^

Bulu ntam pɔpwɛ; Nkonya

New Testament in Nkonya (GH:nko:Nkonya)

copyright © 2010 Wycliffe Bible Translators, Inc.
Language: Nkonya
Translation by: Wycliffe Bible Translators, Inc.

Nkonya
nko
Ghana

Copyright Information

© 2010, Wycliffe Bible Translators, Inc. All rights reserved.

This translation text is made available to you under the terms of the Creative Commons License: Attribution-Noncommercial-No Derivative Works. (http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/) In addition, you have permission to port the text to different file formats, as long as you do not change any of the text or punctuation of the Bible.

You may share, copy, distribute, transmit, and extract portions or quotations from this work, provided that you include the above copyright information:

You must give Attribution to the work.

You do not sell this work for a profit.

You do not make any derivative works that change any of the actual words or punctuation of the Scriptures.

Permissions beyond the scope of this license may be available if you contact us with your request.

The New Testament
in Nkonya

© 2010, Wycliffe Bible Translators, Inc. All rights reserved.

This translation is made available to you under the terms of the Creative Commons Attribution-Noncommercial-No Derivatives license 4.0.

You may share and redistribute this Bible translation or extracts from it in any format, provided that:

You include the above copyright and source information.

You do not sell this work for a profit.

You do not change any of the words or punctuation of the Scriptures.

Pictures included with Scriptures and other documents on this site are licensed just for use with those Scriptures and documents. For other uses, please contact the respective copyright owners.

2014-04-30

ePub generated by Haiola 21 Feb 2024 from source files dated 29 Jan 2022

01b09958-fa53-51d1-aae0-88c7e9302503

Mateo

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

Asʋn Wankláán Ánɩ́

Mateo

Lɔ́wanlɩ́n

1

Yesu Anáin Ɩlɩ́ntɔ

(Luka 3:23-38)

1 Yesu Kristo, Owíe Dawid mʋ na, Abraham mʋ na ámʋ ɩlɩ́ntɔ nɩ́.

2 Abraham lɔ́kwɩɩ́ Isak. Isak lɔ́kwɩɩ́ Yakob. Yakob lɔ́kwɩɩ́ Yuda mʋa mʋ apio yinhɛ́*. 3 Yuda lɔ́kwɩɩ́ Peres mʋa Sera. Amʋ́ yín gyí Tamar. Peres lɔ́kwɩɩ́ Hesron. Hesron lɔ́kwɩɩ́ Ram. 4 Ram lɔ́kwɩɩ́ Aminadab. Aminadab lɔ́kwɩɩ́ Nahson. Nahson lɔ́kwɩɩ́ Salmon. 5 Salmon lɔ́kwɩɩ́ Boas. Boas mʋ yin gyí Rahab. Boas lɔ́kwɩɩ́ Obed. Obed mʋ yin gyí Rut. Obed lɔ́kwɩɩ́ Yisai. 6 Yisai lɔ́kwɩɩ́ Owíe Dawid.

Owíe Dawid lɔ́kwɩɩ́ Salomo. Salomo mʋ yin gyí ɔtsɩ ɔkʋá tɛkɩ ogyi Uria mʋ ka. 7 Salomo lɔ́kwɩɩ́ Rehabeam. Rehabeam lɔ́kwɩɩ́ Abia. Abia lɔ́kwɩɩ́ Asa. 8 Asa lɔ́kwɩɩ́ Yehosafat. Yehosafat lɔ́kwɩɩ́ Yoram. Yoram lɔ́kwɩɩ́ Usia. 9 Usia lɔ́kwɩɩ́ Yotam. Yotam lɔ́kwɩɩ́ Ahas. Ahas lɔ́kwɩɩ́ Hiskia. 10 Hiskia lɔ́kwɩɩ́ Manase. Manase lɔ́kwɩɩ́ Amon. Amon lɔ́kwɩɩ́ Yosia. 11 Yosia lɔ́kwɩɩ́ Yekonia mʋa mʋ apio yinhɛ́. Mʋ brɛ́sʋ́ bɛkɩtá Israelfɔ, hɩ́ɛ́ amʋ́ bɛɛ bʋyétsiá Babilon ɔmátɔ́ nɩ́.

12 Amʋ́ Babilon yɔtɔ́ á, Yekonia lɔ́kwɩɩ́ Sealtiel. Sealtiel lɔ́kwɩɩ́ Serubabel. 13 Serubabel lɔ́kwɩɩ́ Abihud. Abihud lɔ́kwɩɩ́ Eliakim. Eliakim lɔ́kwɩɩ́ Asor. 14 Asor lɔ́kwɩɩ́ Sadok. Sadok lɔ́kwɩɩ́ Akim. Akim lɔ́kwɩɩ́ Elihud. 15 Elihud lɔ́kwɩɩ́ Eleasar. Eleasar lɔ́kwɩɩ́ Matan. Matan lɔ́kwɩɩ́ Yakob. 16 Yakob lɔ́kwɩɩ́ Yosef, Yosef létsiá Maria. Maria lɔ́kwɩɩ́ Yesu. Yesu gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) nɩ.

17 Mʋ́ sʋ tsú Abrahamsʋ bɔtʋ Owíe Dawidsʋ bʋgyi anáin ɩlɩ́ntɔ dúana. Tsú Dawidsʋ bɔtʋ brɛ́á bɔyɔ Babilon ɔmátɔ́ ɛ́ bʋgyi anáin ɩlɩ́ntɔ dúana. Asa tsú amʋ́ Babilon yɔtɔ́ bɔtʋ Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) kwɩɩ́sʋ́ ɛ́ bʋgyi anáin ɩlɩ́ntɔ dúana.

Yesu Kristo Kwɩɩ́

(Luka 2:1-7)

18 Ɔkpa ánfɩsʋ Yesu Kristo kwɩɩ́ lɔtsʋn nɩ. Bɔpʋ Maria há Yosef bɛɛ otsía. Támɛ asa bétsiá, abʋfia ɔtsɩ mʋ́a oyin á, bowun ánɩ́ Maria dɛ́ ɔmɛ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ túmitɔ. 19 Mʋ kulu Yosef a, mʋ asʋ́n da ɔkpa, támɛ omekle ánɩ́ ɔbɔ́wa mʋ pɛ́lɩtɔ. Mʋ́ sʋ ɔlɔbwɛ agywɩɩn ánɩ́ obékiná mʋ ŋáintɔ. 20 Támɛ brɛ́á ɔdɛ mʋ́ agywɩɩn bwɛ á, kɩ, Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ lɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan súná mʋ okudetɔ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yosef, Dawid mʋ na, mánya pɛ́lɩ ánɩ́ fɛ́kpa fʋ́ ká Maria ba fʋ́ wá, tsúfɛ́ ɔmɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔdɛ ámʋ itsú Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ túmitɔ. 21 Ɔbɔ́kwɩɩ́ obiyímbi, bɛ́dɩnká mʋ dá Yesu. (Mʋ́ asɩ gyí, ‘Ɔlɛpʋ́.’) Tsúfɛ́ mʋ ɔbɛ́lɛ mʋ ahá tsú amʋ́ lakpantɔ nɩ́.”

22 Ɩ́nɩ lɛ́ha Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ tsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́sʋ ámʋ ɩlɛba mʋ́tɔ́. 23 Ɔbɛ́ɛ, “Kɩ, obitebí ánɩ́ ɔmɔkʋ́yɔ́ oyin wá kɩ obénya ɔmɛ́. Ɔbɔ́kwɩɩ́ obiyímbi, bɛ́dɩnká mʋ dá Imanuel.” (Mʋ́ asɩ gyí, “Bulu bʋ anɩ wá.”)

24 Brɛ́á Yosef létsinkí á, olegyi asʋ́n ámʋ́ʋ́ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa mʋ amʋsʋ. Oletsiá Maria, kpáɩ́n mʋ. 25 Támɛ ɔmɔpʋ ɩbɩ da Maria, kpɛ́fʋn brɛ́á ɔlɔkwɩɩ́ mʋ bi yínhɛ́ gyankpapʋ, ɔlɛdɩnká mʋ dá Yesu.

2

Anyansapʋ Akʋ Bá

1 Brɛ́á Owíe Herode dɛ́ iwíe gyí Yudea ɔmátɔ́ bɔkwɩɩ́ Yesu wúlu kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Betlehem, ɩbʋ Yudea ɔmátɔ́ ɩnʋ. Mʋ́ ɔma a, anyansapʋ akʋá bʋtowun atɔ́ ntsrakpabitɔ botsu owí ɔdalɩkpa ɔmá kʋtɔ ba Yerusalem wúlutɔ. 2 Bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Nkʋ́nʋ́ bakwɩ́ɩ́ Yudafɔ owíe amʋ? Anɩlówun mʋ osúna ánɩ́ igyi ɔtsrakpabi owí ɔdalɩkpa ɩnʋ. Mʋ́ sʋ abá bosúm mʋ.”

3 Owíe Herode lónu asʋ́n ánfɩ á, opúni letsií mʋa Yerusalemfɔ fɛ́ɛ́. 4 Mʋ́ sʋ ɔlɛtɩ Yudafɔ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ fɛ́ɛ́ fía, fɩ́tɛ́ amʋ́ ɔtɩ́nɛ́á bɔ́kwɩɩ́ Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ).

5 Bɛbláa mʋ bɛɛ “Betlehem wúluá ɩbʋ Yudea ɔmátɔ́. Alɩ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔkʋ lɔ́wanlɩ́n tswɩ nɩ. 6 Ɔbɛ́ɛ,

‘Fʋ́ Betlehem, Yudea wúlu,

fʋmegyí wúlu túkúrííbi ɔkpagyíɔkpasʋ Yudea awúlu yilé ámʋtɔ.

Tsúfɛ́ ɔmásʋ́ ogyípʋ́ ɔkʋ ɔbɛ́dalɩ tsu fʋ́tɔ́á,

ɔbɛ́kpa Bulu ahá Israelfɔ.’ ”

7 Mʋ́ sʋ Owíe Herode lɛ́tɩ anyansapʋ amʋ nkʋlɛ, fɩ́tɛ́ amʋ́ brɛ́á bowun osúna ɔtsrakpabi amʋ, bɛbláa mʋ. 8 Mʋ́ʋ́ ɔlɔwa amʋ́ Betlehem ɔbɛ́ɛ, bʋyódunká kebi ámʋ wankláán. Nɩ́ bowun mʋ a, bʋyínki bɛbláa mʋ, mɛ́nɩ mʋ ɛ́ móyósum mʋ.

9 Olenya bláa amʋ́ tá alɩ bɛnatɩ́. Ɔtsrakpabi amʋ́ʋ́ bowun owí ɔdalɩkpa amʋ, lɛ́kpa amʋ́ alɩɩ yɛ́lɩɩ́ ɔtɩ́nɛ́á kebi ámʋ bʋ. 10 Brɛ́á bowun ɔtsrakpabi amʋ a, ansɩ́ lɛhɩɛ gyi amʋ́. 11 Bowie wóyítɔ́ ɩnʋ á, bowun kebi ámʋ mʋa mʋ yin Maria, bɛda akpawunu súm kebi ámʋ. Bɛsankɩ́ amʋ́ akentebi, bekie mʋ sika pɛpɛ, ɔhɩ́ɛ́n pʋ́ ohuam.

12 Mʋ́ ɔma a, Bulu lɔ́wa mbla há amʋ́ okudetɔ ɔbɛ́ɛ, bʋmáyinkí yɔ́tsʋn Herode wá. Mʋ́ sʋ bɔtsʋn ɔkpa bámbásʋ́ yɔ́ amʋ́ wúlutɔ.

Yesu Mʋa Mʋ Akwɩɩ́pʋ́ Egyipte Ɔmátɔ́ Yɔ

13 Brɛ́á anyansapʋ amʋ bɛnatɩ́ á, Bulu-ɔbɔpʋ lɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan súná Yosef okudetɔ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Kʋsʋ, afʋkpa kebi ámʋ mʋa mʋ yin srɩ ya Egyipte ɔmátɔ́. Mlɩtsia ɩnʋ yɔ́fʋn brɛ́á nɛ́bláa fʋ mbɛ́ɛ mlɩyínki ba, tsúfɛ́ Owíe Herode obódunká kebi ámʋ, mɔ́ mʋ.”

14 Mʋ́ sʋ Yosef lɔ́kʋsʋ́ onyé-onyé ámʋ, kpá Maria mʋa kebi ámʋ srɩ́ ya Egyipte ɔmátɔ́. 15 Betsiá ɩnʋ yɔ́fʋn brɛ́á Herode lówu. Ɩ́nɩ lɛ́ha Bulu asʋ́n ánɩ́ ɔlɛblɩ́ tsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔkʋsʋ lɛba mʋ́tɔ́. Ɔbɛ́ɛ, “Nɛtɩ mɩ́ bí ámʋ tsú Egyipte ɔmátɔ́.”

Betlehemfɔ Abí Mɔ

16 Brɛ́á Owíe Herode lówun ánɩ́ anyansapʋ amʋ bamlɛ́ mʋ a, ɔblɔ́ lɛhɩɛ kɩ́tá mʋ́. Ɔlɔwa mʋ ɩsá akɔpʋ́ ɔbɛ́ɛ, bʋyɔ́ Betlehem wúlutɔ pʋ́ mʋ́ nkudasɩ, abʋyɔmɔ abi yinhɛ́ ánɩ́ bahɔ tsú nfinyɔ ba ayasɩ fɛ́ɛ́. Tsúfɛ́ anyansapʋ amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, begyankpá wun ɔtsrakpabi amʋ nfinyɔ nɩ́.

17 Ɩ́nɩ lɛ́ha Bulu asʋ́n ánɩ́ ɔlɛblɩ́ tsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yeremiasʋ lɛba mʋ́tɔ́. 18 Ɔbɛ́ɛ,

“Bonu isú mʋ́a olú kʋá ɩmɛká tin Rama wúlutɔ.

Rahel dɛ́ mʋ abí sú. Omotsulá ánɩ́ bʋkpáta mʋ,

tsúfɛ́ bʋtráa bʋma ɩnʋ.”

Yesu Mʋa Mʋ Akwɩɩ́pʋ́ Yinkí Tsú Egyipte

19 Owíe Herode lowu ɔma a, Bulu-ɔbɔpʋ lɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan súná Yosef okudetɔ Egyipte ɩnʋ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, 20 “Kʋsʋ, afʋkpa kebi ámʋ mʋa mʋ yin, amlɩyinki yɔ Israel ɔmátɔ́. Tsúfɛ́ ahá ámʋ́ʋ́ bodunká ánɩ́ bɔ́mɔ kebi ámʋ, bawú.” 21 Mʋ́ sʋ Yosef lɔ́kʋsʋ́ kpá kebi ámʋ mʋa mʋ yin, beyinkí yɔ́ Israel ɔmátɔ́.

22 Támɛ brɛ́á bowie ɩnʋ á, olonu ánɩ́ Arkelao latsíá mʋ sɩ Herode obíásʋ́, ɔdɛ Yudea ɔmásʋ́ gyí. Mʋ́ sʋ olenya ifú ánɩ́ ɔbɔ́pʋ kebi ámʋ ya ɩnʋ. Bulu lɛ́lawá mbla há mʋ okudetɔ ɔbɛ́ɛ, ɔpʋ́ʋ mʋ ya Galilea ɔmátɔ́. 23 Mʋ́ sʋ bɔyɔ yétsiá Nasaret wúlutɔ. Ɩ́nɩ lɛ́ha Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ tsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́sʋ ɔbɛ́ɛ, “Bɛ́tɩ mʋ Nasaretyin” amʋ ɩlɛba mʋ́tɔ́ nɩ́.

3

Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane Bulu Asʋ́n Ɔkanda

(Marko 1:1-8; Luka 3:1-18; Yohane 1:19-28)

1 Brɛ́ kʋtɔ á, Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lɛ́ba ɔdɛ Bulu asʋ́n ɔkan da Yudea dimbísʋ́. 2 Ɔbɛ́ɛ, “Mlɩdamli klʋntɔ, amlɩsi lakpan bwɛ, tsúfɛ́ Bulu iwíegyí lawíé wóyí tá.” 3 Yohane ɩwɩ asʋ́n Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́Yesaia lɔ́wanlɩ́n ɔbɛ́ɛ,

“Ɔkʋ dɛ́kplʋn dimbísʋ́ ɔbɛ́ɛ,

‘Mlɩla anɩ Wíe ɔkpa.

Mlɩtswii ɩkpa ha mʋ’ ” amʋ nɩ.

4 Yohane lɔ́wa kpɔ́sɔ́-imi atadɩɛ, ɔlɔpʋ ɔwʋlʋ́-kpákpá ɔfɛ́ klɩ́ mʋ́sʋ́. Atsantsankʋ pʋ́ ɔkwɛ́n otegyi. 5 Ahá botsu Yerusalem wúlutɔ, Yudea ɔmátɔ́ pʋ́ Yordan bʋnkpa ɔnɔ́ awúlu fɛ́ɛ́sʋ́ ba bonu mʋ asʋn blɩ́hɛ́. 6 Bɛlɛ amʋ́ lakpan blɩ́, ɔlɔbɔ amʋ́ asú Yordan ntsutso.

7 Támɛ brɛ́á Farisifɔ pʋ́ Sadukifɔ tsɔtsɔɔtsɔ bɛba bɛɛ, ɔbɔ́ɔ amʋ́ asú á, ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Abɛ abí-aná, ntɔ gyá mlɩ, mlɩsrɩ́ Bulu ɩsʋbɩtɩ́ ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋ? 8 Mʋ́mʋ́ mlɩswie abíá ibósuná ánɩ́ lɛ́lɛ́ mlɩladámlí klʋntɔ. 9 Mlɩmákɩ mlɩaa, mlɩ náin gyí Abraham. Mʋ́ sʋ Bulu mɛ́ɛbɩtɩ́ mlɩ ɩsʋ. Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu ɔbɛ́talɩ́ há abwi ánfɩ ɩbɛ́damlí Abraham abí-aná. 10 Séi á, Bulu lapʋ́ ɛfɛ́ yi nyí-atsitsitɔ. Oyígyíoyí ánɩ́ imoswie abi wankláán á, bókun mʋ́ dá, wá mʋ́ fɛ́ɛ́ ogyá. 11 Mɩ́ mʋ́ á, ntsu ndɛpʋbɔ́ mlɩ asú pʋ́súná ánɩ́ mlɩladámlí klʋntɔ. Támɛ ɔkʋá ɔdʋn mɩ bʋ ɔma ɔbá. Mmɔfʋn ánɩ́ nɔ́sʋrá mʋ ntʋkʋta kʋ́ráá. Mʋ ɔbɔ́pʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ pʋ́ ogyá bɔ́ mlɩ asú nɩ́. 12 Ɔdɛ mʋ ɩlɩ́n, ɔbɔ́pʋfúní ntɛ́tɛ lɛ́ ayó ámʋtɔ. Ɔbɛ́kpa ayó ámʋ wá mʋ odudutɔ. Támɛ ɔbɛ́fɛɩ́ ofuníkpá ɩnʋ wankláán, kpá ntɛ́tɛ amʋ wá ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ.”

Yesu Asúbɔ

(Marko 1:9-11; Luka 3:21-22)

13 Yesu lótsu Galilea ɔmátɔ́ ba Yordan ntsu ɔnɔ́ Yohane wá ɔbɛ́ɛ, ɔbɔ́ mʋ asú. 14 Tɛkɩ Yohane mótsulá ánɩ́ ɔbɔ́bɔ mʋ asú. Ɩ́nɩ sʋ ɔlɛbláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ ilehián ánɩ́ fɔ́bɔ asú. Nkálɩ ígyi sʋ́ faba fɛɛ mɩ́ ɔbɔ́ɔ fʋ́ asú?”

15 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Séi á, ha atsu mʋ́ alɩ asa, tsúfɛ́ ilehián ánɩ́ abɔ́bwɛ tógyítɔ́á ɩda ɔkpa Bulu ansɩ́tɔ́.”

Mʋ́ sʋ Yohane lótsulá. 16 Brɛ́á ɔlɔbɔ Yesu asú tá, Yesu lɛ́dalɩ ntsu ámʋtɔ alɩ nwʋlʋ́táa lefinkí, olowun Bulu Ɔŋɛ́ dɛkplɩ́ fɛ́ abrɔ́dʋma, ilobogyonká mʋsʋ. 17 Ɩnʋ ɔmɛ kʋ lotsu ɔsʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔ́nɩ gyí mɩ́ Bíá ntɔdwɛ́ mʋ, mɩ ansɩ́ tɛhɩ́ɛ́ gyi mʋ ɩwɩ nɩ́.”

4

Yesu Ɩsɔ́kɩ

(Marko 1:12-13; Luka 4:1-13)

1 Ɩnʋnʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ lɛ́kpa Yesu ya dimbísʋ́, mɛ́nɩ Ɔbʋnsám ɔbɔ́sɔ mʋ kɩ. 2 Oletsiá ɩnʋ klɩ́ ɔnɔ́ nkɛ adʋana (40), onyé adʋana (40). Mʋ́ sʋ akʋ́n lɛhɩɛ kɩ́tá mʋ. 3 Ɩnʋ Ɔbʋnsám lɔ́sɔ mʋ kɩ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ Bulu mʋ Bi fʋ́gyi á, mʋ́mʋ́ ha abwi ánfɩ ɩdamli bwɛ bodobodo.”

4 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, ‘Megyí atogyihɛ wʋlɛ nyankpʋsa obégyi tsiá nkpa, támɛ ɔpʋ́ʋ Bulu asʋn blɩ́hɛ́ ɛ́ tsia nkpa.’ ”

5 Ɔbʋnsám lɛ́kpa mʋ ya Yerusalem, wúlu wankɩ́hɛ́ amʋtɔ, ɔlɔpʋ mʋ yɛ́lɩɩ́ Bulu ɔtswɛ́kpa obu ámʋ ɔtántra. 6 Ɩnʋ ɔlɛbláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ Bulu mʋ Bi fʋ́gyi lɛ́lɛ́ á, tu kpayi. Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

‘Bulu ɔbɛ́ha mʋ abɔpʋ bɛ́kpatá fʋ́ ɩbɩtɔ,

mɛ́nɩ fʋ́ yabi mɛ́ɛda ibwi kʋkʋsʋ.’ ”

7 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Bɛtrá wanlɩ́n bɛɛ, ‘Mákapʋ́ fʋ́ Wíe Bulu kɩ.’ ”

8 Mʋ́ ɔma a, Ɔbʋnsám lɔ́pʋ mʋ ya ɩbʋ fʋ́áhɛ́ kʋsʋ, olosuná mʋ ɔyɩ́tɔ́ iwíe ogyíkpá fɛ́ɛ́, pʋ́ mʋ́ numnyam. 9 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ fɛ́da akpawunu súm mɩ́ á, nɔ́pʋ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ há fʋ́.”

10 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔbʋnsám, natɩ tɛɩ mɩ́sʋ́! Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, ‘Da akpawunu ha fʋ́ Wíe Bulu. Mʋ nkʋlɛ fʋ súm.’ ”

11 Ɩnʋ Ɔbʋnsám lɛ́natɩ́ mʋ wá, Bulu-abɔpʋ bɛba bɛkɩ mʋsʋ.

Yesu Gyumagyihɛ Asɩtsuá Galilea Ɔmátɔ́

(Marko 1:14-15; Luka 4:14-15)

12 Mʋ́ ɔma a, Yesu lónu ánɩ́ bakɩ́tá Yohane tswɩ obu, oleyinkí ba Galilea ɔsʋlʋ́sʋ. 13 Olotu tsú Nasaret wúlutɔ yɔ́ Kapernaum, wúluá ɩbʋ mantáa Galilea ɔpʋ ɔnɔ́, Sebulon mʋ́a Naftali ɔsʋlʋ́sʋ. 14 Mʋ ɩnʋ yɔ lɛ́ha asʋ́n ámʋ́ʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́Yesaia lɛ́blɩ́ ámʋ ɩlɛba mʋ́tɔ́. Ɔbɛ́ɛ,

15 “Sebulon pʋ́ Naftali

ɔsʋlʋ́ʋá ɩda Yordan bʋnkpa ɔnɔ́, mantáa Galilea ɔpʋ.

Galilea ɔmátɔ́ ɔmá bámbásʋ́fɔ bʋtsie.

16 Ahá ánfɩ́ bʋtsie oklúntɔ ánfɩ

bawun wankɩ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ kʋ.

Bʋtsie ɔsʋlʋ́ʋá lowu dɛ́ iwíe gyí mʋ́sʋ́.

Wankɩ kʋ lawánkɩ́ wʋ́lɩ́ amʋ́sʋ́.”

17 Tsú ɩnʋ Yesu léfi asɩ ɔdɛ Bulu asʋ́n ɔkan da, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩdamli klʋntɔ, Bulu iwíegyí lawíé wóyí tá.”

Akasɩ́pʋ́ Abaná Lɛ

(Marko 1:16-20; Luka 5:1-11)

18 Ɛkɛ ɔkʋá Yesu ná Galilea ɔpʋ ɔnɔ́ á, olowun apíó abanyɔ́ akʋ. Simon ánɩ́ bʋtɛtɩ́ mʋ Petro mʋa mʋ gyama Andrea, bʋdɛ asawu tswɩ́ɩ, tsúfɛ́ aye alɛpʋ́ bʋgyi. 19 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩba bobuo mɩ. Nɔ́bwɛ mlɩ anyánkpʋ́sa alɛpʋ́.” 20 Ɩnʋnʋ besi amʋ́ asawu aná tswɩ, kplá buo mʋ.

21 Ɔlɛnatɩ́ yɔ́ nkpá kpalobí, olowun apíó abanyɔ́ akʋ ɛ́, Yakobo mʋa mʋ gyama Yohane. Amʋ́a amʋ́ sɩ́ Sebedeo bʋbʋ ɔklʋntɔ, bʋdɛ amʋ́ asawu bɩ́ɩn, Yesu lɛ́tɩ amʋ́. 22 Ɩnʋnʋ amʋ́ ɛ́ bɛnatɩ́ sí amʋ́ sɩ́ mʋa ɔklʋn amʋ bobuo mʋ.

Yesu Atósuná, Mʋ Asʋ́n Ɔkanda Pʋ́ Ɩlɔtsa

(Luka 6:17-19)

23 Yesu léki Galilea ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́, súná atɔ́ Yudafɔ ofíakpa. Ɔlɛda Bulu iwíegyí ámʋ ɩwɩ asʋn wankláán ɔkan. Ɔlɛtsa ɔŋɛ́tɔ́ mʋ́a awútɔ́ ɩlɔ kugyíkʋ. 24 Ɩ́nɩ sʋ mʋ ɩwɩ asʋ́n lɛklɛɩ́ yɔ́ Siria ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́. Bɔpʋ alɔpʋ tsúa ntɩ́nɛ́-ntɩ́nɛ́ ba mʋ. Ɔlɛtsa ɩlɔ kugyíkʋ, ahá ánɩ́ bʋdɛ ɩwɩɔsɩn wúun, amʋ́á ɔŋɛ laláhɛ dɛ́ amʋ́ háan, amʋ́á ɩlɔ dɩ́dahɛ bʋ amʋ́sʋ́ pʋ́ abubúpʋ aná fɛ́ɛ́. 25 Mʋ́ sʋ ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bobuo mʋ. Ahá ánɩ́ botsú Galilea ɔmátɔ́ pʋ́ Dekapoli* awúlu amʋsʋ, Yerusalem wúlutɔ, Yudea ɔmátɔ́ pʋ́ Yordan ntsu ɔbɩn ɔsʋlʋ́sʋ fɛ́ɛ́.

5

Ɩbʋsʋ Atosunáhɛ́

1 Brɛ́á Yesu lówun ɔdɔm amʋ a, ɔlɔdʋ yɔ́ ɩbʋ kʋsʋ yétsiá asɩ, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛba mʋ wá. 2 Ɩnʋ olosuná amʋ́ atɔ́ ɔbɛ́ɛ,

Oyúla Asʋ́n

(Luka 6:20-23)

3 “Bulu layúlá ahá ánɩ́ amʋ́ ansɩ́ mɛdɩ́n tɔtɔsʋ dʋn mʋ Bulu,

tsúfɛ́ amʋ́bʋ́ mʋ iwíegyí ámʋ nɩ.

4 Bulu layúlá awɩrɛhɔ agyípʋ́,

tsúfɛ́ obólwií amʋ́ klʋn.

5 Bulu layúlá ɩwɩasɩ abápʋ,

tsúfɛ́ amʋ́ obégyi ɔsʋlʋ́ʋ amʋ nɩ.

6 Bulu layúlá ahá ánɩ́ mʋ apɛ́bwɛ akʋ́n mʋ́a ɔmɛwʋ́lɩ dɛ amʋ́,

tsúfɛ́ ɔbɛ́ha amʋ́ bɔ́mwɛ.

7 Bulu layúlá nwɛ awúnpʋ,

tsúfɛ́ obówun amʋ́ nwɛ.

8 Bulu layúlá ahá ánɩ́ amʋ́ klʋntɔ lɔwankɩ́,

tsúfɛ́ amʋ́ obówun mʋ nɩ.

9 Bulu layúlá ahá nsɩnɛ́ alapʋ́,

tsúfɛ́ ɔbɛ́tɩ amʋ́ ɔbɛ́ɛ mʋ abí.

10 Bulu layúlá ahá ánɩ́ bʋdɩn amʋ́sʋ́ mʋ apɛ́bwɛ sʋ,

tsúfɛ́ amʋ́bʋ́ mʋ iwíegyí amʋ nɩ.

11 “Bulu layúlá mlɩ, nɩ́ bʋdɛ mlɩ sia, bʋdɩn mlɩsʋ, bʋdɛ afunu wa dɩ́nká mlɩsʋ. 12 Ansɩ́ igyí mlɩ, ɩwɩ ɩsankɩ mlɩ, tsúfɛ́ mlɩ ɩkɔká tsɔ ɔsʋ́sʋ́. Alɩ́ bɔbwɛ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ agyankpapʋ amʋ nɩ.

Nfɔ́lɩ Mʋ́a Wankɩ

(Marko 9:50; Luka 14:34-35)

13 “Mlɩgyí ɔyɩ́tɔ́ nfɔ́lɩ nɩ. Nɩ́ nfɔ́lɩ ɩtá ɔdwɛ á, ntɔ bɛ́lapʋ́wá mʋ́ ɔdwɛ? Ɩtráa ma alɛ há tɔtɔɔtɔ bwɛ. Tsɛɩ́ bʋtɛtsɛ́ɩ́ mʋ́ tsítsá, ahá bʋtɛtsátsa mʋ́sʋ́ tsʋn.

14 “Mlɩgyí ɔyɩ́tɔ́ wankɩ ɛ́ nɩ́. Wúluá ɩdɩn bʋsʋ tamaŋáín. 15 Bʋtamanywɛ́ ɔkandɩ́ɛ, pʋ́ ɔlɔ́ bun mʋ́sʋ́. Ɔfʋákpá bʋtɔpʋ́bían, mɛ́nɩ ɩbɔ́wankɩ́ há ahá ánɩ́ bʋtsie wóyí ámʋtɔ fɛ́ɛ́. 16 Mʋ́ sʋ mlɩha mlɩ bwɛhɛ́ ɩwankɩ alɩ, mɛ́nɩ ahá bówun mlɩ bwɛhɛ́ wankláán ámʋ, fówun bɛ́kanfʋ́ mlɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ.

Mose Mbla Ɩwɩ Atosunáhɛ́

17 “Mlɩmákɩ mlɩaa, nɛba Mose Mbla ntɛ́ɛ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ atosunáhɛ́tɔ ɔkakpá. Mmɛba mʋ́tɔ́ ɔkakpá, mboún nɛbá bɔbwɛ mʋ́ ɩfʋn. 18 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, ɔsʋ́ mʋ́a asɩ bɔ́mɔ ɔnɔ́, támɛ itoduáhɛ́ ntɛ́ɛ asʋ́nbi kʋlɛ kʋ́ráá ɩmɛ́ɛdalɩ Mbla ámʋtɔ, yɔ́fʋn brɛ́á mʋ́tɔ́ asʋ́n fɛ́ɛ́ laba mʋ́tɔ́. 19 Ɔhagyíɔha ánɩ́ omobu mbla ámʋtɔ túkúrííbi kʋ, olosuná mʋ aba ɛ́ ɔbɛ́ɛ bʋmábu mʋ́ á, bɛ́tɩ mʋ kebi túkúrííbi ɔsʋ́sʋ́ iwíe ogyíkpá ɩnʋ. Támɛ ɔhá ánɩ́ olegyi mbla ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́, súná mʋ aba ánɩ́ bʋgyíi mʋ́sʋ́ á, bɛ́tɩ mʋ ɔha yilé ɔsʋ́sʋ́ iwíe ogyíkpá ɩnʋ. 20 Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, nɩ́ mlɩmɔ́bwɛ Bulu apɛ́ dʋn Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Farisifɔ ámʋ a, mlɩmóowie Bulu iwíegyí amʋtɔ ɛkɛkɛɛkɛ.

Ɔblɔ́ Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Luka 12:57-59)

21 “Mlɩlanú ánɩ́ bɛbláa mlɩ anáin atɩtɩfɔ ámʋ bɛɛ, ‘Mámɔ ɔha. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔmɔ́ ɔha a, Bulu obégyi mʋ asʋ́n, há mʋ ɩpɔ́n.’ 22 Támɛ mɩ́ mʋ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ɔhagyíɔha ánɩ́ olenya ɔblɔ́ wa mʋ ba á, Bulu obégyi mʋ asʋ́n. Ɔhá ánɩ́ olesia mʋ ba ɔbɛ́ɛ, ‘Ɔhakpan!’ á, obégyi ɩpɔ́n Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ ansɩ́tɔ́. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɛbláa mʋ ba ɛ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Raka!’* a, obégyi ɩpɔ́n yɔ́ ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ. 23 Ɩ́nɩ sʋ nɩ́ fotsu atɔ hahɛ́ fɔyɔ́ afɔdɩɛ ɔbɔkpá, fɛkaɩ́n ánɩ́ fapʋ́ asʋn laláhɛ kʋ gyi fʋ́ bá á, 24 si fʋ́ atɔ́ amʋ́ yaɩ afɔdɩɛ-asubwisʋ ɩnʋ. Yɔ fʋ́a mʋnyɔ amlɩla mlɩ nsɩnɛ́, asa afʋba bɔbɔ afɔdɩɛ ámʋ ha Bulu.

25 “Nɩ́ ɔkʋ ɔsáma fʋ á, wa ɔsa ha abʋyobwií ɩpa ha mʋ asa asʋ́n ámʋ ogyíkɛ́ ɩfʋn, mɛ́nɩ fʋ́ onyabá ámʋ ɔmɛ́ɛha asʋ́n agyípʋ́ bʋmɔ́ɔpʋ fʋ́ ha obu adɩpʋ́sʋ́ ɔkɩ́pʋ, ɔwa fʋ́ obu. 26 Mbláa fʋ ɔnɔkwalɩ, nkɛ́tɩ faká ɩkɔ ámʋ fɛ́ɛ́ tá asa fɛ́dalɩ ɩnʋ.

Otsiába Ɔmadalɩ Ɩwɩ Atosunáhɛ́

27 “Mlɩlanú ánɩ́ bɛbláa mlɩ bɛɛ, ‘Mákle ɔkʋ tsiába.’ 28 Támɛ mɩ́ mʋ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, oyingyíoyin ánɩ́ olowun ɔtsɩ, ɔlɔbwɛ mʋ klé ɩwɩ agywɩɩn á, alatɔ́ mbʋa dodo mʋ klʋntɔ. 29 Mʋ́ sʋ nɩ́ fʋ́ gyɔpɩ nsíbi tɛhá fʋ́tɔbwɛ́ lakpan á, loti mʋ́ lɛ, tswɩ tsalɩfwɩ. Ɩbʋ alɛ́á fʋ́ ɩwɩ ɔtɩnɛkʋ má ɩnʋ, dʋn ánɩ́ bɔ́tswɩ fʋ́ nyankpʋsa-oyí ámʋ fɛ́ɛ́ wá ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ. 30 Mʋ́ sʋ nɩ́ fʋ́ gyɔpɩ ɩbɩ tɛhá fʋ́tɔbwɛ́ lakpan á, ka mʋ́ tswɩ tsalɩfwɩ. Ɩbʋ alɛ́á fʋma ɩbɩ kʋlɛ, dʋn ánɩ́ bɔ́tswɩ fʋ́ nyankpʋsa-oyí ámʋ fɛ́ɛ́ wá ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ.

Ɔkákiná Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Mateo 19:9; Marko 10:11-12; Luka 16:18)

31 “Bɛtrá bláa mlɩ bɛɛ, ‘Ɔhagyíɔha ánɩ́ obékiná ɔká á, ɔwánlɩn ɔkákiná ɔwʋlʋ́ ha mʋ asa.’ 32 Támɛ mɩ́ mʋ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, nɩ́ oyin okíná mʋ ka ánɩ́ ɔmɔkʋ́dálɩ mʋ ɔma a, mʋláhá sʋ ɔtsɩ ámʋ ɔbɛ́dalɩ mʋ ɔma. Oyingyíoyin ánɩ́ otsía ɔtsɩ ánfɩ mʋ kulu lakíná mʋ anfɩ ɛ́ latɔ́ mbʋa.

Ntamka Ɩwɩ Atosunáhɛ́

33 “Mlɩlɛ́trá nu ánɩ́ bɛbláa mlɩ anáin atɩtɩfɔ ámʋ bɛɛ, ‘Máka ntam kpaalɩ. Mboún bwɛ dɩnka ntam amʋ́ʋ́ fɛka há Bulu ámʋsʋ.’ 34 Támɛ mɩ́ mʋ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, máka tɔtɔɔtɔ kʋ́ráá. Mápʋ ɔsʋ́sʋ́ ká ntam, tsúfɛ́ Bulu owíe obíá igyi. 35 Mápʋ ɔsʋlʋ́ʋ ká ntam. Bulu ayabi oyíkpa igyi. Mápʋ Yerusalem wúlu ká ntam. Awíetɔ Owíe wúlu kpɔnkpɔntɩ nɩ́. 36 Mlɩmápʋ mlɩ nwun ká ntam, tsúfɛ́ mlɩmɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ imi kʋlɛ futútú ntɛ́ɛ bíbi. 37 Mboún fʋ́ ‘Iin!’ ɩbwɛ́ɛ ‘Iin!’ Fʋ́ ‘Ó-o!’ ɛ́ ɩbwɛ ‘Ó-o!’ Kugyíkʋá fɛ́trá blɩ́ tsɩ́a mʋ́tɔ́ itsú Ɔbʋnsám wá.

Lalahɛ Ɩkɔka Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Luka 6:29-30)

38 “Mlɩlanú ánɩ́ bɛblɩ́ bɛɛ, ‘Ɔha obwíé mʋ ba nsíbi a, bʋbwíe mʋ ɛ́ mʋ klɛ ka ɩkɔ. Ɔha otsíí mʋ ba iyín ɛ́ á, bʋtsíi mʋ klɛ ka ɩkɔ.’ 39 Támɛ mɩ́ mʋ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩmákplá ɔha laláhɛ. Mboún nɩ́ ɔha ɔdá fʋ́ ɩsʋtɔ á, damli nyɔɔsɩ ɛ́ ha mʋ ɔdáa. 40 Nɩ́ ɔha dékléá ɔbɛ́samáa fʋ, hɔ fʋ́ atadɩɛ á, pʋ fʋ́ tati ɛ́ ha mʋ. 41 Ɔhá ánɩ́ ɔdʋn fʋ ɔhɩ́ɛ́ fʋ́ ɔbɛ́ɛ, fʋsʋ́ra mʋ atɔ́ máɩlɩ kʋlɛ ha mʋ a, sʋra mʋ́ máɩlɩ anyɔ. 42 Ɔha ɔkʋ́lɩ́ fʋ́ atɔ́ á, ha mʋ. Nɩ́ ɔkʋ ɛ́ ɔbɛ́ɛ fʋpáan mʋ tɔkʋ á, mákiná.

Alupʋ́dwɛ Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Luka 6:27-28, 32-36)

43 “Mlɩlónuá bɛblɩ́ bɛɛ, ‘Dwɛ fʋ́ bá, afʋlu fʋ́ olupʋ́.’ 44-45 Támɛ mɩ́ mʋ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩdwɛ mlɩ alupʋ́. Mlɩbɔ mpáɩ ha ahá ánɩ́ bʋdɩn mlɩsʋ, mɛ́nɩ mlɔ́bwɛ mlɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ abí. Tsúfɛ́ mʋtɛ́há owí tɛlɩn, ɔtɛhá nyankpʋ ɛ́ itotswie wʋlɩ́ aha wankláán pʋ́ aha laláhɛ fɛ́ɛ́sʋ́. 46 Nɩ́ fʋ́ adwɛpʋ́ nkʋlɛ fʋtɔdwɛ́ á, ɩpán mɔmʋ fénya? Lampóo ahɔ́pʋ kʋ́ráá bʋtɔbwɛ́ alɩ. 47 Nɩ́ fʋ́ anyawíe nkʋlɛ fʋtɔwá ɔnɔ́ á, ntɔ fakʋkʋ bwɛ dʋbɩ? Alɩ kɛ́n ɔmátɔ́fɔ bʋtɔbwɛ́ nɩ́. 48 Ɩ́nɩ sʋ mlɩfʋn fɛ́ alɩá mlɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ lɔ́fʋn.

6

Yilébwɛ Ɩwɩ Atosunáhɛ́

1 “Mlɩkɩ wankláán ánɩ́ mlɩmɔ́ɔbwɛ mlɩ yilé ahá ansɩ́tɔ́. Nɩ́ mlɔbwɛ́ mʋ́ alɩ á, mlɩméenya ɩkɔká mlɩ Sɩ́á ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ wá.

2 “Mʋ́ sʋ nɩ́ fɔbwɛ́ yilé há ohiáni á, máda mʋ́ ɔkan fɛ́ alɩá apinabwɛbí abwɛpʋ́ bʋtɔbwɛ́ Yudafɔ ofíakpa pʋ́ dɩnsʋ, mɛ́nɩ ahá bɛ́kanfʋ́ amʋ́. Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu laká amʋ́ ɩkɔ dodo. 3 Támɛ nɩ́ fɔbwɛ́ yilé há ohiáni á, máha fʋ́ bɩna ɔbɩ tɔ́á gyɔpɩ labwɛ́. Bwɛ mʋ́ ŋáintɔ, 4 mɛ́nɩ fʋ́ Sɩ́ oklúntɔ atɔ́ owúnpʋ amʋ ɔbɛ́ka fʋ́ ɩkɔ.

Mpáɩbɔ Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Luka 11:2-4)

5 “Nɩ́ mlɔ́bɔ mpáɩ á, mlɩmábwɛ fɛ́ apinabwɛbí abwɛpʋ́. Amʋ́ tekle Yudafɔ ofíakpa pʋ́ dɩnsʋ lɩɩ́ bɔ́ mpáɩ, mɛ́nɩ ahá bówun amʋ́. Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu laká amʋ́ ɩkɔ dodo. 6 Támɛ nɩ́ fɔ́bɔ mpáɩ á, bítíwíé fʋ́ obutótɔ́, afʋfin obu wa ɩwɩ, bɔ mpáɩ ha fʋ́ Sɩ́ ŋáintɔ. Fʋ́ Sɩ́ ŋáintɔ atɔ́ owúnpʋ amʋ ɔbɛ́ka fʋ́ ɩkɔ.

7 “Nɩ́ mlɩdɛ́ mpáɩ bɔ á, mlɩmátsiá plá mʋ́tɔ́ há mʋ́ ɩwa swɩ́ fɛ́ ɔmátɔ́fɔ. Bʋtosúsu bɛɛ, nɩ́ bɔbɔ́ mʋ́ ɩwá swɩ́ asa Bulu obónu mʋ́ há amʋ́. 8 Mlɩmábwɛ fɛ́ amʋ́, tsúfɛ́ mlɩ Sɩ́ Bulu yín tɔ́á ɩdɛ mlɩ hián asa mlɩdɛ́ mʋ kʋlɩ́. 9 Mʋ́ sʋ mlɩbɔ mpáɩ mlɩaa,

‘Anɩ Sɩ́á fʋ́bʋ ɔsʋ́sʋ́.

Ahá bʋbúu fʋ́ dá.

10 Ba begyi iwíe.

Ahá bʋbwɛ́ɛ fʋ́ apɛ́ ɔsʋlʋ́sʋ, fɛ́ alɩá bʋtɔbwɛ́ mʋ́ ɔsʋ́sʋ́.

11 Ha anɩ atogyihɛá ɩbɔ́fʋn anɩ ndɛ.

12 Si anɩ lakpan kie anɩ,

fɛ́ alɩá anɩtesíkíé ahá ánɩ́ bʋtɔpʋ́ ɩlá gyi anɩ.

13 Mákpa anɩ wá ɩsɔ́kɩtɔ, mboún lɛ anɩ tsu Ɔbʋnsám ɩbɩtɔ.’*

14 “Tsúfɛ́ nɩ́ mlesí ahá lakpan kíé amʋ́ á, mlɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ ɛ́ obési mlɩ klɛ́ kíé mlɩ. 15 Támɛ nɩ́ mlɩmésikíé ahá a, mlɩ Sɩ́ ámʋ ɛ́ oméesikíé mlɩ.

Ɔnɔ́klɩ́ Ɩwɩ Atosunáhɛ́

16 “Nɩ́ mlɩdɛ́ ɔnɔ́ klɩ́ á, mlɩmábwɛ mlɩ ɩwɩ bʋ́mbláán fɛ́ alɩá akʋ bʋtepina bwɛ́. Alɩá ahá bówun ánɩ́ bʋdɛ ɔnɔ́ klɩ sʋ́ bʋtɔbwɛ́ ɩwɩ alɩ. Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu laká amʋ́ ɩkɔ dodo. 17 Mboún nɩ́ mlɩdɛ́ ɔnɔ́ klɩ́ á, mlɩbie ntsu, amlɩfunya nwun, 18 mɛ́nɩ ahá bʋmóowun ánɩ́ mlɩdɛ́ ɔnɔ́ klɩ́. Támɛ mlɩ Sɩ́ oklúntɔ atɔ́ owúnpʋ amʋ mʋ́ obówun mlɩ, ká mlɩ ɩkɔ.

Atonyahɛ́ Pʋyáɩ́ Ɔsʋ́sʋ́

(Luka 12:33-34)

19 “Mlɩmákle atɔ́ yáɩ́ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ. Ɔtɩ́nɛ́ ánfɩ atɛ́plɛ bʋtɔwɩ́ atɔ́, ɩkʋ aná tɔwɩ́ nkanʋ yíntá, awikplu ɛ́ bʋtobwíé wíé obuto wí atɔ́ ánfɩ. 20 Mboún mlɩkle atɔ́ yáɩ́ ɔsʋ́sʋ́. Ɩnʋ mʋ́ á, atɛ́plɛ bʋtamawɩ́ atɔ́, ɩtamawɩ́ nkanʋ, awikplu ɛ́ bʋtamabwíé wíé obuto wí atɔ́. 21 Tsúfɛ́ ɔtɩ́nɛ́á fʋ́ siadɩɛ bʋ a, ɩnʋ́ fʋ́ agywɩɩn tetsíá.

Nyankpʋsa-oyí Ɔkandɩ́ɛ

(Luka 11:34-36)

22 “Ansíbi igyi ɔkandɩ́ɛ há nyankpʋsa-oyí. Nɩ́ fʋ́ ansíbi bʋ alɛ́ á, fʋ́ nyankpʋsa-oyí ámʋ fɛ́ɛ́ bɔ́wankɩ́. 23 Támɛ nɩ́ fʋ́ ansíbi ma alɛ a, fʋ́ nyankpʋsa-oyí ámʋ fɛ́ɛ́ ɩbʋ oklúntɔ. Nɩ́ ɔkandɩ́ɛ ámʋ́ʋ́ ɩbʋ fʋtɔ ámʋ idun a, mʋ́mʋ́ fawíé oklún kpɔnkpɔɔnkpɔntɩtɔ.

Bulu Mʋa Atonyahɛ́ Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Luka 16:13; 12:22-31)

24 “Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ súm awie anyɔ. Ɔbɔ́dwɛ ɔkʋlɛ, lú ɔkʋlɛ. Ntɛ́ɛ obóbu ɔkʋlɛ, omóobu ɔkʋlɛ. Fʋmɛ́ɛtalɩ́ súm Bulu, súm kɔ́ba.

25 “Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩmáhan ɩwɩ tɔ́á mlégyi, tɔ́á mlónu tsiá nkpa pʋ́ tɔ́á mlɛ́dɩdá sʋ. Mbɛ́ɛ, nkpa medéhián dʋn atogyihɛ? Ntɛ́ɛ ɔyʋlʋ́ʋ medéhián dʋn atɔ dɩdáhɛ́? 26 Mlɩkɩ mbubwi, bʋtamadú, bʋtamasɩ́ɛ́tɩ́ wá ɩdantɔ, támɛ mlɩ Sɩ́á ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ tɛhá amʋ́ atogyihɛ. Mlɩmá labi dʋn amʋ́? 27 Mlɩtɔ ma ɔbɛ́talɩ́ han ɩwɩ pʋ́ brɛ́ kpalobí tsɩ́a mʋ nkɛtɔ?

28 “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ ɩwɩ háan mlɩ atɔ dɩdáhɛ́ sʋ? Mlɩkɩ alɩá pututɔ-oyí ntswɩ́tswɩ tɛdan. Ɩtamayɔ́ agyʋ́má ntɛ́ɛ lʋ́ atati. 29 Támɛ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Owíe Salomo, mʋ inya fɛ́ɛ́tɔ́ a, ɔmɛtalɩ́ hɩ́hɩɛ ɩwɩ, wá akɩ́lɛ fɛ́ oyí ntswɩ́tswɩ anfɩtɔ kʋkʋ. 30 Nɩ́ Bulu dɛ́ ɩfá ánɩ́ ndɛ ɩlɩɩ́, ɔkɛ ɩlawú, bawá mʋ́ ogyá tati dɩdá á, ntogyi sʋ́ ɔmɛ́ɛtalɩ́ dɩ́dá mlɩ atati dʋn mʋ́? Mlɩ hógyi mɔtsɔ́!

31 “Mʋ́ sʋ mlɩmáhan ɩwɩ fɩ́tɛ́ mlɩaa, ‘Ntɔ abégyi?’ ntɛ́ɛ ‘Ntɔ abónu?’ ntɛ́ɛ ‘Ntɔ abɛ́dɩdá?’ 32 Ɩ́nɩ aná ɔmátɔ́fɔ bʋtɛsrɩ́ gya nɩ. Mlɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ yin ánɩ́ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ dɛ mlɩ hián. 33 Ɩtɔ́á mlɩgyánkpa dunka gyí, Bulu iwíegyí pʋ́ mʋ yilébwɛ, fówun Bulu ɔbɔ́pʋ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ tsɩ́a mʋ́tɔ́ há mlɩ. 34 Mlɩmásusúu ɔkɛ ɩwɩ. Ɔkɛtɔ asʋ́n igyi ɔkɛ klɛ́. Ekekegyíɛkɛtɔ asʋn wunhɛ ɩtsɔ há ɛkɛ ámʋ.

7

Ɩlálɛ

(Luka 6:37-38, 41-42)

1 “Mlɩmálɛ ahá ɩlá, mɛ́nɩ Bulu ɔmɛ́ɛlɛ mlɩ ɩlá. 2 Tsúfɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ mlɩdɛ́ ahá ɩlá lɛ ámʋ a, alɩ Bulu ɔbɛ́lɛ mlɩ ɩlá nɩ́. Ɩtɔ́á fɔpʋ́súsu ha fʋ́ bá á, mʋ́ kɛ́n Bulu ɔbɔ́pʋsúsu ha fʋ́ ɛ́ nɩ́. 3 Ntogyi sʋ́ fʋ́dɛ ipí túkúrííbi wun fʋ́ bá nsíbisʋ, támɛ fʋmɛdɛ́ ogyakpatín ánɩ́ ɩdɩn fʋ́ klɛ́sʋ mʋ́ wun? 4 Ntɛ́ɛ ntogyi sʋ́ fʋ́dɛ fʋ́ bá bláa fɛɛ, ‘Ha mɩ́ andɩnkɩ ipí fʋ́ nsíbisʋ?’ brɛ́á ogyakpatín dɩn fʋ́ klɛ́sʋ? 5 Apinabwɛbí ɔbwɛpʋ́! Gyankpa dɩnkɩ ogyakpatín ámʋ fʋ́ nsíbisʋ, mɛ́nɩ fówun atɔ́ wankláán, tálɩ́ dɩ́nkɩ́ ipí ámʋ fʋ́ bá klɛ́sʋ.

6 “Mlɩmápʋ Bulu atɔ wankɩ́hɛ́ há ahá ánɩ́ bʋgyi fɛ́ akɩ́aɩ, Bulu asʋ́n tamawá amʋ́ ogyá. Bénya ɔblɔ́ dámlí dun mlɩ. Alɩ kɛ́n mlɩmápʋ mlɩ abutó wʋlɩhɛ há ahá ánɩ́ bʋgyi fɛ́ mprákuo nɩ́. Tsúfɛ́ bɛ́tsatsáa mʋ́sʋ́, tsɩ́á mʋ́ wá ɔdɩbatɔ.

Atɔ́kʋlɩ́ Tsú Bulu Wá

(Luka 11:9-13)

7 “Mlɩkʋlɩ Bulu, ɔbɛ́ha mlɩ. Mlɩdunka, mlówun. Mlɩda mʋ klʋnsʋ, obéfinkí mʋ́ há mlɩ. 8 Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔtɔkʋ́lɩ́ atɔ́ tenyá. Ɔhá ánɩ́ otodúnká atɔ́ towun. Ɔhá ánɩ́ ɔtɛdá klʋnsʋ bʋ́tefínkí há. 9 Ma bʋ́ʋ mlɩtɔá mʋ bi ɔkʋ́lɩ́ mʋ bodobodo a, obótsu ibwi wá mʋ ɩbɩtɔ? 10 Ntɛ́ɛ nɩ́ ɔkʋ́lɩ́ mʋ iye a, ɔbɛ́kɩtá ɩwɔ wá mʋ ɩbɩtɔ? 11 Mlɩ lakpan abwɛpʋ́ kʋ́ráá mlɩyin alɩá bʋtɔpʋ́ atɔ wankláán há mlɩ abí. Ntogyi sʋ́ mlɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ mʋ́ mɔ́ɔpʋ atɔ wankláán há ahá ánɩ́ bʋdɛ mʋ kʋlɩ́.

12 “Bwɛ ha ahá alɩá fʋdeklé fɛɛ bʋbwɛ́ɛ ha fʋ. Ɩ́nɩ Mose Mbla pʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ atosunáhɛ́ dɛblɩ́ nɩ́.

Ɔkpa Kplanhɛ Mʋ́a Tɛɩ́hɛ́

(Luka 13:24)

13-14 “Mlɩtsʋn ɔkpa kplanhɛ amʋsʋ, mlɔ́yɔ nkpa ánɩ́ ɩtamatátɔ́. Ahá kpalobí pɛ́ tɛbɩ́ mʋ́. Támɛ nɩ́ mlɔtsʋn tɛ́ɩ́hɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbʋ atsʋ́nlɛ amʋsʋ á, mlɔ́yɔ ɔhɩkpá. Ahá tsɔtsɔɔtsɔ tɔ́tsʋn mʋ́sʋ́.

Oyí Pʋ́ Mʋ́ Abi Swiehɛ́

(Luka 6:43-44)

15 “Mlɩkɩ wankláán ahá ánɩ́ bʋtɔwá afunu bɛɛ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ bʋgyisʋ. Bʋtepina bwɛ ɩwɩ fɛ́ akúfa ba mlɩ wá, támɛ nkpatakuá bʋbʋ ɩyɩn bʋ́gyi. 16 Amʋ́ bwɛhɛ́ mlɔ́pʋbɩ́ amʋ́. Bʋtamakpɔ́tɩ́ kankaba okplóto oyísʋ́, bʋtamakpɔ́tɩ́ tsɔkpʋn ɛ́ tʋnkpa ɩflasʋ. 17 Oyi wankláán toswíé abi wankláán. Oyi laláhɛ ɛ́ toswíé abi laláhɛ. 18 Oyi wankláán mɛ́ɛtalɩ́ swíé abi laláhɛ. Alɩ kɛ́n oyi laláhɛ ɛ́ mɛ́ɛtalɩ́ swíé abi wankláán nɩ́. 19 Oyíá ɩtamaswíé abi wankláán á, kún bʋtokun mʋ́ dá, wá mʋ́ ogyá. 20 Mʋ́ alɩ sʋ á, ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ afunupʋ anfɩ bwɛhɛ́ mlɔ́pʋbɩ́ amʋ́.

Bulu Iwíegyí Ámʋtɔ Awiepʋ́

(Luka 13:25-27)

21 “Megyí ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɛtɩ́ mɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ Wíé, mɩ́ Wíé’ obówie Bulu iwíegyí ámʋtɔ. Mboún ɔhá ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ apɛ́ ɔbɔ́yɔ ɩnʋ. 22 Bulu asʋ́n ogyíkɛ́ amʋ a, ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɛ́fɩtɛ́ mɩ́ bɛɛ, ‘Mɩ́ Wíé, megyí fʋ́ dátɔ́ anɩlɛ́blɩ́ Bulu ɔnɔ́ asʋ́n, gya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ, bwɛ́ ofúla ɛ́ nɩ́?’ 23 Ɩnʋ nɛ́lɛ bláa amʋ́ mbɛ́ɛ, ‘Mmeyín mlɩ ɔkpagyíɔkpasʋ. Mlɩnatɩ tɛɩ mɩ́sʋ́, mlɩ lakpan abwɛpʋ́!’

Bʋtásʋ́ pʋ́ Osublútɔ Obuyíi

(Luka 6:47-49)

24 “Mʋ́ sʋ ɔhagyíɔha ánɩ́ olonu mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ, olegyi mʋ́sʋ́ á, ogyi fɛ́ ɔtɩansɩpʋ ɔkʋá oleyi mʋ obu dɩ́nká bʋtásʋ́. 25 Nyankpʋ lótswíe, ntsu lɔ́bʋlá wa mʋ́, atsufú lɔtsʋn wʋlɩ́ mʋ́sʋ́, támɛ imobwie. Tsúfɛ́ oleyi mʋ́ dɩ́nká bʋtásʋ́.

26 “Támɛ ɔhagyíɔha ánɩ́ olonu mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ, omegyi mʋ́sʋ́ á, ogyi fɛ́ ɔha mimláhɛ ánɩ́ oleyi mʋ obu osublútɔ. 27 Nyankpʋ lótswíe, ntsu lɔ́bʋlá wá mʋ́, atsufú ɛ́ lɔtsʋn wʋlɩ́ mʋ́sʋ́. Obu ámʋ lobwie, ɩlɛda asɩ gbloo!”

Túmiá Yesu Bʋ

28 Brɛ́á Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ tá á, mʋ atosunáhɛ́ lɛha ɔnɔ́ lobwie ɔdɔm amʋ. 29 Tsúfɛ́ olosuná amʋ́ atɔ́ túmisʋ. Omosuná mʋ́ fɛ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ.

8

Ɩlɔ Pɛpɛ Ɔlɔpʋ́ Ɔkʋ Tsa

(Marko 1:40-45; Luka 5:12-16)

1 Brɛ́á Yesu lɛ́kplɩ́ tsú ɩbʋ ámʋsʋ á, ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bobuo mʋ. 2 Ɩnʋ á, ɩlɔ pɛpɛ ɔlɔpʋ́ ɔkʋ lɛ́ba bɛda akpawunu mʋ ayabitɔ, kókóli mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé! Nɩ́ fótsulá á, fɛ́talɩ́ há mɩ́ ɩwɩ bɛ́plɩ.”

3 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́tɩnkɩ́ ɩbɩ da mʋ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Natsúlá, fʋ́ ɩwɩ ɩplɩ́ɩ!” Ɩnʋnʋ mʋ ɩwɩ lɛ́plɩ. 4 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́da mʋ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Mábla ɔhaa asʋ́n ánfɩ. Natɩ laa afʋpʋ fʋ́ ɩwɩ yosuná Bulu igyí ɔhapʋ́, afʋha mʋ ɩwɩgyʋrátɔ amʋ́ʋ́ Mose mbla losuná tsú ɩlɔ pɛpɛtsa ɩwɩ ámʋ. Igyi adánsɩɛ suna ahá ánɩ́ fʋ́ ɩwɩ laplɩ́ɩ.”

Romafɔ Ɩsá Akɔpʋ́ Ɔhandɛ Osúmpʋ́ Ɔkʋ Ɩlɔ Tsa

(Luka 7:1-10)

5 Yesu lówie Kapernaum wúlutɔ. Romafɔ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ ɔkʋ lɛ́ba mʋ wá, bóbwií ɩpa há mʋ ɔbɛ́ɛ, 6 “Owíé, mɩ́ osúmpʋ́ dɛ́lɔ. Alasin tsukʋlɛ, ɔda wóyítɔ́ ɔdɛ ɩwɩɔsɩn wúun dʋbɩ.”

7 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɛ́ba bɛtsa mʋ ɩlɔ.”

8-9 Támɛ ɔhandɛ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, mmɔfʋn ánɩ́ fɛ́ba mɩ́ wóyítɔ́. Fʋ́ mʋ́ blɩ asʋankʋ, ɩwɩ bɔ́wa mɩ́ osúmpʋ́ amʋ ɔnlɩn. Tsúfɛ́ mɩ́ ɛ́ mbʋ ahandɛ akʋ asɩ, ɩsá akɔpʋ́ akʋ ɛ́ bʋbʋ mɩ́ asɩ. Nɛlɛ́ ɔnɔ́ mbɛ́ɛ amʋ́tɔ́ ɔkʋ ɔnátɩ á, ɔtɛnátɩ́. Nɩ́ mbɛ́ɛ ɔbá ɛ́ á, ɔtɛba. Tógyítɔ́á nɛbláa mɩ́ osúmpʋ́ mbɛ́ɛ ɔbwɛ́ɛ á, ɔtɔbwɛ́.”

10 Brɛ́á Yesu lónu asʋ́n ánfɩ á, ɔnɔ́ lobwie mʋ, ɔlɛdamlí bláa ahá ámʋ́ʋ́ bʋbuo mʋ amʋ, ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, mmɔkʋ́wun ɔhá ánɩ́ ɔbʋ hógyi kpɔnkpɔntɩ ánfɩ odu Israelfɔtɔ kʋ́ráá kɩ!” 11 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, “Ahá tsɔtsɔɔtsɔ bótsu owí ɔdalɩkpa pʋ́ owí ɔkplɩ́wíékpá ba, betsiá atɔ́ ogyíkpá Bulu iwíegyí ámʋtɔ, amʋ́a anɩ anáin Abraham, Isak pʋ́ Yakob aná bɔ́wa ɩbɩ gyi atɔ́. 12 Támɛ bɛ́lɛ Israelfɔ ámʋ́ʋ́ tɛkɩ bʋgyi Bulu iwíegyí ámʋtɔ atsiápʋ́ amʋ lɛ́ ɩnʋ, tswɩ amʋ́ wá oklúntɔ. Ɩnʋ́ isú mʋ́a kpisíi bʋ nɩ.” 13 Mʋ́ʋ́ ɔlɛlabláa ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Natɩ, ɩbá mʋ́tɔ́ ha fʋ fʋ́ hógyi ɔnɔ́.”

Alɩ brɛ́ ámʋtɔ pɛ́pɛ́ɛ́pɛ́ osúmpʋ́ amʋ ɩwɩ lɔ́wa mʋ ɔnlɩn.

Alɔpʋ Tsɔtsɔɔtsɔ Tsa

(Marko 1:29-34; Luka 4:38-41)

14 Yesu lɔ́yɔ Petro wóyítɔ́. Ɔlɔyɔ á, owísó lakɩ́tá Petro mʋ sia tsɩ́hɛ́, ɔda. 15 Mʋ́ʋ́ ɔlɛyɛ́kɩtá ɔtsɩ ámʋ ɩbɩ. Ɩnʋnʋ owísó amʋ lɔ́kʋsʋ́ mʋsʋ, ɔlɔbwɛ Yesu afɔɔ́tɔ.

16 Mʋ́ ntʋ́pwɛsʋ á, bɔpʋ ahá tsɔtsɔɔtsɔá ɔŋɛ laláhɛ dɛ́ amʋ́ háan ba Yesu. Ɔlɔtɔɩ́ gya ɔŋɛ laláhɛ amʋ, tsá alɔpʋ amʋ fɛ́ɛ́. 17 Ɩ́nɩ lɛ́ha asʋ́n ámʋ́ʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́Yesaia lɛ́blɩ́ ámʋ lɛba mʋ́tɔ́. Ɔbɛ́ɛ, “Mʋlɛ́tsa anɩ ɩlɔ, tsú ipian kʋ́sʋ́ anɩsʋ.”

Ahá Ánɩ́ Bɛɛ Bɔ́bwɛ Yesu Abúopʋ

(Luka 9:57-62)

18 Yesu lówun ánɩ́ ɔdɔm babomlí mʋ, ɔlɛbláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha afa Galilea ɔpʋ yɔ mʋ́ ɔbɩn.” 19 Ɩnʋ Mose mbla osunápʋ́ ɔkʋ lɛ́bá mʋ wá, bɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, nóbuo fʋ yɔ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á fɔ́yɔ.”

20 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Awɩá bʋbʋ mbɔ́, mbubwi ɛ́ bʋbʋ asia, támɛ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ mʋ́ mma ɔtɩ́nɛ́á nɔ́pʋ mɩ́ nwun tswɩ.”

21 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋbuo mʋ amʋtɔ ɔkʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, ha mɩ́ anyopulá mɩ́ sɩ́ asa ambobuo fʋ.”

22 Támɛ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bobuo mɩ, afʋsi awupʋ́ abʋpula amʋ́ afúli.”

Atsufú Asɩbá

(Marko 4:35-41; Luka 8:22-25)

23 Yesu lówie ɔklʋntɔ, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɛ́ bowie buo mʋ. 24 Brɛ́á bɔyɔ́ á, afú kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ kʋ lɔ́wa tsʋ́ʋn bɩ. Mʋ́ sʋ ntsu dɛda wíé ɔklʋn amʋtɔ, ideklé ɩmɛ, támɛ Yesu mʋ́ da ɔdɛdɩdɩ. 25 Akasɩ́pʋ́ amʋ betsinkí mʋ, bláa mʋ bɛɛ, “Anɩ Wíe lɛ anɩ. Anɩdɛ́ ntsu wie!”

26 Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ ifú nya alɩ? Mlɩ hógyi mɔtsɔ́!” Ɩnʋ ɔlɔkʋsʋ́ lɛ́ ɔnɔ́ wa afú mʋ́a ntsu ámʋ, ɩnʋ fɛ́ɛ́ lɔlʋá.

27 Ifú lɛhɩɛ kɩ́tá amʋ́, bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Nyankpʋsa ɔmɔmʋ nɩ, afú mʋ́a ntsu kʋ́ráá tonú mʋ ɔmɛ alɩ?”

Ɔŋɛ Laláhɛ Gyáa Lɛ Agbedépʋ́ Abanyɔ́tɔ́

(Marko 5:1-20; Luka 8:26-39)

28 Brɛ́á Yesu lówie Galilea ɔpʋ ɔbɩn, Gadarafɔ ɔsʋlʋ́sʋ á, ayin abanyɔ́ akʋá ɔŋɛ laláhɛ bʋ amʋ́tɔ́ bɛdalɩ tsu afúli opulákpá befia mʋ. Amʋ́ ɩyɩn sʋ ɔhaa tamatálɩ́ tsʋn ɔkpa ámʋsʋ. 29 Ɩnʋnʋ bɔkplʋ́n fɩtɛ́ Yesu bɛɛ, “Bulu mʋ Bi, amansʋ igyi? Fɛbá bɛpɩtɩ́ anɩ atɔ́ asa Bulu ɩsʋbɩtɩ́bɩ ɩfʋn?”

30 Mprákuo tsɔtsɔɔtsɔ akʋ bʋdegyí ɩnʋ fʋ́n. 31 Mʋ́ sʋ ɔŋɛ laláhɛ amʋ bokokóli Yesu bɛɛ, “Nɩ́ fégya anɩ lɛ́ ahá ánfɩtɔ á, ha ayowie mprákuo ánfɩtɔ.”

32 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyɔ.” Ɩnʋnʋ bɛdalɩ ayin ámʋtɔ yówie mprákuo ámʋtɔ. Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛsrɩ́ kplɩ́ okúku kʋ wíé ɔpʋ amʋtɔ, wúwu.

33 Mprákuo ámʋ akpapʋ́ bɛsrɩ́ yɔ́ wúlutɔ, yɛ́bláa ahá tógyítɔ́á ɩlaba ahá ámʋ́ʋ́ tɛkɩ ɔŋɛ laláhɛ bʋ amʋ́tɔ́ ámʋsʋ. 34 Mʋ́ sʋ wúlu amʋtɔ ahá fɛ́ɛ́ bɛdalɩ ba Yesu wá. Brɛ́á bowun mʋ a, bokokóli mʋ bɛɛ, ɔdálɩ amʋ́ ɔsʋlʋ́sʋ.

9

Tsukʋlɛ Osínpʋ Tsa

(Marko 2:1-12; Luka 5:17-26)

1 Mʋ́ sʋ Yesu léyinkí wíé ɔklʋntɔ, fá ɔpʋ amʋ yɔ́ wúlu amʋ́ʋ́ otsie mʋ́tɔ́ ámʋsʋ*. 2 Ɩnʋ á, akʋ bɔsʋrá tsukʋlɛ osínpʋ akpasʋ ba mʋ. Brɛ́á Yesu lówun ánɩ́ bahɔ mʋ gyi a, ɔlɛbláa tsukʋlɛ osínpʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ bí, klʋn ɩdɩ́ fʋ́ asɩ. Nasí fʋ́ lakpan kíé fʋ́.”

3 Ɩnʋ Mose mbla asunápʋ́ akʋá bʋtsie ɩnʋ, bɛblɩ́ wá nwuntɔ bɛɛ, “Oyin ánfɩ labɔ́ mbusuo.”

4 Yesu lɛ́bɩ amʋ́ agywɩɩn. Mʋ́ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ ɩ́nɩ odu gywɩɩ́n? 5 Mɔmʋ bɔ́wa ablɩ́lɛ́ dʋn? ‘Nasí fʋ́ lakpan kíé fʋ́.’ ntɛ́ɛ ‘Kʋsʋ tsu fʋ́ akpa afʋnatɩ?’ 6 Támɛ ndekléá mlɩbɩ́ɩ ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ mbʋ túmi ɔyɩ́ ánfɩtɔ sí ahá lakpan kíé amʋ́.” Ɩnʋ ɔlɛbláa tsukʋlɛ osínpʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛ fʋ́ bláa mbɛ́ɛ, kʋsʋ. Tsu fʋ́ akpa afʋnatɩ yɔ wóyítɔ́!”

7 Ɩnʋ ɔlɔkʋsʋ́ nátɩ́ yɔ́ wóyítɔ́. 8 Ɩ́nɩ lɔ́wa amʋ́ fɛ́ɛ́ wánwan, bɛkanfʋ́ Bulu ánɩ́ alapʋ́ túmiá igyi alɩ há anyánkpʋ́sa.

Mateo Tɩ

(Marko 2:13-17; Luka 5:27-32)

9 Brɛ́á Yesu lɔ́pʋ ɔyɔ́ á, olowun lampóo ɔhɔ́pʋ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Mateo tsie lampóo ɔhɔ́kpa. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bobuo mɩ.”

Ɩnʋnʋ Mateo lɔ́kʋsʋ́ buo mʋ.

10 Mateo lɛ́tɩ Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ atɔ́ ogyíkpá mʋ wóyítɔ́. Lampóo ahɔ́pʋ pʋ́ lakpan abwɛpʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ bɛba atɔ́ ámʋ ogyíkpá. 11  Farisifɔ ámʋ benya wun amʋ́ alɩ, bɛfɩtɛ́ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩ osunápʋ́ mʋa ahá ánfɩ odu bʋtɔwá ɩbɩ gyi atɔ́?”

12 Yesu lónu asʋ́n ánfɩ, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Alɔpʋ léhián ɩlɔ ɔtsapʋ́, megyí ahá ánɩ́ ɩwɩ bʋ amʋ́ ɔnlɩn. 13 Mlɩyɔ amlɩyɛfɩtɛ́ Bulu asʋ́n ánfɩ bɔwanlɩ́n tswɩ anfɩ asɩ. Bɛɛ, ‘Nwewúun ntekle, megyí igyíha.’ Mmɛba aha wankláán ɔtɩkpá, lakpan abwɛpʋ́ ɔtɩkpá nɛba.”

Ɔnɔ́klɩ́ Ɩwɩ Asʋn Fɩtɛ́hɛ́

(Marko 2:18-22; Luka 5:33-39)

14 Ɛkɛ ɔkʋ Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane akasɩ́pʋ́ bɛba Yesu wá bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ anɩa Farisifɔ anɩtɛklɩ́ ɔnɔ́, támɛ fʋ́ akasɩ́pʋ́ mʋ́ bʋtamaklɩ́ ɔnɔ́?”

15 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔtsɩ ɔkpaɩ́npʋ́ anyawíeá bʋbʋ mʋ wá bégyi awɩrɛhɔ? Ɛkɛkɛɛkɛ! Támɛ ɛkɛ kʋ bɛ́ba ánɩ́ bɛ́kpa ɔká otsiápʋ amʋ nátɩ́ sí amʋ́. Alɩ nkɛ ámʋtɔ bɛ́klɩ́ ɔnɔ́ nɩ́.”

16 “Ɔhaa tamapʋ́ tati pɔpwɛ tan tati dada. Tsúfɛ́ tati pɔpwɛ amʋ bɛ́kpɩkpɩ́ɩ tsií dáda amʋ kʋ lɛ́, há ɔtánkpa ɩnʋ bɛ́latɛ́ɩ́ tsɩ́a. 17 Alɩ kɛ́n bʋtamapʋ́ nta pɔpwɛ wá ɔwʋlʋ́-kpákpá kɛntɛ wuhɛ́tɔ́ nɩ́. Nta pɔpwɛ amʋ ibófu fá kɛntɛ amʋ, tsítsá, ibéyintá kɛntɛ amʋ ɛ́. Ɩ́nɩ sʋ ɔwʋlʋ́-kpákpá kɛntɛ pɔpwɛtɔ bʋ́tɔpʋ́ nta pɔpwɛ wá, mɛ́nɩ mʋ́ anyɔ ámʋ fɛ́ɛ́ bétsiá.”

Ɔhandɛ Ɔkʋ Mʋ Bi Mʋa Ɔtsɩ Ɔkʋ Ɩlɔ Tsa

(Marko 5:21-43; Luka 8:40-56)

18 Brɛ́á Yesu dɛ́tɔɩ́ á, Yudafɔ ofíakpa ɔhandɛ ɔkʋ lɛ́ba bɛda akpawunu mʋ ayabitɔ, kókóli mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ bí tsɩ́hɛ́ lawú sésééséi, támɛ ba afʋbɔpʋ ɩbɩ dɩnka mʋsʋ onya nkpa.”

19 Mʋ́ sʋ Yesu lɔ́kʋsʋ́, mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bobuo ɔhandɛ amʋ.

20 Ɔtsɩ ɔkʋá obugya dɛ mʋ wʋlɩ́ nfí dúanyɔ nɩ́ lɔ́tsʋn yɔ Yesu ɔma, pʋ́ ɩbɩ da mʋ tati osiebí. 21 Tsúfɛ́ ɔlɛblɩ́ wá mʋ nwuntɔ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ nɔpʋ́ ɩbɩ da mʋ tati kpán á, ɩlɔ bési mɩ́.”

22 Yesu lɛ́damlí kɩ mʋ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ bí, klʋn ɩdɩ́ fʋ́ asɩ. Fʋ́ hógyi latsá fʋ́ ɩlɔ.” Ɩnʋnʋ ɔtsɩ ámʋ ɩwɩ lɔ́wa mʋ ɔnlɩn.

23 Brɛ́á olowie ɔhandɛ amʋ wóyítɔ́ a, olowun ɩkpɛ afʋlɩ́pʋ́, nú awɩrɛhɔ agyípʋ́ amʋ okitikíti. 24 Olegya amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩdalɩ nfɩ! Otsibi amʋ mɔ́kʋ́wú, dɩdɩ́ ɔdɛ.” Ahá ámʋ bɔmɔsɩ́ mʋ. 25 Brɛ́á amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛdalɩ ba wunsɩnɛ́sʋ́ a, Yesu lébitíwíé obu ámʋ́ʋ́ otsibi amʋ da mʋ́tɔ́ ámʋtɔ yɛ́kɩtá mʋ ɩbɩ, ɔlɔkʋsʋ́. 26 Asʋ́n ánfɩ lɛ́klɛɩ́ wá ɔmá ámʋtɔ fɛ́ɛ́.

Ansibi Abwiepʋ́ Ɩlɔ Tsa

27 Yesu lɛ́dalɩ ɔyɔ́ á, ansibi abwiepʋ́ abanyɔ́ akʋ bobuo mʋ, bʋdɛ okitikíti sʋrá kpólí mʋ bɛɛ, “Owíe Dawid mʋ na, wun anɩ nwɛ!”

28 Brɛ́á olowie wóyítɔ́ a, ansibi abwiepʋ́ ámʋ bɛba mʋ wá. Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlahogyi mlɩaa, nɛ́talɩ́ há mlɩ ansíbi bóbwií?”

Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Anɩ Wíé, Ee!”

29 Mʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ ɩbɩ dada amʋ́ ansíbi, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩbá mʋ́tɔ́ ha mlɩ, mlɩ hógyi ɔnɔ́.” 30 Ɩnʋ bɔwa atɔ́ wun bɩ. Yesu lɛ́da amʋ́ ɔlá ɔbɛ́ɛ, bʋmábláa ɔhaa.

31 Támɛ brɛ́á bɛdalɩ bɔyɔ́ á, bɛda mʋ ɔkan ɔmá ámʋ fɛ́ɛ́tɔ́.

Omúmu Ɩlɔ Tsa

32 Benya nátɩ́ alɩ, bɔpʋ oyin ɔkʋá ɔŋɛ laláhɛ bʋ mʋtɔ, sʋ alatɔ́ omúmu ba Yesu. 33 Olenya gya ɔŋɛ laláhɛ amʋ lɛ́ oyin ámʋtɔ alɩ, ɔlɔwa tɔɩ́ bɩ. Ahá ámʋ fɛ́ɛ́ bowun, sʋ ɔnɔ́ lobwie amʋ́. Mʋ́ sʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Anɩmɔ́kʋ́wun ɩ́nɩ odu Israelfɔtɔ kɩ!”

34 Farisifɔ ámʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Ɔŋɛ laláhɛ owíe túmi ɔdɛpʋgya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ.”

Ahá Nwewúun

35 Yesu léki awúlu pʋ́ nkuda fɛ́ɛ́ asɩ, súná atɔ́ Yudafɔ ofíakpa. Ɔlɛda Bulu iwíegyí ámʋ ɩwɩ asʋn wankláán ɔkan. Ɔlɛtsa ɩlɔ kugyíkʋ fɛ́ɛ́. 36 Brɛ́á olowun ɔdɔm amʋ a, amʋ́ asʋ́n lɔ́wa mʋ nwɛ. Bʋgyi fɛ́ akúfa ánɩ́ bʋma ɔkpapʋ́, tsúfɛ́ asʋ́n dɛ amʋ́ háan, bʋma tɔtɔ bwɛtɔ́. 37 Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Atɔ kpɔtɩ́hɛ́ amʋ ɩtsɔ, támɛ mʋ́ akpɔtɩ́pʋ́ bʋmɔtsɔ́. 38 Mʋ́ sʋ mlɩkokoli ndɔ mʋ wie, ɔwa atɔ́ akpɔtɩ́pʋ́ tsɔtsɔ abʋba bɔkpɔtɩ́ atɔ́ ámʋ.”

10

Akasɩ́pʋ́ Amʋ Adá

(Marko 3:13-19; Luka 6:12-16, 9:1-6)

1 Yesu lɛ́tɩ mʋ akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋ, ɔlɛha amʋ́ túmi ánɩ́ bʋgyíi ɔŋɛ laláhɛsʋ. Bʋgyáa amʋ́ lɛ́ ahátɔ, abʋtsa ɩlɔ mʋ́a ɩwɩɔsɩn kugyíkʋ. 2  Sumbí ayɔpʋ́ dúanyɔ ámʋ adá nɩ́: Ogyankpapʋ gyí Simon ánɩ́ bʋtɛtɩ́ mʋ Petro mʋa mʋ pio Andrea. Yakobo mʋa mʋ pio Yohane ánɩ́ bʋgyi Sebedeo abí; 3 Filipo, Bartolomeo, Toma, lampóo ɔhɔ́pʋ Mateo, Alfeo mʋ bi Yakobo, Tadeo, 4 Simon ánɩ́ ogyi ɩwɩsʋtsiá adunkápʋ́ ɔpasuatɔ ɔha pʋ́ Yuda Iskariot ánɩ́ ɔlɛlɛ Yesu há.

Akasɩ́pʋ́ Dúanyɔ Ámʋ Sumbíwa

(Marko 6:7-13; Luka 9:1-6)

5 Ɔlɔwa sumbí ayɔpʋ́ dúanyɔ ámʋ sɩ́sɩ́, wá mbla há amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmáyɔ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ ɔsʋlʋ́ʋ pʋ́ Samariafɔ awúlu kʋkʋsʋ. 6 Mboún mlɩyɔ Israelfɔ wá. Bʋgyi fɛ́ akúfa ánɩ́ bafwɩ́. 7 Nɩ́ mlɔyɔ́ á, mlɩda asʋ́n ámʋ ɔkan mlɩaa, ‘Bulu iwíegyí amʋ lawíé wóyí tá.’ 8 Mlɩtsa ɩlɔ, amlɩtsinki afúli. Mlɩtsa ɩlɔ pɛpɛ alɔpʋ́, amlɩgya ɔŋɛ laláhɛ lɛ ahátɔ. Mlɩmáhɔ amʋ́ tɔtɔ. Mlɩbwɛ mʋ́ pʋkie amʋ́, fɛ́ alɩá napʋ́kíé mlɩ. 9 Mlɩmátsu sika kʋkʋʋkʋ wá mlɩ akɛntɛtɔ. 10 Mlɩmátsu akpankogyo ánɩ́ mlɔ́pʋ atɔ́ wá mʋ́tɔ́ há ɔkpa ámʋ tu. Mlɩmátsu atadɩɛ nyɔɔsɩ, ntʋkʋta pʋ́ oyi yiáhɛ́. Tsúfɛ́ agyʋ́má ɔyɔpʋ́ bʋtɛhá atogyihɛ.

11 “Nɩ́ mlɔyɔ́swɩɩ́ wúlu kugyíkʋsʋ á, mlɩdunka ɔha wankláán, amlɩswɩɩ mʋ wá. Mlɩtsia ɩnʋ kpɛfʋn ɛkɛá mlɛ́natɩ́. 12-13 Nɩ́ mlowíé wóyítɔ́ ɩnʋ á, mlɩha amʋ́ itsiá mlɩaa, ‘Bulu ɔhá mlɩ iwilwii.’ Nɩ́ wóyí ámʋtɔfɔ bɔhɔ mlɩ á, mlɩ oyúla amʋ isín amʋ́sʋ́. Támɛ nɩ́ bʋmɔhɔ mlɩ á, mʋ́mʋ́ mlɩ oyúla amʋ ɩsánki ba mlɩsʋ. 14 Nɩ́ bʋmɔhɔ mlɩ, ntɛ́ɛ nú mlɩ asʋ́n á, mlɩdalɩ wóyí ntɛ́ɛ wúlu amʋtɔ, amlɩkpakpa mlɩ ayabitɔ-ɩsɩ wʋlɩ ɩnʋ. 15 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ dʋn Sodom mʋ́a Gomorafɔ mʋ asʋ́n ogyíkɛ́ amʋ.”

Ɩwɩɔsɩn Ánɩ́ Ɩbɛ́ba Sumbí Ayɔpʋ́ Ámʋsʋ

(Marko 13:9-13; Luka 21:12-17)

16 Ɔlɛtrá bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩbɩ ánɩ́ ndɛ mlɩ wa fɛ́ akúfa ánɩ́ bɔyɔ́ nkpatakutɔ. Mlɩfwifwi ansɩ́ fɛ́ awɔ, amlɩha mlɩ ɩwɩ ɩtɩn fɛ́ abrɔ́dʋma. 17 Mlɩkɩ mlɩ ɩwɩ wankláán anyánkpʋ́sasʋ. Tsúfɛ́ bɛ́kɩtá mlɩ ya asʋ́n ogyíkpá, nwɛ́n mlɩ atɔ́ amʋ́ ofíakpa. 18 Mɩ́ sʋ bɛ́kpa mlɩ ya ɔmásʋ́ agyípʋ́ pʋ́ awíe ansɩ́tɔ́, mɛ́nɩ mlégyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ súná amʋ́a ɔmátɔ́fɔ. 19 Nɩ́ bɛkɩ́tá mlɩ ya a, mlɩmágywɩ́ɩn asʋ́n ánɩ́ mlɛ́blɩ́ pʋ́ alɩá mlɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́. Bɔ́pʋ asʋ́n ánɩ́ mlɛ́blɩ́ brɛ́ ámʋtɔ wá mlɩ ɔnɔ́. 20 Tsúfɛ́ megyí mlɩ ɔbɔ́tɔɩ́. Mlɩ Sɩ́ Ɔŋɛ́ ámʋ ɔbɔ́tɔɩ́ tsʋn mlɩsʋ.

21 “Apíó bɛ́lɛ amʋ́ apíó há lowu. Abí asɩ́ bɛ́lɛ amʋ́ abí há. Abí ɛ́ bɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ amʋ́ akwɩɩ́pʋ́sʋ, há bɔ́mɔ amʋ́. 22 Mɩ́ sʋ ahá fɛ́ɛ́ bólu mlɩ, támɛ nɩ́ mlɛ́talɩ́ wá klʋn lɩ́ɩ́ kínkíínkín yɔ́fʋn mʋ́ ɔnɔ́mɔ á, Bulu ɔbɔ́hɔ mlɩ nkpa. 23 Nɩ́ bʋdɩn mlɩsʋ wúlu kʋtɔ á, mlɩsrɩ yɔ wúlu bámbátɔ́. Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Mlɩméeki Israel awúlu amʋ fɛ́ɛ́sʋ́ tá asa mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ néyinkí ba.

24 “Okasɩ́pʋ́ tamadʋn mʋ osunápʋ́. Osúmpʋ́ ɛ́ tamadʋn mʋ wie. 25 Ɩbɔ́wa alɛ́ nɩ́ ɔkasɩ́pʋ́ ɔbɔ́bwɛ fɛ́ mʋ osunápʋ́, osúmpʋ́ ɛ́ ɔbɔ́bwɛ fɛ́ mʋ wie. Nɩ́ batálɩ́ bʋdɛ wóyí mʋ wie amʋ tɩ bɛɛ, ‘Ɔbʋnsám’ ntɛ́ɛ ‘Beelsebul’ a, mʋ́mʋ́ ɩda laláhɛ mɔmʋ bʋmɔ́ɔpʋtɩ́ mʋ wóyítɔ́ atsiápʋ́ mʋ́?

Ɔhá Ánɩ́ Abénya Ifú

(Luka 12:2-7)

26 “Támɛ mlɩmánya ifú. Tɔtɔ má ɩnʋá babun atɔ́ mʋ́sʋ́ ánɩ́ bʋmóobwií mʋ́sʋ́. Tógyítɔ́ ɛ́ ma ɩnʋá ileŋaín ánɩ́ ɩmɛ́ɛlɩn ɔwan. 27 Nɩ́ nɛlɛ́ atɔ́ súná mlɩ onyé á, mlɩkplʋn blɩ mʋ́ ɔpa. Mlɩda asʋ́n ánɩ́ nɛ́bláa mlɩ nklobítɔ ɛ́ ɔkan. 28 Mlɩmánya nyankpʋsa ifú. Ɔbɛ́talɩ́ mɔ́ mlɩ ɔyʋlʋ́ʋ, támɛ ɔmɛ́ɛtalɩ́ mɔ́ mlɩ ɔkláa. Mboún ɔhá ánɩ́ mlɩnyá ifú gyí Bulu. Mʋ ɔbɛ́talɩ́ yíntá ɔyʋlʋ́ʋ mʋ́a ɔkláa amʋ fɛ́ɛ́ ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ. 29 Megyí káplɛ bʋtɛfɛ́ akénsire anyɔ kɛ́kɛ́? Támɛ amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ tamakpádá ɔsʋlʋ́tɔ ánɩ́ mlɩ Sɩ́ ámʋ méyín mʋ́ ɩwɩ. 30 Tsúfɛ́ Bulu yin mlɩ nwunsʋ-imi kʋ́ráá klátɔ. 31 Mʋ́ sʋ mlɩmánya ifú, tsúfɛ́ mlɩbʋ ibíá dʋn akénsire tsɔtsɔɔtsɔ.”

Adánsɩɛgyí Pʋ́ Asʋ́nkiná

(Luka 12:8-9)

32 “Nɩ́ ɔkʋ lɛ́talɩ́ gyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ ahátɔ á, mɩ́ ɛ́ négyi mʋ ɩwɩ adánsɩɛ súná mɩ́ Sɩ́ ɔsʋ́sʋ́. 33 Támɛ nɩ́ ɔkʋ lékiná mɩ́ ahátɔ á, mɩ́ ɛ́ nékiná mʋ mɩ́ Sɩ́ ansɩ́tɔ́ ɔsʋ́sʋ́.

Ipian Yesu Lɔ́pʋba, Megyí Iwilwii

(Luka 12:51-53; 14:26-27)

34 “Ɩmábwɛ mlɩ fɛ́ iwilwii nɔpʋba ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ. Megyí iwilwii, mboún ɔdayí ɩya anyɔ nɔpʋba. 35 Tsúfɛ́ abi yinhɛ́ mʋ́a amʋ́ asɩ́ nsɩnɛ́ béyintá. Abi tsɩhɛ́ mʋ́a amʋ́ ayín ɛ́ nsɩnɛ́ béyintá. Osia tsɩhɛ́ mʋ́a mʋ sia tsɩ́hɛ́nyɔ ɛ́ nsɩnɛ́ béyintá. 36 Ɔha alupʋ́ bótsu mʋ wóyítɔ́.

37 “Ɔhá ánɩ́ ɔtɔdwɛ́ mʋ sɩ ntɛ́ɛ mʋ yin dʋn mɩ mɔ́fʋn ánɩ́ ɔbɔ́bwɛ mɩ́ ɔkasɩ́pʋ́. Ɔhá ánɩ́ ɔtɔdwɛ́ mʋ bi tsɩ́hɛ́, ntɛ́ɛ mʋ bi yínhɛ́ dʋn mɩ ɛ́ mɔ́fʋn ánɩ́ ɔbɔ́bwɛ mɩ́ ɔkasɩ́pʋ́. 38 Ɔhá ánɩ́ omotsu mʋ oyikpalíhɛ bobuo mɩ ɛ́ mɔ́fʋn ánɩ́ ɔbɔ́bwɛ mɩ́ ɔkasɩ́pʋ́. 39 Nɩ́ ɔkʋ lɛ́prɩ mʋ nkpa á, ɔbɔ́hʋlɩ́ɩ mʋ́. Nɩ́ ɔkʋ ɛ́ lɔ́hʋlɩ́ɩ mʋ nkpa mɩ́ sʋ á, obénya mʋ́.

Yilébwɛ Ɩwɩ Ɩkɔká

(Marko 9:41)

40 “Ɔhá ánɩ́ ɔlɔhɔ mlɩ lahɔ mɩ. Nɩ́ ɔkʋ lɔ́hɔ mɩ ɛ́ á, alahɔ mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ ámʋ. 41 Nɩ́ fɔhɔ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔfɔɔ́ á, Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ oyúla fénya. Ɔhá ánɩ́ ɔlɔhɔ yilé ɔbwɛpʋ́ ɛ́ ɔfɔɔ́ obénya yilé ɔbwɛpʋ́ oyúla. 42 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɛha mɩ́ akasɩ́pʋ́tɔ ɔkʋsʋ kʋ́ráá ntsu-owebi ɔbɔ olonu a, ɔmɔ́ɔhʋlɩ́ɩ mʋ ɩpán.”

11

Yesu Mʋa Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane

(Luka 7:18-35)

1 Brɛ́á Yesu lɔ́pʋ agyʋ́má ánfɩ wá mʋ akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋ ɩbɩtɔ tá á, ɔlɔyɔ yéki Galilea awúlusʋ, súná ahá atɔ́, dá asʋ́n ámʋ ɛ́ ɔkan.

2-3 Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane da obu, olonu Kristo bwɛhɛ́. Mʋ́ sʋ ɔlɔwa mʋ akasɩ́pʋ́ abanyɔ́ sɩ́sɩ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, bʋyɛ́fɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Fʋ́gyí ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbɛ́ba amʋ nɩ, ntɛ́ɛ akɩ́ɩ ɔha bambá ɔkpa?”

4 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyinki yɛbláa Yohane asʋ́n ánɩ́ mlɩlabonu pʋ́ atɔ́á mlɩlabowun. 5 Mlɩlabowun ánɩ́ ansibi abwiepʋ́ bʋdɛ atɔ́ wun, abɔ bʋna. Ɩlɔ pɛpɛ alɔpʋ́ ɩwɩ dɛplɩ́ɩ. Ɩsʋ atínpʋ bʋdɛ asʋ́n nu. Afúli bʋdetsinkí, ahiánfɔ ɛ́ bʋdɛ asʋn wankláán ámʋ nu. 6 Bulu obóyulá ɔhá ánɩ́ mɩ́ bwɛhɛ́ mɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mʋsʋ.”

7 Brɛ́á Yohane akasɩ́pʋ́ ámʋ beyinkí bɔyɔ́ á, Yesu lɔ́wa tɔɩ́ tsú Yohane ɩwɩ súná ɔdɔm amʋ bɩ. Ɔbɛ́ɛ, “Brɛ́á mlɩlɛ́dalɩ yɔ dimbísʋ́ ɩnʋ á, ntɔ ɔkɩ́kpa mlɩlɔ́yɔ? Fɩtáa ánɩ́ afú dɛ mʋ́ tsʋ́ʋn lóó? Ɛkɛkɛɛkɛ! 8 Nɩ́ megyí mʋ́ á, ntɔ kóún ɔkɩ́kpa mlɩlɔ́yɔ? Ɔhá ánɩ́ ɔdɩdɩ́ ntsrim? Ɛkɛkɛɛkɛ! Awíe wóyí atati ámʋ odu adɩdápʋ́ bʋtetsíá. 9 Mlɩbla mɩ! Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ mlɩlɛ́dalɩ yɛ́kɩ? Ee, Yohane nɩ. Ɔdʋn Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́. 10 Mʋ ɩwɩ asʋ́n Bulu lɛ́blɩ́ bɔwanlɩ́n mʋ́ tswɩ bɛɛ, ‘Kɩ, ndɛ obí wa gya fʋ nkpá. Mʋ ɔbɛ́la ɔkpa há fʋ́ nɩ́.’ 11 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔha tsɩhɛ́ lakɛn kwɩɩ́ mɔ́fʋn Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane, támɛ mʋ ɛ́ ɔmɔfʋn Bulu iwíegyí ámʋtɔ ɔkʋsʋ kʋ́ráá. 12 Tsú Yohane brɛ́sʋ́ bɔtʋ ndɛ á, ahá bʋdɛ Bulu iwíegyí ámʋ prɩ́ɩ ɔwʋnlɩ́nsʋ́. Awʋnlɩ́npʋ́ bʋdɛ mʋ́ prɩ́ɩ. 13 Tsúfɛ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ pʋ́ Mose Mbla ámʋ bɔfʋn Yohanesʋ fɛ́ɛ́ bɔtɔɩ́ tsú Bulu iwíegyí ámʋ ɩwɩ. 14 Nɩ́ mlɔ́hɔ asʋ́n ámʋ gyi a, mʋ́mʋ́ mlɛ́bɩ ánɩ́ mʋgyí Elia. Mʋ ɔbɛ́ba nɩ. 15 Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu.

16 “Séi ánfɩ á, amɛndɩ nɔ́pʋ ndɛmba-abí ánfɩ kápʋ́? Bʋgyi fɛ́ nyebíá bʋtsie dɩnsʋ bʋdɛ aba kpolí, 17 blɩ́ bɛɛ, ‘Anɩlapléí ansigyísʋ́, mlɩmɛ́tsa. Mʋ́ sʋ anɩlalá wá awɩrɛhɔ ɩlʋ, támɛ mlɩmósu.’ 18 Mlɩgyí fɛ́ nyebí ánfɩ, tsúfɛ́ Yohane lɛ́ba á, oletsiá klɩ́ ɔnɔ́, omonu ntá, támɛ mlɩaa, ‘Ɔŋɛ laláhɛ bʋ mʋtɔ!’ 19 Támɛ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ mʋ́ naba ndɛ atɔ́ gyí, ndɛ ntá núu. Mʋ́ ɛ́ mlɩaa, ‘Mlɩkɩ opotsuapʋ pʋ́ nta ɔbʋpʋ́, lakpan abwɛpʋ́ pʋ́ lampóo ahɔ́pʋ onyawíe.’ Támɛ Bulu ɔha tsiátɔ́ tɛlɛ́ mʋ nyánsa ɔwan.”

Ahá Ánɩ́ Bʋmɛdamlí Klʋntɔ Asʋ́ngyí

(Luka 10:13-15)

20 Yesu lɔ́pʋ ɔblɔ́ tɔ́ɩ́ tsú awúlu akʋ ɩwɩ. Awúlu amʋá ɔlɔbwɛ ofúla akpɔnkpɔntɩ mʋ́tɔ́, támɛ bʋmɛdamlí klʋntɔ ámʋ. 21 Ɔbɛ́ɛ, “Korasinfɔ, mlɩgyɔwɩ. Betsaidafɔ, mlɩgyɔwɩ nɩ́. Nɩ́ Tiro pʋ́ Sidon awúlu laláhɛ amʋtɔ nɔbwɛ ofúla akpɔnkpɔntɩ ánfɩ nɔbwɛ mlɩtɔ á, tɛkɩ bɛdamlí klʋntɔ dodoodo. Tɛkɩ bʋda akpekpetɔ, bakpá nsúó wá nwuntɔ pʋ́súná ánɩ́ badámlí klʋntɔ. 22 Mlɩbɩ ánɩ́ Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ mlɩ ɩsʋ mʋ asʋ́n ogyíkɛ́ dʋn Tiro mʋ́a Sidonfɔ. 23 Mlɩ Kapernaumfɔ, mlɩdéklé mlɩaa mlótsu ɩwɩ fʋ́á alɩɩ yɔ́wɔ ɔsʋ́sʋ́? Ɛkɛkɛɛkɛ! Bulu ɔbɛ́ba mlɩ asɩ yówie afúlitɔ. Tsúfɛ́ nɩ́ Sodom wúlutɔ nɔbwɛ ofúla akpɔnkpɔntɩ ánfɩ odu á, tɛkɩ wúlu amʋ ɩtráa bʋ ɩnʋ bɔtʋ ndɛ. 24 Mlɩkaɩn ánɩ́ Bulu obówun Sodomfɔ nwɛ asʋ́n ogyíkɛ́ amʋ dʋn mlɩ.”

Mlɩbɛda Ɔkpʋ́nʋ́ Mɩ́ Wá

(Luka 10:21-22)

25 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Yesu lɔ́bɔ mpáɩ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Sɩ́, ɔsʋ́ mʋa asɩ Owíé! Nɛdá fʋ́ ɩpán ánɩ́ falɛ́ tɔ́á fɔpʋŋáín anyansapʋ pʋ́ asʋ́n abɩpʋ́ ɔwan súná ahá ánɩ́ bʋmeyín ɔlala, bʋgyi fɛ́ nyebí. 26 Ee, Mɩ́ Sɩ́! Alɩ́ fʋdeklé fɛɛ ɩbá mʋ́tɔ́ nɩ́.”

27 “Mɩ́ Sɩ́ lɔ́pʋ tógyítɔ́ wá mɩ́ ɩbɩtɔ. Ɔhaa méyín Obí ámʋ, nkɛ́tɩ Ɔsɩ́ ámʋ nkʋlɛ. Ɔhaa méyín Ɔsɩ́ ámʋ ɛ́, nkɛ́tɩ Obí ámʋ pʋ́ ɔhá ánɩ́ Obí ámʋ latsúlá ánɩ́ ɔbɛ́lɛ mʋ súná mʋ.”

28 “Mlɩba mɩ́ wá, mlɩ ahá ánɩ́ ɩlapíán mlɩ, mlɩ atɔ sʋráhɛ́ dɛ mlɩ dʋ́ʋn. Nɛ́ha mlɛ́da ɔkpʋ́nʋ́. 29 Mlɩba ɩwɩasɩ ha mɩ, amlɩsuan mɩ, tsúfɛ́ nɛba ɩwɩasɩ, nolwií, mɛ́nɩ mlénya iwilwii. 30 Tsúfɛ́ mɩ́ wá tsiá bʋ atsiálɛ́. Mɩ́ atɔ sʋráhɛ́ ɛ́ mɔ́ɔdʋn mlɩ sʋrá.”

12

Ɔkpʋ́nʋ́ Ɔdakɛ́ Mʋ Wie

(Marko 2:23-28; Luka 6:1-5)

1 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɔtsʋn ayó ndɔ kʋtɔ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́. Akʋ́n dɛ akasɩ́pʋ́ amʋ, sʋ bɔpʋsáa ayó ámʋ kʋ wɩ́. 2 Farisifɔ akʋ bowun amʋ́, bɛbláa Yesu bɛɛ, “Kɩ, fʋ́ akasɩ́pʋ́ amʋ bʋdɛ tɔ́á mbla mɛha ɔkpa bwɛ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́!”

3 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmɔ́kʋ́kla nu tɔ́á Owíe Dawid lɔ́bwɛ brɛ́á akʋ́n dɛ mʋa mʋ abúopʋ kɩ? 4 Olebitíwíé Bulu osúmkpa yótsu bodobodoá bapʋ́há Bulu igyí ba, mʋa mʋ abúopʋ amʋ begyi. Bulu igyí ahapʋ́ nkʋlɛ bɛha ɔkpa, bʋtegyi alɩ bodobodo amʋ. 5 Mlɩlakla Mose Mbla, nú ánɩ́ Bulu igyí ahapʋ́ ámʋ bʋtɔyɔ́ agyʋ́má Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́, támɛ bʋtamahá amʋ́ ɩpɔ́n. 6 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ɔhá ánɩ́ ɔdʋn Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ bʋ́ʋ nfɩ á. 7 Bulu asʋ́n lɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nwewúun ntekle, megyí igyíha.’ Nɩ́ mlɩyin mʋ́ asɩ á, tɛkɩ mlɩmɛ́ɛha ahá ánfɩ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa ánfɩ ɩpɔ́n. 8 Tsúfɛ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ gyí ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ mʋ wie nɩ.”

Ɩlɔtsa Ɔkpʋ́nʋ́ Ɔdakɛ́

(Marko 3:1-6; Luka 6:6-11)

9 Yesu lɛ́natɩ́ ɩnʋ, ɔlɔyɔ Yudafɔ ofíakpa. 10 Olowun oyin ɔkʋá mʋ ɩbɩ kʋlɛ lawú ɩnʋ. Farisifɔ ámʋ bʋdɛ Yesu tɛ́ɛ. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Mbla lɛha ɔkpa ánɩ́ bʋtsáa ɩlɔ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́?”

11 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ bʋ kufa, alakpádá wíé ibúntɔ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ á, ɔmɛ́ɛlɛ mʋ? 12 Yɛ́ɛ nyankpʋsa bʋ labi dʋn kufa a? Mʋ́ sʋ mbla lɛha ɔkpa ánɩ́ ɔha ɔbɔ́bwɛ yilé ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́.” 13 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa oyin ámʋ́ʋ́ mʋ ɩbɩ lawú ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Tɩnkɩ fʋ́ ɩbɩ amʋ.”

Olenya tɩ́nkɩ́ mʋ́ alɩ pɛ́, ɔŋɛ́ lowie mʋ́tɔ́ fɛ́ nyɔɔsɩ amʋ. 14 Támɛ mʋ́ ó á, Farisifɔ ámʋ bɛdalɩ yɛ́kɩtá agywɩɩn alɩá bɔ́bwɛ bɔ́mɔ Yesu.

Osúmbi Ánɩ́ Bulu Lɛ́lɛ

15 Yesu lɛ́bɩ amʋ́ agywɩɩn. Mʋ́ sʋ ɔlɛnatɩ́ ɩnʋ. Ɔdɔm bobuo mʋ, ɔlɛtsa amʋ́tɔ́ alɔpʋ fɛ́ɛ́ ɩlɔ. 16 Mʋ́ʋ́ ɔlɛda amʋ́ ɔlá ɔbɛ́ɛ, bʋmáha ahá abʋbɩ mʋ. 17 Ɩ́nɩ lɛ́ha asʋ́n ámʋ́ʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia lɛ́blɩ́ yáɩ́ ámʋ lɛ́ba mʋ́tɔ́ nɩ́. 18 Ɔbɛ́ɛ,

“Kɩ, mɩ́ osúmpʋ́á nalɛ́ nɩ́.

Ntɔdwɛ́ mʋ, mɩ ansɩ́ tegyi mʋ ɩwɩ.

Nɔ́pʋ mɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ wá mʋtɔ.

Ɔbɛ́bláa ɔmátɔ́fɔ ɔbɛ́ɛ, ‘négyi amʋ́ asʋ́n ɔnɔkwalɩsʋ.’

19 Oméegyi nwɛ́ɛn, ɔmɔ́ɔkplʋ́n.

Ɔhaa móonu mʋ ɔnɔ́ brɔnʋsʋ.

20 Obénya klʋn há ahá ánɩ́ amʋ́ hógyi ɔnɔ́ ma ɔnlɩn,

bábwɛ́ fɛ́ oyíá ɩlatá bia tá.

Ɔbɔ́wa awɩtɔlɛ há ahá ánɩ́ bʋma ɔwʋnlɩ́n,

bábwɛ́ fɛ́ ɔkandɩ́ɛá nfɔ latá mʋ́tɔ́,

yɔ́fʋn brɛ́á bɛ́bɩ ánɩ́ ntegyi asʋ́n ɔnɔkwalɩsʋ.

21 Ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ bɔ́pʋ ansɩ́ dɩ́nká mʋsʋ.”

Yesu Mʋa Beelsebul

(Marko 3:20-30; Luka 11:14-23)

22 Ɩnʋ bɔpʋ oyin ɔkʋ ba Yesu, ɔŋɛ laláhɛ bʋ mʋtɔ. Mʋ́ sʋ ɩlɛha mʋ ansíbi lobwie; álatɔ́ omúmu ɛ́. Yesu lɛ́tsa mʋ ɩlɔ, ɔdɛ atɔ́ wúun, ɔdɛtɔɩ́ ɛ́. 23 Ɔnɔ́ lobwie ahá ámʋ fɛ́ɛ́, bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Megyí Dawid mʋ na ámʋ nɩ?”

24 Támɛ Farisifɔ ámʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, bɛblɩ́ bɛɛ, “Ɔŋɛ laláhɛ owíe Beelsebul túmi ɔ́dɛpʋgya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ.”

25 Yesu lɛ́bɩ amʋ́ agywɩɩn. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Iwíe ogyíkpá ánɩ́ ɩlaye anyɔ, bʋdɛ aba kɔ bɛ́dɩda. Alɩ kɛ́n wúlu ntɛ́ɛ wóyí oduá mʋ́tɔ́ atsiápʋ́ bʋdɛ aba kɔ ɛ́ itobwíé nɩ́. 26 Mʋ́ sʋ nɩ́ Ɔbʋnsám dɛ́ mʋ ɩwɩ gyáa a, mʋ iwíegyí bɛ́dɩda. 27 Nɩ́ Beelsebul túmi ndɛpʋgya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ á, mʋ́mʋ́ ma túmi mlɩ abí ɛ́ bʋdɛpʋgya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ? Mlɩ abí ámʋ onutó obégyi mlɩ asʋ́n. 28 Támɛ ɩ́nɩá Bulu Ɔŋɛ́ ndɛpʋgya ɔŋɛ laláhɛ sʋ á, mlɩbɩ ánɩ́ Bulu iwíegyí ámʋ laba mlɩ wá dodo.”

29 Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ wíé ɔwʋnlɩ́npʋ́ wóyítɔ́ yɔ́kʋlá mʋ atɔ́, nkɛ́tɩ alagyankpá kɩ́klɩ mʋ tswɩ, asa ɔbɛ́talɩ́ kʋ́lá mʋ atɔ́ fɛ́ɛ́.

30 Ɔhá ánɩ́ omobuo mɩ dɛ́ mɩ́ lu. Ɔhá ánɩ́ ɔmɛdɛ́ mɩ́ tsa akpa ahá ba Bulu ɛ́ dɛ́ amʋ́ gyáa tɛɩ́a mɩ. 31 Ɩ́nɩ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu obési ahá lakpan pʋ́ abususʋ kugyíkʋ kíé amʋ́. Támɛ nɩ́ ɔkʋ ɔblɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɩwɩ abususʋ a, Bulu méesikíé mʋ ɛkɛkɛɛkɛ. 32 Nɩ́ ɔkʋ lɛ́blɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛ́ ɩwɩ asʋn laláhɛ a, Bulu ɔbɛ́talɩ́ sikíé mʋ. Támɛ nɩ́ ɔkʋ lɛ́blɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɩwɩ asʋn laláhɛ mʋ́ á, Bulu méesikíé ɔhá ámʋ ndɛ ɔyɩ kɛhɛ, ntɛ́ɛ brɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋtɔ.

Tsiátɔ́ Itsú Ɩklʋntɔ

(Luka 6:43-45)

33 Oyí abí bʋtɔpʋ́bɩ́ mʋ́. Oyi wankláán toswíé abi wankláán. Oyi laláhɛ ɛ́ toswíé abi laláhɛ. 34 Mlɩ awɔ abí-aná! Nkálɩ mlɩ aha laláhɛ mlɛ́talɩ́ blɩ́ asʋn wankláán? Tsúfɛ́ tɔ́á ɩdʋn ɔha klʋn a, mʋ́tɛ́dálɩ tsu mʋ ɔnɔ́. 35 Ɔha wankláán tɛblɩ́ asʋn wankláán tsú mʋ klʋntɔ, ɔha laláhɛ ɛ́ tɛblɩ́ asʋn laláhɛ tsú mʋ klʋntɔ.

36 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ɔhagyíɔha ɔbɛ́lɛ asʋn laláhɛ kugyíkʋá ɔlɛblɩ́ ɔnɔ́ Bulu asʋ́n ogyíkɛ́ amʋ. 37 Tsúfɛ́ ɔha asʋn blɩ́hɛ́ Bulu ɔbɔ́pʋhá mʋ asʋ ntɛ́ɛ ɩpɔ́n.

Bodunká Ofúla

(Marko 8:11-12; Luka 11:29-32)

38 Mʋ́ʋ́ Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ akʋ bɛbláa Yesu bɛɛ, “Osunápʋ́, anɩdéklé anɩaa fʋbwɛ́ɛ osúna kʋ suna anɩ.”

39 Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ “Mlɩ ndɛmba-abí laláhɛ ánɩ́ mlɩladálɩ Bulu ɔma. Mlɩdɛ́ osúna dunká amlɩwun, támɛ mlɩmóowun kʋkʋʋkʋ dʋn Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yona osúna amʋ. 40 Alɩ ámʋ́ʋ́ Yona létsiá bonsu ɩwɩtɔ nkɛnsá, ɔpa mʋ́a onyé ámʋ a, alɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛ́ nétsiá ɔsʋlʋ́ʋ ɔtɔ́tɔ́ nkɛnsá, ɔpa mʋ́a onyé nɩ́. 41 Niniwefɔ ɛ́ bɔ́kʋsʋ́ Bulu asʋ́n ogyíkɛ́ amʋ, há mlɩ ndɛmba-abí ánfɩ ɩpɔ́n. Tsúfɛ́ brɛ́á Yona lɛ́da Bulu asʋ́n ɔkan súná amʋ́ á, bɛdamlí klʋntɔ ba Bulu wá. Mlɩkɩ, ɔhá ánɩ́ ɔdʋn Yona onutó lɩ́ɩ́ nfɩ á. 42 Seba owíe tsɩhɛ́ ɔbɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Bulu asʋ́n ogyíkɛ, há mlɩ ndɛmba-abí ánfɩ ɩpɔ́n. Tsúfɛ́ olotsu ɔsaasɩ́ ɔmá ɩkʋtɔ kéín gya ɔkpa ba, bonu Salomo nyánsa atosunáhɛ́. Mlɩkɩ, ɔhá ánɩ́ ɔdʋn Salomo lɩ́ɩ́ nfɩ á.”

Ɔŋɛ Laláhɛ Yinkí Ba Ɔhatɔ

(Luka 11:24-26)

43 “Nɩ́ ɔŋɛ laláhɛ ɩdálɩ ɔhatɔ á, iteyéki dimbísʋ́ dúnká ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakpá, támɛ ɩtamanyá. 44 Ɩnʋ ɩtɛblɩ́ ánɩ́ ibéyinkí yɔ́ mʋ́ wóyí dadatɔ. Nɩ́ ɩsánkí yɔ́ á, itowun ánɩ́ bafɛ́ɩ́ mʋ́tɔ́, lá mʋ́tɔ́ wankláán, ɩda kpan. 45 Iteyínkí yɛ́kpa mʋ́ aba asienɔ́ ánɩ́ bʋtɔbwɛ́ lalahɛ dʋn mʋ́, bʋtɛba betsiá ɩnʋ. Ɩnʋ ɔhá ámʋ tsiátɔ́ teyíntá dʋn alɩá igyi yáɩ́. Alɩ́ ɩbɛ́ba ha mlɩ ndɛmba-abí laláhɛ anfɩ nɩ́.”

Yesu Abusuanfɔ Onutó

(Marko 3:31-35; Luka 8:19-21)

46 Brɛ́á Yesu trá ɔdɛ ahá ámʋ asʋ́n bláa a, mʋ yin mʋa mʋ apíó bɛba bɛlɩɩ́ kpankpá, bʋdedunká ánɩ́ bɛ́bláa mʋ asʋ́n. 47 Ahá ámʋtɔ ɔkʋ lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Kɩ, fʋ́ yín mʋa fʋ́ apíó bʋlɩɩ́ kpankpá. Bʋdɛ fʋ́ dunká, abʋbla fʋ asʋ́n.”*

48 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Amɛndɩ gyí mɩ́ yín mʋa mɩ́ apíó?” 49 Ɩnʋ ɔlɛtɩnkɩ́ ɩbɩ sɩ́sɩ́ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ, mɩ́ yín mʋa mɩ́ apíó gyí ahá ánfɩ á. 50 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ apɛ́ á, mʋgyí mɩ́ yín mʋ́a mɩ́ píó nɩ́.”

13

Atɔ́-abí Owunyápʋ Ɩwɩ Yébi

(Marko 4:1-9; Luka 8:4-8)

1 Ɛkɛ ámʋ kɛ́n á, Yesu lɛ́dalɩ tsu wóyítɔ́ yétsiá ɔpʋ ɔnɔ́. 2 Ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bɛba befia bomlí mʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɔdʋ wíé ɔklʋntɔ, yétsiá ɔpʋ amʋsʋ, ahá ámʋ ɛ́ bʋlɩɩ́ ɔpʋ ɔnɔ́ ɩnʋ. 3 Ɩnʋ olosuná amʋ́ atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔ ayébitɔ ɔbɛ́ɛ,

“Ɔdɔtɔpʋ ɔkʋ lɔ́yɔ atɔ́-abí owunyákpa. 4 Brɛ́á ɔdɛ mʋ́ wunyáa a, ɩkʋ lɔ́wʋlɩ́ ɔkpatɔ, mbubwi bɛba bɔtswɛtswɛ́ɛ mʋ́ fɛ́ɛ́. 5 Ɩkʋ ɛ́ lɔwʋlɩ́ abʋtásʋ́, ɔtɩ́nɛ́á ɩsɩ kpalobí dɩn. Mʋ́ sʋ ɩlɔwa ɔsa kwɛ, 6 támɛ brɛ́á owí lɛlɩn a, ɩlɔtɔ mʋ́ mɔ́, tsúfɛ́ mʋ́ nlín mɔyɔ ɔtɔ́tɔ́. 7 Abí ámʋ kʋ lobun awutɔ, awu ámʋ lɔbʋlá kɩ́tá mʋ́. Mʋ́ sʋ ɩmɛdan. 8 Támɛ abí ámʋ kʋ ɛ́ lobun ɔsʋlʋ́ʋ wankláánsʋ́, ɩlɔkwɛ, dan, swie abí. Ɩkʋ lafa (100), ɩkʋ aduesie (60), ɩkʋ ɛ́ adʋasa (30).”

9 Yesu lɔ́mɔ mʋ asʋ́n ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔha ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu!”

Tɔ́á Sʋá Yesu Lɔ́tɔɩ́ Ayébisʋ

(Marko 4:10-12; Luka 8:9-10)

10 Mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛba bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ fʋdɛ amʋ́ asʋ́n bláa ayébisʋ?”

11 Mʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ mʋ́ á, Bulu lahá mlɩ ɔkpa ɔbɛ́ɛ, mlɩbɩ́ɩ mʋ iwíegyí ámʋ ɩwɩ asʋn ŋaínhɛ́, támɛ ɔmɛha amʋ́ mʋ́ alɩ. 12 Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ odekléá obónu mɩ́ atosunáhɛ́ amʋ asɩ á, Bulu ɔbɔ́pʋ ɩkʋ tsɩ́a mʋ́tɔ́ há mʋ, mɛ́nɩ ɔbɛ́tra bɩ tsɩ́a mʋ́tɔ́. Támɛ ɔhá ánɩ́ omedékléá obónu mʋ́ asɩ á, Bulu ɔbɔ́swɩɩ́ mʋ kpalobí ámʋ́ʋ́ alabɩ́ ámʋ kʋ́ráá. 13 Tɔ́á sʋá ndɛ amʋ́ asʋ́n bláa ayébisʋ gyí, bʋdɛ mʋ́ nu, támɛ bʋmɛdɛ́ mʋ́ asɩ nu. Bʋdɛ mʋ́ wúun, támɛ bʋmɛdɛ́ mʋ́ bɩ. 14 Ahá ánfɩ sʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia asʋ́n ánɩ́ ɔlɛblɩ́ tswɩ́ɩ laba mʋ́tɔ́ nɩ́. Ɔbɛ́ɛ,

‘Bónu lánú, támɛ bʋmóonu mʋ́ asɩ.

Bɛ́kɩ lákɩ, támɛ bʋmóowun mʋ́.

15 Tsúfɛ́ amʋ́ agywɩɩn lawú.

Batílá asʋ, bun ansíbi ɛ́.

Ɩ́nɩ sʋ bʋmóonu, bʋmóowun ɛ́.

Nɩ́ megyí alɩ á, tɛkɩ bówun atɔ́,

bónu asʋ́n, amʋ́ agywɩɩn bóbwií,

bɛ́damlí ba mɩ́ wá, nɛ́tsa amʋ́ ɩlɔ.’

16 “Támɛ mlɩ mʋ́ á, Bulu layúlá mlɩ. Mlɛ́talɩ́ pʋ́ ansíbi wun atɔ́, pʋ́ asʋ nú asʋ́n. 17 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ pʋ́ yilé abwɛpʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ bekleá bɔ́pʋ amʋ́ ansíbi wun atɔ́ ánfɩ, abʋpʋ amʋ́ asʋ nu asʋ́n ánfɩ mlɩdénu, támɛ bʋmenya mʋ́ alɩ.

Atɔ́-abí Owunyápʋ Yébi Amʋ Asɩ

(Marko 4:13-20; Luka 8:11-15)

18 “Mlɩnu atɔ́-abí owunyápʋ yébi amʋ asɩ ngya. 19 Ahá ánɩ́ bonú Bulu iwíegyí ɩwɩ asʋ́n ámʋ, támɛ bʋmonu mʋ́ asɩ á, bʋgyi fɛ́ abí ámʋ́ʋ́ ilobun ɔkpatɔ ámʋ. Ɔbʋnsám tɛba bɛlɛ asʋ́n ámʋ́ʋ́ bodu wá amʋ́ klʋntɔ ámʋ nátɩ́. 20 Abí ámʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ abʋtásʋ́ amʋ gyí ahá ámʋ́ʋ́ bonú asʋ́n ámʋ pɛ́, bahɔ mʋ́ ansigyísʋ́, 21 támɛ ɩ́nɩá bʋma nlín sʋ á, ɩtamatsíá amʋ́tɔ́ yɔ́. Mʋ́ sʋ nɩ́ bʋdɩn amʋ́sʋ́ ntɛ́ɛ ɩwɩɔsɩn kʋ ɩtʋ́ amʋ́ asʋ́n ámʋ sʋ á, ɩnʋnʋ bʋtɛdɩda. 22 Abí ámʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ awutɔ ámʋ gyí ahá ámʋ́ʋ́ bonú asʋ́n ámʋ a, bahɔ mʋ́, támɛ ɔyɩ́ ánfɩtɔ atɔ hiánhɛ ɩwɩ gywɩɩ́n pʋ́ mʋ́tɔ́ atonyahɛ́ ɩwɩ ɔnsɩ́pɛ tegyi Bulu asʋ́n ámʋsʋ. Ɩ́nɩ sʋ bʋtamaswíé abí. 23 Abí ámʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ ɔsʋlʋ́ʋ wankláánsʋ́ amʋ gyí ahá ámʋ́ʋ́ bʋtonú asʋ́n ámʋ, nú mʋ́ asɩ. Ɩ́nɩ sʋ ɩtɛhá bʋtɔbwɛ́ yilé fɛ́ alɩá atɔ́-abí ámʋ loswie, ɩkʋ lafa (100), ɩkʋ aduesie (60), ɩkʋ ɛ́ adʋasa (30) ámʋ.”

Atɔ́-abí Wankláán Pʋ́ Ɩfa Laláhɛ Ɩwɩ Yébi

24 Yesu lɛ́trá ha ahá ámʋ yébi kʋ ɔbɛ́ɛ, “Bulu iwíegyí ámʋ igyi fɛ́ ɔdɔtɔpʋ ɔkʋá oloyódu ayó wankláán mʋ ndɔtɔ. 25 Támɛ onyé, brɛ́á ahá bɛdɩ á, mʋ olupʋ́ lóyódu ɩfa laláhɛ ánɩ́ ɩlɛlɩan ayó ámʋ wá mʋ́tɔ́, ɔlɛnatɩ́. 26 Brɛ́á ayó ámʋ lɛ́dan, ɩdɛkwɩɩ́ á, ɩfá ámʋ ɛ́ lɛlɩn ɔwan mʋ́tɔ́. 27 Ɔdɔtɔpʋ amʋ apafɔ botsu ndɔ ámʋtɔ ba bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, ‘Anɩ wíé, megyí ayó fodu wá fʋ́ ndɔ ámʋtɔ? Nkʋ́nʋ́ ɩfa laláhɛ ɛ́ itsú mʋ́tɔ́?’ 28 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ olupʋ́ bwɛhɛ́ nɩ́.’ Ɩnʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, ‘Nɩ́ fótsulá á, ha ayetsitsíi mʋ́ lɛ ayó ámʋtɔ.’ 29 Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Ó-o! Mlɩha mʋ́ itsia. Nɩ́ mlɩdɛ́ mʋ́ tsií á, mlétsií mɩ́ ayó ámʋ ɛ́ kʋ tsítsá. 30 Mlɩsi mʋ́ fɛ́ɛ́ ɩlɩɩ yɔ́fʋn mʋ́ tɩ́nbɩ. Nɩ́ ɩfʋn a, nɛ́bláa mʋ́ atɩ́npʋ mbɛ́ɛ, bʋgyánkpa saɩn ɩfa laláhɛ amʋ, abʋklɩ mʋ́ tswɩ ha mʋ́ ogyá wa, asa abʋtɩn ayó ámʋ yɔwa mɩ́ odudutɔ.’ ”

Takyí-akpin Ibí Yébi

(Marko 4:30-32; Luka 13:18-19)

31 Yesu lɛ́trá ha amʋ́ yébi ɔbɛ́ɛ, “Bulu iwíegyí ámʋ igyi fɛ́ takyí-akpin ibí, oyin ɔkʋ lódu wá mʋ ndɔtɔ. 32 Mʋ́gyí túkúrííbi nyí-abí fɛ́ɛ́tɔ́ nɩ, támɛ nɩ́ ɩdan a, ɩtɔbwɛ́ ɩfá fʋ́áhɛ́ dʋn ɩfá kugyíkʋ. Mʋ́ abámbi tekpíkpli, mbubwi bʋtogyónká mʋ́sʋ́.”

Bodobodotu-afá Yébi

(Luka 13:20-21)

33 Yesu lɛ́trá ha amʋ́ yébi kʋ ɔbɛ́ɛ, “Bulu iwíegyí ámʋ igyi fɛ́ bodobodotu-afá ánɩ́ ɔtsɩ ɔkʋ lɔ́pʋtsɩ́á bodobodo nfúó kɛntɛ kʋlɛ, ɩlɛha mʋ́ lotu.”

Yesu Lɔ́tɔɩ́ Ayébisʋ

(Marko 4:33-34)

34 Ayébi anfɩ odu tsɔtsɔɔtsɔ oletsiá pʋ́bláa ɔdɔm amʋ asʋ́n nɩ́. Ɔmɛbláa amʋ́ asʋ́n kʋkʋá imegyí ayébi ɔlɔpʋtɔ́ɩ́. 35 Ɩ́nɩ lɛ́ha asʋ́n ámʋ́ʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔkʋ lɛ́blɩ́ yáɩ́ ámʋ lɛ́ba mʋ́tɔ́. Ɔbɛ́ɛ,

“Nɔ́tɔɩ́ ayébisʋ

pʋ́lɛ́ asʋ́n ánɩ́ Bulu lɔ́pʋŋáín tsú ɔyɩ́ asɩtsuábɩ ɔwan.”

Ɩfa Laláhɛ Yébi Amʋ Asɩ

36 Yesu lɛ́natɩ́ ɔdɔm amʋ wá ba wóyítɔ́. Mʋ́ʋ́ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɔyɔ mʋ wá yɛ́bláa mʋ bɛɛ, “Lɛ ndɔ ámʋtɔ ɩfa laláhɛ ɩwɩ yébi amʋ asɩ suna anɩ.”

37 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ gyí atɔ́-abí wankláán odupʋ́ ámʋ nɩ. 38 Ndɔ ámʋ gyí ɔyɩ́ ánfɩ. Atɔ́-abí wankláán ámʋ gyí Bulu iwíegyí ámʋtɔ abí. Ɩfa laláhɛ amʋ gyí Ɔbʋnsám abí. 39 Olupʋ́ ámʋ́ʋ́ olodu ɩfa laláhɛ abí ámʋ gyí Ɔbʋnsám. Atɔ́tɩnbɩ amʋ gyí ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔkɛ́. Atɔ́ atɩ́npʋ amʋ ɛ́ gyí Bulu-abɔpʋ.

40 “Alɩ ámʋ́ʋ́ bɛsaɩ́n ɩfa laláhɛ amʋ, wá mʋ́ ogyá ámʋ a, alɩ́ kɛ́n ɩbɛ́ba ha aha laláhɛ ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔkɛ́ ámʋ nɩ. 41 Mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɔ́wa mɩ́ abɔpʋ bɛ́kpa tógyítɔ́á ɩtɛhá ɔha tɔbwɛ́ lakpan pʋ́ lalahɛ abwɛpʋ́ fɛ́ɛ́ lɛ́ mɩ́ iwíegyí amʋtɔ. 42 Bɔ́tswɩ amʋ́ fɛ́ɛ́ wá ogyá kpɔnkpɔntɩtɔ. Ɩnʋ́ isú mʋ́a kpisíi bʋ nɩ. 43 Támɛ yilé abwɛpʋ́ mʋ́ bɔ́wankɩ́ fɛ́ owí amʋ́ Sɩ́ Bulu iwíe ogyíkpá ɩnʋ. Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu.”

Siadɩɛ Mɛ́ntɩ́hɛ́ Ɩwɩ Yébi

44 Yesu lɛ́trá ha amʋ́ yébi kʋ ɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu iwíegyí ámʋ igyi fɛ́ siadɩɛ kʋá bopulá ɔsʋlʋ́ʋ kʋsʋ. Oyin ɔkʋ lɛ́yɛ́mɛntɩ́ mʋ́, láŋáín mʋ́. Mʋ́ ɩwɩ ansigyí sʋ á, ɔlɛyɛ́fɛ mʋ atɔ́ fɛ́ɛ́ pʋ́bɔhɔ ɔsʋlʋ́ʋ amʋ.”

Abutó Wʋ́lɩhɛ Ɩwɩ Yébi

45 Bulu iwíegyí ámʋ ɩtráa gyi fɛ́ ibíá ogyípʋ́ ɔkʋá ɔna ɔdɛ abutó wʋ́lɩhɛ dunká ɔhɔ. 46 Brɛ́á olowun butóbi wʋlɩhɛ kʋlɛ pɛ́á ɩhɩ́ɛ́ bʋ ibíá á, ɔlɛfɛ mʋ atɔ́ fɛ́ɛ́ pʋ́yɔ́hɔ butóbi amʋ.

Asawu Ɩwɩ Yébi

47 Bulu iwíegyí ámʋ lɛ́la igyi fɛ́ asawu ánɩ́ bɔtswɩ wa ɔpʋtɔ lɛ́ aye ɔtsan-ɔtsan. 48 Brɛ́á aye lɔbʋlá mʋ́ á, aye alɛpʋ́ ámʋ bɛbɩtɩ́a mʋ́ ba ɔpʋ ɔnɔ́. Betsiá asɩ, tɔ́sɩ́ gyíhɛ amʋ wá blanwɛ́tɔ́, tswɩ mʋ́á bʋtamagyi tsítsá. 49 Alɩ́ ɩbɛ́ba ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔkɛ́ ámʋ nɩ. Bulu-abɔpʋ bɛ́ba bɔtɔsɩ́ aha laláhɛ lɛ́ aha wankláántɔ́. 50 Fówun batswɩ aha laláhɛ amʋ wá ogyá kpɔnkpɔntɩtɔ. Ɩnʋ́ isú mʋ́a kpisíi bʋ nɩ.

Atonyahɛ́ Pɔpwɛ Mʋ́a Dáda

51 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlanú mʋ́ fɛ́ɛ́ asɩ?”

Bɛɛ, “Ee, anɩlanú mʋ́ asɩ.”

52 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́mʋ́ mbla osunápʋ́ oduá alakásɩ́ Bulu iwíegyí ámʋ ɩwɩ asʋ́n ɛ́ bɩ́ á, ogyi fɛ́ wóyí mʋ wie oduá ɔtɛlɛ́ atɔ pɔpwɛ mʋ́a dáda fɛ́ɛ́ tsú mʋ atɔ́ ɔyaɩ́kpá.”

Bʋmɔhɔ Yesu Mʋ Wúlutɔ

(Marko 6:1-6; Luka 4:16-30)

53 Yesu lénya mɔ́ mʋ ayébi amʋ ɔnɔ́ alɩ, ɔlɛnatɩ́ ɩnʋ. 54 Oleyinkí yɔ́ mʋ onutó wúlutɔ Nasaret, oloyósuná atɔ́ Yudafɔ ofíakpa. Mʋ atosunáhɛ́ lɛha ɔnɔ́ lobwie ahá ámʋ fɛ́ɛ́. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Nkʋ́nʋ́ olenya nyánsa mʋ́a ofúlabwɛ túmi ánfɩ ɛ́ tsú? 55 Megyí atɔ́ osrépʋ́ mʋ bi ámʋ nɩ? Megyí mʋ yin gyí Maria, mʋ apio yinhɛ́ gyí Yakobo mʋa Yosef pʋ́ Simon mʋa Yuda? 56 Yɛ́ɛ anɩa mʋ apio tsɩhɛ́ tsie nfɩ á? Mʋ́ʋ́ nkʋ́nʋ olenya ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ tsú?” 57 Ɩ́nɩ sʋ mʋ asʋ́n lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ amʋ́sʋ́.

Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ahá bʋtobú Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́, támɛ mʋ onutó wúlutɔfɔ pʋ́ mʋ wóyítɔ́ ahá mʋ́ bʋtamabú mʋ.” 58 Ɩ́nɩá bʋmɔhɔ mʋ gyi sʋ á, ofúla kpalobí kʋ pɛ́ ɔlɔbwɛ ɩnʋ.

14

Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane Lowu

(Marko 6:14-29; Luka 9:7-9)

1 Galilea ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Herode lónu Yesu ɩwɩ asʋ́n alɩ brɛ́ ámʋtɔ. 2 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mʋ asúmpʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane amʋ nɩ. Mʋlákʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ. Mʋ́ sʋ́ ɔdɛ ofúla anfɩ odu bwɛ nɩ́.”

3-4 Brɛ́ kʋtɔ á, Yohane létsiá bláa Owíe Herode ɔbɛ́ɛ, mbla mɛha ɔkpa ánɩ́ otsía mʋ pio Filipo mʋ ka Herodia. Ɩ́nɩ sʋ Herode lɛ́ha bɛkɩtá Yohane, wá mʋ ɩkan, pʋ́ mʋ wá obu. 5 Ɔlɔbwɛ agywɩɩn ánɩ́ ɔbɔ́mɔ Yohane, támɛ olenya ahá ámʋ ifú, tsúfɛ́ bʋtobú Yohane ánɩ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ogyi.

6 Támɛ ɛkɛ ɔkʋá Owíe Herode dɛ́ mʋ ɔkwɩɩ́kɛ́ gyí a, mʋ ka Herodia mʋ bi tsɩ́hɛ́ lóbowie ɔbʋntɔ tsa Herode mʋa mʋ ahandɛ ansɩ́tɔ́. Mʋ ɩtsáa amʋ lɔ́wa owíe amʋ ansigyí. 7 Mʋ́ sʋ ɔlɛka ntam ɔbɛ́ɛ, ɔbɛ́ha mʋ tógyítɔ́á odeklé.

8 Otsibi amʋ mʋ yin lɛ́ha mʋ ɔlɛbláa Herode ɔbɛ́ɛ, “Ndekléá fʋpʋ́ Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane nwun dɩnka ɩlɩ́nsʋ́ ha mɩ sésééséi.”

9 Asʋ́n ánfɩ lɛ́hɩɛ han Herode, támɛ mʋ ntam amʋ́ʋ́ ɔlɛka, pʋ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ɩnʋ ámʋ sʋ á, ɔlɛha mʋ ahá ɔtɩ́npʋ ɔkpa ɔbɛ́ɛ, ɔbwɛ́ɛ tɔ́á otsibi amʋ lafɩ́tɛ́ ha mʋ. 10 Ahá ɔtɩ́npʋ amʋ lɛ́yɛtɩn Yohane nwun obu ɔdɩkpá ɩnʋ. 11 Mʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ nwun ámʋ dɩ́nká ɩlɩ́nsʋ́ ba otsibi amʋ, mʋ ɛ́ ɔlɔpʋya mʋ yin Herodia. 12 Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane akasɩ́pʋ́ bɛba botsu mʋ satin yópulá. Mʋ́ ɔma a, bɔyɔ yɛ́bláa Yesu asʋ́n ánɩ́ ɩlaba.

Ahá Mpɩ́m-nu Atogyihɛ Ha

(Marko 6:30-44; Luka 9:10-17; Yohane 6:1-14)

13 Yesu lénya nú asʋ́n ámʋ alɩ, olowie ɔklʋntɔ, fá ntsu yétsiá ɔtɩnɛkʋ mʋ nkʋlɛ. Támɛ ɔdɔm ámʋ bɛbɩ ɔtɩ́nɛ́á ɔyɔ́. Mʋ́ sʋ bɛnatɩ́ ayabitɔ tsú amʋ́ awúlusʋ gya mʋ nkpá. 14 Brɛ́á ɔlɛkplɩ́ dalɩ ɔklʋn amʋtɔ, wun ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ á, amʋ́ asʋ́n lɔwa mʋ nwɛ. Mʋ́ sʋ ɔlɛtsa amʋ́tɔ́ alɔpʋ.

15 Owí lɔpɔn a, akasɩ́pʋ́ amʋ bɛba mʋ wá bɛbláa mʋ bɛɛ, “Dimbísʋ́ nfɩ gyí, owí ɛ́ dɛta. Mʋ́ sʋ ha amʋ́ abʋyɔ awúluá ɩbʋ bomlí nfɩ asɩ yɔhɔ tɔkʋ gyi.”

16 Támɛ Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Imehián ánɩ́ bɔ́yɔ. Mlɩdunka tɔkʋ ha amʋ́ abʋgyi.”

17 Mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Tɔ́á anɩbʋ fɛ́ɛ́ gyí bodobodo apin anu pʋ́ ntsutso iye bwáhɛ́ anyɔ pɛ́.”

18 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩtsu ba mɩ.” 19 Mʋ́ʋ́ ɔlɛha ahá ámʋ betsiatsía ɩfa bɔbwɛ amʋsʋ. Ɩnʋ olotsu bodobodo anu pʋ́ ntsutso iye bwáhɛ́ anyɔ ámʋ. Ɩnʋ olotsu ansɩ́ fʋ́á kɩ ɔsʋ́sʋ́, ɔlɛda Bulu ɩpán. Mʋ́ʋ́ olebiabía bodobodo amʋtɔ há akasɩ́pʋ́ amʋ, amʋ́ ɛ́ beye mʋ́ ha ahá ámʋ fɛ́ɛ́. 20 Amʋ́ fɛ́ɛ́ begyi mwɛ sian. Akasɩ́pʋ́ amʋ bɔtɔsɩ́ síanhɛ amʋ. Ɩlɔbʋlá alakpá dúanyɔ. 21 Ayin ánɩ́ begyi atɔ́ ámʋ nkʋlɛ bʋgyi fɛ́ mpɩ́m-nu (5,000). Bʋmɛkla atsɩ mʋ́a nyebí mʋ́.

Ɔpʋsʋ Natɩ́

(Marko 6:45-52; Yohane 6:15-21)

22 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́ha akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, bʋwíe ɔklʋntɔ, abʋgyankpa fa ɔpʋ amʋ yɔ mʋ́ ɔbɩn. Mʋ mʋ́ olesin ɔma sí ahá ámʋ ɔkpa. 23 Brɛ́á olesi amʋ́ ɔkpa tá á, ɔlɔdʋ yɔ́ bʋsʋ yɔ́bɔ mpáɩ. Mʋ nkʋlɛ oletsiá ɩnʋ yɔ́fʋn owi tahɛ́. 24 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, ɔklʋn amʋ lawíé ntsu nsɩnɛ́. Ilefia afú kpɔnkpɔntɩ kʋ, ɔpʋ amʋ lɔ́wa dabɩ.

25 Bakɛ-bakɛ a, Yesu lɛ́natɩ́ ntsu ámʋsʋ ayabitɔ buo amʋ́. 26 Brɛ́á bowun mʋ, ɔna ɔpʋ amʋsʋ á, benya ifú sʋ́rá okitikíti, blɩ́ bɛɛ, “Fúli ogyi.”

27 Támɛ ɔlɔwa ɔsa bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩwa klʋn. Mɩ́ nɩ́. Mlɩmánya ifú.”

28 Petro lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, nɩ́ fʋ́ nɩ́ mʋ́ á, ha mɩ́ ɛ́ annatɩ ɔpʋ amʋsʋ bɔtʋ fʋ́.”

29 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Natɩ ba.” Petro lɛ́dalɩ ɔklʋn amʋtɔ ɔna ɔpʋ amʋsʋ ɔyɔ́ Yesu wá. 30 Támɛ brɛ́á olowun alɩá afú ámʋ ɔnɔ́ bʋ ɔnlɩn á, ifú lowie mʋ ayetɔ. Mʋ́ sʋ ɔlɔwa mɛ bɩ. Mʋ́ʋ́ ɔlɔkplʋ́n kpolí Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, hɔ mɩ!”

31 Ɩnʋnʋ Yesu lɛ́tɩnkɩ́ ɩbɩ kɩ́tá mʋ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ hógyi mɔtsɔ́. Ntogyi sʋ́ fʋ́dɛ nwɛ́ɛn gyí?”

32 Benya dʋ́ wíé ɔklʋn amʋtɔ alɩ, afú ámʋ lɛ́ka itin. 33 Ɩnʋ ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ɔklʋn amʋtɔ ámʋ bɛda akpawunu Yesu ayabitɔ, blɩ́ bɛɛ, “Lɛ́lɛ́, Bulu mʋ Bi fʋ́gyi.”

Genesaretfɔ Alɔpʋ Tsa

(Marko 6:53-56)

34 Yesu mʋa amʋ́nyɔ bɛfa ɔpʋ amʋ yési Genesaret otsubúnɔ. 35 Brɛ́á ɩnʋfɔ bɛbɩ ánɩ́ mʋ nɩ á, bɔwa abí ya amʋ́ awúlu fɛ́ɛ́sʋ́, há amʋ́ bɔpʋ alɔpʋ fɛ́ɛ́ ba mʋ. 36 Bokokóli Yesu bɛɛ, ɔhá alɔpʋ amʋ abʋpʋ ɩbɩ da mʋ atadɩɛ ɔdanʋ́ kpán. Amʋ́á bɔpʋ ɩbɩ da mʋ́ fɛ́ɛ́ benya ɩlɔtsá.

15

Atɩtɩfɔ Amándɩ́ɛ́

(Marko 7:1-13)

1 Mʋ́ ɔma a, Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ akʋ botsu Yerusalem ba Yesu wá, bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, 2 “Ntogyi sʋ́ fʋ́ akasɩ́pʋ́ amʋ bʋtamagyi anɩ anáin amándɩ́ɛ́sʋ́. Bʋtamafwɩ́ ɩbɩ amándɩ́ɛ́ ɔkpasʋ asa bʋtegyi atɔ́?”

3 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩ ɛ́ mlɩ anáin amándɩ́ɛ́ sʋ mlɩmɛ́dɛ́ Bulu mbla ámʋsʋ gyí? 4 Mose lɔ́wanlɩ́n wá Bulu mbla ámʋtɔ ɔbɛ́ɛ, ‘Bu fʋ́ sɩ́ mʋa fʋ́ yín,’ ɔlɛtrá wanlɩ́n ɔbɛ́ɛ, ‘Nɩ́ ɔkʋ lɛ́blɩ́ asʋkpan tsú mʋ sɩ ntɛ́ɛ mʋ yin ɩwɩ á, bʋmɔ́ɔ mʋ?’ 5-6 Támɛ mlɩ mʋ́ mlɩaa, ɔha ɔbɛ́talɩ́ bláa mʋ sɩ ntɛ́ɛ mʋ yin ɔbɛ́ɛ, ‘Tɔ́á tɛkɩ nɔ́pʋhá fʋ́ á, napʋ́há Bulu. Imehián ánɩ́ nɛ́trá kɩ fʋ.’ Mlɩ anáin amándɩ́ɛ́ sʋ mlɩtráa mlɩmɛ́dɛ́ Bulu mblasʋ gyí. 7 Apinabwɛbí abwɛpʋ́! Ɔnɔkwalɩ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia lɛ́blɩ́ tsú mlɩ ɩwɩ tswɩ ɔbɛ́ɛ,

8 ‘Ahá ánfɩ bʋdɛpʋ amʋ́ ɔnɔ́ bú mɩ́,

támɛ amʋ́ klʋn bʋ ɩfɔ́ mɩ́ wá.

9 Kpaalɩ bʋdɛ mɩ́ sum,

tsúfɛ́ basí Bulu mbla tswɩ, yɔ́ bʋdɛ anyánkpʋ́sa mbla suná.’ ”

Tɔ́á Ɩtɔkpɔ́ɩ́ Ɔha Bulu Ansɩ́tɔ́

(Marko 7:14-23)

10 Yesu lɛ́trá tɩ ɔdɔm amʋ ba mʋ ɩwɩ wá, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyaa asʋ, mɛ́nɩ mlónu ɩ́nɩ asɩ. 11 Megyí tɔ́á ɔha tegyi tɔ́kpɔ́ɩ́ mʋ Bulu ansɩ́tɔ́, mboún mʋ́á ɩtɛdálɩ tsu mʋ ɔnɔ́ tɔ́kpɔ́ɩ́ mʋ.”

12 Ɩnʋ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛba mʋ wá bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Fʋyin ánɩ́ fʋ́ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ lawɔ Farisifɔ ámʋ?”

13 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Bópulí oyígyíoyí ánɩ́ megyí mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ lóswíe tsitsá. 14 Mlɩsi Farisifɔ ámʋ asʋ́n. Ansibi abwiepʋ́ bʋgyi, bʋdɛ ansibi abwiepʋ́ kpa. Nɩ́ nsibi obwiepʋ́ dɛ́ nsibi obwiepʋ́ kpa á, ɔbɔ́tɔ́ amʋ́ abanyɔ́ bʋtɛkpá wíé.”

15 Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Lɛ yébi amʋ asɩ suna anɩ.”

16 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́ sʋ mlɩ ɛ́ mlɩtamanú asʋ́n asɩ? 17 Mlɩméyín ánɩ́ tɔ́á iwíé ɔha ɔnɔ́ á, mʋ iputɔ itowíé, ɔtɛyɛ́lɛ mʋ́ wá ɔkpʋntɔ? 18 Asʋ́ngyíasʋ́n ánɩ́ ɩtɛdálɩ tsu ɔha ɔnɔ́ á, mʋ klʋntɔ ɩ́tɛdálɩ tsu. Mʋ́tɔkpɔ́ɩ́ mʋ Bulu ansɩ́tɔ́ nɩ́. 19 Tsúfɛ́ ɔha klʋntɔ ágywɩɩn laláhɛ tɛdálɩ tsu. Mʋ́tɛ́há ɔtɔmɔ́ ɔha, ɔtɔtɔ́ mbʋa, ɔtɔwá atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n, otowí atɔ́, ɔtɔwá afunu, otetsii ɔha. 20 Ɩ́nɩ aná tɔ́kpɔ́ɩ́ ɔha, támɛ nɩ́ ɔha mɔ́fwɩ ɩbɩ amándɩ́ɛ́ ɔkpasʋ asa olegyi atɔ́ á, ɩtamakpɔ́ɩ́ mʋ Bulu ansɩ́tɔ́.”

Ɔtsɩ Ɔkʋá Omegyí Yudayin Hógyi

(Marko 7:24-30)

21 Yesu lɛ́natɩ́ ɩnʋ yɔ́ Tiro mʋ́a Sidon nsáɩntɔ. 22  Kanaanyintse ɔkʋá otsie ɩnʋ lɛ́ba Yesu wá. Ɔdɛ okitikíti sʋrá, olokokóli Yesu ɔbɛ́ɛ, “Dawid mʋ na, wun mɩ nwɛ! Ɔŋɛ laláhɛ bʋ mɩ́ bí tsɩ́hɛ́tɔ́. Ɩdɛ mʋ háan dʋbɩ.”

23 Támɛ Yesu mɛ́kpla mʋ. Ɩnʋ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bobwií ɩpa há mʋ bɛɛ “Ha ɔtsɩ ámʋ ɔnatɩ, tsúfɛ́ obuo anɩ ɔdɛ okitikíti sʋrá dʋbɩ.”

24 Yesu lɛ́bláa ɔtsɩ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Israel akúfa fwɩhɛ́ pɛ́ wá Bulu lɔ́wa mɩ́.”

25 Támɛ ɔtsɩ ámʋ lɛ́da akpawunu mʋ ayabitɔ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, gyi mɩ bʋalɛ.”

26 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɩma alɛá fɔ́swɩɩ́ nyebí atogyihɛ pʋ́há akɩ́aɩ.”

27 Ɔtsɩ ámʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, ɩbʋ mʋ́tɔ́ alɩ, támɛ akɩ́aɩ ɛ́ bʋtegyi atogyihɛ mpupubi ánɩ́ ɩtɛkpákpa bun amʋ́ wíe ɔpʋ́nʋ́asɩ.”

28 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔtsɩ, fʋ́ hógyi lomoní. Ɩbá mʋ́tɔ́ ha fʋ alɩá fʋdeklé.” Ɩnʋnʋ ɩwɩ lɔ́wa mʋ bi ámʋ ɔnlɩn.

Ahá Tsɔtsɔɔtsɔ Ɩlɔ Tsa

29 Tsú ɩnʋ á, Yesu lɔ́tsʋn Galilea ɔpʋ ɔnɔ́, dʋ́ yétsiá okúku kʋsʋ. 30 Ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔpʋ abubúpʋ, ansibi abwiepʋ́, abɔ, amúmu pʋ́ ɩlɔ bámbá alɔpʋ́ bobun Yesu ayabiasɩ, ɔlɛtsa amʋ́ fɛ́ɛ́. 31 Ahá ámʋ ɔnɔ́ lobwie amʋ́ brɛ́á bowun amúmu bʋdɛtɔɩ́, abubúpʋ ɩwɩ lawá amʋ́ ɔnlɩn, abɔ bʋna, ansibi abwiepʋ́ ɛ́ bʋdɛ atɔ́ wúun, bɛkanfʋ́ Israel Bulu ámʋ.

Ahá Mpɩ́m-na Atogyihɛ Ha

(Marko 8:1-10)

32 Yesu lɛ́tɩ mʋ akasɩ́pʋ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ahá ánfɩ asʋ́n dɛ mɩ́ nwɛ wa. Ndɛ ɛkɛ sáásɩ́ ɔpá bʋbuo mɩ, bʋtráa bʋma tɔtɔá bégyi. Nɩ́ nɛhá amʋ́ bɔpʋ́ akʋ́n nátɩ́ á, ansɩ́tɔ́ béyebi amʋ́ ɔkpatɔ.”

33 Mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Nkʋ́nʋ́ abénya atogyihɛ há ɔdɔm anfɩ dimbí ánfɩsʋ?”

34 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bodobodo afɩnɩ mlɩbʋ?”

Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Asienɔ́ pʋ́ aye pútúpútú kpalobí kʋ.”

35 Yesu lɛ́ha ɔdɔm amʋ betsiá asɩ. 36 Mʋ́ʋ́ olotsu bodobodo asienɔ́ pʋ́ aye amʋ, dá Bulu ɩpán, olebiabía mʋ́tɔ́ há akasɩ́pʋ́ amʋ, beye ha amʋ́. 37 Amʋ́ fɛ́ɛ́ begyi mwɛ. Bɔtɔsɩ́ síanhɛ amʋ bʋ́lá alakpá yílé asienɔ́. 38 Ayin ánɩ́ begyi atɔ́ ámʋ nkʋlɛ bʋgyi mpɩ́m-na (4,000). Bʋmɛkla atsɩ mʋ́a nyebí.

39 Ɩnʋ Yesu lési ahá ámʋ ɔkpa, olowie ɔklʋntɔ fá ɔpʋ yɔ́ Magadanfɔ ɔsʋlʋ́sʋ.

16

Farisifɔ Bodunká Ofúla

(Marko 8:11-13; Luka 12:54-56)

1 Ɛkɛ ɔkʋ Farisifɔ pʋ́ Sadukifɔ akʋ bɛba Yesu ɔsɔ́kɩkpa. Mʋ́ sʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, ɔbwɛ́ɛ osúna pʋsuna amʋ́ ánɩ́ lɛ́lɛ́ otsú Bulu wá. 2 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ owí ɩpɔn, nsaɩntɔ ɩpɛ́ á, mlɩtɛblɩ́ mlɩaa, ‘Ɔkɛ nsaɩntɔ bɛ́dɩ.’ 3 Nɩ́ nyankpʋ obílá tuun nyankɩ a, mlɩtɛblɩ́ mlɩaa, ‘Ndɛ nyankpʋ obótswie tsʋn afú.’ Mlɩtɛtálɩ́ kɩ nsaɩntɔ, bɩ́ tɔ́á ɩbɛ́ba. Ntogyi sʋ́ mlɩmɛ́tálɩ́ nú tɔ́á mlɩdéwúun séi ánfɩ mʋ́ asɩ.* 4 Mlɩ ndɛmba-abí laláhɛ ánɩ́ mlɩladálɩ Bulu ɔma, mlɩdɛ́ osúna dunká amlɩwun, támɛ mlɩmóowun kʋkʋʋkʋ dʋn Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yona osúna amʋ odu.”

Ɩ́nɩ sʋ ɔlɛnatɩ́ sí amʋ́.

Farisifɔ Pʋ́ Sadukifɔ Bodobodotu-afá

(Marko 8:14-21)

5 Yesu akasɩ́pʋ́ amʋ bʋmɛkaɩ́n tsú bodobodo kɩ́tá asa bɛfa ɔpʋ amʋ yɔ́ ɔbɩn. 6 Yesu lɛ́da amʋ́ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ wankláán Farisifɔ pʋ́ Sadukifɔ Bodobodotu-afásʋ́.”

7 Akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Bodobodo amʋ́ʋ́ anɩmɛ́dɛ́ ámʋ sʋ́ ɔdɛ asʋ́n ánfɩ blɩ́ lóó?”

8 Yesu lónu asʋ́n ánɩ́ bʋdɛblɩ́. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Óo, mlɩ hógyi mɔ́tsɔ́. Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́blɩ́ mlɩaa bodobodo ámʋ́ʋ́ mlɩmɛ́dɛ́ ámʋ sʋ? 9 Ɩmɔkʋ́wánkɩ́ mlɩ kɩ? Mlɩlatan bodobodo apin anu ámʋ́ʋ́ nɛha ahá mpɩ́m-nu (5,000) begyi amʋsʋ? Alakpá afɩnɩ lésían mlɩlɔ́tɔsɩ́? 10 Ntɛ́ɛ mlɩlatan bodobodo apin asienɔ́ ámʋ́ʋ́ nɛha ahá mpɩ́m-na (4,000) begyi amʋsʋ? Alakpá afɩnɩ lésián mlɩlɔ́tɔsɩ́?” 11 Ntogyi sʋ́ ɩmɔkʋ́wánkɩ́ mlɩ ánɩ́ megyí bodobodo ɩwɩ asʋ́n ndɛblɩ́? Bláa ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ wankláán Farisifɔ pʋ́ Sadukifɔ Bodobodotu-afásʋ́.”

12 Ɩnʋ asa ɩlɔwankɩ́ amʋ́ ánɩ́ megyí Bodobodotu-afásʋ́ ɔdɛ, mboún amʋ́ atosunáhɛ́.

Ɔhá Ánɩ́ Yesu Gyí

(Marko 8:27-30; Luka 9:18-21)

13 Brɛ́á Yesu lówie Kaesarea Filipi nsáɩntɔ á, ɔlɛfɩtɛ́ mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ma ahá bɛɛ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ngyi?”

14 Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Akʋ bɛɛ, fʋ́gyí Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane. Akʋ bɛɛ, Bulu Ɔnɔ́sʋ́ Ɔtɔɩ́pʋ́ Elia. Akʋ ɛ́ bɛɛ, Yeremia ntɛ́ɛ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ bambá ɔkʋ.”

15 Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ ɛ́ mɛ́? Mlɩa mɩ́gyí ma?”

16 Simon Petro lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) nɩ. Bulu Ɔkɩankpapʋ amʋ mʋ Bi.”

17 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bulu layúlá fʋ́ Simon, Yona mʋ bi, tsúfɛ́ megyí nyankpʋsa ɔkʋkʋ lɛ́lɛ ɔnɔkwalɩ anfɩ ɔwan súná fʋ́. Mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ nɩ. 18 Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ ɛ́ ndɛ fʋ́ bláa mbɛ́ɛ, fʋ́ dá gyí Petro. Mʋ́ asɩ gyí, ‘Bʋtá.’ Bʋtá ánfɩsʋ néyi mɩ́ ɔpasua dɩ́nká nɩ́. Lowu túmi mɛ́ɛtalɩ́ gyí mʋ́sʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ. 19 Nɔ́pʋ Bulu iwíegyí ámʋ asáafɩ wá fʋ́ ɩbɩtɔ. Asʋ́ngyíasʋ́n ánɩ́ fékiná ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ á, Bulu ɛ́ obékiná mʋ́ ɔsʋ́sʋ́. Mʋ́á fótsulá á, Bulu ɛ́ obótsulá mʋ́sʋ́ ɔsʋ́sʋ́.”

20 Ɩnʋ ɔlɛda amʋ́ ɔlá kpákpáákpá ɔbɛ́ɛ, bʋmábláa ɔhaa ánɩ́ mʋgyí Kristo amʋ.

Yesu Ɩwɩɔsɩn Pʋ́ Mʋ Lowu Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́

(Marko 8:31–9:1; Luka 9:22-27)

21 Tsú brɛ́ ámʋsʋ á, Yesu léfi asɩ ɔdɛ asʋ́ntɔ́ lɛ súná amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ilehián ánɩ́ mɔ́yɔ Yerusalem yówun ɩwɩɔsɩn tsɔtsɔɔtsɔ Yudafɔ ahandɛ, Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ ɩbɩtɔ. Bɔ́mɔ mʋ, támɛ Bulu ɔbɛ́lakʋ́sʋ́a mʋ ɛkɛ sáásɩ́ tsú afúlitɔ.”

22 Mʋ́ sʋ Petro lɛ́tɩ mʋ ya ɩtsɛ́tɔ́, yɛ́ka mʋ itin ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, Bulu ogyáa mʋ́ tɛ́ɩ́ ya fʋ́ ɩwɩ. Ɩ́nɩ mába fʋsʋ ɛkɛkɛɛkɛ.”

23 Ɩnʋ ɔlɛdamlí bláa Petro ɔbɛ́ɛ, “Satan, natɩ tɛɩ mɩ́sʋ́! Fʋdɛ mɩ́ ɔkpa tíin. Megyí tɔ́á Bulu dɛ́gywɩɩ́n fʋdɛgywɩɩ́n, anyánkpʋ́sa klɛ́ fʋdɛgywɩɩ́n.”

24 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ɔkʋ dékléá obóbuo mɩ á, osíi tɔ́á otekle bwɛ, otsu mʋ oyikpalíhɛ bobuo mɩ. 25 Tsúfɛ́ nɩ́ ɔkʋ lɛ́prɩ mʋ nkpa á, ɩbɔ́hʋlɩ́ɩ mʋ. Támɛ nɩ́ ɔkʋ lési mʋ nkpa há mɩ́ sʋ á, ɔbɛ́lanyá nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 26 Nɩ́ ɔkʋ onyá ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́, támɛ ɔhʋ́lɩ mʋ ɔkláa a, labi mɔmʋ ɩlɔwa há mʋ? Ntɛ́ɛ ntɔ ɔha ɔbɛ́talɩ́ pʋ́tsɛ mʋ nkpa? 27 Tsúfɛ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛ́ba mɩ́ Sɩ́ numnyamtɔ, mɩ́a mʋ abɔpʋ. Ɩnʋ́ nɛ́ka ɔhagyíɔha ɩkɔ alɩá mʋ tsiátɔ́ gyi nɩ́. 28 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Akʋ bʋbʋ mlɩtɔ nfɩ ánɩ́ bʋmóowu, yɔ́fʋn brɛ́á bawun ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛbá mɩ́ iwíe ogyíkpá.”

17

Yesu Ɩwɩtsɛ́ɛ

(Marko 9:2-13; Luka 9:28-36)

1 Nkensíé ɔma a, Yesu lɛ́kpa Petro mʋa Yakobo pʋ́ mʋ pio Yohane, bɔdʋ yɔ́ ɩbʋ kʋsʋ. 2 Amʋ́ ansɩ́tɔ́ ɩnʋ á, Yesu ɩwɩ lɛtsɛ. Mʋ ansɩ́tɔ́ lɔ́wankɩ́ fɛ́ owí, mʋ atadɩɛ ɛ́ lɛdamlí fútútúútú. 3 Ɩnʋnʋ mʋ akasɩ́pʋ́ abasá ámʋ bowun ánɩ́ Mose mʋa Elia bɛlɛ ɩwɩ ɔwan, amʋ́a Yesu bʋdɛtɔɩ́. 4 Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, ɩbʋ alɛ́á abétsiá nfɩ. Nɩ́ fótsulá á, ha ada abú asa. Fʋ́ klɛ́ kʋlɛ, Mose klɛ́ kʋlɛ, Elia ɛ́ klɛ́ kʋlɛ.”

5 Brɛ́á ɔdɛ asʋ́n ánfɩ blɩ́ á, agyinde wánkɩ́hɛ́ kʋ lobobun amʋ́sʋ́. Ɩnʋ ɔmɛ kʋ lɛdalɩ tsu agyinde ámʋtɔ ɔbɛ́ɛ, “Ɔ́nɩ gyí mɩ́ Bí ɔdwɛpʋ́á olegyi mɩ ansɩ́ nɩ́. Mlɩnu mʋ ɔmɛ.”

6 Ifú lɛhɩɛ kɩ́tá amʋ́ brɛ́á bonu asʋ́n ánfɩ. Mʋ́ sʋ bɔwa ɔsa mlí bun ɔsʋlʋ́tɔ. 7 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́ba bɔpʋ ɩbɩ dada amʋ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkʋsʋ, mlɩmánya ifú.” 8 Ɩnʋ bɔwa ansɩ́ kɩ a, bʋmɛtrá wun ɔhaa dʋn Yesu nkʋlɛ.

9 Brɛ́á bʋdɛ ɩbʋ ámʋ kplɩ́ á, Yesu lɛ́da amʋ́ ɔlá ɔbɛ́ɛ, bʋmábláa ɔhaa tɔ́á bayówun, yɔ́fʋn ɛkɛá Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ tsú afúlitɔ.

10 Mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ bɛɛ, ilehián ánɩ́ Elia obéyinkí bá asa Kristo amʋ ɔbɛ́ba?”

11 Ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ igyi. Elia obégyankpá bá bɛla tógyítɔ́ yáɩ́ wankláán. 12 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Elia layínkí bá dodoodo, támɛ ɔhaa mɛ́bɩ mʋ. Bɔwa mʋ amʋmʋyɔ. Alɩ kɛ́n mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛ́ nówun ɩwɩɔsɩn amʋ́ ɩbɩtɔ nɩ́.”

13 Ɩnʋ á, ɩlɔwankɩ́ akasɩ́pʋ́ amʋ ánɩ́ Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane ɩwɩ asʋ́n ɔdɛblɩ́.

Ɩlɔ Dɩ́dahɛ Ɔlɔpʋ́ Tsa

(Marko 9:14-29; Luka 9:37-43a)

14 Brɛ́á beyinkí kplɩ́ bowie ɔdɔm amʋ wá á, oyin ɔkʋ lɛ́ba bɛda akpawunu Yesu ayabitɔ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, 15 “Mɩ́ Wíé, wun mɩ́ bí ánfɩ nwɛ, tsúfɛ́ ɩlɔ dɩ́dahɛ dɛ mʋ háan. Otetsíá dɩda wíé ntsu mʋ́a ogyátɔ́. 16 Nɔpʋ mʋ ba fʋ́ akasɩ́pʋ́ amʋ, támɛ bʋmɛtalɩ́ tsá mʋ ɩlɔ.”

17 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛmba-abíá mlɩmá hógyi, mlɩ tsiátɔ́ ma alɛ. Alɩ́ nétsiá mlɩ wá yɔ́ ekekegyíɛkɛ nɩ́? Nnyá klʋn ha mlɩ yɔ́fʋn ɔmɛnkɛ? Mlɩkpa kebi ámʋ ba mɩ!” 18 Ɩnʋ ɔlɔkplʋ́n gya ɔŋɛ laláhɛ amʋ. Ɩlɛdalɩ kebi ámʋtɔ, ɩwɩ lɔ́wa mʋ ɔnlɩn.

19 Mʋ́ ɔma a, akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ Yesu ɩtsɛ́tɔ́ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ anɩ mʋ́ anɩmɛ́talɩ́ gya ɔŋɛ laláhɛ amʋ dálɩ kebi ámʋtɔ?”

20-21 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ hógyi mɔtsɔ́ kʋ́ráá. Mbláa mlɩ ɔnɔkwalɩ. Nɩ́ mlɩ hógyi lomoní fɛ́ takyí-akpin ibí á, tɛkɩ mlɛ́talɩ́ bláa ɩbʋ ánfɩ mlɩaa ipúli. Lɛ́lɛ́ ibópulí, tɔtɔɔtɔ mɔ́ɔdʋn mlɩ bwɛ.”*

Yesu Lowu Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́ Otse Nyɔɔsɩ

(Marko 9:30-32; Luka 9:43b-45)

22-23 Brɛ́á akasɩ́pʋ́ amʋ fɛ́ɛ́ bɛba befia Galilea ɔmátɔ́ á, Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bɛ́lɛ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ há adʋ́n bɔ́mɔ mɩ́, támɛ Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a mɩ ɛkɛ sáásɩ́.”

Asʋ́n ánfɩ lɛhɩɛ han akasɩ́pʋ́ amʋ.

Bulu Ɔtswɛ́kpa Ofí Ɩkɔka

24 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɛba Kapernaum wúlutɔ. Ɩnʋ Bulu ɔtswɛ́kpa ofíkɔ ahɔ́pʋ akʋ bɛba bɛfɩtɛ́ Petro bɛɛ, “Fʋ́ wíe tɛká Bulu ɔtswɛ́kpa ofí ɩkɔ?”

25 Petro lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔtɛká.”

Brɛ́á Petro lɔ́yɔ wóyítɔ́ a, Yesu légyankpá fɩ́tɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Simon, nkálɩ gyí fʋ́ agywɩɩn? Amɛndɩ tɛ́ká dútɛ mʋ́a lampóo há awíe? Afɔɔ́ ntɛ́ɛ wúlu awíe?”

26 Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Afɔɔ́ tɛká.”

Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yɛ́ɛ mʋ́mʋ́ wúlu awíe bagyi ɩwɩ nɩ́? 27 Támɛ mmedéklé mbɛ́ɛ, abɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ amʋ́sʋ́ sʋ á, tsu ɔdadʋwa afʋyɔ ɔpʋ ɔnɔ́ yɔtswɩ. Kɩ klɛmɛtɩ́ gyankpapʋ ánɩ́ fɛ́lɛ ɔnɔ́tɔ́. Fénya kɔ́ba ánɩ́ ɩbɔ́fʋn anɩ abanyɔ́ ofíkɔ ámʋ ka. Lɛ mʋ́, afʋyɛka ha amʋ́.”

18

Ma Ɔbɔ́bwɛ Ɔhandɛ?

(Marko 9:33-37; Luka 9:46-48)

1 Bɛba Kapernaum wúlutɔ, akasɩ́pʋ́ amʋ bɛba Yesu wá bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Ma gyí ɔhandɛ Bulu iwíegyí ámʋtɔ?”

2 Yesu lɛ́tɩ kebi ɔkʋ bɛlɩɩ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́, 3 ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Nɩ́ mlɩmɛ́tsɛ, bwɛ ɩwɩ fɛ́ nyebí á, mlɩmóowie Bulu iwíegyí ámʋtɔ. 4 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɛba ɩwɩasɩ fɛ́ kebi ánfɩ á, mʋgyí ɔhandɛ Bulu iwíegyí ámʋtɔ nɩ́. 5 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ kebiá ogyi alɩ mɩ́ dátɔ́ lahɔ mɩ.

Ɔha Kpa Wá Lakpantɔ

(Marko 9:42-48; Luka 17:1-2)

6 “Nɩ́ ɔkʋ lɛ́ha ahá ánfɩ bʋmɔkʋ́dan mɩ́sʋ́ hógyitɔ ánfɩtɔ ɔkʋ lɔ́bwɛ lakpan á, nɩ́ bɛda nfúókwɛbʋ síán mʋ ɔmɛtɔ, tswɩ mʋ wá ɔpʋ okluklúkpá, mɔ́ mʋ pó á, ɩbʋ alɛ́ dʋn. 7 Ɔyɩ́tɔ́ atsiápʋ́ bʋgyɔ́wɩ nɩ́. Tsúfɛ́ ɩtɔ́á ɩtɛhá ɔha tɔbwɛ́ lakpan bʋ ɩnʋ. Ɩbɛ́ba alɩ, támɛ ɔhá ánɩ́ ɩna mʋsʋ mʋ ba lɔ́bwɛ lakpan ɔgyɔ́wɩ nɩ́.

8 “Mʋ́ sʋ nɩ́ fʋ́ ɩbɩ ntɛ́ɛ fʋ́ yabi tɛ́há fʋtɛdɩda hógyitɔ á, ka mʋ́ lɛ, afʋtswɩ mʋ́ tsalɩfwɩ. Ɩbʋ alɛ́á fɔ́pʋ ɩbɩ kʋlɛ ntɛ́ɛ yabi kʋlɛ nyá nkpa ánɩ́ ɩtamatá, dʋn ánɩ́ fɔ́pʋ ɩbɩ anyɔ ntɛ́ɛ ayabi anyɔ wíé ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ. 9 Nɩ́ fʋ́ nsíbi tɛ́há fʋ́tɔbwɛ́ lakpan á, loti mʋ́ lɛ, afʋtswɩ mʋ́ tsalɩfwɩ. Ɩbʋ alɛ́á fɔ́pʋ nsibi kʋlɛ nyá nkpa ánɩ́ ɩtamatá, dʋn ánɩ́ fɔ́pʋ ansibi anyɔ wíé ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ.

Kufa Fwɩhɛ́

(Luka 15:3-7)

10-11 “Mlɩkɩ wankláán ánɩ́ mlɩmɛ́ɛkɩ nyebí pútúpútú ánfɩtɔ ɔkʋkʋ ansɩ́tɔ́ kótíkótí. Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, bʋbʋ Bulu-abɔpʋ ánɩ́ bʋtɔkɔ́sɩ́ pʋ́ amʋ́ asʋ́n ya mɩ́ Sɩ́ ɔsʋ́sʋ́. *

12 “Mlɩyɔ asʋ́n ánfɩtɔ amlɩkɩ. Nɩ́ ɔkʋ bʋ akúfa lafakʋlɛ (100), amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛ ɔfwɩ́ á, ntɔ ɔhá ámʋ tɔbwɛ́? Megyí si otesí adukwebá-kwebá (99) atráhɛ amʋ lɩ́ɩ́ okúku amʋsʋ, yódunká ɔkʋlɛ pɛ́ ámʋ́ʋ́ alafwɩ́ ámʋ? 13 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Nɩ́ owun mʋ a, mʋ ansɩ́ bégyi mʋ ɩwɩ dʋn adukwebá-kwebá atráhɛ amʋ́ʋ́ bʋmɔfwɩ ámʋ. 14 Alɩ kɛ́n mlɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ médékle ɔbɛ́ɛ, nyebí pútúpútú ánfɩtɔ ɔkʋkʋ ɛ́ ɔfwɩ́ nɩ́.

Nɩ́ Fʋ́ Bá Ɔpʋ́ Ɩlá Gyi Fʋ

15 “Nɩ́ fʋ́ bá ohógyipʋ ɔpʋ́ ɩlá gyi fʋ á, yɔ mʋ wá, mlɩ abanyɔ́ pɛ́ amlɩblɩ mʋ́. Nɩ́ olonu ɩwɩasɩ á, falányá opíó. 16 Támɛ nɩ́ omonu ɩwɩasɩ á, kpa ɔbakʋ́lɛ ntɛ́ɛ abanyɔ́ manta ɩwɩsʋ amlɩyɔ mʋ wá, mɛ́nɩ bégyi asʋ́ngyíasʋ́n ánɩ́ mlɛ́blɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ fɛ́ alɩá Bulu asʋ́n lɛblɩ́. 17 Nɩ́ omonu amʋ́ asʋ́n ɛ́ á, pʋ asʋ́n ámʋ ya mlɩ ɔpasuafɔ. Támɛ nɩ́ omonu amʋ́ asʋ́n ɛ́ á, mʋ́mʋ́ bu mʋ ɔmátɔ́yín ntɛ́ɛ lampóo ɔhɔ́pʋ.

Asʋ́nkiná Pʋ́ Mʋ́sʋ́ Tsulá

18 “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Asʋ́ngyíasʋ́n ánɩ́ mlékiná ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ á, Bulu obékiná mʋ́ ɔsʋ́sʋ́. Mʋ́á mlótsulá á, Bulu obótsulá mʋ́sʋ́ ɔsʋ́sʋ́.

19 “Ntráa ndɛblɩ́ mbɛ́ɛ, nɩ́ mlɩ abanyɔ́ mlɔbwɛ́ agywɩɩn kʋlɛ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ kʋ́lɩ́ tɔkʋ á, mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ ɔbɔ́bwɛ mʋ́ há mlɩ. 20 Tsúfɛ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́ ánɩ́ ahá abanyɔ́-abasá befia mɩ́ dátɔ́ á, mbʋ amʋ́ wá.”

Osúmpʋ́ Owuntɔlɩnpʋ Ɩwɩ Yébi

21 Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́ba bɛfɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, tsefɩnɩ nsíkie mɩ́ bá nɩ́ ɔpʋ́ ɩlá gyi mɩ? Tse sienɔ́ lóó?”

22 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ó-o, megyí tse sienɔ́ fésikíé mʋ, tsé aduesienɔ́ (70) aku asienɔ́. 23 Ɩ́nɩ sʋ Bulu iwíegyí ámʋ igyi fɛ́ asʋ́n ánfɩ. Owíe ɔkʋ lɔ́bwɛ agywɩɩn ánɩ́ mʋa mʋ asúmpʋ́ bóbu akúnta. 24 Brɛ́á olefi mʋ́ asɩ á, mʋ asúmpʋ́ bɛkpa amʋ́tɔ́ ɔkʋá ɔdɛ mʋ ɩkɔ mpɩ́m-mpɩ́mtɔ́ ba mʋ. 25 Támɛ osúmpʋ́ amʋ má tɔtɔá ɔbɔ́pʋká ɩkɔ ámʋ sʋ á, owíe amʋ lɛ́ha ɔbɛ́ɛ bʋfɛ́ɛ mʋa mʋ ka, mʋ abí pʋ́ mʋ atɔ́ fɛ́ɛ́ pʋ́kɩ́tá ɩkɔ ámʋtɔ. 26 Ɩnʋ á, osúmpʋ́ amʋ lɔ́kʋsʋ́ dá akpawunu owíe amʋ ayabitɔ, bwíí ɩpa há mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ Wíé, nya klʋn ha mɩ. Ɩbwɛ́ nɛ́ka fʋ́ ɩkɔ ámʋ fɛ́ɛ́.’ 27 Mʋ asʋ́n lɔwa mʋ wie amʋ nwɛ. Mʋ́ sʋ olesi ɩkɔ ámʋ fɛ́ɛ́ kíé mʋ, há mʋ ɔlɛnatɩ́.

28 “Támɛ brɛ́á osúmpʋ́ amʋ lɛ́dalɩ ɩnʋ á, ɔlɔyɔ́tʋ mʋ osúmba ɔkʋá ɔdɛ mʋ ɩkɔ kpalobí kʋ. Ɔlɛkɩtá mʋ ba ámʋ ɔmɛtɔ kínkíínkín, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Pʋ mɩ́ kɔ́ba ha mɩ!’ 29 Mʋ osúmba amʋ ɛ́ lɛ́da akpawunu bwíí ɩpa há mʋ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Nya klʋn ha mɩ. Ɩbwɛ́ nɛ́ka fʋ́ kɔ.’ 30 Támɛ osúmpʋ́ anfɩ mʋ́ mótsulá. Ɔlɛha ánɩ́ bʋpʋ́ʋ mʋ yɔwa obu yɔ́fʋn ɛkɛá ɔbɛ́ka mʋ ɩkɔ ámʋ. 31 Mʋ asúmba bowun tɔ́á alapʋ́gyi mʋ ba ámʋ a, ilowie amʋ́ ɩwɩtɔ. Mʋ́ sʋ bɔyɔ yɛ́bláa amʋ́ wíe asʋ́n ámʋ fɛ́ɛ́. 32 Mʋ́ʋ́ amʋ́ wíe amʋ lɛ́ha bɛtɩ osúmpʋ́ amʋ ba, ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Osúmpʋ́ owuntɔlɩnpʋ, fʋ́ ɩpabwií sʋ nesi ɩkɔ tsɔtsɔɔtsɔ ámʋ́ʋ́ fʋ́dɛ mɩ́ ámʋ fɛ́ɛ́ kíé fʋ́. 33 Ɩma alɛá fʋ́ mʋ́ fówun fʋ́ bá ámʋ nwɛ fɛ́ alɩá nowun fʋ nwɛ?’ 34 Ɔblɔ́ lɛkɩtá owíe amʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɛha ɔbɛ́ɛ, bʋwáa mʋ obu, abʋpɩtɩ mʋ atɔ́ yɔ́fʋn ɛkɛá ɔbɛ́ka ɩkɔ ámʋ fɛ́ɛ́.

35 “Alɩ́ mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ ɔbɔ́bwɛ mlɩtɔ okugyíɔkʋá omesi mʋ ba lakpan kíé mʋ tsú mʋ klʋntɔ nɩ́.”

19

Ɔkákiná Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Marko 10:1-12)

1 Brɛ́á Yesu lɔ́tɔɩ́ tá á, ɔlɛnatɩ́ Galilea ɔmátɔ́ yɔ́ Yudea ɔmátɔ́ Yordan ntsu ámʋ ɔbɩn. 2 Ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bobuo mʋ, ɔlɛtsa amʋ́ ɩlɔ ɩnʋ.

3 Farisifɔ akʋ bɛba mʋ wá bɔsɔ mʋ kɩ, fɩ́tɛ́ mʋ bɛɛ, “Anɩ Mbla lɛ́ha ɔkpa ánɩ́ oyin ɔbɛ́talɩ́ kíná mʋ ka ɔkpagyíɔkpasʋ?”

4 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmɔ́kʋ́kla Bulu asʋ́n ámʋ kɩ ánɩ́ brɛ́ ámʋ́ʋ́ Bulu léfi ɔyɩ́ asɩ á, ɔtsɩ mʋ́a oyin ɔ́lɔbwɛ? 5 Bulu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Ɩ́nɩ sʋ oyin obótu sí mʋ sɩ mʋa mʋ yin yɛ́mantá mʋ kasʋ, amʋ́ abanyɔ́ bɔ́bwɛ ɔyʋlʋ́ʋ kʋlɛ nɩ.’ 6 Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, bʋtráa bʋmegyí abanyɔ́, támɛ babwɛ́ ɔbakʋ́lɛ. Ahá ánɩ́ Bulu labwɛ́ amʋ́ ɩkʋlɛ a, ɔhaa mámaɩ́n amʋ́ abasʋ.”

7 Farisifɔ ámʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ Mose lɔ́wa mbla ɔbɛ́ɛ, oyin ɔbɛ́talɩ́ wánlɩ́n ɔkákiná ɔwʋlʋ́ pʋ́kíná mʋ ka?”

8 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ klʋntɔ odwin sʋ́ Mose lɛ́ha mlɩ ɔkpa ɔbɛ́ɛ, mlɩkína mlɩ aká, tɛkɩ megyí alɩ Bulu lɔ́bwɛ mʋ́ brɛ́á olefi ɔyɩ́ ámʋ asɩ nɩ́. 9 Támɛ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, nɩ́ oyin okíná mʋ ka láyétsiá ɔtsɩ bámbá á, alatɔ́ mbʋa. Ɔkpa oduásʋ́á oyin ɔbɛ́talɩ́ kíná mʋ ka pɛ́ gyí aladálɩ mʋ ɔma.”

10 Mʋ́ʋ́ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Nɩ́ alɩ okúlu mʋa ɔká abatsiátɔ asʋ́n igyi nɩ́ mʋ́ á, mʋ́mʋ́ ɩma alɛ́á oyin mʋa ɔtsɩ bétsiá aba pó.”

11 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí ahá fɛ́ɛ́ ɔbɛ́talɩ́ hɔ atosunáhɛ́ anfɩ. Nkɛ́tɩ ahá ánɩ́ Bulu lɔ́pʋhá amʋ́ pɛ́. 12 Tsúfɛ́ ɩna ɔkpa tsɔtsɔɔtsɔsʋ ayin akʋ bʋtamatsía aká. Ayin ámʋ akʋ á, alɩ́ bɔkwɩɩ́ amʋ́ nɩ́. Akʋ ɛ́ anyánkpʋ́sa láflo amʋ́. Akʋ ɛ́ basin kpankʋ Bulu iwíegyí ámʋ sʋ. Ɔhá ánɩ́ ɔbɛ́talɩ́ á, ɔhɔ́ɔ mɩ́ atosunáhɛ́ anfɩ.”

Nyebí Yulá

(Marko 10:13-16; Luka 18:15-17)

13 Aha akʋ bɛkpa nyebí ba Yesu bɛɛ, ɔpʋ́ʋ ɩbɩ dɩnka amʋ́sʋ́, ɔkʋlɩ Bulu oyúla ha amʋ́. Támɛ akasɩ́pʋ́ amʋ bɔwa ɩyɩn wá amʋ́. 14 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha nyebí ámʋ ɔkpa abʋba mɩ́ wá. Mlɩmátin amʋ́ ɔkpa, tsúfɛ́ ahá ánfɩ odu bʋ́ Bulu iwíegyí ámʋ nɩ.”

15 Mʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ ɩbɩ dɩ́ndɩ́nka amʋ́sʋ́, ɔlɛnatɩ́ ɩnʋ á.

Atonyahɛ́ Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Marko 10:17-31; Luka 18:18-30)

16 Ɛkɛ ɔkʋ oyin ɔkʋ lɛ́ba Yesu wá bɛfɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, yilé mɔmʋ nɔ́bwɛ asa nénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá?”

17 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ fʋdɛ mɩ́ yilé ɩwɩ asʋ́n fɩtɛ́? Ɔbakʋ́lɛ pɛ́ gyí ɔha yilé. Mʋgyí Bulu. Támɛ nɩ́ fʋdekléá fʋnyáa nkpa ánɩ́ ɩtamatá á, mʋ́mʋ́ gyi Bulu mbla asʋ́n ámʋsʋ.”

18 Oyin ámʋ lɛ́lafɩ́tɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́tɔ́ mɔmʋ?”

Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mámɔ ɔha, mátɔ mbʋa, máwi atɔ́, máka asʋ́n dɩ́nká fʋ́ básʋ́. 19 Bu fʋ́ sɩ́ mʋa fʋ́ yín, afʋdwɛ fʋ́ bá fɛ́ fʋ́ ɩwɩ.”

20 Ɔyasubi ámʋ lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Ntegyi mʋ́ fɛ́ɛ́sʋ́. Ntɔ ɛ́ ntráa bwɛ?”

21 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ fʋdekléá fɔ́fʋn mʋ́ á, yɛfɛ fʋ́ ɩwɩsʋ atɔ́ fɛ́ɛ́, afʋye kɔ́ba amʋ ha ahiánfɔ, mɛ́nɩ fénya siadɩɛ ɔsʋ́sʋ́. Fɔbwɛ́ mʋ́ tá á, ba afʋbobuo mɩ.”

22 Brɛ́á ɔyasubi ámʋ lónu asʋ́n ánfɩ á, ɩlɛhɩɛ́ han mʋ, ɔlɛnatɩ́ díín, tsúfɛ́ ɔhɩ́ɛ́ ɔbʋ atɔ́.

23 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ɩbɛ́hɩɛ wá ɔnlɩn asa ɩwɩ onyapʋ́ obówie Bulu iwíegyí ámʋtɔ. 24 Ntráa ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ɩlɔpɔn ha kpɔ́sɔ́ ánɩ́ ɔbɔ́tsʋn ɔbɩn-atɔ ɔbɔ́tɔ́, dʋn ánɩ́ ɩwɩ onyapʋ́ obówie Bulu iwíegyí ámʋtɔ.”

25 Akasɩ́pʋ́ amʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, ɔnɔ́ lobwie amʋ́. Ɩ́nɩ sʋ bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Mʋ́mʋ́ ma mɛɛ Bulu ɔbɔ́hɔ nkpa?”

26 Ɩnʋ Yesu lɛ́lɩɩ́ kɩ amʋ́ alɩɩ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Anyánkpʋ́satɔ mʋ́ á, ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ ɩ́nɩ, támɛ Bulu mʋ́ tɛtálɩ́ bwɛ́ tógyítɔ́.”

27 Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɩ́nɩá anɩlasí tógyítɔ́ tswɩ bobuo fʋ á, ntɔ abénya tsú fʋ́ búotɔ?”

28 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Brɛ́á Bulu ɔbwɛ́ ɔyɩ́ pɔpwɛ amʋ, mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ netsíá mɩ́ numnyam owíe obíá ámʋsʋ á, mlɩ ahá ánfɩ mlɩbuo mɩ ánfɩ ɛ́ mlétsiá awíe mbíá dúanyɔsʋ, gyi Israel abusuan dúanyɔ ámʋ asʋ́n. 29 Ɔhagyíɔha ánɩ́ alanátɩ́ sí mʋ wóyí, mʋ apíó, mʋ sɩ mʋa mʋ yin, mʋ abí ntɛ́ɛ ɔsʋlʋ́ʋ mɩ́ sʋ á, Bulu ɔbɛ́la há mʋ mʋ́ tsé dú tsé lafa, trá lahá mʋ nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 30 Támɛ agyankpapʋ akʋ bɛ́ba bemlí amapʋ, amapʋ amʋ akʋ ɛ́ bébemlí agyankpapʋ.”

20

Ndɔtɔ Agyʋ́má Ayɔpʋ́ Ɩwɩ Yébi

1 Yesu lɛ́trá bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́ sʋ Bulu iwíegyí ámʋ igyi fɛ́ asʋ́n ánfɩ. Ɔdɔtɔpʋ ɔkʋ létsiá. Ɛkɛ ɔkʋ ɔlɔkʋsʋ́ nyankɩ-nyankɩ ɔyɔ́ ɩpa agyípʋ́ odunkákpá, abʋyɔyɔ agyʋ́má mʋ ndɔtɔ. 2 Mʋa amʋ́nyɔ begyi bíá ánɩ́ ɔbɛ́ka amʋ́ alɩá bʋtɔhɔ ɛkɛwʋ́lɛ, ɔlɔpʋ amʋ́ sɩ́sɩ́ agyʋ́má ámʋ ɔyɔkpá. 3 Dokwebátɔ́ a, ɔlɛdalɩ yɔ dɩnsʋ, oloyówun akʋ ɛ́ bʋlɩɩ́, bʋmɛdɛ́ tɔtɔ bwɛ. 4 Olotsu amʋ́ ɛ́ ɔbɛ́ɛ bʋyɔ́yɔ agyʋ́má mʋ ndɔtɔ ha mʋ. Ɩbwɛ́ ɔbɛ́ka amʋ́ tɔ́á ɩbʋ alɛ́. Mʋ́ sʋ bɔyɔ. 5 Dódúanyɔ pʋ́ dɔsatɔ ɛ́ á, ɔlɛtrá pʋ akʋ sɩ́sɩ́ ndɔ ámʋtɔ. 6 Ntʋ́pwɛ donutɔ, brɛ́á ɔlɛdalɩ a, ɔlɛtrá wun akʋá bʋlɩɩ́ kpaalɩ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Ntogyi sʋ́ ndɛ fɛ́ɛ́ mlɩlɩ́ɩ́ nfɩ, mlɩmɛ́dɛ́ tɔtɔ bwɛ?’ 7 Bɛbláa mʋ bɛɛ, ‘Ɔhaa mɔ́kʋ́bɔ́ anɩ ɩpa.’ Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mʋ́mʋ́ mlɩ ɛ́ mlɩbɔtsʋn yɔyɔ agyʋ́má mɩ́ ndɔtɔ.’

8 “Brɛ́á owí lɔpɔn a, ɔdɔtɔpʋ amʋ lɛ́tɩ mʋ agyʋ́másʋ́ ɔkɩ́pʋ bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ɔtɩ́ɩ ɩpa agyípʋ́ ámʋ fɛ́ɛ́, ɔkáa amʋ́ akɔ. Ɔkáa amʋ́ tsu amapʋ amʋsʋ alɩɩ bɔtʋ agyankpapʋ amʋ. 9 Brɛ́á ɩpa agyípʋ́ amʋ bɛba a, agyʋ́másʋ́ ɔkɩ́pʋ amʋ lɛ́ka ahá ámʋ́ʋ́ bɔyɔ donutɔ ámʋ alɩá bʋtɔhɔ ɛkɛwʋ́lɛ. 10 Brɛ́á ɩlɔtʋ agyankpapʋ amʋ a, bʋkɩ bɛɛ bénya dʋn alɩ, támɛ alɩ kɛ́n ɔlɛka amʋ́ ɛ́ nɩ́. 11 Mʋ́ sʋ ɔlɛka amʋ́ akɔ tá á, agyankpapʋ amʋ bɔwa tɔtɔ́ɩ ɔdɔtɔpʋ amʋsʋ bɩ. 12 Bɛblɩ́ bɛɛ, ‘Amapʋ anfɩ mʋ́ á, dɔnhwɩ́rɩ kʋlɛ pɛ́ bɔyɔ agyʋ́má. Anɩ mʋ́ anɩlalɩ́ɩ́ owí kpankpli ánfɩsʋ yɔ́ agyʋ́má, támɛ faká anɩa amʋ́nyɔ fɛ́ɛ́ akɔ kʋlɛ.’

13 “Ɔdɔtɔpʋ amʋ lɛ́bláa amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛ ɔbɛ́ɛ, ‘Agya, yɛ́ɛ mmɔkʋ́tafá fʋ o! Megyí ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ mɩ́a fʋnyɔ anɩlɛ́blɩ́ ámʋ napʋ́há fʋ́ á? 14 Pʋ fʋ́ atɔ́ natɩ. Mɩ́déklé mbɛ́ɛ, nɛ́ha amapʋ amʋ alɩá naká fʋ́. 15 Mma ɔkpa ánɩ́ nɔ́pʋ mɩ́ kɔ́ba bwɛ́ tɔ́á ndeklé? Ntɛ́ɛ mɩ́ awɩtɔlɛwa dɛ́ fʋ́ ɩwɩtɔ wie?’

16 “Alɩ́ amapʋ bɔ́bwɛ agyankpapʋ, agyankpapʋ ɛ́ bɔ́bwɛ amapʋ nɩ.”

Yesu Lowu Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́ Otse Saasɩ

(Marko 10:32-34; Luka 18:31-34)

17 Brɛ́á Yesu ɔyɔ́ Yerusalem a, ɔlɛkpa akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋ ya ɩtsɛ́tɔ́ bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 18 “Mlɩnu! Ayɔ́ Yerusalem. Ɩnʋ á, bɛ́lɛ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ há Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́. Bɛ́ha mɩ́ lowu ɩpɔ́n. 19 Bɔ́pʋ mɩ́ wá ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ ɩbɩtɔ bɔ́bwɛ mɩ́ ahinlá, bɔ́nwɛn mɩ́ mplɩ, dá mɩ́ mántá oyikpalíhɛsʋ. Támɛ Bulu ɔbɛ́lakʋ́sʋ́a mɩ ɛkɛ sáásɩ́ tsú afúlitɔ.”

Abí Oyín Ɔkʋ Atɔ Kʋlɩ́hɛ́

(Marko 10:35-45)

20 Mʋ́ʋ́ Sebedeo mʋ ka lɛ́kpa mʋ abi anyɔ bɛba, ɔlɛda akpawunu Yesu ayabitɔ, kʋ́lɩ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, ɔbwɛ́ɛ tɔkʋ ha mʋ.

21 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ fʋdeklé?”

Ɔtsɩ ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ha mɩ́ abi anyɔ ánfɩtɔ ɔkʋlɛ otsia fʋ́ gyɔpɩsʋ, ɔkʋlɛ ɛ́ otsia fʋ́ bɩnasʋ brɛ́á fʋ́dɛ iwíe gyí.”

22 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩméyín tɔ́á mlɩdɛ́kʋlɩ́.” Ɔlɛfɩtɛ́ Yohane mʋa Yakobo ɔbɛ́ɛ, “Mlɛ́talɩ́ wun ɩwɩɔsɩn ámʋ́ʋ́ nɛbá bowun amʋ?”

Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Ee, abɛ́talɩ́.”

23 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlówun ɩwɩɔsɩn ámʋ mʋ́, támɛ mma túmi ánɩ́ nɛ́lɛ ahá ánɩ́ bétsiá mɩ́ gyɔpɩsʋ ntɛ́ɛ mɩ́ bɩnasʋ. Otsiákpá ɩnʋ ɩda gyo ahá ámʋ́ʋ́ mɩ́ Sɩ́ Bulu lalá ɩnʋ yáɩ́ há ámʋ.”

24 Brɛ́á akasɩ́pʋ́ dú atráhɛ amʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, Yakobo mʋa Yohane ɩwɩ lɔ́wa amʋ́ ɔblɔ́. 25 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́tɩ amʋ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyin ánɩ́ ɔmátɔ́fɔsʋ agyípʋ́ bʋtɛhɩ́ɛ́ amʋ́ ahá, amʋ́ ahandɛ ɛ́ bʋtenyá túmi amʋ́sʋ́. 26 Támɛ mlɩtɔ mʋ́ á, ɩmába alɩ. Ɔhagyíɔha ánɩ́ odekléá ɔbɔ́bwɛ mlɩtɔ ɔhandɛ a, ɔbwɛ́ɛ mʋ ɩwɩ osúmpʋ́ ha mʋ aba atráhɛ. 27 Ɔhá ánɩ́ odekléá ɔbɔ́bwɛ mlɩ nkpá ogyápʋ ɔbwɛ́ɛ mlɩ ɔkpábi. 28 Alɩ kɛ́n mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛ́ mmɛba mbɛ́ɛ, bʋsúm mɩ́ nɩ́. Ahá osúmkpá nɛba, ampʋ mɩ́ nkpa hɔ ahá tsɔtsɔɔtsɔ nkpa.”

Ansibi Abwiepʋ́ Abanyɔ́ Ɩlɔ Tsa

(Marko 10:46-52; Luka 18:35-43)

29 Brɛ́á Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bʋdɛdalɩ Yeriko wúlutɔ bɔyɔ́ á, ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bobuo amʋ́. 30 Ansibi abwiepʋ́ abanyɔ́ akʋ bʋtsie ɔkpa ámʋtɔ, bonu ánɩ́ Yesu dɛ́tsʋ́ʋn. Ɩnʋ bɔkplʋ́n blɩ́ bɛɛ, “Anɩ Wíe, Dawid mʋ na, wun anɩ nwɛ.”

31 Ɔdɔm amʋ bɔkplʋ́n wa amʋ́ bɛɛ bʋkpá ɔnɔ́ bun. Támɛ bɛlakplʋ́n dʋn alɩ bɛɛ, “Anɩ Wíe, Dawid mʋ na, wun anɩ nwɛ!”

32 Mʋ́ʋ́ Yesu lési lɩɩ́, tɩ́ amʋ́, ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ mlɩdéklé mlɩaa, mbwɛ́ɛ ha mlɩ?”

33 Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩ Wíe, ha anɩ awun atɔ́.”

34 Ɩnʋ amʋ́ asʋ́n lɔ́wa Yesu nwɛ, ɔlɔpʋ mʋ ɩbɩ dada amʋ́ ansíbi. Ɩnʋnʋ bowun atɔ́, bɛkplá buo mʋ.

21

Bɔhɔ Yesu Fɛ́ Owíe Yerusalem

(Marko 11:1-11; Luka 19:28-40; Yohane 12:12-19)

1-2 Brɛ́á Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɛbɛ́ɛn Yerusalem wúlu, bɛta Betfage wúlu ánɩ́ ɩbʋ Nfɔ-nyíbʋ* ámʋ asɩ wie tá á, ɔlɔwa mʋ akasɩ́pʋ́ abanyɔ́ gyankpá. Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyɔ wúlu anfɩ́ ɩda mlɩ ansɩ́tɔ́ ánfɩsʋ. Nɩ́ mlowíé wúlu amʋ ɔnɔ́ á, mlówun afrímú tsɩ́hɛ́ ɔkʋá ɔda ɔfɛ́tɔ́, mʋ bi lɩ́ɩ́ mʋ wá. Mlɩsankɩ mʋ, amlɩkpa amʋ́ ba mɩ. 3 Nɩ́ ɔkʋ ɔfɩ́tɛ́ mlɩ asʋankʋ á, mlɩbla mʋ mlɩaa, ‘Anɩ Wíe dɛ́ amʋ́ hián.’ Ɩnʋnʋ ɔbɛ́ha mlɔ́pʋ amʋ́ ba mɩ.”

4 Ɩ́nɩ lɛ́ha Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ tsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́sʋ ámʋ lɛ́ba mʋ́tɔ́. Ɔbɛ́ɛ,

5 “Mlɩbla Sionfɔ mlɩaa,

Mlɩkɩ, mlɩ Wíe ɔbá mlɩ wá.

Ololwií, ɔdɩn afrímúsʋ́.

Ɔdɩn afrímú ibí yínhɛ́sʋ́ ɔbá.”

6 Yesu akasɩ́pʋ́ abanyɔ́ ámʋ bɔyɔ́bwɛ alɩ ámʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ámʋ. 7 Bɛkpa afrímú mʋa mʋ bi ámʋ ba, bɛyaɩ́ amʋ́ atati dɩ́nká amʋ́sʋ́, ɔlɔdʋ bian mʋsʋ. 8 Ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bɛyaɩ́ amʋ́ atati tswɩ ɔkpatɔ, akʋ ɛ́ bebiabía afɩtáa bunbun ɔkpa ámʋtɔ. 9 Ɔdɔm amʋ́ʋ́ bʋgya Yesu nkpá mʋ́a ɔma amʋ bɔsʋrá okitikíti bɛɛ, “Hosiána há Dawid mʋ na ámʋ! Bulu oyúla owíe anfɩ ɔbá mʋ dátɔ́ ánfɩ! Hosiána bʋ ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́!”

10 Brɛ́á Yesu lówie Yerusalem a, wúlu amʋtɔ fɛ́ɛ́ lɛda kpokiti, bʋdɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Ma gyí ɔhá ánfɩ?”

11 Ɔdɔm amʋ́ʋ́ bʋbuo mʋ amʋ bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Ɔ́nɩ gyí Yesu, Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ otsú Nasaret wúluá ɩbʋ Galilea ɔmátɔ́ ámʋ nɩ.”

Yesu Bulu Ɔtswɛ́kpa Yɔ

(Marko 11:15-19; Luka 19:45-48; Yohane 2:13-22)

12 Mʋ́ʋ́ Yesu lɔ́yɔ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ, yégya atɔ́ afɛpʋ́ pʋ́ atɔ́ ahɔ́pʋ fɛ́ɛ́ dalɩ. Olowuwúta kɔ́ba atsɛ́pʋ mpʋ́nʋ́ dá, súnsúnki abrɔ́dʋma afɛpʋ́ ɛ́ mbíá dá. 13 Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, ‘Bɛ́tɩ mɩ́ ɔtswɛ́kpa bɛɛ, mpáɩ ɔbɔkpá.’ Támɛ mlɩlapʋ́ ɩnʋ mlí awikplu ɔŋaínkpá.”

14 Ansibi abwiepʋ́ pʋ́ abubúpʋ akʋ bɛba mʋ wá Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ, ɔlɛtsa amʋ́ ɩlɔ. 15 Brɛ́á Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ bowun ofúla ánɩ́ Yesu dɛ́bwɛ, pʋ́ alɩá nyebí bʋdɛkplʋ́n Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ bɛɛ, “Hosiána há Dawid mʋ na ámʋ!” a, ɔblɔ́ lɛkɩtá amʋ́. 16 Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ Yesu bɛɛ, “Fʋmedénu asʋ́n ánɩ́ nyebí ánfɩ bʋdɛblɩ́?”

Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndenu. Mlɩmɔ́kʋ́kla asʋ́n ánɩ́ Bulu asʋ́n wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́? Ɔbɛ́ɛ, ‘Fasúná nyebí pʋ́ amʋ́á bʋmɔkʋ́tɩn nyɔ́pʋ alɩá bʋkánfʋ fʋ́.’ ”

17 Yesu lɛ́dalɩ wúlu amʋtɔ sí amʋ́ yɔ́ Betania. Ɩnʋ́ ɔlɛdɩ ɛkɛ ámʋ nɩ.

Pɔntɔ Oyí Lwɩɩ́

(Marko 11:12-14, 20-24)

18 Ɔyɩ kɛhɛ nyankɩ, brɛ́á Yesu léyinkí ɔbá Yerusalem a, akʋ́n dɛ mʋ. 19 Mʋ́ sʋ brɛ́á olowun pɔntɔ kʋá ɩlɩɩ́ mantáa ɔkpa á, ɔlɛbaɩ́ yɔ́ mʋ́ asɩ. Ɔlɔyɔ á, omowun abí kʋkʋ mʋ́tɔ́, afɩtáa sɔ́ɔ́n bʋ mʋ́sʋ́. Ɩnʋ ɔlɛbláa pɔntɔ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Tsú ndɛ fʋmɛ́ɛtrá swie abí ɛkɛkɛɛkɛ!” Ɩnʋnʋ oyí ámʋ lówu.

20 Mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bowun alɩá oyí ámʋ labwɛ́ á, ɔnɔ́ lobwie amʋ́. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ bɛɛ “Ntogyi sʋ́ oyí ánfɩ lawú ɔtsáwʋlɛ pɛ́ alɩ?”

21 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Nɩ́ mlɔhɔ Bulu gyi, mlɩmégyi nwɛ́ɛn a, mlɛ́talɩ́ bwɛ́ ɩtɔ́ ánfɩ nabwɛ́ oyí ánfɩ pʋ́ mʋ́á ɩdʋn mʋ́. Mlɛ́talɩ́ bláa ɩbʋ ánfɩ mlɩaa, ‘Puli yowie ɔpʋtɔ.’ Ibópulí yɔ́. 22 Nɩ́ mlɔhɔ Bulu gyi, mlɔkʋ́lɩ́ mʋ tógyítɔ́ á, mlɩ ɩbɩ bɛ́da mʋ́.”

Yesu Túmi Ɩwɩ Asʋn Fɩtɛ́hɛ́

(Marko 11:27-33; Luka 20:1-8)

23 Yesu léyinkí bowie Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ. Brɛ́á ɔdɛ atɔ́ suná á, Bulu igyi ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛba mʋ wá. Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Ma lɛ́ha fʋ́ ɔkpa, fʋ́dɛ ntobí ánfɩ bwɛ? Ma lɛ́ha fʋ́ túmi?”

24 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ ɛ́ nfɩ́tɛ mlɩ asʋn kua kʋlɛ. Nɩ́ mlɛlɛ́ mʋ́ ɔnɔ́ á, nɛ́bláa mlɩ túmi oduá ndɛpʋbwɛ́ ntobí ánfɩ. 25 Bulu wá Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lénya túmi pʋ́bɔ́ ahá asú, ntɛ́ɛ nyankpʋsa?”

Amʋ́ wʋlɛwʋlɛ bɔyɔ asʋ́n ánfɩtɔ bɛɛ, “Nɩ́ ablɩ́ anɩaa itsú Bulu wá á, ɔbɛ́fɩtɛ́ anɩ ɔbɛ́ɛ, mʋ́ ntogyi sʋ́ anɩmɔ́hɔ mʋ gyi? 26 Ntɛ́ɛ ablɩ́ɩ anɩaa, anyánkpʋ́sa wá itsú.” Támɛ bʋdɛ tɔ́á ahá tsɔtsɔɔtsɔ ámʋ bɔ́bwɛ amʋ́ ifú nya. Tsúfɛ́ amʋ́ fɛ́ɛ́ bohogyi ánɩ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yohane gyí. 27 Mʋ́ sʋ bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Ohwée! Anɩméyín ɔtɩ́nɛ́á olenya mʋ túmi tsú.”

Mʋ́ʋ́ Yesu ɛ́ lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́mʋ́ mɩ́ ɛ́ mmɛ́ɛbláa mlɩ túmi oduá ndɛpʋbwɛ́ ntobí ánfɩ.”

Oyin Ɔkʋ Abi Anyɔ Ɩwɩ Yébi

28 “Mlɩyɔ asʋ́n ánfɩtɔ amlɩkɩ. Oyin ɔkʋ mʋa mʋ abi anyɔ betsiá. Ɛkɛ ɔkʋ ɔlɔyɔ yɛ́bláa ɔdɛ́hɛn ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ bí, ndɛ yɔyɔ agyʋ́má mɩ́ ndɔtɔ ha mɩ.’ 29 Ɔlɛbláa mʋ sɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Mmɔ́ɔyɔ.’ Mʋ́ ɔma a, ɔlɛlatsɛ mʋ agywɩɩn, yɔ́ ndɔ ámʋtɔ. 30 Amʋ́ sɩ́ lɛ́natɩ́ yɔ́ ɔkʋsʋ amʋ ɛ́ wá yɛ́bláa mʋ alɩ kɛ́n. Ɔkʋsʋ amʋ lótsulá ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ sɩ́, nɔ́yɔ.’ Támɛ ɔmɔyɔ.” 31 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ ahá ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Abi anyɔ ámʋtɔ ɔmɔmʋ lɔ́bwɛ dɩ́nká mʋ sɩ asʋ́nsʋ́?”

Yudafɔ igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Ɔdɛ́hɛn amʋ.”

Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Lampóo ahɔ́pʋ pʋ́ obu-ɔnɔ́ atsiápʋ́ bówie Bulu iwíegyí ámʋtɔ sí mlɩ. 32 Tsúfɛ́ Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lóbosuná mlɩ tsiátɔ́ oduá ɩda ɔkpa Bulu ansɩ́tɔ́, támɛ mlɩmɔ́hɔ mʋ gyi. Lampóo ahɔ́pʋ pʋ́ obu-ɔnɔ́ atsiápʋ́ bɔhɔ mʋ gyi. Ɔma mlɩlówun ánɩ́ amʋ́ kʋ́ráá batsɛ a, mlɩmɛ́tsɛ mlɩ agywɩɩn hɔ mʋ gyi.

Apafɔ Laláhɛ Akʋ

(Marko 12:1-12; Luka 20:9-19)

33 “Mlɩnu yébi ɩkʋ ɛ́. Ɔdɔtɔpʋ ɔkʋ lɔ́dɔ wáɩn ndɔ. Olegyi ɩban bómlí mʋ́. Olokwi wáɩn amʋ onyimɛ́kpá. Ɔlɔpwɛ obu fʋ́áhɛ́ kʋ há ndɔ ámʋ agyópʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ ndɔ ámʋ wá apafɔ ɩbɩtɔ, olotu ɔkpa yɔ́ ɔmá ɩkʋtɔ. 34 Brɛ́á wáɩn-abí amʋ kpɔtɩ́bɩ lɔ́fʋn a, ɔlɔwa mʋ asúmpʋ́ apafɔ ámʋ wá ɔbɛ́ɛ, bʋyɔ́hɔ mʋ ogyíkpá ba mʋ. 35 Támɛ apafɔ ámʋ bɛkɩtá amʋ́, dá ɔkʋlɛ, mɔ́ ɔkʋlɛ, dá ɔkʋlɛ ɛ́ abwi. 36 Ndɔ mʋ wie amʋ lɛ́trá wa mʋ asúmpʋ́ bámbá ánɩ́ bʋtsɔ dʋn agyankpapʋ amʋ. Apafɔ ámʋ bɔbwɛ amʋ́ ɛ́ alɩ kɛ́n. 37 Mʋ́ tráhɛ kʋ́ráá á, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Oo, bóbu mɩ́ bí kwɩ́ɩ́hɛ́ mʋ́.’ Mʋ́ sʋ ɔlɔwa mʋ ɛ́. 38 Támɛ brɛ́á apafɔ ámʋ bowun mʋ bi ámʋ sɩ́sɩ́ á, bɛbláa aba bɛɛ, ‘Ɔ́nɩ obégyi mʋ sɩ atɔ́ nɩ́. Mlɩha amɔ mʋ, mɛ́nɩ ndɔ ámʋ ibémlí anɩ klɛ́.’ 39 Mʋ́ sʋ bɛkɩtá mʋ, bɩ́tɩ́a mʋ dálɩ ndɔ ámʋtɔ yɔ́mɔ mʋ.”

40 “Nɩ́ ndɔ mʋ wie ɔbá á, ntɔ mlɩlahogyi mlɩaa, ɔbɔ́bwɛ apafɔ ánfɩ?”

41 Yudafɔ igyi ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Ɔbɛ́ha aha laláhɛ anfɩ bówu lowu sɩ́nsɩ́n, ɔbɛ́lapʋ́ ndɔ ámʋ wá apafɔ bámbá ɩbɩtɔ. Amʋ́á bétsiá pʋ́ mʋ atɔ́-abí ba mʋ mʋ́ kpɔtɩ́bɩ.”

42 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɛ́ɛ mlɩmɔ́kʋ́kla Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ kɩ? Bɔwanlɩ́n bɛɛ,

‘Ibwi ámʋ́ʋ́ obu ayípʋ bekiná ámʋ

lébemlí okonkísʋ́bwi nɩ́.

Bulu lɔ́bwɛ mʋ́ alɩ.

Ɩbʋ wánwan.’

43 “Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu ɔbɔ́hɔ mʋ iwíegyí ámʋ lɛ́ mlɩ ɩbɩtɔ pʋ́há ɔmá ánɩ́ bɔbwɛ tɔ́á otekle.

44 “Ɩ́nɩ sʋ ɔhá ánɩ́ ɔlɛdɩda ibwi ámʋsʋ obébiabía blúblúblúblú. Nɩ́ ibwi ámʋ isúnkí dá ɔkʋsʋ ɛ́ á, ɩbɔ́kwɛ mʋ fɩ́kɔ́fɩ́kɔ́fɩ́kɔ́ fɛ́ nfúó.†” 45 Brɛ́á Bulu igyi ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Farisifɔ ámʋ bonu Yesu ayébi anfɩ á, ɩlɔwankɩ́ amʋ́ ánɩ́ amʋ́ ɔdɛ. 46 Tɛkɩ bekleá bɛ́kɩtá mʋ, támɛ benya ifú, tsúfɛ́ ɔdɔm amʋ bʋtobú Yesu ánɩ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ogyi.

22

Ɔtsɩkpaɩ́n Ɩwɩ Yébi

(Luka 14:15-24)

1-2 Yesu lɛ́trá bláa Yudafɔ igyi ahapʋ́ pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ asʋ́n yébitɔ ɔbɛ́ɛ, “Bulu iwíegyí ámʋ igyi fɛ́ asʋ́n ánfɩ. Owíe ɔkʋ dɛ́ ɔtsɩ kpaɩ́n há mʋ bi, 3 ɔlɛtɩ ahá ɔbɛ́ɛ, bʋbá nkɛ ámʋ asɩ. Brɛ́á owíe ámʋ lɔ́bwɛ tá á, ɔlɔwa mʋ asúmpʋ́ ɔbɛ́ɛ, bʋyɛ́tɩ ahá ámʋ abʋba, támɛ bekiná bá. 4 Mʋ́ sʋ ɔlɛlawá mʋ asúmpʋ́ bámbá ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩtra yɛbláa ahá ámʋ mlɩaa, nabwɛ́ tógyítɔ́ tá. Bamɔ́ mɩ́ nnantswie akpɔnkpɔntɩ ámʋ pʋ́ amʋ́á bawá nfɔ, nɩ́ná atɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́ tá. Mʋ́ sʋ bʋbá ɔtsɩ ɔkpaɩ́nkpá ɩnʋ.’ 5 Támɛ ahá ámʋ́ʋ́ bɛyɛ́tɩ ámʋ bʋmɛkplá amʋ́. Bɛnatɩ́ sí amʋ́ yɔ́ amʋ́ agyʋ́másʋ́. Akʋ bɛnatɩ́ yɔ́ amʋ́ ndɔtɔ. Akʋ ɛ́ bɛnatɩ́ yɔ́ amʋ́ ibíá ogyíkpá. 6 Amʋ́ atráhɛ bɛkɩtá asúmpʋ́ amʋ, dá amʋ́, mɔ́ amʋ́. 7 Brɛ́á owíe amʋ lónu asʋ́n ánfɩ á, ɔblɔ́ lɛhɩɛ́ kɩ́tá mʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɔwa mʋ ɩsá akɔpʋ́, bɔyɔ́mɔ ahá ámʋ́ʋ́ bɔmɔ mʋ asúmpʋ́ amʋ, wá amʋ́ wúlu ogyá. 8 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mʋ asúmpʋ́ bámbá ɔbɛ́ɛ, ‘Banɩ́ná ɔtsɩkpaɩ́n atogyihɛ amʋ tá, támɛ ahá ámʋ́ʋ́ nɛtɩ ámʋ bʋmɔfʋn ha mɩ́ wóyítɔ́ ba. 9 Mʋ́ sʋ mlɩwie awúlutɔ, amlɩtɩ ɔhagyíɔha ánɩ́ mlówun, ɔba ɔtsɩ ɔkpaɩ́nkpá ɩnʋ.’ 10 Ɩnʋ asúmpʋ́ amʋ bowie awúlutɔ. Bɛtɩ ɔhagyíɔha ánɩ́ bowun, aha wankláán pʋ́ aha laláhɛ fɛ́ɛ́. Mʋ́ sʋ ahá bɔbʋlá ɔtsɩ ɔkpaɩ́nkpá ɩnʋ dɛ́dɛ́ɛ́dɛ́.

11 “Támɛ brɛ́á owíe amʋ lɛ́bɛkɩ ahá ámʋ́ʋ́ batɩ́ ámʋ a, olowun oyin ɔkʋá ɔmɔwa ɔtsɩkpaɩ́n nkɛtɔ atadɩɛ. 12 Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Agya, nkálɩ ɩlɔbwɛ fʋmɔwa ɔtsɩkpaɩ́n nkɛtɔ atadɩɛ asa fɛba nfɩ?’ Oyin ámʋ mɛ́talɩ́ lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́. 13 Mʋ́ʋ́ owíe amʋ lɛ́labláa mʋ asúmpʋ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩklɩ mʋ ayabi pʋ́ mʋ ɩbɩ, amlɩtswɩ mʋ wa oklún amʋtɔ. Ɩnʋ́ isú mʋ́a kpisíi bʋ nɩ.’ ”

14 Yesu lɔ́mɔ mʋ asʋ́n ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu tɛtɩ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ, támɛ ahá kpalobí pɛ́ ɔtɛlɛ́.”

Lampóoka

(Marko 12:13-17; Luka 20:20-26)

15 Farisifɔ ámʋ bɔyɔ́bwɛ ɔnɔ-ɔkʋlɛ ánɩ́ bɛ́tɛtɛ́ɛ Yesu ɔnɔ́tɔ́ asʋ́n nú, abʋnya mʋ akɩtálɛ́. 16 Mʋ́ sʋ bɔwa amʋ́ akasɩ́pʋ́ pʋ́ Owíe Herode ahá Yesu wá bɛɛ bʋyɛ́fɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, anɩyin ánɩ́ ɔnɔkwalɩpʋ fʋgyi, fʋ́tosúná Bulu asʋ́n ámʋ ɛ́ ɔnɔkwalɩsʋ. Fʋtamahá ɔhaa ɔtsɛ fʋ́ agywɩɩn, tsúfɛ́ fʋtamakɩ ɔhaa ansɩ́tɔ́. 17 Mʋ́ sʋ anɩdɛ́ fʋ́ fɩtɛ́ anu. Anɩ mbla lɛ́ha ɔkpa ánɩ́ akáa lampóo ha Roma owíe dɛhɛn Kaesare, ntɛ́ɛ anɩmáka?”

18 Támɛ Yesu lówun amʋ́ agywɩɩn laláhɛ amʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Apinabwɛbí abwɛpʋ́, ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ mɩ́ sɔ́ɔ kɩ? 19 Mlɩtsu kɔ́ba amʋ́ʋ́ bʋtɔpʋ́ká lampóo amʋ ɩkʋ ba mɩ ankɩ.”

Bɔpʋba mʋ, 20 ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ma nwun pʋ́ mʋ dá dɩ́n mʋ́sʋ́?”

21 Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Kaesare.”

Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́mʋ́ mlɩpʋ tɔ́á igyi Kaesare klɛ́ ha Kaesare, amlɩpʋ mʋ́á igyi Bulu klɛ́ ɛ́ ha Bulu.”

22 Yesu mbuaɩ ánfɩ lóbwie amʋ́ ɔnɔ́. Mʋ́ sʋ bɛnatɩ́.

Kʋsʋ́ Tsú Afúlitɔ Ɩwɩ Asʋn Fɩtɛ́hɛ́

(Marko 12:18-27; Luka 20:27-40)

23 Ɛkɛ ámʋ kɛ́n á, Sadukifɔ akʋ bɛba Yesu wá. Bʋgyi ɔpasua kʋá bʋtɛblɩ́ bɛɛ, kʋsʋ́ tsú afúlitɔ má ɩnʋ. Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, 24 “Osunápʋ́, Mose lɔ́wanlɩ́n tswɩ anɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Nɩ́ ɔkʋ mʋa mʋ ka bʋmɔkwɩɩ́ asa olowu sí mʋ ka ámʋ a, mʋ pio otsú mʋ ka ámʋ tsia, fɛ́kɩ ɔkwɩɩ ha owupʋ́ ámʋ.’ 25 Oyin ɔkʋlɛ abí abasíénɔ́ akʋ betsiá. Amʋ́tɔ́ ogyankpapʋ létsiá ɔká, támɛ ɔmɔkwɩɩ́ asa olowu. Mʋ pio lótsu ɔsʋrapʋka amʋ tsía, 26 támɛ mʋ ɛ́ ɔmɔkwɩɩ́. Ɔsaasɩ lótsu ɔtsɩ ámʋ tsía. Mʋ ɛ́ ɔmɔkwɩɩ́. Alɩɩ yɔ́tʋ osienɔ́sɩ́ amʋ. 27 Ɔma-ɔma a, ɔsʋrapʋ mʋ ɛ́ lóbowu. 28 Afúli ɔkʋsʋ́kɛ́ a, amʋ́tɔ́ ɔmɔmʋ ɔbɔ́bwɛ mʋ kulu? Tsúfɛ́ amʋ́ abasíénɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́ betsiá mʋ.”

29 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí mlɩ ológyi. Mlɩméyín Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ntɛ́ɛ Bulu túmi. 30 Nɩ́ afúli bɔkʋ́sʋ́ á, bɔ́bwɛ fɛ́ Bulu-abɔpʋ. Bʋméetsiá aká mʋ́a akúlu. 31 Mlɩmɔ́kʋ́kla asʋ́n ánɩ́ Bulu onutó lɛ́bláa mlɩ tsú afúlikʋsʋ́ ɩwɩ? 32 Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́gyí mlɩ anáin Abraham mʋa Isak pʋ́ Yakob Bulu ámʋ nɩ.’ Ɩ́nɩ sʋ megyí awupʋ́ Bulu ógyi, akɩankpapʋ Bulu ógyi.”

33 Brɛ́á ɔdɔm amʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, mʋ atosunáhɛ́ anfɩ lɛha ɔnɔ́ lobwie amʋ́.

Bulu Mbla Ámʋtɔ Mʋ́á Ɩdʋn

(Marko 12:28-34; Luka 10:25-28)

34 Brɛ́á Farisifɔ bowun ánɩ́ Yesu lalɛ́ Sadukifɔ ámʋ asʋ́n ɔnɔ́, asʋ́n lawú wá amʋ́ ɔnɔ́ á, bɛkpa aba ya Yesu wá. 35 Amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛá ogyi mbla osunápʋ́ lɛ́fɩtɛ́ Yesu asʋ́n, ɔpʋsɔ mʋ kɩ. 36 Ɔlɛfɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, Bulu mbla ámʋtɔ mɔmʋ dʋ́n?”

37 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “ ‘Pʋ fʋ́ klʋn, fʋ́ ɔkláa pʋ́ fʋ́ agywɩɩn fɛ́ɛ́ dwɛ fʋ́ Wíe Bulu.’ 38 Ɩ́nɩ gyí mbla ámʋtɔ gyankpapʋ ánɩ́ ɩdʋn mʋ́ fɛ́ɛ́ nɩ́. 39 Nyɔɔsɩ ɛ́ igyi fɛ́ mʋ́. ‘Dwɛ fʋ́ bá fɛ́ fʋ́ ɩwɩ.’ 40 Mose Mbla pʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ atosunáhɛ́ fɛ́ɛ́ ɩlɩɩ́ mbla anyɔ ánfɩsʋ.”

Ma Gyí Kristo Amʋ?

(Marko 12:35-37; Luka 20:41-44)

41 Ɩ́nɩá Farisifɔ ámʋ bebefia sí bʋlɩɩ́ sʋ á, Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 42 “Nkálɩ mlɩdɛ́ Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) ɩwɩ gywɩɩ́n? Ma mʋ na nɩ́?”

Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Owíe Dawid mʋ na nɩ́.”

43 Ɔlɛlafɩ́tɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́ ntogyi sʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́ha Owíe Dawid lɛ́tɩ mʋ ɔbɛ́ɛ ‘Mɩ́ Wíé?’ Tsúfɛ́ Owíe Dawid lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

44 ‘Anɩ Wíe Bulu lɛ́bláa mɩ́ Wíe ɔbɛ́ɛ,

Tsia mɩ́ gyɔpɩsʋ nfɩ

yɔ́fʋn brɛ́á nɛ́ha fɛ́tsatsáa fʋ́ alupʋ́sʋ́?’

45 Nɩ́ Owíe Dawid onutó lɛ́tɩ ɔhá ánfɩ Bulu ladá ofúli anfɩ ɔbɛ́ɛ, mʋ wie a, nkálɩ sʋ́ ɔtráa ogyi mʋ na?”

46 Amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ mɛ́talɩ́ lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́. Tsú ɛkɛ ámʋ a, ɔhaa mɛ́trá wa klʋn fɩtɛ́ mʋ asʋansʋ.

23

Mose Mbla Asunápʋ́ Pʋ́ Farisifɔ Tsiátɔ́

(Marko 12:38-39; Luka 11:43, 46; 20:45-46)

1 Asʋ́n ánfɩ ɔma a, Yesu lɛ́bláa ɔdɔm amʋ pʋ́ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, 2 “Mose mbla Farisifɔ pʋ́ Mbla asunápʋ́ amʋ bʋdesuná. 3 Mʋ́ sʋ mlɩgyi amʋ́ asʋn blɩ́hɛ́ fɛ́ɛ́sʋ́, támɛ mlɩmátsiá amʋ́ atsiábi. Tsúfɛ́ bʋtamagyi amʋ́ onutó asʋn blɩ́hɛ́sʋ. 4 Bʋtɔpʋ́ atɔ dwindwín sʋ́rá ahá, támɛ amʋ́ onutó bʋtamapʋ́ osrebi ɔkʋlɛ kʋ́ráá tsá amʋ́ tsu. 5 Bʋtɔbwɛ́ amʋ́ tógyítɔ́ ahá ansɩ́sʋ́. Bʋtɔwánlɩ́n Bulu asʋ́n dɩ́nká tati tɛ́ɩ́hɛ́sʋ, pʋ́klɩ́ amʋ́ ɔsʋkpɩ pʋ́ amʋ́ bɩna ɩbasʋ. Bʋtɔlʋ́ nfɛ́ tɩ́ntɩ́ɩ́ntɩ́n síánsían amʋ́ atadɩɛ ɔnɔ́. 6 Bʋtekle otsiákpá yilé tsiá nkɛ ogyíkpá pʋ́ Yudafɔ Ofíakpa. 7 Bɛdálɩ yɔ dɩnsʋ á, bʋtekle bɛɛ ahá bʋtɩ́ɩ amʋ́ bɛɛ, ‘Asunápʋ́,’ abʋbun ha amʋ́ itsiá. 8 Mlɩ fɛ́ɛ́ á, apíó mlɩgyí. Mʋ́ sʋ mlɩmáha abʋtɩ mlɩtɔ ɔhaa osunápʋ́. Ɔbakʋ́lɛ pɛ́ gyí mlɩ osunápʋ́. 9 Alɩ kɛ́n mlɩmátɩ ɔhaa mlɩ sɩ́ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ nɩ́. Tsúfɛ́ Ɔsɩ́ ɔkʋlɛ pɛ́ mlɩbʋ, ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́. 10 Tráhɛtráhɛ a, mlɩtɔ ɔhaa máha abʋtɩ mʋ nkpá ogyápʋ. Tsúfɛ́ nkpá ogyápʋ ɔkʋlɛ pɛ́ mlɩbʋ. Mʋgyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ). 11 Mlɩtɔ ɔhandɛ ɔbwɛ́ɛ mlɩ osúmpʋ́. 12 Tsúfɛ́ fʋ́á fotsu ɩwɩ á, Bulu ɔbɛ́ba fʋ asɩ. Fʋ́á fɛba ɩwɩasɩ ɛ́ á, Bulu obótsu fʋ fʋ́á.

Apinabwɛbí Abwɛpʋ́

(Marko 12:40; Luka 11:39-42, 44, 52; 20:47)

13-14 “Mlɩ Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́, apinabwɛbí abwɛpʋ́, mlɩgyɔwɩ nɩ́. Mlɩlatin Bulu iwíegyí ámʋ ɔkpa wá ahá. Mlɩ onutó mlɩmédékléá mlówie ɩnʋ, mlɩdɛ́ ahá ánɩ́ bʋdɛ mbɔ́dɩ́ bɔ bɛɛ bówie ɩnʋ ɛ́ ɔkpa tíin.*

15 “Mlɩ Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́, apinabwɛbí abwɛpʋ́, mlɩgyɔwɩ nɩ́. Tsúfɛ́ mlɩtɛfá ɩlɩn fá ɔpʋ, dʋ́ ɩbʋ kplɩ́ ɩbʋ há ɔha tɛdámlí klʋntɔ. Támɛ nɩ́ ɔdámlí klʋntɔ tá á, mlɩtɛlábwɛ́ mʋ otemlí ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ ɔyɔpʋ́ dʋn mlɩ onutó.

16 “Ansibi abwiepʋ́ ánɩ́ mlɩdɛ́ ahá kpa, mlɩgyɔwɩ nɩ́. Mlɩtɛblɩ́ mlɩaa, ‘Nɩ́ ɔkʋ ɔká Bulu ɔtswɛ́kpa obu ámʋ ntam a, imehián ánɩ́ obégyi mʋ́sʋ́. Támɛ nɩ́ ɔká sika pɛpɛ atɔ́á ɩbʋ ɔtswɛ́kpa obuto ɩnʋ mʋ́ ntam a, ilehián ánɩ́ obégyi mʋ́sʋ́.’ 17 Ansibi abwiepʋ́! Aha mimláhɛ! Mʋ́tɔ́ mɔmʋ bʋ labi dʋn? Sika pɛpɛ atɔ́ ámʋ lóó, ntɛ́ɛ Bulu ɔtswɛ́kpa obu ámʋ́ʋ́ ɩlahá sika ámʋ lamlí Bulu klɛ́ amʋ? 18 Mlɩtɛtráa blɩ́ mlɩaa, ‘Nɩ́ ɔkʋ ɔká afɔdɩɛ-asubwi ntam a, imehián ánɩ́ obégyi mʋ́sʋ́. Támɛ nɩ́ ɔká afɔdɩɛ-abɔtɔ́ ámʋ ntam mʋ́ á, ilehián ánɩ́ obégyi mʋ́sʋ́.’ 19 Ansibi abwiepʋ́! Mʋ́tɔ́ mɔmʋ bʋ labi dʋn? Afɔdɩɛ-abɔtɔ́ ámʋ ntɛ́ɛ afɔdɩɛ-asubwi ámʋ́ʋ́ ɩlahá mʋ́ ɩlamlí Bulu klɛ́ amʋ? 20 Nɩ́ fɛká afɔdɩɛ-asubwi amʋ ntam a, faká ibwi ámʋ pʋ́ atɔ́á ɩdɩn mʋ́sʋ́ fɛ́ɛ́ ntam. 21 Nɩ́ fɛká Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ ntam a, faká Bulu mʋa mʋ otsiákpá ntam. 22 Nɩ́ fɛká ɔsʋ́sʋ́ ntam a, faká Bulu mʋa mʋ owíe obíá ntam.

23 “Mlɩ Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́, apinabwɛbí abwɛpʋ́, mlɩgyɔwɩ nɩ́. Mlɩteye mlɩ ɔtsʋtsʋ́ pʋ́ kpántánkplámá aná fɛ́ɛ́tɔ́ idú, pʋ́ idúsɩ́ há Bulu. Támɛ mlɩmɛ́dɛ́ Bulu mbla amʋ́ʋ́ ɩhɩ́ɛ́ dehián, igyi asʋ́ngyí ɔnɔkwalɩsʋ, aba nwewúun pʋ́ ɔnɔkwalɩwa ámʋsʋ gyi. Mʋ́déhián nɩ, támɛ mlɩmákiná iyétɔ dúsɩ́ amʋ ɛ́ ha. 24 Ansibi abwiepʋ́ ánɩ́ mlɩdɛ́ ahá kpa, mlɩgyɔwɩ nɩ́. Mlɩtɔtsrɔ́ mbépi lɛ́ oputsútɔ́, támɛ mlɩtɛmɛ́ mbéwun.

25 “Mlɩ Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́, apinabwɛbí abwɛpʋ́, mlɩgyɔwɩ nɩ́. Tsúfɛ́ mlɩtɔfwɩ́ mlɩ nwɛ pʋ́ mlɩ nlɛpɛ ɔma wankláán, támɛ atɔ́á mlɩlapʋ́ owi mʋ́a ɔnsɩpɛ swɩ́ɩ́ ahá sɔ́ɔ́n bʋ mʋ́tɔ́. 26 Farisifɔ ansibi abwiepʋ́, mlɩgyankpa fwɩ nwɛ mʋ́a nlɛpɛ ámʋtɔ, mʋ́ ɔma ɛ́ bɛ́tɩn.

27 “Mlɩ Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́, apinabwɛbí abwɛpʋ́, mlɩgyɔwɩ nɩ́. Mlɩlabwɛ́ fɛ́ ntsán ánɩ́ bakpá mʋ́ afá futútúútú, mʋ́ ɩwɩ lawá akɩ́lɛ. Támɛ mʋ́tɔ́ mʋ́ á, afúli awú pʋ́ atɔ plɔ́hɛ́ sɔ́ɔ́n bɔ́ mʋ́. 28 Alɩ kɛ́n mlɩgyí nɩ́. Ahá bʋtɛkɩ mlɩ ánɩ́ mlɩgyí yilé abwɛpʋ́. Támɛ mlɩ klʋntɔ mʋ́ á, apinabwɛbíbwɛ mʋ́a lalahɛbwɛ sɔ́ɔ́n bɔ́ mʋ́.

Bulu Ɩsʋbɩtɩ́

(Luka 11:47-51)

29-30 “Mlɩ Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́, apinabwɛbí abwɛpʋ́, mlɩgyɔwɩ nɩ́. Tsúfɛ́ mlɩtɔpwɛ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ pʋ́ yilé abwɛpʋ́ ámʋ́ʋ́ betsiá ámʋ ntsán, lá mʋ́ ɩwɩ wankláán, blɩ́ mlɩaa, ‘Nɩ́ anɩlétsiá anɩ anáin brɛ́sʋ́ asa bɔmɔ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ anfɩ á, tɛkɩ anɩmɔ́wa ɩbɩ mʋ́tɔ́.’ 31 Mlɩ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ désuná ánɩ́ mlɩgyí Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amɔpʋ́ ámʋ abí-aná nɩ́. 32 Mlɩwuna yɔ mʋ́sʋ́, amlɩmɔ mlɩ anáin bwɛhɛ́ ámʋ ɔnɔ́. 33 Awɔ, abɛ abí-aná! Mlɛ́talɩ́ srɩ́ sí ɩpɔ́n ámʋ́ʋ́ Bulu ɔbɛ́ha mlɩ, kpá mlɩ wá ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ámʋ́ʋ́ ɩtamaduntɔ ámʋ? 34 Mʋ́ sʋ ndɛ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́, anyansapʋ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ wa sɩ́sɩ́ mlɩ. Támɛ mlɔ́mɔ akʋ, dá amʋ́tɔ́ akʋ mántá oyikpalíhɛsʋ. Mlɔ́nwɛn amʋ́tɔ́ akʋ mplɩ mlɩ ofíakpa, dɩ́nká akʋsʋ tsú awúlusʋ yɔ́ awúlusʋ. 35 Ɩ́nɩ sʋ yilé abwɛpʋ́ ámʋ́ʋ́ mlɩa mlɩ anáin mlɩlamɔ́ tsú Habelsʋ bɔfʋn Sakaria, ogyi Barakia mʋ bi ámʋ́ʋ́ mlɩlɔ́mɔ Bulu ɔtswɛ́kpa obu mʋ́a afɔdɩɛ-asubwi amʋ nsɩnɛ́ ámʋ fɛ́ɛ́ obugya bɛ́ba mlɩsʋ. 36 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɩ́nɩ aná fɛ́ɛ́ sʋ Bulu ɩsʋbɩtɩ́ bɛ́ba mlɩ ndɛmba-abí ánfɩsʋ nɩ́.

Yerusalemfɔ Ɩwɩ Ɔdwɛ

(Luka 13:34-35)

37 “Óo Yerusalemfɔ, Yerusalemfɔ! Mlɩtɔ́mɔ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́, dá abí ánɩ́ Bulu lawá sɩ́sɩ́ mlɩ abwi mɔ́ nɩ́. Ntekleá nóbun mlɩ abísʋ́ brégyíbrɛ́, fɛ́ alɩá batɛ tobun mʋ abísʋ́, támɛ mlɩtamahá mɩ́ ɔkpa. 38 Mlɩkɩ, Bulu obési mlɩ ɔtswɛ́kpa tswɩ mlɩ, ɩbɛ́dɩ kpan. 39 Tsúfɛ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩmɛ́ɛtrá wun mɩ ɛkɛkɛɛkɛ, yɔ́fʋn ɛkɛá mlɛ́blɩ́ mlɩaa, ‘Bulu oyúla ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbá mʋ ɩdátɔ́.’ ámʋ.”

24

Bulu Ɔtswɛ́kpa Amʋ Bwie

(Marko 13:1-2; Luka 21:5-6)

1 Brɛ́á Yesu lɛ́dalɩ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ ɔyɔ́ á, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛnatɩ́ yɔ́tʋ mʋ, súná mʋ ɔtswɛ́kpa ɩnʋ mbu ámʋ. 2 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlawun mbu akpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ánfɩ fɛ́ɛ́? Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Bóbwie mʋ́ fɛ́ɛ́ bun. Ibwi kʋlɛ kʋ́ráá méesian dɩnká mʋ́ básʋ́.”

Ɩwɩɔsɩn Mʋ́a Ɩkplán

(Marko 13:3-13; Luka 21:7-19)

3 Brɛ́á Yesu tsie Nfɔ-nyíbʋ ámʋsʋ, ɔdɛ Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ kɩ́ɩ a, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ nkʋlɛ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Bla anɩ, brɛ́ mɔmʋtɔ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ bɛ́ba? Osúna mɔmʋ ɛ́ ɔbɛ́ba, ibósuná ánɩ́ fʋ́ bábɩ pʋ́ ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔkɛ́ lafʋn?”

4 Ɩnʋ Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ wankláán, mɛ́nɩ ɔhaa mɛ́ɛmlɛ́ mlɩ. 5 Tsúfɛ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔ́pʋ mɩ́ dá ba bɛɛ, amʋ́gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) nɩ. Bɛ́mlɛ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔ́fwɩ ɔkpa. 6 Nɩ́ mlonúá ɩsá ladá mantáa mlɩ ntɛ́ɛ ɔtɩnɛkʋ á, opúni mátsií mlɩ. Tsúfɛ́ lehián ánɩ́ ɩ́nɩ aná fɛ́ɛ́ bɛ́ba, támɛ imedésuná ánɩ́ ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔkɛ́ ámʋ lafʋn. 7 Tsúfɛ́ ɔmá bɔ́kɔ aba. Awíe bɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ abasʋ. Akʋ́n bɛ́ba, ɔsʋlʋ́ʋ bɛ́kpɩnkɩ́ ntɩ́nɛ́-ntɩ́nɛ́. 8 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ igyi fɛ́ ɩwɩɔsɩn ánɩ́ ɔtsɩ towun brɛ́á ɩkwɩ́ɩ dɛ mʋ dwiín.

9 “Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, mɩ́ sʋ ɔmá-ɔmá bólu mlɩ. Bɛ́dɩnká mlɩsʋ, pʋ́ mlɩ há bɔ́wa mlɩ amʋmʋyɔ, mɔ́ mlɩ. 10 Mlɩtɔ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɛ́dɩda hógyitɔ. Bólu aba, lɛ́ aba há. 11 Afunu awapʋ́ bɛ́blɩ́ bɛɛ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ bʋgyi tsɔtsɔɔtsɔ bɛ́ba bɛmlɛ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ, há amʋ́ bɔ́fwɩ ɔkpa. 12 Lalahɛbwɛ bómoní. Mʋ́ sʋ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bʋmɛ́ɛtrá dwɛ aba. 13 Támɛ ɔhá ánɩ́ ɔlɛtalɩ́ lɩ́ɩ́ kínkíínkín yɔ́fʋn ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔkɛ́ á, Bulu ɔbɔ́hɔ mʋ nkpa. 14 Mʋ́ óó á, ahá bɛ́da Bulu iwíegyí ámʋ ɩwɩ asʋn wankláán ánfɩ ɔkan ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ ahá fɛ́ɛ́ bónu mʋ́, asa ɔyɩ́ ɩbɔ́mɔ ɔnɔ́.

Ɩwɩɔsɩn Wúunbɩ

(Marko 13:14-23; Luka 21:20-24)

15 “Nɩ́ mlowun akisítɔá itobwíé ɔmá, ɩda Ɔwankɩ́kpá ɩnʋ, ɩdɛ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ kpɔɩ́, fɛ́ alɩá Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Daniel lɛ́blɩ́ tswɩ a, —Aklápʋ, mlɩnu mʋ́ asɩ!— 16 mʋ́mʋ́ ahá ánɩ́ bʋbʋ Yudea ɔmátɔ́ bʋsrɩ́ɩ yɔ abʋsʋ. 17 Ɔhá ánɩ́ ɔdɩn obusʋ mákplɩ ɔbɛ́ɛ, moyótsu tɔtɔ obuto. 18 Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ ndɔtɔ ɛ́ ɔmáyinkí ba wóyítɔ́ botsu mʋ tati. 19 Amenyapʋ́ pʋ́ abí-ayín ánɩ́ bʋpia abi bɔbwɛ alɩ brɛ́ ámʋtɔ, bʋgyɔ́wɩ nɩ́. 20 Mlɩkokoli Bulu mlɩaa, mlɩ ɔsrɩ́kɛ́ amʋ ɩmábwɛ nyankpʋ mʋ́a atsalɩbɩ́ ntɛ́ɛ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́. 21 Tsúfɛ́ tsú ɔyɩ́ asɩtsuábɩ a, asʋn wunhɛ ánɩ́ ɩbɛ́ba alɩ brɛ́ ámʋtɔ odu kʋkʋ mɔ́kʋ́ba kɩ. Mʋ́ odu kʋkʋ ɛ́ mɛ́ɛtrá ba ɛkɛkɛɛkɛ. 22 Nɩ́ Bulu mɛ́dɩnkɩ́ nkɛ ámʋsʋ á, tɛkɩ ɔhaa méesian ɔyɩ́tɔ́. Támɛ ahá ámʋ́ʋ́ alalɛ́ pʋ́bwɛ́ mʋ klɛ amʋ sʋ aladɩ́nkɩ́ nkɛ ámʋsʋ.

23 “Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, nɩ́ ɔkʋ lɛ́bláa fʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Kɩ, Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) bʋ nfɩ ntɛ́ɛ nána’ á, máhogyi. 24 Tsúfɛ́ ahá ánɩ́ bɛɛ amʋ́gyí Kristo amʋ pʋ́ ahá ánɩ́ bɔ́wa afunu bɛɛ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ bʋgyi tsɔtsɔɔtsɔ bɛ́ba ɔyɩ́tɔ́. Bɔ́bwɛ ofúla pʋ́ osúna akpɔnkpɔntɩ pʋ́mlɛ́ ahá. Nɩ́ bɛ́talɩ́ kʋ́ráá á, bɛ́mlɛ́ ahá ámʋ́ʋ́ Bulu lalɛ́ ámʋ ɛ́. 25 Mlɩnu, ndɛ mlɩ ɔlá da yáɩ́ asa ɩba.

26 “Nɩ́ ɔkʋ ɔbláa mlɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Kɩ, Kristo amʋ laba ɔbʋ dimbísʋ́’ a, mlɩmádalɩ yɛ́kɩ. Alɩ kɛ́n nɩ́ bɛblɩ́ bɛɛ, ‘Ɔbʋ obutótɔ́’ ɛ́ mlɩmáhogyi nɩ. 27 Tsúfɛ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɔbákɛ ɩbɔ́bwɛ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ nyankpʋ tɔfwɩ́ ɩbɩ, bʋtowun mʋ́ tsú owí ɔdalɩkpa yɛ́dalɩ owí ɔkplɩ́wíékpá amʋ.

28 “Ɔtɩ́nɛ́á ɩtɔ wuhɛ́ da a, ɩnʋ́ alása bʋtefia.

Nyankpʋsa-Mʋ-Bi Ámʋ Ɩbábɩ

(Marko 13:24-27; Luka 21:25-28)

29 “Ɩwɩɔsɩn wúun amʋ ɔma a, owí ɔbɛ́ta, ɔtsra ɛ́ ɔmɛ́ɛtrá fɛɩ́. Ntsrakpabi bɛ́kpa tsú ɔsʋ́sʋ́ bɛda. Nwʋlʋ́táa mʋ́a mʋ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́ bɛ́kpɩnkɩ́. 30 Mʋ́ ɔma a, mlówun mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɩbá ɩwɩ osúna ɔsʋ́sʋ́. Ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ bósu. Ɔhagyíɔha obówun ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ napʋ́ túmi mʋ́a numnyam kpɔnkpɔntɩ mbʋ nwʋlʋ́táatɔ tsú ɔsʋ́sʋ́ nɛbá. 31 Ɩnʋ á, ɔkpɛ kʋ ɩbɛ́lɩn kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, Bulu ɔbɔ́wa mʋ abɔpʋ bɛ́yɛkpa mʋ ahá ámʋ́ʋ́ alalɛ́ ámʋ tsú ɔyɩ́ afʋnka ana ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́.

Ɔyɩ́ Ɔnɔ́mɔ Ɩwɩ Osúna

(Marko 13:28-31; Luka 21:29-33)

32 “Mlɩpʋkɩ pɔntɔ oyí. Nɩ́ mʋ́ abámbi dɛpɔɩ́, ɩdɛ atɛ pɔpwɛ lɛ á, mlɩtɛbɩ́ ánɩ́ awikpan brɛ́ lafʋn. 33 Alɩ kɛ́n, nɩ́ mlowun ánɩ́ ntobí ánfɩ fɛ́ɛ́ ɩdɛ mʋ́tɔ́ bá a, mlɛ́bɩ ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɩbábɩ lafʋn ta nɩ́. Nawíé wóyí ámʋ ɔnɔ́ tá. 34 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ndɛmba-abí ánfɩ fɛ́ɛ́ bʋmóowu tá asa ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ bɛ́ba mʋ́tɔ́. 35 Ɔsʋ́ mʋ́a asɩ fɛ́ɛ́ bɔ́tsʋn, támɛ mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ mɔ́ɔtsʋn ɛkɛkɛɛkɛ.

Nyankpʋsa-Mʋ-Bi Ámʋ Ɔbákɛ

(Marko 13:32-37; Luka 17:26-30, 34-36)

36 “Ɔhaa méyín ɛkɛ ntɛ́ɛ brɛ́á ntobí ánfɩ fɛ́ɛ́ ɩbɛ́ba. Bulu-abɔpʋ bʋmeyín. Bulu mʋ Bi ámʋ ɛ́ méyín, nkɛ́tɩ anɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ nkʋlɛ pɛ́ yin. 37 Alɩ ámʋ́ʋ́ ilegyi Noa brɛ́sʋ́ amʋ a, alɩ́ ibégyi mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛ́ ɩbábɩ nɩ. 38 Tsúfɛ́ asa ntsubʋlábɩ́ amʋ lɔfʋn a, ahá betsiá bʋ́dɛ atɔ́ gyí, bʋdɛ ntá núu, bʋdɛ aká tsiá, bʋdɛ atsɩ kɩ́tá há akúlu alɩɩ yɔ́fʋn ɛkɛá Noa lówie mʋ dáka kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ámʋtɔ. 39 Ɔhaa mɛ́bɩ tɔ́á ɩdɛ mʋ́sʋ́ yɔ, kpɛ́fʋn brɛ́á ntsu ámʋ lɔbʋlá sʋ́rá amʋ́ fɛ́ɛ́ nátɩ́. Alɩ kɛ́n bʋmɛ́ɛbɩ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɩbábɩ nɩ. 40 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, nɩ́ ayin abanyɔ́ bʋlɩɩ́ ndɔ kʋlɛtɔ bʋdɛ agyʋ́má yɔ á, Bulu obótsu ɔkʋlɛ sí ɔkʋlɛ. 41 Nɩ́ atsɩ abanyɔ́ bʋdɛ nfúó kwɛ á, Bulu obótsu ɔkʋlɛ sí ɔkʋlɛ.

42 “Mlɩdɩnka ansɩ́ ɩwɩsʋ, tsúfɛ́ mlɩméyín ɛkɛá mlɩ Wíe ɔbɛ́ba. 43 Támɛ mlɩnu asʋ́n ánfɩ. Nɩ́ wóyí mʋ wie yin onyé brɛ́á owikplu ɔbɛ́ba mʋ wóyítɔ́ a, tɛkɩ ologyo mʋ wóyí, owikplu móbwie wíé, wí mʋ atɔ́. 44 Mʋ́ sʋ mlɩ ɛ́ mlɩgyo, tsúfɛ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛ́ba brɛ́á mlɩ ansɩ́ mɛdɩ́n mɩ́sʋ́.

Osúmpʋ́ Wankláán Pʋ́ Ɔlaláhɛ

(Luka 12:41-48)

45 “Ma mɛɛ gyí osúmpʋ́á ɔlɛtɩn ansɩ́, ɔbʋ ɔnɔkwalɩ? Mʋ ɩbɩtɔ mʋ wie tɔpʋ́ mʋ aba atráhɛ wá, ɔbɛ́ɛ ɔhá amʋ́ atogyihɛ dɩnka brɛ́sʋ́. 46 Ansɩ́ bégyi osúmpʋ́ amʋ, nɩ́ mʋ wie amʋ ɔbá bowun ánɩ́ lɛ́lɛ́ ɔdɛ mʋ́ bwɛ. 47 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Mʋ wie amʋ ɔbɔ́pʋ mʋ atɔ́ fɛ́ɛ́ wá mʋ ɩbɩtɔ. 48 Támɛ nɩ́ osúmpʋ́ laláhɛ ogyi, ɔlɛblɩ́ wá nwuntɔ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíe mɛ́ɛba séi.’ 49 Ɩ́nɩ sʋ olefi asɩ ɔdɛ mʋ aba asúmpʋ́ da, mʋa ntá abʋpʋ́ bʋdɛ atɔ́ gyí si amʋ́, bʋdɛ ntá núu bʋ á, 50 mʋ wie amʋ ɔbɛ́ba bófwie mʋtɔ ɛkɛá ɔmɛdɩ́n ansɩ́. 51 Mʋ wie amʋ ɔbɛ́hɩɛ tɩ́tɩ mʋtɔ, trá bɩtɩ́ mʋa apinabwɛbífɔ ámʋ asʋ kɛ́kɛ́ɛ. Ɩnʋ́ isú mʋ́a kpisíi bʋ nɩ.

25

Mbitebí Dú Akʋ Ɩwɩ Yébi

1 “Bulu iwíegyí ámʋ ɩbɔ́bwɛ fɛ́ mbitebí dú akʋá botsu amʋ́ nkandɩ́ɛ dálɩ beyéfia ɔká pɔpwɛ otsiápʋ ɔkʋ. 2 Amʋ́tɔ́ abanú bemimláa, abanú ɛ́ bɛtɩn ansɩ́. 3 Aha mimláhɛ amʋ botsu amʋ́ nkandɩ́ɛ, támɛ bʋmotsu nfɔ kʋkʋ kɩ́tá. 4 Támɛ atɩansɩpʋ amʋ botsu nfɔ wá atɔ́tɔ́ kɩ́tá. 5 Ɔká otsiápʋ amʋ mɔ́kɔsɩ́ ba. Mʋ́ sʋ mbitebí ámʋ fɛ́ɛ́ bɔgyɔsɩ́, tsʋn mʋ́tɔ́ dɩ́dɩ.

6 “Ɔyɩ́-nsɩnɛ́ á, ɔkʋ lɔ́sʋrá okitikíti ɔbɛ́ɛ, ‘Anɩ pɩ, ɔká otsiápʋ amʋ ɔbá o! Mlɩdalɩ yefia mʋ!’ 7 Ɩnʋ mbitebí ámʋ fɛ́ɛ́ bɔkʋsʋ́ nywɛ́ amʋ́ nkandɩ́ɛ. 8 Aha mimláhɛ amʋ bɛbláa atɩansɩpʋ amʋ bɛɛ, ‘Anɩ nkandɩ́ɛ dedúun. Mʋ́ sʋ mlɩha anɩ nfɔ kpalobí awa anɩ klɛ́tɔ.’ 9 Mʋ́ʋ́ atɩansɩpʋ amʋ bɛbláa amʋ́ bɛɛ, ‘Ó-o, ɩmɔtsɔ́. Ɩmɔ́ɔfʋn anɩa mlɩnyɔ. Mlɩyɔ afɛpʋ́ wá, amlɩyɔhɔ mlɩ klɛ́.’ 10 Brɛ́á aha mimláhɛ amʋ bɔpʋ ɔkpa bɔyɔ́ á, ɔká otsiápʋ amʋ lɛ́ba. Amʋ́ ámʋ́ʋ́ bɛda ɩwɩsʋ ámʋ bobuo ɔká otsiápʋ amʋ wíé ɔká otsiákpá ɩnʋ, oyin ámʋ asúmpʋ́ befin obu ámʋ.

11 “Mʋ́ ɔma a, mbitebí atráhɛ amʋ ɛ́ bɛba bɛlɩɩ́ klʋn ɔma, blɩ́ bɛɛ, ‘Anɩ sɩ́, finki ha anɩ awie.’ 12 Támɛ ɔká otsiápʋ amʋ lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, mmeyín mlɩ ɔkpagyíɔkpasʋ.’ ”

13 Yesu lɔ́mɔ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩ́nɩ sʋ mlɩda ɩwɩsʋ, tsúfɛ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛ́ba brɛ́á mlɩ ansɩ́ mɛdɩ́n mɩ́sʋ́.

Asúmpʋ́ Abasá Ɩwɩ Yébi

(Luka 19:11-27)

14 “Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ ɩbábɩ bɔ́bwɛ fɛ́ ɔkʋá ɔdɛ ɔkpa tu, ɔlɛtɩ mʋ asúmpʋ́, ye mʋ atɔ́ há amʋ́ ɔbɛ́ɛ, bʋkɩ́ɩ mʋ́sʋ́ yaɩ mʋ. 15 Ɔlɔpʋ sika pɛpɛ akɛntɛ anu há ɔkʋlɛ, pʋ́ akɛntɛ anyɔ há onyɔɔsɩ, ɔlɔpʋ kɛntɛ kʋlɛ ɛ́ há ɔsaasɩ. Ɔlɛha okugyíɔkʋ mʋ ɔwʋnlɩ́n ɔnɔ́ asa ɔlɛnatɩ́. 16 Osúmpʋ́ ámʋ́ʋ́ olenya akɛntɛ anu ámʋ lɔ́wa ɔsa pʋ́ kɔ́ba amʋ fi ibíágyí asɩ. Mʋ́ sʋ ɩmɔwa ɔpá kʋkʋ, olenya akɛntɛ anu dɩ́nká mʋ́sʋ́. 17 Onyɔɔsɩ amʋ ɛ́ lɛ́damlí ɩbɩ mʋ sika pɛpɛ akɛntɛ anyɔ ámʋsʋ alɩ kɛ́n. Mʋ́ sʋ olenya akɛntɛ anyɔ dɩ́nká mʋ́sʋ́. 18 Támɛ ɔsaasɩ amʋ́ʋ́ olenya kɛntɛ kʋlɛ amʋ mʋ́ lóyókwi ɔbɔ́, pʋ́ mʋ wie sika pɛpɛ amʋ ŋáín mʋ́tɔ́.

19 “Ɩlɔwa ɔpá asa amʋ́ wíe amʋ lótsu mʋ ɔkpa ámʋ ba, ɔlɛtɩ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, mʋa amʋ́nyɔ bóbu akúnta. 20 Osúmpʋ́ ámʋ́ʋ́ olenya sika pɛpɛ akɛntɛ anu ámʋ lótsu mʋ́a mʋ́sʋ́ ɔdɩ́nka akɛntɛ anu ámʋ ba mʋ wie, bɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíé, fɛha mɩ́ sika pɛpɛ akɛntɛ anu. Mɩ́ ɛ́ nanyá akɛntɛ anu dɩ́nká mʋ́sʋ́. Mʋ́ nɩ́.’ 21 Mʋ wie amʋ lɛ́da mʋ ɩpán, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Fabwɛ́ atɔ́. Osúmpʋ́ wankláán fʋ́gyi. Ɩ́nɩá fawá ɔnɔkwalɩ atɔ́ túkúrííbi ánfɩtɔ sʋ á, nɔ́pʋ fʋ́ yáɩ́ mɩ́ atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔ ɔnɔ́. Ba afʋbetsiá mɩ́ wá, anya ansigyí.’

22 “Osúmpʋ́ onyɔɔsɩ amʋ́ʋ́ olenya sika pɛpɛ akɛntɛ anyɔ ámʋ ɛ́ lɛ́bláa mʋ wie ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíé, sika pɛpɛ akɛntɛ anyɔ fɛha mɩ́. Mɩ́ ɛ́ nanyá anyɔ dɩ́nká mʋ́sʋ́. Mʋ́ nɩ́.’ 23 Mʋ wie amʋ lɛ́da mʋ ɩpán, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Fabwɛ́ atɔ́. Osúmpʋ́ ɔnɔkwalɩpʋ fʋgyi. Ɩ́nɩá fawá ɔnɔkwalɩ atɔ́ túkúrííbi ánfɩtɔ sʋ á, nɔ́pʋ fʋ́ yáɩ́ mɩ́ atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔ ɔnɔ́. Ba afʋbetsiá mɩ́ wá, anya ansigyí.’

24 “Mʋ́ʋ́ osúmpʋ́ amʋ́ʋ́ olenya sika pɛpɛ kɛntɛ kʋlɛ amʋ ɛ́ lɛ́bɛbláa mʋ wie ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíé, nyin ánɩ́ fʋ́ asʋ́n bʋ ɔnlɩn. Fʋtɔkpɔ́tɩ́ atɔ́ ɔtɩ́nɛ́á fʋmodu; fʋtɛkpá atɔ́-abí ɔtɩ́nɛ́á fʋmɛfɩtá. 25 Mʋ́ sʋ nenya ifú pʋ́ fʋ́ sika pɛpɛ amʋ ŋáín ɔbɔ́tɔ́. Mʋ́ nɩ́, hɔ fʋ́ atɔ́.’

26 “Ɩnʋ mʋ wie amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Osúmpʋ́ laláhɛ, ɔwʋlɩyɔpʋ́ fʋ́gyi. Fʋyin ánɩ́ ntɔkpɔ́tɩ́ atɔ́ ɔtɩ́nɛ́á mmodu, ntɛkpá atɔ́-abí ɔtɩ́nɛ́á mmɛfɩtá atɔ́. 27 Ɩ́nɩá fʋyin mʋ́ alɩ á, tɛkɩ fɔpʋ yɔ́tswɩ sika ɔyaɩ́kpá. Ɩ́nɩá naba a, tɛkɩ nɔ́yɔhɔ mʋ́a mʋ́sʋ́ abí.’ 28 Mʋ́ʋ́ oyin ámʋ lɛ́bláa mʋ asúmpʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩswɩɩ mʋ sika pɛpɛ kɛntɛ kʋlɛ amʋ ha ɔmʋamʋ́ʋ́ alanyá akɛntɛ idú ámʋ. 29 Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔbʋ tsɔtsɔ á, bɛtrá pʋ ɩkʋ tsɩ́a mʋ́tɔ́ há mʋ, obénya tsɔtsɔɔtsɔ. Támɛ ɔhá ánɩ́ ɔma á, bɔ́swɩɩ́ mʋ kpalobíbiá ɔbʋ, 30 amlɩtswɩ osúmpʋ́ anfɩ́ ɔma labi ánfɩ wa oklúntɔ. Ɩnʋ́ isú mʋ́a kpisíi bʋ nɩ.’

Asʋ́ngyí

31 “Nɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛbá mɩ́ iwíe ogyíkpá, Bulu-abɔpʋ fɛ́ɛ́ bʋbuo mɩ á, nétsiá mɩ́ ɔsʋ́sʋ́ numnyam owíe obíásʋ́. 32 Bɛ́kpa ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ befia mɩ́ ansɩ́tɔ́. Ɩnʋ nɔ́tɔsɩ́ amʋ́tɔ́, fɛ́ alɩá mbwɩ ɔkpapʋ́ tɔtɔ́sɩ́ akúfa lɛ́ akpalátɔ. 33 Fówun nahá akúfa amʋ balɩ́ɩ́ mɩ́ gyɔpɩsʋ, akpaláa amʋ ɛ́ balɩ́ɩ́ mɩ́ bɩnasʋ. 34 Ɩnʋ mɩ́ ánfɩ ngyi Owíe anfɩ nɛ́bláa ahá ámʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ mɩ́ gyɔpɩsʋ ámʋ mbɛ́ɛ, ‘Mlɩ ahá ánfɩ mɩ́ Sɩ́ layúlá ánfɩ mlɩba, amlɩbetsiá iwíegyí ámʋ́ʋ́ ɔlɛlayáɩ́ há mlɩ tsú ɔyɩ́ asɩtsuábɩ ɔpá ámʋtɔ. 35 Tsúfɛ́ akʋ́n lɛkɩtá mɩ́ á, mlɩlɛ́ha mɩ́ atɔ́ negyi. Ɔmɛwʋ́lɩ lɛkɩtá mɩ́, mlɩlɛ́ha mɩ́ ntsu nonu. Nɔbwɛ ɔfɔɔ́, mlɩlɔ́hɔ mɩ ɔfɔɔ́. 36 Nɛnatɩ́ yayá, mlɩlɛ́ha mɩ́ tati nɛdɩdá. Nɔlɔ, mlɩlɛ́kɩ mɩ. Nɛdɩ obu, mlɩlɛ́bá bɛkɩ mɩ.’

37 “Ɩnʋ yilé abwɛpʋ́ ámʋ bɛ́fɩtɛ́ mɩ́ bɛɛ, ‘Anɩ Wíé, ɔmɛnkɛ anɩlówun ánɩ́ akʋ́n dɛ fʋ́, anɩlɛ́ha fʋ́ atɔ́ fegyi? Ɔmɛwʋ́lɩ dɛ fʋ́, anɩlɛ́ha fʋ́ ntsu fonu? 38 Fɔbwɛ ɔfɔɔ́, anɩlɔ́hɔ fʋ ɔfɔɔ́? Ɔmɛnkɛ fɛnatɩ́ yayá, anɩlɛ́ha fʋ́ tati fɛdɩdá? 39 Ɔmɛnkɛ fɔlɔ, ntɛ́ɛ fɛdɩ obu, anɩlɛ́bá bɛkɩ fʋ?’

40 “Ɩnʋ mɩ́ ánfɩ ngyi Owíe ánfɩ nɛ́bláa amʋ́ mbɛ́ɛ, ‘Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Tógyítɔ́á mlɩlɔ́bwɛ há mɩ́ apíó ánfɩ ahá bʋtamabú amʋ́ wá ahátɔ ánfɩtɔ ɔkʋ á, mɩ́ mlɩlɔ́bwɛ mʋ́ há á.’

41 “Ɩnʋ nɛ́bláa ahá ámʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ mɩ́ bɩnasʋ ámʋ ɛ́ mbɛ́ɛ, ‘Mlɩkpʋkpɛ tɛɩ nfɩ. Bulu lalwɩ́ɩ́ mlɩ. Mlɩyɔ ogyá ámʋ́ʋ́ ɩtamadun, Bulu lɛ́layáɩ́ há Ɔbʋnsám mʋ́a mʋ abɔpʋ amʋtɔ. 42 Tsúfɛ́ akʋ́n lɛkɩtá mɩ́, mlɩmɛ́ha mɩ́ atogyihɛ. Ɔmɛwʋ́lɩ lɛkɩtá mɩ́, mlɩmɛ́ha mɩ́ ntsu annu. 43 Nɔbwɛ ɔfɔɔ́, mlɩmɔ́hɔ mɩ ɔfɔɔ́. Nɛnatɩ́ yayá, mlɩmɛ́ha mɩ́ tati andɩda. Nɔlɔ, nɛdɩ obu; mlɩmɛ́kɩ mɩ.’

44 “Ɩnʋ amʋ́ ɛ́ bɛ́fɩtɛ́ mɩ́ bɛɛ, ‘Anɩ Wíé, ɔmɛnkɛ anɩlówun ánɩ́ akʋ́n dɛ fʋ́, ɔmɛwʋ́lɩ dɛ fʋ́, fʋgyi ɔfɔɔ́, fʋna yayá, fʋdɛlɔ ntɛ́ɛ fʋda obu; anɩmɛ́bɛkɩ fʋ?’ 45 Ɩnʋ mɩ́ ánfɩ ngyi Owíe anfɩ nɛ́bláa amʋ́ mbɛ́ɛ, ‘Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Alɩ ámʋ́ʋ́ mlɩmɔ́bwɛ mʋ́ há mɩ́ apíó ánfɩ ahá bʋtamabú amʋ́ wá ahátɔ ánfɩtɔ ɔkʋ á, mɩ́ mlɩmɔ́bwɛ há á.’ 46 Bulu ɔbɛ́ha amʋ́ bɔ́yɔ ɩwɩɔsɩn ánɩ́ ɩtamatátɔ́, támɛ yilé abwɛpʋ́ ámʋ mʋ́ bénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá.”

26

Bɛkɩklɩ́ɩ Yesu Nwunsʋ

(Marko 14:1-2; Luka 22:1-2; Yohane 11:45-53)

1 Brɛ́á Yesu lósuná atɔ́ ánfɩ fɛ́ɛ́ tá á, ɔlɛbláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, 2 “Mlɩyin ánɩ́ ɩlasí nkenyɔ́ bégyi Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ. Nkɛ ámʋtɔ á, ɔkʋ ɔbɔ́pʋ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ wá mɩ́ alupʋ́ ɩbɩtɔ, bɛ́da mɩ́ mántá oyikpalíhɛsʋ.”

3-4 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Yudafɔ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ amʋ́ ahandɛ befia igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn Kaiafa wóyítɔ́, kɩ́tá agywɩɩn ɔkpa ánɩ́ bɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ kɩ́tá Yesu ŋáintɔ, mɔ́ mʋ. 5 Támɛ bɛblɩ́ bɛɛ bʋmɔ́ɔbwɛ mʋ́ nkɛ ámʋtɔ, mɛ́nɩ kpokiti mɛ́ɛda ɔmá ámʋtɔ.

Ofobí Fánfáánfán Pʋwʋ́lɩ́ Yesu

(Marko 14:3-9; Yohane 12:1-8)

6 Brɛ́á Yesu bʋ Betania wúlutɔ, Simon ɔkʋá alalɔ́ ɩlɔ pɛpɛ kɩ wóyítɔ́ ɔdɛ atɔ́ gyí a, 7 ɔtsɩ ɔkʋ lɛ́ba mʋ wá. Ɔdɛ prɛntʋa wankláán kʋá ofobí fánfán ánɩ́ ɩbʋ bíá bɔ mʋ́, ɔlɛtsɛɩ́ ofobí ámʋ wʋ́lɩ́ Yesu nwuntɔ. 8 Yesu akasɩ́pʋ́ amʋ benya ɔblɔ́ brɛ́á bowun ɩ́nɩ. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ ɔtsɩ ánfɩ layíntá ofobí fánfán ánfɩ? 9 Abɛ́talɩ́ fɛ́ mʋ́ ibíá kpékplé, pʋ́ kɔ́ba amʋ há ahiánfɔ.”

10 Yesu lɛ́bɩ ánɩ́ ɔblɔ́ lakɩ́tá amʋ́. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ mʋ háan? Ɩtɔ yilé alabwɛ́ há mɩ́. 11 Ahiánfɔ bétsiá mlɩtɔ ekekegyíɛkɛ, támɛ mɩ́ mʋ́ mméetsiá mlɩ wá yɔ́. 12 Alatsɛ́ɩ́ ofobí fánfán ánfɩ wʋ́lɩ́ mɩ́, pʋ́lá mɩ́ ɔyʋlʋ́ʋ yáɩ́ há mɩ́ opulákɛ́. 13 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔyɩ́tɔ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á bɛ́da Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan a, bɛ́blɩ́ tɔ́ ánfɩ ɔtsɩ ánfɩ labwɛ́ ánfɩ pʋ́káɩ́n mʋsʋ.”

Yuda Iskariot Lótsulá Ánɩ́ Ɔbɛ́lɛ Yesu Há

(Marko 14:10; Luka 22:3-6)

14 Mʋ́ ɔma a, mʋ akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋtɔ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Yuda Iskariot lɔ́yɔ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ wá. 15 Ɔlɛyɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ nɛlɛ́ Yesu há mlɩ á, ntɔ mlɛ́ha mɩ́?” Mʋ́ sʋ bɛkla sika futútú adʋasa (30) wá mʋ ɩbɩtɔ. 16 Tsú brɛ́ ámʋtɔ ɔlɔwa ɔkpa dunká ánɩ́ ɔbɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ lɛ́ Yesu há amʋ́.

Katsʋn Atogyihɛ Gyí

(Marko 14:12-21; Luka 22:7-14, 21-23; Yohane 13:21-30)

17 Israelfɔ Bodobodo Mátúhɛ́Nkɛ ámʋtɔ ɛkɛ gyankpapʋ a, akasɩ́pʋ́ amʋ bɛba Yesu wá bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Anɩ Wíé, obu mɔmʋtɔ ayɛla ha fʋ, afʋgyi Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ atogyihɛ amʋ?”

18 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyɔ asímasi wá wúlutɔ, amlɩyɛbláa mʋ mlɩaa, ‘Osunápʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, mɩ́ brɛ́ lafʋn. Ɩ́nɩ sʋ mɩ́a mɩ́ akasɩ́pʋ́ abá begyi Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ ámʋ fʋ́ wóyítɔ́.’ ”

19 Mʋ́ sʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɔyɔ́bwɛ alɩ ámʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ámʋ pɛ́pɛ́ɛ́pɛ́. Bɛla obu ámʋtɔ, bwɛ́ Katsʋn Nkɛtɔ atogyihɛ amʋ yáɩ́ ɩnʋ.

20 Brɛ́á nsaɩntɔ deklúun a, Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɛba betsiá ɔpʋ́nʋ́ ámʋ asɩ. 21 Atɔ́ ámʋ ogyíkpá a, Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, mlɩtɔ ɔkʋlɛ ɔbɛ́lɛ mɩ́ há.”

22 Asʋ́n ánfɩ lɛ́hɩɛ han akasɩ́pʋ́ amʋ. Mʋ́ sʋ befi asɩ bʋdɛ mʋ fɩtɛ́ kʋlɛkʋlɛ bɛɛ, “Mɩ́ Wíé, mɩ́ nɩ́ lóó?”

23 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ámʋ́ʋ́ mɩ́a mʋnyɔ anɩdɛ́ ɩbɩ wa ɔlɛpɛ ɔkʋlɛtɔ ámʋ ɔbɛ́lɛ mɩ́ há. 24 Mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nówu fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n tswɩ́ɩ, támɛ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbɛ́lɛ mɩ́ há ámʋ ɔgyɔ́wɩ nɩ́. Nɩ́ bʋmetepí kwɩ́ɩ́ mʋ kʋ́ráá á, tɛkɩ ɩbʋ alɛ́ há mʋ.”

25 Yuda Iskariot amʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ mʋ há ámʋ ɛ́ lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, mɩ́ nɩ́ lóó?” Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ee, fablɩ́.”

Yesu Ntʋ́pwɛ Atogyihɛ Tráhɛ

(Marko 14:22-26; Luka 22:14-20; 1 Korintofɔ 11:23-25)

26 Brɛ́á bʋdɛ atɔ́ ámʋ gyí a, Yesu lɛ́lɛ bodobodo ipín, ɔlɛda Bulu ɩpán, bíábía mʋ́tɔ́ pʋ́há mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩhɔ amlɩgyi. Mɩ́ ɔyʋlʋ́ʋ nɩ.”

27 Ɩnʋ olotsu ntá-ɛwɛ, ɔlɛda Bulu ɩpán, pʋ́há amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩhɔ amlɩnu. 28 Mɩ́ obugya nɩ. Mʋ́ Bulu dɛ́pʋsí mʋ ntam* ánɩ́ alaká há ahásʋ nɩ́. Bɛ́tsɛɩ́ mʋ́ wʋ́lɩ́ asɩ, mɛ́nɩ obési ahá tsɔtsɔɔtsɔ lakpan kíé amʋ́. 29 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mmɛ́ɛtrá nu wáɩn-abí ntá ánfɩ alɩɩ yɔ́fʋn ɛkɛá mɩ́a mlɩnyɔ abɛ́lanu mʋ́ pɔ́pwɛ mɩ́ Sɩ́ iwíegyí ámʋtɔ.”

30 Benya wá ɩlʋ dá Bulu ɩpán tá alɩ, bɛnatɩ́ yɔ́ Nfɔ-nyíbʋ ámʋsʋ.

Petro Ɔbɔ́swɩɩ́ Ɔbɛ́ɛ Mʋmeyín Yesu

(Marko 14:27-31; Luka 22:31-34; Yohane 13:36-38)

31 Brɛ́á bowie Nfɔ-nyíbʋ ámʋsʋ á, Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ “Mlɩ fɛ́ɛ́ mléyinkí mɩ́ ɔma onyenɩ. Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, ‘Nɛ́da akúfa ɔkpapʋ́ ámʋ lɛ́dá, mʋ akúfa bɛ́dasáɩ́n.’ ” 32 Mʋ́ʋ́ ɔlɛtrá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Támɛ nɩ́ Bulu ɔkʋ́sʋ́a mɩ tsú afúlitɔ á, négya mlɩ nkpá yɔ́ Galilea ɔmátɔ́. Ɩnʋ mlɔ́bɔtʋ mɩ́ nɩ́.”

33 Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ amʋ́ fɛ́ɛ́ beyinkí fʋ́ ɔma kʋ́ráá á, mɩ́ mʋ́ mméeyinkí ɛkɛkɛɛkɛ.”

34 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ fʋ́ bláa. Onyenɩ, asa batɛ ɔbɛ́lɛ ɔnɔ́ á, fɔ́swɩɩ́ pʋ́ ɩbɩ wá ogyá tse sa fɛɛ fʋmeyín mɩ́.”

35 Ɩnʋ Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ lowu ígyi kʋ́ráá á, mméekiná fʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ.” Alɩ kɛ́n akasɩ́pʋ́ atráhɛ amʋ ɛ́ bɛblɩ́ nɩ́.

Mpáɩbɔ Getsemane

(Marko 14:32-42; Luka 22:39-46)

36 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɔyɔ ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ Getsemane. Brɛ́á bowie ɩnʋ á, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩtsia nfɩ, nɔyɔ́ nkpá yɔ́bɔ mpáɩ.” 37 Ɔlɛkpa Sebedeo abi anyɔ, bʋgyi Yakobo mʋa mʋ pio Yohane pʋ́ Petro ya. Ɩnʋ asʋ́n lɛhɩɛ́ han mʋ, mʋ ansɩ́ lɛpɛ. 38 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Asʋ́n ɩhɩ́ɛ́ dɛ mɩ́ háan, ideklé ɩmɔ mɩ́. Mlɩtsia nfɩ, mɩ́a mlɩnyɔ agyo.”

39 Ɩnʋ ɔlɛnatɩ́ yɔ́ nkpá kpalobí, ɔlɛda akpawunu pʋ́ ansɩ́tɔ́ bun ɔsʋlʋ́tɔ, kókóli Bulu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Sɩ́, nɩ́ ɩbɔ́wa alɛ́ á, ha ntá-ɛwɛ ánfɩ† ɩtsʋn mɩsʋ. Támɛ megyí tɔ́á ndeklé, mboún mʋ́á fʋdeklé ɩbá mʋ́tɔ́.”

40 Mʋ́ʋ́ oleyinkí ba akasɩ́pʋ́ amʋ wá bowun ánɩ́ bʋdɛdɩdɩ. Ɩ́nɩ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ Petro ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́ sʋ mlɩmɛ́talɩ́ tsíá, mɩ́a mlɩnyɔ agyo dɔnhwɩ́rɩ kʋlɛ kpán? 41 Mlɩgyo amlɩkokoli Bulu, mɛ́nɩ mlɩmóowie ɩsɔ́kɩtɔ, tsúfɛ́ mlɩ ɔŋɛ́ deklé, támɛ nyankpʋsa-oyí lɔpɔn.”

42 Yesu lɛ́trá yókokóli Bulu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Sɩ́, nɩ́ ntá-ɛwɛ ánfɩ mɔ́ɔtsʋn mɩsʋ, ɩbwɛ́ alɩágyíalɩ́á nónu mʋ́ á, mʋ́mʋ́ tɔ́á fʋdeklé ɩbá mʋ́tɔ́.” 43 Ɔlɛtrá yinkí ba bowun ánɩ́ akasɩ́pʋ́ amʋ bʋtráa bʋdɛdɩdɩ, tsúfɛ́ dɩdɩ́ dɛ amʋ́ bʋ.

44 Mʋ́ sʋ ɔlɛnatɩ́ sí amʋ́, trá yókokóli Bulu otse saasɩ, blɩ́ asʋ́n ámʋ kɛ́n. 45 Oleyinkí ba akasɩ́pʋ́ amʋ wá, bɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlatráa si mlɩda mlɩdɛ́ ɔkpʋ́nʋ́ da? Mlɩkɩ, brɛ́ ámʋ lafʋn ánɩ́ bɔ́pʋ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ wá lakpan abwɛpʋ́ ɩbɩtɔ. 46 Mlɩkʋsʋ ayɔ. Mlɩkɩ, ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔdɛ mɩ́ lɛ há ámʋ ná á.”

Yesu Kɩtá

(Marko 14:43-50; Luka 22:47-53; Yohane 18:3-12)

47 Yesu ɔnɔ́ mesi asa akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋtɔ ɔkʋlɛá bʋtɛtɩ́ mʋ Yuda lóbowie ɩnʋ. Ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩá bʋdɛ ndayí pʋ́ nkpotí bʋbuo mʋ. Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ lɔ́wa amʋ́. 48 Yuda amʋ́ʋ́ ɔbɛ́lɛ Yesu há ámʋ lɛ́bláa ɔdɔm amʋ yáɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ámʋ́ʋ́ nɛ́latá pútá ámʋ gyí ɔhá ámʋ nɩ. Mlɩkɩta mʋ.”

49 Ɩ́nɩ sʋ ɔlɛnatɩ́ laa yɛ́ha Yesu itsiá ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, tsia nɩ́!” Ɔlɛlatá mʋ pútá.

50 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Agya, bwɛ tɔ́á ɔbwɛkpá fɛba.”

Ɩnʋ ahá ámʋ bɛnatɩ́ tʋ́ Yesu, kɩ́tá mʋ kínkíínkín. 51 Ɩnʋ Yesu akasɩ́pʋ́ amʋtɔ ɔkʋlɛ lɔ́tswɩ mʋ ɔdayí, kpá Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn osúmbi ɔkʋ ɩsʋ lɛ́. 52 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yinkia fʋ́ ɔdayí wa mʋ́ ɔflɛtɔ. Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔtɛnátɩ́ kɩ́tá ɔdayí á, ɔdayí ɔnɔ́ otesin. 53 Fʋmeyín fɛɛ nɛ́talɩ́ kókóli mɩ́ Sɩ́ ɔbɛ́ha mʋ abɔpʋ tsɔtsɔɔtsɔ akú dúanyɔ bɛ́ba bɔkɔ hɔ mɩ? 54 Támɛ nɩ́ ɩbá alɩ á, nkálɩ ɩbɔ́bwɛ asa Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́?”

55 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ogyo otswapʋ́ ngyi, sʋ́ mlɩlatsú nkpotí pʋ́ ndayí mlɛbá mɩ́ ɔkɩtákpá? Ntsie mlɩ wá Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ ekekegyíɛkɛ ndɛ mlɩ atɔ́ suná, mlɩmɛ́kɩtá mɩ́ ɛkɛkɛɛkɛ. 56 Támɛ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ laba mʋ́tɔ́, mɛ́nɩ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ asʋ́n wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́.”

Ɩnʋ akasɩ́pʋ́ amʋ fɛ́ɛ́ bɛsrɩ́ sí mʋ.

Yudafɔ Ahandɛ Ansɩ́tɔ́ Lɩɩ́

(Marko 14:53-65; Luka 22:54-55, 63-71; Yohane 18:13-14, 19-24)

57 Mʋ́ʋ́ Yesu akɩtápʋ́ amʋ bɛkpa mʋ ya Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn Kaiafa. Ɩnʋ́ mʋa Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ befia nɩ. 58 Támɛ Petro lɛ́pɛtɩ́ obuo amʋ́ ɔma tsútsúútsú alɩɩ bowie igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn wóyítɔ́ ɩnʋ. Oleyétsiá amʋ́ agyópʋ wá, mɛ́nɩ obówun alɩá asʋ́n ámʋ ɩbɔ́mɔ ɔnɔ́. 59 Ɩnʋ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ mʋa Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ amʋ fɛ́ɛ́ bodunká ahá ánɩ́ bɛ́ka asʋ́n dɩ́nká Yesusʋ, mɛ́nɩ bɛ́lɩɩ́ mʋ́sʋ́ mɔ́ mʋ. 60 Afunupʋ tsɔtsɔɔtsɔ bɛdalɩ ba, támɛ amʋ́ fɛ́ɛ́ ɔnɔ́ lɔtsʋn ɔtsan. Mʋ́ ɔma a, ahá abanyɔ́ bɛdalɩ bɛlɩɩ́ ahandɛ amʋ ansɩ́tɔ́, 61 blɩ́ bɛɛ, “Oyin ánfɩ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nɛ́talɩ́ bwíé Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ, lápʋ́ nkɛnsá yi mʋ́.’ ”

62 Mʋ́ʋ́ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ fɩ́tɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Fʋma ɔnɔ́ lɛ́? Fʋma asʋansʋ blɩ́ pʋ́lɛ́ fʋ́ ɩwɩ?” 63 Támɛ Yesu móbwií ɔnɔ́. Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ lɛ́labláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Nɛká Bulu Ɔkɩankpapʋ amʋ, nɩ́ fʋ́gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli), ogyi Bulu mʋ Bi ámʋ a, bláa anɩ.”

64 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́ fablɩ́ á. Támɛ mlɩbɩ ánɩ́ tsú ndɛ pʋ́ya a, mlówun mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ntsie Bulu Otúmípʋ gyɔpɩsʋ ánfɩ, ndɩn ɔsʋ́sʋ́ nwʋlʋ́táasʋ nɛbá.”

65 Mʋ́ʋ́ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ lɛ́kɩtá mʋ atadɩɛ bálɩ́ mʋ́ kɩaan,‡ blɩ́ ɔbɛ́ɛ “Alabɔ́ mbusuo! Adánsɩɛ mɔmʋ anɩtráa anɩgyó? Yɛ́ɛ mlɩlanú abususʋ ánɩ́ alablɩ́. 66 Nkálɩ gyí mlɩ agywɩɩn?”

Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Ilehián ánɩ́ obówu!”

67 Ɩnʋ botutúu atsʋnɔ́ wʋlɩ́ mʋ ansɩ́tɔ́, wɔwɔ mʋ atswɛ. Akʋ ɛ́ bɛdadáa mʋ asʋtɔ, 68 fɩ́tɛ́ mʋ bɛɛ, “Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Kristo, ma ládá fʋ́? Bla anɩ.”

Petro Lɔ́swɩɩ́ Ɔbɛ́ɛ Mʋmeyín Yesu

(Marko 14:66-72; Luka 22:56-62; Yohane 18:15-18, 25-27)

69 Petro tsie wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ, otsibi ɔkʋ lɔ́bɔtʋ mʋ. Ɔlɛbláa Petro ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́a Yesu Galileayin amʋ nyɔ ná.”

70 Támɛ Petro lɔ́wa ɔnɔlɩ́ ahá ámʋ fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mmeyín asʋ́n ánfɩ fʋdɛblɩ́ ánfɩ ɩwɩ kʋkʋʋkʋ.” 71 Mʋ́ ɔma wóyí ɔnɔ́ ɩnʋ ɛ́ á, otsibi ɔkʋ ɛ́ lɛ́bɩ Petro. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa ahá ánɩ́ bʋlɩɩ́ ɩnʋ ɔbɛ́ɛ, “Oyin ánfɩ mʋa Yesu Nasaretyin amʋnyɔ tɛ́nátɩ́.”

72 Ɩnʋ Petro lɔ́pʋ ɔnɔlɩ́ ká ntam, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mmeyín mʋ.”

73 Mʋ́ ɔma a, ahá ámʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ ɩnʋ ámʋtɔ akʋ bɛba bɛbláa Petro bɛɛ, “Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, anɩyin ánɩ́ fʋ́a Yesunyɔ ná, tsúfɛ́ fʋ́ tɔ́ɩtɔ dɛ anɩ suná alɩ.”

74 Ɩnʋ Petro lɔ́wa ntam kakáa bɩ ɔbɛ́ɛ, “Nɛká tógyítɔ́, mmeyín oyin ámʋ́ʋ́ mlɩdɛ́ mʋ ɩwɩ asʋ́n blɩ́ ámʋ!”

Ɩnʋnʋ batɛ lɔ́bɔn. 75 Petro lɛ́kaɩ́n ánɩ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fɔ́swɩɩ́ tse sa fɛɛ fʋmeyín mɩ́ asa batɛ ɔbɛ́lɛ ɔnɔ́.” Ɩnʋ ɔlɛdalɩ hɩ́ɛ́ yósu.

27

Yesu Kpa Ya Pilato

(Marko 15:1; Luka 23:1-2; Yohane 18:28-32)

1 Ɔyɩ kɛhɛ nyankɩ-nyankɩ a, Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛkɩtá agywɩɩn bɛɛ, bɔ́mɔ Yesu. 2 Mʋ́ sʋ bɛklɩ́ɩ mʋ, pʋ́ mʋ yɔ́wa Pilato ɩbɩtɔ. Mʋgyí Roma ɔhandɛá ɔdɛ Yudea ɔmásʋ́ gyí nɩ.

Yuda Iskariot Ɩwɩ Sián

(Gyumagyihɛ 1:18-19)

3 Yuda amʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ Yesu há ámʋ lówun ánɩ́ bahá Yesu pɔ́n. Ɩlɛhan mʋ. Mʋ́ sʋ oleyinkía sika futútú adʋasa ámʋ ya Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ. 4 Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nalɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔmɔkʋ́bwɛ́ lakpan kʋkʋ há. Mʋ́ sʋ nabwɛ́ lakpan.”

Mʋ́ʋ́ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩméyín mʋ́ ɩwɩ kʋkʋ. Fʋ́ asʋ́n igyi.”

5 Mʋ́ sʋ Yuda lɔ́tswɩ sika futútú ámʋ sɩ́sɩ́ amʋ́ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ, nátɩ́ yésián ɩwɩ.

6 Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bɔtɔsɩ́ kɔ́ba amʋ, blɩ́ bɛɛ, “Anɩ mbla mɛha ɔkpa ánɩ́ apʋ́ʋ kɔ́ba anfɩ odu wa Bulu ɔtswɛ́kpa kɔ́batɔ, tsúfɛ́ mʋ́ ɩwɩ mɛtɩn. Obugya kɔ́ba igyi.” 7 Mʋ́ sʋ bɔbwɛ agywɩɩn, pʋ́ kɔ́ba ámʋ yɔ́hɔ atɔ́ ɔpwɛpʋ́ ɔkʋ ɔsʋlʋ́ʋ, pʋ́ ɩnʋ bwɛ́ afɔɔ́ ánɩ́ bʋbʋ Yerusalem opulákpá. 8 Ɩ́nɩ sʋ bɔtʋ ndɛ bʋtɛtɩ́ ɩnʋ bɛɛ, “Obugya ɔsʋlʋ́ʋ.”

9-10 Ɩ́nɩ lɛ́ha Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ tsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yeremiasʋ ámʋ lɛ́ba mʋ́tɔ́. Ɔbɛ́ɛ, “Botsu sika futútú adʋasa ámʋ́ʋ́ Israelfɔ begyi mʋ ibíá, hɔ mʋ amʋ yɔ́hɔ atɔ́ ɔpwɛpʋ́ ɔkʋ ɔsʋlʋ́ʋ fɛ́ alɩá Bulu lɛ́bláa mɩ.”

Yesu Lɩ́ɩ́ Pilato Ansɩ́tɔ́

(Marko 15:2-5; Luka 23:3-5; Yohane 18:33-38)

11 Yesu lɩ́ɩ́ ɔmásʋ́ ɔkɩ́pʋ Pilato ansɩ́tɔ́. Mʋ́ʋ́ Pilato lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́gyí Yudafɔ owíe amʋ nɩ?”

Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ee, mʋ́ fablɩ́ á.” 12 Támɛ brɛ́á Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛka asʋ́n dɩ́nká Yesusʋ á, ɔmɛlɛ kʋkʋ ɔnɔ́.

13 Mʋ́ʋ́ Pilato lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋmɛdɛ́ asʋ́n ánfɩ bakla dɩnká fʋ́sʋ́ ánfɩ nu?”

14 Támɛ Yesu métepí bwíí ɔnɔ́. Mʋ́ sʋ ilobwie Roma ɔhandɛ amʋ ɔnɔ́.

Yesu Lowu Ɩpɔ́n Ha

(Marko 15:6-15; Luka 23:13-25; Yohane 18:39–19:16)

15 Ofífígyíofí, nɩ́ bʋdɛ Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ gyí a, Roma ɔhandɛ amʋ tesí obu ɔdɩpʋ́ ɔkʋlɛá ɔdɔm amʋ bʋdeklé há amʋ́. 16 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, obu ɔdɩpʋ́ ɔkʋá alahɔ dá, bʋtɛtɩ́ mʋ Baraba da obu. 17 Mʋ́ sʋ brɛ́á Yudafɔ ámʋ fɛ́ɛ́ bebefia a, Pilato lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ma nsíi ha mlɩ? Baraba lóó, ntɛ́ɛ Yesu, bʋtɛtɩ́ mʋ Kristo amʋ?” 18 Tsúfɛ́ Pilato yin ánɩ́ Yesu ɩwɩ olu sʋ́ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ bakɩ́tá mʋ ba mʋ.

19 Brɛ́á Pilato tsie ɔdɛ Yesu asʋ́n ámʋ gyí a, mʋ ka lɔ́wa obí mʋ wá ɔbɛ́ɛ, “Mábwɛ oyin ánfɩ mʋ asʋ́n da ɔkpa ánfɩ tɔtɔ. Tsúfɛ́ ígye onyé á, nokun okude wun mʋ, ifú lɛhɩɛ́ kɩ́tá mɩ́.”

20 Támɛ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛha ɔdɔm amʋ ɔnɔ́ bɛɛ, bʋkókoli Pilato osi Baraba, abʋmɔ Yesu. 21 Mʋ́ sʋ Roma ɔhandɛ amʋ lɛ́lafɩ́tɛ́ ɔdɔm amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ahá abanyɔ́ ánfɩtɔ ɔmɔmʋ nsíi ha mlɩ?”

Botsu ɔnɔ́ bɛɛ, “Baraba!”

22 Mʋ́ʋ́ Pilato lɛ́trá fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ mbwɛ́ɛ Yesu, bʋtɛtɩ́ mʋ Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ)?”

Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Ha abʋda mʋ manta oyikpalíhɛsʋ!”

23 Pilato lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ! Tsitsa mɔmʋ alabwɛ́?”

Ɩnʋ bɛlakplʋ́n kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ bɛɛ, “Ha abʋda mʋ manta oyikpalíhɛsʋ!”

24 Brɛ́á Pilato lówun ánɩ́ alabwɛ́ kásíán, kpokiti mboún deklé ɩda ɩnʋ á, olotsu ntsu fwɩ́ ɩbɩ amʋ́ ansɩ́tɔ́ ɩnʋ, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ ɩbɩ anyɔ ɩma oyin ánfɩ lowutɔ. Mlɩ asʋ́n igyi.”

25 Yudafɔ ámʋ fɛ́ɛ́ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Mʋ lowu ɩsʋbɩtɩ́ ɩbá anɩa anɩ abí-anásʋ́!”

26 Ɩnʋ Pilato lési Baraba há amʋ́, ɔlɛha mʋ ɩsá akɔpʋ́ bɛpɩtɩ́ Yesu atɔ́, ɔlɔpʋ mʋ wá amʋ́ ɩbɩtɔ ɔbɛ́ɛ, bʋyɛ́da mʋ manta oyikpalíhɛsʋ.

Yesu Ahinlá Bwɛ

(Marko 15:16-20; Yohane 19:2-3)

27 Ɩnʋ ɔmásʋ́ ogyípʋ́ amʋ ɩsá akɔpʋ́ bɛkpa Yesu ya mʋ wóyítɔ́. Bɛtɩ amʋ́ aba ɩsá akɔpʋ́ atráhɛ amʋ fɛ́ɛ́, bɛda Yesu ɔbʋn. 28 Bɔwɔɩ́ Yesu atadɩɛ, pʋ́ ligá pɛpɛ kʋ wá mʋ. 29 Bɔlʋ obungyo-awu, bwɛ́ mʋ́ owíepa bun mʋ nwun. Bɔpʋ oyí kʋ wá mʋ gyɔpɩ ɩbɩtɔ, fɛ́ akɔnfra. Bɛda akpawunu mʋ ansɩ́tɔ́, bʋdɛ mʋ ahinlá bwɛ bɛɛ, “Yudafɔ Owíe, fʋ́ nkpasʋ ɔnlɩnsʋ!” 30 Botu atsʋnɔ́ wʋ́lɩ́ Yesu, swɩ́ɩ́ mʋ oyí ámʋ pʋ́pɩ́tɩ́ mʋ nwuntɔ. 31 Bɔbwɛ mʋ ahinlá tá á, bɔwɔɩ́ amʋ́ ligá pɛpɛ amʋ, yínkía mʋ onutó atadɩɛ wá mʋ, bɛkpa mʋ dálɩ bɔyɔ́ abʋyɛda mʋ manta oyikpalíhɛsʋ.

Yesu Da Mántá Oyikpalíhɛsʋ

(Marko 15:21-32; Luka 23:26-43; Yohane 19:17-27)

32 Brɛ́á bɔyɔ́ á, befia Kireneyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Simon. Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɛka mʋ hɩ́ɛ́ bɛɛ, ɔhɔ́ɔ oyikpalíhɛ amʋ sʋra. 33 Boyówie ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ Golgota. Mʋ́ asɩ gyí, “Nwun Okokobi Otsiákpá.” 34 Bɔpʋ afá kɩ́tákɩ́tá wá ntátɔ́ tin Yesu ɔnɔ́ bɛɛ onúu, támɛ brɛ́á ɔlɛda mʋ́ ɔnɔ́ á, olekiná nu.

35 Bɛda mʋ mántá oyikpalíhɛ amʋsʋ tá á, beye mʋ atadɩɛtɔ. Ɩnʋ bɔtswɩ abi pʋ́kɩ ɔhagyíɔha ogyíkpá. 36 Besi bʋtsie ɩnʋ, bʋdɛ mʋ ɩwɩ gyóo. 37 Mʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n tɔ́á sʋá bʋdɛ mʋ da mántá oyikpalíhɛsʋ, dá mántá mʋ awunso bɛɛ, “Yesu, Yudafɔ owíe amʋ nɩ.” 38 Bɛda awikplu abanyɔ́ ɛ́ mántá nyikpalíhɛsʋ tsɩ́a mʋtɔ. Ɔkʋlɛ bʋ mʋ gyɔpɩsʋ, ɔkʋlɛ ɛ́ bʋ mʋ bɩnasʋ.

39 Ɩnʋ atsʋ́npʋ bɔkpʋkpʋ́ʋ nwuntɔ, blɩ́ Yesu ɩwɩ abususʋ bɛɛ, 40 “Yɛ́ɛ fʋ́ fɛɛ fɛ́talɩ́ bwíé Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ, lápwɛ́ mʋ́ nkɛnsá owítɔ́ nɩ́? Hɔ fʋ́ ɩwɩ! Nɩ́ lɛ́lɛ́ Bulu mʋ Bi fʋ́gyi á, kplɩ tsu oyí ámʋsʋ akɩ.”

41 Alɩ kɛ́n Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn, Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ ɛ́ bɔbwɛ mʋ ahinlá nɩ́. 42 Bɛblɩ́ bɛɛ, “Ɔlɔhɔ ahá nkpa, támɛ ɔmɛtálɩ́ hɔ mʋ ɩwɩ. Nɩ́ mʋgyí Israelfɔ owíe amʋ a, ɔkplɩ́ɩ tsu oyí ámʋsʋ, mɛ́nɩ abɔ́hɔ mʋ gyi. 43 Yɛ́ɛ ɔbɛ́ɛ Bulu mʋ Bi mʋgyi, mʋ ansɩ́ dɩn Bulusʋ. Bulu ɔlɛ́ mʋ séi, akɩ ánɩ́ otekle mʋ asʋ́n.”

44 Alɩ kɛ́n awikplu ámʋ́ʋ́ bɛda mántá nyikpalíhɛsʋ mʋ wá ámʋ ɛ́ bɔbwɛ mʋ ahinlá nɩ́.

Yesu Lowu

(Marko 15:33-41; Luka 23:44-49; Yohane 19:28-30)

45 Owí lɛta ɔsʋlʋ́ʋ amʋsʋ fɛ́ɛ́, tsú dódúanyɔtɔ alɩɩ yɔ́fʋn ntʋ́pwɛ dɔsatɔ. Owí mɛtrá lɩn ɛ. 46 Dɔsa ámʋtɔ á, Yesu lɔ́kplʋn kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ Hebri ɔblɩ́tɔ ɔbɛ́ɛ, “Eli, Eli, Lama Sabaktani?” Mʋ́ asɩ gyí, “Mɩ́ Bulu, mɩ́ Bulu, ntogyi sʋ́ fakpá mɩ́ ɔma?”

47 Brɛ́á ahá ámʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ ɩnʋ ámʋtɔ akʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, bɛblɩ́ bɛɛ, “Ɔdɛ Elia kpolí.” 48 Ɩnʋ amʋ́tɔ́ ɔkʋ lɛ́srɩ́ yótsu ɔsapɔ, pʋ́dá ntá ɔdáɩtɔ, pʋ́yi oyísʋ́, tsú mʋ́ fʋ́á, pʋ́tin mʋ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ onúu.

49 Támɛ mʋ aba atráhɛ amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Si, alɩɩ kɩ bɛɛ Elia ɔbɛ́ba bɔhɔ mʋ.”

50 Yesu lɛ́trá kplʋ́n kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, ɔlɛlɛ ɔŋɛ́.

51 Ɩnʋ Bulu lɛ́balɩ́ tati ámʋ́ʋ́ bɔpʋká Bulu Ɔtswɛ́kpa obu ámʋtɔ anyɔ, tsú awunso beyi asɩ kɩaan. Bulu lɛ́ha ɔsʋlʋ́ʋ lɛkpɩnkɩ́, ɔlɛha abʋtá lɛmamáɩn. 52 Olefinfínki ntsán, aha wankɩ́hɛ́ tsɔtsɔɔtsɔ bɔkʋsʋ́ tsú afúlitɔ. 53 Yesu kʋsʋ́ tsú afúlitɔ ɔma a, aha wankɩ́hɛ́ anfɩ́ bakʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ ánfɩ bɔyɔ Yerusalem wúlu wankɩ́hɛ́ amʋtɔ, yɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan súná ahá tsɔtsɔɔtsɔ.

54 Brɛ́á ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ pʋ́ ɩsá akɔpʋ́ ámʋ́ʋ́ bʋdɛ Yesu ɩwɩ gyóo amʋ bowun ɔsʋlʋ́kpɩnkɩ́ ámʋ pʋ́ tɔ́á ɩdɛ mʋ́sʋ́ yɔ fɛ́ɛ́ á, ifú lɛhɩɛ kɩ́tá amʋ́, bɛblɩ́ bɛɛ, “Lɛ́lɛ́, Bulu mʋ Bi óyin ánfɩ gyí.”

55 Atsɩ tsɔtsɔɔtsɔ bobuo Yesu, bʋdɛ mʋsʋ kɩ́ɩ tsu Galilea ɔmátɔ́. Amʋ́ ɛ́ besi lɩɩ́ tsútsúútsú, bʋdɛ mʋ kɩ́ɩ sɩsɩ́. 56 Amʋ́tɔ́ akʋ gyí, Magdalayintse Maria mʋa Maria ánɩ́ ɔlɔkwɩɩ́ Yakobo mʋa Yosef pʋ́ Sebedeo mʋ ka ánɩ́ ogyi Yakobo mʋa Yohane aná oyín.

Yesu Pulá

(Marko 15:42-47; Luka 23:50-56; Yohane 19:38-42)

57-58 Brɛ́á owí dɛpɔ́ɔn a, Arimateayin ɩwɩ onyapʋ́ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Yosef, alamlí Yesu ɔkasɩ́pʋ́ lɔ́yɔ Pilato wá, yɔ́kʋlɩ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, osíi Yesu fúli amʋ ha mʋ. Pilato lɛ́ha ánɩ́ bʋsíi fúli amʋ ha mʋ. 59 Mʋ́ sʋ Yosef lɔ́pʋ ɔhráda ánɩ́ ɩlɛtɩn wankláán kɩ́klɩ fúli amʋ ɩwɩ, 60 ɔlɔpʋ mʋ yɔ́wa ɔbɔ́ pɔpwɛ ánɩ́ aladá bʋtátɔ́ yáɩ́ há mʋ ɩwɩtɔ. Mʋ́ʋ́ olemináa ibwi yíléyílé kʋ tin ɔbɔ́ ámʋ ɔnɔ́, ɔlɛnatɩ́. 61 Magdalayintse Maria mʋa Maria nyɔɔsɩ amʋ besi bʋtsie ɩnʋ fʋ́n bʋdɛ ntsán ámʋ kɩ́ɩ sɩsɩ́.

Yesu Ntsán Gyo

62 Yudafɔ ɩwɩsʋ ɔdakɛ́ ɔyɩ kɛhɛ, igyi ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ á, Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn, Farisifɔ ámʋ fɛ́ɛ́ pʋ́ Pilato befia. 63 Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Owíe, anɩlakáɩ́n ánɩ́ brɛ́á ofunupʋ anfɩ tsie nkpa á, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nkɛnsá ɔma a, Bulu ɔbɛ́lakʋ́sʋ́a mɩ tsú afúlitɔ.’ 64 Mʋ́ sʋ ha abʋyogyo mʋ ntsán ámʋ ɔnɔ́ wankláán, yɔ́fʋn ɛkɛ sáásɩ́. Nɩ́ megyí alɩ á, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bóyówi mʋ lɛ́, bɛmlɛ́ ahá bɛɛ alakʋ́sʋ́. Ɩbá alɩ á, akasɩ́pʋ́ amʋ ahámlɛ́ bɔ́dʋn mʋ klɛ.”

65 Pilato lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩsá akɔpʋ́ nɩ́. Mlɩha amʋ́ abʋyogyo ɩnʋ wankláán alɩá mlɛ́talɩ́.”

66 Mʋ́ sʋ bɛyɛ́tan ɔbɔ́ ámʋ ɔnɔ́ wankláán, há agyópʋ bogyo mʋ́ asɩ.

28

Yesu Kʋsʋ́ Tsú Afúlitɔ

(Marko 16:1-10; Luka 24:1-12; Yohane 20:1-10)

1 Yudafɔ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ ɔyɩ kɛhɛ, igyi Kwasieda bakɛ a, Magdalayintse Maria mʋa Maria nyɔɔsɩ amʋ bɔkʋsʋ́ yɔ́ Yesu ntsán ámʋ ɔkɩ́kpa. 2 Ɩnʋnʋ á, ɔsʋlʋ́ʋ lɛkpɩnkɩ́ kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, Bulu-ɔbɔpʋ lɛ́kplɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ bemináa ibwi yílé ámʋ lɛ́ ɔbɔ́ ámʋ ɔnɔ́, tsíá mʋ́sʋ́. 3 Mʋ ansɩ́tɔ́ lɛhɩɛ wankɩ́, ɩdɛ ogyá kpa. Mʋ atadɩɛ ɛ́ lofulí futútúútú fɛ́ opuli-mpútɔ́. 4 Brɛ́á bowun mʋ a, ifú lɛhɩɛ́ kɩ́tá ɩnʋ agyópʋ amʋ, bɛkpɩnkɩ́ kpakpakpakpa, dɩda, lwíí fɛ́ afúli.

5 Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa atsɩ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmánya ifú! Nawun ánɩ́ Yesu amʋ́ʋ́ bɛda mántá oyikpalíhɛsʋ ámʋ mlɩdédunká. 6 Ɔma nfɩ. Bulu lakʋ́sʋ́a mʋ fɛ́ alɩá ɔlɛblɩ́ yáɩ́. Mlɩbɛkɩ ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ bɔpʋ mʋ tswɩ amʋ. 7 Mlɩwa ɔsa yɛbláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ mlɩaa, Bulu lakʋ́sʋ́a mʋ tsú afúlitɔ. Alagya mlɩ nkpá ɔyɔ́ Galilea ɔmátɔ́. Ɩnʋ́ mlówun mʋ nɩ. Asʋ́n ánɩ́ mbʋ ha mlɩ nɩ́.”

8 Ifú lɛkɩtá atsɩ ámʋ, támɛ bɔpʋ ansigyí tsíí ɔsrɩ́ɩ tsú opulákpá ɩnʋ bɔyɔ́ yɛ́bláa akasɩ́pʋ́ amʋ tɔ́á bawun.

9 Ɩmɔwa ɔpá kʋkʋ Yesu léfía amʋ́, há amʋ́ ɩtɛ́. Ɩnʋ bɛda akpawunu kɩ́tá mʋ ayabi, súm mʋ. 10 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmánya ifú. Mlɩyɛbláa mɩ́ apíó ámʋ mlɩaa, bʋyɔ́ Galilea ɔmátɔ́. Ɩnʋ́ bówun mɩ nɩ́.”

Ntsán Agyópʋ Amʋ Asʋn Klahɛ

11 Brɛ́á atsɩ ámʋ bɔpʋ bɔyɔ́ á, ntsán agyópʋ amʋ akʋ ɛ́ bɔyɔ wúlutɔ yɛ́bláa Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ tɔ́á ɩlaba fɛ́ɛ́. 12 Ɩ́nɩ sʋ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bɛtɩ Yudafɔ ahandɛ amʋ fɛ́ɛ́ fía, kɩ́tá agywɩɩn. Bɛha ntsán agyópʋ amʋ kɔ́ba tsɔtsɔɔtsɔ. 13 Bɛha amʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Mlɩblɩ mlɩaa, ‘Onyé, brɛ́á anɩdɛ́dɩdɩ á, Yesu akasɩ́pʋ́ amʋ bɛ́ba bowi mʋ nátɩ́.’ 14 Nɩ́ Roma ɔhandɛ onú á, anɩa mʋnyɔ abɛ́blɩ́ mʋ́, mɛ́nɩ mlɩmóowie asʋ́ntɔ́.”

15 Mʋ́ sʋ ntsán agyópʋ amʋ botsulá hɔ kɔ́ba amʋ, begyi dɩnká Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩsʋ. Ɔnɔ́ ánfɩ bɛha amʋ́ ánfɩ lobwie wá Yudafɔ ɔmá ámʋ fɛ́ɛ́tɔ́ bɔfʋn ndɛ.

Yesu Ɩwɩɔwanlɛ Súná Mʋ Akasɩ́pʋ́

(Marko 16:14-18; Luka 24:36-49; Yohane 20:19-23; Gyumagyihɛ 1:6-8)

16 Akasɩ́pʋ́ dúɔkʋn ámʋ bɛnatɩ́ yɔ́ Galilea ɔmátɔ́, ɩbʋ ámʋ́ʋ́ Yesu lósuná amʋ́ ɔbɛ́ɛ bʋfía mʋ mʋ́sʋ́ ámʋsʋ. 17 Brɛ́á bowun mʋ a, bɛda akpawunu súm mʋ, támɛ ɩmɔwankɩ́ amʋ́tɔ́ akʋ ánɩ́ mʋ nɩ. 18 Mʋ́ʋ́ Yesu lɔ́kpʋkpɛ́ ba amʋ́ wá, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu lapʋ́ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ túmi fɛ́ɛ́ wá mɩ́ ɩbɩtɔ. 19 Mʋ́ sʋ mlɩyɔ ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́, amlɩbwɛ ahá fɛ́ɛ́ mɩ́ akasɩ́pʋ́. Mlɩbɔ amʋ́ asú Ɔsɩ́, Obí pʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ dátɔ́. 20 Mlɩsuna amʋ́ abʋgyi mbla ámʋ́ʋ́ nɔwa há mlɩ ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́. Mlɩbɩ ánɩ́ mbʋ mlɩ wá brégyíbrɛ́, yɔ́fʋn ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔ.”

* 1:2 Apio yinhɛ́ ánfɩ gyí Israel abusuan dúanyɔ ámʋ anáin nɩ.

* 4:25 Dekapoli asɩ gyí awúlu dú.

* 5:22 Raka asɩ gyí “Ɔbwɩ!”

* 6:13 Ɩ́nɩ bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Tsúfɛ́ fʋ́bʋ́ iwíegyí, túmi pʋ́ ɩwɩwankɩ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. Amen.

* 9:1 Mʋ wúlu gyí Kapernaum. Kɩ 4:13.

* 12:47 Mʋ́tɔ́ yée 47 ɩma nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

* 16:3 Mʋ́tɔ́ yée 2 mʋ́a 3 ɩma nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

* 17:20-21 Mʋ́tɔ́ yée 21 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Támɛ ɩ́nɩ odu mʋ́ á, nkɛ́tɩ mpáɩ mʋ́a ɔnɔ́klɩ́ pɛ́ mlɛ́talɩ́ pʋ́gya mʋ́.

* 18:10-11 Mʋ́tɔ́ yée 11 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Tsúfɛ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛba ánɩ́ nɔ́hɔ ahá ámʋ́ʋ́ bafwɩ́ ámʋ nkpa.

* 21:1-2 Nfɔ-nyíbʋ igyi obubwí kʋá ɩbʋ mantáa Yerusalem, bʋtɛtɩ́ mʋ́ Olifbʋ.

† 21:44 Mʋ́tɔ́ yée 44 ɩma nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

* 23:13-14 Mʋ́tɔ́ yée 14 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Mlɩ Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́, apinabwɛbí abwɛpʋ́, mlɩgyɔwɩ nɩ́. Mlɩtɛlɩ́ɩ́ ahátɔ bɔ́ mpáɩ tɩ́ntɩ́ɩ́ntɩ́n, támɛ mlɩtɔswɩ́ɩ́ asʋrapʋ amʋ́ wóyí pʋ́ amʋ́ atɔ́ fɛ́ɛ́ ɛ́. Ɩ́nɩ sʋ Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ mlɩ ɩsʋ dʋn aha tráhɛ.

* 26:28 Ntam pɔ́pwɛ bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

† 26:39 Ntá-ɛwɛ ánfɩ igyi ɩwɩɔsɩn ánɩ́ Yesu obówun.

‡ 26:65 Ilosuná ánɩ́ asʋ́n ámʋ lawíé mʋ ɩwɩtɔ dʋbɩ.

Marko

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

Asʋn Wankláán Ánɩ́

Marko

Lɔ́wanlɩ́n

1

Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane Bulu Asʋ́n Ɔkanda

(Mateo 3:1-12; Luka 3:1-18; Yohane 1:19-28)

1 Alɩ́ Bulu mʋ Bi Yesu Kristo ɩwɩ asʋn wankláán ámʋ ilotsuá asɩ nɩ́. 2 Ɩlɛba mʋ́tɔ́ fɛ́ alɩá Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́Yesaia lɔ́wanlɩ́n wá mʋ ɔwʋlʋ́tɔ́ ɔbɛ́ɛ,

“Kɩ, ndɛ obí wa gya fʋ nkpá.

Mʋ ɔbɛ́la ɔkpa há fʋ́ nɩ́.

3 Ɔkʋ dɛ́kplʋn dimbísʋ́ ɔbɛ́ɛ,

‘Mlɩla anɩ Wíe ɔkpa.

Mlɩtswii ɩkpa ha mʋ!’ ”

4 Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lɛ́ba ɔdɛ ahá asú bɔ, ɔdɛ Bulu asʋ́n ɔkan da Yudea dimbísʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩdamli klʋntɔ, amlɩsi lakpan bwɛ. Bulu osikie mlɩ, ambɔ mlɩ asú.” 5 Ahá botsu Yerusalem wúlutɔ pʋ́ Yudea ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́ bá mʋ wá. Bɛlɛ amʋ́ lakpan blɩ́, ɔlɔbɔ amʋ́ asú Yordan ntsutso.

6 Yohane lɔ́wa kpɔ́sɔ́-imi atadɩɛ, ɔlɔpʋ ɔwʋlʋ́-kpákpá ɔfɛ́ klɩ́ mʋ́sʋ́. Atsantsankʋ pʋ́ ɔkwɛ́n otegyi. 7 Oletsiá dá asʋ́n ɔkan, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔkʋá ɔdʋn mɩ bʋ ɔma ɔbá. Mmɔfʋn ánɩ́ nógyonká sánkɩ́ mʋ ntʋkʋta ɔfɛ́ kʋ́ráá. 8 Mɩ́ mʋ́ á, ntsu ndɛpʋbɔ́ mlɩ asú, támɛ mʋ mʋ́ ɔbɔ́pʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ bɔ́ mlɩ asú.”

Yesu Asúbɔ Pʋ́ Mʋ Ɩsɔ́kɩ

(Mateo 3:13–4:11; Luka 3:21-22; 4:1-13)

9 Nkɛ ámʋtɔ á, Yesu lótsu Nasaret, wúluá ɩbʋ Galilea ɔmátɔ́ ba Yohane wá, Yohane lɔ́bɔ mʋ asú Yordan ntsutso. 10 Yesu lénya dálɩ ntsu ámʋtɔ alɩ, olowun nwʋlʋ́táa lefinkí, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ dɛ́kplɩ́ dalɩ mʋ́tɔ́ fɛ́ abrɔ́dʋma, ɩlobogyonká mʋsʋ. 11 Ɩnʋ ɔmɛ kʋ lótsu ɔsʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́gyí mɩ́ bíá ntɔdwɛ́, mɩ ansɩ́ tɛhɩ́ɛ́ gyí fʋ́ ɩwɩ nɩ́.”

12 Ɩnʋnʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ lɛ́kpa Yesu ya dimbísʋ́. 13 Oletsiá ɩnʋ nkɛ adʋana, Satan létsiá bɔsɔ mʋ kɩ. Mʋa pututɔ-mbwɩ létsiá, Bulu-abɔpʋ bɛba bɛkɩ mʋsʋ.

Yesu Gyumagyihɛ Asɩtsuá

(Mateo 4:12-22; Luka 4:14-15; 5:1-11)

14 Bɛkɩtá Yohane tswɩ obu ɔma a, Yesu lɔ́yɔ Galilea ɔmátɔ́, ɔdɛ Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan da. 15 Ɔbɛ́ɛ, “Brɛ́ ámʋ lafʋn. Bulu iwíegyí ámʋ lawíé wóyí tá. Mlɩdamli klʋntɔ ba Bulu wá, amlɩhɔ mʋ asʋn wankláán ámʋsʋ gyi.”

16 Ɛkɛ ɔkʋ Yesu ná Galilea ɔpʋ ɔnɔ́, olowun Simon mʋa mʋ gyama Andrea. Bʋdɛ asawu tswɩ́ɩ, tsúfɛ́ aye alɛpʋ́ bʋgyi. 17 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩba bobuo mɩ. Nɔ́bwɛ mlɩ anyánkpʋ́sa alɛpʋ́.” 18 Ɩnʋnʋ besi amʋ́ asawu aná tswɩ, kplá buo mʋ.

19 Ɔlɛnatɩ́ yɔ́ nkpá kpalobí á, olowun Sebedeo abí, Yakobo mʋa mʋ gyama Yohane ɛ́. Bʋbʋ ɔklʋntɔ, bʋdɛ amʋ́ asawu bɩ́ɩn. 20 Ɩnʋnʋ Yesu lɛ́tɩ amʋ́ ɛ́, bɛnatɩ́ sí amʋ́ sɩ́ mʋ́a mʋ apafɔ wá ɔklʋn amʋtɔ ba bobuo mʋ.

Yesu Ɔŋɛ Laláhɛ Gyáa

(Luka 4:31-37)

21 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɔyɔ Kapernaum wúlutɔ. Ɔlɔyɔ Yudafɔ ofíakpa yósuná atɔ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́. 22 Mʋ atosunáhɛ́ lobwie amʋ́ ɔnɔ́, tsúfɛ́ olosuná amʋ́ atɔ́ túmisʋ. Megyí fɛ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ.

23 Oyin ɔkʋ lɛ́ba ofíakpa ɩnʋ, ɔŋɛ laláhɛ bʋ mʋsʋ. 24 Ɔlɔkplʋ́n blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Yesu Nasaretyin, amansʋ bʋ́ʋ anɩa fʋnyɔ nsɩnɛ́? Anɩ ɔhɩkpá fɛbá lóó? Nyin ɔhá oduá fʋgyi. Fʋ́gyí Bulu Ɔha Wankɩ́hɛ́ amʋ nɩ!”

25 Yesu lɔ́kplʋn wa ɔŋɛ́ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Kpa ɔnɔ́ bun, afʋdalɩ mʋtɔ.”

26 Ɩnʋ ɔŋɛ laláhɛ amʋ lɔ́wʋsʋ́ʋ oyin ámʋ ɔwʋnlɩ́nsʋ́, sʋ́rá okitikíti kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, dálɩ mʋtɔ. 27 Ɔnɔ́ lobwie amʋ́ fɛ́ɛ́, bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Ntɔ ofúla nɩ? Ɩ́nɩ mʋ́ á, atosunáhɛ́ pɔpwɛ nɩ. Oyin ánfɩ bʋ túmi, ɔtɔkplʋ́n wa ɔŋɛ laláhɛ, itobú mʋ.”

28 Ɩ́nɩ sʋ Yesu ɩdá lɛklɛɩ́ wá Galilea ɔmá ámʋtɔ fɛ́ɛ́.

Alɔpʋ Tsɔtsɔɔtsɔ Tsa

(Mateo 8:14-17; Luka 4:38-41)

29 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ benya dálɩ Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ alɩ, bɔyɔ Simon mʋa Andrea wóyítɔ́. Yakobo mʋa Yohane ɛ́ bʋbʋ amʋ́tɔ́. 30 Bɔyɔ á, owísó lakɩ́tá Simon mʋ sia tsɩ́hɛ́, ɔda. Ɩnʋnʋ bɛbláa Yesu ɔtsɩ ámʋ ɩwɩ asʋ́n. 31 Mʋ́ʋ́ ɔlɔyɔ yɛ́kɩtá ɔtsɩ ámʋ ɩbɩ, tsú mʋ kʋ́sʋ́. Ɩnʋnʋ owísó ámʋ lɔ́kʋsʋ́ mʋsʋ, ɔlɔbwɛ amʋ́ afɔɔ́tɔ.

32 Mʋ́ ntʋ́pwɛ fɔɔn a, bɔpʋ alɔpʋ pʋ́ ahá ánɩ́ ɔŋɛ laláhɛ dɛ amʋ́ háan fɛ́ɛ́ ba Yesu. 33 Wúlu amʋ fɛ́ɛ́ bɛba befia wóyí ámʋ ɔnɔ́. 34 Yesu lɛ́tsa ahá tsɔtsɔɔtsɔá bʋdɛ ɩlɔ ɔtsan-ɔtsan lɔ, olegya ɔŋɛ laláhɛ tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ lɛ́ ahátɔ. Ɔmɛha ɔŋɛ laláhɛ amʋ abʋtɔɩ, tsúfɛ́ amʋ́ fɛ́ɛ́ bʋyin mʋ.

Bulu Asʋ́n Ɔkanda Galilea Ɔmátɔ́

(Luka 4:42-44)

35 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ bakɛ a, Yesu lɛ́dalɩ wúlu amʋtɔ yɔ ɩtsɛ́tɔ́ ɔdɛ mpáɩ bɔ. 36 Támɛ Simon mʋa mʋ aba bɔbɔ mbɔ́dɩ́ dúnká mʋ alɩɩ yówun mʋ. 37 Brɛ́á bowun mʋ a, bɛbláa mʋ bɛɛ, “Ahá fɛ́ɛ́ bʋdɛ fʋ́ dunká.”

38 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ “Mlɩha ayɔ awúlu bámbásʋ́, anyɛda Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan ɩnʋ ɛ́, tsúfɛ́ ɩ́nɩ sʋ nɛba nɩ.”

39 Ɩnʋ ɔlɔyɔ yéki Galilea ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́, ɔdɛ asʋ́n ámʋ ɔkan da Yudafɔ ofíakpa fɛ́ɛ́, ɔdɛ ɔŋɛ laláhɛ ɛ́ gyáa lɛ ahátɔ.

Ɩlɔ Pɛpɛ Ɔlɔpʋ́ Ɔkʋ Tsa

(Mateo 8:1-4; Luka 5:12-16)

40  Ɩlɔ pɛpɛ ɔlɔpʋ́ ɔkʋ lɛ́ba bɛda akpawunu Yesu ayabitɔ, kókóli mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé! Nɩ́ fótsulá á, fɛ́talɩ́ há mɩ́ ɩwɩ bɛ́plɩ.”

41 Mʋ asʋ́n lɔ́wa Yesu nwɛ. Mʋ́ sʋ ɔlɛtɩnkɩ́ ɩbɩ da mʋ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Natsúlá, fʋ́ ɩwɩ ɩplɩ́ɩ!” 42 Ɩnʋnʋ ɩlɔ pɛpɛ amʋ ɩlɛta, mʋ ɩwɩ lɛ́plɩ. 43-44 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́da mʋ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Mábla ɔhaa asʋ́n ánfɩ. Natɩ laa afʋpʋ fʋ́ ɩwɩ yosuná Bulu igyí ɔhapʋ́, afʋha mʋ ɩwɩgyʋrátɔ amʋ́ʋ́ Mose mbla lósuná tsú ɩlɔ pɛpɛtsa ɩwɩ ámʋ. Igyi adánsɩɛ suna ahá ánɩ́ fʋ́ ɩwɩ laplɩ́ɩ.”

45 Támɛ oyin ámʋ lénya dálɩ ɩnʋ alɩ, ɔlɔwa mʋ́ ɔkan da bɩ. Ɔlɛda asʋ́n ámʋ ɔkan wúlu amʋtɔ fɛ́ɛ́ fíá. Mʋ́ sʋ Yesu mɛ́tra talɩ́ lɛ́ ɩwɩ ɔwan wíé wúlu kʋkʋtɔ, ɩtsɛ́tɔ́ oletsiá tsíá. Támɛ mʋ́ ó á, ahá betsiá tsú ntɩ́nɛ́-ntɩ́nɛ́ ba mʋ wá.

2

Tsukʋlɛ Osínpʋ Tsa

(Mateo 9:1-8; Luka 5:17-26)

1 Nkɛ kpalobí kʋ ɔma a, Yesu léyinkí yɔ́ Kapernaum wúlutɔ. Ahá bonu ánɩ́ alaba wóyí. 2 Mʋ́ sʋ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɛba bɔbʋlá wóyí ámʋ. Ɔkpa kʋ́ráá ɩtráa ma ɩnʋá fɔ́tsʋn wie mʋ́tɔ́. Yesu lɛ́da Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan súná amʋ́. 3 Ahá abaná bɔsʋrá tsukʋlɛ osínpʋ ɔkʋ akpasʋ ba mʋ. 4 Ɔdɔm amʋ sʋ bʋmenya ɔkpa pʋ́ mʋ wíé Yesu wá. Ɩ́nɩ sʋ bɔyɔ́dʋ obu ámʋ awunso, dá mʋ́ ɔtɩnɛkʋ tíí, bɛkplɩ́a akpa amʋ tsʋn ɔbɔ́ ámʋtɔ, pʋ́ mʋ tswɩ Yesu ansɩ́tɔ́. 5 Brɛ́á Yesu lówun ánɩ́ bahɔ mʋ gyi a, ɔlɛbláa tsukʋlɛ osínpʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ bí, nasí fʋ́ lakpan kíé fʋ́.”

6 Ɩnʋ Mose mbla asunápʋ́ akʋá bʋtsie ɩnʋ, bɛblɩ́ wá nwuntɔ bɛɛ, 7 “Ntɔ asʋ́n oyin ánfɩ dɛ́blɩ́ alɩ? Megyí mbusuo álabɔ́ á? Ma ɛ́ ɔbɛ́talɩ́ sí lakpan kíé ahá dʋn Bulu nkʋlɛ?”

8 Yesu lɛ́bɩ ánɩ́ bʋdɛ nwɛ́ɛn gyí amʋ́ nwuntɔ. Mʋ́ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ ɩ́nɩ odu gywɩɩ́n? 9 Mɔmʋ bɔ́wa ablɩ́lɛ́ ánɩ́ nɛ́bláa tsukʋlɛ osínpʋ anfɩ? ‘Nasí fʋ́ lakpan kíé fʋ́’ ntɛ́ɛ ‘Kʋsʋ tsu fʋ́ akpa afʋnatɩ?’ 10 Támɛ ndekléá mlɩbɩ́ɩ ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ mbʋ túmi ɔyɩ́ ánfɩtɔ sí ahá lakpan kíé amʋ́.” Ɩnʋ ɔlɛbláa tsukʋlɛ osínpʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, 11 “Ndɛ fʋ́ bláa mbɛ́ɛ, kʋsʋ! Tsu fʋ́ akpa afʋnatɩ yɔ wóyítɔ́!”

12 Ɩnʋnʋʋnʋ ɔlɔkʋsʋ́, tsú mʋ akpa, nátɩ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́ ɩnʋ. Ɩ́nɩ lɔ́wa amʋ́ fɛ́ɛ́ wánwan, bɛkanfʋ́ Bulu blɩ́ bɛɛ, “Anɩmɔ́kʋ́wun ofúla anfɩ odu kɩ.”

Lewi Tɩ

(Mateo 9:9-13; Luka 5:27-32)

13 Yesu lɛ́trá yɔ Galilea ɔpʋ ɔnɔ́. Ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bɛba mʋ wá, olosuná amʋ́ atɔ́. 14 Brɛ́á ɔlɔpʋ ɔyɔ́ á, olowun Alfeo mʋ bi Lewi tsie mʋ lampóo ɔhɔ́kpa. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bobuo mɩ.” Ɩnʋnʋ ɔlɔkʋsʋ́ buo mʋ.

15 Mʋ́ ɔma a, Lewi lɛ́tɩ Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ atɔ́ ogyíkpá mʋ wóyítɔ́. Lampóo ahɔ́pʋ pʋ́ lakpan abwɛpʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ bobuo mʋ ba atɔ́ ámʋ ogyíkpá. 16 Brɛ́á Mose mbla asunápʋ́ amʋtɔ akʋá bʋgyi Farisifɔ bowun ánɩ́ Yesu mʋa lakpan abwɛpʋ́ pʋ́ lampóo ahɔ́pʋ bʋdɛ atɔ́ gyí a, bɛfɩtɛ́ mʋ akasɩ́pʋ́ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ mʋa lakpan abwɛpʋ́ pʋ́ lampóo ahɔ́pʋ bʋdɛ ɩbɩ wa gyi atɔ́?”

17 Yesu lónu asʋ́n ánfɩ, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Alɔpʋ léhián ɩlɔ ɔtsapʋ́, megyí ahá ánɩ́ ɩwɩ bʋ amʋ́ ɔnlɩn. Mmɛba aha wankláán ɔtɩkpá, mboún lakpan abwɛpʋ́ ɔtɩkpá nɛba.”

Ɔnɔ́klɩ́ Ɩwɩ Asʋn Fɩtɛ́hɛ́

(Mateo 9:14-17; Luka 5:33-39)

18 Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane akasɩ́pʋ́ pʋ́ Farisifɔ bʋtetsíá klɩ́ ɔnɔ́. Ɛkɛ ɔkʋ akʋ bɛba bɛfɩtɛ́ Yesu bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ Yohane akasɩ́pʋ́ pʋ́ Farisifɔ akasɩ́pʋ́ bʋtɛklɩ́ ɔnɔ́, támɛ fʋ́ akasɩ́pʋ́ mʋ́ bʋtamaklɩ́ ɔnɔ́?”

19 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ɔtsɩ ɔkpaɩ́npʋ́ bʋ mʋ anyawíe wá á, bɛ́klɩ́ ɔnɔ́? Ɛkɛkɛɛkɛ! Ɩ́nɩá ɔbʋ amʋ́ wá ánfɩ mʋ́ á, bʋmɛ́ɛklɩ́ ɔnɔ́. 20 Támɛ ɛkɛ kʋ bɛ́ba ánɩ́ bɛ́kpa ɔká otsiápʋ amʋ nátɩ́ sí amʋ́. Alɩ nkɛ ámʋtɔ bɛ́klɩ́ ɔnɔ́ nɩ́.

21 “Ɔhaa tamapʋ́ tati pɔpwɛ tan tati dada. Tsúfɛ́ tati pɔpwɛ amʋ bɛ́kpɩkpɩ́ɩ tsií dáda amʋ ɩkʋ lɛ́, há ɔtánkpa ɩnʋ bɛ́latɛ́ɩ́ tsɩ́a. 22 Alɩ kɛ́n bʋtamapʋ́ nta pɔpwɛ wá ɔwʋlʋ́-kpákpá kɛntɛ wuhɛ́tɔ́ nɩ́. Nta pɔpwɛ amʋ ibófu fá kɛntɛ amʋ tsítsá, yíntá kɛntɛ amʋ ɛ́. Ɩ́nɩ sʋ ɔwʋlʋ́-kpákpá kɛntɛ pɔpwɛtɔ bʋ́tɔpʋ́ nta pɔpwɛ wá.”

Ɔkpʋ́nʋ́ Ɔdakɛ́ Mʋ Wie

(Mateo 12:1-8; Luka 6:1-5)

23 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɔtsʋn ayó ndɔ kʋtɔ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́, mʋ akasɩ́pʋ́ bɔpʋsáa ayó ámʋ kʋ wɩ́. 24 Farisifɔ akʋ bowun amʋ́, bɛfɩtɛ́ Yesu bɛɛ, “Kɩ, ntogyi sʋ́ bʋdɛ tɔ́á anɩ mbla mɛha ɔkpa bwɛ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́?”

25 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmɔ́kʋ́kla nu tɔ́á Owíe Dawid lɔ́bwɛ brɛ́á akʋ́n dɛ mʋa mʋ abúopʋ, bʋma tɔtɔá bégyi kɩ? 26 Olebitíwíé Bulu osúmkpa yótsu bodobodoá bapʋ́há Bulu igyí ba, mʋa mʋ abúopʋ amʋ begyi, Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn Abiata bɩ́sʋ́. Bulu igyí ahapʋ́ nkʋlɛ bɛlɛ ɔkpa bʋ́tegyi alɩ bodobodo amʋ.”

27 Mʋ́ʋ́ ɔlɛtrá bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nyankpʋsa sʋ́ Bulu lɔ́bwɛ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ ámʋ. Megyí ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ ámʋ sʋ́ Bulu lɔ́bwɛ nyankpʋsa. 28 Mʋ́ sʋ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ gyí ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ mʋ wie!”

3

Ɩlɔtsa Ɔkpʋ́nʋ́ Ɔdakɛ́

(Mateo 12:9-14; Luka 6:6-11)

1 Yesu lɛ́trá yɔ Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ á, oyin ɔkʋ tsie ɩnʋ, mʋ ɩbɩ kʋlɛ lawú. 2 Aha akʋ bʋdɛ Yesu tɛ́ɛ, abʋkɩ bɛɛ ɔbɛ́tsa mʋ ɩlɔ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ ámʋ, mɛ́nɩ bénya mʋ ɩwɩ asʋ́n blɩ́. 3 Yesu lɛ́bláa oyin ámʋ́ʋ́ mʋ ɩbɩ kʋlɛ lawú ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Kʋsʋ bɛlɩɩ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́ nfɩ.” 4 Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ anɩ mbla lɛ́ha ɔkpa ánɩ́ abwɛ́ɛ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́? Yilé lóó, ntɛ́ɛ lalahɛ. Ahɔ́ɔ ɔha nkpa lóó, ntɛ́ɛ amɔ́ɔ mʋ?”

Támɛ ɔhaa mɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́. 5 Yesu lɔ́pʋ ɔblɔ́ kɩ amʋ́ bómlí. Ɩlɔhɔ mʋ ɔsɩn, tsúfɛ́ klʋntɔ bʋ amʋ́ odwin. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa oyin ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Tɩnkɩ fʋ́ ɩbɩ amʋ.” Olenya tɩ́nkɩ́ mʋ́ alɩ pɛ́, ɔŋɛ́ lowie mʋ́tɔ́. 6  Farisifɔ ámʋ bɛdalɩ yɔ, amʋ́a Owíe Herode ahá bɛkɩtá agywɩɩn ɩnʋnʋ alɩá bɔ́bwɛ bɔ́mɔ Yesu.

Ahá Tsɔtsɔɔtsɔ Ɩlɔ Tsa

7-8 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɛnatɩ́ bɔyɔ́ Galilea ɔpʋ ɔnɔ́. Ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bobuo mʋ tsú Galilea mʋ́a Yudea ɔmátɔ́, Yerusalem, Idumea, Yordan bʋnkpa ɔbɩn pʋ́ Tiro mʋ́a Sidon nsáɩntɔ ba mʋ wá. 9 Ahá ámʋ bɔdʋbɩ. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, bʋdúnka ɔklʋn kʋ yaɩ ha mʋ, mɛ́nɩ bʋmóoputá mʋ. 10 Tsúfɛ́ alatsá ahá tsɔtsɔɔtsɔ ɩlɔ. Mʋ́ sʋ alɔpʋ amʋtɔ okugyíɔkʋ dékléá ɔbɔ́pʋ ɩbɩ da mʋ. 11 Nɩ́ ahá ánɩ́ ɔŋɛ laláhɛ bʋ amʋ́sʋ́ benyá wun mʋ alɩ á, badɩda mʋ ayabiasɩ, sʋ́rá okitikíti blɩ́ bɛɛ, “Fʋ́gyí Bulu mʋ Bi ámʋ nɩ!”

12 Támɛ ɔlɛda ɔŋɛ laláhɛ amʋ ɔlá kínkíínkín ɔbɛ́ɛ, ɩmáha ahá abʋbɩ mʋ.

Akasɩ́pʋ́ Amʋ Adá

(Mateo 10:1-4; Luka 6:12-16)

13 Yesu lɔ́dʋ yɔ́ bʋsʋ, ɔlɛtɩ ahá ánɩ́ mʋ onutó odeklé, bɔyɔ́tʋ mʋ. 14-15 Mʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ amʋ́tɔ́ ahá dúanyɔ, ɔlɛtɩ amʋ́ mʋ sumbí ayɔpʋ́ ánɩ́ mʋa amʋ́nyɔ bétsiá, otsia wa amʋ́ abʋyɛda mʋ asʋ́n ɔkan, abʋgya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ.

16 Ahá dúanyɔ ámʋ adá gyí, Simon ánɩ́ ɔlɛdɩnká mʋ Petro; 17 Sebedeo abí Yakobo mʋa mʋ pio Yohane (ɔlɛdɩnká amʋ́ adá ɔbɛ́ɛ, “Boanerges.” Mʋ́ asɩ gyí, “Ɔpráda abí.”); 18 Atráhɛ gyí, Andrea, Filipo, Bartolomeo, Mateo, Toma, Alfeo mʋ bi Yakobo, Tadeo mʋa Simon ánɩ́ ogyi ɩwɩsʋtsiá adunkápʋ́ ɔpasuatɔ ɔha; 19 pʋ́ Yuda Iskariot ánɩ́ ɔlɛbɛlɛ mʋ há.

Yesu Mʋa Beelsebul

(Mateo 12:22-32; Luka 11:14-23; 12:10)

20 Brɛ́á Yesu lɔ́yɔ wóyítɔ́ a, ɔdɔm bɛtrá ba ɩnʋ. Mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bʋmenyá ɔkpa ánɩ́ bégyi atɔ́ kʋ́ráá. 21 Brɛ́á mʋ wóyítɔ́ ahá bonu mʋ ɩwɩ asʋ́n á, bɔyɔ bɛyɛ́kpa mʋ, tsúfɛ́ bʋkɩ bɛɛ mʋ nwun layíntá.

22 Mose mbla asunápʋ́ akʋá botsu Yerusalem ba ɩnʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Ɔŋɛ laláhɛ owíe Beelsebul tsíe mʋtɔ. Mʋ túmi ɔdɛpʋgya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ.”

23 Mʋ́ sʋ Yesu lɛ́tɩ amʋ́ ba mʋ ɩwɩ wá, ɔlɛbláa amʋ́ asʋ́n ayébitɔ ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ Ɔbʋnsám ɔbɛ́talɩ́ gya mʋ ɩwɩ? 24 Iwíe ogyíkpá ánɩ́ ɩlaye anyɔ, bʋdɛ aba kɔ ɩbɛ́dɩda. 25 Wóyí oduá mʋ́tɔ́ atsiápʋ́ bʋdɛ aba kɔ ɛ́ itobwíé. 26 Mʋ́ sʋ nɩ́ Ɔbʋnsám dɛ́ mʋ ɩwɩ gyáa a, ɔmɛ́ɛtalɩ́ lɩ́ɩ́. Mʋ ɔnɔ́ ɔmɔkpá nɩ́.

27 “Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ wíé ɔwʋnlɩ́npʋ́ wóyítɔ́ yɔ́kʋlá mʋ atɔ́, nkɛ́tɩ alagyankpá kɩ́klɩ mʋ tswɩ, asa ɔbɛ́talɩ́ kʋ́lá mʋ atɔ́ fɛ́ɛ́.

28 “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu ɔbɛ́talɩ́ sí lakpan pʋ́ abususʋ kugyíkʋ kíé nyankpʋsa. 29 Támɛ nɩ́ ɔkʋ ɔblɩ́ abususʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɩwɩ á, Bulu méesikíé mʋ ɛkɛkɛɛkɛ, tsúfɛ́ alabwɛ́ lakpan ánɩ́ sikíé ma mʋ́ ɩwɩ.” 30 Aha akʋ bɛblɩ́ bɛɛ, ɔŋɛ laláhɛ bʋ́ Yesutɔ. Mʋ́ sʋ ɔdɛ ɩ́nɩ blɩ́ nɩ́.

Yesu Abusuanfɔ Onutó

(Mateo 12:46-50; Luka 8:19-21)

31 Yesu mʋ yin mʋa mʋ apio bɛba bɛlɩɩ́ kpankpá, bɔwa ɔkʋ bɛɛ, ɔtɩ́ɩ mʋ ha amʋ́. 32 Ɔdɔm bʋtsie bomlí mʋ, bɛbláa mʋ bɛɛ, “Fʋ́ yín mʋa fʋ́ apíó bʋlɩɩ́ kpankpá, bʋdɛ fʋ́ dunká.”

33 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Amɛndɩ gyí mɩ́ yín mʋa mɩ́ apíó?” 34 Mʋ́ʋ́ ɔlɛkɩ ahá ámʋ́ʋ́ bʋtsie bomlí mʋ amʋ, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ, mɩ́ yín mʋa mɩ́ apíó gyí ahá ánfɩ á! 35 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ Bulu apɛ́ a, mʋgyí mɩ́ píó pʋ́ mɩ́ yín nɩ́.”

4

Atɔ́-abí Owunyápʋ Ɩwɩ Yébi

(Mateo 13:1-9; Luka 8:4-8)

1 Yesu lɛ́trá kʋsʋ́ yɔ́ ɔdɛ atɔ́ suná Galilea ɔpʋ ɔnɔ́ ɛkɛ ɔkʋ. Ɔdɔm amʋ bobomlí mʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɔdʋ wíé ɔklʋntɔ, yétsiá ɔpʋ amʋsʋ, ahá ámʋ ɛ́ bʋlɩɩ́ ɔpʋ ɔnɔ́ ɩnʋ. 2 Ɩnʋ olosuná amʋ́ atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔ ayébitɔ ɔbɛ́ɛ,

3 “Mlɩnu! Ɔdɔtɔpʋ ɔkʋ lɔ́yɔ atɔ́-abí owunyákpa. 4 Brɛ́á ɔdɛ mʋ́ wunyáa a, ɩkʋ lɔwʋlɩ́ ɔkpatɔ, mbubwi bɛba bɔtswɛtswɛ́ɛ mʋ́ fɛ́ɛ́. 5 Ɩkʋ ɛ́ lɔwʋlɩ́ abʋtásʋ́, ɔtɩ́nɛ́á ɩsɩ kpalobí dɩn. Ɩlɔwa ɔsa kwɛ, 6 támɛ brɛ́á owí lɛlɩn a, ɩlɔtɔ mʋ́ mɔ́, tsúfɛ́ mʋ́ nlín mɔyɔ ɔtɔ́tɔ́. 7 Abí ámʋ kʋ lobun awutɔ, awu ámʋ lɔbʋlá kɩ́tá mʋ́, ɩmɛdan. Mʋ́ sʋ imoswie abí. 8 Támɛ abí ámʋ kʋ ɛ́ lɔwʋlɩ́ ɔsʋlʋ́ʋ wankláánsʋ́, ɩlɔkwɛ, dan, swie abí, ɩkʋ adʋasa (30). Ɩkʋ aduesie (60), ɩkʋ ɛ́ lafa (100).”

9 Ɩnʋ ɔlɔmɔ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu!”

Tɔ́á Sʋá Yesu Lɔ́tɔɩ́ Ayébisʋ

(Mateo 13:10-17; Luka 8:9-10)

10 Brɛ́á ilesi Yesu mʋa sumbí ayɔpʋ́ dúanyɔ ámʋ pʋ́ ahá kpalobí akʋá bʋbuo mʋ a, bobwií ɩpa há mʋ bɛɛ, ɔlɛ́ yébi anfɩ asɩ suna amʋ́. 11 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ mʋ́ á, Bulu lahá mlɩ ɔkpa ɔbɛ́ɛ, mlɩbɩ́ɩ mʋ iwíegyí ámʋ ɩwɩ asʋn ŋaínhɛ́. Támɛ ndɛ aha bambá asʋ́n bláa ayébisʋ,

12 ‘mɛ́nɩ bówun láwun,

támɛ bʋmɛ́ɛbɩ mʋ́.

Bónu lánú,

támɛ bʋmóonu mʋ́ asɩ.

Nɩ́ megyí alɩ tɛkɩ bɛ́damlí klʋntɔ,

Bulu obési amʋ́ lakpan kíé amʋ́.’ ”

Atɔ́-abí Owunyápʋ Yébi Amʋ Asɩ

(Mateo 13:18-23; Luka 8:11-15)

13 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlɩmónu yébi anfɩ asɩ á, mʋ́ nkálɩ mlɔ́bwɛ asa mlónu tráhɛ fɛ́ɛ́ asɩ? 14 Atɔ́-abí ámʋ́ʋ́ owunyápʋ amʋ déwunyáa amʋ gyí Bulu asʋ́n ámʋ. 15 Abí ámʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ ɔkpasʋ ámʋ gyí ahá ámʋ́ʋ́ benyá nú Bulu asʋ́n ámʋ alɩ Ɔbʋnsám labɛlɛ mʋ́ lɛ́ amʋ́ klʋntɔ nátɩ́ ámʋ. 16 Abí ámʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ abʋtásʋ́ amʋ gyí ahá amʋ́ʋ́ bonú asʋ́n ámʋ pɛ́, bahɔ mʋ́ ansigyísʋ́, 17 támɛ ɩ́nɩá bʋma nlín sʋ á, asʋ́n ámʋ ɩtamatsíá amʋ́tɔ́ yɔ́. Mʋ́ sʋ nɩ́ bʋdɩn amʋ́sʋ́ ntɛ́ɛ ɩwɩɔsɩn kʋ ɩtʋ́ amʋ́ asʋ́n ámʋ sʋ á, ɩnʋnʋ bʋtɛdɩda. 18 Abí ámʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ awutɔ ámʋ gyí ahá amʋ́ʋ́ bonú asʋ́n ámʋ a, bahɔ mʋ́, 19 támɛ ɔyɩ́ ánfɩtɔ atɔ hiánhɛ ɩwɩ gywɩɩ́n, pʋ́ mʋ́tɔ́ atonyahɛ́ ɩwɩ ɔnsɩ́pɛ tegyi asʋ́n ámʋsʋ. Ɩ́nɩ sʋ bʋtamaswíé abí. 20 Abí ámʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ ɔsʋlʋ́ʋ wankláánsʋ́ amʋ gyí ahá amʋ́ʋ́ bonú asʋ́n ámʋ a, bʋtegyi mʋ́sʋ́. Ɩ́nɩ sʋ ɩtɛhá bʋtɔbwɛ́ yilé fɛ́ alɩá atɔ́-abí ámʋ loswie, ɩkʋ adʋasa (30), ɩkʋ aduesie (60), ɩkʋ ɛ́ lafa (100) ámʋ.”

Ɔkandɩ́ɛ Ɩwɩ Yébi

(Luka 8:16-18)

21 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bʋtonywɛ́ ɔkandɩ́ɛ pʋ́ ɔlɔ́ bun mʋ́sʋ́, ntɛ́ɛ pʋ́wá mpá ayasɩ? Megyí ɔfʋákpá bʋtɔpʋ́bian? 22 Tɔtɔ ma ɩnʋá ibéŋaín, ɩmɛ́ɛlɩn ɔwan. Asʋn ŋaínhɛ́ kʋkʋ ɛ́ ɩma ɩnʋá bʋmɛ́ɛbɩ mʋ́. 23 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu!”

24 Mʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyaa asʋ wankláán mlɩ asʋ́n-nutɔ́. Ɩtɔ́á mlɔ́pʋsúsu ha mlɩ aba á, mʋ́ kɛ́n Bulu ɔbɔ́pʋsúsu mʋ́ wankláán, lápʋ́ ɩkʋ tsɩ́a mʋ́tɔ́ há mlɩ nɩ́. 25 Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ odekléá obónu mɩ́ atosunáhɛ́ amʋ asɩ á, Bulu ɔbɔ́pʋ ɩkʋ tsɩ́a mʋ́tɔ́ há mʋ. Támɛ ɔhá ánɩ́ omedékléá obónu mʋ́ asɩ á, Bulu ɔbɔ́swɩɩ́ mʋ kpalobí ámʋ́ʋ́ alabɩ́ ámʋ kʋ́ráá.”

Oyí-ibíá Ɩdɛdáan Ɩwɩ Asʋ́n

26 Yesu lɛ́trá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu iwíegyí amʋ igyi fɛ́ alɩá ɔha todú oyí-ibí mʋ ndɔtɔ. 27 Nɩ́ owí ɩtá á, ɔhá ámʋ tɛklɛdɩ. Nɩ́ ɔyɩ́ ɩkɛ a, ɔtɛlákʋ́sʋ́, támɛ omeyín alɩá ɩtɔbwɛ́ asa oyí-ibí ámʋ ɩtɔkwɛ dan. 28 Ɔsʋlʋ́ʋ onutó tɛhá mʋ́ tɔkwɛ. Itegyankpá lɛ́ atɛ, wá ntswɩ́tswɩ́ɩ, asa ɩtɔbɔbwɛ abí onutó. 29 Támɛ ayó ámʋ inyá blɩ pɛ́, ɔdɔ́pʋ amʋ latsú mʋ ɔdayí ɔyɛ́tɩn mʋ́, tsúfɛ́ mʋ́ tɩ́nbɩ lafʋn.”

Takyí-akpin Ibí Yébi

(Mateo 13:31-32, 34; Luka 13:18-19)

30 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ Bulu iwíegyí ámʋ lɛlɩan? Ntɛ́ɛ yébi mɔmʋ nɔ́pʋsúná alɩá igyi? 31 Igyi fɛ́ takyí-akpin ibí. Mʋ́gyí túkúrííbi nyí-abítɔ́ fɛ́ɛ́ nɩ́. 32 Támɛ nɩ́ ɩdan a, ɩtɔbwɛ́ ɩfá fʋ́áhɛ́ dʋn ɩfá kugyíkʋ. Mʋ́ abámbi tekpíkpli, mbubwi bʋtogyónká mʋ́ asɩ.”

33 Oletsiá pʋ́ ayébi anfɩ odu tsɔtsɔɔtsɔ súná amʋ́ atɔ́, yɔ́fʋn alɩá ahá ámʋ bɛ́talɩ́ nú mʋ́ asɩ. 34 Ɔmɛbláa amʋ́ asʋ́n kʋkʋá imegyí ayébi ɔlɔpʋtɔ́ɩ́. Támɛ nɩ́ isí mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ nkʋlɛ a, ɔtɛlɛ́ tógyítɔ́ asɩ.

Atsufú Asɩbá

(Mateo 8:23-27; Luka 8:22-25)

35 Alɩ ɛkɛ ámʋ ntʋ́pwɛsʋ á, Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha afa Galilea ɔpʋ yɔ mʋ́ ɔbɩn!” 36 Mʋ́ʋ́ bowie ɔklʋntɔ, akasɩ́pʋ́ amʋ bɛplá mʋ́, bɛnatɩ́ sí ɔdɔm amʋ. Nklʋn bámbá kʋ ɛ́ lobuo amʋ́. 37 Afú kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ kʋ lɔ́wa tsʋ́ʋn bɩ. Mʋ́ sʋ ntsu dɛda wíé ɔklʋn amʋtɔ, ideklé ɩmɛ. 38 Támɛ Yesu mʋ́ ŋɛ́lɩ́n sumuɛsʋ ɔklʋn amʋ ɔma ɔdɛdɩdɩ. Akasɩ́pʋ́ amʋ betsinkí mʋ. Mʋ́ʋ́ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, ɩ́nɩá anɩdɛ́ ntsu wie á, fʋmotsu kʋkʋ lɛ́ mʋ́tɔ́?”

39 Ɩnʋ Yesu lɔ́kʋsʋ́ lɛ́ ɔnɔ́ wa afú ámʋ, ɔlɛbláa ɔpʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Kpa ɔnɔ́ bun! Dɩ díín!” Ɩnʋ afú ámʋ lési tsʋ́ʋn, ɩnʋ fɛ́ɛ́ lɔlʋá. 40 Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ ifú nya alɩ? Mlɩmá hógyi?”

41 Ifú lɛhɩɛ kɩ́tá amʋ́, bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Nyankpʋsa ɔmɔmʋ nɩ, afú mʋ́a ntsu kʋ́ráá tonú mʋ ɔmɛ alɩ?”

5

Ɔŋɛ Laláhɛ Gyáa Lɛ Ogbedépʋ́tɔ́

(Mateo 8:28-34; Luka 8:26-39)

1 Brɛ́á Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bowie Galilea ɔpʋ amʋ ɔbɩn Gerasefɔ* ɔsʋlʋ́sʋ á, 2 olenya kplɩ́ dálɩ ɔklʋntɔ alɩ, oyin ɔkʋá ɔŋɛ laláhɛ bʋ mʋtɔ lɛ́dalɩ tsu afúli opulákpá befia mʋ. 3 Oyin ánfɩ lapʋ́ afúli opulákpá ɩnʋ bwɛ́ mʋ otsiákpá. Ɔhɩ́ɛ́ ɔbʋ ɩyɩn. Mʋ́ sʋ ɔhaa tamatráa talɩ́ bwɛ́ mʋ otsia díín, ntɛ́ɛ wá mʋ ɩkan. 4 Tsúfɛ́ tɛkɩ betsiá wá mʋ ayabi pʋ́ mʋ ɩbɩ ɩkan, támɛ oletsiá tɩn mʋ́, bíábía ɩkan amʋ tsálɩ́fwɩ́. Ɔhaa ɛ́ má ɔwʋnlɩ́n ánɩ́ ɔbɛ́talɩ́ pɔ́n mʋ. 5 Ekekegyíɛkɛ ɔpa mʋ́a onyé fɛ́ɛ́ á, ɔbʋ afúli opulákpá ɩnʋ mʋ́a abʋsʋ, ɔdɛ okitikíti, ɔdɛpʋ abwi tsantsan ɩwɩ.

6 Olenya wun Yesu sɩ́sɩ́ alɩ, ɔlɛsrɩ́ yɛ́da akpawunu mʋ ayabitɔ. 7 Mʋ́ʋ́ ɔlɔsʋrá okitikíti kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́ Bulu mʋ Bi Yesu, amansʋ igyi? Tanʋ Bulu ánɩ́ fʋmɛ́ɛpɩtɩ́ mɩ́ atɔ́!” 8 Ɔlɛblɩ́ asʋ́n ánfɩ, tsúfɛ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔŋɛ laláhɛ, dalɩ oyin ánfɩtɔ.”

9 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ bʋtɛtɩ́ fʋ́?”

Ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ dá gyí, ‘Ɔdɔm’, tsúfɛ́ anɩhɩ́ɛ́ anɩ tsɔ́.” 10 Ɩnʋ ɔŋɛ laláhɛ amʋ bɛhɩɛ kókóli mʋ bɛɛ, ɔmágya amʋ́ lɛ́ Gerasefɔ ɔsʋlʋ́ʋ amʋsʋ.

11 Mprákuo tsɔtsɔɔtsɔ akʋ bʋdegyí okúku kʋsʋ ɩnʋ fʋ́n. 12 Ɔŋɛ laláhɛ amʋ bokokóli mʋ bɛɛ, ɔhá amʋ́ abʋyowie mprákuo ámʋtɔ. 13 Mʋ́ʋ́ ɔlɛha amʋ́ ɔkpa. Bɛdalɩ oyin ámʋtɔ yówie mprákuo ánɩ́ bɔ́bwɛ fɛ́ mpɩ́m-anyɔtɔ (2,000). Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛsrɩ́ kplɩ́ okúku kʋ wíé ɔpʋ amʋtɔ, wúwu.

14 Mprákuo ámʋ akpapʋ́ bɛsrɩ́ yɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ ɩlaba anfɩ awúlusʋ pʋ́ nkudasɩ fɛ́ɛ́. Ahá bɛdalɩ bɛɛ bɛbá bɛkɩ tɔ́á ɩlaba. 15 Brɛ́á bɛba bowie Yesu wá á, bowun ánɩ́ oyin ámʋ́ʋ́ ɔŋɛ laláhɛ betsiá mʋtɔ ámʋ ansɩ́tɔ́ ladɩ́, alawá atadɩɛ otsie. Ɩlɔwa amʋ́ ifú. 16 Ahá ámʋ́ʋ́ bowun tɔ́á ɩlɛba oyin ámʋ́ʋ́ tɛkɩ ɔŋɛ laláhɛ tsie mʋtɔ ámʋ pʋ́ mprákuo ámʋsʋ ámʋ bɛbláa amʋ́ tɔ́á ɩlaba fɛ́ɛ́.

17 Ɩnʋ bokokóli Yesu bɛɛ, ɔdálɩ amʋ́ ɔsʋlʋ́sʋ.

18 Brɛ́á olowie ɔklʋn amʋtɔ á, oyin ámʋ́ʋ́ tɛkɩ ɔŋɛ laláhɛ tsie mʋtɔ ámʋ lókokóli mʋ ɔbɛ́ɛ, ɔhá amʋbuo mʋ natɩ.

19 Támɛ Yesu mɛ́ha mʋ ɔkpa. Mboún ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yinki yɔ fʋ́ apíó wá wóyítɔ́, afʋyɛbláa amʋ́ ɩtɔ yiléá anɩ Wíe Bulu labwɛ́ há fʋ́, pʋ́ alɩá alawun fʋ nwɛ.”

20 Mʋ́ sʋ oyin ámʋ lɛ́natɩ́ tsʋntsʋn, ɔdɛ ɩtɔ yilé ámʋ́ʋ́ Yesu labwɛ́ há mʋ blɩ́ Dekapoli† awúlu amʋ fɛ́ɛ́tɔ́. Ɔnɔ́ lobwie ahá ámʋ fɛ́ɛ́.

Ɔhandɛ Ɔkʋ Mʋ Bi Mʋa Ɔtsɩ Ɔkʋ Ɩlɔ Tsa

(Mateo 9:18-26; Luka 8:40-56)

21 Yesu lɛ́la fá ɔpʋ amʋ yɔ́ mʋ́ ɔbɩn. Brɛ́á ɔbʋ ɔpʋ ɔnɔ́ ɩnʋ á, ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bɛba bobomlí mʋ. 22 Ɩnʋ Yudafɔ ofíakpa ɔhandɛ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Yairo lɛ́ba ɩnʋ. Brɛ́á olowun Yesu a, ɔlɛda akpawunu mʋ ayabitɔ, 23 kókóli mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ bí tsɩ́hɛ́ déwu. Ba, afʋbɔpʋ ɩbɩ dɩnka mʋsʋ, mʋ awútɔ́ ɩwa mʋ ɔnlɩn, onya nkpa.”

24 Mʋ́ʋ́ mʋa Yesu bɛnatɩ́ bɔyɔ́ á. Ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bɛkplá buo mʋ, kpá pútá mʋ.

25 Ɔtsɩ ɔkʋ ɛ́ bʋ ahá ámʋtɔ, obugya dɛ mʋ wʋlɩ́ nfí dúanyɔ nɩ́. 26 Alahɩ́ɛ́ wun ipian ɩlɔ atsapʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ ɩbɩtɔ, hʋ́lɩ mʋ ɩwɩsʋ atɔ́ fɛ́ɛ́, támɛ ɩlɔ ámʋ ɩmɛkálá bwɛ́ mʋ. Ɩyɩn ɩdɛwa tsɩ́a. 27 Brɛ́á ɔtsɩ ánfɩ lónu Yesu nka á, ɔlɔtsʋn yɔ mʋ ɔma, fifítíwie ɔdɔm amʋtɔ yɔ́pʋ ɩbɩ da Yesu atadɩɛ. 28 Tsúfɛ́ ɔlɛblɩ́ wá mʋ nwuntɔ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ nɔpʋ́ ɩbɩ da mʋ atadɩɛ kpán á, ɩlɔ ámʋ ibési mɩ́.”

29 Olenya pʋ́ ɩbɩ da mʋ atadɩɛ ámʋ alɩ, obugya amʋ lɛ́ka itin. Olonu mʋ́ nka mʋ awútɔ́ ánɩ́ ɩlɔ ámʋ lasí mʋ. 30 Ɩnʋ Yesu lónu mʋ́ nka mʋ awútɔ́ mʋ ɛ́ ánɩ́ ɔŋɛ́ kʋ ladálɩ mʋtɔ. Ɩnʋnʋ ɔlɛdamlí kɩ ɔdɔm amʋ, ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ma lápʋ́ ɩbɩ da mɩ́ atadɩɛ?”

31 Mʋ́ʋ́ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Fʋ́ onutó fawun ánɩ́ ɔdɔm bakpá pútá fʋ. Mʋ́ʋ́ fʋtráa fʋdɛfɩtɛ́ fɛɛ, ‘Ma lápʋ́ ɩbɩ da mɩ?’ ”

32 Yesu lɔ́wa ansɩ́ kɩ amʋ́tɔ́ fɛ́ɛ́, ɔdɛ ɔhá ánɩ́ ɔlɔpʋ ɩbɩ da mʋ dunká. 33 Ifú lɛ́kɩtá ɔtsɩ ámʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɔwa kpɩnkɩ́ kpakpakpakpa bɩ, tsúfɛ́ oyin ɩtɔ́á alanyá. Ɩnʋ ɔlɛba bɛda akpawunu Yesu ayabitɔ, bláa mʋ ɔnɔkwalɩ amʋ fɛ́ɛ́. 34 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ bí, fʋ́ hógyi lahɔ fʋ nkpa. Natɩ iwilwiitɔ. Fʋ́ ɩlɔ ámʋ ɩta.”

35 Brɛ́á Yesu bʋ mʋ́sʋ́ ɔdɛtɔɩ́ á, aha akʋ botsu ofíakpa ɔhandɛ amʋ wóyítɔ́ ba bɛbláa mʋ bɛɛ, “Ɔhandɛ, fʋ́ bí tsɩ́hɛ́ ámʋ ɔdɩkpa mɔ́wa alɛ́. Mátepí trá wa osunápʋ́ tɔ́ɩ.”

36 Yesu mɛ́kplá asʋ́n ámʋ́ʋ́ bʋdɛblɩ́ ámʋ. Mboún ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mánya ifú. Fʋ́ mʋ́ hogyi wʋlɛ.” 37 Yesu mɛ́ha ɔhaa ɔkpa obuo mʋ dʋn Petro pʋ́ Yakobo mʋa mʋ pio Yohane nkʋlɛ. 38 Brɛ́á bowie ɔhandɛ amʋ wóyítɔ́ á, Yesu lówun ánɩ́ ahá babʋ́lá ɩnʋ, bʋdesú, bʋdɛ okitikíti. 39 Olowie ɩnʋ fɩ́tɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ ipian wúun, mlɩdɛ́ okitikíti alɩ? Otsibi amʋ mɔ́kʋ́wú, dɩdɩ́ ɔdɛ.”

40 Ahá ámʋ bɔmɔsɩ́ mʋ. Mʋ́ʋ́ olegya amʋ́ fɛ́ɛ́ dálɩ ba wunsɩnɛ́, ɔlɛkpa obí ámʋ akwɩɩ́pʋ́ pʋ́ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ bʋbuo mʋ amʋ bebitíwíé obu ámʋ́ʋ́ otsibi amʋ da mʋ́tɔ́ ámʋtɔ. 41 Ɩnʋ ɔlɛkɩtá kebi ámʋ ɩbɩ, bláa mʋ amʋ́ ɔblɩ́tɔ ɔbɛ́ɛ, “Talita Kuum!” (Mʋ́ asɩ gyí, “Obitebí, kʋsʋ!”)

42 Ɩnʋnʋ ɔlɔkʋsʋ́ ɔna. (Otsibi amʋ lahɔ nfí dúanyɔ.) Ilobwie ahá ámʋ fɛ́ɛ́ ɔnɔ́ dáfá. 43 Mʋ́ʋ́ ɔlɛda amʋ́ ɔlá kínkíínkín ɔbɛ́ɛ, bʋmábláa ɔhaa asʋ́n ánfɩ. Ɩnʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, bʋháa kebi ámʋ atɔ́ ogyi.

6

Bʋmɔhɔ Yesu Mʋ Wúlutɔ

(Mateo 13:53-58; Luka 4:16-30)

1 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɛdalɩ ɔmá ámʋtɔ yínkí yɔ́ mʋ wúlutɔ. 2  Ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ lenya fʋn alɩ, ɔlɔyɔ ɔdɛ atɔ́ suná Yudafɔ ofíakpa. Mʋ atosunáhɛ́ lɛha ɔnɔ́ lobwie ahá tsɔtsɔɔtsɔá bonu mʋ́. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Nkʋ́nʋ́ olenya nyánsa mʋ́a ofúlábwɛ túmi ánfɩ ɛ́ tsú? 3 Megyí atɔ́ osrépʋ́ amʋ nɩ. Megyí mʋ yin gyí Maria, mʋ apio yinhɛ́ gyí Yakobo, Yosef, Yuda pʋ́ Simon? Yɛ́ɛ anɩa mʋ apio tsɩhɛ́ ɛ́ tsie nfɩ á?” Benya ɔblɔ́ mʋsʋ.

4 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ahá bʋtobú Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́, támɛ mʋ wúlutɔfɔ, mʋ abusuanfɔ pʋ́ mʋ wóyítɔ́ ahá mʋ́ bʋtamabú mʋ.”

5 Ɩ́nɩá bʋmɔhɔ mʋ gyi sʋ ɔmɛtalɩ́ bwɛ́ ofúla kʋkʋ, dʋn ahá kpalobí akʋsʋ ɔ́lɔpʋ ɩbɩ dɩ́nká, tsá amʋ́ ɩlɔ. 6 Ɩlɔwa mʋ ifú ánɩ́ bʋmɔhɔ mʋ gyi.

Akasɩ́pʋ́ Dúanyɔ Ámʋ Sumbíwa

(Mateo 10:5-15; Luka 9:1-6)

Yesu léki nkuda ánɩ́ ɩbʋ bomlí ɩnʋ asɩ, ɔdɛ atɔ́ suná. 7 Ɩnʋ ɔlɛtɩ akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋ ba mʋ ɩwɩ wá. Mʋ́ʋ́ ɔlɔwa amʋ́ sumbí abanyɔ́-abanyɔ́. Ɔlɛha amʋ́ túmiá bɔ́pʋgyi ɔŋɛ laláhɛsʋ. 8 Ɔlɛda amʋ́ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmátsu tɔtɔ kɩ́tá yɔ́ ɔkpa ámʋ, dʋn mlɩ oyi yiáhɛ́! Mlɩmátsu atogyihɛ ntɛ́ɛ akpankogyo, ntɛ́ɛ kɔ́ba kɩ́tá! 9 Mlɩwa ntʋkʋta, támɛ mlɩmátsu atadɩɛ nyɔɔsɩ kɩ́tá! 10 Wóyígyíwóyíá mlɔswɩ́ɩ́ mʋ́tɔ́ á, mlɩtsia ɩnʋ yɔ́fʋn brɛ́á mlɛ́dalɩ wúlu amʋtɔ. 11 Nɩ́ mlɔyɔ́ wúlu kʋsʋ, bʋmɔhɔ mlɩ, ntɛ́ɛ bʋmekleá bónu mlɩ atosunáhɛ́, mlɩdɛ́dalɩ mʋ́tɔ́ mlɔyɔ́ á, mlɩkpakpa mlɩ ayabitɔ-ɩsɩ wʋlɩ ɩnʋ, isuna ánɩ́ bʋmɛbɩ bwɛ́.”

12 Mʋ́ sʋ bɔyɔ yɛ́da asʋ́n ámʋ ɔkan bɛɛ, ahá bʋdámli klʋntɔ. 13 Begya ɔŋɛ laláhɛ tsɔtsɔɔtsɔ lɛ́ ahátɔ, bɛkpa alɔpʋ tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ ofobí, tsá amʋ́ ɩlɔ.

Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane Lowu

(Mateo 14:1-12; Luka 9:7-9)

14 Galilea ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Herode lónu Yesu ɩwɩ asʋ́n ánfɩ, tsúfɛ́ mʋ ɩdayilé dɛ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́. Akʋ bʋdɛblɩ́ bɛɛ, “Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lákʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ. Mʋ́ sʋ́, ɔdɛ ofúla anfɩ odu bwɛ nɩ́.”

15 Támɛ akʋ ɛ́ bɛɛ, “Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ dada Elia nɩ́.”

Akʋ ɛ́ bɛɛ, “Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ dada amʋtɔ ɔkʋ nɩ́.”

16 Brɛ́á Herode lónu asʋ́n ámʋ a, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Yohane amʋ́ʋ́ nɛha bɛtɩn amʋ látsínkí tsú afúlitɔ.” 17-18 Herode lɛ́ha bɛkɩtá Yohane, wá mʋ ɩkan, pʋ́ mʋ wá obu. Tsúfɛ́ oletsiá bláa Herode ɔbɛ́ɛ, mbla mɛha ɔkpa ánɩ́ obétsiá mʋ pio Filipo mʋ ka Herodia amʋ́ʋ́ otsia amʋ.

19 Mʋ́ sʋ Herodia lɔ́hɔ Yohane asʋ́n wá ɩwɩtɔ. Ɔlɔbwɛ agywɩɩn ánɩ́ ɔbɔ́mɔ mʋ, támɛ ɔmɛtálɩ́, tsúfɛ́ Herode mɛ́há mʋ́ ɔkpa. 20 Herode yin ánɩ́ Yohane asʋ́n da ɔkpa, ogyi ɔha wankɩ́hɛ́. Mʋ́ sʋ olenya mʋ ifú, ɔlɛkɩ mʋsʋ wankláán ánɩ́ tɔtɔ mɔ́ɔbwɛ mʋ. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á Yohane asʋn blɩ́hɛ́ tɛhan Herode, támɛ otekle mʋ́ nu.

21 Tɔ́á Herodia dédunká lɛ́ba ha mʋ. Ɛkɛ ɔkʋá Herode dɛ́ mʋ ɔkwɩɩ́kɛ́ gyí a, ɔlɔtswɩ ɔpʋ́nʋ́, tɩ́ ahandɛ pʋ́ ɩsá akɔpʋ́ dɛhɛn pʋ́ Galileafɔ ahandɛ ba atɔ́ ámʋ ogyíkpá. 22 Brɛ́á Herodia mʋ bi tsɩ́hɛ́ lóbowie ɔbʋntɔ tsa a, ɩlɔwa Herode mʋa ahandɛ amʋ fɛ́ɛ́ ansigyí. Herode lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fɩtɛ mɩ́ tógyítɔ́á fʋdeklé, nɛ́ha fʋ́.” 23 Ɩnʋ ɔlɛka ntam há mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɛ́ha fʋ́ tótógyítɔ́á fɛ́fɩtɛ́ mɩ́. Nɩ́ igyi mɩ́ iwíe ogyíkpá ɩfʋn kʋ́ráá.”

24 Otsibi amʋ lɛ́dalɩ yɛ́fɩtɛ́ mʋ yin ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ nfɩ́tɛ?”

Mʋ yin lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fɩtɛ Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane nwun.”

25 Ɔsasʋ otsibi amʋ lɛ́ba bɛbláa Herode ɔbɛ́ɛ, “Ndekléá fʋpʋ́ Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane nwun dɩnka ɩlɩ́nsʋ́ ha mɩ sésééséi.”

26 Asʋ́n ámʋ lɛ́hɩɛ han owíe amʋ, támɛ mʋ ntam amʋ́ʋ́ ɔlɛka, pʋ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ɩnʋ ámʋ sʋ á, omekleá ɔbɔ́tʋn ntam amʋ. 27 Ɩnʋnʋ ɔlɔwa mʋ ahá ɔtɩ́npʋ ɔbɛ́ɛ, ɔyɛ́tɩn Yohane nwun ba mʋ. Ɔlɔyɔ yɛ́tɩn Yohane nwun obu ɔdɩkpá ɩnʋ. 28 Mʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ nwun ámʋ dɩ́nká ɩlɩ́nsʋ́ ba otsibi amʋ, mʋ ɛ́ ɔlɔpʋyáa mʋ yin Herodia. 29 Brɛ́á Yohane akasɩ́pʋ́ bonu asʋ́n ánfɩ á, bɛba botsu mʋ satin yópulá.

Ahá Mpɩ́m-nu Atogyihɛ Ha

(Mateo 14:13-21; Luka 9:10-17; Yohane 6:1-14)

30 Yesu sumbí ayɔpʋ́ ámʋ beyinkí bá bɛbláa mʋ atɔ́á bayɔ́bwɛ pʋ́ mʋ́á bayósuná fɛ́ɛ́. 31 Mʋ́ ɔma a, ahá bʋna amʋ́ wá alɩɩ, bʋmenyá ɔkpa gyi atɔ́ kʋ́ráá. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha ayɔ ɩtsɛ́tɔ́ flɛ́ɛ́n, ayɛda ɔkpʋ́nʋ́.” 32 Ɩnʋ bowie ɔklʋntɔ, pʋ́ ɔkpa bɔyɔ́ ɩtsɛ́tɔ́ ɔtɩnɛkʋ.

33 Támɛ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bowun amʋ́, bɩ́ ɔtɩ́nɛ́á bɔyɔ́. Mʋ́ sʋ botsu awúlu ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́, tsíí ɔsrɩ́ɩ gyankpá yówie ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ Yesu aná bɔyɔ́ ámʋ. 34 Brɛ́á Yesu lɛ́kplɩ́ dálɩ ɔklʋn amʋtɔ, wun ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ámʋ a, amʋ́ asʋ́n lɔwa mʋ nwɛ, tsúfɛ́ bʋgyi fɛ́ akúfa ánɩ́ bʋma ɔkpapʋ́. Mʋ́ sʋ olosuná amʋ́ atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔ. 35 Owí lɔpɔn a, akasɩ́pʋ́ amʋ bɛba mʋ wá bɛbláa mʋ bɛɛ, “Ɩtsɛ́tɔ́ nfɩ gyí, owí ɛ́ latá. 36 Ha amʋ́ abʋyɔ nkuda mʋ́a awúlu ánɩ́ ɩbʋ bomlí nfɩ asɩ yodunká tɔkʋ gyi.”

37 Támɛ Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩdunka atɔ́ ha amʋ́ abʋgyi.”

Mʋ́ʋ́ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Abɛ́talɩ́ nyá sika* hɔ atɔ́ há ahá ánfɩ fɛ́ɛ́ bégyi?”

38 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bodobodo apin afɩnɩ mlɩbʋ? Mlɩyɔ amlɩyɛkɩ!”

Beyinkí bɛbláa mʋ bɛɛ, “Bodobodo apin anu pʋ́ ntsutso iye bwáhɛ́ anyɔ bʋ ɩnʋ.”

39 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha amʋ́ abʋtsiatsia ɩfá bɔbwɛ amʋsʋ.” 40 Betsiá asɩ akúsʋ́-akúsʋ́, akʋ lafa (100), akʋ ɛ́ aduenu (50). 41 Ɩnʋ olotsu bodobodo anu pʋ́ ntsutso iye bwáhɛ́ anyɔ ámʋ. Mʋ́ʋ́ olotsu ansɩ́ fʋ́á kɩ ɔsʋ́sʋ́, ɔlɛda Bulu ɩpán. Ɩnʋ olebiabía bodobodo amʋ há mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, bʋyée ha amʋ́. Oleye iye bwáhɛ́ anyɔ ámʋ ɛ́ há amʋ́, bɔpʋhá ahá ámʋ. 42 Amʋ́ fɛ́ɛ́ begyi mwɛ sian. 43 Akasɩ́pʋ́ amʋ bɔtɔsɩ́ bodobodo mʋ́a iye sianhɛ amʋ a, ɩlɔbʋlá alakpá dúanyɔ. 44 Ayin ánɩ́ begyi atɔ́ ámʋ nkʋlɛ bʋgyi mpɩ́m-nu (5,000).

Ɔpʋsʋ Natɩ́

(Mateo 14:22-33; Yohane 6:15-21)

45 Benya gyi atɔ́ ámʋ tá alɩ, Yesu lɛ́bláa akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, bʋwíe ɔklʋntɔ abʋgyankpa fa ɔpʋ amʋ yɔ Betsaida wúlutɔ. Mʋ mʋ́ olesin ɔma sí ɔdɔm amʋ ɔkpa. 46 Brɛ́á olesi amʋ́ ɔkpa tá á, ɔlɔdʋ yɔ́ bʋsʋ yɔ́bɔ mpáɩ. 47 Brɛ́á owí lɛta, ɔklʋn amʋ lawíé ntsu nsɩnɛ́ á, ilesi Yesu nkʋlɛ ɩbʋ ámʋsʋ. 48 Ɩnʋ olowun ánɩ́ ɔklʋn amʋ plá dɛ ɔnlɩn wa wá akasɩ́pʋ́ amʋ, tsúfɛ́ afú kpɔnkpɔntɩ dɛtsʋ́ʋn fia amʋ́. Bakɛ-bakɛ a, Yesu lɛ́natɩ́ ntsu ámʋsʋ ayabitɔ buo amʋ́, odeklé ɔtsʋn amʋ́sʋ́. 49 Támɛ brɛ́á bowun mʋ a, bʋkɩ bɛɛ, fúli ogyi. Mʋ́ sʋ bɔsʋrá okitikíti. 50 Opúni letsií amʋ́ fɛ́ɛ́.

Támɛ ɔlɔwa ɔsa bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩwa klʋn. Mɩ́ nɩ́. Mlɩmánya ifú.” 51 Mʋ́ʋ́ ɔlɔdʋ wíé ɔklʋn amʋtɔ, afú ámʋ lɛka itin á. Asʋ́n ánfɩ lɔ́wa amʋ́ wánwan. 52 Amʋ́ klʋntɔ-odwin sʋ bʋmɔkʋ́nyá nú bodobodo ɩwɩ asʋ́n ámʋ asɩ.

Genesaretfɔ Alɔpʋ Tsa

(Mateo 14:34-36)

53 Yesu mʋa amʋ́nyɔ bɛfa ɔpʋ amʋ yési Genesaret otsubúnɔ, bɔwa ɔfɛ́ kɩ́tá ɔklʋn amʋ. 54 Benya kplɩ́ dálɩ ɔklʋn amʋtɔ alɩ́ ahá bowun Yesu, bɩ́ mʋ ɔtsáwʋlɛ pɛ́. 55 Mʋ́ sʋ bɛsrɩ́ yótsu amʋ́ alɔpʋ sʋ́rá akpasʋ, tsú ntɩ́nɛ́-ntɩ́nɛ́ bɔtʋ mʋ ɩnʋ. 56 Ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á Yesu lɔ́yɔ, igyi wúlutɔ ntɛ́ɛ akuda ó á, bɔpʋ amʋ́ alɔpʋ bɔtswɩ brɔnʋsʋ, kókóli mʋ bɛɛ, ɔhá alɔpʋ amʋ abʋpʋ ɩbɩ da mʋ atadɩɛ ɔdanʋ́ kpán. Amʋ́á bɔpʋ ɩbɩ da mʋ́ fɛ́ɛ́ benya ɩlɔtsá.

7

Atɩtɩfɔ Amándɩ́ɛ́

(Mateo 15:1-9)

1  Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ akʋ botsu Yerusalem ba befia Yesu wá. 2 Mʋ́ʋ́ bowun ánɩ́ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ akʋ bʋmɔfwɩ ɩbɩ amándɩ́ɛ́ ɔkpasʋ asa bʋdɛ atɔ́ gyí.

3 (Tsúfɛ́ Yudafɔ, títriu Farisifɔ bʋmɔkʋ́sí amʋ́ anáin amándɩ́ɛ́tɔ́. Mʋ́ sʋ nɩ́ bʋmɔkʋ́fwɩ́ ɩbɩ amándɩ́ɛ́ ɔkpasʋ á, bʋtamagyi atɔ́. 4 Alɩ kɛ́n nɩ́ bʋmɔkʋ́gyʋ́ra ɩwɩ á, bʋtamagyi tɔ́á bɔpʋtsúa bíásʋ́ ba nɩ. Amándɩ́ɛ́ bámbá kʋ aná ɛ́ bʋ ɩnʋ, bʋtráa bʋdɛ mʋ́tɔ́ tsú nwɛ núu ntsu, nlɔ́ pʋ́ nlanka ɩwɩ.)

5 Mʋ́ sʋ amʋ́a Mose mbla asunápʋ́ bɛfɩtɛ́ Yesu bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ fʋ́ akasɩ́pʋ́ amʋ bʋtamagyi anɩ anáin amándɩ́ɛ́sʋ́, bʋmɔfwɩ ɩbɩ amándɩ́ɛ́ ɔkpasʋ asa abʋgyi atɔ́?”

6 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́Yesaia lɛ́blɩ́ tswɩ tsú mlɩ apinabwɛbí abwɛpʋ́ ánfɩ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ,

‘Ahá ánfɩ bʋdɛpʋ amʋ́ ɔnɔ́ bú mɩ́,

támɛ amʋ́ klʋn bʋ ɩfɔ́ mɩ́ wá.

7 Kpaalɩ bʋdɛ mɩ́ sum,

tsúfɛ́ basí Bulu mbla tswɩ,

yɔ́ bʋdɛ anyánkpʋ́sa mbla suná.’

8 “Mlɩlasí Bulu mbla ámʋ tswɩ, mlɩdɛ́ mlɩ anáin amándɩ́ɛ́tɔ́.”

9 Ɩnʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlapina si Bulu mbla ámʋ tswɩ nyánsatɔ, mɛ́nɩ mlégyi mlɩ onutó amándɩ́ɛ́sʋ́. 10 Tsúfɛ́ Mose lɔ́wanlɩ́n wá Bulu mbla ámʋtɔ ɔbɛ́ɛ, ‘Bu fʋ́ sɩ́ mʋa fʋ́ yin.’ Ɔlɛtrá wanlɩ́n ɔbɛ́ɛ, ‘Nɩ́ ɔkʋ lɛ́blɩ́ asʋkpan tsú mʋ sɩ ntɛ́ɛ mʋ yin ɩwɩ á, bʋmɔ́ɔ mʋ.’ 11 Támɛ mlɩ mʋ́ mlɩaa, ɔha ɔbɛ́talɩ́ bláa mʋ sɩ ntɛ́ɛ mʋ yin ɔbɛ́ɛ, ‘Tɔ́á tɛkɩ nɔ́pʋhá fʋ́ á, napʋ́bwɛ́ Koban.’* 12 Mlɩlahá ahá bʋmɛdɛ́ tɔtɔ bwɛ há amʋ́ akwɩɩ́pʋ́. 13 Mlɩ anáin amándɩ́ɛ́ sʋ mlɩtráa mlɩmɛ́dɛ́ Bulu mblasʋ gyí. Ntobí tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ bʋ ɩnʋá mlɩtráa mlɩdɛ́bwɛ tsɩ́a ɩ́nɩtɔ.”

Tɔ́á Ɩtɔkpɔ́ɩ́ Ɔha Bulu Ansɩ́tɔ́

(Mateo 15:10-20)

14 Yesu lɛ́trá tɩ ɔdɔm amʋ ba mʋ ɩwɩ wá, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩyaa asʋ amlɩnu ɩ́nɩ asɩ! 15-16 Megyí tɔ́á ɔha tegyi tɔ́kpɔ́ɩ́ mʋ Bulu ansɩ́tɔ́. Mboún mʋ́á ɩtɛdálɩ tsu mʋ ɔnɔ́.†”

17 Brɛ́á ɔlɛnatɩ́ sí ɔdɔm amʋ yɔ́ wóyítɔ́ a, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩ́tɛ́ mʋ yébi anfɩ asɩ. 18 Ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ ɛ́ mlɩtamanú asʋ́n asɩ? Mlɩméyín ánɩ́ tɔ́á itowíé ɔha ɔnɔ́ tamakpɔ́ɩ́ mʋ Bulu ansɩ́tɔ́? 19 Tsúfɛ́ megyí mʋ klʋntɔ itowíé, mboún mʋ iputɔ itowíé, ɔtɛyɛ́lɛ mʋ́ wá ɔkpʋntɔ.” (Yesu lɛ́lɛ mʋ́tɔ́ pʋ́súná ánɩ́ atogyihɛ kugyíkʋ ɩwɩ lɛtɩn.)

20 Ɩnʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Tɔ́á ɩtɛdálɩ tsu ɔha klʋntɔ tɔ́kpɔ́ɩ́ mʋ Bulu ansɩ́tɔ́. 21 Tsúfɛ́ ɔha klʋntɔ ágywɩɩn laláhɛ kugyíkʋ tɛdálɩ tsu. Mʋ́tɛhá mʋ ɔtɔwá atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n, otowí atɔ́, ɔtɔmɔ́ ɔha, ɔtɔtɔ́ mbʋa, 22 ɔtɔwá ɔnsɩpɛ, ɔtɔbwɛ́ lalahɛ, ɔtɛmlɛ́ ahá, ɔtɔwá hakpan, ɔtɔwá olu, otetsii ɔha, ototsú ɩwɩ, ɔtɔbwɛ́ mimlála. 23 Ɔha klʋntɔ, atɔ laláhɛ anfɩ fɛ́ɛ́ ɩtɛdálɩ tsu. Mʋ́tɔ́kpɔ́ɩ́ mʋ nɩ.”

Ɔtsɩ Ɔkʋá Omegyí Yudayin Hógyi

(Mateo 15:21-28)

24 Yesu lɛ́natɩ́ ɩnʋ yɔ́ Tiro nsáɩntɔ. Ɔlɔyɔ́swɩɩ́ wóyí kʋtɔ. Omedéklé ɔbɛ́ɛ ahá bʋbɩ́ɩ ánɩ́ maba ɩnʋ, támɛ ɔmɛtalɩ́ ŋáín mʋ ɩwɩ. 25  Ɔŋɛ laláhɛ bʋ ɔtsɩ ɔkʋ mʋ bi tsɩ́hɛ́tɔ́. Olenya nú Yesu nka alɩ, ɔlɔwa ɔsa bɛda akpawunu mʋ ayabitɔ. 26 Griikiyintse ɔtsɩ ánfɩ gyí. Bɔkwɩɩ́ mʋ Siro Foenike ɔsʋlʋ́sʋ. Olokokóli Yesu ɔbɛ́ɛ, ogyáa ɔŋɛ laláhɛ amʋ lɛ mʋ bi ámʋtɔ. 27 Támɛ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ha nyebí ámʋ abʋmwɛ asa, tsúfɛ́ ɩma alɛá fɔ́swɩɩ́ nyebí atogyihɛ pʋ́há akɩ́aɩ.”

28 Ɔtsɩ ámʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, ɩbʋ mʋ́tɔ́ alɩ, támɛ akɩ́aɩ ánɩ́ bʋda ɔpʋ́nʋ́ ámʋ asɩ ɛ́ bʋtegyi nyebí atogyihɛ mpupubiá ɩtɛkpákpa bun amʋ́ ɔpʋ́nʋ́asɩ.”

29 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fabɩ́ lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́. Mʋ́ sʋ natɩ, ɔŋɛ laláhɛ amʋ ladálɩ fʋ́ bí tsɩ́hɛ́ ámʋtɔ.”

30 Brɛ́á ɔtsɩ ámʋ lɔ́yɔ wóyítɔ́ a, olowun ánɩ́ ɔŋɛ laláhɛ amʋ ladálɩ mʋ bi ámʋtɔ, alasí ɔda mpásʋ́.

Yesu Lɛ́tsa Ɩsʋtín Ɔkʋá Ɔtamatɔ́ɩ́ Wankláán

31 Yesu lɛ́natɩ́ Tiro ɩnʋ yɔ́ Sidon yóbomlí kplɩ́ ba Dekapoli‡ awúlu amʋ nsáɩntɔ asa ɔlɛladʋ́ yɔ́ Galilea ɔpʋ ɔnɔ́. 32 Bɔpʋ ɩsʋtín ɔkʋ ba mʋ, ɔtamatálɩ́ tɔ́ɩ́ wankláán. Bokokóli mʋ bɛɛ, ɔpʋ́ʋ ɩbɩ dɩnka mʋsʋ. 33 Mʋ́ʋ́ ɔlɛkpa oyin ámʋ ya ɩfʋ́ntɔ́, pʋ́ mʋ asrebi wá oyin ámʋ asʋtɔ, olotu atsʋnɔ́ dɩ́nká mʋ osrebisʋ, pʋ́dá oyin ámʋ ɔdandʋsʋ. 34 Ɩnʋ olotsu ansɩ́ fʋ́á kɩ ɔsʋ́sʋ́, lʋ́n ɔŋɛ́ fʋ́. Mʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Hefata.” Hebri ɔblɩ́tɔ. Mʋ́ asɩ gyí, “Finki.”

35 Ɩnʋnʋ mʋ asʋ lefinkí, mʋ ɔdandʋ ɛ́ lɛsankɩ́, ɔlɔtɔɩ́ wankláán. 36 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́da ahá ámʋ ɔlá kpákpáákpá ɔbɛ́ɛ, bʋmábláa ɔhaa. Támɛ tsé dʋ́dʋ́ʋ́dʋ́á ɔlɛda amʋ́ ɔlá á, alɩ kɛ́n bɛda asʋ́n ámʋ ɔkan nɩ. 37 Ɔnɔ́ lɛhɩɛ bwíé amʋ́, bɛblɩ́ bɛɛ, “Alabwɛ́ tógyítɔ́ wankláán. Alahá asʋtín bʋdɛ asʋ́n nu, amúmu ɛ́ bʋdɛtɔɩ́.”

8

Ahá Mpɩ́m-na Atogyihɛ Ha

(Mateo 15:32-39)

1 Nkɛ ámʋtɔ á, ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bɛtrá befia Yesu wá. Amʋ́ atogyihɛ lɛta. Mʋ́ sʋ Yesu lɛ́tɩ mʋ akasɩ́pʋ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 2 “Ahá ánfɩ asʋ́n dɛ mɩ́ nwɛ wa. Ndɛ ɛkɛ sáásɩ́ ɔpá bʋbuo mɩ. Bʋtráa bʋma tɔtɔá bégyi. 3 Nɩ́ nɛhá amʋ́ bɔpʋ́ akʋ́n nátɩ́ bɔyɔ́ wóyí á, ansɩ́tɔ́ béyébi amʋ́ ɔkpatɔ, tsúfɛ́ amʋ́tɔ́ akʋ ɔkpa bʋ ɩfɔ́.”

4 Mʋ́ʋ́ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Nkʋ́nʋ́ abénya atogyihɛ há ahá ánfɩ fɛ́ɛ́ bégyi mwɛ dimbí ánfɩsʋ.”

5 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bodobodo afɩnɩ mlɩbʋ?”

Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Asienɔ́.”

6 Yesu lɛ́ha ɔdɔm amʋ betsiá ɔsʋlʋ́tɔ. Mʋ́ʋ́ olotsu bodobodo asienɔ́ ámʋ, dá Bulu ɩpán, olebiabía mʋ́tɔ́ há akasɩ́pʋ́ amʋ beye mʋ́ há amʋ́. 7 Bʋbʋ ntsutso iye bwáhɛ́ kpalobí kʋ ɛ́. Yesu lóyulá mʋ́sʋ́, ɔlɔpʋ mʋ́ ɛ́ há akasɩ́pʋ́ amʋ, beye ha amʋ́. 8 Amʋ́ fɛ́ɛ́ begyi mwɛ. Akasɩ́pʋ́ amʋ bɔtɔsɩ́ isíanhɛ bʋ́lá alakpá yilé asienɔ́. 9 Ahá ámʋ bɔ́bwɛ fɛ́ mpɩ́m-na (4,000), Yesu lési amʋ́ ɔkpa. 10 Ɩnʋnʋ mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɔdʋ wíé ɔklʋntɔ ba Dalmanutafɔ ɔsʋlʋ́sʋ.

Farisifɔ Bodunká Ofúla

(Mateo 12:38-42; 16:1-4)

11 Farisifɔ bonu ánɩ́ Yesu laba ɩnʋ, bɛba bʋdɛ mʋ asʋ́n fɩtɛ́. Bɛbláa mʋ bɛɛ, ɔbwɛ́ɛ osúna pʋsuna amʋ́ ánɩ́ lɛ́lɛ́ otsú Bulu wá. 12 Yesu lɔ́lʋn ɔŋɛ́ fʋ́. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩ ndɛmba-abí mlɩdɛ́ osúna dunká amlɩwun? Mbláa mlɩ ɔnɔkwalɩ. Mmɔ́ɔbwɛ osúna kʋkʋ súná mlɩ!”

13 Ɩnʋ ɔlɛnatɩ sí amʋ́, yɔ́ dʋ wíé ɔklʋntɔ, fá ɔpʋ ámʋ yɔ́ mʋ́ ɔbɩn.

Farisifɔ Pʋ́ Owíe Herode Bodobodotu-afá

(Mateo 16:5-12)

14 Yesu akasɩ́pʋ́ amʋ bʋmɛkaɩ́n tsú bodobodo kɩ́tá. Ipin kʋlɛ pɛ́ bʋ ɔklʋn amʋtɔ. 15 Brɛ́á bʋdɩn ntsu ámʋsʋ bɔyɔ́ á, Yesu lɛ́da amʋ́ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ wankláán Farisifɔ pʋ́ ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Herode bodobodotu-afásʋ́.”

16 Akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Bodobodo amʋ́ʋ́ anɩmɛ́dɛ́ ámʋ sʋ́ ɔdɛ asʋ́n ánfɩ blɩ́ lóó?”

17 Yesu lónu asʋ́n ánɩ́ bʋdɛblɩ́. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́blɩ́ mlɩaa, mlɩmɛ́dɛ́ bodobodo? Mʋ́ sʋ ɩklʋntɔ bʋ mlɩ odwin mlɩ ɛ́? 18 Mlɩ ansíbi tamawun atɔ́, mlɩ asʋ ɛ́ tamanú asʋ́n? Mlɩtamakáɩ́n asʋ́nsʋ́? 19 Brɛ́á neye bodobodo apin anu ámʋ há ahá mpɩ́m-nu (5,000) á, isíanhɛ alakpá afɩnɩ mlɩlɔ́tɔsɩ́?”

Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Dúanyɔ.”

20 “Bodobodo apin asienɔ́ ámʋ́ʋ́ neye ha ahá mpɩ́m-na ámʋ ɛ́ mɛ́, isíanhɛ alakpá yílé afɩnɩ mlɩlɔ́tɔsɩ́?”

Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Asienɔ́.”

21 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩmɔkʋ́wánkɩ́ mlɩ kɩ?”

Ansibi Obwiepʋ́ Ɔkʋ Ansíbi Bwií

22 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɛba Betsaida wúlutɔ. Aha akʋ bɛkpa ansibi obwiepʋ́ ɔkʋ ba. Bobwií ɩpa há mʋ bɛɛ, ɔpʋ́ʋ ɩbɩ da mʋ, ɔtsa mʋ ɩlɔ. 23 Yesu lɛ́kɩtá ansibi obwiepʋ́ ámʋ ɩbɩ, kpá mʋ dálɩ wúlu amʋtɔ. Ɩnʋ olotu atsʋnɔ́ dɩ́nká oyin ámʋ ansíbisʋ, pʋ́ ɩbɩ dɩ́nká mʋsʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋdɛ atɔ́ wúun?”

24 Ansibi obwiepʋ́ ámʋ lótsu nwun fʋ́á kɩ, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛ anyánkpʋ́sa wúun, támɛ bʋgyi fɛ́ nyí bʋna.”

25 Ɩnʋ Yesu lɛ́trá pʋ mʋ ɩbɩ dɩ́nká mʋ ansíbisʋ. Oyin ámʋ lóbwií ansíbi kɩ a, mʋ ansíbi lawá alɛ́, ɔdɛ tógyítɔ́ wúun wankláán ngya. 26 Yesu léyinkía mʋ sɩ́sɩ́ wóyítɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Natɩ laa yɔ wóyí. Mátepí wíé wúlu amʋtɔ kʋ́ráá.”

Ɔhá Ánɩ́ Yesu Gyí

(Mateo 16:13-20; Luka 9:18-21)

27 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛnatɩ́ ɩnʋ bɔyɔ́ Kaesarea Filipi awúlusʋ. Brɛ́á bʋna ɔkpatɔ á, ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ma ahá bɛɛ ngyi?”

28 Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Akʋ bɛɛ, fʋ́gyí Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane. Akʋ bɛɛ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Elia. Akʋ ɛ́ bɛɛ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋtɔ ɔkʋ.”

29 Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ ɛ́ mɛ́? Mlɩa mɩ́gyí ma?”

Petro lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) nɩ.”

30 Ɩnʋ ɔlɛda amʋ́ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmábláa ɔhaa mɩ́ ɩwɩ asʋ́n ánfɩ.”

Yesu Ɩwɩɔsɩn Pʋ́ Mʋ Lowu Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́

(Mateo 16:21-28; Luka 9:22-27)

31 Ɩnʋ Yesu léfi asɩ ɔdɛ asʋ́ntɔ́ lɛ súná amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ilehián ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛ́hɩɛ wun ɩwɩɔsɩn tsɔtsɔɔtsɔ. Yudafɔ ahandɛ, Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ fɛ́ɛ́ bekiná mɩ́ bɛɛ, megyí mɩ́gyí Kristo amʋ. Bɔ́mɔ mɩ́, támɛ Bulu ɔbɛ́lakʋ́sʋ́a mɩ tsú afúlitɔ nkɛnsá ɔma.” 32 Ɔmɔpʋ asʋ́n ánfɩ ŋáín amʋ́. Mʋ́ sʋ Petro lɛ́tɩ mʋ ya ɩtsɛ́tɔ́ yɛ́ka mʋ itin ɔbɛ́ɛ, ɔmátrá blɩ́ alɩ. 33 Ɩnʋ ɔlɛdamlí kɩ akasɩ́pʋ́ amʋ, ɔlɔkplʋ́n wa Petro ɔbɛ́ɛ, “Satan, natɩ tɛɩ mɩ́sʋ́! Megyí tɔ́á Bulu dɛ́gywɩɩ́n fʋdɛgywɩɩ́n, anyánkpʋ́sa klɛ́ fʋdɛgywɩɩ́n.”

34 Ɩnʋ ɔlɛtɩ ɔdɔm amʋ pʋ́ mʋ akasɩ́pʋ́ ba mʋ ɩwɩ wá. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ɔkʋ dékléá obóbuo mɩ á, osíi tɔ́á otekle bwɛ, otsu mʋ oyikpalíhɛ bobuo mɩ. 35 Tsúfɛ́ nɩ́ ɔkʋ lɛ́prɩ mʋ nkpa á, ɔbɔ́hʋlɩ́ɩ mʋ́. Nɩ́ ɔkʋ ɛ́ lɔ́hʋlɩ́ɩ mʋ nkpa mɩ́a Bulu asʋn wankláán ámʋsʋ á, Bulu ɔbɔ́hɔ mʋ nkpa. 36 Nɩ́ ɔkʋ onyá ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́, támɛ ɔhʋ́lɩ mʋ ɔkláa a, labi mɔmʋ ɩlɔwa há mʋ? 37 Ntɛ́ɛ ntɔ ɔha ɔbɛ́talɩ́ pʋ́tsɛ mʋ nkpa? 38 Tsúfɛ́ nɩ́ ɔkʋ onyá mɩ́a mɩ́ atosunáhɛ́ pɛ́lɩ ndɛmba-abí laláhɛá badámlí ɔma há Bulu ansɩ́tɔ́ á, mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛ́ nénya mʋ pɛ́lɩ brɛ́á mɩ́a Bulu-abɔpʋ wánkɩ́hɛ́ amʋ anɩná mɩ́ Sɩ́ numnyamtɔ abá.”

9

1 Yesu lɔ́yɔ mʋ tɔ́ɩsʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Akʋ bʋbʋ mlɩtɔ nfɩ bʋmóowu, yɔ́fʋn brɛ́á bawun ánɩ́ Bulu iwíegyí amʋ ɩna túmisʋ ɩbá.”

Yesu Ɩwɩtsɛ́ɛ

(Mateo 17:1-13; Luka 9:28-36)

2 Nkensíé ɔma a, Yesu lɛ́kpa Petro, Yakobo mʋa Yohane, mʋa amʋ́nyɔ bɔdʋ yɔ́ ɩbʋ kʋsʋ amʋ́ nkʋlɛ. Ɩnʋ Yesu lɛ́tsɛ amʋ́ ansɩ́tɔ́. 3 Mʋ atadɩɛ lɛdamlí futútúútú, ɩdɛ ogyá kpa. Tɔtɔ ma ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋá ɩbɛ́talɩ́ bwɛ́ mʋ́ ibófulí alɩ. 4 Ɩnʋ Elia mʋa Mose bɛlɛ ɩwɩ ɔwan, amʋ́a Yesu bʋdɛtɔɩ́. 5 Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, ɩbʋ alɛ́á abétsiá nfɩ. Ha ada abú asa. Fʋ́ klɛ́ kʋlɛ, Mose klɛ́ kʋlɛ, Elia ɛ́ klɛ́ kʋlɛ.” 6 Ifú lɛhɩɛ kɩ́tá Petro mʋa mʋ aba ámʋ dʋbɩ. Mʋ́ sʋ omowun asʋ́n ánɩ́ ɔblɩ́ɩ.

7 Ɩnʋ agyinde kʋ lobobun amʋ́sʋ́, ɔmɛ kʋ lɛdalɩ tsu mʋ́tɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔ́nɩ gyí mɩ́ Bí ɔdwɛpʋ́ nɩ́! Mlɩyaa asʋ amlɩnu mʋ asʋ́n!” 8 Ɩnʋ bɛlakɩ, támɛ bʋmɛtrá wun ɔhaa dʋn Yesu nkʋlɛ.

9 Brɛ́á bʋdɛ ɩbʋ ámʋ kplɩ́ á, Yesu lɛ́da amʋ́ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Mábláa ɔhaa tɔ́á bayówun, yɔ́fʋn ɛkɛá Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ tsú afúlitɔ.”

10 Asʋ́n ánfɩ lesin amʋ́ nwuntɔ, betsiá fɩ́tɛ́ aba bɛɛ, “Kʋsʋ́ tsú afúlitɔ ánfɩ asɩ mɛ́?” 11 Ɩnʋ bɛfɩtɛ́ Yesu bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ bɛɛ, ilehián ánɩ́ Elia obéyinkí bá asa Kristo amʋ ɔbɛ́ba?”

12 Ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ igyi, ánɩ́ Elia obégyankpá bá bɛla tógyítɔ́ yáɩ́ wankláán. Mʋ́ ntogyi sʋ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ kɛ́n lɛ́blɩ́ tsú mɩ́ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ, mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛ́hɩɛ wun ipian, ahá bɔ́sʋpáa mɩ? 13 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Elia layínkí bá dodo. Ahá bɔbwɛ mʋ alɩá bʋdeklé, fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ.”

Ɩlɔ Dɩ́dahɛ Ɔlɔpʋ́ Tsa

(Mateo 17:14-21; Luka 9:37-43a)

14 Brɛ́á beyinkí bowie akasɩ́pʋ́ atráhɛ amʋ wá á, bowun ánɩ́ ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bafia bomlí amʋ́, Mose mbla asunápʋ́ akʋ bʋdɛ akasɩ́pʋ́ amʋ nwɛ́ɛn gyí. 15 Brɛ́á ɔdɔm amʋ bowun Yesu a, ɩlɔwa amʋ́ wánwan, bɛsrɩ́ yéfia mʋ, há mʋ ayɛ. 16 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Amansʋ mlɩa amʋ́nyɔ mlɩdɛ́bɩtɩ́?”

17 Ɔdɔm amʋtɔ ɔkʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, nɛkpa mɩ́ bí yínhɛ́ ba fʋ mbɛ́ɛ afʋtsa mʋ ɩlɔ. Ɔŋɛ laláhɛ lahá ɔtamatɔ́ɩ́. 18 Brégyíbrɛ́á ɔŋɛ laláhɛ amʋ ɩba mʋsʋ á, ɩtɔwʋ́sʋ mʋ, fɩn mʋ dá ɔsʋlʋ́tɔ. Mʋ ɔnɔ́ tɔbwɛ́ afu, ɔtɔwɩ́ ayín, ɔtɛsɩ́nsɩn. Nɛbláa fʋ́ akasɩ́pʋ́ mbɛ́ɛ, bʋgyáa ɔŋɛ́ ámʋ lɛ mʋtɔ ha mɩ, támɛ bʋmɛtalɩ́.”

19 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛmba-abíá mlɩmá hógyi, alɩ́ nétsiá mlɩ wá yɔ́ nɩ́? Yɔ́fʋn ɔmɛnkɛ nnyá klʋn ha mlɩ? Mlɩkpa kebi ámʋ ba mɩ!” 20 Bɛkpa kebi ámʋ ba Yesu.

Ɔŋɛ laláhɛ amʋ lénya wun Yesu alɩ, ɩlɔwʋsʋ́ʋ kebi ámʋ fɩn mʋ dá. Odemináa, mʋ ɔnɔ́ ɛ́ ɩdɛ afu. 21 Yesu lɛ́fɩtɛ́ obí mʋ sɩ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Tsú brɛ́ mɔmʋtɔ ɩlɔ ánfɩ lefi asɩ?”

Ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Tsú mʋ nyebitɔ ɔpá. 22 Ɩtɔtswɩ mʋ wá ogyá mʋ́a ntsu aná fɛ́ɛ́tɔ́, itekleá ɩbɔ́mɔ mʋ, támɛ nɩ́ fɛ́talɩ́ bwɛ́ tɔkʋ tsú mʋ́ ɩwɩ á, wun anɩ nwɛ afʋgyi anɩ bʋalɛ.”

23 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Blɩ́ fʋdɛ fɛɛ, nɩ́ nɛ́talɩ́? Tógyítɔ́ lɔpɔn ha ohógyipʋ.”

24 Ɩnʋ obí mʋ sɩ ámʋ lɔ́kplʋn blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nohogyi, támɛ mɩ́ hógyi mɔtsɔ́. Gyi mɩ bʋalɛ, mɩ́ hógyi imoní!”

25 Brɛ́á Yesu lówun ánɩ́ ɔdɔm amʋ bʋtráa bʋsrɩ́ bɛbá á, ɔlɔkplʋ́n wa ɔŋɛ laláhɛ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ ɔdandʋbiabía mʋ́a ɩsʋtín ɔŋɛ́, dalɩ kebi ámʋtɔ. Mátrá wie mʋtɔ ɛkɛkɛɛkɛ!”

26 Ɔŋɛ laláhɛ amʋ lɔ́sʋrá okitikíti kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, ɩlɛtrá wʋsʋ́ʋ mʋ nyányányányáa, ɩlɛdalɩ mʋtɔ. Ɔŋɛ́ lɛta mʋ. Mʋ́ sʋ ahá ámʋtɔ akʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Alawú.” 27 Támɛ Yesu lɛ́kɩtá mʋ ɩbɩ tsú mʋ fʋ́á, ɔlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́.

28 Mʋ́ ɔma, brɛ́á Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ nkʋlɛ bʋbʋ wóyítɔ́ a, bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ anɩ mʋ́ anɩmɛ́talɩ́ gya ɔŋɛ laláhɛ amʋ dálɩ kebi ámʋtɔ?”

29 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩ́nɩ odu mʋ́ á, nkɛ́tɩ mpáɩ* pɛ́ mlɛ́talɩ́ pʋ́gya mʋ́.”

Yesu Lowu Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́ Otse Nyɔɔsɩ

(Mateo 17:22-23; Luka 9:43b-45)

30 Brɛ́á Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛnatɩ́ ɩnʋ á, bɔtsʋn Galilea ɔsʋlʋ́sʋ, támɛ Yesu mékléá ɔhaa ɔbɩ́ɩ ɔtɩ́nɛ́á mʋbʋ. 31 Tsúfɛ́ ɔdɛ akasɩ́pʋ́ amʋ atɔ́ suná ɔbɛ́ɛ, “Bɛ́lɛ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ há adʋ́n bɔ́mɔ mɩ́, támɛ Bulu ɔbɛ́lakʋ́sʋ́a mɩ ɛkɛ sáásɩ́.”

32 Akasɩ́pʋ́ amʋ bʋmonu mʋ́ asɩ, ifú ɛ́ dɛ amʋ́ ánɩ́ bɛfɩtɛ́ mʋ.

Ma Ɔbɔ́bwɛ Ɔhandɛ?

(Mateo 18:1-5; Luka 9:46-48)

33 Bɛba Kapernaum wúlutɔ. Brɛ́á bowie wóyítɔ́ á, Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ nwɛ́ɛn mlɩdégyí ɔkpatɔ?”

34 Bɛkpa ɔnɔ́ bun mʋ́sʋ́, tsúfɛ́ ɩhandɛ bʋdɛprɩ́ɩ. 35 Yesu létsiá asɩ, ɔlɛtɩ akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋ, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ dékléá ɔbɔ́bwɛ mlɩ nkpá ogyápʋ a, ɔbwɛ́ɛ mʋ ɩwɩ ɔma ogyápʋ pʋ́ mlɩ fɛ́ɛ́ osúmpʋ́.” 36 Ɩnʋ ɔlɛkpa kebi ɔkʋ bɛlɩɩ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́, látá mʋ pútá, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 37 “Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ kebiá ogyi alɩ mɩ́ dátɔ́ lahɔ mɩ. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔhɔ mɩ á, megyí mɩ́ ɔlɔhɔ, mboún ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ ámʋ.”

Anɩ Obúopʋ

(Luka 9:49-50)

38 Yohane lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, anɩlówun oyin ɔkʋ dɛ́pʋ fʋ́ dá gya ɔŋɛ laláhɛ, anɩlɛ́ka mʋ tin, tsúfɛ́ ɔma anɩtɔ.”

39 Támɛ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmáka mʋ itin! Tsúfɛ́ ɔhaa má ɩnʋá ɔbɔ́bwɛ ofúla mɩ́ dátɔ́, láblɩ́ mɩ́ ɩwɩ asʋn laláhɛ. 40 Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔmɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ anɩsʋ buo anɩ. 41 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, nɩ́ ɔkʋ ɔhá mlɩ ntsu-owebi mlonu, mɩ́ dá ánɩ́ ɩdɩn mlɩsʋ sʋ á, ɔmɔ́ɔhʋlɩ́ɩ mʋ ɩpán.

Ɔha Kpa Wá Lakpantɔ

(Mateo 18:6-9; Luka 17:1-2)

42 “Nɩ́ ɔkʋ lɛ́ha ahá ánfɩ bʋmɔkʋ́dan mɩ́sʋ́ hógyitɔ ánfɩtɔ ɔkʋ lɔ́bwɛ lakpan á, nɩ́ bɛda nfúókwɛbʋ síán mʋ ɔmɛtɔ, tswɩ mʋ wá ɔpʋtɔ pó á, ɩbʋ alɛ́ dʋn. 43-44 Nɩ́ fʋ́ ɩbɩ kʋlɛ tɛ́há fʋ́tɔbwɛ́ lakpan á, ka mʋ́ lɛ! Ɩbʋ alɛ́á fɔ́pʋ ɩbɩ kʋlɛ nyá nkpa ánɩ́ ɩtamatá, dʋn ánɩ́ fɔ́pʋ ɩbɩ anyɔ wíé ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ.† 45-46 Nɩ́ fʋ́ yabi kʋlɛ tɛ́há fʋ́tɔbwɛ́ lakpan á, ka mʋ́ tswɩ tsalɩfwɩ! Ɩbʋ alɛ́á fɔ́pʋ yabi kʋlɛ nyá nkpa ánɩ́ ɩtamatá, dʋn ánɩ́ fɔ́pʋ ayabi anyɔ wíé ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ.‡ 47 Nɩ́ fʋ́ nsíbi tɛ́há fʋ́tɔbwɛ́ lakpan á, loti mʋ́ lɛ. Ɩbʋ alɛ́á fɔ́pʋ nsibi kʋlɛ wíé Bulu iwíegyí ámʋtɔ, dʋn ánɩ́ fɔ́pʋ ansibi anyɔ wíé ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ. 48 Ɔtɩ́nɛ́á ɩnʋ anyambi bʋtamawú, ɩnʋ ogyá ɛ́ ɩtamadun.

49 “Tsúfɛ́ bɔ́pʋ ogyá tɩn ɔhagyíɔha ɩwɩ, fɛ́ alɩá bʋtɔpʋ́ nfɔ́lɩ tɩn afɔdɩɛ ɩwɩ.

50 “Nfɔ́lɩ bʋ ɔdwɛ, támɛ nɩ́ ɩtá ɔdwɛ á, ntɔ bɛ́lapʋ́wá mʋ́ ɔdwɛ?

“Mlɩha ɔdwɛ itsia mlɩtɔ fɛ́ nfɔ́lɩ, iwilwii itsia mlɩa mlɩ aba nsɩnɛ́.”

10

Ɔkákiná Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Mateo 19:1-12; Luka 16:18)

1 Yesu lɔ́kʋsʋ́ tsú ɩnʋ yɔ́ Yudea ɔmátɔ́, Yordan ntsu ɔbɩn. Ɔdɔm bɛtrá befia bomlí mʋ, ɔlɛtrá suná amʋ́ atɔ́ fɛ́ alɩá ɔtɔbwɛ́ yáɩ́.

2 Farisifɔ akʋ bɛba mʋ wá, bʋdekléá bɔ́sɔ mʋ kɩ. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Anɩ Mbla lɛha ɔkpa ánɩ́ oyin ɔbɛ́talɩ́ kíná mʋ ka?”

3 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ anɩ náin Mose lɔ́wa mbla há mlɩ?”

4 Bɛlɛ mʋ ɔnɔ́ bɛɛ, “Mose lɛ́ha ɔkpa ánɩ́ oyin ɔwánlɩn ɔkákiná ɔwʋlʋ́ pʋkina mʋ ka.”

5 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ klʋntɔ-odwin sʋ́ Mose lɔ́wanlɩ́n mbla ánfɩ há mlɩ. 6 Tsú brɛ́á Bulu lɛ́lɛ ɔyɩ́ á, ɔtsɩ mʋ́a oyin ɔ́lɔbwɛ. 7 Ɩ́nɩ sʋ oyin obótu sí mʋ sɩ mʋa mʋ yin yɛ́mantá mʋ kasʋ, 8 amʋ́ abanyɔ́ bɔ́bwɛ ɔyʋlʋ́ʋ kʋlɛ nɩ. Bʋtráa bʋmegyí abanyɔ́, mboún babwɛ́ ɔbakʋ́lɛ. 9 Ɩ́nɩ sʋ ahá ánɩ́ Bulu labwɛ́ amʋ́ ɩkʋlɛ a, ɔhaa mámaɩ́n amʋ́ abasʋ.”

10 Brɛ́á beyinkí ba wóyítɔ́ a, Yesu akasɩ́pʋ́ amʋ bɛtrá fɩtɛ́ mʋ asʋ́n tsú asʋ́n ánfɩ ɩwɩ. 11 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ oyin okíná mʋ ka láyétsiá ɔtsɩ bámbá á, alatɔ́ mbʋa. 12 Alɩ kɛ́n nɩ́ ɔtsɩ okíná mʋ kulu láyétsiá oyin bámbá á, alatɔ́ mbʋa nɩ́.”

Nyebí Yulá

(Mateo 19:13-15; Luka 18:15-17)

13 Aha akʋ bɛkpa nyebí ba Yesu bɛɛ, ɔpʋ́ʋ ɩbɩ dɩnka amʋ́sʋ́, támɛ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɔwa ɩyɩn wá amʋ́. 14 Brɛ́á Yesu lówun a, ɔblɔ́ lɛkɩtá mʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha nyebí ámʋ ɔkpa abʋba mɩ́ wá. Mlɩmátin amʋ́ ɔkpa, tsúfɛ́ ahá ánfɩ odu bʋ́ Bulu iwíegyí ámʋ nɩ. 15 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔhá ánɩ́ ɔmɔhɔ Bulu iwíegyí amʋ fɛ́ kebi á, omóowie mʋ́tɔ́.” 16 Mʋ́ʋ́ ɔlɛlatá amʋ́ pútá, pʋ́ ɩbɩ dɩ́ndɩ́nka amʋ́sʋ́, oloyulá amʋ́ á.

Atonyahɛ́ Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Mateo 19:16-30; Luka 18:18-30)

17 Brɛ́á Yesu lɔ́pʋ ɔkpa ɔyɔ́ á, oyin ɔkʋ lɛ́srɩ́ ba bɛda akpawunu mʋ ayabitɔ fɩ́tɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́ yilé, ntɔ nɔ́bwɛ asa nénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá?”

18 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ fʋdɛ mɩ́ tɩ ɔha yilé? Ɔhaa mégyí ɔha yilé, nkɛ́tɩ Bulu nkʋlɛ. 19 Yɛ́ɛ fʋyin Bulu mbla ámʋ dodo? Ɔbɛ́ɛ, mámɔ ɔha, mátɔ mbʋa, máwi atɔ́, máka asʋ́n dɩ́nká fʋ́ básʋ́, másisíi ɔha, bu fʋ́ sɩ́ mʋa fʋ́ yín.”

20 Oyin ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, tsú mɩ́ nyebitɔ ɔpá ndɛ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́sʋ́ gyí.”

21 Yesu lɛ́kɩ mʋ díín, mʋ asʋ́n lɔwa mʋ ɔdwɛ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɩlasí tokukʋlɛá fɔ́bwɛ. Yɛfɛ fʋ́ ɩwɩsʋ atɔ́ fɛ́ɛ́, afʋye kɔ́ba amʋ ha ahiánfɔ, mɛ́nɩ fénya siadɩɛ ɔsʋ́sʋ́. Fɔbwɛ́ mʋ́ tá á, ba afʋbobuo mɩ.” 22 Brɛ́á oyin ámʋ lónu asʋ́n ánfɩ á, ɩwɩ lowu mʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɛnatɩ́ díín, tsúfɛ́ ɔhɩ́ɛ́ ɔbʋ atɔ́.

23 Yesu lɛ́kɩ bomlí, ɔlɛbláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɩbɛ́hɩɛ wá ɔnlɩn asa ɩwɩ onyapʋ́ obówie Bulu iwíegyí ámʋtɔ!”

24 Brɛ́á akasɩ́pʋ́ amʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, ɔnɔ́ lobwie amʋ́. Támɛ Yesu lɛ́labláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ abí, Bulu iwíegyí ámʋtɔ wie ɩbɛ́hɩɛ wá ɔnlɩn! 25 Ɩlɔpɔn ha kpɔ́sɔ́ ánɩ́ ɔbɔ́tsʋn ɔbɩn-atɔ ɔbɔ́tɔ́, dʋ́n ánɩ́ ɩwɩ onyapʋ́ obówie Bulu iwíegyí ámʋtɔ.”

26 Asʋ́n ánfɩ lɛha ɔnɔ́ lɛhɩɛ bwíé amʋ́. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Mʋ́mʋ́ ma mɛɛ Bulu ɔbɔ́hɔ nkpa?”

27 Yesu lɛ́kɩ amʋ́ díín, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Tɔ́á ɩdʋn nyankpʋsa bwɛ mɔdʋ́n Bulu, tsúfɛ́ Bulu mʋ́ tɛtálɩ́ bwɛ́ tógyítɔ́.”

28 Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yɛ́ɛ anɩ mʋ́ anɩlasí tógyítɔ́ tswɩ bobuo fʋ o!”

29 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔhagyíɔha ánɩ́ olesi mʋ wóyí, mʋ apíó, mʋ sɩ mʋa mʋ yin, mʋ abí ntɛ́ɛ mʋ ɔsʋlʋ́ʋ ɔmagyáa, mɩ́a mɩ́ asʋn wankláán ámʋ sʋ á, 30 ɔbɛ́lanyá mʋ wóyí, mʋ apíó, mʋ ayín, mʋ abí pʋ́ mʋ agyapadɩɛ ámʋ odu tsé lafa séi. Bɛ́dɩnká mʋsʋ ɛ́ séi, támɛ obénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá brɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋtɔ. 31 Támɛ agyankpapʋ tsɔtsɔɔtsɔ bɛ́ba bemlí amapʋ, amapʋ ɛ́ bɛ́ba bemlí agyankpapʋ.”

Yesu Lowu Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́ Otse Saasɩ

(Mateo 20:17-19; Luka 18:31-34)

32 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɔpʋ ɔkpa bɔyɔ́ Yerusalem wúlutɔ, Yesu gyánkpá. Ɩlɔwa amʋ́ wánwan, ifú lɛkɩtá ahá ámʋ́ʋ́ bʋbuo amʋ́ ámʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛkpa akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋ ya ɩtsɛ́tɔ́, ɔlɛtrá bláa amʋ́ tɔ́á ɩbɛ́ba mʋsʋ. 33 Ɔbɛ́ɛ, “Mlɩnu! Nɩ́ awíé Yerusalem a, bɛ́lɛ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ há Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́. Bɛ́ha mɩ́ lowu ɩpɔ́n, pʋ́ mɩ́ wá ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ ɩbɩtɔ. 34 Bɔ́bwɛ mɩ́ ahinlá, tú atsʋnɔ́ wʋ́lɩ́ mɩ́, nwɛ́n mɩ́ mplɩ, mɔ́ mɩ́, támɛ ɛkɛ sáásɩ́ a, Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a mɩ tsú afúlitɔ.”

Ɔhandɛ Osúm Mʋ Aba

(Mateo 20:20-28)

35 Sebedeo abí Yakobo mʋa Yohane bɔkpʋkpɛ́ mantáa Yesu bláa mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, anɩdékléá fʋbwɛ́ɛ tɔkʋ ha anɩ.”

36 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ mlɩdéklé mlɩaa mbwɛ́ɛ ha mlɩ?”

37 Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Ha anɩtɔ ɔkʋlɛ otsia fʋ́ gyɔpɩsʋ, ɔkʋlɛ ɛ́ otsia fʋ́ bɩnasʋ brɛ́á Bulu ɔwá fʋ́ numnyam.”

38 Támɛ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩméyín tɔ́á mlɩdɛ́kʋlɩ́! Mlɛ́talɩ́ wun ɩwɩɔsɩn ámʋ́ʋ́ nɛbá bowun amʋ, ntɛ́ɛ mlɛ́talɩ́ wú lowu ámʋ́ʋ́ nówu ámʋ?”*

39 Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Ee abɛ́talɩ́.”

Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlówun ɩwɩɔsɩn ámʋ́ʋ́ nɛbá bowun amʋ, wú lowu ámʋ́ʋ́ nówu ámʋ ɛ́, 40 támɛ mma túmi ánɩ́ nɛ́lɛ ɔhá ánɩ́ obétsiá mɩ́ gyɔpɩ ntɛ́ɛ bɩnasʋ. Alɩ otsiákpá anfɩ mʋ́ ɩda gyo ahá ámʋ́ʋ́ Bulu lalá ɩnʋ yáɩ́ há ámʋ.”

41 Brɛ́á akasɩ́pʋ́ idú atráhɛ amʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, Yakobo mʋa Yohane ɩwɩ lɔ́wa amʋ́ ɔblɔ́. 42 Yesu lɛ́tɩ amʋ́ fɛ́ɛ́ ba mʋ ɩwɩ wá, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyin ánɩ́ ahá ánɩ́ bʋtobú amʋ́á bʋgyi ɔmátɔ́fɔsʋ agyípʋ́ bʋtɛhɩ́ɛ́ amʋ́ ahá, amʋ́ ahandɛ ɛ́ bʋtenyá túmi amʋ́sʋ́. 43 Támɛ mlɩtɔ mʋ́ á, ɩmába alɩ. Ɔhá ánɩ́ odekléá ɔbɔ́bwɛ mlɩtɔ ɔhandɛ ɔbwɛ́ɛ mlɩ fɛ́ɛ́ ɔkpábi. 44 Nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ ɛ́ dékléá ɔbɔ́bwɛ mlɩ nkpá ogyápʋ a, ɔbwɛ́ɛ mlɩ fɛ́ɛ́ ɔkpábi. 45 Tsúfɛ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛ́ mmɛba mbɛ́ɛ, bʋsúm mɩ́. Ahá osúmkpá nɛba, ampʋ mɩ́ nkpa hɔ ahá tsɔtsɔɔtsɔ nkpa.”

Ansibi Obwiepʋ́ Ɔkʋ Ɩlɔ Tsa

(Mateo 20:29-34; Luka 18:35-43)

46 Boyówie Yeriko wúlutɔ. Brɛ́á mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ pʋ́ ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ámʋ́ʋ́ bʋbuo mʋ amʋ bʋdɛdalɩ ɩnʋ á, bowun Timeo mʋ bi Bartimeo. Mʋ ansíbi labwíé, otsie ɔkpatɔ ɔdɛ atɔ́ kʋlɩ́. 47 Brɛ́á olonu ánɩ́ Yesu Nasaretyin amʋ dɛ́tsʋ́ʋn a, ɔlɔwa kplʋ́n bɩ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ Wíe Dawid mʋ na Yesu, wun mɩ nwɛ!”

48 Amʋ́tɔ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔkplʋ́n wa mʋ bɛɛ, ɔkpá ɔnɔ́ bun, támɛ mʋ mʋ́ ɔlɛlakplʋ́n dʋn alɩ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ Wíe Dawid mʋ na, wun mɩ nwɛ!”

49 Yesu lési lɩɩ́, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩtɩ mʋ ha mɩ.”

Bokpolí ansibi obwiepʋ́ ámʋ, bɛbláa mʋ bɛɛ, “Fʋ́ klʋn ɩdɩ́ fʋ́ asɩ, afʋkʋsʋ ba. Ɔdɛ fʋ́ tɩ!”

50 Ɩnʋ oyin ámʋ lɔ́tswɩ mʋ ɔsʋ́sʋ́ atadɩɛ tsálɩ́fwɩ́, wáan kʋsʋ́ ba Yesu wá.

51 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ fʋdeklé fɛɛ mbwɛ́ɛ ha fʋ?”

Ɩnʋ ansibi obwiepʋ́ ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, ha mɩ́ anwun atɔ́!”

52 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Natɩ, fʋ́ hógyi latsá fʋ́ ɩlɔ.”

Ɩnʋnʋ mʋ ansíbi lobwií, ɔlɛkplá buo Yesu.

11

Bɔhɔ Yesu Fɛ́ Owíe Yerusalem

(Mateo 21:1-11; Luka 19:28-40; Yohane 12:12-19)

1 Brɛ́á bowie Betfage mʋ́a Betania, awúlu ánɩ́ ɩbʋ Nfɔ-nyíbʋ ámʋ* asɩ, batá Yerusalem wie tá á, ɔlɔwa mʋ akasɩ́pʋ́ abanyɔ́ gyankpá. 2 Ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyɔ wúlu anfɩ́ ɩda mlɩ ansɩ́tɔ́ ánfɩtɔ. Nɩ́ mlowíe wúlu amʋ ɔnɔ́ á, mlówun afrímú kanáhɛ ɔkʋ da ɔfɛ́tɔ́, ɔhaa mɔ́kʋ́tsíá mʋsʋ kɩ. Mlɩsankɩ mʋ, amlɩkpa mʋ ba mɩ. 3 Nɩ́ ɔkʋ ɔfɩ́tɛ́ mlɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ mʋ sankɩ́?’ á, mlɩbla mʋ mlɩaa, ‘Anɩ Wíe dɛ́ mʋ hián. Obéyinkía mʋ ba séi.’ ”

4 Bɔyɔ á, bɔyɔ́tʋ afrímú ibí ámʋ da ɔfɛ́tɔ́ wóyí ámʋ ɔnɔ́ ɔkpabáɩ. 5 Brɛ́á bʋdɛ mʋ sankɩ́ á, aha akʋá bʋlɩɩ́ ɩnʋ bɛfɩtɛ́ amʋ́ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ afrímú ibí ámʋ sankɩ́.”

6 Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ámʋ pɛ́pɛ́ɛ́pɛ́. Besi amʋ́; akasɩ́pʋ́ amʋ bɛsankɩ́ mʋ́. 7 Bɛkpa afrímú ibí ámʋ ba Yesu. Bɛyaɩ́ amʋ́ atati dɩ́nká mʋsʋ, ɔlɔdʋ bian mʋsʋ. 8 Amʋ́tɔ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɛyaɩ́ amʋ́ atati tswɩ ɔkpatɔ, akʋ ɛ́ bebiabía afɩtáa bunbun ɔkpa ámʋsʋ. 9 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋgya Yesu nkpá mʋ́a ɔma amʋ bɔsʋrá okitikíti bɛɛ, “Hosiána! Bulu oyúla ɔhá ánfɩ ɔbá anɩ Wíe dátɔ́ ánfɩ! 10 Bulu oyúla anɩ náin Dawid iwíegyí ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋ! Hosiána bʋ ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́!”

11 Brɛ́á Yesu lówie Yerusalem a, ɔlɔyɔ Bulu ɔtswɛ́kpa, ɔlɔwa ansɩ́ kɩ tógyítɔ́ wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ wankláán. Owí lapɔn. Mʋ́ sʋ mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋ beyinkí yɔ́ Betania wúlutɔ.

Pɔntɔ Oyí Lwɩɩ́

(Mateo 21:18-19)

12 Ɔyɩ kɛhɛ brɛ́á beyinkí tsú Betania bɛbá á, akʋ́n dɛ Yesu. 13 Olowun pɔntɔ kʋá ɩlahɩ́ɛ́ pɔ́ɩ́ sɩ́sɩ́, ɩlɩɩ́ mantáa ɔkpa. Ɔlɔyɔ yɛ́kɩ bɛɛ obénya kʋ mʋ́tɔ́. Támɛ olowie mʋ́ asɩ á, afɩtáa sɔ́ɔ́n bʋ mʋ́sʋ́, tsúfɛ́ oyí ámʋ swiebɩ́ mɔkʋ́fʋn. 14 Ɩnʋ ɔlɛbláa oyí ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Tsú ndɛ pʋ́ya a, ɔhaa mɛ́ɛtrá gyi fʋ́ abi swiehɛ́.”

Mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɛ́ bonu asʋ́n ánfɩ.

Ibia Agyípʋ́ Gyáa Lɛ Bulu Ɔtswɛ́kpa Wunsɩnɛ́sʋ́

(Mateo 21:12-17; Luka 19:45-48; Yohane 2:13-22)

15 Brɛ́á bowie Yerusalem a, Yesu lɔ́yɔ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́. Ɩnʋnʋ ɔlɔwa atɔ́ afɛpʋ́ pʋ́ atɔ́ ahɔ́pʋ amʋ aná fɛ́ɛ́ gyáa dalɩ ɩnʋ bɩ. Olowuwúta kɔ́ba atsɛ́pʋ mpʋ́nʋ́ dá, súnsúnki abrɔ́dʋma afɛpʋ́ mbíá dá. 16 Ɔmɛha atɔ́ ɔfɛpʋ́ ɔkʋkʋ ɔsʋra mʋ atɔ fɛhɛ́ ka tsʋn Ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ kʋ́ráá. 17 Olosuná amʋ́ atɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Bʋmɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ bɛɛ, ‘Bɛ́tɩ mɩ́ ɔtswɛ́kpa bɛɛ, ɔmá fɛ́ɛ́ mpáɩ ɔbɔkpá?’ Támɛ mlɩlapʋ́ ɩnʋ mlí awikplu ɔŋaínkpá.”

18 Brɛ́á Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ bonu tɔ́á alabwɛ́ á, bodunká ɔkpa ánɩ́ bɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ mɔ́ mʋ. Benya ifú, tsúfɛ́ mʋ atosunáhɛ́ amʋ lɛha ɔnɔ́ lobwie ɔdɔm amʋ.

19 Brɛ́á owí lɔpɔn a, Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɛdalɩ wúlu amʋtɔ.

Hógyi Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Mateo 21:20-22)

20 Brɛ́á bʋdɛtsʋ́ʋn nyankɩ a, bowun ánɩ́ pɔntɔ oyí ámʋ ɩlawú tsú mʋ́ ɔsʋ́ beyi asɩ. 21 Ɩnʋ Petro lɛ́kaɩ́n asʋ́n ánɩ́ Yesu lɛ́bláa pɔntɔ oyí ámʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, kɩ, pɔntɔ oyí ámʋ́ʋ́ fɔlwɩɩ́ ámʋ ɩlawú!”

22 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩhɔ Bulu gyi. 23 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔbɛ́bláa ɩbʋ ánfɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Púli yowie ɔpʋtɔ’, omegyi nwɛ́ɛn mʋ klʋntɔ, olohogyi ánɩ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ mablɩ́ ámʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́ á, ibópulí yɔ́. 24 Ɩ́nɩ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, tógyítɔ́á mlɔkʋ́lɩ́ Bulu á, mlɩhogyi ánɩ́ mlɩlanyá mʋ́ dodo. Mlɩ ɩbɩ bɛ́da mʋ́. 25-26 Nɩ́ mlɩlɩ́ɩ́ mlɩdɛ́ mpáɩ bɔ, ɔkʋ asʋ́n bʋ mlɩ klʋntɔ á, mlɩsi ɔhá ámʋ lakpan kie mʋ, mɛ́nɩ mlɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ ɛ́ obési mlɩ klɛ́ kíé mlɩ.†”

Yesu Túmi Ɩwɩ Asʋn Fɩtɛ́hɛ́

(Mateo 21:23-27; Luka 20:1-8)

27 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛtrá yinkí ba Yerusalem. Brɛ́á ɔna odeki Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ á, Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn, Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛba mʋ wá. 28 Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Túmi mɔmʋ fʋ́dɛpʋbwɛ́ ntobí ánfɩ? Ma lɛ́ha fʋ́ túmi ámʋ?”

29 Yesu lɛ́lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nfɩ́tɛ mlɩ asʋn kua kʋlɛ. Nɩ́ mlɛlɛ́ mʋ́ ɔnɔ́ há mɩ́ á, mɩ́ ɛ́ nɛ́bláa mlɩ túmi oduá ndɛpʋbwɛ́ ntobí ánfɩ. 30 Bulu wá Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lénya túmi pʋ́bɔ́ ahá asú lóó, ntɛ́ɛ nyankpʋsa? Mlɩbla mɩ!”

31 Amʋ́ wʋlɛwʋlɛ bɔyɔ asʋ́n ánfɩtɔ bɛɛ, “Nɩ́ ablɩ́ anɩaa itsú Bulu wá á, ɔbɛ́fɩtɛ́ anɩ ɔbɛ́ɛ, mʋ́ ntogyi sʋ́ mlɩmɔ́hɔ mʋ gyi? 32 Ntɛ́ɛ ablɩ́ɩ anɩaa itsú anyánkpʋ́sa wá?” Támɛ bʋdɛ ahá ámʋ ifú nya, tsúfɛ́ amʋ́ fɛ́ɛ́ bohogyi ánɩ́ lɛ́lɛ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ onutó Yohane gyí. 33 Mʋ́ sʋ bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Ohwée! Anɩméyín ɔtɩ́nɛ́á olenya mʋ túmi tsú.”

Mʋ́ʋ́ Yesu ɛ́ lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́mʋ́ mɩ́ ɛ́ mmɛ́ɛbláa mlɩ túmi oduá ndɛpʋbwɛ́ ntobí ánfɩ.”

12

Apafɔ Laláhɛ Akʋ

(Mateo 21:33-46; Luka 20:9-19)

1 Yesu lɔ́wa amʋ́ asʋ́n bláa ayébitɔ bɩ. Ɔbɛ́ɛ, “Oyin ɔkʋ lɔ́dɔ wáɩn ndɔ. Olegyi ɩban bómlí mʋ́. Olokwi wáɩn amʋ onyimɛ́kpá, ɔlɔpwɛ obu fʋ́áhɛ́ kʋ há ndɔ ámʋ agyópʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ ndɔ ámʋ wá apafɔ ɩbɩtɔ, olotu ɔkpa. 2 Brɛ́á wáɩn-abí ámʋ kpɔtɩ́bɩ lɔfʋn a, ɔlɔwa mʋ osúmpʋ́ apafɔ ámʋ wá ɔbɛ́ɛ, ɔyɔ́hɔ mʋ ogyíkpá ba mʋ. 3 Támɛ apafɔ ámʋ bɛkɩtá mʋ, dá mʋ, gya mʋ sɩ́sɩ́ ɩbɩkpan. 4 Ndɔ mʋ wie amʋ lɛ́trá wa mʋ osúmpʋ́ nyɔɔsɩ amʋ́ wá. Apafɔ ámʋ bɛda mʋ ɛ́, pílan mʋ nwuntɔ, sʋ́pa mʋ. 5 Ɔlɛtrá lawá ɔbambá. Mʋ mʋ́ á, bɔmɔ mʋ. Alɩ kɛ́n bɔbwɛ atráhɛ ɛ́ nɩ́. Bɛda akʋ, mɔ́ akʋ ɛ́. 6 Ilesi mʋ onutó mʋ bi ɔkʋlɛ pɛ́á ɔtamatsúlá mʋsʋ. Ɔkɩ ɔbɛ́ɛ, bóbu mʋ mʋ́. Mʋ́ sʋ ɔlɔwa mʋ ɛ́. 7 Támɛ apafɔ ámʋ bɛblɩ́ bɛɛ, ‘Ɔ́nɩ obégyi mʋ sɩ atɔ́ nɩ́. Mlɩha amɔ mʋ, mɛ́nɩ ndɔ ámʋ ibémlí anɩ klɛ́.’ 8 Mʋ́ sʋ bɛkɩtá mʋ, mɔ́ mʋ́, tswɩ mʋ dálɩ ndɔ ámʋtɔ.

9 “Ɛkɛá ndɔ mʋ wie amʋ ɔbá á, ntɔ mlɩlahogyi mlɩaa ɔbɔ́bwɛ apafɔ ánfɩ? Ɔbɛ́ha bɔmɔ amʋ́. Ɔbɛ́lapʋ́ ndɔ ámʋ wá apafɔ bámbá ɩbɩtɔ. 10 Ntɛ́ɛ mlɩmɔ́kʋ́kla Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ kɩ? Bɔwanlɩ́n bɛɛ,

‘Ibwi ámʋ́ʋ́ obu ayípʋ bekiná ámʋ

lébemlí okonkísʋ́bwi nɩ́.

11 Bulu lɔ́bwɛ mʋ́ alɩ.

Ɩbʋ wánwan.’ ”

12 Ɩnʋ Yudafɔ ámʋ bekleá bɛ́kɩtá Yesu, tsúfɛ́ bɛbɩ ánɩ́ amʋ́ sʋ alahá yébi ánfɩ, támɛ bʋdɛ ɔdɔm amʋ ifú nya. Mʋ́ sʋ bɛnatɩ́ sí mʋ.

Lampóoka

(Mateo 22:15-22; Luka 20:20-26)

13 Ɔma a, bɔwa Farisifɔ pʋ́ Owíe Herode ahá bɛɛ, bʋyɛ́tɛtɛ́ɛ Yesu ɔnɔ́tɔ́ asʋ́n nu, abʋnya mʋ akɩtálɛ́. 14 Brɛ́á bɛba mʋ wá á, bɛbláa mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, anɩyin ánɩ́ ɔnɔkwalɩpʋ fʋgyi. Fʋtamahá ɔhaa ɔtsɛ fʋ́ agywɩɩn, tsúfɛ́ fʋtamakɩ ɔhaa ansɩ́tɔ́. Mboún Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ igyi ɔnɔkwalɩ amʋ fʋdesuná. Mʋ́ sʋ anɩdɛ́ fʋ́ fɩtɛ́ anu. Anɩ mbla lɛha ɔkpa ánɩ́ akáa lampóo ha Roma owíe dɛhɛn Kaesare, ntɛ́ɛ anɩmáka?”

15 Yesu lɛ́bɩ ánɩ́ bʋkɩ ansɩ́. Mʋ́ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Apinabwɛbí abwɛpʋ́, ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ mɩ́ sɔ́ɔ kɩ? Mlɩtsu kɔ́ba amʋ ɩkʋ ba mɩ ankɩ.”

16 Bɔpʋba mʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ma nwun pʋ́ mʋ ɩdá dɩ́n mʋ́sʋ́?”

Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Kaesare.”

17 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́mʋ́ mlɩpʋ tɔ́á igyi Kaesare klɛ́ ha Kaesare, amlɩpʋ mʋ́á igyi Bulu klɛ́ ɛ́ ha Bulu.”

Mʋ ɩwɩ lɔ́wa amʋ́ ifú.

Kʋsʋ́ Tsú Afúlitɔ Ɩwɩ Asʋn Fɩtɛ́hɛ́

(Mateo 22:23-33; Luka 20:27-40)

18 Ɔpasua kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Sadukifɔ akʋ bɛba Yesu wá. Bʋgyi ɔpasua kʋá bʋtɛblɩ́ bɛɛ, kʋsʋ́ tsú afúlitɔ ma ɩnʋ. Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, 19 “Osunápʋ́, Mose lɔ́wanlɩ́n tswɩ anɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Nɩ́ ɔkʋ mʋa mʋ ka bʋmɔkwɩɩ́ asa olowu sí mʋ ka ámʋ a, mʋ pio otsú mʋ ka ámʋ tsia, fɛ́kɩ ɔkwɩɩ ha owupʋ́ ámʋ.’ 20 Oyin ɔkʋlɛ abí abasíénɔ́ akʋ betsiá. Amʋ́tɔ́ ogyankpapʋ létsiá ɔká, támɛ ɔmɔkwɩɩ́ asa olowu. 21 Mʋ gyama lótsu ɔsʋrapʋka amʋ tsía, támɛ mʋ ɛ́ ɔmɔkwɩɩ́. Ɔsaasɩ lótsu ɔtsɩ ámʋ tsía. Mʋ ɛ́ ɔmɔkwɩɩ́. 22 Alɩɩ yɔ́tʋ osienɔ́sɩ́ amʋ. Amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ mɔ́kwɩɩ́ asa olowu. Ɔma-ɔma a, ɔsʋrapʋ amʋ ɛ́ lóbowu. 23 Afúli ɔkʋsʋ́kɛ́ a, amʋ́tɔ́ ɔmɔmʋ ɔbɔ́bwɛ mʋ kulu? Tsúfɛ́ amʋ́ abasíénɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́ betsiá mʋ.”

24 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí mlɩ ológyi. Mlɩméyín Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ntɛ́ɛ Bulu túmi. 25 Tsúfɛ́ nɩ́ afúli bɔkʋ́sʋ́ á, bɔ́bwɛ fɛ́ Bulu-abɔpʋ. Bʋméetsiá aká mʋ́a akúlu. 26 Támɛ afúlikʋsʋ́ ɩwɩ mʋ́ á, yɛ́ɛ mlɩlakla Mose ɔwʋlʋ́, nú asʋ́n ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́bláa mʋ dimbísʋ́ brɛ́á olowun oyíbi kʋ dɛ ogyá tsií, támɛ ɩmɛdɛ́hɔ́ɔ amʋ? Ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́gyí mlɩ anáin Abraham mʋa Isak pʋ́ Yakob Bulu ámʋ nɩ.’ ” 27 Ɩnʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí awupʋ́ Bulu ógyi, akɩankpapʋ Bulu ógyi. Mlɩ mʋ́ mlɩlafwɩ́ fɛ́ɛ́.”

Bulu Mbla Ámʋtɔ Mʋ́á Ɩdʋn

(Mateo 22:34-40; Luka 10:25-28)

28 Mose mbla asunápʋ́ amʋtɔ ɔkʋlɛ lɔ́bɔtʋ amʋ́ ɩnʋ, olonu asʋ́n ánɩ́ bʋdɛbɩtɩ́. Olowun ánɩ́ Yesu lalɛ́ Sadukifɔ ámʋ asʋ́n ɔnɔ́ wankláán. Mʋ́ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Bulu mbla ámʋtɔ mɔmʋ dʋ́n?”

29 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu mbla ámʋtɔ mʋ́á ɩdʋn nɩ. ‘Israelfɔ, mlɩnu. Bulu ɔkʋlɛ pɛ́ anɩ Wíe Bulu gyí. 30 Mʋ́ sʋ pʋ fʋ́ klʋn, fʋ́ ɔkláa, fʋ́ agywɩɩn pʋ́ fʋ́ ɔwʋnlɩ́n fɛ́ɛ́ dwɛ fʋ́ Wíe Bulu.’ 31 Mʋ́ nyɔɔsɩ ɛ́ gyí, ‘Dwɛ fʋ́ bá fɛ́ fʋ́ ɩwɩ.’ Mbla kʋkʋ ɩtráa ma ɩnʋá ɩdʋn ɩ́nɩ.”

32 Mbla osunápʋ́ amʋ lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, fablɩ́ ɔnɔkwalɩ. Anɩ Wíe Bulu nkʋlɛ pɛ́ bʋ ɩnʋ, ɔkʋkʋ trá ɔma ɩnʋ. 33 Apʋ́ʋ anɩ klʋn, anɩ agywɩɩn pʋ́ anɩ ɔwʋnlɩ́n fɛ́ɛ́ dwɛ́ mʋ, adwɛ anɩ aba fɛ́ anɩ ɩwɩ. Ɩdʋn mbwɩ tɔ́hɛ́ pʋ́ afɔdɩɛ kugyíkʋ.”

34 Yesu lówun ánɩ́ alabɩ́ lɛ́ asʋ́n ámʋ ɔnɔ́ wankláán, ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋma ɩfɔ́ Bulu iwíegyí ámʋtɔ.”

Mʋ́ ɔma a, ɔhaa mɛ́trá wa klʋn fɩtɛ́ mʋ asʋansʋ.

Ma Gyí Kristo Amʋ?

(Mateo 22:41-46; Luka 20:41-44)

35 Brɛ́á Yesu dɛ́ atɔ́ suná Bulu ɔtswɛ́kpa nwunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ á, ɔlɛfɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ sʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ bɛtalɩ́ blɩ́ bɛɛ, Owíe Dawid mʋ na gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́da mʋ ofúli amʋ)? 36 Tsúfɛ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́ha Owíe Dawid onutó lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

‘Anɩ Wíe Bulu lɛ́bláa mɩ́ Wíe ɔbɛ́ɛ,

“Tsia mɩ́ gyɔpɩsʋ nfɩ

yɔ́fʋn brɛ́á nɛ́ha fɛ́tsatsáa fʋ́ alupʋ́sʋ́.” ’

37 Owíe Dawid onutó lɛ́tɩ mʋ ɔbɛ́ɛ mʋ wie. Nkálɩ sʋ ɔtráa ogyi mʋ na?”

Asʋ́n ánfɩ lɔ́wa ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ámʋ́ʋ́ befia bomlí mʋ amʋ ɔdwɛ, bɔpʋ ansigyí nú mʋ asʋ́n.

Mose Mbla Asunápʋ́ Tsiátɔ́

(Mateo 23:1-36; Luka 20:45-47)

38 Yesu lɛ́blɩ́ mʋ atosunáhɛ́ amʋtɔ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ wankláán Mose mbla asunápʋ́sʋ. Bʋtekle ligá wa nátɩ́ kí, bʋtekle bɛɛ, ahá bʋbún ha amʋ́ itsiá dɩnsʋ. 39 Otsiákpá yilé bʋtekle tsiá Yudafɔ ofíakpa pʋ́ nkɛ ogyíkpá. 40 Bʋtesísi asʋrapʋ, swɩ́ɩ́ amʋ́ amʋ́ wóyí. Bʋtepina bɔ mpáɩ tɩ́ntɩ́ɩ́ntɩ́n ahátɔ pʋ́bun amʋ́ lalahɛsʋ. Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ kínkíínkín!”

Ɔsʋrapʋ Ɔkʋ Tswɩtswɩ

(Luka 21:1-4)

41 Yesu létsiá mantáa tswɩtswɩ dáka Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ, ɔdɛ ahá kɩ́ɩ bʋdɛpʋ amʋ́ tswɩtswɩ bɔwa mʋ́tɔ́. Ahá ánɩ́ amʋ́ ɩbɩtɔ bʋ odwin bʋdɛpʋ kɔ́ba akpɔnkpɔntɩ bɔwa. 42 Ɩnʋ ɔsʋrapʋ ɔkʋá ɔma tɔtɔ ɛ́ lɔ́pʋ mʋ kɔ́ba-ana bɔwa dáka ámʋtɔ. 43 Mʋ́ʋ́ ɔlɛtɩ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ba mʋ wá, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, tswɩtswɩá ɔsʋrapʋ anfɩ́ ɔma tɔtɔ lawá á, ɩdʋn ɔhagyíɔha klɛ́. 44 Tsúfɛ́ atráhɛ amʋ fɛ́ɛ́ á, amʋ́ kɔ́ba tsɔtsɔɔtsɔtɔ balɛ́ kpalobí tsú bɔwa. Támɛ ɩ́nɩá ɔsʋrapʋ anfɩ mʋ́ má tɔtɔ sʋ tɔ́á ɔbʋ fɛ́ɛ́ alapʋ́ bɔwa á.”

13

Bulu Ɔtswɛ́kpa Amʋ Bwie

(Mateo 24:1-2; Luka 21:5-6)

1 Brɛ́á Yesu lɛ́dalɩ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ ɔyɔ́ á, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋtɔ ɔkʋlɛ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, kɩ mbu wankláán pʋ́ abwi akpɔnkpɔntɩ ánfɩ bɔpʋyi mʋ́ ánfɩ akɩ́lɛ!”

2 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yɛ́ɛ fawun mbu akpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ánfɩ? Bóbwie mʋ́ fɛ́ɛ́ bun. Ibwi kʋlɛ kʋ́ráá méesian dɩnká mʋ́ básʋ́.”

Ɩwɩɔsɩn Mʋ́a Ɩkplán

(Mateo 24:3-14; Luka 21:7-19)

3 Brɛ́á Yesu tsie Nfɔ-nyíbʋ ámʋsʋ, ɔdɛ Bulu ɔtswɛ́kpa mbu ámʋ kɩ́ɩ a, Petro, Yakobo, Yohane mʋa Andrea nkʋlɛ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, 4 “Bla anɩ, brɛ́ mɔmʋtɔ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ bɛ́ba? Osúna mɔmʋ ɛ́ ɔbɛ́ba, ibósuná ánɩ́ mʋ́ brɛ́ lafʋn?”

5 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ wankláán, mɛ́nɩ ɔhaa mɛ́ɛmlɛ́ mlɩ. 6 Ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔ́pʋ mɩ́ dá ba bɛɛ, amʋ́gyí Kristo amʋ nɩ. Bɛ́mlɛ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔ́fwɩ ɔkpa. 7 Nɩ́ mlonúá ɩsá ladá mantáa mlɩ ntɛ́ɛ ɔtɩnɛkʋ á, opúni mátsií mlɩ Tsúfɛ́ lehián ánɩ́ ɩ́nɩ aná fɛ́ɛ́ bɛ́ba, támɛ imedésuná ánɩ́ ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔkɛ́ ámʋ lafʋn. 8 Tsúfɛ́ ɔmá bɔ́kɔ aba. Awíe bɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ abasʋ. Ɔsʋlʋ́ʋ bɛ́kpɩnkɩ́ ntɩ́nɛ́-ntɩ́nɛ́. Akʋ́n ɛ́ bɛ́ba. Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ igyi fɛ́ ɩwɩɔsɩn ánɩ́ ɔtsɩ towun brɛ́á ɩkwɩ́ɩ dɛ mʋ dwiín.

9 “Mʋ́ sʋ mlɩ mʋ́ mlɩkɩ mlɩ ɩwɩ wankláán. Tsúfɛ́ mɩ́ sʋ bɔ́pʋ mlɩ há Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́, bɛ́da mlɩ amʋ́ ofíakpa awúlu-awúlusʋ. Bɛ́kpa mlɩ ya ɔmásʋ́ agyípʋ́ pʋ́ awíe ansɩ́tɔ́, mɛ́nɩ mlégyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ. 10 Támɛ ilehián ánɩ́ bégyankpá dá asʋn wankláán ámʋ ɔkan súná ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́. 11 Nɩ́ bɛkɩ́tá mlɩ ya a, mlɩmágywɩ́ɩn asʋ́n ánɩ́ mlɛ́blɩ́. Mlɩblɩ asʋ́ngyíasʋ́n ánɩ́ Bulu ɔbɔ́pʋwá mlɩ ɔnɔ́ alɩ brɛ́ ámʋtɔ. Tsúfɛ́ megyí mlɩ onutó ɔbɔ́tɔɩ́, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ɔbɔ́tɔɩ́ tsʋn mlɩsʋ.

12 “Apíó bɛ́lɛ amʋ́ apíó há lowu. Abí asɩ́ bɛ́lɛ amʋ́ abí há. Abí ɛ́ bɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ amʋ́ akwɩɩ́pʋ́sʋ, há bɔ́mɔ amʋ́. 13 Mɩ́ sʋ ahá fɛ́ɛ́ bólu mlɩ, támɛ nɩ́ mlɛ́talɩ́ wá klʋn lɩ́ɩ́ kínkíínkín yɔ́fʋn mʋ́ ɔnɔ́mɔ á, Bulu ɔbɔ́hɔ mlɩ nkpa.

Ɩwɩɔsɩn Wúunbɩ

(Mateo 24:15-28; Luka 21:20-24)

14 “Támɛ nɩ́ mlowun akisítɔá itobwíé ɔmá, ɩda ɔtɩ́nɛ́á mlɩmɛ́dɩ́n ansɩ́ ánɩ́ ɩbɛ́ba a, (aklápʋ, mlɩnu mʋ́ asɩ.) Mʋ́mʋ́ ahá ánɩ́ bʋbʋ Yudea ɔmátɔ́ bʋsrɩ yɔ abʋsʋ. 15 Ɔhá ánɩ́ ɔdɩn obusʋ mákplɩ botsu tɔtɔ obuto! 16 Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ ndɔtɔ ɛ́ máyinkí botsu mʋ tati. 17 Amenyapʋ́ pʋ́ abí-ayín ánɩ́ bʋpia abi bɔbwɛ alɩ brɛ́ ámʋtɔ, bʋgyɔ́wɩ nɩ́! 18 Mlɩkokoli Bulu mlɩaa, mlɩ ɔsrɩ́kɛ́ amʋ ɩmábwɛ nyankpʋ mʋ́a atsalɩbɩ́. 19 Tsúfɛ́ asʋn wunhɛ ánɩ́ ɩbɛ́ba alɩ brɛ́ ámʋtɔ odu mɔkʋ́ba tsú brɛ́á Bulu lɔ́bwɛ ɔyɩ́ ɔpá kɩ. Mʋ́ odu kʋkʋ ɛ́ ɩmɛ́ɛtrá ba ɛkɛkɛɛkɛ. 20 Nɩ́ Bulu mɛ́dɩnkɩ́ nkɛ ámʋsʋ á, tɛkɩ ɔhaa méesian ɔyɩ́tɔ́. Támɛ ahá ámʋ́ʋ́ alalɛ́ pʋ́bwɛ́ mʋ klɛ amʋ sʋ aladɩ́nkɩ́ nkɛ ámʋsʋ.

21 “Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, nɩ́ ɔkʋ lɛ́bláa fʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Kɩ, Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) bʋ nfɩ ntɛ́ɛ nána’ á, máhógyi. 22 Tsúfɛ́ ahá ánɩ́ bɛɛ amʋ́gyí Kristo amʋ pʋ́ ahá ánɩ́ bɔ́wa afunu bɛɛ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ bʋgyi tsɔtsɔɔtsɔ bɛ́ba ɔyɩ́tɔ́. Bɔ́bwɛ ofúla pʋ́ osúna pʋ́mlɛ́ ahá. Nɩ́ bɛ́talɩ́ kʋ́ráá á, bɛ́mlɛ́ ahá ámʋ́ʋ́ Bulu lalɛ́ ámʋ ɛ́. 23 Támɛ mlɩkɩ wankláán! Nabláa mlɩ tógyítɔ́ asa ɩbɛ́ba.

Nyankpʋsa-Mʋ-Bi Ámʋ Ɩbábɩ

(Mateo 24:29-31; Luka 21:25-28)

24 “Ɩwɩɔsɩn wúun amʋ ɔma a, owí ɔbɛ́ta, ɔtsra ɛ́ ɔmɛ́ɛtrá fɛɩ́. 25 Ntsrakpabi bɛ́kpa tsú ɔsʋ́sʋ́ bɛda. Nwʋlʋ́táa mʋ́a mʋ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́ bɛ́kpɩnkɩ́. 26 Ɔhagyíɔha obówun ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ napʋ́ túmi mʋ́a numnyam kpɔnkpɔntɩ mbʋ nwʋlʋ́táatɔ tsú ɔsʋ́sʋ́ nɛbá. 27 Ɩnʋ Bulu ɔbɔ́wa mʋ abɔpʋ bɛ́yɛkpa mʋ ahá ámʋ́ʋ́ alalɛ́ ámʋ tsú ɔyɩ́ afʋnka ana ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́.

Ɔyɩ́ Ɔnɔ́mɔ Ɩwɩ Osúna

(Mateo 24:32-35; Luka 21:29-33)

28 “Mlɩpʋkɩ pɔntɔ oyí. Nɩ́ mʋ́ abámbi dɛpɔɩ́, ɩdɛ atɛ pɔpwɛ lɛ á, mlɩtɛbɩ́ ánɩ́ awikpan brɛ́ lafʋn. 29 Alɩ kɛ́n, nɩ́ mlowun ánɩ́ ntobí ánfɩ fɛ́ɛ́ ɩdɛ mʋ́tɔ́ bá a, mlɛ́bɩ ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɩbábɩ lafʋn ta nɩ́. Nawíé wóyí ámʋ ɔnɔ́ tá. 30 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ndɛmba-abí anfɩ fɛ́ɛ́ bʋmóowu tá, asa ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ bɛ́ba mʋ́tɔ́. 31 Ɔsʋ́ mʋ́a asɩ fɛ́ɛ́ bɔ́tsʋn, támɛ mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ mɔ́ɔtsʋn ɛkɛkɛɛkɛ.

Nyankpʋsa-Mʋ-Bi Ámʋ Ɩbábɩ

(Mateo 24:36-44)

32 “Támɛ ɔhaa méyín ɛkɛ ntɛ́ɛ brɛ́á ntobí ánfɩ fɛ́ɛ́ ɩbɛ́ba. Bulu-abɔpʋ bʋmeyín. Bulu mʋ Bi ámʋ ɛ́ méyín, nkɛ́tɩ anɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ nkʋlɛ pɛ́ yin. 33 Mlɩdɩnka ansɩ́ ɩwɩsʋ, tsúfɛ́ mlɩméyín ɛkɛá brɛ́ ámʋ ɩbɔ́fʋn. 34 Igyi fɛ́ ɔkʋá ɔdɛ ɔkpa tu, olesi mʋ wóyí wá mʋ asúmpʋ́ ɩbɩtɔ. Ɔlɛha okugyíɔkʋ agyʋ́má ɔbɛ́ɛ ɔbwɛ́ɛ. Ɔlɛbláa wóyí ámʋ ogyópʋ ɛ́ ɔbɛ́ɛ, ɔyɩ́rɩ ɩwɩ ogyo wóyí ámʋ wankláán. 35 Mʋ́ sʋ mlɩdɩnka ansɩ́ ɩwɩsʋ, tsúfɛ́ mlɩméyín brɛ́á wóyí mʋ wie amʋ ɔbɛ́ba. Fíalɩ ntʋ́pwɛ o, ɔyɩ́-nsɩnɛ́ o, bakɛ o, ntɛ́ɛ nyankɩ. 36 Mlɩdɩnka ansɩ́ ɩwɩsʋ, mɛ́nɩ ɔbá bofwie mlɩtɔ á, ɔmɔbɔtʋ mlɩ ánɩ́ mlɩladídɩ. 37 Asʋ́n ánfɩ ndɛ mlɩ bláa anfɩ kɛ́n ndɛ ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ bláa. Mbɛ́ɛ, ‘Mlɩdɩnka ansɩ́ ɩwɩsʋ.’ ”

14

Bɛkɩklɩ́ɩ Yesu Nwunsʋ

(Mateo 26:1-5; Luka 22:1-2; Yohane 11:45-53)

1 Ilesi nkenyɔ́ Yudafɔ abʋgyi Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ pʋ́ Bodobodo Mátúhɛ́Nkɛ. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ bodunká ɔkpa ánɩ́ bɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ kɩ́tá Yesu ŋáintɔ, mɔ́ mʋ kokooko. 2 Támɛ bɛblɩ́ bɛɛ, “Megyí Katsʋn Nkɛ ánfɩtɔ abɔ́mɔ mʋ, mɛ́nɩ kpokiti mɛ́ɛda ɔmá ámʋtɔ.”

Ofobí Fánfáánfán Pʋwʋ́lɩ́ Yesu

(Mateo 26:6-13; Yohane 12:1-8)

3 Brɛ́á Yesu bʋ Betania wúlutɔ, Simon ɔkʋá alalɔ́ ɩlɔ pɛpɛ kɩ wóyítɔ́ ɔdɛ atɔ́ gyí a, ɔtsɩ ɔkʋ lɛ́ba ɩnʋ; ɔdɛ prɛntʋa wankláán kʋá ofobí fánfán ánɩ́ ɩbʋ ibíá bʋ mʋ́tɔ́. Oletií mʋ́ ɔnɔ́, ɔlɛtsɛɩ́ ofobí ámʋ wʋ́lɩ́ Yesu nwuntɔ. 4 Akʋ bʋbʋ ɩnʋá ɩmɔwa amʋ́ ɔdwɛ. Bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ ɔdɛ ofobí ánfɩ yintá? 5 Tɛkɩ abɛ́talɩ́ fɛ́ ofobí fánfán ánfɩ, mʋ́ ibíá bɔ́dʋn ɔbakʋ́lɛ ofi ɔkʋlɛ ɩkɔká ánfɩ, pʋ́há ahiánfɔ.” Bɛhɩɛ wá ɩyɩn wá ɔtsɩ ámʋ.

6 Támɛ Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩsi mʋ! Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ mʋ háan? Ɩtɔ yilé alabwɛ́ há mɩ́. 7 Ahiánfɔ bétsiá mlɩ wá ekekegyíɛkɛ. Brégyíbrɛ́á mlɩdéklé a, mlɛ́talɩ́ wá awɩtɔlɛ há amʋ́, támɛ mɩ́ mʋ́ mméetsiá mlɩtɔ yɔ́. 8 Alabwɛ́ mʋ́á ɔbɛ́talɩ́ pʋ́lá mɩ́ ɔyʋlʋ́ʋ yáɩ́ há mɩ́ opulákɛ́. 9 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔyɩ́tɔ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á bɛ́da Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan a, bɛ́blɩ́ tɔ́ ánfɩ ɔtsɩ ánfɩ labwɛ́ ánfɩ pʋ́káɩ́n mʋsʋ.”

Yuda Iskariot Lótsulá Ánɩ́ Ɔbɛ́lɛ Yesu Há

(Mateo 26:14-16; Luka 22:3-6)

10 Mʋ́ ɔma a, mʋ akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋtɔ ɔkʋlɛá bʋtɛtɩ́ mʋ Yuda Iskariot lóyówun Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ, mɛ́nɩ ɔbɛ́lɛ Yesu há amʋ́. 11 Brɛ́á bonu asʋ́n ánfɩ á, ɩlɛhɩɛ wá amʋ́ ɔdwɛ. Bɛhɩɛ mʋ asɩ ánɩ́ bɛ́ka mʋ ɩkɔ. Mʋ́ sʋ olodunká ɔkpa ánɩ́ ɔbɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ lɛ́ Yesu há amʋ́.

Katsʋn Atogyihɛ Gyí

(Mateo 26:17-25; Luka 22:7-14, 21-23; Yohane 13:21-30)

12  Bodobodo Mátúhɛ́Nkɛ ámʋtɔ ɛkɛ gyankpapʋá bʋtɔmɔ́ Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ akúfa lɔ́fʋn. Yesu akasɩ́pʋ́ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, obu mɔmʋtɔ ayɛla ha fʋ, afʋgyi Katsʋn Nkɛtɔ atogyihɛ amʋ?”

13 Mʋ́ʋ́ ɔlɔwa amʋ́tɔ́ abanyɔ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyɔ Yerusalem wúlutɔ, mléfia oyin ɔkʋá ɔsʋ ntsu-ɔlɔ́, mlɩbuo mʋ. 14 Wóyí oduátɔ́ obówie á, mlɩfɩtɛ wóyí mʋ wie amʋ mlɩaa, ‘Nkʋ́nʋ́ afɔɔ́ ɔswɩɩ́kpá bʋ, ánɩ́ mɩ́a mɩ́ akasɩ́pʋ́ abɛ́ba begyi Israelfɔsʋ Katsʋn atogyihɛ amʋ?’ 15 Obósuná mlɩ abansʋ́rʋ yílé kʋá balá mʋ́tɔ́ yáɩ́. Mlɩbwɛ atɔ́ ámʋ yaɩ ɩnʋ.”

16 Yesu akasɩ́pʋ́ amʋ bɔyɔ wúlu amʋtɔ á, bowun tógyítɔ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ámʋ pɛ́pɛ́ɛ́pɛ́, bɔbwɛ Israelfɔsʋ Katsʋn atogyihɛ amʋ yáɩ́ ɩnʋ.

17 Brɛ́á nsaɩntɔ deklúun a, Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɛba ɩnʋ. 18 Atɔ́ ámʋ ogyíkpá a, Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, mlɩtɔ ɔkʋlɛá mɩ́a mʋnyɔ ɩbɩ da ɔlɛpɛtɔ ɔbɛ́lɛ mɩ́ há.”

19 Asʋ́n ánfɩ lɛ́hɩɛ han akasɩ́pʋ́ amʋ. Mʋ́ sʋ befi asɩ bʋdɛ mʋ fɩtɛ́ ɩkʋlɛ-kʋlɛ bɛɛ, “Mɩ́ nɩ́ lóó?”

20 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ ahá dúanyɔ ánfɩtɔ ɔkʋlɛá mɩ́a mʋnyɔ ɩbɩ da ɔlɛpɛtɔ ɔbɛ́lɛ mɩ́ há nɩ́. 21 Mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nówu fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n tswɩ, támɛ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbɛ́lɛ mɩ́ há ámʋ ɔgyɔ́wɩ nɩ́. Nɩ́ bʋmetepí kwɩ́ɩ́ mʋ kʋ́ráá á, tɛkɩ ɩbʋ alɛ́ há mʋ.”

Yesu Ntʋ́pwɛ Atogyihɛ Tráhɛ

(Mateo 26:26-30; Luka 22:14-20; 1 Korintofɔ 11:23-25)

22 Brɛ́á bʋdɛ atɔ́ ámʋ gyí a, Yesu lɛ́lɛ bodobodo ipín, ɔlɛda Bulu ɩpán, bíábía mʋ́tɔ́ pʋ́há amʋ́, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩhɔ, mɩ́ ɔyʋlʋ́ʋ nɩ.”

23 Ɩnʋ olotsu ntá-ɛwɛ, ɔlɛda Bulu ɩpán, pʋ́há amʋ́ fɛ́ɛ́ bonu. 24 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ obugya nɩ. Mʋ́ Bulu dɛ́pʋsí mʋ ntam* ánɩ́ alaká há ahásʋ nɩ́. Bɛ́tsɛɩ́ mʋ́ wʋ́lɩ́ asɩ ahá tsɔtsɔɔtsɔ lakpan sʋ. 25 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, mmɛ́ɛtrá nu wáɩn-abí ntá ánfɩ alɩɩ yɔ́fʋn ɛkɛá nónu mʋ́ pɔ́pwɛ Bulu iwíegyí ámʋtɔ.”

26 Benya wá ɩlʋ dá Bulu ɩpán tá alɩ, bɛnatɩ́ yɔ́ Nfɔ-nyíbʋ ámʋsʋ.

Petro Ɔbɔ́swɩɩ́ Ɔbɛ́ɛ Mʋmeyín Yesu

(Mateo 26:31-35; Luka 22:31-34; Yohane 13:36-38)

27 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ fɛ́ɛ́ mléyinkí mɩ́ ɔma. Tsúfɛ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, ‘Nɛ́da akúfa ɔkpapʋ́ ámʋ lɛ́dá, mʋ akúfa bɛ́dasáɩ́n.’ 28 Támɛ nɩ́ Bulu ɔkʋ́sʋ́a mɩ tsú afúlitɔ á, négya mlɩ nkpá yɔ́ Galilea ɔmátɔ́.”

29 Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ amʋ́ fɛ́ɛ́ beyinkí fʋ́ ɔmá kʋ́ráá á, mɩ́ mʋ́ mméeyinkí ɛkɛkɛɛkɛ.”

30 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ fʋ́ bláa. Onyenɩ, asa batɛ ɔbɛ́lɛ ɔnɔ́ tse nyɔ á, fɔ́swɩɩ́ pʋ́ ɩbɩ wá ogyá tse sa fɛɛ fʋmeyín mɩ́.”

31 Ɩnʋ Petro lɛ́fɩn yabi yi ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ lowu igyi kʋ́ráá á, mméekiná fʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ.”

Alɩ kɛ́n atráhɛ amʋ ɛ́ fɛ́ɛ́ bɛblɩ́ nɩ́.

Mpáɩbɔ Getsemane

(Mateo 26:36-46; Luka 22:39-46)

32 Boyówie ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ Getsemane. Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩtsia nfɩ, nɔyɔ́bɔ mpáɩ.” 33 Ɔlɛkpa Petro mʋa Yakobo pʋ́ Yohane buo ɩwɩ. Ɩnʋ asʋ́n lɛhɩɛ́ han mʋ, mʋ ansɩ́ lɛpɛ. 34 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Asʋ́n ɩhɩ́ɛ́ dɛ mɩ́ háan. Ideklé mɔ mɩ́. Mlɩtsia nfɩ, amlɩgyo.”

35 Ɩnʋ ɔlɛnatɩ́ yɔ́ nkpá kpalobí, ɔlɛda akpawunu kókóli Bulu ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ɩbɔ́wa alɛ́ á, ha brɛ́ ánfɩ ɩtsʋn mɩsʋ.” 36 Mʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Abba† Mɩ́ Sɩ́, fʋtɛtálɩ́ bwɛ́ tógyítɔ́. Ha ntá-ɛwɛ ánfɩ‡ ɩtsʋn mɩsʋ! Támɛ megyí tɔ́á ndeklé, mboún mʋ́á fʋdeklé ɩbá mʋ́tɔ́!”

37 Oleyinkí bá akasɩ́pʋ́ amʋ wá bowun ánɩ́ bʋdɛdɩdɩ. Ɩ́nɩ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ Petro ɔbɛ́ɛ, “Simon, fʋdɛdɩdɩ? Fʋmɛtalɩ́ gyo dɔnhwɩ́rɩ kʋlɛ kpán? 38 Mlɩgyo amlɩkokoli Bulu, mɛ́nɩ mlɩmóowie ɩsɔ́kɩtɔ. Tsúfɛ́ ɔŋɛ́ ámʋ déklé, támɛ nyankpʋsa lɔ́pɔn.”

39 Ɔlɛtrá yɔ́bɔ mpáɩ, bláa Bulu asʋn kua kʋlɛ amʋ kɛ́n. 40 Ɔlɛtrá yinkí ba bowun ánɩ́ akasɩ́pʋ́ amʋ bʋtráa bʋdɛdɩdɩ, tsúfɛ́ dɩdɩ́ dɛ amʋ́ bʋ. Bʋmɛtalɩ́ bláa mʋ asʋansʋ.

41 Brɛ́á ɔlɛba otse saasɩ a, ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlatráa si mlɩda mlɩdɛ́ ɔkpʋ́nʋ́ da? Itsía alɩ ngya! Brɛ́ ámʋ lafʋn ánɩ́ bɔ́pʋ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ wá lakpan abwɛpʋ́ ɩbɩtɔ. 42 Mlɩkʋsʋ ayɔ. Mlɩkɩ, ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔdɛ mɩ́ lɛ há ámʋ ná á!”

Yesu Kɩtá

(Mateo 26:47-56; Luka 22:47-53; Yohane 18:3-12)

43 Yesu ɔnɔ́ mesi asa akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋtɔ ɔkʋlɛá bʋtɛtɩ́ mʋ Yuda lóbowie ɩnʋ. Ɔdɔm ánɩ́ bʋdɛ ndayí pʋ́ nkpotí bʋbuo mʋ. Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn, Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ lɔ́wa amʋ́. 44 Yuda amʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ Yesu há ámʋ lɛ́bláa ɔdɔm amʋ yáɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ámʋ́ʋ́ nɛ́latá pútá ámʋ gyí ɔhá ámʋ nɩ. Mlɩkɩta mʋ kínkíínkín, amlɩkpa mʋ natɩ.”

45 Ɩnʋ ɔlɛnatɩ́ laa yɔ́ Yesu wá, yókpolí mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́!” Ɔlɛlatá mʋ pútá. 46 Ɩnʋ ahá ámʋ bɛnatɩ́ tʋ́ Yesu, kɩ́tá mʋ kínkíínkín. 47 Támɛ ɩnʋ alɩɩ́pʋ́ amʋtɔ ɔkʋlɛ lɔ́tswɩ mʋ ɔdayí kpá Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn osúmbi ɔkʋ ɩsʋ lɛ́. 48 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ogyo otswapʋ́ ngyi, sʋ́ mlɩlatsú nkpotí pʋ́ ndayí mlɛbá mɩ́ ɔkɩtákpá? 49 Ntsie mlɩ wá Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ ekekegyíɛkɛ, ndɛ mlɩ atɔ́ suná, mlɩmɛ́kɩtá mɩ́ ɛkɛkɛɛkɛ. Ɩ́nɩ lahá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩlaba mʋ́tɔ́.”

50 Ɩnʋ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ fɛ́ɛ́ bɛsrɩ́ sí mʋ.

51 Ilesi ɔyasubi ɔkʋá ɔlɔwa ligá nkʋlɛ. Bɛkɩtá mʋ, 52 támɛ ɔlɔkɔlɩ, sí mʋ ligá ámʋ wá amʋ́ ɩbɩtɔ, pʋ́ yayá srɩ́.

Yudafɔ Ahandɛ Ansɩ́tɔ́ Lɩɩ́

(Mateo 26:57-68; Luka 22:54-55, 63-71; Yohane 18:13-14, 19-24)

53 Bɛkpa Yesu ya Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn wóyí. Igyí ahapʋ́ dɛhɛn, Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ fɛ́ɛ́ bafia ɩnʋ. 54 Petro lɛ́pɛtɩ́ buo amʋ́ ɔma tsútsúútsú, alɩɩ yówie wóyítɔ́ ɩnʋ. Ɩnʋ oleyétsiá ɩnʋ asúmpʋ́ wá, ɔdɛ ogyá núu. 55 Ɩnʋ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́§ atráhɛ fɛ́ɛ́ bodunká ahá ánɩ́ bɛ́ka asʋ́n dɩ́nká Yesusʋ, mɛ́nɩ bɛ́lɩɩ́ amʋ́ asʋn blɩ́hɛ́sʋ mɔ́ mʋ, támɛ bʋmenya. 56 Tsúfɛ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔwa afunu dɩ́nká mʋsʋ, támɛ amʋ́ fɛ́ɛ́ ɔnɔ́ lɔtsʋn ɔtsan.

57 Ɩnʋ akʋ bɔkʋsʋ́ ká asʋ́n dɩ́nká mʋsʋ bɛɛ, 58 “Anɩlónuá ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nóbwie Bulu ɔtswɛ́kpa anfɩ bapʋ́ ɩbɩ yi anfɩ, támɛ nkɛnsá ɔma a, nɛ́layi pɔ́pwɛá megyí nyankpʋsa ɔbɔ́pʋ ɩbɩ yi mʋ́.’ ” 59 Támɛ amʋ́ ɛ́ amʋ́ ɔnɔ́ mɔbwɛ kʋlɛ.

60 Ɩnʋ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ amʋ́ fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́, ɔlɛfɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Fʋma ɔnɔ́ lɛ́? Fʋma asʋansʋ blɩ́ pʋ́lɛ́ fʋ́ ɩwɩ?”

61 Támɛ Yesu mɛ́lɛ asʋansʋ ɔnɔ́. Mʋ́ʋ́ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ lɛ́trá fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bulu ámʋ́ʋ́ bʋtɛkánfʋ́ ámʋ mʋ Bi gyí fʋ́? Fʋ́gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́da mʋ ofúli amʋ) nɩ?”

62 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ee! Mɩ́ nɩ́! Mlówun ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ntsie Bulu Otúmípʋ gyɔpɩsʋ ánfɩ ndɩn nwʋlʋ́táasʋ tsú ɔsʋ́sʋ́ nɛbá.”

63 Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ lɛ́kɩtá mʋ atadɩɛ bálɩ́ mʋ́ kɩaan.* Mʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Adánsɩɛ mɔmʋ anɩtráa anɩgyó? 64 Mlɩlanú abususʋ ánɩ́ alablɩ́. Nkálɩ gyí mlɩ agywɩɩn?”

Amʋ́ fɛ́ɛ́ botsulá ánɩ́ olegyi pɔ́n, bʋmɔ́ɔ mʋ.

65 Amʋ́tɔ́ akʋ bɔwa atsʋnɔ́ tutúu wʋlɩ́ mʋ bɩ. Bɔpʋ atɔ́ tin mʋ ansíbi, bɔfʋlɩ́ mʋ atswɛ, bláa mʋ bɛɛ, “Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́, suna anɩ ɔhá ánɩ́ ɔlɔfʋlɩ́ fʋ́ ɩtswɛ!” Ɩnʋ agyópʋ amʋ ɛ́ bɛdadáa mʋ asʋtɔ.

Petro Lɔ́swɩɩ́ Ɔbɛ́ɛ Mʋmeyín Yesu

(Mateo 26:69-75; Luka 22:56-62; Yohane 18:15-18, 25-27)

66 Petro lési otsie wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ, Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ osúmbi tsɩ́hɛ́ ɔkʋ lɛ́ba. 67 Brɛ́á olowun Petro tsie ɔdɛ ogyá núu a, ɔlɛkɩ mʋ díín. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ Petro ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́a Yesu Nasaretyin amʋ nyɔ ná.”

68 Támɛ Petro lɔ́swɩɩ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mmeyín tɔtɔ tsú asʋ́n ánfɩ fʋdɛblɩ́ ánfɩ ɩwɩ!” Ɔlɛnatɩ́ yɛ́lɩɩ́ ɔkpa ɔnɔ́, ɩnʋ batɛ lɔ́bʋn.†

69 Osúmbi tsɩ́hɛ́ ámʋ lɛ́trá yɔ́tʋ mʋ ɩnʋ, ɔlɔwa ahá ámʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ ɩnʋ ámʋ bláa bɩ ɔbɛ́ɛ, “Amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛ gyí oyin ánfɩ.” 70 Támɛ Petro lɛ́trá swɩɩ́ pʋ́ ɩbɩ wá ogyá.

Ɩlɔbwɛ kpalobí á, ahá ámʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ ɩnʋ ámʋ bɛbláa Petro bɛɛ, “Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛ fʋgyi, tsúfɛ́ Galileayin fʋ́ ɛ́ fʋ́gyi?”

71 Ɩnʋ Petro lɔ́wa ntam kakáa bɩ ɔbɛ́ɛ, “Nɛká tógyítɔ́, mmeyín oyin ánfɩ mlɩdɛ́ mʋ ɩwɩ asʋ́n blɩ́ ánfɩ.”

72 Ɩnʋ batɛ lɔ́bɔn otse nyɔɔsɩ. Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́kaɩ́n asʋ́n ámʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fɔ́swɩɩ́ tse sa fɛɛ fʋmeyín mɩ́ asa batɛ ɔbɛ́lɛ ɔnɔ́ tse nyɔ.” ámʋsʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛkpa isú yi, hɩ́ɛ́ sú woo.

15

Yesu Pilato Ansɩ́tɔ́ Lɩɩ́

(Mateo 27:1-2, 11-14; Luka 23:1-5; Yohane 18:28-38)

1 Ɔyɩ kɛhɛ nyankɩ-nyankɩ a, Yudafɔ ahandɛ-ahandɛ amʋ fɛ́ɛ́ befia kɩtá agywɩɩn. Akʋ bʋgyi, Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn, Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Yudafɔ ahandɛ atráhɛ*. Ɩnʋ bɛha bɛklɩ́ɩ Yesu, pʋ́ mʋ yɔ́wa Pilato ɩbɩtɔ. 2 Pilato lɛ́fɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́gyí Yudafɔ owíe amʋ nɩ?”

Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ee, mʋ́ fablɩ́ á!”

3 Ɩnʋ igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bɛka asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ dɩ́nká Yesusʋ. 4 Mʋ́ sʋ Pilato lɛ́fɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Kɩ asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔá baká dɩ́nká fʋ́sʋ́, fʋma mʋ́ ɔnɔ́ lɛ́?”

5 Támɛ Yesu mɛlɛ asʋansʋ ɔnɔ́. Mʋ sʋ ɩlɔwa Pilato wánwan.

Yesu Lowu Ɩpɔ́n Ha

(Mateo 27:15-26; Luka 23:13-25; Yohane 18:39–19:16)

6 Katsʋn Nkɛ kugyíkʋtɔ á, igyi ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Pilato amándɩ́ɛ́ ánɩ́ obési obu adɩpʋ́tɔ́ ɔkʋlɛá amʋ́ onutó bʋdeklé há amʋ́. 7 Oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Baraba mʋa mʋ aba bʋda obu alɩ brɛ́ ámʋtɔ. Bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ ɔmásʋ́, kpokiti lɛ́da, bɔmɔ ɔha mʋ́tɔ́. 8 Ɔdɔm amʋ́ʋ́ bɔyɔ Pilato wá yóbwií ɩpa há mʋ bɛɛ, osíi obu ɔdɩpʋ́ ɔkʋlɛ ha amʋ́ alɩ ámʋ́ʋ́ otetsíá bwɛ́ há amʋ́ ámʋ. 9 Mʋ́ʋ́ Pilato lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩdéklé mlɩaa, nsíi Yudafɔ Owíe anfɩ ha mlɩ lóó?” 10 Ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ alɩ, tsúfɛ́ olowun ánɩ́ Yesu ɩwɩ olu sʋ́ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bakɩ́tá mʋ ba mʋ.

11 Igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bɛha ɔdɔm amʋ ɔnɔ́ bɛɛ, bʋkókoli Pilato, osi Baraba mboún ha amʋ́. 12 Pilato lɛ́trá fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ mbwɛ́ɛ ɔhá ámʋ́ʋ́ mlɩdɛ́tɩ mlɩaa, Yudafɔ Owíe amʋ?”

13 Ɩnʋ amʋ́ fɛ́ɛ́ bɔsʋrá okitikíti bɛɛ, “Da mʋ manta oyikpalíhɛsʋ!”

14 Pilato lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Tsitsa mɔmʋ alabwɛ́?”

Támɛ bɛlasʋ́rá okitikíti kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ bɛɛ “Da mʋ manta oyikpalíhɛsʋ!”

15 Pilato dékléá ɔbɔ́bwɛ ɔdɔm amʋ apɛ́ há amʋ́. Mʋ́ sʋ olesi Baraba há amʋ́, ɔlɛha mʋ ɩsá akɔpʋ́ bɛpɩtɩ́ Yesu mplɩ, ɔlɔpʋ mʋ wá amʋ́ ɩbɩtɔ ɔbɛ́ɛ, bʋyɛ́da mʋ manta oyikpalíhɛsʋ.

Yesu Ahinlá Bwɛ

(Mateo 27:27-31; Yohane 19:2-3)

16 Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɛkpa Yesu ya ɔmásʋ́ ogyípʋ́ amʋ wóyítɔ́. Bɛtɩ amʋ́ aba ɩsá akɔpʋ́ atráhɛ amʋ fɛ́ɛ́, bɛda Yesu ɔbʋn. 17 Bɔpʋ ligá pɛpɛ kʋ wá mʋ, bɔlʋ obungyo-awu, bwɛ́ mʋ́ owíepa bun mʋ nwun. 18 Ɩnʋ bɔbwɛ mʋ ahinlá, bɛtɩ mʋ bɛɛ, “Yudafɔ Owíe, fʋ́ nkpasʋ ɔnlɩnsʋ!” Bɔtswɩ opé! 19 Ɩnʋ bɔpʋ oyí sísi mʋ nwuntɔ, tutúu atsʋnɔ́ wʋ́lɩ́ mʋ, dá akpawunu mʋ ansɩ́tɔ́. 20 Bɔbwɛ mʋ ahinlá tá á, bɔwɔɩ́ amʋ́ ligá pɛpɛ amʋ, yínkía mʋ onutó atadɩɛ wá mʋ, bɛkpa mʋ dálɩ bɛyɛ́da mʋ mántá oyikpalíhɛsʋ.

Yesu Da Mántá Oyikpalíhɛsʋ

(Mateo 27:32-44; Luka 23:26-43; Yohane 19:17-27)

21 Befia Kireneyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Simon, ogyi Aleksandro mʋa Rufo ɔsɩ́. Otsú abú asɩ ɔbá, bɛka mʋ hɩ́ɛ́ bɛɛ, ɔsʋ́ra oyikpalíhɛ amʋ. 22 Mʋ́ʋ́ bɛkpa Yesu ya ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ Golgota. Mʋ́ asɩ gyí, “Nwun Okokobi Otsiákpá.” 23 Bɔpʋ afá kʋá ɩtɛba ɩwɩɔsɩn asɩ wá ntátɔ́ tin Yesu ɔnɔ́ bɛɛ onúu, támɛ omonu. 24 Bɛda mʋ mántá oyikpalíhɛ amʋsʋ tá á, beye mʋ atadɩɛtɔ. Ɩnʋ bɔtswɩ abi pʋ́kɩ ɔhagyíɔha ogyíkpá. 25 Ɩbɔ́bwɛ fɛ́ nyankɩ dokwebátɔ́ bɛda mʋ mántá oyikpalíhɛsʋ. 26 Mʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n tɔ́á sʋá bʋdɛ mʋ da mántá oyikpalíhɛ amʋsʋ dɩ́nká mʋ awunso bɛɛ, “Yudafɔ Owíe.” 27-28 Bɛda awikplu abanyɔ́ akʋ ɛ́ mántá nyikpalíhɛsʋ tsɩ́a mʋtɔ. Ɔkʋlɛ bʋ mʋ gyɔpɩsʋ, ɔkʋlɛ ɛ́ bʋ mʋ bɩnasʋ.†

29 Ɩnʋ atsʋ́npʋ bɔkpʋkpʋ́ʋ nwuntɔ, blɩ́ mʋ ɩwɩ abususʋ bɛɛ, “Yɛ́ɛ fʋ́ fɛɛ, fɛ́talɩ́ bwíé Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ, lápwɛ́ mʋ nkɛnsá owítɔ́ nɩ́? 30 Hɔ fʋ́ ɩwɩ, afʋkplɩ tsu oyí ámʋsʋ akɩ!”

31 Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ ɛ́ bɔbwɛ mʋ ahinlá bɛɛ, “Ɔlɔhɔ ahá nkpa, támɛ ɔmɛtálɩ́ hɔ mʋ ɩwɩ. 32 Nɩ́ mʋgyí Israelfɔ owíe, Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́da mʋ ofúli) a, ɔkplɩ́ɩ tsu oyí ámʋsʋ awun, ahɔ mʋ gyi!”

Ahá ámʋ́ʋ́ bɛda mántá oyísʋ́ mʋ gyɔpɩsʋ mʋ́a bɩnasʋ ámʋ ɛ́ bɔbwɛ mʋ ahinlá.

Yesu Lowu

(Mateo 27:45-56; Luka 23:44-49; Yohane 19:28-30)

33 Brɛ́á dódúanyɔ lɛda á, owí lɛta ɔsʋlʋ́ʋ amʋsʋ fɛ́ɛ́ alɩɩ yɔ́fʋn ntʋ́pwɛ dɔsatɔ. 34 Dɔsa ámʋtɔ a, Yesu lɔ́kplʋn kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Eloi, Eloi, Lama Sabaktani?” Mʋ́ asɩ gyí, “Mɩ́ Bulu, mɩ́ Bulu, ntogyi sʋ́ fakpá mɩ́ ɔma?”

35 Ahá amʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ ɩnʋ ámʋtɔ akʋ bonu asʋ́n ánfɩ, bɛblɩ́ bɛɛ, “Mlɩnu, ɔdɛ Elia kpolí.” 36 Ɩnʋ amʋ́tɔ́ ɔkʋ lɛ́srɩ́ tsú ɔsapɔ, pʋ́dá ntá ɔdáɩtɔ, pʋ́yi oyísʋ́, tsú mʋ́ fʋ́a pʋ́tin mʋ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, onúu. Mʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlɩɩ akɩ bɛɛ, Elia ɔbɛ́ba bɛsɩɛɩ́ mʋ lɛ́ oyí ámʋsʋ?”

37 Ɩnʋ Yesu lɔ́kplʋn kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, ɔlɛlɛ ɔŋɛ́.

38 Ɩnʋnʋ Bulu lɛ́balɩ́ tatiá bɔpʋká ɔtswɛ́kpa obu ámʋtɔ anyɔ, tsú awunso beyi asɩ. 39 Brɛ́á ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛá ɔlɩɩ́ Yesu ansɩ́tɔ́ ɔdɛkɩ́ɩ lówun alɩá Yesu lɛ́lɛ ɔŋɛ́ tráhɛ a, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ “Lɛ́lɛ́, Bulu mʋ Bi oyin ánfɩ gyí!”

40 Atsɩ akʋ ɛ́ bʋlɩɩ́ ɩfʋ́ntɔ́ bʋdɛkɩ́ɩ sɩsɩ́. Amʋ́tɔ́ akʋ gyí, Magdalayintse Maria, Salome pʋ́ Maria ánɩ́ ɔlɔkwɩɩ́ Yakobo mʋa mʋ gyama Yosef. 41 Amʋ́ ɛ́ betsiá buo Yesu, tsíá kɩ mʋsʋ brɛ́á ɔbʋ Galilea. Atsɩ tsɔtsɔɔtsɔ akʋá bobuo mʋ ba Yerusalem ɛ́ bʋbʋ ɩnʋ.

Yesu Pulá

(Mateo 27:57-61; Luka 23:50-56; Yohane 19:38-42)

42 Ɛkɛ ámʋ igyi ɛkɛá Yudafɔ bʋtɔpʋ́lá ɩwɩ asa bʋtegyi amʋ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́. Brɛ́á owí dɛpɔ́ɔn a, 43 Arimateayin Yosef lɔ́wa ɩklʋn yɔ́ Pilato wá yɔ́kʋlɩ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, osíi Yesu fúli ha mʋ amʋpula. Yudafɔ asʋ́n ogyípʋ́ ogyi, bʋtobú mʋ. Mʋ ɛ́ ɔdɛ Bulu iwíegyí ámʋ ɔkpa kɩ́ɩ. 44 Ɩlɔwa Pilato wánwan ánɩ́ Yesu lawúna wu. Mʋ́ sʋ ɔlɛtɩ mʋ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ, fɩ́tɛ́ mʋ nɩ́ olowu ɩlawá ɔpá. 45 Brɛ́á ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lótsulá mʋ́sʋ́ á, Pilato lési fúli amʋ há Yosef. 46 Mʋ́ʋ́ Yosef lɔ́hɔ ɔhráda, ɔlɔyɔ yɛ́sɩɛɩ́ Yesu lɛ́ oyí ámʋsʋ, kɩ́klɩ mʋ wá ɔhráda ámʋtɔ, tsú mʋ yópulá ɔbɔ́ kʋá bɛda bʋtátɔ́, olemináa ibwi yíléyílé kʋ tin ɔbɔ́ ámʋ ɔnɔ́. 47 Magdalayintse Maria mʋa Yosef mʋ yin Maria bowun Yesu opulákpá.

16

Yesu Kʋsʋ́ Tsú Afúlitɔ

(Mateo 28:1-8; Luka 24:1-12; Yohane 20:1-10)

1 Yudafɔ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ ámʋ ɩlɔtsʋn a, Magdalayintse Maria mʋa Yakobo mʋ yin Maria pʋ́ Salome bɔhɔ ofobí fánfán kʋ bɛɛ, bɛyɛ́kpa Yesu fúli amʋ. 2 Kwasieda nyankɩ, brɛ́á owí lopwié a, bɔyɔ Yesu opulákpá ɩnʋ. 3 Brɛ́á bʋna ɔkpatɔ á, amʋ́ wʋlɛwʋlɛ bʋdɛ aba fɩtɛ́ bɛɛ, “Ma abénya obémináa ibwi ámʋ lɛ́ ɔbɔ́ ámʋ ɔnɔ́ há anɩ?” 4 Botsu ansɩ́ kɩ a, bamína ibwi ámʋ lɛ́ ɔbɔ́ ámʋ ɔnɔ́ dodo. Ibwi ámʋ lɛ́hɩɛ móní. 5 Brɛ́á bebitíwíé ɔbɔ́ ámʋtɔ á, bowun ánɩ́ ɔyasubi ɔkʋ lɔ́wa ligá futútúútú, otsie ɔbɔ́ ámʋ gyɔpɩsʋ. Ifú lɛkɩtá amʋ́.

6 Ɔyasubi ámʋ lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmánya ifú. Nawun ánɩ́ Yesu Nasaretyin amʋ́ʋ́ bɛda mántá oyikpalíhɛsʋ ámʋ mlɩdédunká. Bulu lakʋ́sʋ́a mʋ, ɔma nfɩ. Mlɩkɩ ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ bopulá mʋ amʋ. 7 Mlɩyɛbláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ pʋ́ Petro mlɩaa, alagya mlɩ nkpá ɔyɔ́ Galilea ɔmátɔ́. Ɩnʋ́ mlówun mʋ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mlɩ ámʋ nɩ.”

8 Ɩnʋ bɛsrɩ́ dalɩ ɔbɔ́ ámʋtɔ, tsúfɛ́ opúni letsií amʋ́, ɔnɔ́ ɛ́ lobwie amʋ́. Mʋ́ sʋ brɛ́á bɔyɔ á, bʋmɛbláa ɔhaa, tsúfɛ́ ifú dɛ amʋ́, bʋdɛkpɩnkɩ́ kpakpakpakpa.

Yesu Ɩwɩɔwanlɛ Súná Magdalayintse Maria

(Mateo 28:9-10; Yohane 20:11-18)

9 [Kwasieda bakɛ, brɛ́á Yesu lɔ́kʋsʋ́ tsú afúlitɔ á, olegyankpá lɛ́ ɩwɩ ɔwan súná Magdalayintse Maria amʋ́ʋ́ olegya ɔŋɛ laláhɛ asienɔ́ lɛ́ mʋtɔ ámʋ. 10 Mʋ ɛ́ ɔlɛyɛ́bláa Yesu abúopʋ amʋ́ʋ́ bʋdɛ mʋ sú, bʋdɛ awɩrɛhɔ gyí amʋ. 11 Támɛ brɛ́á ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, Yesu lakʋ́sʋ́, mawun mʋ a, bʋmohogyi.

Yesu Ɩwɩɔwanlɛ Súná Mʋ Abúopʋ Abanyɔ́

(Luka 24:13-35)

12 Ɩ́nɩ ɔma a, Yesu lɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan ɔkpa bámbásʋ́ súná mʋ abúopʋ abanyɔ́ brɛ́á bʋna bɔyɔ́ akuda, támɛ bʋmɔkɔsɩ́ bɩ́ mʋ. 13 Amʋ́ ɛ́ beyinkí yɛ́bláa atráhɛ amʋ, támɛ amʋ́ ɛ́ bʋmohogyi.

Yesu Ɩwɩɔwanlɛ Súná Mʋ Akasɩ́pʋ́

(Mateo 28:16-20; Luka 24:36-49; Yohane 20:19-23; Gyumagyihɛ 1:6-8)

14 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ ɔma a, Yesu lɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan súná mʋ akasɩ́pʋ́ dúɔkʋn ámʋ brɛ́á bʋdɛ atɔ́ gyí. Amʋ́ klʋntɔ-odwin pʋ́ amʋ́ máhógyi sʋ ɔlɔwa ɩyɩn wá amʋ́. Tsúfɛ́ bʋmɔhɔ ahá ámʋ́ʋ́ bowun mʋ mʋ kʋsʋ́ tsú afúlitɔ ɔma amʋ gyi. 15 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyɔ ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́, amlɩyɛda Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan ha ahá fɛ́ɛ́. 16 Ɔha ánɩ́ olohogyi, bɔbɔ mʋ asú á, Bulu ɔbɔ́hɔ mʋ nkpa, támɛ ɔhá ánɩ́ omohogyi obégyi pɔ́n. 17 Osúna anfɩ obóbuo ahá ánɩ́ bohogyi nɩ. Bégya ɔŋɛ laláhɛ mɩ́ ɩdátɔ́, bɛ́blɩ́ ɔblɩ́ɩ bámbá, 18 bɛ́kɩtá awɔ ɩbɩtɔ, bónu afá ánɩ́ ɩtɔmɔ́ kugyíkʋ, támɛ ɩmɔ́ɔbwɛ amʋ́ tɔtɔ. Bɔ́pʋ ɩbɩ dɩ́nká alɔpʋsʋ, ɩwɩ bɔ́wa amʋ́ ɔnlɩn.”

Yesu Ɔsʋ́sʋ́ Yɔ

(Luka 24:50-53; Gyumagyihɛ 1:9-11)

19 Brɛ́á anɩ Wíe Yesu lɛ́bláa amʋ́ asʋ́n tá á, Bulu lótsu mʋ ya ɔsʋ́sʋ́, oleyétsiá mʋ gyɔpɩsʋ. 20 Mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ befi asɩ bʋdɛ asʋ́n ámʋ ɔkan da ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́. Anɩ Wíe Yesu lɛ́lɩɩ́ amʋ́ ɔma bɔyɔ agyʋ́má. Ɔlɔtsʋn osúna ánɩ́ bɔbwɛsʋ, wá asʋ́n ámʋ ɔwʋnlɩ́n.]*

* 5:1 Gadarafɔ bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

† 5:20 Dekapoli asɩ gyí awúlu dú.

* 6:37 Sika ánfɩ igyi sika futútú lafa-anyɔ (200), igyi ɔha nkɛ lafa-anyɔ (200) ɩkɔká.

* 7:11 Koban asɩ gyí, napʋ́kíé Bulu.

† 7:15-16 Mʋ́tɔ́ yée 16 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔbʋ asʋ, onúu!

‡ 7:31 Dekapoli asɩ gyí awúlu dú.

* 9:29 Mpáɩ mʋ́a ɔnɔ́klɩ́ bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

† 9:43-44 Mʋ́tɔ́ yée 44 mʋ́a 46 bɛlɩan 48, támɛ ɩma nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

‡ 9:45-46 Mʋ́tɔ́ yée 44 mʋ́a 46 bɛlɩan 48, támɛ ɩma nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

* 10:38 Mlɛ́talɩ́ wun ɩwɩɔsɩn ... wú lowu ámʋ́ʋ́ nówu ámʋ? Ntɛ́ɛ Mlɛ́talɩ́ nu ntá nɛba bonu ntɛ́ɛ há bɔ́bɔ mlɩ asú ámʋ́ʋ́ nɛbá bɔbɔ ámʋ?

* 11:1 Nfɔ-nyíbʋ igyi obubwí kʋá ɩbʋ mantáa Yerusalem, bʋtɛtɩ́ mʋ́ Olifbʋ.

† 11:25-26 Mʋ́tɔ́ yée 26 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Támɛ nɩ́ mlɩmésikíé ahá a, mlɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ ɛ́ oméesikíé mlɩ.

* 14:24 Ntam pɔ́pwɛ bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

† 14:36 ‘Abba!’ asɩ gyí, ‘Mɩ́ Sɩ́!’

‡ 14:36 Ntá-ɛwɛ ánfɩ igyi ɩwɩɔsɩn ánɩ́ Yesu obówun.

§ 14:55 Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ anfɩ bʋtɛtɩ́ Sanhedrin Griiki ɔblɩ́tɔ.

* 14:63 Ilosuná ánɩ́ asʋ́n ámʋ lawíé mʋ ɩwɩtɔ dʋbɩ.

† 14:68 Ɩnʋ batɛ lɔ́bʋn ɩma nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

* 15:1 Ahandɛ atráhɛ anfɩ bʋtɛtɩ́ Sanhedrin Griiki ɔblɩ́tɔ.

† 15:27-28 Mʋ́tɔ́ yée 28 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Ɩ́nɩ lɛ́ha Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n tswɩ amʋ lɛ́ba mʋ́tɔ́. Asʋ́n ámʋ gyí, “Bɛkla mʋ wá lakpan abwɛpʋ́tɔ́.”

* 16:20 Mʋ́tɔ́ yée 9-20 ɩma nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

Luka

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

Asʋn Wankláán Ánɩ́

Luka

Lɔ́wanlɩ́n

1

1 Onumnyampʋ Tiofilo:

Ahá tsɔtsɔɔtsɔ babɔ́ mbɔ́dɩ́ wanlɩ́n tɔ́á ɩlɛba anɩtɔ tswɩ. 2 Bɔwanlɩ́n tɔ́á ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ɩnʋ tsú mʋ́ nfiasɩ́, bʋgyi mʋ́ asúmpʋ́ amʋ bowun, dá mʋ́ ɔkan amʋ bɛbláa anɩ pɛ́pɛ́ɛ́pɛ́. 3 Onumnyampʋ Tiofilo, mɩ́ ɛ́ nabɔ́ mbɔ́dɩ́ kwí mʋ́tɔ́ wankláán tsú mʋ́ nfiasɩ́. Mʋ́ sʋ ndekléá nɔ́wanlɩ́n mʋ́ pɛ́pɛ́ɛ́pɛ́ há fʋ́, 4 mɛ́nɩ fɛ́bɩá atɔ́ ámʋ́ʋ́ basúná fʋ́ ámʋ igyi ɔnɔkwalɩ.

Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane Kwɩɩ́ Asʋ́n

5 Brɛ́á Herode dɛ́ iwíe gyí Yudea ɔmátɔ́ á, Bulu igyí ɔhapʋ́ ɔkʋ létsiá, bʋtɛtɩ́ mʋ Sakaria. Otsú Bulu igyí ahapʋ́ ɔpasua kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Abiatɔ. Mʋ ka gyí Elisabet, otsú Bulu igyí ɔhapʋ́ Aaron abí-anátɔ́. 6 Mʋa mʋ ka asʋ́n da ɔkpa Bulu ansɩ́tɔ́. Bʋtegyi anɩ Wíe Bulu mbla pʋ́ mʋ nhɩhɩɛ́ fɛ́ɛ́sʋ́ pɛ́pɛ́ɛ́pɛ́. 7 Bʋma obí, tsúfɛ́ Elisabet mégyí ɔtsɩ kwɩ́ɩ́pʋ́. Mʋa mʋ kulu fɛ́ɛ́ bahɩ́ɛ́ dan.

8 Ɛkɛ ɔkʋ ɩlɔtʋ Sakaria aná ɔpasua ánɩ́ amʋ́ ɔbɛ́ha Bulu igyí. Sakaria lɔ́yɔ ɔbʋ Bulu ansɩ́tɔ́ ɔdɛ mʋ agyʋ́má yɔ. 9 Abi bʋtɔtswɩ pʋlɛ́ ɔhá ánɩ́ obébitíwíe Ɔwankɩ́kpá ɩnʋ yɔ́wa ɔhɩ́ɛ́n ogyá, igyí ahapʋ́ ámʋ amándɩ́ɛ́ ɔnɔ́. Bɔtswɩ a, ileyi Sakariasʋ. 10 Brɛ́á ɔdɛ ɔhɩ́ɛ́n ámʋ ogyá wa á, ɔdɔm ánɩ́ bɔyɔ ɔtswɛ́kpa ɩnʋ fɛ́ɛ́ bʋlɩɩ́ kpankpá bʋdɛ mpáɩ bɔ.

11  Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ lɛ́bɛlɩɩ́ afɔdɩɛ-asubwi ámʋ gyɔpɩsʋ, lɛ́ ɩwɩ ɔwan súná Sakaria. 12 Brɛ́á olowun Bulu-ɔbɔpʋ amʋ a, ɔlɔwan, ifú lowie mʋ ayetɔ. 13 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Sakaria, mánya ifú! Bulu lanú fʋ́ isú. Fʋ́ ká obénya ɔmɛ́ kwɩ́ɩ́ obi yinhɛ́ há fʋ́. Dɩnka mʋ dá ‘Yohane.’ 14 Obí ánfɩ kwɩɩ́ bɔ́wa mlɩ ɔdwɛ, wá mlɩ ansigyí. Ɩbɔ́wa ahá tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ ansigyí. 15 Tsúfɛ́ kebi ámʋ ɔbɔ́bwɛ ɔha kpɔnkpɔntɩ Bulu ansɩ́tɔ́. Nta bʋhɛ́ kʋkʋ máda mʋ ɔnɔ́ ɛkɛkɛɛkɛ. Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ɔbɔ́bʋlá mʋtɔ tsú brɛ́á ɔbʋ mʋ yin ɩwɩtɔ. 16 Ɔbɛ́ha Israelfɔ tsɔtsɔɔtsɔ bɛ́damlí klʋntɔ ba amʋ́ Wíe Bulu wá. 17  Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́Elia túmi pʋ́ mʋ ɔŋɛ́ bétsiá mʋtɔ. Obégya anɩ Wíe nkpá bá. Ɔbɛ́ha abí asɩ́ bɔ́dwɛ amʋ́ abí, ɔbɛ́damlí ahá ánɩ́ bʋtɔkʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Bulusʋ agywɩɩn, ɩbwɛ fɛ́ yilé abwɛpʋ́ klɛ́, mɛ́nɩ ɔbɛ́la ahá yáɩ́ wankláán há anɩ Wíe.”

18 Sakaria lɛ́fɩtɛ́ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ nɔ́pʋbɩ́ ánɩ́ asʋ́n ánfɩ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́? Tsúfɛ́ mɩ́a mɩ́ ká anɩlapɔn.”

19 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ dá gyí Gabriel. Bulu ansɩ́tɔ́ ɔlɩɩ́pʋ́ ngyi. Mʋláwá mɩ́ ɔbɛ́ɛ, mbɛ́bláa fʋ asʋn wankláán ánfɩ. 20 Tsú ndɛ pʋ́ya ɛkɛá asʋ́n ánfɩ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́ á, fɔ́tɔ omúmu, tsúfɛ́ fʋmɔhɔ mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ́ ɩbɛ́ba mʋ́ brɛ́tɔ́ anfɩsʋ gyi.”

21 Ɩlɔbwɛ alɩ á, ɩmɔwánkɩ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ bʋgyo Sakaria amʋ tɔ́á sʋá alawá ɔpá ɔtswɛ́kpa obutótɔ́ ɩnʋ alɩ. 22 Brɛ́á ɔlɛdalɩ ba a, alatɔ́ omúmu. Mʋ́ sʋ bowun ánɩ́ alawun tɔkʋ obutótɔ́ ɩnʋ. Ɩ́nɩá ɔmɛtálɩ́ tɔ́ɩ́ sʋ á, ɔlɔpʋ mʋ ɩbɩ mʋ́a mʋ nwun bláa amʋ́ asʋ́n.

23 Sakaria létsiá ɔtswɛ́kpa ɩnʋ yɔ́fʋn ɛkɛá ɔlɛha Bulu igyí tá, oleyinkí yɔ́ wóyí. 24 Nkɛ ámʋ ɔma a, Elisabet lénya ɔmɛ́, tsíá ŋáín ɩwɩ alɩɩ tsra anu kɛ́kɛ́. 25 Elisabet lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩ́nɩ mɩ́ Wíe Bulu labwɛ́ há mɩ́ nɩ́. Alawun mɩ́ nwɛ, dɩ́nkɩ́ nsʋ́pa lɛ́ mɩ́sʋ́ ahátɔ.”

Yesu Kwɩɩ́ Ɩwɩ Asʋ́n

26 Brɛ́á Elisabet ɔmɛ́ lɔhɔ tsra asie á, Bulu lɔ́wa mʋ ɔbɔpʋ Gabriel wúlu kʋá ɩbʋ Galilea ɔmátɔ́, bʋtɛtɩ́ mʋ́ Nasaret. 27 Bulu lɔ́wa mʋ obitebí ɔkʋá ɔmɔkʋ́dɩ́ oyin wá kɩ, bʋtɛtɩ́ mʋ Maria wá. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ bʋdɛpʋ obitebí ámʋ há oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Yosef, ogyi owíe Dawid mʋ na bɛɛ otsía. 28 Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́ba Maria wóyítɔ́ bɛha mʋ itsiá, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bulu lagyi fʋ bʋalɛ, alahɩ́ɛ́ yúlá fʋ́!”

29 Asʋ́n ánfɩ lɛha Maria légyigyáa, ɔlɛfɩtɛ́ mʋ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ, “Ngya ntɔ itsiá odu ɔhá ánfɩ lahá mɩ́ alɩ?” 30 Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Maria, mánya ifú. Bulu lahɩ́ɛ́ yúlá fʋ́! 31 Kɩ, fénya ɔmɛ́ kwɩ́ɩ́ obi yinhɛ́. Dɩnka mʋ dá ‘Yesu.’ 32 Ɔbɔ́bwɛ ɔha yilé. Bɛ́tɩ mʋ Ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́ Bulu mʋ Bi. Anɩ Wíe Bulu ɔbɛ́yaɩ́ mʋ mʋ nain Owíe Dawid obíásʋ́. 33 Obégyi iwíe Yakob* wóyísʋ́ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. Mʋ iwíegyí mɔ́ɔmɔ ɔnɔ́ ɛkɛkɛɛkɛ.”

34 Maria lɛ́fɩtɛ́ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ ɩbɔ́bwɛ asa ɩ́nɩ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́, tsúfɛ́ mmeyín oyin.”

35 Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ɔbɛ́ba fʋsʋ. Ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́ Bulu ámʋ túmi bóbun fʋsʋ. Ɩ́nɩ sʋ ahá bɛ́tɩ Obi wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ fɔ́kwɩɩ́ ámʋ bɛɛ, ‘Bulu mʋ Bi.’ 36 Kɩ, fʋ́ obusuanyin Elisabet kʋ́ráá ɔbá bɔkwɩɩ́ obi yinhɛ́ mʋ tsɩdɛhɛn anfɩtɔ. Ahá bɛɛ, megyí ɔtsɩ kwɩ́ɩ́pʋ́ ogyi, támɛ mʋ ɔmɛ́ lahɔ tsra asie dodo. 37 Tsúfɛ́ tɔtɔ mɔdʋ́n Bulu bwɛ!”

38 Ɩnʋ Maria lɛ́bláa Bulu-ɔbɔpʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Bulu osúmbi ngyi. Ɩbá mʋ́tɔ́ ha mɩ fɛ́ alɩá fablɩ́.” Ɩnʋ á, Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́natɩ́ sí mʋ.

Maria Lɛ́yɛsɩnáa Elisabet

39 Nkɛ ámʋtɔ á, Maria lɔ́kʋlá atɔ́, wa ɔsa yɔ́ Yudea abʋsʋ wúlu kʋtɔ. 40 Mʋ́ʋ́ olowie Sakaria wóyítɔ́ há Elisabet itsiá. 41 Elisabet lénya nú itsiá ámʋ alɩ́ kebi ámʋ lɛ́kan ɩwɩ mʋ ɩwɩtɔ, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɔbʋlá mʋtɔ. 42 Ɩnʋ ɔlɔkplʋ́n blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu layúlá fʋ́ atsɩ fɛ́ɛ́tɔ́. Alayúlá fʋ́ ɩwɩtɔ obí ámʋ ɛ́. 43 Iyé! Mɩ́ Wíe mʋ yin onutó lába mɩ́ wá á? Ntogyi sʋ́ Bulu lawá mɩ́ numnyam anfɩ odu? 44 Kɩ, nenyanú fʋ́ itsiá ámʋ alɩ obí ámʋ́ʋ́ ɔbʋ mɩ́ ɩwɩtɔ ámʋ lɛ́kan ɩwɩ ansigyísʋ́. 45 Bulu layúlá fʋ́, tsúfɛ́ fahogyi ánɩ́ tɔ́á alahɩ́ɛ́ há fʋ́ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́.”

Maria Bulu Kanfʋ́ Ɩlʋ

46 Ɩnʋ Maria lɔ́wa ɩlʋ ɔbɛ́ɛ,

“Mɩ́ ɔkláa dɛ́ mɩ́ Wíe Bulu kanfʋ́.

47 Mɩ́ Nkpa Ɔhɔ́pʋ Bulu lahá ansɩ́ dɛ mɩ́ gyí.

48 Tsúfɛ́ alakáɩ́n mɩ́ mʋ osúmbi ánɩ́ ɔma tɔtɔ bwɛtɔ́sʋ́, wun mɩ nwɛ.

Tsú séi pʋ́ya a, abí-aná fɛ́ɛ́ bɛ́blɩ́ bɛɛ, Bulu layúlá mɩ́.

49 Bulu Otúmípʋ amʋ labwɛ́ atɔ́ kpɔnkpɔntɩ há mɩ́.

Ɔlɔwankɩ́.

50 Otowun ɩlɩ́n kugyíkʋtɔ

ahá ánɩ́ bʋtenyá mʋ ifú nwɛ.

51 Alapʋ́ mʋ túmi bwɛ́ atɔ́ akpɔnkpɔntɩ,

pʋ́dá ɩwɩ atsupʋ́ nwuntɔ asʋ́n sáɩ́n.

52 Alakplɩ́ awíe mbíásʋ́,

tsú ahá ánɩ́ bʋma tɔtɔ bwɛtɔ́ fʋ́á.

53 Alahá ahiánfɔ bamlí ɩwɩ anyapʋ́,

há ɩwɩ anyapʋ́ banátɩ́ ɩbɩkpan.

54-55 Alakpá mʋ asúmpʋ́ Israelfɔ.

Ɔmɛtan ánɩ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, mówun anɩ anáin Abraham

mʋa mʋ abí-aná nwɛ brɛ́ fɛ́ɛ́,

fɛ́ alɩá ɔlɛbláa amʋ́.”

Alɩ Maria lɔ́mɔ mʋ ɩlʋ ámʋ ɔnɔ́ nɩ́. 56 Oletsiá Elisabet wá fɛ́ tsra asa asa oleyinkí yɔ́ wóyí.

Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane Kwɩɩ́

57 Brɛ́á Elisabet lɔ́bɔkwɩɩ́ á, ɔlɔkwɩɩ́ obi yinhɛ́. 58 Mʋ abusuanfɔ pʋ́ mʋ aba bonu ánɩ́ anɩ Wíe Bulu lahɩ́ɛ́ wun mʋ nwɛ. Mʋ́ sʋ ansɩ́ légyi amʋ́ fɛ́ɛ́.

59 Obí ámʋ lénya ndawɔ́tswɩ́ á, mʋ ɩwɩsʋ ahá bɛba mʋ obuto ɔlɛkpá, abʋtɩn mʋ keté, dɩnka mʋ dá. Tɛkɩ bɛɛ abʋpʋ mʋ sɩ dá Sakaria dɩnka mʋ, 60 támɛ mʋ yin lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ó-o! Mlɩdɩnka mʋ Yohane.”

61 Ahá ámʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩmɔ́kʋ́nú abʋtɩ fʋ́ obusuanyin ɔkʋkʋ alɩ kɩ.” 62 Ɩnʋ bɔbwɛ mʋ sɩ ɩbɩ, fɩ́tɛ́ mʋ alɩá bʋtɩ́ɩ kebi ámʋ.

63 Sakaria lɔ́bwɛ ɩbɩ ɔbɛ́ɛ bʋtsúu tɔkʋ ha mʋ amʋwanlɩn mʋ́ dɩnka mʋ́sʋ́, ɔlɔwanlɩ́n ɔbɛ́ɛ, “Mʋ dá gyí ‘Yohane.’ ” Ilofwie amʋ́ fɛ́ɛ́tɔ́. 64 Ɩnʋnʋ mʋ ɔdandʋ lɛsankɩ́, ɔlɔtɔɩ́ kánfʋ́ Bulu. 65 Ifú lɛkɩtá apíó aba ámʋ fɛ́ɛ́. Alɩ asʋ́n ánfɩ lɛklɛɩ́ wá Yudea abʋsʋ awúlu amʋ fɛ́ɛ́tɔ́. 66 Ɔhagyíɔha ánɩ́ olonu asʋ́n ánfɩ lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ obí kebi ánfɩ ɔbɔ́bwɛ ɛkɛkʋ́?” Tsúfɛ́ ɩlɔwankɩ́ amʋ́ ánɩ́ Bulu ɩbɩ dɩ́n mʋsʋ.

Sakaria Bulu Kanfʋ́ Ɩlʋ

67 Ɩnʋ á, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɔbʋlá Sakariatɔ, ɔlɔwa asʋ́n ánɩ́ Bulu lapʋ́há mʋ blɩ́ bɩ.

68 Ɔbɛ́ɛ,

“Mlɩha akanfʋ anɩ Wíe Israel Bulu.

Tsúfɛ́ alabɛlɛ mʋ ahá, há anɩlagyi ɩwɩ.

69 Alalɛ́ Ɔhɔ́pʋ Ɔwʋnlɩ́npʋ́ ɔkʋ

tsú mʋ osúmpʋ́ Owíe Dawid abusuantɔ há anɩ.

70 (Fɛ́ alɩá ɔlɛblɩ́ tsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ wankɩ́hɛ́ amʋsʋ tswɩ dodoodo.)

71 Ɔbɛ́ɛ, mɛ́lɛ anɩ tsú anɩ alupʋ́

pʋ́ ahá ánɩ́ bʋtamafia anɩ ɩbɩtɔ.

72-73 Ɔbɛ́ɛ, mówun anɩ anáin nwɛ.

Ɔmɛ́ɛtan mʋ ntam wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ ɔlɛka há anɩ náin Abraham amʋsʋ.

74 Ɔbɛ́ɛ, mɛ́lɛ anɩ tsú anɩ alupʋ́ ɩbɩtɔ,

mɛ́nɩ abɛ́talɩ́ súm mʋ, anɩméenya adʋ́n ifú.

75 Ɔbɛ́ha abɔ́bwɛ mʋ ahá,

bwɛ́ yilé mʋ ansɩ́sʋ́ anɩ nkpatɔ fɛ́ɛ́.

76 Mɩ́ bí, fʋ́ mʋ́ á, ahá bɛ́tɩ fʋ́ bɛɛ, ‘Ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́ Bulu ámʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́.’

Tsúfɛ́ fégya anɩ Wíe nkpá,

lá ɔkpa há mʋ.

77 Fɛ́bláa mʋ ahá fɛɛ, Bulu ɔbɛ́talɩ́ hɔ amʋ́ nkpa

tsʋn lakpansikíésʋ́.

78 Anɩ Wíe Bulu nwewúun sʋ

Kristo amʋ ɔbɛ́dalɩ fɛ́ owí tsú ɔsʋ́sʋ́ ba anɩ wá.

79 Ɔbɔ́wankɩ́ wʋ́lɩ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋtsie oklúntɔ pʋ́ lowu ɔkpasʋ ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́.

Ɔbɛ́kpa anɩ tsʋn iwilwii ɔkpasʋ.”

Ɩ́nɩ Sakaria lɔ́pʋmɔ́ mʋ asʋ́n ɔnɔ́ nɩ́. 80 Kebi ámʋ lɛ́dan, nya Ɔŋɛ́tɔ́ ɔwʋnlɩ́n. Oletsiá dimbísʋ́ alɩɩ yɔ́fʋn ɛkɛá ɔlɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná Israelfɔ.

2

Yesu Kristo Kwɩɩ́

(Mateo 1:18-25)

1 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Roma owíe dɛhɛn Augusto lɔ́wa mbla ɔbɛ́ɛ, bʋkláa ahá ánɩ́ bʋbʋ Romafɔ asɩ fɛ́ɛ́, abʋwanlɩn amʋ́ adá. 2 Mʋ́gyí ahákla gyankpapʋ nɩ. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Kirenio dɛ́ Siria ɔmásʋ́ gyí. 3 Ɩ́nɩ sʋ ɔhagyíɔha lɔ́yɔ dá ɔwanlɩ́nkpá mʋ onutó wúlutɔ.

4  Yosef ɛ́ lɔ́kʋsʋ́ tsú Nasaret wúlu ánɩ́ ɩbʋ Galilea ɔmátɔ́ dʋ́ yɔ́ Yudea ɔmátɔ́, Owíe Dawid wúlutɔ Betlehem. Tsúfɛ́ Owíe Dawid mʋ na ógyi. 5 Mʋa Maria amʋ́ʋ́ bapʋ́há mʋ bɛɛ otsía, ɔna odwinsʋ ámʋ nyɔ lɔ́yɔ dá ámʋ ɔwanlɩ́nkpá. 6 Brɛ́á bʋbʋ Betlehem ɩnʋ á, ɩkwɩ́ɩ lɛkan Maria, 7 ɔlɔkwɩɩ́ mʋ bitɩ́, ogyi oyin. Ɔlɛkɩklɩ́ɩ mʋ wá tatidatɔ, pʋ́ mʋ tswɩ mbwɩ atogyihɛ dákatɔ, tsúfɛ́ bʋmenya otsiákpá afɔɔ́ ɔswɩɩ́kpá.

Akúfa Akpapʋ́ Pʋ́ Bulu-abɔpʋ

8 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, akúfa akpapʋ́ akʋ bʋbʋ ɩnʋ fʋ́n dimbítɔ́, bʋdɛ amʋ́ akúfa ɩwɩ gyo onyé. 9  Bulu-ɔbɔpʋ lɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan súná amʋ́, Bulu numnyam lɔ́wankɩ́ wʋ́lɩ́ amʋ́sʋ́. Mʋ́ sʋ ifú lɛhɩɛ kɩ́tá amʋ́. 10 Ɩnʋ á, Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmánya ifú! Mlɩkɩ, napʋ́ asʋn wankláán ánɩ́ ɩbɔ́wa mlɩa ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ ansigyí ba mlɩ. 11 Ndɛ bakwɩ́ɩ́ nkpa Ɔhɔ́pʋ, anɩ Wíe Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) há mlɩ Owíe Dawid wúlutɔ! 12 Tɔ́á mlɔ́pʋbɩ́ mʋ gyí, mlówun kebi bɔbwɛ ɔkʋá bapʋ́ tatida kɩ́klɩ mʋ ɩwɩ, ɔda mbwɩ atogyihɛ dákatɔ.”

13 Ɔtsáwʋlɛ pɛ́ á, Bulu-abɔpʋ tsɔtsɔɔtsɔ bɛba bɛtsɩá Bulu-ɔbɔpʋ amʋtɔ, bʋdɛ Bulu kanfʋ́ bɛɛ,

14 “Mlɩha apʋ numnyam ha Buluá ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́!

Ɩwɩ ilwii ahá ánɩ́ Bulu ansɩ́ tegyi amʋ́ ɩwɩ ɔsʋlʋ́sʋ.”

15 Brɛ́á Bulu-abɔpʋ amʋ beyinkí yɔ́ ɔsʋ́sʋ́ á, akúfa akpapʋ́ ámʋ bɛbláa aba bɛɛ, “Mlɩha ayɔ Betlehem, ayɛkɩ ɩtɔ́ ánfɩ ɩlaba, Bulu lalɛ́ súná anɩ ánfɩ.”

16 Ɩ́nɩ sʋ bɔwa ɔsa yɔ́. Lɛ́lɛ́ á, bowun Maria mʋa Yosef pʋ́ kebi bɔbwɛ amʋ, ɔda mbwɩ atogyihɛ dákatɔ. 17 Brɛ́á bowun kebi ámʋ a, bɛlɛ mʋ ɩwɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ bonu ámʋ blɩ́. 18 Akúfa akpapʋ́ asʋ́n ánfɩ lɔ́wa ahá ánɩ́ bonu mʋ́ fɛ́ɛ́ wánwan. 19 Támɛ Maria mʋ́ lɛ́kɩtá asʋ́n ámʋ fɛ́ɛ́ wá nwuntɔ, tsíá gywɩɩ́n mʋ́ ɩwɩ. 20 Brɛ́á akúfa akpapʋ́ ámʋ beyinkí bɔyɔ́ á, bʋna bʋdɛ Bulu adábi da, kánfʋ́ mʋ, asʋ́n ámʋ́ʋ́ bonu pʋ́ ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ bayówun fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa amʋ́ ámʋ sʋ.

Yesu Ɩdá Dɩnká

21 Kebi ámʋ obuto ɔlɛkɛ́ á, bɛtɩn mʋ keté, dɩ́nká mʋ dá Yesu. Ɩdá ánfɩ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́ha mʋ asa mʋ yin lénya mʋ ɔmɛ́ nɩ́.

Yesu Pʋya Bulu Ɔtswɛ́kpa

22 Brɛ́á mʋ akwɩɩ́pʋ́ bɔ́gyʋráa ɩwɩ Mose Mbla ɔnɔ́ lɔfʋn a, bɔpʋ mʋ dʋ́ yɔ́ Yerusalem, pʋ́ mʋ yɔ́pʋ wá Bulu ɩbɩtɔ. 23 (Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Mose Mbla ámʋtɔ bɛɛ, “Ilehián ánɩ́ Israelfɔ bɔ́pʋ amʋ́ bitɩ́ okugyíɔkʋ há Bulu.”) 24 Mʋ́ sʋ bɔyɔ́bɔ afɔdɩɛ ámʋ Mbla ámʋ ɔnɔ́. Abrɔ́dʋma anyɔ ntɛ́ɛ aklobi anyɔ bɔpʋbɔ́ alɩ afɔdɩɛ ánfɩ há Bulu.

25 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, oyin dɛhɛn ɔkʋ bʋ Yerusalem, bʋtɛtɩ́ mʋ Simeon. Yilé ɔbwɛpʋ́ ógyi, otenyá Bulu ifú. Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ bʋ mʋsʋ, otsie ogyo brɛ́á Bulu ɔbɔ́pʋ Ɔlɛpʋ́ ba mʋ ahá Israelfɔ. 26 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ lɛ́lɛ súná mʋ ánɩ́ omóowu, yɔ́fʋn brɛ́á alawun Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) asa. 27 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ lɛ́ha Simeon lɔ́yɔ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Yesu akwɩɩ́pʋ́ baba mʋ amándɩ́ɛ́ ánfɩ ɔbwɛkpá fɛ́ alɩá Mose Mbla ámʋ lɛblɩ́. 28 Ɩnʋ Simeon lɔ́hɔ kebi bɔbwɛ amʋ, ɔlɛkanfʋ́ Bulu ɔbɛ́ɛ,

29 “Mɩ́ Wíé! Asʋ́n ámʋ́ʋ́ fɛblɩ́ tswɩ amʋ ɩlaba mʋ́tɔ́.

Séi mʋ́ á, mɩ́ fʋ́ osúmbi anfɩ nɛ́talɩ́ wú iwilwiitɔ ngya.

30 Tsúfɛ́ mɩ́ onutó napʋ́ mɩ́ ansíbi wun Ɔlɛpʋ́ ámʋ.

31 Fʋ́ onutó falá mʋ bwɛ́ ahá fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́.

32 Wankɩ ogyi, ɔbɛ́lɛ fʋ́ súná ahá ánɩ́ bʋmegyí Israelfɔ,

pʋ́ numnyam ba fʋ́ ahá Israelfɔ.”

33 Asʋ́n ánfɩ Simeon lɛ́blɩ́ tsú kebi bɔbwɛ anfɩ ɩwɩ lɛha ɔnɔ́ lobwie mʋ akwɩɩ́pʋ́. 34 Simeon lóyulá amʋ́, ɔlɛbláa obí mʋ yin Maria ɔbɛ́ɛ, “Ɩna kebi ánfɩ sʋ Israelfɔ ɔfan bɛ́dɩda, ɔfan ɛ́ bɛ́lɩɩ́. Osúna ogyi tsú Bulusʋ, ahá bɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mʋsʋ. 35 Ɩ́nɩ sʋ Bulu ɔbɛ́ha ahá tsɔtsɔɔtsɔ klʋnsʋ asʋ́n bɛ́lɩn ɔwan. Fʋ́ ɛ́ á, awɩrɛhɔ bɛ́hɩɛ kɩ́tá fʋ́ klʋn. Ɩbɔ́hɔ fʋ ɔsɩn fɛ́ ɔdayí ɩya anyɔ bakpíé yi fʋ.”

36 Ɔtsɩ dɛhɛn ɔkʋá ogyi Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɛ́ bʋ ɩnʋ. Mʋ dá gyí Hana. Mʋ sɩ gyí Fanuel, otsú Asa abusuantɔ. Ɔtsɩ dɛhɛn anfɩ mʋa mʋ kulu betsiá aba nfinsienɔ́, mʋ kulu lówu. 37 Olosu ɩsʋra alɩɩ bɔfʋn brɛ́á ɔlɔhɔ nfí adukwe-na (84). Ɔlɔpʋ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ mlí mʋ ɔdɩkpa, ɔdɛ Bulu súm, klɩ́ ɔnɔ́, bɔ́ mpáɩ ɔpa mʋ́a onyé. 38 Mʋ ɛ́ ɔlɛdalɩ ba bɛkanfʋ́ Bulu, blɩ́ kebi bɔbwɛ amʋ ɩwɩ asʋ́n súná ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ Yerusalemfɔ ɩwɩgyí ɔkpa kɩ́ɩ amʋ.

Yesu Yinkía Ya Nasaret Wúlutɔ

39 Brɛ́á Yesu akwɩɩ́pʋ́ bɔbwɛ amándɩ́ɛ́ ámʋ tá Bulu mbla ámʋ ɔnɔ́ á, beyinkí kplɩ́ yɔ́ amʋ́ wúlutɔ Nasaret, Galilea ɔsʋlʋ́sʋ. 40 Kebi ámʋ lɛ́dan, nyá ɔwʋnlɩ́n, nyá nyánsa, Bulu ɛ́ lóyulá mʋ.

Yesu Bʋ Bulu Ɔtswɛ́kpa

41 Yesu akwɩɩ́pʋ́ bʋtetsíá yɔ́ Yerusalem yégyi Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ ofífígyíofí. 42 Brɛ́á Yesu lɔ́hɔ nfí dúanyɔ á, mʋa amʋ́nyɔ bɔyɔ nkɛ ámʋ ogyíkpá fɛ́ alɩá bʋtɔyɔ́ yáɩ́. 43 Brɛ́á begyi nkɛ ámʋ tá beyinkí á, Yesu akwɩɩ́pʋ́ bʋmɛbɩ ánɩ́ alasin ɩnʋ. 44 Bʋkɩ bɛɛ mʋa mʋ abanyɔ ná. Mʋ́ sʋ bɛnatɩ́ ɛkɛwʋ́lɛ owítɔ́ asa bɔwa mʋ dunká apíó abatɔ bɩ. 45 Brɛ́á bodunká mʋ kásíán á, beyinkí yɔ́ Yerusalem, yódunká mʋ. 46 Ɛkɛ sáásɩ́ a, boyówotií mʋsʋ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ. Otsie Mose mbla asunápʋ́ wá, ɔdɛ asʋ yáa amʋ́ asʋ́ntɔ́, ɔdɛ amʋ́ asʋ́n fɩtɛ́. 47 Ɔnɔ́ lobwie ahá ánɩ́ bʋbʋ ɩnʋ fɛ́ɛ́, tsú alɩá ɔdɛ asʋ́n ámʋ asɩ nu pʋ́ alɩá ɔdɛ mʋ́ ɔnɔ́ lɛ. 48 Ɔnɔ́ lobwie mʋ akwɩɩ́pʋ́ brɛ́á bowun mʋ. Mʋ yin lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ bí, ntogyi sʋ fabwɛ́ anɩ alɩ? Mɩ́a fʋ́ sɩ́nyɔ ansɩ́ lapɛ́ anɩdɛ́ fʋ́ dunká.”

49 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ mlɩdɛ́ mɩ́ dunká? Ilehián ánɩ́ mlɛ́bɩ ánɩ́ mɩ́ Sɩ́ wóyítɔ́ nétsiá.” 50 Támɛ mʋ akwɩɩ́pʋ́ bʋmonu asʋ́n ánɩ́ ɔdɛ amʋ́ bláa asɩ.

51 Mʋa amʋ́nyɔ beyinkí yɔ́ Nasaret, ɔlɛba ɩwɩasɩ há amʋ́. Maria lɛ́kɩtá asʋ́n ámʋ fɛ́ɛ́ wá kpawunutɔ, tsíá gywɩɩ́n mʋ́ ɩwɩ. 52 Yesu lɛ́dan, wa ɔwʋnlɩ́n, nyá nyánsa, Bulu mʋ́a anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́ ansɩ́ legyi mʋ ɩwɩ.

3

Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane Bulu Asʋ́n Ɔkanda

(Mateo 3:1-12; Marko 1:1-8; Yohane 1:19-28)

1-2 Roma owíe dɛhɛn Tiberio iwíegyí ofí dúanusɩtɔ á, Bulu lɛ́bláa mʋ igyí ɔhapʋ́ Sakaria mʋ bi Yohane dimbísʋ́ ɔbɛ́ɛ, ɔdáa mʋ asʋ́n ɔkan. (Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Pontio Pilato dɛ́ Yudea ɔmásʋ́ gyí. Herode dɛ́ Galilea ɔmásʋ́ gyí. Herode mʋ dɛhɛn Filipo ɛ́ dɛ́ Iturea pʋ́ Trakoniti ɔmásʋ́ gyí, Lisania ɛ́ dɛ́ Abilene ɔmásʋ́ gyí. Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn ánɩ́ bʋbʋ ɩnʋ alɩ brɛ́ ámʋtɔ ɛ́ gyí Hana mʋa Kaiafa.) 3 Mʋ́ sʋ Yohane léki Yordan bʋnkpa ɔnɔ́, ɔdɛ ɔkan da blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩdamli klʋntɔ, amlɩsi lakpan bwɛ. Bulu osikie mlɩ, ambɔ mlɩ asú.”

4  Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́Yesaia lɔ́wanlɩ́n Yohane ɩwɩ asʋ́n wá mʋ ɔwʋlʋ́tɔ́ ɔbɛ́ɛ,

“Ɔkʋ dɛ́kplʋn dimbísʋ́ ɔbɛ́ɛ,

‘Mlɩla anɩ Wíe ɔkpa.

Mlɩtswii ɩkpa ha mʋ!

5 Mlɩtin bʋnkpa kugyíkʋ,

amlɩbwiebwie abʋ mʋ́a nkúku fɛ́ɛ́.

Mlɩtswíi ɩkpa,

amlɩla mʋ́sʋ́ wankláán.

6 Ahá fɛ́ɛ́ bówun Bulu nkpahɔ́ɔ.’ ”

7 Ɔdɔm bɛba Yohane wá bɛɛ, ɔbɔ́ amʋ́ asú. Ɔlɛfɩtɛ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Abɛ abí-aná, ntɔ gyá mlɩ, mlɩsrɩ́ Bulu ɩsʋbɩtɩ́ ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋ? 8 Mʋ́mʋ́ mlɩswie abí oduá ibósuná ánɩ́ lɛ́lɛ́ mlɩladámlí klʋntɔ. Mlɩmákɩ mlɩaa, mlɩ náin gyí Abraham. Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu ɔbɛ́talɩ́ há abwi ánfɩ ɩbɛ́damlí Abraham abí-aná. 9 Séi á, Bulu lapʋ́ ɛfɛ́ yi nyí-atsitsitɔ. Oyígyíoyí ánɩ́ imoswie abi wankláán á, bókun mʋ́ dá, wá mʋ́ fɛ́ɛ́ ogyá.”

10 Ɔdɔm amʋ bɛfɩtɛ́ Yohane bɛɛ, “Ntɔ mɛɛ abwɛ́ɛ?”

11 Yohane lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́á fʋbʋ atadɩɛ anyɔ á, pʋ kʋlɛ ha ɔhá ánɩ́ ɔma kʋkʋ. Fʋ́á fʋbʋ atogyihɛ ɛ́ bwɛ mʋ́ alɩ.”

12  Lampóo ahɔ́pʋ akʋ ɛ́ bɛba asú ɔbɔkpá. Bɛfɩtɛ́ Yohane bɛɛ, “Osunápʋ́, ntɔ ilehián ánɩ́ abɔ́bwɛ?”

13 Yohane lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmátswɩ dɩnká ahá. Mlɩhɔ tɔ́á bɛɛ mlɩhɔ́ɔ.”

14 Ɩsá akɔpʋ́ akʋ ɛ́ bɛfɩtɛ́ Yohane bɛɛ, “Anɩ ɛ́ mɛ́, ntɔ abwɛ́ɛ?”

Yohane lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmápʋ ɔwʋnlɩ́n swɩ́ɩ́ ɔhaa kɔ́ba, ntɛ́ɛ wá afunu dɩ́nká ɔhaasʋ. Mlɩ akatua igyí mlɩ ansɩ́.”

15 Ɩ́nɩá amʋ́ ansɩ́ dɩn Kristo amʋsʋ, bʋdɛ mʋ ɔkpa kɩ́ɩ sʋ á, ɩmɔwánkɩ́ amʋ́ nɩ́ Yohane gyí Kristo amʋ. 16 Mʋ́ sʋ Yohane lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔkʋá ɔdʋn mɩ bʋ ɔma ɔbá. Mmɔfʋn ánɩ́ nɛ́sankɩ́ mʋ ntʋkʋta ɔfɛ́ kʋ́ráá. Mɩ́ mʋ́ á, ntsu ndɛpʋbɔ́ mlɩ asú. Mʋ ɔbɔ́pʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ pʋ́ ogyá bɔ́ mlɩ asú nɩ́. 17 Ɔdɛ mʋ ɩlɩ́n, ɔbɔ́pʋfúní ntɛ́tɛ lɛ́ ayó ámʋtɔ. Ɔbɛ́kpa ayó ámʋ wá mʋ odudutɔ. Támɛ ɔbɛ́fɛɩ́ ofuníkpá ɩnʋ wankláán, kpá ntɛ́tɛ amʋ wá ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ.” 18 Yohane lɛ́da asʋn wankláán ámʋ ɔkan, bláa ahá ámʋ asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ ɔbɛ́ɛ, bʋdámli klʋntɔ.

19 Ɩsʋ ogyípʋ́ Herode laswɩɩ́ mʋ dɛhɛn Filipo mʋ ka Herodia tsía, trá bwɛ lalahɛ tsɔtsɔɔtsɔ tsɩ́a mʋ́tɔ́. Mʋ́ sʋ Yohane lékiná há mʋ. 20 Mʋ́á ɩdʋn kʋ́ráá gyí, Herode lɛ́ha bɛkɩtá Yohane wá obu.

Yesu Asúbɔ

(Mateo 3:13-17; Marko 1:9-11)

21 Brɛ́á Yohane dɛ́ ahá ámʋ asú bɔ á, Yesu ɛ́ lɛ́ba, Yohane lɔ́bɔ mʋ asú. Brɛ́á Yesu dɛ́ mpáɩ bɔ á, nwʋlʋ́táa lefinkí, 22 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́damlí fɛ́ abrɔ́dʋma, kplɩ́ bogyonká mʋsʋ. Ɔmɛ kʋ lotsu ɔsʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́gyí mɩ́ bíá ntɔdwɛ́, mɩ ansɩ́ tɛhɩ́ɛ́ gyi fʋ́ ɩwɩ nɩ́.”

Yesu Anáin Ɩlɩ́ntɔ

(Mateo 1:1-17)

23 Brɛ́á Yesu lɔ́hɔ fɛ́ nfí adʋasa á, olefi Bulu asʋ́n ɔkanda asɩ. Ahá mʋ́ bʋyin ánɩ́ Yosef mʋ bi nɩ́. Yosef mʋ sɩ gyí Eli. 24 Eli mʋ sɩ gyí Martat. Martat mʋ sɩ gyí Lewi. Lewi mʋ sɩ gyí Melki. Melki mʋ sɩ gyí Yanai. Yanai mʋ sɩ gyí Yosef. 25 Yosef mʋ sɩ gyí Martatia. Martatia mʋ sɩ gyí Amos. Amos mʋ sɩ gyí Nahum. Nahum mʋ sɩ gyí Hesli. Hesli mʋ sɩ gyí Nagai. 26 Nagai mʋ sɩ gyí Mahat. Mahat mʋ sɩ gyí Martatia. Martatia mʋ sɩ gyí Semein. Semein mʋ sɩ gyí Yosek. Yosek mʋ sɩ gyí Yoda. 27 Yoda mʋ sɩ gyí Yohanan. Yohanan mʋ sɩ gyí Resa. Resa mʋ sɩ gyí Serubabel. Serubabel mʋ sɩ gyí Sealtiel. Sealtiel mʋ sɩ gyí Neri. 28 Neri mʋ sɩ gyí Melki. Melki mʋ sɩ gyí Adi. Adi mʋ sɩ gyí Kosam. Kosam mʋ sɩ gyí Elmadam. Elmadam mʋ sɩ gyí Er. 29 Er mʋ sɩ gyí Yosua. Yosua mʋ sɩ gyí Elieser. Elieser mʋ sɩ gyí Yorim. Yorim mʋ sɩ gyí Martat. Martat mʋ sɩ gyí Lewi. 30 Lewi mʋ sɩ gyí Simeon. Simeon mʋ sɩ gyí Yuda. Yuda mʋ sɩ gyí Yosef. Yosef mʋ sɩ gyí Yonam. Yonam mʋ sɩ gyí Eliakim. 31 Eliakim mʋ sɩ gyí Melea. Melea mʋ sɩ gyí Mena. Mena mʋ sɩ gyí Martata. Martata mʋ sɩ gyí Natan. Natan mʋ sɩ gyí Owíe Dawid. 32 Owíe Dawid mʋ sɩ gyí Yisai. Yisai mʋ sɩ gyí Obed. Obed mʋ sɩ gyí Boas. Boas mʋ sɩ gyí Salmon. Salmon mʋ sɩ gyí Nahson. 33 Nahson mʋ sɩ gyí Aminadab. Aminadab mʋ sɩ gyí Admin. Admin mʋ sɩ gyí Arni. Arni mʋ sɩ gyí Hesron. Hesron mʋ sɩ gyí Peres. Peres mʋ sɩ gyí Yuda. 34 Yuda mʋ sɩ gyí Yakob. Yakob mʋ sɩ gyí Isak. Isak mʋ sɩ gyí Abraham. Abraham mʋ sɩ gyí Tera. Tera mʋ sɩ gyí Nahor. 35 Nahor mʋ sɩ gyí Serug. Serug mʋ sɩ gyí Reu. Reu mʋ sɩ gyí Peleg. Peleg mʋ sɩ gyí Eber. Eber mʋ sɩ gyí Sala. 36 Sala mʋ sɩ gyí Kainan. Kainan mʋ sɩ gyí Arfaksad. Arfaksad mʋ sɩ gyí Sem. Sem mʋ sɩ gyí Noa, Noa ɛ́ mʋ sɩ gyí Lamek. 37 Lamek mʋ sɩ gyí Metusela. Metusela mʋ sɩ gyí Enok. Enok mʋ sɩ gyí Yared. Yared mʋ sɩ gyí Mehalaleel. Mehalaleel mʋ sɩ gyí Kenan. 38 Kenan mʋ sɩ gyí Enos. Enos mʋ sɩ gyí Set. Set mʋ sɩ gyí Adam. Adam ɛ́ mʋ sɩ gyí Bulu.

4

Yesu Ɩsɔ́kɩ

(Mateo 4:1-11; Marko 1:12-13)

1 Brɛ́á Yesu léyinkí tsú Yordan ntsu ɔnɔ́ á, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɔbʋlá mʋtɔ, ɩlɛkpa mʋ ya dimbísʋ́. 2 Brɛ́á ɔbʋ ɩnʋ á, Ɔbʋnsám létsiá bɔsɔ mʋ kɩ nkɛ adʋana kɛ́kɛ́. Yesu mégyíi tɔtɔ nkɛ ámʋtɔ fɛ́ɛ́. Mʋ́ sʋ brɛ́á nkɛ ámʋ ɩlɔmɔ ɔnɔ́ á, akʋ́n hɩ́ɛ́ dɛ mʋ.

3 Ɩnʋ Ɔbʋnsám lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ Bulu mʋ Bi fʋgyi á, mʋ́mʋ́ ha ibwi ánfɩ ɩdamli bodobodo.”

4 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, ‘Megyí atogyihɛ wʋlɛ nyankpʋsa ogyíi tsia nkpa.’ ”

5 Ɔbʋnsám lɔ́pʋ mʋ ya ɩbʋ fʋ́áhɛ́ kʋsʋ. Olosuná mʋ ɔyɩ́tɔ́ iwíe ogyíkpá fɛ́ɛ́ ɔtsáwʋlɛ pɛ́. 6 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɔ́pʋ ɔmá ánfɩ fɛ́ɛ́ túmi pʋ́ amʋ́ numnyam há fʋ́, tsúfɛ́ mɩ́ ɩbɩtɔ bapʋ́wá. Ɔhá ánɩ́ ndeklé a, mʋ nɔ́pʋhá. 7 Mʋ́ sʋ nɩ́ fosúm mɩ́ á, nɔ́pʋ mʋ́ fɛ́ɛ́ há fʋ́.”

8 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, ‘Da akpawunu ha fʋ́ Wíe Bulu. Mʋ nkʋlɛ fʋ súm.’ ”

9 Ɔbʋnsám lɛ́kpa mʋ ya Yerusalem, ɔlɔpʋ mʋ yɛ́lɩɩ́ Bulu ɔtswɛ́kpa obu ámʋ ɔtántra. Ɩnʋ ɔlɛbláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ Bulu mʋ Bi fʋ́gyi lɛ́lɛ́ á, tu kpayi. 10 Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, ‘Bulu ɔbɛ́ha mʋ abɔpʋ bɛ́kɩ fʋsʋ. 11 Bɛ́kpatá fʋ́ ɩbɩtɔ, mɛ́nɩ fʋ́ yabi mɛ́ɛda ibwi kʋkʋsʋ.’ ”

12 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Bɛtrá wanlɩ́n bɛɛ, ‘Mákapʋ́ fʋ́ Wíe Bulu kɩ.’ ”

13 Brɛ́á Ɔbʋnsám lɔ́mɔ ɩsɔ́kɩ anfɩ fɛ́ɛ́ ɔnɔ́ á, ɔlɔkʋ nátɩ́ sí mʋ asa.

Yesu Gyumagyihɛ Asɩtsuá Galilea Ɔmátɔ́

(Mateo 4:12-17; Marko 1:14-15)

14 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ túmi lɛkpa Yesu, oleyinkí yɔ́ Galilea ɔmátɔ́. Mʋ ɩwɩ asʋ́n lɛklɛɩ́ wa ɔmá ámʋ fɛ́ɛ́tɔ́. 15 Oletsiá súná atɔ́ Yudafɔ ofíakpa, ahá ámʋ fɛ́ɛ́ bɛkanfʋ́ mʋ.

Bʋmɔhɔ Yesu Mʋ Wúlutɔ

(Mateo 13:53-58; Marko 6:1-6)

16 Ɩnʋ Yesu léyinkí bá Nasaret, ɔtɩ́nɛ́á oletsiá dan. Fɛ́ alɩá otetsíá bwɛ́ á, ɔlɔyɔ Yudafɔ ofíakpa ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́. Brɛ́á ɔlɔkʋsʋ́ yɛ́lɩɩ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́ ɔbɛ́kla Bulu asʋ́n á, 17 botsu Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia ɔwʋlʋ́ há mʋ. Ɔlɛsankɩ́ mʋ́ á, olowun ɔtɩnɛkʋá bɔwanlɩ́n wá bɛɛ,

18 “Anɩ Wíe Bulu ladá mɩ́ ofúli.

Ɩ́nɩ sʋ mʋ Ɔŋɛ́ bʋ mɩsʋ.

Alalɛ́ mɩ́ ɔbɛ́ɛ, ndáa asʋn wankláán ámʋ ɔkan suna ahá ánɩ́ bʋma tɔtɔ.

Ɔbɛ́ɛ, mbɛ́bláa nkpábi mbɛ́ɛ, masí amʋ́ ɩwɩ há amʋ́.

Mɩ́ ambla ansibi abwiepʋ́ mbɛ́ɛ, mabwíí amʋ́ ansíbi.

Ɔbɛ́ɛ mbɛ́bláa ahá ánɩ́ bʋdɛ amʋ́ ipiantɔ wa ɛ́ mbɛ́ɛ, malɛ́ amʋ́ ipiantɔ.

19 Fówun mɩ́ amblɩ mbɛ́ɛ,

anɩ Wíe ahá nwewúunbɩ lafʋn.”

20 Ɩnʋ olokuntá ɔwʋlʋ́ ámʋ, yínkía ha mʋ́sʋ́ ɔkɩ́pʋ, ɔlɔwɔɩ́ tɩ́á asɩ. Ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ofíakpa ɩnʋ ámʋ fɛ́ɛ́ besi bʋdɛ mʋ kɩ́ɩ díín. 21 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛ, Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ anfɩ laba mʋ́tɔ́. Mʋ́ mlɩlanú á.”

22 Ahá ámʋ fɛ́ɛ́ bonu asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ ɩlɛdalɩ mʋ ɔnɔ́ ámʋ. Ɔnɔ́ lobwie amʋ́, bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Megyí Yosef mʋ bi ámʋ nɩ?”

23 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nyin ánɩ́ mlɛ́ha mɩ́ yébi anfɩ mlɩaa, ‘Ɩlɔ ɔtsapʋ́, tsa fʋ́ ɩwɩ!’ Mlɛ́labláa mɩ mlɩaa, ‘Bwɛ atɔ́ ámʋ́ʋ́ anɩlanú ánɩ́ fʋ́dɛbwɛ Kapernaum amʋ fʋ́ wúlutɔ nfɩ ɛ́.’ ” 24 Ɩnʋ oleyinkí bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Bʋtamahɔ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔkʋkʋ asʋ́n mʋ wúlutɔ.

25 “Mlɩnu, Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Elia bɩ́sʋ́ á, nyankpʋ mótswíe nfinsa mʋ́a ɩfʋn kɛ́kɛ́. Akʋ́n lɛhɩɛ ba Israel ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́. Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ asʋrapʋ tsɔtsɔɔtsɔ betsiá Israel ɔmátɔ́ alɩ brɛ́ ámʋtɔ, 26 támɛ Bulu mɛ́ha Elia ɔyɔ amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ wá. Ɔsʋrapʋ ɔkʋá ɔbʋ Sarefat wúlutɔ, Sidon ɔmátɔ́ nkʋlɛ wá ɔlɛha mʋ ɔlɔyɔ. 27  Ɩlɔ pɛpɛ alɔpʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ betsiá Israel ɔmátɔ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Elisa bɩ́sʋ́. Támɛ ɔmɛha ɔkʋkʋ ɩwɩ mɛplɩ́, dʋn Naaman ánɩ́ otsú Siria nkʋlɛ.”

28 Ɔblɔ́ lɛhɩɛ kɩ́tá ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ofíakpa ɩnʋ ámʋ, brɛ́á bonu Yesu asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ. 29 Bɔkʋsʋ́ gya mʋ dálɩ amʋ́ wúlutɔ. Wúlu amʋ ɩdɩn bʋsʋ. Begya mʋ alɩɩ yówie wúlu amʋ ɔnɔ́, bɛɛ abʋwuta mʋ wa tsonkolitɔ. 30 Yesu lɛ́natɩ́ tsʋn amʋ́tɔ́ yɔ́ ɔtɩ́nɛ́á ɔyɔ́.

Yesu Ɔŋɛ Laláhɛ Gyáa

(Marko 1:21-28)

31 Ɩnʋ Yesu lɛ́kplɩ́ yɔ́ Kapernaum, Galilea wúlu kʋtɔ. Olosuná amʋ́ atɔ́ amʋ́ ofíakpa ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́. 32 Mʋ atosunáhɛ́ lobwie amʋ́ ɔnɔ́, tsúfɛ́ olosuná amʋ́ atɔ́ túmisʋ. 33 Oyin ɔkʋ bʋ ofíakpa ɩnʋ, ɔŋɛ laláhɛ bʋ mʋsʋ. Ɔlɔkplʋ́n blɩ́ ɔbɛ́ɛ, 34 “Kɩ mɩ! Yesu Nasaretyin, amansʋ bʋ anɩa fʋnyɔ nsɩnɛ́? Ntɛ́ɛ anɩ ɔhɩkpá fɛbá lóó? Nyin ɔhá oduá fʋ́gyi. Fʋ́gyí Bulu Ɔha Wankɩ́hɛ́ amʋ nɩ!”

35 Yesu lɔ́kplʋn wa ɔŋɛ́ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Kpa ɔnɔ́ bun, afʋdalɩ mʋtɔ.” Ɩnʋ ɔŋɛ laláhɛ amʋ lɛ́fɩn oyin ámʋ dá ahá ámʋtɔ ɩnʋ, dálɩ mʋtɔ. Tɔtɔ mɔbwɛ mʋ.

36 Ɔnɔ́ lobwie amʋ́ fɛ́ɛ́, bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Amansʋ nɩ? Oyin ánfɩ bʋ túmi, ɔdɛkplʋ́n wa ɔŋɛ laláhɛ, ɩdɛ mʋ bu, dálɩ ahátɔ?” 37 Mʋ ɩwɩ asʋ́n lɛklɛɩ́ wá ɔmá ámʋ fɛ́ɛ́tɔ́.

Alɔpʋ Tsɔtsɔɔtsɔ Tsa

(Mateo 8:14-17; Marko 1:29-34)

38 Yesu lɛ́dalɩ Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ yɔ́ Simon wóyítɔ́. Ɔlɔyɔ á, owísó lakɩ́tá Simon mʋ sia tsɩ́hɛ́, ɔda kínkíínkín. Bɛbláa Yesu bɛɛ, ogyíi mʋ bʋalɛ. 39 Yesu lɔ́kpʋkpɛ́ tʋ́ ɔtsɩ ámʋ, ɔlɔkplʋ́n wa owísó ámʋ ɔbɛ́ɛ, ɩkʋ́sʋ mʋsʋ. Ɩnʋnʋ ɩlɔkʋsʋ́ mʋsʋ, ɔtsɩ ámʋ lɔ́kʋsʋ́ bwɛ́ amʋ́ afɔɔ́tɔ.

40 Brɛ́á owí dɛta á, ahá bɔsʋrá amʋ́ ahá ánɩ́ bʋdɛ ɩlɔ ɔtsan-ɔtsan lɔ ba, Yesu lɔ́pʋ ɩbɩ dɩ́nká amʋ́sʋ́ tsá amʋ́tɔ́ okugyíɔkʋ ɩlɔ. 41 Ɔŋɛ laláhɛ bʋ amʋ́tɔ́ akʋtɔ. Yesu lɔ́kplʋn wa ɔŋɛ laláhɛ amʋ. Bɛdalɩ, bʋdɛ okitikíti bɛɛ, “Fʋ́gyí Bulu mʋ Bi ámʋ nɩ.”

Támɛ Yesu lɔ́wa mbla wá ɔŋɛ laláhɛ amʋ ánɩ́ bʋmátɔɩ́, tsúfɛ́ bʋyin ánɩ́ mʋgyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) nɩ.

Bulu Asʋ́n Ɔkanda Yudafɔ Ofíakpa

(Marko 1:35-39)

42 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ bakɛ a, Yesu lɛ́dalɩ wúlu amʋtɔ yɔ́ ɩtsɛ́tɔ́ ɔtɩnɛkʋ. Ahá bodunká mʋ alɩɩ yɔ́tʋ mʋ, bokokóli mʋ bɛɛ ɔmánatɩ́ sí amʋ́. 43 Támɛ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ilehián ánɩ́ nɛ́da Bulu iwíegyí ɩwɩ asʋn wankláán ámʋ ɔkan awúlu atráhɛ amʋ ɛ́sʋ́. Tsúfɛ́ mʋ́ ɔbwɛkpá Bulu lɔ́wa mɩ́ nɩ́.”

44 Ɩ́nɩ sʋ oleki Yudea ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́, dá Bulu asʋn wankláán amʋ ɔkan amʋ́ ofíakpa.

5

Yesu Akasɩ́pʋ́ Gyankpapʋ Tɩ

(Mateo 4:18-22; Marko 1:16-20)

1 Ɛkɛ ɔkʋ Yesu lɩ́ɩ́ Genesaret paatɩ* ɔnɔ́, ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɛba boputá mʋ ánɩ́ bónu Bulu asʋ́n. 2 Olowun nklʋn anyɔ paatɩ ámʋ ɔnɔ́. Aye alɛpʋ́ ámʋ bakplɩ́ yɔ́ bʋdɛ amʋ́ asawutɔ da. 3 Yesu lɔ́dʋ wíé kʋlɛá igyi Simon klɛ́tɔ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa Simon ɔbɛ́ɛ, osún mʋ́ kpalobí dɩnka ntsusʋ. Ɩnʋ oletsiá mʋ́tɔ́ súná ahá ámʋ atɔ́.

4 Brɛ́á ɔlɔtɔɩ́ tá á, ɔlɛbláa Simon ɔbɛ́ɛ, “Mlɩpla ɔklʋn amʋ ya okluklúkpá, amlɩyɔtswɩ asawu lɛ aye.”

5 Mʋ́ʋ́ Simon lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, anɩlɔ́bwɛ kásíán ígye onyé fɛ́ɛ́, anɩménya tɔtɔ. Támɛ ɩ́nɩá fɛɛ ayɔ́, sʋ nɔ́yɔtswɩ asawu amʋ.” 6 Brɛ́á bɔyɔ́tswɩ asawu amʋ a, bɛlɛ aye tsɔtsɔɔtsɔ. Mʋ́ sʋ asawu amʋ lɔ́wa tɩtɩ́ɩ bɩ. 7 Ɩnʋ bɔbwɛ ɩbɩ tɩ́ amʋ́ agyʋ́má ayɔbá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ɔklʋn nyɔɔsɩtɔ ámʋ bɛɛ bʋbɛ́tsa amʋ́. Bɛba bɛtsa amʋ́, bɛlɛ aye amʋ bʋ́lá nklʋn anyɔ ámʋ dɛ́dɛ́ɛ́dɛ́, ideklé ɩmɛ. 8 Brɛ́á Simon Petro lówun mʋ́ alɩ á, ɔlɛda akpawunu Yesu ayabitɔ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, mákpʋkpɛ́ mantáa mɩ! Lakpan ɔbwɛpʋ́ ngyi.”

9 Tsúfɛ́ aye amʋ́ʋ́ balɛ́ ámʋ lɔwa mʋa mʋ aba ámʋ wánwan. 10 Alɩ kɛ́n ɩlɔwa Sebedeo abí Yakobo mʋa Yohane, bʋgyi Simon agyʋ́má ayɔbá ámʋ ɛ́ wánwan nɩ́.

Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa Simon ɔbɛ́ɛ, “Mánya ifú! Tsú ndɛ pʋ́ya a, anyánkpʋ́sa fɛ́lɛ.” 11 Simon mʋa mʋ aba ámʋ benya plá nklʋn amʋ besi otsubúnɔ alɩ, besi tógyítɔ́ tswɩ, kplá buo Yesu.

Ɩlɔ Pɛpɛ Ɔlɔpʋ́ Ɔkʋ Tsa

(Mateo 8:1-4; Marko 1:40-45)

12 Ɛkɛ ɔkʋ Yesu bʋ wúlu kʋsʋ, ɩlɔ pɛpɛ ɔlɔpʋ́ ɔkʋ lówun mʋ. Ɩnʋ ɔlɛbɛda akpawunu, pʋ́ ɔsʋkpɩ yi ɔsʋlʋ́tɔ, kókóli mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, nɩ́ fótsulá á, fɛ́talɩ́ há mɩ́ ɩwɩ bɛ́plɩ.”

13 Yesu lɛ́tɩnkɩ́ ɩbɩ da mʋ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Natsúlá, fʋ́ ɩwɩ ɩplɩ́ɩ.” Ɩnʋnʋ ɩlɔ ámʋ lɛ́ŋa lɛ mʋ ɩwɩ. 14 Ɩnʋ Yesu lɛ́da mʋ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Mábla ɔhaa. Natɩ laa afʋpʋ fʋ́ ɩwɩ yosuná Bulu igyí ɔhapʋ́, afʋha mʋ ɩwɩgyʋrátɔ amʋ́ʋ́ Mose mbla losuná tsú ɩlɔ pɛpɛtsa ɩwɩ ámʋ. Igyi adánsɩɛ suna ahá ánɩ́ fʋ́ ɩwɩ laplɩ́ɩ.”

15 Támɛ Yesu ɩwɩ asʋ́n lɛ́trá klɛɩ́ yɔ́ ntɩ́nɛ́ dɩ́nká mʋ́sʋ́. Ɔdɔm bɛba mʋ atosunáhɛ́ onukpá, ɔtsa amʋ́tɔ́ alɔpʋ ɛ́ ɩlɔ. 16 Támɛ oletsiá dálɩ amʋ́tɔ́ brɛ́ kʋ yɔ́ dimbísʋ́ ɔtɩnɛkʋ mʋ nkʋlɛ yɔ́bɔ mpáɩ.

Tsukʋlɛ Osínpʋ Tsa

(Mateo 9:1-8; Marko 2:1-12)

17 Ɛkɛ ɔkʋ Yesu dɛ́ atɔ́ suná. Farisifɔ, Mose mbla asunápʋ́ akʋá botsú Galilea pʋ́ Yudea ɔmátɔ́ pʋ́ Yerusalem bɛba betsiá asɩ ɩnʋ. Bulu túmi bʋ Yesutɔ há ɩlɔtsa. 18 Ɩnʋ á, ayin akʋ bɔsʋrá tsukʋlɛ osínpʋ akpasʋ ba. Bekleá bɔ́pʋ mʋ wíé wóyítɔ́, pʋ́ mʋ tswɩ Yesu ansɩ́tɔ́. 19 Ɔdɔm amʋ sʋ bʋmenya ɔkpa. Ɩ́nɩ sʋ bɔyɔ́dʋ obu ámʋ awunso, dá mʋ́ ɔtɩnɛkʋ tíí, bɛkplɩ́a akpa amʋ tswɩ ahá ámʋtɔ Yesu ansɩ́tɔ́ ɩnʋ. 20 Brɛ́á Yesu lówun ánɩ́ bahɔ mʋ gyi a, ɔlɛbláa tsukʋlɛ osínpʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Opíó, nasí fʋ́ lakpan kíé fʋ́.”

21 Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Farisifɔ ámʋ bɛblɩ́ wá nwuntɔ bɛɛ, “Ma gyí oyin ánfɩ ɔdɛ abususʋ blɩ́ ánfɩ? Ma ɔbɛ́talɩ́ sí lakpan kíé ahá dʋn Bulu nkʋlɛ?”

22 Yesu lɛ́bɩ amʋ́ agywɩɩn. Mʋ́ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ ɩ́nɩ odu gywɩɩ́n? 23 Mɔmʋ lɔ́pɔn ha blɩ́? ‘Nasí fʋ́ lakpan kíé fʋ́.’ lóó, ntɛ́ɛ ‘Kʋsʋ tsu fʋ́ akpa afʋnatɩ?’ 24 Támɛ ndekléá mlɩbɩ́ɩ ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ mbʋ túmi ɔyɩ́ ánfɩtɔ sí ahá lakpan kíé amʋ́.” Ɩnʋ ɔlɛbláa tsukʋlɛ osínpʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛ fʋ́ bláa mbɛ́ɛ, kʋsʋ. Tsu fʋ́ akpa afʋnatɩ yɔ wóyí!”

25 Ɩnʋnʋʋnʋ tsukʋlɛ osínpʋ amʋ lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ amʋ́ fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́, tsú mʋ akpa, ɔlɔpʋ ɔkpa ɔyɔ́ wóyí ɔdɛ Bulu kanfʋ́. 26 Ɔnɔ́ lobwie ahá ámʋ fɛ́ɛ́. Ifú lowie amʋ́ fɛ́ɛ́tɔ́, bɛkanfʋ́ Bulu bɛɛ, “Ndɛ anɩlawun ofúla!”

Lewi Tɩ

(Mateo 9:9-13; Marko 2:13-17)

27 Mʋ́ ɔma brɛ́á Yesu lɛ́dalɩ ɩnʋ á, olowun lampóo ɔhɔ́pʋ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Lewi, tsie mʋ lampóo ɔhɔ́kpa. Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bobuo mɩ.” 28 Ɩnʋ Lewi lɔ́kʋsʋ́, sí mʋ tógyítɔ́ ɔmagyáa, yóbuo mʋ.

29 Mʋ́ ɔma a, Lewi lɔ́tswɩ ɔpʋ́nʋ́ mʋ wóyítɔ́ há Yesu. Lampóo ahɔ́pʋ tsɔtsɔɔtsɔ pʋ́ aha bambá ɛ́ bɛba atɔ́ ámʋ ogyíkpá. 30 Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ ánɩ́ bʋbʋ Farisifɔ ámʋtɔ bɛfɩtɛ́ Yesu akasɩ́pʋ́ amʋ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩa lampóo ahɔ́pʋ pʋ́ lakpan abwɛpʋ́ mlɩdɛ́ ɩbɩ wa gyi atɔ́, mlɩdɛ́ ntá nú?”

31 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Alɔpʋ léhián ɩlɔ ɔtsapʋ́, megyí ahá ánɩ́ ɩwɩ bʋ amʋ́ ɔnlɩn. 32 Mmɛba aha wankláán ɔtɩkpá. Mboún lakpan abwɛpʋ́ ɔtɩkpá nɛba, mɛ́nɩ bɛ́damlí klʋntɔ.”

Ɔnɔ́klɩ́ Ɩwɩ Asʋn Fɩtɛ́hɛ́

(Mateo 9:14-17; Marko 2:18-22)

33 Aha akʋ bɛbláa Yesu bɛɛ, “Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane akasɩ́pʋ́ bʋtetsíá klɩ́ ɔnɔ́ bɔ́ mpáɩ. Farisifɔ akasɩ́pʋ́ ɛ́ bʋtɔbwɛ́ alɩ, támɛ fʋ́ akasɩ́pʋ́ mʋ́ bʋdegyí, bʋdenúu.”

34 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔtsɩ ɔkpaɩ́npʋ́ anyawíe bɛ́klɩ́ ɔnɔ́ brɛ́á ɔbʋ amʋ́ wá? Ɛkɛkɛɛkɛ! 35 Támɛ ɛkɛ ɔkʋ bɛ́ba ánɩ́ bɛ́kpa mʋ nátɩ́ sí amʋ́. Alɩ nkɛ ámʋtɔ bɛ́klɩ́ ɔnɔ́ nɩ́.”

36 Ɩnʋ ɔlɛha amʋ́ yébi ɔbɛ́ɛ, “Ɔhaa tamapʋ́ tati pɔpwɛ tan tati dada. Nɩ́ ɔbwɛ́ mʋ́ alɩ á, alayíntá pɔpwɛ amʋ, pɔpwɛ amʋ pʋ́ dada amʋ ansɩ́ ɛ́ ɩmɛ́ɛkanáa aba. 37 Alɩ kɛ́n bʋtamapʋ́ nta pɔpwɛ wá ɔwʋlʋ́-kpákpá kɛntɛ wuhɛ́tɔ́ nɩ́. Nta pɔpwɛ amʋ ibófu fá kɛntɛ amʋ tsítsá, yíntá kɛntɛ amʋ ɛ́. 38 Ɩ́nɩ sʋ ɔwʋlʋ́-kpákpá kɛntɛ pɔpwɛtɔ bʋ́tɔpʋ́ nta pɔpwɛ wá. 39 Ɔhaa tamafɩ́tɛ́ nta pɔpwɛsʋ brɛ́á alanu dánhɛ. Tsúfɛ́ ɔtɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Ɩdánhɛ amʋ bʋ alɛ́ dʋn.’ ”

6

Ɔkpʋ́nʋ́ Ɔdakɛ́ Mʋ Wie

(Mateo 12:1-8; Marko 2:23-28)

1 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɔtsʋn ayó ndɔ kʋtɔ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́. Mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɔprʋ́ʋn atɔ́-abí ámʋ kʋ, bɔpʋsáa mʋ́ wɩ́. 2  Farisifɔ ámʋ akʋ bɛfɩtɛ́ amʋ́ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ tɔ́á anɩ mbla mɛha ɔkpa ánɩ́ bʋbwɛ́ɛ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ bwɛ?”

3 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmɔ́kʋ́kla nu tɔ́á Owíe Dawid lɔ́bwɛ brɛ́á akʋ́n dɛ mʋa mʋ abúopʋ kɩ? 4 Olebitíwíé Bulu osúmkpa yótsu bodobodoá bapʋ́há Bulu igyí ba, mʋa mʋ abúopʋ amʋ begyi. Bulu igyí ahapʋ́ nkʋlɛ bɛlɛ ɔkpa bʋ́tegyi alɩ bodobodo amʋ.”

5 Mʋ́ʋ́ Yesu ɔlɔmɔ mʋ asʋ́n ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ gyí ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ mʋ wie.”

Ɩlɔtsa Ɔkpʋ́nʋ́ Ɔdakɛ́

(Mateo 12:9-14; Marko 3:1-6)

6 Yesu lɔ́yɔ atɔ́ osunákpá Yudafɔ ofíakpaɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ bámbá. Oyin ɔkʋá mʋ gyɔpɩ ɩbɩ lawú bʋ ɩnʋ. 7 Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Farisifɔ akʋ bɛtɛ Yesu kɩ bɛɛ, ɔbɛ́tsa ɩlɔ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́, mɛ́nɩ bénya mʋ ɩwɩ asʋ́n, pʋ́yɛ́natɩ́ mʋsʋ súná ahandɛ. 8 Yesu yin amʋ́ nwuntɔ asʋ́n. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa oyin ámʋ́ʋ́ mʋ ɩbɩ kʋlɛ lawú ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Kʋsʋ bɛlɩɩ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́ nfɩ.” Ɩnʋ oyin ámʋ lɔ́kʋsʋ́ bɛlɩɩ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́. 9 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛ mlɩ fɩtɛ́, ntɔ mbla ámʋ lɛ́ha ɔkpa ánɩ́ abwɛ́ɛ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́? Yilé lóó, ntɛ́ɛ lalahɛ? Ahɔ́ɔ ɔha nkpa lóó, ntɛ́ɛ amɔ́ɔ mʋ?” 10 Ɩnʋ ɔlɛdamlí kɩ amʋ́ fɛ́ɛ́ fíá. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa oyin ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Tɩnkɩ fʋ́ ɩbɩ amʋ.” Olenya tɩ́nkɩ́ ɩbɩ amʋ alɩ pɛ́, ɔŋɛ́ lowie mʋ́tɔ́.

11 Ɔblɔ́ lɛkɩtá amʋ́, bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Ntɔ kóún abɛ́hɩɛ bwɛ́ Yesu anfɩ?”

Akasɩ́pʋ́ Amʋ Adá

(Mateo 10:1-4; Marko 3:13-19)

12 Ɛkɛ ɔkʋ Yesu lɔ́dʋ yɔ́ ɩbʋsʋ yɔ́bɔ mpáɩ há Bulu tsú onyé yɛ́ha ɔyɩ kɛhɛ. 13 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, ɔlɛtɩ mʋ akasɩ́pʋ́, ɔlɛlɛ amʋ́tɔ́ dúanyɔ, ɔlɛtɩ amʋ́ mʋ sumbí ayɔpʋ́. 14 Amʋ́gyí, Simon ánɩ́ ɔlɛdɩnká mʋ Petro mʋa mʋ pio Andrea; Yakobo mʋa Yohane; Filipo, Bartolomeo, 15 Mateo, Toma, Alfeo mʋ bi Yakobo, Simon ánɩ́ ogyi ɩwɩsʋtsiá adunkápʋ́ ɔpasuatɔ ɔha; 16 Yakobo ɔkʋ mʋ bi Yuda pʋ́ Yuda Iskariot ánɩ́ ɔlɛbɛlɛ Yesu há.

Yesu Atósuná Mʋ́a Ɩlɔ Tsa

(Mateo 4:23-25)

17 Yesu mʋa sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bɛkplɩ́ tsú ɩbʋ ámʋsʋ ba ɔsʋlʋ́ʋ tantasʋ. Mʋ abúopʋ tsɔtsɔɔtsɔ pʋ́ ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩá botsú Yudea ɔmátɔ́, Yerusalem pʋ́ ɔpʋ ɔnɔ́ awúlu Tiro mʋ́a Sidonsʋ bɛba ɩnʋ. 18 Bɛba bɛɛ bɛbá bonu mʋ asʋn blɩ́hɛ́, ɔtsa amʋ́ ɩlɔ. Ahá ánɩ́ ɔŋɛ laláhɛ dɛ amʋ́ háan ɛ́ bɛba, olegya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ amʋ́tɔ́. 19 Amʋ́ fɛ́ɛ́ bekleá bɔ́pʋ ɩbɩ da mʋ, tsúfɛ́ ɔŋɛ́ dɛdalɩ mʋtɔ, ɔlɛtsa amʋ́ fɛ́ɛ́ ɩlɔ.

Oyúla Asʋ́n

(Mateo 5:1-12)

20 Yesu lótsu ansɩ́ kɩ mʋ akasɩ́pʋ́, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ,

“Bulu layúlá mlɩá mlɩmá tɔtɔ,

tsúfɛ́ mlɩbʋ́ mʋ iwíegyí amʋ nɩ.

21 Bulu layúlá mlɩá akʋ́n dɛ mlɩ séi,

tsúfɛ́ mlɛ́ba begyi mwɛ.

Bulu layúlá mlɩá mlɩdésú séi,

tsúfɛ́ mlɛ́ba bɔmɔsɩ́.

22 “Bulu layúlá mlɩá bʋdɛ mlɩ lu, bʋdɛ mlɩ gyáa lɛ amʋ́tɔ́, síá mlɩ, tɩ́ mlɩ ɩda laláhɛ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ sʋ. 23 Ansɩ́ igyí mlɩ ɛkɛ ámʋ, amlɩfuli kpayi ansigyísʋ́, tsúfɛ́ mlɩ ɩkɔká tsɔ ɔsʋ́sʋ́. Alɩ́ amʋ́ anáin bɔbwɛ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ nɩ.

24 Támɛ mlɩ ánɩ́ mlɩlanyá ɩwɩ séi, mlɩgyɔwɩ nɩ́.

Tsúfɛ́ mlɩ ansigyí fɛ́ɛ́ mlɩlanyá á.

25 Mlɩ ánɩ́ mlɩlamwɛ́ séi, mlɩgyɔwɩ nɩ́.

Tsúfɛ́ akʋ́n bɛ́ba bɛkɩtá mlɩ.

Mlɩ ánɩ́ mlɩdɛ́mɔsɩ́ séi, mlɩgyɔwɩ nɩ́.

Tsúfɛ́ mlɛ́ba begyi awɩrɛhɔ, su.

26 “Mlɩ ánɩ́ ahá fɛ́ɛ́ bʋdɛ mlɩ kanfʋ́, mlɩgyɔwɩ, tsúfɛ́ alɩ́ mlɩ anáin bɛkanfʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ afunupʋ amʋ ɛ́ nɩ́.

Alupʋ́dwɛ

(Mateo 5:38-48; 7:12a)

27 “Támɛ ndɛ mlɩ ánɩ́ mlónu bláa mbɛ́ɛ, Mlɩdwɛ mlɩ alupʋ́, amlɩbwɛ yilé ha amʋ́. 28 Mlɩyula ahá ánɩ́ bʋtɔlwɩ́ɩ́ mlɩ, amlɩbɔ mpáɩ ha ahá ánɩ́ bʋtesíá mlɩ. 29 Nɩ́ ɔha ɔdá fʋ́ ɩsʋtɔ a, damli nyɔɔsɩ ɛ́ ha mʋ ɔda. Nɩ́ ɔkʋ ɔswɩ́ɩ́ fʋ́ tati á, wɔɩ fʋ́ atadɩɛ ɛ́ ha mʋ. 30 Nɩ́ ɔkʋ ɔkʋ́lɩ́ fʋ́ atɔ́ á, ha mʋ. Nɩ́ ɔkʋ ɛ́ otsú fʋ́ atɔ́ á, máyɔ́hɔ mʋ́. 31 Bwɛ ha ahá alɩá fʋdeklé fɛɛ bʋbwɛ́ɛ ha fʋ.

32 “Nɩ́ fʋ́ adwɛpʋ́ nkʋlɛ fʋtɔdwɛ́ á, ɩpán mɔmʋ fénya? Lakpan abwɛpʋ́ kʋ́ráá bʋtɔdwɛ́ amʋ́ adwɛpʋ́. 33 Nɩ́ ɔhá ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ yilé há fʋ́ nkʋlɛ fʋ́tɔbwɛ́ yilé há á, ntogyi sʋ́ Bulu ɔdáa fʋ́ ɩpán? Lakpan abwɛpʋ́ ɛ́ bʋtɔbwɛ́ alɩ. 34 Nɩ́ ɔhá ánɩ́ fʋyin ánɩ́ obénya há fʋ́ nkʋlɛ fʋtɛhá ɩpán a, ntogyi sʋ́ Bulu ɔdáa fʋ́ ɩpán? Lakpan abwɛpʋ́ óó bʋtɔpʋ́ atɔ́ pan amʋ́ aba, yínkí hɔ mʋ́ alɩ. 35 Mʋ́ sʋ mlɩdwɛ mlɩ alupʋ́, mlɩbwɛ yilé ha amʋ́, mlɩpan amʋ́ atɔ́, mlɩmátɩ amʋ́ akɔ, mɛ́nɩ Bulu ɔbɛ́ka mlɩ ɩkɔ tsɔtsɔɔtsɔ. Fówun mlɩlabwɛ́ Ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́ Bulu ámʋ abí. Tsúfɛ́ ɔbʋ awɩtɔlɛ há ahá ánɩ́ atɔ́ tamagyi amʋ́ ansɩ́ pʋ́ aha laláhɛ fɛ́ɛ́. 36 Mlɩbwɛ nwɛ awúnpʋ fɛ́ alɩá mlɩ Sɩ́ Bulu gyí nwɛ owúnpʋ.

Ɩlálɛ

(Mateo 7:1-5)

37 “Mlɩmálɛ ahá ɩlá, mɛ́nɩ Bulu mɛ́ɛlɛ mlɩ ɩlá. Mlɩmáha ɔhaa ɩpɔ́n, mɛ́nɩ Bulu ɛ́ ɔmɛ́ɛha mlɩ pɔ́n. Mlɩsi mlɩ aba ɩlá kie amʋ́, Bulu osi mlɩ klɛ́ kie mlɩ. 38 Mlɩha ahá tɔ́á dɛ amʋ́ hián, Bulu ɔbɛ́lahá mlɩ. Ɔbɔ́pʋ atɔ susúhɛ wankláán wá mʋ́, wʋ́sʋ́ʋ mʋ́, sílá mʋ́, ɩbɔ́bʋlá tsítsá há mlɩ. Tsúfɛ́ tɔ́á fɔpʋ́súsu ha fʋ́ bá á, mʋ́ kɛ́n Bulu ɔbɔ́pʋsúsu ha fʋ nɩ́.”

39 Yesu lɛ́trá ha amʋ́ yébi ɔbɛ́ɛ, “Nsibi obwiepʋ́ ɔbɛ́talɩ́ kpá nsibi obwiepʋ́? Amʋ́ fɛ́ɛ́ bʋmɛ́ɛkpa wíé ɔbɔ́tɔ́? 40 Ɔkasɩ́pʋ́ tamadʋn mʋ wie, támɛ ɔkasɩ́pʋ́ ɔkásɩ́ bɩ́ á, ɔtɔbwɛ́ fɛ́ mʋ wie.

41 “Ntogyi sʋ́ fʋ́dɛ ipí túkúrííbi wúun fʋ́ bá nsíbisʋ, támɛ fʋmɛdɛ́ ogyakpatín ánɩ́ ɩdɩn fʋ́ klɛ́sʋ mʋ́ wúun? 42 Ntɛ́ɛ ntogyi sʋ́ fʋ́dɛ fʋ́ bá bláa fɛɛ, ‘Mɩ́ píó, ha mɩ́ andɩnkɩ ipí fʋ́ nsíbisʋ’, támɛ fʋmɛdɛ́ ogyakpatín ánɩ́ ɩdɩn fʋ́ klɛ́sʋ mʋ́ wun? Apinabwɛbí ɔbwɛpʋ́, gyankpa dɩnkɩ ogyakpatín ámʋ fʋ́ nsíbisʋ, mɛ́nɩ fówun atɔ́ wankláán, tálɩ́ dɩ́nkɩ́ ipí ámʋ fʋ́ bá klɛ́sʋ.

Oyí Pʋ́ Mʋ́ Abi Swiehɛ́

(Mateo 7:6-20; 12:33-35)

43 “Oyi wankláán mɛ́ɛtalɩ́ swíé abi laláhɛ. Alɩ kɛ́n oyi laláhɛ ɛ́ mɛ́ɛtalɩ́ swíé abi wankláán nɩ́. 44 Tsúfɛ́ oyí-ibí bʋtɔpʋ́bɩ́ mʋ́. Bʋtamakpɔ́tɩ́ kankaba okplóto oyísʋ́, bʋtamakpɔ́tɩ́ tsɔkpʋn ɛ́ tʋnkpa ɩflasʋ. 45 Ɔha wankláán tɛlɛ́ tsiátɔ́ wankláán ɔwan tsú mʋ klʋntɔ, ɔha laláhɛ ɛ́ tɛlɛ́ tsiátɔ́ laláhɛ ɔwan tsú mʋ klʋntɔ. Tsúfɛ́ tɔ́á ɩdʋn ɔha klʋn a, mʋ́tɛ́dálɩ́ tsu mʋ ɔnɔ́.

Bʋtásʋ́ pʋ́ Osublútɔ Obuyíi

(Mateo 7:24-27)

46 “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ mɩ́ tɩ mlɩaa, ‘Mɩ́ Wíé! Mɩ́ Wíé!’ támɛ mlɩtamagyi mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́sʋ? 47 Nósuná mlɩ alɩá ɔhá ánɩ́ ɔlɛba mɩ́ wá bonu mɩ́ asʋ́n, gyi dɩnká mʋ́sʋ́ gyí. 48 Ogyi fɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔbá beyi obu á, olegyankpá kwí mʋ́ ntswɩasɩ ɔbɔ́ yɔ́tʋ bʋtá, ɔlɔwa ntswɩasɩ ámʋ dɩ́nká mʋ́sʋ́. Brɛ́á ntsu lɔ́bʋlá kɩ́tá mʋ́ á, ɩmɛtalɩ́ kpɩ́nkɩ́ obu ámʋ, tsúfɛ́ oleyi mʋ́ wankláán. 49 Támɛ ɔhagyíɔha ánɩ́ olonu mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́, omegyi mʋ́sʋ́ gyí fɛ́ ɔhá ánɩ́ oleyi mʋ obu ɔsʋlʋ́sʋ kɛkɛ, ɔmɔwa mʋ́ ntswɩasɩ. Brɛ́á ntsu lɔbʋlá wa mʋ́ á, ilobwie dá gbloo ɩnʋnʋ, yíntá fɛ́ɛ́!”

7

Romafɔ Ɩsá Akɔpʋ́ Ɔhandɛ Osúmpʋ́ Ɔkʋ Ɩlɔ Tsa

(Mateo 8:5-13; Yohane 4:43-54)

1 Brɛ́á Yesu lɛ́bláa ahá ámʋ asʋ́n ánfɩ fɛ́ɛ́ tá á, ɔlɔyɔ Kapernaum wúlutɔ. 2 Romafɔ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ ɔkʋ bʋ ɩnʋ. Ɔbʋ osúmpʋ́ ɔkʋá ɔtɛhɩ́ɛ́ kle mʋ asʋ́n. Osúmpʋ́ amʋ dɛ́lɔ, odeklé owu. 3 Brɛ́á ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lónu Yesu nka á, ɔlɔwa Yudafɔ ahandɛ akʋ sɩ́sɩ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, bʋyókokóli mʋ ɔbɛtsa mʋ osúmpʋ́ amʋ ɩlɔ ha mʋ. 4 Ahandɛ amʋ bɛhɩɛ kókóli Yesu bɛɛ, “Abwíí ɩpa, nɩ́ ɔkʋ léhián fʋ́ mbʋa á, mʋ́mʋ́ oyin ánfɩ nɩ́! 5 Tsúfɛ́ ɔtɔdwɛ́ anɩ pɩ. Mʋléyi anɩ ofíakpa kʋ́ráá há anɩ nɩ́.”

6 Mʋ́ sʋ Yesu mʋa amʋ́nyɔ bɔpʋ ɔkpa. Brɛ́á bɛta wóyí ámʋtɔ wie tá á, ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lɔ́wa mʋ anyawíe ɔbɛ́ɛ bʋyéfia Yesu, abʋbla mʋ bɛɛ, mbɛ́ɛ, “Owíé! Máhan fʋ́ ɩwɩ, tsúfɛ́ mmɔfʋn ánɩ́ fɛ́ba mɩ́ wóyítɔ́. 7 Nawun ánɩ́ mɩ́ ɛ́ mmɔfʋn ánɩ́ nɛ́ba fʋ́ wá. Fʋ́ mʋ́ blɩ asʋankʋ, ɩwɩ bɔ́wa mɩ́ osúmpʋ́ amʋ ɔnlɩn. 8 Tsúfɛ́ mɩ́ ɛ́ mbʋ ahandɛ akʋ asɩ. Ɩsá akɔpʋ́ akʋ ɛ́ bʋbʋ mɩ́ asɩ. Nɛlɛ́ ɔnɔ́ mbɛ́ɛ amʋ́tɔ́ ɔkʋ ɔnátɩ á, ɔtɛnátɩ́. Nɩ́ mbɛ́ɛ ɔbá ɛ́ á, ɔtɛba. Tógyítɔ́á nɛbláa mɩ́ osúmpʋ́ mbɛ́ɛ ɔbwɛ́ɛ á, ɔtɔbwɛ́.”

9 Brɛ́á Yesu lónu asʋ́n ánfɩ á, ɔnɔ́ lobwie mʋ, ɔlɛdamlí bláa ɔdɔm amʋ́ʋ́ bʋbuo mʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ asʋ́n, ndɛ mlɩ bláa, mmɔkʋ́wun ɔhá ánɩ́ ɔbʋ hógyi kpɔnkpɔntɩ ánfɩ odu Israelfɔtɔ kʋ́ráá kɩ!”

10 Brɛ́á abɔpʋ amʋ́ʋ́ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lɔ́wa ámʋ beyinkí yɔ́ wóyítɔ́ a, bowun ánɩ́ osúmpʋ́ amʋ ɩwɩ lawá mʋ ɔnlɩn.

Ɔsʋrapʋ Ɔkʋ Mʋ Bi Tsinkí

11 Ɩmɔwa ɔpá kʋkʋ Yesu lɔ́yɔ Nain wúlutɔ. Ɔdɔm bʋbuo mʋa mʋ akasɩ́pʋ́. 12 Brɛ́á olowie wúlu ɔnɔ́ á, ɔlɔtʋ akʋ, bʋsʋn fúli akpasʋ bɛbá. Obi yinhɛ́ ɔkʋlɛ pɛ́ ogyi há ɔsʋrapʋ ɔkʋ. Ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩá botsú wúlu amʋtɔ ɛ́ bʋbuo ɔtsɩ ámʋ. 13 Brɛ́á anɩ Wíe lówun ɔtsɩ ámʋ a, mʋ asʋ́n lɔwa mʋ nwɛ, ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Másu!” 14 Mʋ́ʋ́ ɔlɔyɔ́pʋ ɩbɩ da akpa amʋ, asʋrápʋ́ amʋ besi lɩɩ́. Ɩnʋ ɔlɛbláa fúli amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔyasubi, ndɛ fʋ́ bláa mbɛ́ɛ, kʋsʋ!” 15 Ɩnʋ fúli amʋ lɔ́kʋsʋ́ tsíá, wá tɔɩ́ bɩ. Yesu lɔ́pʋ mʋ wá mʋ yin ɩbɩtɔ.

16 Ifú lɛkɩtá ahá ámʋ fɛ́ɛ́, bɛkanfʋ́ Bulu bɛɛ, “Bulu labɔbʋá mʋ ahá! Mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ kpɔnkpɔntɩ ɔkʋ lalɩn anɩtɔ!”

17 Yesu ɩwɩ asʋ́n ánfɩ lɛklɛɩ́ wá Yudea ɔmá pʋ́ awúlu ánɩ́ ɩbʋ nsɩnɛ́ ɩnʋ fɛ́ɛ́tɔ́.

Yesu Mʋa Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane

(Mateo 11:2-19)

18 Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane akasɩ́pʋ́ bɛyɛ́bláa mʋ asʋ́n ánfɩ fɛ́ɛ́. Mʋ́ sʋ ɔlɔwa amʋ́tɔ́ abanyɔ́ sɩ́sɩ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, 19 bʋyɛ́fɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Fʋ́gyí ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbɛ́ba amʋ nɩ, ntɛ́ɛ akɩ́ɩ ɔha bambá ɔkpa?”

20 Brɛ́á ahá ámʋ bɛba bowie Yesu wá á, bɛbláa mʋ bɛɛ, “Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane ɔbɛ́ɛ abɛ́fɩtɛ́ fʋ́ anɩaa, ‘Fʋ́gyí ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbɛ́ba amʋ nɩ, ntɛ́ɛ akɩ́ɩ ɔha bambá ɔkpa?’ ”

21 Yesu lɛ́tsa alɔpʋ pʋ́ ahá ánɩ́ ɩwɩ dɛ́ amʋ́ ɔsɩn tsɔtsɔɔtsɔ alɩ brɛ́ ámʋtɔ. Olegya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ, bwíí ansibi abwiepʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ ansíbi. 22 Ɩnʋ ɔlɛlɛ Yohane akasɩ́pʋ́ asʋ́n ámʋ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyinki yɛbláa Yohane tɔ́á mlɩlabowun pʋ́ mʋ́a mlɩlabonu. Mlɩlabowun ánɩ́ ansibi abwiepʋ́ bʋdɛ atɔ́ wúun, abɔ bʋna. Ɩlɔ pɛpɛ alɔpʋ́ ɩwɩ dɛplɩ́ɩ, ɩsʋ atínpʋ bʋdɛ asʋ́n nu. Afúli bʋdetsinkí, ahiánfɔ ɛ́ bʋdɛ asʋn wankláán ámʋ nu. 23 Bulu obóyulá ɔhá ánɩ́ mɩ́ bwɛhɛ́ mɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mʋsʋ.”

24 Brɛ́á abí ámʋ́ʋ́ Yohane lɔ́wa sumbí ámʋ beyinkí bɔyɔ́ á, Yesu lɔ́wa tɔɩ́ tsú Yohane ɩwɩ súná ɔdɔm amʋ bɩ. Ɔbɛ́ɛ, “Brɛ́á mlɩlɛ́dalɩ yɔ dimbísʋ́ ɩnʋ á, ntɔ ɔkɩ́kpa mlɩlɔ́yɔ? Fɩtáa ánɩ́ afú dɛ mʋ́ tsʋ́ʋn lóó? Ɛkɛkɛɛkɛ! 25 Nɩ́ megyí mʋ́ á, ntɔ kóún ɔkɩ́kpa mlɩlɔ́yɔ? Ɔhá ánɩ́ ɔdɩdɩ́ ntsrim. Ɛkɛkɛɛkɛ! Ahá ánɩ́ bʋtɛdɩ́dá tati ámʋ odu gyi ɔdwɛ á, awíe wóyí bʋtetsíá. 26 Mlɩbla mɩ! Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ mlɩlɛ́dalɩ yɛ́kɩ? Ee, Yohane nɩ. Ɔdʋn Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́. 27 Mʋ ɩwɩ asʋ́n Bulu lɛ́blɩ́ bɔwanlɩ́n mʋ́ tswɩ bɛɛ, ‘Kɩ, ndɛ obí wa gya fʋ nkpá. Mʋ ɔbɛ́la ɔkpa há fʋ́ nɩ́.’ ” 28 Yesu lɔ́yɔ mʋ asʋ́nsʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔha tsɩhɛ́ lakɛn kwɩɩ́ mɔ́fʋn mʋ, támɛ mʋ ɛ́ ɔmɔfʋn Bulu iwíegyí ámʋtɔ ɔkʋsʋ kʋ́ráá.”

29 Aha ánɩ́ bonu Yesu asʋ́n ánfɩ pʋ́ lampóo ahɔ́pʋ kʋ́ráá bowun ánɩ́ Bulu asʋ́n da ɔkpa. Botsulá há Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lɔ́bɔ amʋ́ asú. 30 Támɛ Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ mʋ́ bʋmɛha Yohane ɔbɔ amʋ́ asú. Bekiná tɔ́á Bulu lɛ́hɩhɩ́ɛ ha amʋ́ bwɛ.

31 Yesu lɔ́yɔ mʋ asʋ́nsʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Séi ánfɩ á, amɛndɩ nɔ́pʋkápʋ́ ndɛmba-abí ánfɩ? Ntɔ bɛlɩan? 32 Bʋgyi fɛ́ nyebíá bʋtsie dɩnsʋ bʋdɛ aba kpolí, blɩ́ bɛɛ, ‘Anɩlapléí ansigyísʋ́, mlɩmɛ́tsa. Mʋ́ sʋ anɩlawá awɩrɛhɔ ɩlʋ, támɛ mlɩmósú.’ 33 Mlɩgyí fɛ́ nyebí ánfɩ, tsúfɛ́ Yohane lɛ́ba á, oletsiá klɩ́ ɔnɔ́, omonu ntá, támɛ mlɩaa, ‘Ɔŋɛ laláhɛ bʋ mʋtɔ!’ 34 Mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ mʋ́ naba ndɛ atɔ́ gyí, ndɛ ntá núu. Mʋ́ ɛ́ mlɩaa, ‘Mlɩkɩ opotsuapʋ pʋ́ nta ɔbʋpʋ́. Lakpan abwɛpʋ́ pʋ́ lampóo ahɔ́pʋ onyawíe.’ 35 Támɛ ɔhá ánɩ́ ɔbʋ Bulu nyánsa á, mʋ tsíátɔ́ tɛlɛ́ mʋ́ ɔwan.”

Ɔtsɩ Lakpan Ɔbwɛpʋ́ Ɔkʋ

36 Farisiyin ɔkʋ lɛ́tɩ Yesu atɔ́ ogyíkpá mʋ wóyítɔ́. Brɛ́á Yesu tsie ɔpʋ́nʋ́ ámʋ asɩ á, 37 ɔtsɩ ɔkʋá ɔbʋ wúlu amʋtɔ, ogyi lakpan ɔbwɛpʋ́ lónu Yesu nka ánɩ́ batswɩ ɔpʋ́nʋ́ há mʋ Farisiyin amʋ wóyítɔ́. Ɩnʋ olotsu mʋ ofobí fánfán ánɩ́ ɩbʋ bíá prɛntʋa wankláán ɔbɔ ba ɩnʋ. 38 Ɔlɛbɛda akpawunu Yesu ayabiasɩ, ɔlɛkpa isú yi woo. Ɔlɔpʋ mʋ ntsú fwɩ́ Yesu ayabiasɩ, pʋ́ mʋ nwunsʋ-imi tsítsi mʋ́. Ɔlɔkʋlá Yesu ayabi pútá, tsɛ́ɩ́ ofobí fánfán ámʋ wʋ́lɩ́ mʋ ayabisʋ. 39 Brɛ́á Farisiyin amʋ́ʋ́ ɔlɛtɩ Yesu amʋ lówun ɩ́nɩ á, ɔlɛblɩ́ wá nwuntɔ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ oyin ánfɩ gyí lɛ́lɛ́ á, tɛkɩ alawun ɔhá oduá ɔtsɩ ánfɩ gyí asa ɔdɛpʋ ɩbɩ da mʋ, tsúfɛ́ lakpan ɔbwɛpʋ́ ogyi.”

40 Yesu lɛ́bláa oyin ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Simon, mbʋ asʋankʋ bláa fʋ.”

Simon lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, amansʋ igyi? Bla mɩ.”

41 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ahá abanyɔ́ akʋ bɛpan sika oyin ɔkʋ wá. Ɔkʋlɛ lɛ́pan blɩba-anu (5,000,000), ɔkʋlɛ ɛ́ lɛ́pan mpɩ́m lafanu (500,000)*. 42 Bʋmenyá kɔ́ba amʋ ká. Mʋ́ sʋ oyin ámʋ lésikíé amʋ́ abanyɔ́ fɛ́ɛ́. Bla mɩ, amʋ́tɔ́ ɔmɔmʋ ɔbɔ́dwɛ oyin ámʋ dʋn?”

43 Simon lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nahogyiá ɔmʋamʋ́ʋ́ mʋ ɩkɔ tsɔ dʋn amʋ.”

Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ igyi.” 44 Ɩnʋ Yesu léyinkí kɩ ɔtsɩ ámʋ, ɔlɛbláa Simon ɔbɛ́ɛ, “Fawun ɔtsɩ ánfɩ? Nɛba fʋ́ wóyítɔ́ a, fʋmɛha mɩ́ ntsu anfwɩ ayabiasɩ. Támɛ ɔtsɩ ánfɩ mʋ́ lapʋ́ mʋ ntsú fwɩ́ mɩ́ ayabiasɩ, pʋ́ mʋ nwunsʋ-imi tsítsi mʋ́. 45 Fʋmɛlatá mɩ́ pútá, támɛ tsú brɛ́á nɛba nfɩ ɔpá á, ɔtsɩ ánfɩ mɔ́kʋ́sí mɩ́ ayabi kʋlá pútá. 46 Fʋmɛtsɛɩ́ ofobí wʋ́lɩ́ mɩ́ nwuntɔ, támɛ mʋ mʋ́ alatsɛ́ɩ́ ofobí fánfán wʋ́lɩ́ mɩ́ ayabisʋ. 47 Mʋ́ sʋ ndɛ fʋ́ bláa mbɛ́ɛ, ɔdwɛ tsɔtsɔɔtsɔ ánfɩ alalɛ́ súná mɩ́ ánfɩ idesuná ánɩ́ Bulu lasí mʋ lakpan tsɔtsɔɔtsɔ ámʋ fɛ́ɛ́ kíé mʋ. Támɛ ɔhá ánɩ́ Bulu osíi lakpan kpalobí kíé á, ɔdwɛ kpalobí ɔtɛlɛ́ súná.”

48 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa ɔtsɩ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Nasí fʋ́ lakpan fɛ́ɛ́ kíé fʋ́.”

49 Ahá ámʋ́ʋ́ amʋ́a Yesu bʋtsie ɔpʋ́nʋ́asɩ ámʋ, bɛblɩ́ wá nwuntɔ bɛɛ, “Ma gyí oyin ánfɩ ɔbɛ́ɛ mʋna mʋdɛ ahá lakpan sikíé amʋ́.”

50 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa ɔtsɩ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ hógyi lahɔ fʋ nkpa. Natɩ iwilwiitɔ.”

8

Atsɩá Bobuo Yesu

1-2 Ɩmɔwa ɔpá kʋkʋ, Yesu léki awúlu mʋ́a nkuda asɩ, ɔdɛ Bulu iwíegyí ámʋ ɩwɩ asʋn wankláán ɔkan da. Mʋ akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋ pʋ́ atsɩ akʋá olegya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ amʋ́tɔ́, tsá amʋ́ ɩlɔ bobuo mʋ. Atsɩ ámʋ gyí, Magdalayintse Maria ánɩ́ Yesu légya ɔŋɛ laláhɛ asienɔ́ lɛ́ mʋtɔ. 3 Owíe Herode wóyísʋ́ ɔkɩ́pʋ Kusa mʋ ka Yohana. Ɔtsɩ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Susana pʋ́ atsɩ tsɔtsɔɔtsɔá betsiá pʋ́ amʋ́ atɔ́ kɩ Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́sʋ.

Atɔ́-abí Owunyápʋ Ɩwɩ Yébi

(Mateo 13:1-9; Marko 4:1-9)

4 Brɛ́á ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ botsu awúlu-awúlusʋ ba befia Yesu wá á, ɔlɛha amʋ́ yébi ɔbɛ́ɛ,

5 “Ɔdɔtɔpʋ ɔkʋ lɔ́yɔ atɔ́-abí owunyákpa. Brɛ́á ɔdɛ mʋ́ wunyáa a, ɩkʋ lɔ́wʋlɩ́ ɔkpatɔ, ahá bɛtsatsáa mʋ́sʋ́, mbubwi ɛ́ bɔtswɛtswɛ́ɛ mʋ́ fɛ́ɛ́. 6 Ɩkʋ lɔ́wʋlɩ́ abʋtásʋ́, ɔtɩ́nɛ́á ɩsɩ kpalobí dɩn. Ɩlɔwa ɔsa kwɛ, támɛ brɛ́á owí lɛlɩn a, ɩlɔtɔ mʋ́ mɔ́, tsúfɛ́ imenya ntsu. 7 Abí ámʋ kʋ lɔwʋlɩ́ awutɔ, awu ámʋ lɔbʋlá kɩ́tá mʋ́, ɩmɛdan. 8 Abí ámʋ kʋ lɔwʋlɩ́ ɔsʋlʋ́ʋ wankláánsʋ́, dan. Iloswie abí tsɔtsɔɔtsɔ fɛ́ mʋ́ ámʋ́ʋ́ olodu ámʋ odu tsé lafa.”

Yesu lɔ́mɔ mʋ asʋ́n ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu.”

Tɔ́á Sʋá Yesu Lɔ́tɔɩ́ Ayébisʋ

(Mateo 13:10-17; Marko 4:10-12)

9 Yesu akasɩ́pʋ́ bɛfɩtɛ́ mʋ yébi anfɩ asɩ. 10 Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu lahá mlɩ ɔkpa ɔbɛ́ɛ, mlɩbɩ́ɩ mʋ iwíegyí ámʋ ɩwɩ asʋn ŋaínhɛ́. Támɛ ndɛ aha bambá asʋ́n bláa ayébisʋ, mɛ́nɩ bówun, támɛ bʋmɛ́ɛbɩ. Bónu, támɛ bʋmóonu mʋ́ asɩ.

Atɔ́-abí Owunyápʋ Yébi Amʋ Asɩ

(Mateo 13:18-23; Marko 4:13-20)

11 “Yébi amʋ asɩ nɩ́. Atɔ́-abí ámʋ gyí Bulu asʋ́n. 12 Abí ámʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ ɔkpatɔ ámʋ gyí ahá ánɩ́ bʋtonú asʋ́n ámʋ, támɛ Ɔbʋnsám tɛba bɛlɛ mʋ́ lɛ́ amʋ́ klʋntɔ, mɛ́nɩ bʋmɔ́ɔhɔ mʋ́sʋ́ gyi, fówun bénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 13 Abí ámʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ abʋtásʋ́ amʋ gyí ahá ámʋ́ʋ́ bonú asʋ́n ámʋ pɛ́, bahɔ mʋ́ ansigyísʋ́, támɛ bʋma nlín. Mʋ́ sʋ bʋtamahogyi wa ɔpá. Nɩ́ ɩsɔ́kɩ kʋ inyá tʋ́ amʋ́ pɛ́, badɩda. 14 Abí ámʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ awutɔ ámʋ gyí ahá ánɩ́ bonú asʋ́n ámʋ a, bahɔ mʋ́, támɛ ɔyɩ́ ánfɩtɔ atɔ hiánhɛ ɩwɩ gywɩɩ́n, pʋ́ mʋ́tɔ́ atonyahɛ́ ɩwɩ ansigyí tegyi asʋ́n ámʋsʋ. Ɩ́nɩ sʋ bʋtamaswíé abí dan. 15 Abí ámʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ ɔsʋlʋ́ʋ wankláánsʋ́ ámʋ gyí ahá ámʋ́ʋ́ bonú asʋ́n ámʋ a, bʋtɔhɔ mʋ wá klʋn wankláán ánɩ́ itonú asʋ́n, gyi mʋ́sʋ́tɔ́. Ɩ́nɩ sʋ bʋtotomi swíé abí tsɔtsɔɔtsɔ.

Ɔkandɩ́ɛ Ɩwɩ Yébi

(Marko 4:21-25)

16 “Ɔhaa tamanywɛ́ ɔkandɩ́ɛ pʋ́ atɔ́ bun mʋ́sʋ́, ntɛ́ɛ pʋ́wá mpá ayasɩ. Ɔfʋákpá ɔtɔpʋ́bian, mɛ́nɩ ɩbɔ́wankɩ́ há ahá ánɩ́ bɛ́ba wóyí ámʋtɔ.

17 “Tsúfɛ́ tɔtɔ má ɩnʋá ibéŋaín, ɩmɛ́ɛlɩn ɔwan. Asʋn ŋaínhɛ́ kʋkʋ ɛ́ ma ɩnʋá bʋmɛ́ɛbɩ mʋ́.

18 “Mlɩkɩ wankláán mlɩ asʋ́n-nutɔ́. Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ odekléá obónu mɩ́ atosunáhɛ́ amʋ asɩ á, Bulu ɔbɔ́pʋ ɩkʋ tsɩ́a mʋ́tɔ́ há mʋ. Támɛ ɔhá ánɩ́ omedékléá obónu mʋ́ asɩ á, Bulu ɔbɔ́swɩɩ́ mʋ kpalobí ámʋ́ʋ́ olosusúu ánɩ́ alabɩ́ ámʋ kʋ́ráá.”

Yesu Abusuanfɔ Onutó

(Mateo 12:46-50; Marko 3:31-35)

19 Yesu mʋ yin mʋa mʋ apíó bɛba mʋ wá, támɛ ɔdɔm amʋ sʋ bʋmɛtalɩ́ wíé ba mʋ wá. 20 Ahá ámʋtɔ ɔkʋ lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ yín mʋa fʋ́ apíó bʋlɩɩ́ kpankpá, bʋdekléá bówun fʋ.”

21 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ yín mʋa mɩ́ apíó gyí ahá ánɩ́ bʋtonú Bulu asʋ́n ámʋ, gyi mʋ́sʋ́.”

Atsufú Asɩbá

(Mateo 8:23-27; Marko 4:35-41)

22 Ɛkɛ ɔkʋ Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha afa Galilea ɔpʋ yɔ mʋ́ ɔbɩn.” Mʋ́ sʋ bɔpʋ ɔkpa bɔyɔ́. 23 Brɛ́á bɔyɔ́ á, Yesu lɛ́dɩdɩ. Ɩnʋ afú kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ kʋ lɔ́wa tsʋ́ʋn bɩ. Ntsu ámʋ ɩdɛda wíé ɔklʋn amʋtɔ, ideklé ɩmɛ. Ɩlɔtʋ amʋ́ ansɩ́ pɛpɛ. 24 Mʋ́ sʋ betsinkí Yesu, bláa mʋ bɛɛ, “Anɩ Wíe! Anɩdɛ́ ntsu wie!”

Yesu lɔ́kʋsʋ́ lɛ́ ɔnɔ́ wa afú mʋ́a ntsu ámʋ, ɩnʋ fɛ́ɛ́ lɔlʋá. 25 Ɩnʋ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ hógyi mɛ?”

Ifú lɛkɩtá amʋ́, ɔnɔ́ lobwie amʋ́, bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Nyankpʋsa ɔmɔmʋ nɩ, alalɛ́ ɔnɔ́ wa afú mʋ́a ntsu kʋ́ráá, banú mʋ ɔmɛ alɩ?”

Ɔŋɛ Laláhɛ Gyáa Lɛ Ogbedépʋ́tɔ́

(Mateo 8:28-34; Marko 5:1-20)

26 Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɛfa ɔpʋ tsú Galilea yówie Gerasefɔ* ɔsʋlʋ́sʋ. 27 Brɛ́á Yesu dɛ́dalɩ ɔklʋn amʋtɔ á, oyin ɔkʋá otsú wúlu amʋtɔ, ɔŋɛ laláhɛ bʋ mʋtɔ lébefia mʋ. Oyin ánfɩ lɛ́kpa atɔ́, tú dálɩ wóyítɔ́, yɔ́ otsie afúli opulákpá ɩlawá ɔpá. 28 Brɛ́á olowun Yesu a, ɔlɔsʋrá okitikíti, dá akpawunu Yesu ayabitɔ, kplʋ́n blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́ Bulu mʋ Bi Yesu, amansʋ igyi? Kókoli, mápɩtɩ́ mɩ́ atɔ́.” 29 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Yesu lakplʋ́n wa ɔŋɛ laláhɛ amʋ ɔbɛ́ɛ, ɩdálɩ mʋtɔ dodo. Mʋ́ sʋ oyin ámʋ lɛ́blɩ́ alɩ nɩ́. Ɔŋɛ́ laláhɛ amʋ itowíé mʋtɔ brégyíbrɛ́. Mʋ́ sʋ bʋtɔwá mʋ ɩbɩ pʋ́ mʋ ayabi ɩkan, gyo mʋ ɩwɩ. Mʋ́ óó á, otebíá ɩkan amʋ, ɔŋɛ laláhɛ amʋ ɩtɛhá mʋ ɔtɛsrɩ́ wíé aputu.

30 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ bʋtɛtɩ́ fʋ́?”

Oyin ámʋ lɛ́lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ dá gyí ‘Ɔdɔm.’ ” Tsúfɛ́ ɔŋɛ laláhɛ tsɔtsɔɔtsɔ bʋ mʋtɔ. 31 Ɔŋɛ laláhɛ amʋ bokokóli Yesu ɔbɛ́ɛ, ɔmágya amʋ́ yɔ́wa ɩlán klúklúúklúá ɩma ɔkatɔ.†

32 Mprákuo tsɔtsɔɔtsɔ akʋ bʋdegyí okúku kʋsʋ ɩnʋ fʋ́n. Mʋ́ sʋ ɔŋɛ laláhɛ amʋ bokokóli Yesu bɛɛ, ɔhá abʋyowie mprákuo ámʋtɔ. Ɔlɛha amʋ́ ɔkpa ɔbɛ́ɛ bʋyɔ́. 33 Ɩnʋnʋ bɛdalɩ oyin ámʋtɔ yówie mprákuo ámʋtɔ, amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛsrɩ́ kpákplɩ́ okúku amʋ wíé ɔpʋtɔ, wúwu.

34 Brɛ́á mprákuo akpapʋ́ ámʋ bowun tɔ́á ɩlaba a, bɛsrɩ́ yɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ wúlutɔ pʋ́ ɔmá ámʋtɔ. 35 Ɩnʋ ahá bɛba bɛkɩ tɔ́á ɩlaba. Bowun ánɩ́ oyin ámʋ́ʋ́ tɛkɩ ɔŋɛ laláhɛ bʋbʋ mʋtɔ ámʋ ansɩ́tɔ́ ladɩ́, alawá atadɩɛ otsie Yesu wá. Ɩlɔwa amʋ́ ifú. 36 Ahá ámʋ́ʋ́ bowun ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ ɩlɛba amʋ bɛbláa amʋ́ alɩá oyín ámʋ́ʋ́ ɔŋɛ laláhɛ bʋbʋ mʋtɔ ámʋ lénya mʋ ɩlɔtsá. 37 Ɔmá ámʋtɔ ahá fɛ́ɛ́ bokokóli Yesu bɛɛ, ɔdálɩ amʋ́ ɔmátɔ́, tsúfɛ́ ifú lɛhɩɛ kɩ́tá amʋ́. Mʋ́ sʋ Yesu lówie ɔklʋn amʋtɔ ɔbɛ́ɛ amʋnatɩ. 38 Oyin ámʋ́ʋ́ tɛkɩ ɔŋɛ laláhɛ tsie mʋtɔ ámʋ lókokóli mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ha mɩ́ ambuo fʋ yɔ.” Támɛ Yesu mɛ́ha mʋ ɔkpa.

39 Mboún ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yinki yɔ wóyí, afʋyɛbláa mlɩ pɩ toyiléá Bulu labwɛ́ há fʋ́.”

Mʋ́ sʋ oyin ámʋ léki wúlu amʋ fɛ́ɛ́ fíá, ɔdɛ toyilé ámʋ́ʋ́ Yesu labwɛ́ há mʋ amʋ blɩ́ wúlu amʋtɔ fɛ́ɛ́.

Ɔhandɛ Ɔkʋ Mʋ Bi Mʋa Ɔtsɩ Ɔkʋ Ɩlɔ Tsa

(Mateo 9:18-26; Marko 5:21-43)

40 Brɛ́á Yesu léyinkí yówie ɔpʋ amʋ ɔbɩn a, ɔdɔm bɔhɔ mʋ atúu, tsúfɛ́ bʋdɛ mʋ ɔkpa kɩ́ɩ. 41 Ɩnʋ oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Yairo, ogyi Yudafɔ ofíakpa ɔhandɛ lɛ́ba bɛda akpawunu mʋ ayabitɔ, kókóli mʋ ɔbɛ́ɛ, ɔbá abʋyɔ mʋ wóyítɔ́. 42 Mʋ bi tsɩ́hɛ́ ɔkʋlɛ pɛ́á ɔbʋ, alahɔ nfí dúanyɔ da odewu.

Brɛ́á Yesu lɔ́pʋ ɔyɔ́ ɩnʋ á, ɔdɔm amʋ́ʋ́ bʋbuo mʋ amʋ bɛkpa buo mʋ yɛɛ. 43 Ɔtsɩ ɔkʋá obugya dɛ mʋ wʋlɩ́ nfí dúanyɔ nɩ́, ɔhaa mɔ́kʋ́tálɩ́ tsá mʋ, alayíntá mʋ́ ɩwɩsʋ atɔ́ fɛ́ɛ́ ɩlɔ atsapʋ́ ɩbɩtɔ bʋ ahá ámʋtɔ. 44 Ɔtsɩ ánfɩ lɔ́tsʋn yɔ Yesu ɔma, pʋ́ ɩbɩ da mʋ tati osiebí. Ɩnʋnʋ obugya amʋ lɛka itin. 45 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́fɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ “Ma lápʋ́ ɩbɩ da mɩ?”

Brɛ́á ahá ámʋ fɛ́ɛ́ bɛɛ bʋmɔkʋ́pʋ́ ɩbɩ da mʋ a, Petro lɛ́fɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, ɔdɔm anfɩ́ bʋpu fʋ́ ánfɩ á, mʋ́ fʋ́dɛ asʋ́n ánfɩ fɩtɛ́?”

46 Támɛ Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔkʋ lapʋ́ ɩbɩ da mɩ. Nawun ánɩ́ ɔŋɛ́ kʋ ladálɩ mɩtɔ.” 47 Brɛ́á ɔtsɩ ámʋ lówun ánɩ́ ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ mabwɛ́ ámʋ lalɩn ɔwan á, ɔlɛdalɩ ba. Ɔdɛkpɩnkɩ́ kpakpakpakpa, ɔlɛyɛ́da akpawunu Yesu ayabitɔ, bláa mʋ ahá ámʋ fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́ tɔ́á sʋá mɔpʋ ɩbɩ da mʋ, pʋ́ alɩá manyá ɩlɔtsá. 48 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ bí, fʋ́ hógyi latsá fʋ́ ɩlɔ. Natɩ iwilwiitɔ.”

49 Brɛ́á Yesu bʋ mʋ tɔ́ɩ anfɩsʋ á, ɔkʋ lɛ́srɩ́ tsú Yairo wóyítɔ́ ba bɛbláa Yairo ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ bí ámʋ ɔdɩkpa mɔwa alɛ́. Mátepí trá wa osunápʋ́ tɔ́ɩ.”

50 Brɛ́á Yesu lónu asʋ́n ánfɩ á, ɔlɛbláa Yairo ɔbɛ́ɛ, “Mánya ifú. Fʋ́ mʋ́ hogyi wʋlɛ, obénya nkpa.”

51 Brɛ́á Yesu lówie wóyítɔ́ ɩnʋ á, ɔmɛha ɔhaa obuo mʋ yɔ obuá kebi ámʋ da mʋ́tɔ́, dʋn Petro, Yohane, Yakobo pʋ́ kebi ámʋ akwɩɩ́pʋ́. 52 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, ahá ámʋ fɛ́ɛ́ bʋdesú, bʋdɛ okitikíti. Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩsi okitikíti sʋrá. Ɔmɔkʋ́wú, dɩdɩ́ ɔdɛ.”

53 Ahá ámʋ fɛ́ɛ́ bʋyin ánɩ́ otsibi amʋ lawú. Mʋ́ sʋ bɔmɔsɩ́ Yesu. 54 Ɩnʋ Yesu lɛ́kɩtá otsibi amʋ ɩbɩ, kpólí mʋ ɔbɛ́ɛ, “Obí, kʋsʋ!” 55 Ɔŋɛ́ lɛlawíé mʋ, ɔlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ ɔtsáwʋlɛ pɛ́. Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩdunka tɔkʋ ha mʋ ogyi.” 56 Ɔnɔ́ lobwie otsibi amʋ akwɩɩ́pʋ́, támɛ Yesu lɛ́da amʋ́ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmábláa ɔhaa asʋ́n ánfɩ.”

9

Akasɩ́pʋ́ Dúanyɔ Ámʋ Sumbíwa

(Mateo 10:5-15; Marko 6:7-13)

1 Yesu lɛ́tɩ akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋ fia, ɔlɛha amʋ́ túmi, há amʋ́ ɔkpa ɔbɛ́ɛ, bʋgyáa ɔŋɛ laláhɛ fɛ́ɛ́, abʋtsa ɩlɔ. 2 Ɔlɔwa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, bʋyɛ́da Bulu iwíegyí ámʋ ɔkan, abʋtsa alɔpʋ. 3 Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlɔyɔ́ á, mlɩmátsu tɔtɔ. Mlɩmátsu oyi yiáhɛ́, akpankogyo, atogyihɛ, kɔ́ba ntɛ́ɛ atadɩɛ nyɔɔsɩ. 4 Wóyígyíwóyítɔ́á bɔ́hɔ mlɩ á, mlɩtsia ɩnʋ yɔ́fʋn ɛkɛá mlɛ́dalɩ wúlu amʋtɔ. 5 Nɩ́ bʋmɔhɔ mlɩ wúlu kʋsʋ, mlɩdɛ́dalɩ mlɔyɔ́ á, mlɩkpakpa mlɩ ayabitɔ-ɩsɩ wʋlɩ wúlu amʋtɔ, isuna ánɩ́ bʋmɛbɩ bwɛ́.”

6 Bɛnatɩ́ kí nsɩnɛ́ ɩnʋ awúlu fɛ́ɛ́sʋ́, bʋdɛ asʋn wankláán ámʋ ɔkan da, tsá ɩlɔ.

Herode Légyigyáa

(Mateo 14:1-12; Marko 6:14-29)

7 Brɛ́á Galilea ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Herode lónu tɔ́á ɩdɛ mʋ́sʋ́ yɔ á, olegyigyáa. Tsúfɛ́ akʋ bʋdɛblɩ́ bɛɛ, “Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lakʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ.” 8 Akʋ ɛ́ bɛɛ, “Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ dada Elia lálɛ́ ɩwɩ ɔwan.” Akʋ ɛ́ bɛɛ, “Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ dada amʋtɔ ɔkʋ lákʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ.” 9 Herode lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nahá batɩn Yohane. Ngya oyin ɔmɔmʋ ɩwɩ asʋ́n ntráa ndenu alɩ?” Mʋ́ sʋ ɔlɔbɔ mbɔ́dɩ́ ánɩ́ mówun Yesu.

Ahá Mpɩ́m-nu Atogyihɛ Ha

(Mateo 14:13-21; Marko 6:30-44; Yohane 6:1-14)

10 Yesu sumbí ayɔpʋ́ amʋ beyinkí bá bɛbláa mʋ tɔ́á bayɔ́bwɛ. Ɔlɛkpa amʋ́ buo ɩwɩ, amʋ́ nkʋlɛ bɔyɔ Betsaida wúlutɔ. 11 Brɛ́á ɔdɔm amʋ bɛbɩ ánɩ́ ɔbʋ ɩnʋ á, begya mʋ ɔkpa yɔ́ ɩnʋ. Yesu lɔ́hɔ amʋ́ atúu, ɔlɛbláa amʋ́ Bulu iwíegyí amʋ ɩwɩ asʋ́n, ɔlɛtsa amʋ́á bʋdɛlɔ.

12 Brɛ́á owí dɛpɔ́ɔn a, sumbí ayɔpʋ́ dúanyɔ ámʋ bɛba bɛbláa Yesu bɛɛ, “Ha amʋ́ abʋnatɩ, mɛ́nɩ bɛ́talɩ́ yɔ́ awúlu ánɩ́ ɩbʋ mantáa nfɩsʋ yódunká atogyihɛ mʋ́a ɔdɩkpa, tsúfɛ́ anɩméenya tɔtɔ há amʋ́ dimbí ánfɩtɔ.”

13 Támɛ Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩdunka atɔ́ ha amʋ́ abʋgyi.”

Akasɩ́pʋ́ amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Tɔ́á anɩbʋ fɛ́ɛ́ gyí bodobodo apin anu pʋ́ ntsutso iye bwáhɛ́ anyɔ. Nkɛ́tɩ anɩlayɔ́hɔ atogyihɛ ba ahá ánfɩ fɛ́ɛ́.” 14 (Ayin ánɩ́ bʋbʋ ɩnʋ bɔ́bwɛ fɛ́ mpɩ́m-nu (5,000).)

Yesu lɛ́bláa akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha amʋ́ abʋtsia okútɔ́. Iku kʋlɛ ɩbwɛ́ɛ fɛ́ ahá aduenu (50).”

15 Akasɩ́pʋ́ amʋ bɔbwɛ dɩ́nká mʋ́sʋ́, ɔhagyíɔha létsiá asɩ. 16 Ɩnʋ olotsu bodobodo anu pʋ́ ntsutso iye bwáhɛ́ anyɔ ámʋ. Ɩnʋ olotsu ansɩ́ fʋ́á kɩ́ɩ ɔsʋ́sʋ́, ɔlɛda Bulu ɩpán. Mʋ́ʋ́ olebiabía mʋ́tɔ́ pʋ́há akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, bʋyée mʋ́ ha ahá ámʋ fɛ́ɛ́ abʋgyi. 17 Amʋ fɛ́ɛ́ begyi mwɛ sian. Brɛ́á akasɩ́pʋ́ amʋ bɔtɔsɩ́ isíanhɛ amʋ a, ɩlɔbʋlá alakpá dúanyɔ.

Ɔhá Ánɩ́ Yesu Gyí

(Mateo 16:13-19; Marko 8:27-29)

18 Ɛkɛ ɔkʋ Yesu nkʋlɛ dɛ́ mpáɩ bɔ, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bʋbʋ ɩnʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ma ahá bɛɛ ngyi?”

19 Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Akʋ bɛɛ, fʋ́gyí Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane. Akʋ bɛɛ, Bulu Ɔnɔ́sʋ́ Ɔtɔɩ́pʋ́ Elia. Akʋ ɛ́ bɛɛ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ dada ɔkʋ lákʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ.”

20 Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ ɛ́ mɛ́? Mlɩa mɩ́gyí ma?” Petro lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) nɩ.”

Yesu Ɩwɩɔsɩn Pʋ́ Mʋ Lowu Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́

(Mateo 16:20-28; Marko 8:30–9:1)

21 Ɩnʋ Yesu lɛ́da amʋ́ ɔlá kpákpáákpá ɔbɛ́ɛ, bʋmábláa ɔhaa mʋ ɩwɩ asʋ́n ánfɩ. 22 Ɔlɛtrá bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ilehián ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛ́hɩɛ wun ɩwɩɔsɩn tsɔtsɔɔtsɔ Yudafɔ ahandɛ, Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ ɩbɩtɔ; amʋ́ fɛ́ɛ́ békiná mɩ́, há bɔ́mɔ mɩ́, támɛ Bulu ɔbɛ́lakʋ́sʋ́a mɩ tsú afúlitɔ ɛkɛ sáásɩ́.”

23 Ɩnʋ ɔlɛbláa ahá ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ɔkʋ dékléá obóbuo mɩ á, osíi tɔ́á otekle bwɛ, otsu mʋ oyikpalíhɛ ekekegyíɛkɛ bobuo mɩ. 24 Tsúfɛ́ nɩ́ ɔkʋ lɛ́prɩ mʋ nkpa á, ɔbɔ́hʋlɩ́ɩ mʋ́. Nɩ́ ɔkʋ ɛ́ lési mʋ nkpa há mɩ́ sʋ ɛ́ á, Bulu ɔbɔ́hɔ mʋ nkpa. 25 Nɩ́ ɔkʋ onyá ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́, támɛ ɔhʋ́lɩ mʋ ɔkláa a, labi mɔmʋ ɩlɔwa há mʋ? 26 Nɩ́ ɔkʋ onyá mɩ́a mɩ́ atosunáhɛ́ pɛ́lɩ a, mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛ́ nénya mʋ pɛ́lɩ brɛ́á nna mɩ́a mɩ́ Sɩ́ pʋ́ mʋ abɔpʋ wánkɩ́hɛ́ numnyamtɔ nɛbá. 27 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Akʋ bʋbʋ mlɩtɔ nfɩ bʋmóowu asa bówun Bulu iwíegyí amʋ.”

Yesu Ɩwɩtsɛ́ɛ

(Mateo 17:1-8; Marko 9:2-8)

28 Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ ndawɔ́tswɩ́ ɔma a, ɔlɛkpa Petro mʋa Yohane pʋ́ Yakobo buo ɩwɩ, bɔdʋ yɔ́ mpáɩ ɔbɔkpá ɩbʋ kʋsʋ. 29 Brɛ́á ɔdɛ mpáɩ ámʋ bɔ á, mʋ ansɩ́tɔ́ lɛtsɛ. Mʋ atadɩɛ lofulí hʋ́nánáná, ɩdɛ ogyá kpa. 30-31 Ɩnʋ á, ahá abanyɔ́ ánɩ́ batsíá kɩ, bʋgyi Mose mʋa Elia bɛlɛ ɩwɩ ɔwan ɔsʋ́sʋ́ numnyamtɔ. Amʋ́a Yesu bɔtɔɩ́ tsú mʋ lowuá Bulu lɛ́hɩɛ tswɩ mʋ ánɩ́ ɩmɔ́ɔwa ɔpá obówu Yerusalem ɩwɩ. 32 Petro mʋa mʋ aba ámʋ bɛdɩdɩ. Brɛ́á bɔwan tsinkí á, bowun Yesu numnyam, ahá abanyɔ́ ámʋ ɛ́ bʋlɩɩ́ mʋ wá. 33 Brɛ́á ahá abanyɔ́ ámʋ bʋdɛnatɩ́ á, Petro lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, ɩbʋ alɛ́á abétsiá nfɩ. Ha ada abú asa. Fʋ́ klɛ́ kʋlɛ, Mose klɛ́ kʋlɛ, Elia ɛ́ klɛ́ kʋlɛ.” (Ɔmɛbɩ tɔ́á ɔdɛblɩ́).

34 Brɛ́á ɔdɛ asʋ́n ánfɩ blɩ́ á, agyinde kʋ lobobun amʋ́ fɛ́ɛ́sʋ́. Ɩnʋ ifu lɛkɩtá amʋ́ abasá ámʋ. 35 Ɩnʋ á, ɔmɛ kʋ lɛdalɩ tsu agyinde amʋtɔ ɔbɛ́ɛ, “Ɔ́nɩ gyí mɩ́ Bíá nalɛ́ nɩ́. Mlɩyaa asʋ amlɩnu mʋ ɔmɛ.”

36 Ɔmɛ amʋ lótsutsúa ɩbɛka tin á, ɩlasí Yesu nkʋlɛ ɩnʋ. Akasɩ́pʋ́ amʋ bɛkpa ɔnɔ́ bun asʋ́n ánfɩsʋ nkɛ ámʋtɔ. Bʋmɛbláa ɔhaa ɩtɔ́á bayówun.

Ɩlɔ Dɩ́dahɛ Ɔlɔpʋ́ Tsa

(Mateo 17:14-18; Marko 9:14-27)

37 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, Yesu mʋa akasɩ́pʋ́ abasá ámʋ bɛkplɩ́ tsú ɩbʋ ámʋsʋ, ɔdɔm amʋ befia mʋ. 38 Ɩnʋ amʋ́tɔ́ ɔkʋ lɔ́kplʋn ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, kókoli, damli kɩ mɩ́ bí ha mɩ. Obi yinhɛ́ ɔkʋlɛ pɛ́ ogyi mɩ́. 39 Ɔŋɛ laláhɛ kʋ towíé mʋtɔ, ɔtɔkplʋ́n. Ɔtɛdɩda gbla, ɔdɛkɔ tsikitsiki, mʋ ɔnɔ́ tɔbwɛ́ afu. Ipiantɔ asa itesí mʋ, ɩdɛ mʋ yintá. 40 Nobobwií ɩpa há fʋ́ akasɩ́pʋ́ amʋ mbɛ́ɛ, bʋgyáa mʋ́ lɛ mʋtɔ, támɛ bʋmɛtalɩ́.”

41 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛmba-abíá mlɩmá hógyi, mlɩ tsiátɔ́ ma alɛ. Alɩ́ nétsiá mlɩ wá, nyá klʋn há mlɩ ekekegyíɛkɛ nɩ́?”

Ɩnʋ ɔlɛbláa oyin ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Kpa fʋ́ bí ámʋ ba mɩ.” 42 Brɛ́á ɔlɛkpa kebi ámʋ ɔbá á, ɔŋɛ laláhɛ amʋ lɛ́fɩn mʋ dá, ɔdɛkɔ tsikitsiki. Támɛ Yesu lɔ́kplʋn wa ɔŋɛ laláhɛ amʋ, tsá kebi ámʋ. Ɩnʋ oleyinkía mʋ há mʋ sɩ. 43 Bulu túmi kpɔnkpɔntɩ ámʋ lɛha ɔnɔ́ lobwie ahá ámʋ fɛ́ɛ́.

Yesu Lowu Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́ Otse Nyɔɔsɩ

(Mateo 17:22-23; Marko 9:30-32)

Brɛ́á mʋ bwɛhɛ́ ɩdɛ ɔhagyíɔha wánwan wa á, Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, 44 “Mlɩhɩɛ yaa asʋ amlɩnu. Bɛ́lɛ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ há adʋ́n bɔ́mɔ mɩ́.” 45 Támɛ akasɩ́pʋ́ amʋ bomonu mʋ́ asɩ. Bulu lɔ́pʋ mʋ́ asɩnu ŋáín amʋ́. Mʋ́ sʋ ɩmɔwankɩ́ amʋ́ asʋ́n ánɩ́ ɔdɛblɩ́. Ifú ɛ́ dɛ amʋ́ ánɩ́ bɛ́fɩtɛ́ mʋ.

Ma Ɔbɔ́bwɛ Ɔhandɛ?

(Mateo 18:1-5; Marko 9:33-37)

46 Nwɛ́ɛn kʋ lɛ́ba akasɩ́pʋ́ amʋ nsɩnɛ́, tsú amʋ́tɔ́ ɔhá ánɩ́ ɔbɔ́bwɛ ɔhandɛ ɩwɩ. 47 Yesu lɛ́bɩ amʋ́ agywɩɩn. Mʋ́ sʋ ɔlɛkpa kebi ɔkʋ bɛlɩɩ́ mʋ ɩwɩ wá. 48 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ kebi ánfɩ mɩ́ dátɔ́ lahɔ mɩ. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔhɔ mɩ ɛ́ lahɔ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ ámʋ. Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ogyi ɔtráhɛ mlɩtɔ fɛ́ɛ́ gyí ɔdɛ́hɛn.”

Anɩ Obúopʋ

(Marko 9:38-40)

49 Yohane lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, anɩlówun oyin ɔkʋ dɛ́pʋ fʋ́ dá gya ɔŋɛ laláhɛ, anɩlɛ́ka mʋ tin, tsúfɛ́ ɔma anɩtɔ.”

50 Támɛ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmáka mʋ tin! Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔmɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mlɩsʋ buo mlɩ.”

Samariafɔ Bʋmɔhɔ Yesu

51 Brɛ́á nkɛá Bulu obótsu Yesu ya ɔsʋ́sʋ́ dɛkpʋkpɛ́ ba a, ɔlɔbwɛ agywɩɩn ánɩ́ ɔbɔ́yɔ Yerusalem kokooko. 52 Ɔlɔwa abí gyankpá yɔ́ Samaria wúlu kʋsʋ ɔbɛ́ɛ, bʋyɛ́la ɩnʋ yaɩ ha mʋ. 53 Támɛ bʋmɔhɔ mʋ wúlu amʋtɔ, tsúfɛ́ Yerusalem ɔyɔ́. 54 Brɛ́á mʋ akasɩ́pʋ́ Yakobo mʋa Yohane bowun alɩ á, bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Anɩ Wíé, fʋdeklé fɛɛ ahá ogyá itsu ɔsʋ́sʋ́ bɔhɔ amʋ́ mɔ́?”

55 Támɛ Yesu lɛ́damlí, wá ɩyɩn wá amʋ́.* 56 Mʋ́ʋ́ bɔpʋ ɔkpa yɔ́ wúlu bámbásʋ́ a.

Ahá Ánɩ́ Bɛɛ Bɔ́bwɛ Yesu Abúopʋ

(Mateo 8:18-22)

57 Brɛ́á bʋna ɔkpatɔ bɔyɔ́ á, oyin ɔkʋ lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Nóbuo fʋ yɔ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á fɔyɔ́.”

58 Yesu lɛ́bláa oyin ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Awɩá bʋbʋ mbɔ́, mbubwi ɛ́ bʋbʋ asia, támɛ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ mʋ́ á, mma ɔtɩ́nɛ́á nɔ́pʋ mɩ́ nwun tswɩ.”

59 Yesu lɛ́bláa ɔha bambá ɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Bobuo mɩ.”

Támɛ oyin ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ “Owíé, ha mɩ́ anyopulá mɩ́ sɩ́ asa ambobuo fʋ.”

60 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Si awupʋ́† abʋpula amʋ́ afúli. Támɛ fʋ́ mʋ́ yɔ afʋyɛda Bulu iwíegyí ámʋ ɔkan.”

61 Ɔkʋ ɛ́ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, nóbuo fʋ, támɛ ha mɩ́ anyinki yɛklá mɩ́ wóyítɔ́ ahá asa.”

62 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ánɩ́ ɔtɛsrɩ́ dámlí kɩ ɔma mɔ́fʋn ha Bulu iwíegyí ámʋtɔ agyʋ́má yɔ.”

10

Akasɩ́pʋ́ Aduesienɔ́-nyɔ Sumbí Wa

(Mateo 10:7-16)

1 Ɩ́nɩ ɔma a, Yesu lɛ́lɛ mʋ akasɩ́pʋ́ aduesienɔ́-nyɔ (72)* akʋ ɛ́, ɔlɔwa amʋ́ abanyɔ́-abanyɔ́ ɔbɛ́ɛ bʋgyánkpa yɔ́ wúlugyíwúluá mʋ onutó mɔ́yɔ mʋ́sʋ́. 2 Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Atɔ kpɔtɩ́hɛ́ amʋ ɩtsɔ, támɛ mʋ́ akpɔtɩ́pʋ́ bʋmɔtsɔ́. Mʋ́ sʋ mlɩkokoli ndɔ mʋ wie, ɔwa akpɔtɩ́pʋ́ tsɔtsɔ abʋba bɔkpɔtɩ́ mʋ atɔ́ ámʋ. 3 Mlɩnatɩ, mlɩbɩ ánɩ́ ndɛ mlɩ wa fɛ́ akúfabi ɔyɔ́ adúndutɔ. 4 Mlɩmátsu sika kɛntɛ, akpankogyo ntɛ́ɛ ntʋkʋta kɩ́tá. Nɩ́ mlɩná ɔkpatɔ á, mlɩmálɩɩ́ tʋ́ntʋn ahá. 5 Nɩ́ mlowíé wóyígyíwóyítɔ́á a, mlɩgyankpa bla amʋ́ mlɩaa, ‘Bulu ɔhá mlɩ iwilwii.’ 6 Nɩ́ wóyí mʋ wie amʋ tekle iwilwii a, mlɩ iwilwii bésin wóyí ámʋsʋ. Támɛ nɩ́ ɔtamakle iwilwii a, ɩbɛ́sankí bá mlɩ wá. 7 Mlɩtsia wóyí ámʋ́ʋ́ bɔhɔ mlɩ mʋ́tɔ́ ámʋtɔ. Mlɩgyi atɔ́, amlɩnu tógyítɔ́á bɛ́ha mlɩ, tsúfɛ́ agyʋ́má ɔyɔpʋ́ bʋtɛká ɩkɔ. Mlɩmátu láyétsiá wóyí bámbátɔ́. 8 Nɩ́ mlowíe wúlu kʋsʋ, bɔhɔ mlɩ á, mlɩgyi tɔ́á bɛ́ha mlɩ. 9 Mlɩtsa alɔpʋ ánɩ́ bʋbʋ wúlu amʋtɔ, amlɩbla wúlu amʋtɔ ahá mlɩaa, ‘Bulu iwíegyí lawíé wóyí tá.’ 10 Támɛ nɩ́ mlowíé wúlu kʋsʋ, bʋmɔhɔ mlɩ á, mlɩdalɩ yɛlɩɩ́ brɔnʋsʋ, amlɩblɩ mlɩaa, 11 ‘Anɩdɛ́ mlɩ wúlutɔ otútúu amʋ́ʋ́ ɩlawʋ́lɩ́ anɩ ayabiasɩ amʋ kʋ́ráá kpakpáa wʋlɩ́. Támɛ mlɩbɩ ánɩ́ Bulu iwíegyí ámʋ lawíé wóyí tá.’ 12 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ wúlu amʋtɔ ahá ɩsʋ dʋn Sodomfɔ mʋ asʋ́n ogyíkɛ́ amʋ.

Ahá Ánɩ́ Bʋmɛdamlí Klʋntɔ Asʋ́ngyí

(Mateo 11:20-24)

13 “Korasinfɔ, mlɩgyɔwɩ. Betsaidafɔ, mlɩgyɔwɩ nɩ́. Nɩ́ Tiro pʋ́ Sidon awúlu laláhɛ amʋtɔ nɔbwɛ ofúla akpɔnkpɔntɩ ánfɩ nɔbwɛ mlɩtɔ ánfɩ á, tɛkɩ bʋda akpekpetɔ, bakpá nsúó wá nwuntɔ pʋ́súná ánɩ́ badámlí klʋntɔ. 14 Támɛ mlɩbɩ ánɩ́ Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ mlɩ ɩsʋ mʋ asʋ́n ogyíkɛ́ dʋn Tiro mʋ́a Sidonfɔ. 15 Mlɩ Kapernaumfɔ, mlɩdéklé mlɩaa mlótsu ɩwɩ fʋ́á alɩɩ yɔ́wɔ ɔsʋ́sʋ́? Ɛkɛkɛɛkɛ! Bulu ɔbɛ́ba mlɩ asɩ yówie afúlitɔ.”

16 Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ánɩ́ ɔhɔ mlɩ asʋ́n lahɔ mɩ. Ɔhá ánɩ́ olekiná mlɩ asʋ́n hɔ lakíná mɩ́ asʋ́n hɔ. Ɔhá ánɩ́ olekiná mɩ́ asʋ́n hɔ ɛ́ lakíná mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ ámʋ asʋ́n hɔ.”

Akasɩ́pʋ́ Aduesienɔ́-nyɔ Ámʋ Yinkí Ba

17 Akasɩ́pʋ́ aduesienɔ́-nyɔ ámʋ beyinkí ba ansigyísʋ́. Bɛbláa Yesu bɛɛ, “Anɩ Wíé, nɩ́ akplʋ́n wa ɔŋɛ laláhɛ kʋ́ráá fʋ́ dátɔ́ a, bʋtobú anɩ.”

18 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nowun ánɩ́ Satan lɛ́kpa tsú ɔsʋ́sʋ́ fɛ́ alɩá nsaɩntɔ tɔfwɩ́ ɩbɩ bɛda ɔsʋlʋ́tɔ pɔ. 19 Mlɩnu! Nahá mlɩ túmi ánɩ́ mlɩtsatsa awɔ pʋ́ nyankpʋkpíesʋ tsʋn, amlɩgyi Ɔbʋnsám túmi fɛ́ɛ́sʋ́. Tɔtɔɔtɔ mɔ́ɔbwɛ mlɩ. 20 Támɛ ansɩ́ mágyi mlɩ ánɩ́ ɔŋɛ laláhɛ labú mlɩ. Mboún ansɩ́ igyi mlɩ ánɩ́ Bulu lawánlɩ́n mlɩ adá tswɩ ɔsʋ́sʋ́.”

Ansɩ́ Legyi Yesu

(Mateo 11:25-27; 13:16-17)

21 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́ha ansɩ́ lɛhɩɛ gyi Yesu. Mʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Sɩ́, ɔsʋ́ mʋa asɩ Owíé! Nɛdá fʋ́ ɩpán ánɩ́ falɛ́ tɔ́á fɔpʋŋáín anyansapʋ pʋ́ asʋ́n abɩpʋ́ ɔwan súná ahá ánɩ́ bʋmeyín ɔlala, bʋgyi fɛ́ nyebí. Ee, Mɩ́ Sɩ́! Alɩ́ fʋdeklé fɛɛ ɩbá mʋ́tɔ́ nɩ́.”

22 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Sɩ́ lapʋ́ tógyítɔ́ wá mɩ́ ɩbɩtɔ. Ɔhaa méyín ɔhá ánɩ́ Obí ámʋ gyí, nkɛ́tɩ Ɔsɩ́ ámʋ nkʋlɛ. Ɔhaa méyín Ɔsɩ́ ámʋ ɛ́, nkɛ́tɩ Obí ámʋ, pʋ́ ɔhá ánɩ́ Obí ámʋ latsúlá ánɩ́ ɔbɛ́lɛ mʋ súná mʋ.”

23 Brɛ́á ɔhaa má amʋ́ wá á, ɔlɛdamlí kɩ amʋ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ mʋ́ á, Bulu layúlá mlɩ, mlɩdɛ́ atɔ́ ánfɩ wúun. 24 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ pʋ́ awíe tsɔtsɔɔtsɔ bekle ánɩ́ bówun atɔ́ ánfɩ, abʋnu asʋ́n ánfɩ mlɩdénu, támɛ bʋmenya mʋ́ alɩ.”

Samariayin Awɩtɔlɛpʋ Ɔkʋ

25 Mose mbla osunápʋ́ ɔkʋ lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ fɩ́tɛ́ Yesu asʋ́n ánfɩ pʋ́sɔ mʋ kɩ. Ɔlɛfɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, ntɔ mbwɛ́ɛ asa anya nkpa ánɩ́ ɩtamatá?”

26 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ Mose Mbla lɛ́blɩ́? Nkálɩ fonu mʋ́ asɩ?”

27 Oyin ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Pʋ fʋ́ klʋn, fʋ́ ɔkláa, fʋ́ ɔwʋnlɩ́n pʋ́ fʋ́ agywɩɩn fɛ́ɛ́ dwɛ fʋ́ Wíe Bulu, afʋdwɛ fʋ́ bá fɛ́ fʋ́ ɩwɩ.”

28 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́ fablɩ́ á. Bwɛ mʋ́, fénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá.”

29 Támɛ oyin ámʋ lékléá obósuná ánɩ́ mʋ́ asʋ́n da ɔkpa. Mʋ́ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Ma gyí mɩ́ bá?”

30 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Brɛ́ kʋsʋ oyin ɔkʋ lɛ́kplɩ́ tsú Yerusalem ɔyɔ́ Yeriko. Brɛ́á ɔna ɔkpatɔ á, oleyéfia ogyo atswapʋ́ akʋ. Ahá ánfɩ bɛkpa mʋ tati, swɩ́ɩ́ mʋ atɔ́ fɛ́ɛ́, dá mʋ sian mʋ mɔ, nátɩ́ sí mʋ tswɩ. 31 Bulu igyí ɔhapʋ́ ɔkʋ ná ɔkpa ámʋ kɛ́nsʋ́. Brɛ́á olowun mʋ sɩ́sɩ́ á, ɔlɛbaɩ́ tsʋn ɩfʋ́ntɔ́ nátɩ́ sí mʋ. 32 Alɩ kɛ́n Lewiyin ɔkʋ ɛ́ lɔ́bɔtʋ mʋ, báɩ́ tsʋn ɩfʋ́ntɔ́ nátɩ́ nɩ́. 33 Támɛ Samariayin ɔkʋá ɔná ɔkpa ámʋsʋ mʋ́ lɛ́ba bowotií mʋsʋ. Brɛ́á olowun oyin ámʋ a, ɔlɔwa mʋ nwɛ. 34 Ɔlɛnatɩ́ yɔ́tʋ mʋ. Ɔlɛtsɛɩ́ nta kpekplé wʋ́lɩ́ mʋ nlɔsʋ, yí ofobí wá mʋ́, klɩ́ mʋ́, tsú mʋ dɩ́nká mʋ afrímúsʋ́, pʋ́ mʋ ya afɔɔ́ ɔswɩɩ́kpá yɛ́kɩ mʋsʋ. 35 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, Samariayin amʋ lɛ́lɛ sika futútú anyɔ há afɔɔ́ ɔswɩɩ́kpá ɩnʋsʋ ɔkɩ́pʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Kɩ mʋsʋ ha mɩ. Nɩ́ feyintá tɔkʋ tsɩ́a a, neyínkí nɛ́ka fʋ́.’ ”

36 Yesu lɔ́mɔ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ atɔ kɩhɛtɔ á, ahá abasá ánfɩtɔ ɔmɔmʋ gyí oyin ámʋ́ʋ́ olefia ogyo atswapʋ́ ámʋ mʋ ba?”

37 Mose mbla osunápʋ́ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Oyin ámʋ́ʋ́ olowun mʋ nwɛ ámʋ.” Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́mʋ́ yɔ afʋyɔbwɛ mʋ́ odu.”

Marta Mʋa Maria Wá Yɔ

38 Brɛ́á Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bʋna ɔkpatɔ bɔyɔ́ Yerusalem a, bowie wúlu kʋsʋ. Ɔtsɩ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Marta lɔ́hɔ mʋ ɔfɔɔ́, ɔlɛkpa mʋ ya mʋ wóyítɔ́. 39 Mʋ pio tsɩhɛ́ gyí Maria. Maria anfɩ lébetsiá Yesu ayabiasɩ, ɔdɛ mʋ atosunáhɛ́ nu. 40 Marta nkʋlɛ dɛ́damlí tsʋn mʋ́tɔ́, alɩá ɩbɔ́bwɛ ɔbɔ́bwɛ amʋ́ afɔɔ́tɔ. Ɩlɔdʋn mʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛnatɩ́ yɔ́ Yesu wá, yɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, fawun ánɩ́ mɩ́ píó lasí agyʋ́má ámʋ fɛ́ɛ́ tswɩ mɩ nkʋlɛsʋ? Bla mʋ ɔbɛtsa mɩ́.”

41 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Óo Marta, Marta! Fʋdɛ fʋ́ ɩwɩ háan ntobí tsɔtsɔɔtsɔ ɩwɩ. 42 Toku kʋlɛ pɛ́ déhián, Maria lalɛ́ mʋ́á ɩbʋ alɛ́ dʋn. Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ swɩ́ɩ́ mʋ.”

11

Mpáɩbɔ Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Mateo 6:9-13; 7:7-11)

1 Ɛkɛ ɔkʋ Yesu bʋ ɔtɩnɛkʋ ɔdɛ mpáɩ bɔ. Brɛ́á ɔlɔbɔ mpáɩ ámʋ tá á, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋtɔ ɔkʋlɛ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, suna anɩ mpáɩ bɔ fɛ́ alɩá Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lósuná mʋ akasɩ́pʋ́.”

2 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlɔ́bɔ mpáɩ á, mlɩbɔ mʋ́ alɩ.

‘Anɩ Sɩ́,

ahá bʋbúu fʋ́ dá.

Ba begyi iwíe.

3 Ha anɩ atogyihɛá ɩbɔ́fʋn anɩ ekekegyíɛkɛ.

4 Si anɩ lakpan kie anɩ,

fɛ́ alɩá anɩtesíkíé ahá ánɩ́ bʋtɔpʋ́ ɩlá gyi anɩ.

Mákpa anɩ wá ɩsɔ́kɩtɔ.’ ”

5 Ɩnʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ bʋ onyawíe a, ɔbɔ́kʋsʋ́ yɔ́ mʋ wá ɔyɩ́nsɩnɛ́ yɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ nyáwíé, pan mɩ bodobodo apin asa. 6 Mɩ́ nyáwíe ɔkʋ labɔswɩɩ́ mɩ́ sésééséi. Mma tɔtɔá nɛ́ha mʋ obégyi.’

7 “Mʋ nyawie amʋ ɔbɛ́bláa mʋ sɩ́sɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Máwa mɩ́ tɔ́ɩ. Mɩ́a mɩ́ abí anɩladɩ́. Nafin obu, mmɛ́ɛtalɩ́ kʋ́sʋ́ bɛha fʋ́ tɔtɔ.’ 8 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, fíalɩ onyawíe ɔkpasʋ á, ɔmɔ́ɔkʋsʋ́ há mʋ. Támɛ alɩá ɔdɛ mʋ kokóli kótóó sʋ á, ɔbɔ́kʋsʋ́ há mʋ alɩá odeklé.

9 “Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩkʋlɩ Bulu, ɔbɛ́ha mlɩ. Mlɩdunka, mlówun. Mlɩda mʋ klʋnsʋ, obéfinkí mʋ́ há mlɩ. 10 Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔtɔkʋ́lɩ́ atɔ́ tenyá. Ɔhá ánɩ́ otodúnká atɔ́ towun. Ɔhá ánɩ́ ɔtɛdá klʋnsʋ bʋ́tefínkí há. 11 Ɔsɩ́ ɔmɔmʋ bʋ ɩnʋ, mʋ bi ɔkʋ́lɩ́ mʋ iye a, ɔbɛ́kɩtá ɩwɔ wá mʋ ɩbɩtɔ? 12 Ntɛ́ɛ nɩ́ ɔkʋ́lɩ́ mʋ bɔnɔ a, ɔbɛ́kɩtá nyankpʋkpíe wá mʋ ɩbɩtɔ? 13 Mlɩ lakpan abwɛpʋ́ kʋ́ráá mlɩyin alɩá bʋtɔpʋ́ atɔ wankláán há mlɩ abí. Ntogyi sʋ́ mlɩ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ mʋ́ mɔ́ɔpʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ há ahá ánɩ́ bʋdɛ mʋ kʋlɩ́?”

Yesu Mʋa Beelsebul

(Mateo 12:22-30; Marko 3:20-27)

14 Yesu légya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ oyin ɔkʋá alatɔ́ omúmutɔ. Brɛ́á ɔŋɛ laláhɛ amʋ lɛ́dalɩ a, oyin ámʋ lɔ́wa tɔɩ́ bɩ. Mʋ́ sʋ ɔnɔ́ lobwie ɔdɔm amʋ. 15 Támɛ amʋ́tɔ́ akʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Ɔŋɛ laláhɛ owíe Beelsebul túmi ɔdɛpʋgya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ.”

16 Amʋ́tɔ́ akʋ ɛ́ bekleá bɔ́sɔ Yesu kɩ. Mʋ́ sʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, ɔbwɛ́ɛ osúna pʋsuna ánɩ́ lɛ́lɛ́ otsú Bulu wá. 17 Támɛ Yesu lɛ́bɩ amʋ́ agywɩɩn. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Iwíe ogyíkpá ánɩ́ ɩlaye anyɔ, bʋdɛ aba kɔ tɛdɩda. Wóyí oduá mʋ́tɔ́ atsiápʋ́ bʋdɛ aba kɔ ɛ́ tobwíé. 18 Nɩ́ Satan iwíe ogyíkpá labɔ́ɩ́ anyɔ, bʋdɛ aba kɔ á, mʋ iwíegyí bɛ́dɩda. Támɛ mlɩdɛ́blɩ́ mlɩaa, Beelsebul dátɔ́ ndɛ ɔŋɛ laláhɛ gyáa lɛ ahátɔ. 19 Nɩ́ Beelsebul túmi ndɛpʋgya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ á, mʋ́mʋ́ ma túmi mlɩ abí ɛ́ bʋdɛpʋgya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ? Mlɩ abí ámʋ onutó obégyi mlɩ asʋ́n. 20 Támɛ ɩ́nɩá Bulu túmi ndɛpʋgya ɔŋɛ laláhɛ sʋ á, mlɩbɩ ánɩ́ Bulu iwíegyí ámʋ laba mlɩ wá dodo.

21 “Tsúfɛ́ nɩ́ ɔwʋnlɩ́npʋ́ bʋ akɔtɔ́, ɔdɛ mʋ wóyí gyo a, mʋ tɔtɔ tamafwɩ́. 22 Támɛ nɩ́ ɔhá ánɩ́ ɔbʋ ɔwʋnlɩ́n dʋn mʋ ɔbá begyi mʋsʋ á, ɔtɔswɩ́ɩ́ mʋ mʋ akɔtɔ́ ámʋ́ʋ́ mʋ ansɩ́ dɩn mʋ́sʋ́ ámʋ, yée mʋ atɔ́á olenya ɛ́tɔ́.

23 “Ɔhá ánɩ́ omobuo mɩ dɛ́ mɩ́ lu. Ɔhá ánɩ́ ɔmɛdɛ́ mɩ́ tsa akpa ahá ba Bulu ɛ́ dɛ́ amʋ́ gyáa tɛɩ́a mɩ.

Ɔŋɛ Laláhɛ Yinkí Ba Ɔhatɔ

(Mateo 12:43-45)

24 “Nɩ́ ɔŋɛ laláhɛ ɩdálɩ ɔhatɔ á, iteyéki dimbísʋ́ dúnká otsiákpá, támɛ ɩtamanyá. Ɩnʋ ɩtɛblɩ́ ánɩ́ ibéyinkí yɔ́ mʋ́ wóyí dadatɔ. 25 Nɩ́ ɩsánkí yɔ́ á, itowun ánɩ́ bafɛ́ɩ́ mʋ́tɔ́, lá mʋ́tɔ́ wankláán. 26 Iteyínkí yɛ́kpa mʋ́ aba asienɔ́ ánɩ́ bʋtɔbwɛ́ lalahɛ dʋn mʋ, bʋtɛba betsiá ɩnʋ. Ɩnʋ ɔhá ámʋ tsiátɔ́ teyíntá dʋn alɩá igyi yáɩ́.”

Oyúla Onutó

27 Brɛ́á Yesu dɛ́ asʋ́n ánfɩ blɩ́ á, ɔtsɩ ɔkʋ bʋ ɔdɔm amʋtɔ. Ɔtsɩ ámʋ lótsu ɔmɛ fʋ́á blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu layúlá opúni amʋ́ʋ́ fɛdɩ mʋ́tɔ́ pʋ́ nyɔ́pʋ amʋ́ʋ́ fɔnyɔpʋ́ ámʋ.”

28 Támɛ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ahá ánɩ́ bʋtonú Bulu asʋ́n, gyí mʋ́sʋ́ mboún Bulu layúlá!”

Bodunká Ofúla

(Mateo 12:38-42)

29 Brɛ́á ɔdɔm amʋ bʋdemoní tsɩ́a a, Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛmba-abí laláhɛ, mlɩdɛ́ osúna dunká amlɩwun, támɛ mlɩmóowun kʋkʋʋkʋ dʋn Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yona osúna amʋ. 30 Tsúfɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Yona lɔ́bwɛ osúna há Niniwefɔ ámʋ a, alɩ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛ́ nɔ́bwɛ osúna há ndɛmba-abí nɩ́. 31 Seba owíe tsɩhɛ́ ɔbɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Bulu asʋ́n ogyíkɛ́, há mlɩ ndɛmba-abí ánfɩ ɩpɔ́n. Tsúfɛ́ olotsu ɔsaasɩ́ ɔmá kʋtɔ kéín gya ɔkpa ba, bonu Salomo nyánsa atosunáhɛ́. Mlɩkɩ, ɔhá ánɩ́ ɔdʋn Salomo lɩ́ɩ́ nfɩ á. 32 Niniwefɔ ɛ́ bɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Bulu asʋ́n ogyíkɛ́ amʋ, há mlɩ ndɛmba-abí ánfɩ ɩpɔ́n. Tsúfɛ́ brɛ́á Yona lɛ́da Bulu asʋ́n ɔkan súná amʋ́ á, bɛdamlí klʋntɔ ba Bulu wá. Mlɩkɩ, ɔhá ánɩ́ ɔdʋn Yona onutó lɩ́ɩ́ nfɩ á.

Nyankpʋsa-oyí Ɔkandɩ́ɛ

(Mateo 5:15; 6:22-23)

33 “Ɔhaa tamanywɛ́ ɔkandɩ́ɛ pʋ́ŋáín, ntɛ́ɛ pʋ́ ɔlɔ́ bun mʋ́sʋ́. Ɔfʋákpá ɔtɔpʋ́bian, mɛ́nɩ ɩbɔ́wankɩ́ há ahá ánɩ́ bɛ́ba wóyí ámʋtɔ. 34 Fʋ́ ansíbi igyi ɔkandɩ́ɛ há fʋ́ nyankpʋsa-oyí. Nɩ́ fʋ́ ansíbi bʋ alɛ́ á, fʋ́ nyankpʋsa-oyí ámʋ fɛ́ɛ́ bɔ́wankɩ́. Támɛ nɩ́ fʋ́ ansíbi ma alɛ a, fʋ́ nyankpʋsa-oyí ámʋ fɛ́ɛ́ ibóklun. 35 Mʋ́ sʋ mlɩkɩ ánɩ́ wankɩ onutó bʋ́ mlɩtɔ, megyí oklún. 36 Nɩ́ fʋ́ nyankpʋsa-oyí ámʋ lɔ́wankɩ́, oklún ma ɔtɩnɛtɩnɛ a, fʋ́ ɩwɩ fɛ́ɛ́ bɔ́wankɩ́ fɛ́ alɩá ɔkandɩ́ɛ tɔwánkɩ́ wʋ́lɩ́ fʋ́sʋ́.”

Mose Mbla Asunápʋ́ Pʋ́ Farisifɔ Tsiátɔ́

(Mateo 23:1-36; Marko 12:38-40)

37 Brɛ́á Yesu lɔ́tɔɩ́ tá á, Farisiyin ɔkʋ lɛ́tɩ mʋ atɔ́ ogyíkpá mʋ wóyítɔ́. Mʋ́ sʋ Yesu lɔ́yɔ yétsiá ɔpʋ́nʋ́ ámʋ asɩ. 38 Ɩlɔwa Farisiyin amʋ wánwan ánɩ́ Yesu mɔ́fwɩ ɩbɩ pʋ́gyʋ́ra ɩwɩ asa ɔdɛ atɔ́ ámʋ gyí. 39 Ɩ́nɩ sʋ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ Farisifɔ mlɩtɔfwɩ́ mlɩ nwɛ pʋ́ mlɩ ablanwɛ́ wankláán, támɛ ɔnsɩ́pɛ mʋ́a owuntɔlɩn sɔ́ɔ́n lábʋ́lá mlɩ. 40 Mlɩ aha mimláhɛ, megyí mʋ́tɔ́ mʋ́a mʋ́ ɔma fɛ́ɛ́ Bulu lɔ́bwɛ? 41 Mlɩpʋ mlɩ atonyahɛ́ ámʋ ha ahiánfɔ, tógyítɔ́ ɩwɩ bɛ́tɩn ha mlɩ.

42 “Farisifɔ, mlɩgyɔwɩ nɩ́! Mlɩteye mlɩ ɔtsʋtsʋ́ pʋ́ kpántánkplámá aná fɛ́ɛ́tɔ́ idú, pʋ́ idúsɩ́ amʋ há Bulu. Támɛ mlɩmɛ́dɛ́ Bulu mbla ámʋ́ʋ́ ɩhɩ́ɛ́ dehián, igyi asʋ́ngyí ɔnɔkwalɩsʋ pʋ́ Buludwɛ ámʋsʋ gyí. Mʋ́déhián nɩ, támɛ mlɩmákiná iyétɔ dúsɩ́ amʋ ɛ́ ha.

43 “Farisifɔ, mlɩgyɔwɩ nɩ́! Mlɩtekle otsiákpá yílé tsiá Yudafɔ ofíakpa. Mlɩtekle mlɩaa, ahá bʋbún ha mlɩ itsiá dɩnsʋ. 44 Mlɩgyɔwɩ nɩ́! Mlɩlabwɛ́ fɛ́ ntsán ánɩ́ bʋmɛhɩɛ mʋ́ nsʋ*, ahá bʋtɔtsʋn mʋ́sʋ́ bʋmeyín ánɩ́ ntsán igyi.”

45 Mose mbla asunápʋ́ amʋtɔ ɔkʋlɛ lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, nɩ́ fɛblɩ́ alɩ á, fasíá anɩ ɛ́ o.”

46 Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mose mbla asunápʋ́, mlɩ ɛ́ mlɩgyɔwɩ nɩ́! Tsúfɛ́ mlɩtɔpʋ́ atɔ dwindwín sʋ́rá ahá, támɛ mlɩtamapʋ́ osrebi ɔkʋlɛ kʋ́ráá tsá amʋ́ sʋrá. 47 Mlɩgyɔwɩ nɩ́! Tsúfɛ́ mlɩtɔpwɛ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ mlɩ anáin bɔmɔ ámʋ ntsán wankláán. 48 Ɩ́nɩ désuná ánɩ́ mlɩlatsúlá dɩ́nká mlɩ anáin bwɛhɛ́ ámʋsʋ nɩ́. Tsúfɛ́ mlɩ anáin bɔmɔ amʋ́, mlɩ ɛ́ mlɩlapwɛ́ amʋ́ ntsán. 49 Mʋ́ sʋ Bulu lɔ́pʋ mʋ nyánsa blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nɔ́wa mɩ́ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ pʋ́ mɩ́ sumbí ayɔpʋ́ amʋ́tɔ́. Bɔ́mɔ akʋ, dɩ́nká akʋ ɛ́sʋ́.’ 50 Bulu ɔbɛ́fɩtɛ́ mlɩ ndɛmba-abí ánfɩ mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ ámʋ obugya amʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ asɩ tsú brɛ́á ɔyɩ́ lɛlɩn ɔpá ámʋ. 51 Ɔbɛ́fɩtɛ́ tsú Habel obugyasʋ alɩɩ bɔfʋn Sakaria klɛ́sʋ. Mʋ bɔmɔ afɔdɩɛ-asubwi mʋ́a Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ nsɩnɛ́ nɩ́. Ee! Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Bulu ɔbɛ́fɩtɛ́ mʋ́ tsú mlɩ ndɛmba-abí ánfɩ wá.

52 “Mose mbla asunápʋ́, mlɩgyɔwɩ nɩ́! Tsúfɛ́ mlɩdɛ́ asʋ́nbɩ sáafɩ amʋ. Mlɩméfínkí wíé, mlɩmɛ́há ahá ɔkpa ɛ́ abʋwie.”

53 Brɛ́á Yesu lɛ́natɩ́ ɩnʋ ɔyɔ́ á, Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Farisifɔ ámʋ bɔpʋ mʋ ɩwɩ ɔblɔ́, yɔ́ bʋdɛ mʋ asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ fɩtɛ́ pʋ́fɩ́nɩ mʋ yibi, 54 kɩ bɛɛ bénya mʋ ɔnɔ́tɔ́ asʋankʋ pʋ́kɩ́tá mʋ.

12

Apinabwɛbíbwɛ Ɩwɩ Ɔláda

(Mateo 10:26-27)

1 Igyi alɩ, brɛ́á ahá mpɩ́m-mpɩ́m bɛba befia ɩnʋ, bʋdɛ aba ayabiasɩ tsatsáa a, Yesu légyankpá dá mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ wankláán Farisifɔ Bodobodotu-afásʋ́,* tsúfɛ́ apinabwɛbí abwɛpʋ́ bʋgyi. 2 Tɔtɔ má ɩnʋá babun atɔ́ mʋ́sʋ́ ánɩ́ bʋmóobwií mʋ́sʋ́. Tógyítɔ́ ɛ́ ma ɩnʋá ileŋaín ánɩ́ ɩmɛ́ɛlɩn ɔwan. 3 Bɛ́da asʋ́n ánɩ́ mlɩlɛ́blɩ́ nklobítɔ ɔkan. Kugyíkʋá igyi, ɩplɔ́ bóbon.

Ɔhá Ánɩ́ Abénya Ifú

(Mateo 10:28-31)

4 “Apíó aba, ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩmánya nyankpʋsa ifú. Ɔbɛ́talɩ́ mɔ́ mlɩ ɔyʋlʋ́ʋ, támɛ ɔmɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ mlɩ tɔtɔ mʋ́ ɔma. 5 Nósuná mlɩ ɔhá ánɩ́ mlɩnyá ifú. Mʋgyí Bulu. Mʋ ɔmɔ́ mlɩ ɔma a, ɔbʋ túmi tswɩ mlɩ ɔkláa ɛ́ wá ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ. Ee! Mʋ mlɩnyá ifú nɩ́!

6 “Afɩnɩ bʋtɔkʋkʋ fɛ akénsire anu kɛ́kɛ́? Megyí kɔ́ba ana? Amʋ́ kʋ́ráá á, Bulu tamatan ɔkʋkʋsʋ, 7 mɛ́nɩ bɛɛ mlɩá Bulu yin mlɩ nwunsʋ imi kʋ́ráá klátɔ. Mʋ́ sʋ mlɩmánya ifú. Mlɩbʋ ibíá dʋn akénsire tsɔtsɔɔtsɔ!

Adánsɩɛgyí Pʋ́ Asʋ́nkiná

(Mateo 10:32-33; 12:32; 10:19-20)

8 “Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, nɩ́ ɔkʋ lɛ́talɩ́ gyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ ahátɔ á, mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛ́ négyi mʋ ɩwɩ adánsɩɛ Bulu-abɔpʋ ansɩ́tɔ́. 9 Támɛ nɩ́ ɔkʋ lékiná mɩ́ ahátɔ á, mɩ́ ɛ́ nékiná mʋ Bulu-abɔpʋ ansɩ́tɔ́.

10 “Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɛblɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɩwɩ asʋn laláhɛ a, Bulu ɔbɛ́talɩ́ sikíé mʋ. Támɛ nɩ́ ɔkʋ lɛ́blɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɩwɩ abususʋ a, Bulu méesikíé ndɛ, oméesikíé mʋ ɔkɛ.

11 “Nɩ́ bɛkpá mlɩ ya Yudafɔ ofíakpa, ntɛ́ɛ ɔmásʋ́ agyípʋ́ pʋ́ awíe ansɩ́tɔ́ á, mlɩmágywɩ́ɩn asʋ́n ánɩ́ mlɛ́blɩ́ pʋ́ká ɩwɩ lɛ́ ntɛ́ɛ alɩá mlɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́. 12 Tsúfɛ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ obósuná mlɩ alɩá mlɛ́blɩ́ alɩ brɛ́ ámʋtɔ.”

Osikani Mimláhɛ Ɔkʋ Ɩwɩ Yébi

13 Ɔdɔm amʋtɔ ɔkʋ lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, bla mɩ́ dɛ́hɛn, ɔha mɩ́a mʋnyɔ aye atɔ́á anɩ sɩ́ lési yáɩ́ anɩtɔ.”

14 Támɛ Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Agya, ma lɛ́yaɩ́ mɩ́ asʋ́n ogyípʋ́ ntɛ́ɛ atɔ́tɔ́ oyépʋ há mlɩ?” 15 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa ahá ámʋ fɛ́ɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ wankláán ɔnsɩ́pɛwasʋ, tsúfɛ́ nyankpʋsa nkpa ɩma atonyahɛ́ tsɔtsɔɔtsɔtɔ.”

16 Ɩnʋ ɔlɛha amʋ́ yébi ɔbɛ́ɛ, “Osikani ɔkʋ ndɔtɔ atɔ́ lɛhɩɛ wá alɛ́ ofi ɔkʋ. 17 Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ mʋ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Nkálɩ nɔ́bwɛ mɩ́ atɔ́-abí? Mma ɔtɩ́nɛ́á nɔ́pʋyáɩ́.’ 18 Ɩnʋ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nyin tɔ́á nɔ́bwɛ. Nóbwie mɩ́ ɩdan, láwá akpɔnkpɔntɩ. Mʋ́tɔ́ nɔ́pʋ mɩ́ atɩ́kɔ pʋ́ mɩ́ ntobí ámʋ wá nɩ́. 19 Fówun nabláa mɩ́ ɔkláa mbɛ́ɛ, “Mɩ́ ɔkláa, ɩklʋn ɩdɩ́ fʋ́ asɩ. Kɩ, fʋbʋ atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔá ɩda ha fʋ́ nfí-nfí. Gyi, afʋnu, ansɩ́ igyi fʋ.” ’ 20 Ɩnʋ Bulu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Ɔha mimláhɛ! Onyenɩ ndɛ fʋ́ ɔkláa hɔ́ɔ lɛ fʋ́ ɩbɩtɔ. Ma obégyi atɔ́ ánfɩ fakle yáɩ́ ánfɩ fɛ́ɛ́?’ ”

21 Yesu lɔ́mɔ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Alɩ́ bɔ́bwɛ ɔhá ánɩ́ olekle atɔ́ yáɩ́ há mʋ ɩwɩ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ, támɛ ɔma tɔtɔ Bulu wá nɩ́.”

Ansɩ́ Pʋdɩ́nká Bulusʋ

(Mateo 6:25-34)

22 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩmáhan ɩwɩ tɔ́á mlégyi, tɔ́á mlónu pʋ́ tɔ́á mlɛ́dɩdá sʋ. 23 Nyankpʋsa nkpa dehián dʋn atogyihɛ. Mʋ ɔyʋlʋ́ʋ ɛ́ ɩdʋn atɔ dɩdáhɛ́. 24 Mlɩkɩ aklankpa. Bʋtamadú, bʋtamasɩ́ɛ́tɩ́ wá ɩdantɔ. Bʋma ɩdan ntɛ́ɛ ɩfa, támɛ Bulu tɛhá amʋ́ atogyihɛ. Mlɩmá labi dʋn mbubwi? 25 Mlɩtɔ ma ɔbɛ́talɩ́ han ɩwɩ pʋ́ brɛ́ kpalobí tsɩ́a mʋ nkɛtɔ? 26 Nɩ́ mlɩmɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ ɩtɔ́ túkúrííbi ánfɩ kʋ́ráá á, ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ ɩwɩ háan tráhɛ amʋsʋ? 27 Mlɩkɩ alɩá pututɔ-oyí ntswɩ́tswɩ́ɩ tɛdan. Ɩtamayɔ́ agyʋ́má ntɛ́ɛ lʋ́ atati. Támɛ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Owíe Salomo, mʋ inya fɛ́ɛ́tɔ́ a, ɔmɛtalɩ́ hɩ́hɩɛ ɩwɩ wá akɩ́lɛ fɛ́ oyí ntswɩ́tswɩ́ɩ anfɩtɔ kʋkʋ. 28 Nɩ́ Bulu dɛ́ ɩfá ánɩ́ ndɛ ɩlɩɩ́, ɔkɛ ɩlawú, bawá mʋ́ ogyá tati dɩdá á, ɔmɛ́ɛtalɩ́ dɩ́dá mlɩ atati dʋn mʋ́? Ntogyi sʋ́ mlɩ hógyi mɔtsɔ́ alɩ?

29 “Mʋ́ sʋ mlɩmágywɩ́ɩn tɔ́á mlégyi ntɛ́ɛ tɔ́á mlónu ɩwɩ, ɩha mlɩ ansɩ́ ɩpɛ. 30 Tsúfɛ́ ɩ́nɩ aná ɔmá-ɔmá bʋtɛsrɩ́ gya nɩ. Mlɩ Sɩ́ ámʋ yin ánɩ́ ɩdɛ mlɩ hián. 31 Ɩtɔ́á mlɩgyánkpa dunka gyí Bulu iwíegyí, Bulu ɔbɔ́pʋ ɩ́nɩ tsɩ́a mʋ́tɔ́ há mlɩ.

Atonyahɛ́ Pʋyáɩ́ Ɔsʋ́sʋ́

(Mateo 6:19-21)

32 “Ɔpasua túkúrííbi, mlɩmánya ifú. Tsúfɛ́ ɩbʋ mlɩ Sɩ́ ámʋ ɔdwɛ ánɩ́ ɔbɔ́pʋ iwíe ogyíkpá amʋ há mlɩ. 33 Mlɩfɛ mlɩ ɩwɩsʋ atɔ́, amlɩpʋ kɔ́ba amʋ kie ahá ánɩ́ bʋma tɔtɔ. Mlɩbɩn akɛntɛá iméeyintá ha mlɩ ɩwɩ. Mʋ́gyí, mlɩyaɩ mlɩ siadɩɛ ɔsʋ́sʋ́. Ɩnʋ mʋ́ á, kʋkʋ mɛ́ɛdalɩ mʋ́tɔ́, tsúfɛ́ awikplu bʋma ɩnʋ, atɛ́plɛ ɛ́ bʋtamawɩ́ atɔ́ ɩnʋ. 34 Tsúfɛ́ ɔtɩ́nɛ́á fʋ́ siadɩɛ bʋ a, ɩnʋ́ fʋ́ agywɩɩn tetsíá.

Asúmpʋ́á Bʋtogyo

35 “Mlɩwa atadɩɛ, amlɩnywɛ mlɩ nkandɩ́ɛ. 36 Mlɩbwɛ ɩwɩ fɛ́ asúmpʋ́á bʋdɛ amʋ́ wíe ɔkpa kɩ́ɩ, obótsu ɔká otsiákpá ba. Fɛ́kɩ nɩ́ ɔbá bɛda klʋnsʋ á, béfinkí há mʋ. 37 Ansɩ́ bégyi asúmpʋ́ oduá amʋ́ wíe ɔbɛ́ba bɔtʋ amʋ́ bʋtsie bʋgyo mʋ. Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Amʋ́ wíe amʋ ɔbɛ́sabáa tati, há amʋ́ bétsiá ɔpʋ́nʋ́asɩ, mʋ onutó ɔbɔ́kɔnkɩ́ atogyihɛ amʋ há amʋ́. 38 Ansɩ́ bégyi amʋ́, nɩ́ ɔbá bɔtʋ amʋ́ bʋtsie bʋgyo mʋ, ɔyɩ́nsɩnɛ́ ntɛ́ɛ bakɛ. 39 Támɛ mlɩnu asʋ́n ánfɩ. Nɩ́ wóyí mʋ wie yin brɛ́á owikplu ɔbɛ́ba mʋ wóyítɔ́ a, tɛkɩ omesi wóyí ámʋ tswɩ, owikplu móbwie wíé wí mʋ atɔ́. 40 Mlɩ ɛ́ mlɩgyo, tsúfɛ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛ́ba brɛ́á mlɩ ansɩ́ mɛdɩ́n mɩ́sʋ́.”

Osúmpʋ́ Wankláán Pʋ́ Ɔlaláhɛ

(Mateo 24:45-51)

41 Petro lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ nkʋlɛ fʋdɛ yébi anfɩ ha lóó, ntɛ́ɛ anɩa ahá ánfɩ fɛ́ɛ́?”

42 Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ma mɛɛ gyí osúmpʋ́á ɔlɛtɩn ansɩ́, ɔbʋ ɔnɔkwalɩ? Mʋ ɩbɩtɔ mʋ wie tɔpʋ́ mʋ aba atráhɛ wá, ɔbɛ́ɛ ɔhá amʋ́ atogyihɛ dɩnka brɛ́sʋ́. 43 Ansɩ́ bégyi osúmpʋ́ amʋ nɩ́ mʋ wie amʋ ɔbá bowun ánɩ́ lɛ́lɛ́ ɔdɛ mʋ́ bwɛ. 44 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Mʋ wie amʋ ɔbɔ́pʋ mʋ atɔ́ fɛ́ɛ́ wá mʋ ɩbɩtɔ. 45 Támɛ nɩ́ osúmpʋ́ amʋ lɛ́blɩ́ wá nwuntɔ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíe ɩbábɩ mɔkʋ́fʋn, ɔbɔ́wa ɔpá.’ Ɩ́nɩ sʋ olefi asɩ ɔdɛ mʋ aba asúmpʋ́ atsɩ mʋ́a ayin da, ɔdɛ atɔ́ gyí si amʋ́, ɔdɛ ntá núu bʋ á, 46 mʋ wie amʋ ɔbɛ́ba bofwie mʋtɔ ɛkɛá ɔmɛdɩ́n ansɩ́. Mʋ wie amʋ ɔbɛ́hɩɛ tɩ́tɩ mʋtɔ, trá bɩtɩ́ mʋa ahá ánɩ́ bɔmɔhɔ mʋ gyi ɩsʋ kɛ́kɛ́ɛ.

47 “Osúmpʋ́ oduá oyin tɔ́á igyi mʋ wie apɛ́, támɛ ɔmɛla ɩwɩ bwɛ́ yáɩ́ á, mʋ wie ɔbɛ́hɩɛ pɩ́tɩ́ mʋ atɔ́ wankláán. 48 Támɛ osúmpʋ́á omeyín mʋ wie apɛ́, ɔlɔbwɛ tɔ́á ilehián ha atɔ́ pɩtɩ́ á, mʋ wie ɔbɛ́pɩtɩ́ mʋ kpalobí. Bulu tɛfɩ́tɛ́ tsɔtsɔ tsú ɔhá ánɩ́ ɔlɛha mʋ tsɔtsɔ wá, ɔtɛfɩ́tɛ́ tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ tsú ɔhá ánɩ́ ɔlɛha tsɔtsɔɔtsɔ wá.

Ipian Yesu Lɔ́pʋba, Megyí Iwilwii

(Mateo 10:34-36)

49 “Ogyá ɔdʋdákpá nɛba ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ. Nɩ́ mɩ́ nkʋlɛ sʋ mʋ́ á, tɛkɩ idetsií dodoodo. 50  Asúbɔ kʋ ɩda mɩsʋá bɔ́bɔ mɩ́. Mɩ́ klʋn mɛ́ɛdɩ mɩ́ asɩ yɔ́fʋn brɛ́á ɩlamɔ́ ɔnɔ́. 51 Ɩmábwɛ mlɩ fɛ́ iwilwii nɔpʋba ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ. Megyí iwilwii, ahá nsɩnɛ́ yintá nɔpʋba. 52 Tsúfɛ́ tsú séi pʋ́ya a, wóyí ánɩ́ ahá abanú bʋbʋ mʋ́tɔ́ á, abasá bɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ abanyɔ́sʋ́. Abanyɔ́ ɛ́ bɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ abasásʋ́. 53 Abi yinhɛ́ mʋ́a amʋ́ asɩ́ nsɩnɛ́ béyintá. Abi tsɩhɛ́ mʋ́a amʋ́ ayín ɛ́ nsɩnɛ́ béyintá. Osia tsɩhɛ́ mʋ́a mʋ sia tsɩ́hɛ́ nsɩnɛ́ ɛ́ béyintá.”

Brɛ́tɔ́ Asʋ́n Asɩnu

(Mateo 16:2-3)

54 Yesu lɛ́trá bláa ahá ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ nyankpʋ obílá bʋsʋ á, mlɩtɛblɩ́ mlɩaa, ndɛ nyankpʋ obótswie, lɛ́lɛ́ ototswie. 55 Nɩ́ nsaɩntɔ itsú fʋ́á á, mlɩtɛblɩ́ mlɩaa, ndɛ owí ɔbɛ́lɩn, lɛ́lɛ́ ɩtɛlɩn. 56 Apinabwɛbí abwɛpʋ́! Mlɩyin alɩá bʋtɛlɛ́ ɔsʋlʋ́sʋ pʋ́ nwʋlʋ́táasʋ atɔ́ asɩ. Ntogyi sʋ́ mlɩmɛ́tálɩ́ nú ɩtɔ́ ánfɩ ɩdɛbá séi ánfɩ mʋ́ asɩ?

Anyabá Nsɩnɛ́la

(Mateo 5:25-26)

57 “Ntogyi sʋ́ mlɩtamatálɩ́ gyí asʋ́n wankláán há mlɩ ɩwɩ? 58 Nɩ́ ɔkʋ ɔsáma fʋ á, wa ɔsa ha amlɩblɩ mʋ́ wóyítɔ́, mɛ́nɩ fʋ́ onyabá mɔ́ɔpʋ fʋ́ ya asʋ́n ogyíkpá. Fówun asʋ́n ogyípʋ́ méegyi fʋ́ asʋ́n, pʋ́ fʋ́ wá prósiyin ɩbɩtɔ, ɔwa fʋ́ obu. 59 Nɩ́ megyí alɩ á, mmɛ́ɛmlɛ́ fʋ́, nkɛ́tɩ faká tógyítɔ́ tá asa fɛ́dalɩ ɩnʋ.”

13

Mlɩdamli Ɩklʋntɔ, Mɛ́nɩ Mlɩmóowu

1 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ɩnʋ alɩ brɛ́ ámʋtɔ akʋ bɛbláa Yesu bɛɛ, Pilato lamɔ́ Galileafɔ akʋ brɛ́á bʋdɛ afɔdɩɛ bɔ há Bulu, Yerusalem Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ, há obugya lada afɔdɩɛ ámʋ. 2 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ́ mlɩaa, Galileafɔ ánfɩ bʋgyi lakpan abwɛpʋ́ dʋn Galileafɔ atráhɛ, sʋ́ bowun ɩwɩɔsɩn ánfɩ odu? 3 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, megyí alɩ ígyi! Nɩ́ mlɩ ɛ́ mlɩmɛ́damlí klʋntɔ á, mlɩ fɛ́ɛ́ mlówu fɛ́ amʋ́. 4 Ntɛ́ɛ ahá dúkwe ámʋ́ʋ́ abansʋ́rʋ lobwie dá mɔ́ Siloam ɔmanti ánɩ́ ɩbʋ Yerusalemtɔ ámʋ mɛ́, mlɩkɩ́ mlɩaa, lakpan abwɛpʋ́ bʋgyi dʋn aha atráhɛ ánɩ́ betsiá Yerusalem alɩ brɛ́ ámʋtɔ fɛ́ɛ́? 5 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, megyí alɩ ígyi. Nɩ́ mlɩmɛ́damlí klʋntɔ á, mlɩ ɛ́ mlówu fɛ́ amʋ́.”

Pɔntɔ Máswíéhɛ́

6 Mʋ́ʋ́ ɔlɛha amʋ́ yébi ɔbɛ́ɛ, “Oyin ɔkʋ lótswíe pɔntɔ mʋ ndɔtɔ. Ɛkɛ ɔkʋ ɔlɔyɔ yɛ́kɩ bɛɛ, abí kʋ ɩdɩn mʋ́tɔ́. Ɔlɔyɔ á, kʋkʋ mɛdɩ́n mʋ́tɔ́. 7 Ɩ́nɩ sʋ ɔlɛbláa mʋ ɔpayin ɔbɛ́ɛ, ‘Nfinsa nɩ́, nna oyí ánfɩ asɩ. Mmɔkʋ́wun kʋkʋʋkʋ mʋ́tɔ́. Ntogyi sʋ́ ɩbɛ́trá lɩɩ́ yíntá ɔsʋlʋ́ʋ? Kun mʋ́ da!’ 8 Támɛ ɔpayin amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíé, fʋ́ mʋ́ si mʋ́ ɩtra lɩɩ ofi ɔkʋlɛ, ampulipuli mʋ́ asɩ, kpa wúna wa mʋ́ asɩ. 9 Nɩ́ ofíébá iloswie á, ɩbʋ alɛ́, támɛ nɩ́ imoswie á, nakun mʋ́ dá.’ ”

Ɔtsɩ Ɔkʋ Ɩlɔ Tsa Ɔkpʋ́nʋ́ Ɔdakɛ́

10 Yesu lɔ́yɔ ɔdɛ atɔ́ suná Yudafɔ ofíakpa ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ ɩkʋ. 11 Ɔtsɩ ɔkʋá ɔŋɛ laláhɛ lɔ́wa mʋ ɩlɔ nfí dúkwe nɩ́, ɩlahá mʋ alaklo, ɔmɛtálɩ́ bwíí nátɩ́ bʋ ɩnʋ. 12 Brɛ́á Yesu lówun mʋ á, ɔlɛtɩ mʋ bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ yín, ɩwɩ ɩwá fʋ́ ɔnlɩn!” 13 Ɩnʋ ɔlɔpʋ ɩbɩ da ɔtsɩ ámʋ. Ɩnʋnʋ olotswií lɩ́ɩ́ kánfʋ́ Bulu.

14 Ofíakpa ɔhandɛ amʋ lénya ɔblɔ́ ánɩ́ Yesu latsá ɔha ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa ahá ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Nkensíé bʋ ɩnʋ há agyʋ́má yɔ. Mlɩba nkɛ ámʋtɔ, abʋtsa mlɩ ɩlɔ. Megyí ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́!”

15 Anɩ Wíe Yesu lɛ́lɛ mɔ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Apinabwɛbí abwɛpʋ́! Mlɩtɔ okugyíɔkʋ tɔwɔ́ɩ́ mʋ nnantswie ntɛ́ɛ afrímú lɛ́ ɩbantɔ, pʋ́ amʋ́ ya ntsu onúkpa ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́. 16 Mʋ́ ɩma alɛá mɩ́ mʋ́ nɛ́sankɩ́ Abraham mʋ na ánfɩ Ɔbʋnsám lakɩ́klɩ mʋ nfí dúkwe kɛ́kɛ́ ánfɩ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́?” 17 Mʋ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ lɛ́ha pɛ́lɩ lɛ́kɩtá mʋ alupʋ́ ámʋ, ansɩ́ légyi atráhɛ amʋ fɛ́ɛ́, ofúla kpɔnkpɔntɩ ámʋ́ʋ́ ɔdɛbwɛ ámʋ sʋ.

Takyí-akpin Ibí Yébi

(Mateo 13:31-32; Marko 4:30-32)

18 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ Bulu iwíegyí ámʋ lɛlɩan? Ntɛ́ɛ ntɔ nɔ́pʋkápʋ́ mʋ? 19 Igyi fɛ́ takyí-akpin ibí, oyin ɔkʋ lódu wá mʋ ndɔtɔ. Ɩlɛdan mlí oyi yilé, mbubwi bʋtogyónká mʋ́ abámbitɔ.”

Bodobodotu-afá Yébi

(Mateo 13:33)

20 Yesu lɛ́trá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ mpʋ́kapʋ Bulu iwíegyí ámʋ? 21 Igyi fɛ́ Bodobodotu-afá ánɩ́ ɔtsɩ ɔkʋ lɔ́pʋtsɩ́á bodobodo nfúó kɛntɛ kʋlɛ, ɩlɛha mʋ́ ilotu.”

Obu-ɔnɔ́ Kplánhɛ

(Mateo 7:13-14, 21-23)

22 Brɛ́á Yesu ɔyɔ́ Yerusalem a, ɔlɔtsʋn nkudasɩ pʋ́ awúlusʋ. Ɔna ɔdɛ amʋ́ atɔ́ suná. 23 Ɔha ɔkʋ lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, ahá kpalobí kʋ obénya nkpa?”

Yesu lɛ́bláa ahá ámʋ ɔbɛ́ɛ, 24 “Mlɩbɔ mbɔ́dɩ́ amlɩtsʋn obu-ɔnɔ́ kplánhɛ amʋtɔ. Tsúfɛ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔ́bɔ mbɔ́dɩ́ ánɩ́ bɔ́tsʋn wie ɩnʋ, támɛ bʋmɛ́ɛtalɩ́. 25 Támɛ nɩ́ wóyí mʋ wie ɔkʋ́sʋ́ fin obu ámʋ, mlɛbá bɛlɩɩ́ klʋn ɔma, dá klʋn amʋsʋ mlɩaa, ‘Owíé, finki ha anɩ!’ á, ɔbɛ́bláa mlɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Mmeyín mlɩ, mmeyín ɔtɩ́nɛ́á mlotsú.’ 26 Ɩnʋ́ mlɛ́blɩ́ mlɩaa, ‘Anɩa fʋnyɔ létsiá gyi atɔ́, nú ntá, fetsiá súná atɔ́ anɩ dɩnsʋ!’ 27 Támɛ ɔbɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mmeyín mlɩ. Mmeyín ɔtɩ́nɛ́á mlotsú. Mlɩnatɩ tɛɩ mɩ́sʋ́, mlɩ lalahɛ abwɛpʋ́ fɛ́ɛ́!’ 28 Nɩ́ mlowun Abraham, Isak, Yakob pʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ fɛ́ɛ́ bʋbʋ Bulu iwíe ogyíkpá, támɛ bʋmɛha mlɩ mʋ́ ɔkpa amlɩwie ɩnʋ á, ɩnʋ́ mlósu kpisíi nɩ. 29 Ahá bótsu owí ɔdalɩkpa pʋ́ owí ɔkplɩ́wíékpá, bɩnasʋ mʋ́a gyɔpɩsʋ ba betsiá atɔ́ ogyíkpá Bulu iwíegyí ámʋtɔ. 30 Ɔnɔkwalɩ, amapʋ akʋ bémlí agyankpapʋ. Agyankpapʋ akʋ ɛ́ bémlí amapʋ.”

Yesu Lósú Ha Yerusalem

(Mateo 23:37-39)

31 Ɩnʋ Farisifɔ akʋ bɛba Yesu wá bɛbláa mʋ bɛɛ, “Dalɩ Galilea ɔmátɔ́ nfɩ, tsúfɛ́ ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Herode dékléá ɔbɔ́mɔ fʋ́.”

32 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyɛbláa ɔkpataku ámʋ mlɩaa, ‘Négya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ, tsá ahá ɩlɔ ndɛ, gya lɛ ɔkɛ, mɔ́ mʋ́ ɔnɔ́ kláɩ.’ 33 Támɛ ilehián ánɩ́ nɔ́yɔ mɩ́ ɔnátɩ amʋsʋ ndɛ, ɔkɛ mʋ́a kláɩ. Tsúfɛ́ ɔkpa má ɩnʋá bɔ́mɔ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔkʋkʋ ɔtɩnɛtɩnɛ, dʋn Yerusalem!

34 “Óo Yerusalemfɔ, Yerusalemfɔ! Mlɩtɔ́mɔ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́, dá abí ánɩ́ Bulu lawá sɩ́sɩ́ mlɩ abwi mɔ́ nɩ́. Ntekleá nóbun mlɩ abísʋ́ brégyíbrɛ́, fɛ́ alɩá batɛ tobun mʋ abísʋ́, támɛ mlɩtamahá mɩ́ ɔkpa. 35 Mlɩkɩ, Bulu obési mlɩ ɔtswɛ́kpa tswɩ mlɩ. Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩmɛ́ɛtrá wun mɩ ɛkɛkɛɛkɛ, yɔ́fʋn ɛkɛá mlɛ́blɩ́ mlɩaa, ‘Bulu oyúla ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbá mʋ dátɔ́’ ámʋ.”

14

Ɔlɔpʋ Ɔkʋ Tsa

1 Farisifɔ ɔhandɛ ɔkʋ lɛ́tɩ Yesu atɔ́ ogyíkpá mʋ wóyítɔ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́. Ahá bɔpʋ ansɩ́ yi Yesusʋ, bʋdɛ mʋ tɛ́ɛ. 2 Ɩnʋ oyin ɔkʋá alapúnyá lɛ́ba Yesu wá. 3 Yesu lɛ́fɩtɛ́ Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Farisifɔ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ mbla lɛ́ha ɔkpa ánɩ́ bʋtsáa ɩlɔ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ lóó, ntɛ́ɛ ɩmɛha ɔkpa?”

4 Amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ móbwií ɔnɔ́. Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́kɩtá oyin ámʋ, tsá mʋ ɩlɔ, olesi mʋ ɔlɛnatɩ́. 5 Ɩnʋ ɔlɛfɩtɛ́ ahá ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩtɔ ma mʋ bi ntɛ́ɛ mʋ ɔnantswie ɔbɛ́kpadá wíé ibúntɔ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́, ɔmɔ́ɔkɔsɩ́ lɛ́ mʋ?”

6 Bʋmɛtalɩ́ lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́.

Ɩwɩasɩbá

7 Ɩnʋ Yesu lówun ánɩ́ ahá ámʋ́ʋ́ bɛtɩ atɔ́ ogyíkpá ɩnʋ ámʋtɔ akʋ bʋdɛ otsiákpá yilé dunká bétsiá. Mʋ́ʋ́ ɔlɛha amʋ́ yébi ɔbɛ́ɛ, 8 “Nɩ́ ɔkʋ ɔtɩ́ fʋ́ ɔká otsiákpá a, máyétsiá ɔfʋákpá. Fíalɩ ɔlɛtɩ ɔhandɛ ɔkʋá ɔdʋn fʋ. 9 Ɩnʋ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɛtɩ mlɩ ámʋ ɔbɛbláa fʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíé, kʋsʋ pʋ obíá ha ɔhá ánfɩ.’ Ɩnʋ pɛ́lɩ bɛ́kɩtá fʋ́, fɛ́pɛtɩ́ yódunká ɔtɩnɛkʋ tsíá. 10 Mʋ́ sʋ nɩ́ ɔha ɔtɩ́ fʋ́ atɔ́ ogyíkpá a, yetsiá obíá kusubisʋ mboún, ɔhá ámʋ ɔbɛbláa fʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíé, betsiá ɔfʋákpá nfɩ.’ Ɩ́nɩ obótsu fʋ́ ansɩ́tɔ́ fʋ́á ahá ámʋ fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́. 11 Tsúfɛ́ ɔhagyíɔha ánɩ́ ototsú ɩwɩ á, Bulu tɛba mʋ asɩ. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɛba ɩwɩasɩ ɛ́ á, Bulu totsú mʋ fʋ́á.”

12 Yesu lɛ́bláa ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɛtɩ mʋ atɔ́ ogyíkpá amʋ ɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ fɔtswɩ ɔpʋ́nʋ́ ɔpa onyé á, mátɩ fʋ́ anyawíe, fʋ́ apíó, fʋ́ abusuanfɔ ntɛ́ɛ ɩwɩ anyapʋ́á bʋtsie mantáa fʋ́. Nɩ́ fɔbwɛ́ mʋ́ alɩ á, amʋ́ ɛ́ bɛ́latɩ́ fʋ́ amʋ́ klɛ asɩ ká ɩkɔ. 13 Mboún tɩ ahiánfɔ, tsukʋlɛ asínpʋ, abubúpʋ pʋ́ ansibi abwiepʋ́. 14 Bulu obóyulá fʋ́, tsúfɛ́ bʋma tɔtɔá bɔ́pʋká fʋ́ ɩkɔ. Bulu ɔbɛ́ka fʋ́ ɩkɔ ɛkɛá ɔbɔ́kʋsʋ́a aha yilé tsú afúlitɔ.”

Nkɛ Kpɔnkpɔntɩ Kʋ Yébi

(Mateo 22:1-10)

15 Ahá ámʋ́ʋ́ amʋ́a Yesu bʋtsie ɔpʋ́nʋ́asɩ ámʋtɔ ɔkʋlɛ lónu mʋ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ansɩ́ bégyi ahá ánɩ́ bégyi atɔ́ Bulu ɔpʋ́nʋ́ ɔtswɩ́kɛ mʋ iwíegyí ámʋtɔ!”

16 Támɛ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Oyin ɔkʋ lɔ́tswɩ ɔpʋ́nʋ́ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ kʋ, ɔlɛtɩ ahá tsɔtsɔɔtsɔ. 17 Brɛ́á bɛnɩná atogyihɛ amʋ tá á, ɔlɔwa mʋ asúmpʋ́ ɔbɛ́ɛ bʋyɛ́bláa ahá ámʋ́ʋ́ ɔlɛtɩ ámʋ bɛɛ, ‘Babwɛ́ tá!’ 18 Támɛ amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛblɩ́ bɛɛ amʋ́ ɩbɩ dɛ. Ogyankpapʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Nahɔ ɔsʋlʋ́ʋ kʋ. Ilehián ánɩ́ nɛ́yɛ́kɩ mʋ́. Mʋ́ sʋ mlɩkɩta mʋ́tɔ́ ha mɩ.’ 19 Onyɔɔsɩ ɛ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nahɔ nnantswie yínhɛ́ idú, bópulipúli mɩ́ ndɔtɔ há mɩ́. Nɛyɛ́kapʋ́ amʋ́ kɩ. Mʋ́ sʋ mlɩkɩta mʋ́tɔ́ ha mɩ.’ 20 Ɔbambá ɛ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nwɛ́ɛn kótóó netsiá ɔká. Mʋ́ sʋ mmɛ́ɛtalɩ́ ba.’

21 “Ɩnʋ osúmpʋ́ amʋ léyinkí bɛbláa mʋ wie. Ɔblɔ́ lɛkɩtá mʋ wie amʋ, ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Wa ɔsa srɩ yeki dɩnsʋ pʋ́ brɔnʋsʋ, afʋkpa ahiánfɔ, tsukʋlɛ asínpʋ, ansibi abwiepʋ́ pʋ́ abubúpʋ ba.’ 22 Ɩmɔwa ɔpá osúmpʋ́ amʋ lɛ́ba bɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíé, nayɔ́ sumbí ámʋ, támɛ otsiákpá trá da.’ 23 Mʋ wie amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Tsʋn mmuátse mʋ́a nkpakwí fɛ́ɛ́. Tɩ ɔhagyíɔha ánɩ́ fówun fɛɛ ɔbá, mɛ́nɩ ahá bɔ́bʋlá mɩ́ wóyítɔ́. 24 Nɛkásɛ, ahá ámʋ́ʋ́ nɛhɩɛ tɩ́ ámʋtɔ ɔkʋkʋ mɛ́ɛda mɩ́ atɔ́ ánfɩ ɔnɔ́!’ ”

Yesu Búotɔ Ipian

(Mateo 10:37-38)

25 Yesu mʋa ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ámʋ ná bɔyɔ́. Mʋ́ʋ́ ɔlɛdamlí bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 26 “Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɛba mɩ́ wá, támɛ ɔdɛ mʋ sɩ, mʋ yin, mʋ otsiába, mʋ abí, mʋ apíó, mʋ onutó kʋ́ráá ɩwɩ dwɛ dʋn mɩ á, ɔmɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ mɩ́ ɔkasɩ́pʋ́. 27 Ɔhá ánɩ́ omotsu mʋ oyikpalíhɛ bobuo mɩ mɔ́fʋn ánɩ́ ɔbɔ́bwɛ mɩ́ ɔkasɩ́pʋ́.

28 “Mlɩtɔ ɔmɔmʋ bʋ́ ɩnʋ, nɩ́ obéyi obu kpɔnkpɔntɩ á, oméetsiá asɩ kɩ tɔ́á obéyintá, wun ánɩ́ mʋ kɔ́ba bɔ́fʋn? 29 Nɩ́ ɔmɛkɩ mʋ́ alɩ, asa ɔlɔkʋsʋ́ wá obu ámʋ ntswɩasɩ, pwɛ́ mʋ́ fʋn ɔkpatɔ, ɔmɛtalɩ́ mɔ́ mʋ́ ɔnɔ́ á, obu ámʋ awúnpʋ fɛ́ɛ́ bɔ́mɔsɩ́ mʋ. 30 Bɛ́blɩ́ bɛɛ, ‘Oyin ánfɩ lɔ́kʋsʋ́ ɔdɛ obu yíi, ɔmɛtalɩ́ mɔ́ mʋ́ ɔnɔ́.’

31 “Ntɛ́ɛ owíe ɔmɔmʋ bʋ ɩnʋá nɩ́ owíe ɔkʋ dɛ́ akɔpʋ́ mpɩ́m-adʋanyɔ (20,000) ɔbá bɔkɔ mʋ a, oméetsiá asɩ kɩ alɩá ɔbɔ́bwɛ ɔbɔ́pʋ mʋ ɩsá akɔpʋ́ mpɩ́m-dú (10,000) yéfia amʋ́? 32 Nɩ́ owun ánɩ́ ɔmɛ́ɛtalɩ́ á, ɔbɔ́wa abí ɔsasʋ bóyókokóli mʋ há ɩkʋlɛbwɛ, brɛ́á bʋmɔkʋ́nyá kpʋ́kpɛ́ ba. 33 Ɩ́nɩ sʋ mlɩtɔ ɔhá ánɩ́ omesi mʋ tógyítɔ́ ɔmagyáa ɔmɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ mɩ́ ɔkasɩ́pʋ́.

Nfɔ́lɩá Ɩma Labi

(Mateo 5:13; Marko 9:50)

34 “Nfɔ́lɩ bʋ alɛ́, támɛ nɩ́ ɩtá ɔdwɛ á, ntɔ bɛ́lapʋ́wá mʋ́ ɔdwɛ? 35 Ɩtráa ma alɛ há tɔtɔɔtɔ bwɛ. Tsɛɩ́ bʋtɛtsɛ́ɩ́ mʋ́ tsítsá wúnasʋ. Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu asʋ́n ánfɩ.”

15

Kufa Fwɩhɛ́

(Mateo 18:12-14)

1 Ɛkɛ ɔkʋ lampóo ahɔ́pʋ pʋ́ lakpan abwɛpʋ́ bɛba Yesu asʋn blɩ́hɛ́ onukpá. 2 Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ bowuntí mʋ bɛɛ, “Oyin ánfɩ mʋa lakpan abwɛpʋ́ tɛ́nátɩ́, bʋtɔwá ɩbɩ gyi atɔ́ kʋ́ráá.” 3 Mʋ́ sʋ Yesu lɛ́ha yébi pʋ́súná amʋ́ atɔ́ ɔbɛ́ɛ,

4 “Mlɩtɔ ma bʋ́ akúfa lafakʋlɛ (100), ɔkʋlɛ ɔfwɩ́ á, omesi adukwebá-kwebá (99) tráhɛ wá dimbítɔ́ ɩnʋ, yódunká mʋ alɩɩ kpɛ́fʋn brɛ́á obówun mʋ? 5 Nahogyi mbɛ́ɛ, nɩ́ owun mʋ a, ansɩ́ bégyi mʋ, obótsu mʋ wá nkɔnkɔ, 6 pʋ́ mʋ ya wóyítɔ́. Ɔbɛ́tɩ mʋ anyawíe pʋ́ mʋ aba, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩha anya ansigyí. Nawun mɩ́ kufa amʋ́ʋ́ ɔlɔfwɩ ámʋ!’ 7 Alɩ kɛ́n ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, nɩ́ lakpan ɔbwɛpʋ́ ɔkʋlɛ pɛ́ ɔdámlí klʋntɔ á, ansɩ́ bɛ́hɩɛ gyi ahá ɔsʋ́sʋ́ ɩnʋ dʋn alɩá ibégyi amʋ́ aha wankláán adukwebá-kwebá (99) ánɩ́ bʋmɛtrá hián klʋntɔdamlí ɩwɩ.

Kɔ́ba Fwɩhɛ́

8 “Ntɛ́ɛ nɩ́ ɔtsɩ ɔkʋ bʋ sika futútú dú, mʋ́tɔ́ kʋlɛ lafwɩ́ á, omóonywɛ ɔkandɩ́ɛ kɩkɩ mʋ wóyítɔ́ wankláán, kpákpá ntobítɔ́ kɩ, fɛ́ɩ́ wóyí ámʋtɔ wankláán yɔ́fʋn brɛ́á alawun mʋ́? 9 Nɩ́ owun mʋ́ á, ɔbɛ́tɩ mʋ apíó aba, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩha anya ansigyí. Nawun mɩ́ sika futútú ámʋ́ʋ́ ɩlɔfwɩ ámʋ. 10 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, alɩ́ ansɩ́ bɛ́hɩɛ gyi Bulu-abɔpʋ nɩ́ lakpan ɔbwɛpʋ́ ɔkʋlɛ ɔdámlí klʋntɔ nɩ́.’ ”

Obi Fwɩhɛ́ Ɔkʋ

11 Yesu lɛ́trá ha amʋ́ yébi ɔbɛ́ɛ, “Oyin ɔkʋ létsiá, ɔbʋ abi yinhɛ́ anyɔ. 12 Ɔkʋsʋ amʋ lɛ́bláa mʋ sɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ sɩ́, ye fʋ́ atɔ́tɔ́, afʋpʋ mɩ́ klɛ́ ha mɩ.’ Ɩnʋ mʋ sɩ lɛ́kɩtá mʋ atɔ́tɔ́ ye há amʋ́. 13 Imegyi nkɛ kʋkʋ ɔkʋsʋ amʋ lɔ́kʋlá mʋ atɔ́ fɛ́ɛ́, olotu ɔkpa yɔ́ tsútsúútsú ɔmá kʋtɔ. Ɩnʋ oleyétsiá nkpa laláhɛ yíntá mʋ atɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́. 14 Brɛ́á oleyintá atɔ́ ámʋ tá á, akʋ́n kpɔnkpɔntɩ kʋ lɛ́ba ɔmá ámʋtɔ, ɔlɔwa akʋ́n dɩ bɩ. 15 Mʋ́ sʋ ɔlɔpʋ ɩwɩ yɛ́mantá ɩnʋyin ɔkʋsʋ, oyin ámʋ lɛ́kpa mʋ yáa mʋ ibúasɩ ɔbɛ́ɛ, ɔyɛ́kɩ mʋ mprákuosʋ ha mʋ. 16 Tɛkɩ olekleá obétsiá gyi mprákuo atogyihɛ amʋ kʋ, támɛ ɔhaa mɛ́ha mʋ mʋ́ ɩwɩ ɔkpa. 17 Brɛ́á mʋ ansɩ́ leyinkí ba mʋ ɩwɩsʋ á, ɔlɛfɩtɛ́ mʋ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Apafɔ amɔmʋ kʋ́ráá má mɩ́ sɩ́ wóyítɔ́, bʋmɛdɛ́ atɔ́ gyí sian ekekegyíɛkɛ? Mʋ́ ntsie nfɩ, akʋ́n dɛ mɩ́ mɔ? 18 Nɔ́kʋsʋ́ yínkí yɔ́ mɩ́ sɩ́ wá, yɛ́bláa mʋ mbɛ́ɛ, mɩ́ sɩ́, napʋ́ ɩlá gyí Bulu, pʋ́gyi fʋ́ ɛ́. 19 Mmɛkanáa ánɩ́ fɛ́trá tɩ mɩ́ fʋ́ bí. Pʋ mɩ́ bwɛ́ɛ fʋ́ apafɔ ámʋtɔ ɔkʋlɛ.’ 20 Mʋ́ sʋ ɔlɔkʋsʋ́ pʋ́ ɔkpa ɔbá mʋ sɩ wá.

“Brɛ́á olowotií, mʋ sɩ lówun mʋ sɩ́sɩ́ á, ɔlɔwa mʋ nwɛ, ɔlɛsrɩ́ yéfia mʋ, látá mʋ pútá. 21 Ɩnʋ mʋ bi ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ sɩ́, napʋ́ ɩlá gyí Bulu, pʋ́gyi fʋ́ ɛ́. Mmɛkanáa ánɩ́ fɛ́trá tɩ mɩ́ fʋ́ bí.’ 22 Támɛ mʋ sɩ lɛ́tɩ mʋ asúmpʋ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩwa ɔsa yotsu atadɩɛ wankláán ámʋ bɔwa mʋ. Mlɩwa mʋ opetia, amlɩwa mʋ ntʋkʋta. 23 Mlɩyɛlɛ ɔnantswie yínhɛ́ kánáhɛ amʋ́ʋ́ alawá nfɔ ámʋ ba, amlɩbɔmɔ mʋ, apʋgyi nkɛ ha mʋ. 24 Tsúfɛ́ mɩ́ bí ánfɩ lawú tsínkí. Ɔlɔfwɩ, anɩlawun mʋ.’ Ɩnʋ bɔwa nkɛ gyí bɩ.

25 “Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, obi dɛhɛn amʋ bʋ ndɔtɔ. Brɛ́á olotsu ndɔ ámʋtɔ ɔbá, alatá wóyítɔ́ wie tá á, olonu ánɩ́ pléi dɛ wóyítɔ́ ɩnʋ. 26 Mʋ́ sʋ ɔlɛtɩ mʋ sɩ asúmpʋ́ amʋtɔ ɔkʋlɛ, fɩ́tɛ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Amansʋ lába?’ 27 Osúmpʋ́ amʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Fʋ́ píó laba. Mʋ́ sʋ fʋ́ sɩ́ lahá bamɔ́ ɔnantswie kánáhɛ amʋ, tsúfɛ́ alayínkí bɔtʋ mʋ, ɔbʋ nkpa, ɔbʋ ɔnlɩn.’

28 “Ɔblɔ́ lɛkɩtá ɔdɛ́hɛn amʋ. Mʋ́ sʋ olesin mmuáa. Mʋ sɩ lɛ́dalɩ ba bokokóli mʋ ɔbɛ́ɛ, ɔbá wóyítɔ́. 29 Támɛ ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ sɩ́, kɩ nfí dʋ́dʋ́ʋ́dʋ́á napʋ́tsíá fʋ́ wá súm fʋ́. Mmɔkʋ́bwɛ́ mábúla kʋkʋ kɩ. Támɛ fʋmɔkʋ́há mɩ́ ɔkpalábi fɛɛ mɩ́a mɩ́ aba apʋ́wa ɩwɩ ansigyí kɩ. 30 Támɛ fʋ́ bí ánfɩ alayíntá fʋ́ tógyítɔ́, mʋa akipʋ́ bayégyi nkpa ánfɩ mʋ́ laba a, famɔ́ ɔnantswie yinhɛ́ kánáhɛ amʋ́ʋ́ alawá nfɔ ámʋ há mʋ!’ 31 Ɩnʋ mʋ sɩ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ bí, yɛ́ɛ fʋ́ mʋ́ fʋ́bʋ mɩ́ wá brégyíbrɛ́. Fʋ́bʋ́ mɩ́ atɔ́ fɛ́ɛ́. 32 Fʋ́ píó ánfɩ lawú tsínkí. Ɔlɔfwɩ, anɩlawun mʋ. Mʋ́ sʋ lehián ánɩ́ abégyi mʋ́ nkɛ, nyá ansigyí.’ ”

16

Agyʋ́másʋ́ Ɔkɩ́pʋ Ansɩtɩ́npʋ Ɔkʋ

1 Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩwɩ onyapʋ́ ɔkʋ létsiá, ɔbʋ agyʋ́másʋ́ ɔkɩ́pʋ. Ahá bowi tsá mʋ wie amʋsʋ bɛɛ ɔdɛ mʋ gyí. 2 Ɩ́nɩ sʋ ɔlɛtɩ oyin ámʋ, fɩ́tɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Ntɔ asʋ́n ndenu tsú fʋ́ ɩwɩ alɩ? Bobu akúnta ha mɩ, tsúfɛ́ fʋmɛ́ɛtrá kɩ mɩ́ agyʋ́másʋ́.’ 3 Agyʋ́másʋ́ ɔkɩ́pʋ amʋ lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Nkálɩ nɔ́bwɛ? Mɩ́ wíe ɔbá begya mɩ. Mma ɔwʋnlɩ́n ánɩ́ nɛ́natɩ́ dɔ ha ahá. Ɩbʋ mɩ pɛ́lɩ ánɩ́ nɛ́natɩ́ kʋ́lɩ́ atɔ́ ɛ́. 4 Ɩbʋ alɛ́! Nyin tɔ́á nɔ́bwɛ, mɛ́nɩ nɩ́ osí mɩ́ á, nénya ahá ánɩ́ bɔ́hɔ mɩ wá amʋ́ wóyítɔ́.’

5 “Mʋ́ sʋ ɔlɛtɩ ahá ánɩ́ bʋdɛ mʋ wie ɩkɔ kʋlɛkʋlɛ. Ɔlɛfɩtɛ́ ogyankpapʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Ɩkɔ afɩnɩ fʋ́dɛ mɩ́ wíe?’ 6 Ɩkɔ ɔkɩtápʋ́ amʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nfɔ agbɔngbɔ́ lafa-anyɔ (200).’ Agyʋ́másʋ́ ɔkɩ́pʋ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Tsan fʋ́ adánsɩɛ ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ, afʋwanlɩn lafakʋlɛ (100).’ 7 Ɔlɛfɩtɛ́ ɔkʋ ɛ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Ɩkɔ afɩnɩ fʋ́dɛ?’ Ɩkɔ ɔkɩtápʋ́ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Bodobodo nfúó akɛntɛ ɔpɩ́m-ɔkʋlɛ (1,000).’ Agyʋ́másʋ́ ɔkɩ́pʋ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Tsan fʋ́ adánsɩɛ ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ afʋwanlɩn lafakwe (800).’

8 “Osikani ámʋ lɛ́kanfʋ́ agyʋ́másʋ́ ɔkɩ́pʋ anfɩ́ ɔma ɔnɔkwalɩ ánfɩ ánɩ́ alatálɩ́ tɩn ansɩ́ alɩ.” Yesu lɔ́mɔ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛmba-abí ánɩ́ bʋbuo ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ ansɩtɩ́ɩn ánɩ́ bɔpʋ bʋtsie amʋ́ abatɔ ɩdʋn amʋ́á bʋyin Bulu klɛ́.

9 “Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩpʋ ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ bwɛ apíó, mɛ́nɩ nɩ́ ɩtá á, Bulu ɔbɔ́hɔ mlɩ wá mʋ wóyíá ɩbʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. 10 Ɔhá ánɩ́ ɔlɛtalɩ́ kɩ́tá atɔ́ túkúrííbi, olegyi ɔnɔkwalɩ mʋ́sʋ́ á, mʋ kɛ́n obégyi ɔnɔkwalɩ atɔ́ kpɔnkpɔntɩ ɛ́sʋ́ nɩ. Támɛ ɔhá ánɩ́ ɔmɔwa ɔnɔkwalɩ atɔ́ túkúrííbisʋ ɔmɔ́ɔwa ɔnɔkwalɩ atɔ́ kpɔnkpɔntɩsʋ. 11 Mʋ́ sʋ nɩ́ mlɩmá ɔnɔkwalɩ ɔyɩ́tɔ́ atɔ́sʋ́ a, ma mɛɛ ɔbɔ́hɔ mlɩsʋ gyi, pʋ́ ɔsʋ́sʋ́ atɔ́ onutó wá mlɩ ɩbɩtɔ? 12 Ntɛ́ɛ nɩ́ fʋma ɔnɔkwalɩ ɔkʋ klɛ́sʋ á, ma mɛɛ ɔbɔ́pʋ fʋ́ klɛ́ há fʋ́?

13 “Osúmpʋ́ ɔkʋkʋ mɛ́ɛtalɩ́ súm awie anyɔ. Ɔbɔ́dwɛ ɔkʋlɛ, lú ɔkʋlɛ. Ntɛ́ɛ obóbu ɔkʋlɛ, omóobu ɔkʋlɛ. Fʋmɛ́ɛtalɩ́ súm Bulu, súm Kɔ́ba.”

Yesu Asʋn Blɩ́hɛ́ Kʋ

(Mateo 11:12-13; 5:31-32; Marko 10:11-12)

14 Farisifɔ bʋtɔdwɛ́ kɔ́ba. Mʋ́ sʋ brɛ́á bonu Yesu asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ á, bɔbwɛ mʋ ahinlá. 15 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩtɛlɛ́ ɩwɩ súná ánɩ́ aha yilé mlɩgyí ahá ansɩ́tɔ́, támɛ Bulu mʋ́ yin mlɩ klʋntɔ. Tsúfɛ́ tɔ́á nyankpʋsa tɛkɩá ɩbʋ labi igyi Bulu akisítɔ.

16 “Mose Mbla ámʋ pʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ asʋn wanlɩ́nhɛ́ lɔyɔ agyʋ́má alɩɩ bɔfʋn Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane brɛ́sʋ́. Tsú mʋsʋ bʋdɛ Bulu iwíegyí ámʋ ɩwɩ asʋn wankláán ɔkan da, ahá ɛ́ bʋdɛprɩ́ɩ wie mʋ́tɔ́. 17 Ɔsʋ́ mʋ́a asɩ bɛ́talɩ́ mɔ́ ɔnɔ́, támɛ itoduáhɛ́ ntɛ́ɛ asʋ́nbi ɩkʋlɛ kʋ́ráá móowu Mose Mbla ámʋtɔ.

18 “Oyin okíná mʋ ka láyétsiá ɔtsɩ bámbá á, alatɔ́ mbʋa. Oyingyíoyin ánɩ́ otsía ɔtsɩ ánfɩ mʋ kulu lakíná mʋ ɛ́ latɔ́ mbʋa.”

Ɩwɩ Onyapʋ́ Ɔkʋ Mʋa Lasaro

19 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩwɩ onyapʋ́ ɔkʋ létsiá. Atati wʋlɩhɛ ɔtɛdɩ́dá, otegyi nkpa wankláán ekekegyíɛkɛ. 20 Atɔ́ ɔkʋ́lɩ́pʋ́ ɔkʋá mʋ ɩwɩ letsitsíí nlɔ ɛ́ létsiá. Bʋtɛtɩ́ mʋ Lasaro. Betsiá pʋ́ ohiáni ánfɩ yɛ́yaɩ́ ɩwɩ onyapʋ́ ámʋ ɔkpa ɔnɔ́. 21 Ɔkɩá obénya atogyihɛ mpupubiá ɩbɛ́kpakpáa bun oyin ámʋ ɔpʋ́nʋ́asɩ gyi. Akɩ́aɩ létsiá beyintá mʋ nlɔ ámʋ kʋ́ráátɔ́.

22 “Brɛ́á ohiáni ánfɩ lówu á, Bulu-abɔpʋ botsu mʋ ya, oleyétsiá anɩ náin Abraham wá ɔsʋ́sʋ́. Ɩwɩ onyapʋ́ ánfɩ ɛ́ lóbowu, bopulá mʋ. 23 Ɔlɔyɔ ɔbʋ ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ, ɔdɛ ɩwɩɔsɩn wúun. Olotsu ansɩ́ fʋ́á, olowun ánɩ́ Lasaro tsie Abraham wá tsútsúútsú. 24 Ɩnʋ ɔlɔkplʋ́n ɔbɛ́ɛ, ‘Anɩ sɩ́ Abraham-ée! Wun mɩ nwɛ, afʋha Lasaro ɔyɔpʋ mʋ osrebi da ntsutso pʋbɛda mɩ́ ɔdandʋsʋ, ilwii kpalobí. Ndɛ ɩwɩɔsɩn wúun ogyá ánfɩtɔ dʋbɩ!’

25 “Támɛ Abraham lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Obí, kaɩn, fʋ́ nkpatsiátɔ́ a, fegyi ɔdwɛ, Lasaro ɛ́ letsiá ɔsɩntɔ. Séi á, ɔbʋ ɔdwɛtɔ, fʋ́ ɛ́ fʋ́bʋ ɔsɩntɔ. 26 Ɔma a, ɩlán kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ kʋ da anɩa fʋnyɔ nsɩnɛ́. Mʋ́ sʋ ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ fá tsú nfɩ ba fʋ́ wá ɩnʋ, ɔhaa ɛ́ mɛ́ɛtalɩ́ fá tsú ɩnʋ ba anɩ wá nfɩ.’ 27 Oyin ámʋ lɛ́bláa Abraham ɔbɛ́ɛ, ‘Mʋ́mʋ́ nobwíí ɩpa, anɩ sɩ́ Abraham, wa Lasaro sɩsɩ mɩ́ sɩ́ wóyítɔ́. 28 Mbʋ apio yinhɛ́ abanú akʋ ɩnʋ, ɔyɛda amʋ́ ɔlá, mɛ́nɩ bowú á, bʋmɛ́ɛba bowun ɩwɩɔsɩn ánfɩ odu.’

29 “Abraham lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mose mʋa Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ nwʋlʋ́ bʋ amʋ́ wá, ɩdɛ amʋ́ ɔlá da. Bʋnúu mʋ́, abʋgyi mʋ́sʋ́.’ 30 Oyin ámʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Anɩ sɩ́ Abraham, asʋ́n ámʋ nu kɛkɛ mɛ́ɛha amʋ́ abʋdamli klʋntɔ. Mboún nɩ́ ɔkʋ ɔkʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ yɔ́ amʋ́ wá á, bɛ́damlí klʋntɔ.’ 31 Támɛ Abraham lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Nɩ́ bʋmegyi Mose mʋa Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ nwʋlʋ́tɔ́ asʋ́n ámʋsʋ á, ɔkʋ ɔkʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ yɔ́ ɩnʋ kʋ́ráá á, bʋmóonu ɔhá ámʋ asʋ́n.’ ”

17

Lakpanbwɛ

(Mateo 18:6-7, 21-22; Marko 9:42)

1 Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɩbwɛ́bwɛ́ɛ́bwɛ́ á, tɔkʋ bɛ́ha nyankpʋsa ɔbɔ́bwɛ lakpan, támɛ ɔhá ánɩ́ ɩna mʋsʋ mʋ ba lɔ́bwɛ lakpan ɔgyɔ́wɩ nɩ́. 2 Nɩ́ ɔkʋ lɛ́ha ahá ánfɩ bʋmɔkʋ́dan mɩ́sʋ́ hógyitɔ ánfɩtɔ ɔkʋ lɔ́bwɛ lakpan á, nɩ́ bɛda nfúókwɛbʋ síán mʋ ɔmɛtɔ, tswɩ mʋ wá ɔpʋ okluklúkpá pó á, ɩbʋ alɛ́ dʋn. 3 Mʋ́ sʋ mlɩkɩ mlɩ ɩwɩ wankláán.

“Nɩ́ fʋ́ bá ɔpʋ́ ɩlá gyi fʋ á, wa ɩyɩn wa mʋ. Nɩ́ ɔlɛdamlí klʋntɔ á, sikie mʋ. 4 Nɩ́ ɔlɔpʋ ɩlá gyi fʋ tse sienɔ́* ɛkɛwʋ́lɛ owítɔ́, ɔlɛla bobwií ɩpa há fʋ́ á, sikie mʋ.”

Hógyi

5 Yesu sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Ha anɩ hógyi imoni tsɩa.”

6 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlɩ hógyi lómoní fɛ́ takyí-akpin ibí á, mlɛ́talɩ́ bláa kɛlɩ ánfɩ mlɩaa, ‘Puli yɛlɩɩ́ ɔpʋtɔ.’ Ɩbɔ́bwɛ dɩ́nká mʋ́sʋ́.

Osúmpʋ́ Gyumagyihɛ

7 “Nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ bʋ osúmpʋ́á ɔtɔyɔ́ agyʋ́má mʋ ndɔtɔ ntɛ́ɛ ɔtɛkɩ mʋ akúfasʋ, otsú agyʋ́mátɔ́ ba a, bláa mʋ wie tɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Wa ɔsa bwɛ afʋgyi atɔ́?’ Ɛkɛkɛɛkɛ! 8 Bláa ɔtɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Tsu tati saba, afʋbɔtswɩ ɔpʋ́nʋ́ ha mɩ. Bɛlɩɩ́ mɩ́ angyi atɔ́. Negyi ta á, fayégyi fʋ́ klɛ́.’ 9 Ɔtɛdá osúmpʋ́ amʋ ɩpán ɔbɛ́ɛ, alabwɛ́ tɔ́á mɔwa mʋ bwɛ? Ɛkɛkɛɛkɛ! 10 Ɩ́nɩ sʋ nɩ́ mlɩ ɛ́ mlɔbwɛ́ tɔ́á bɔwa mlɩ bwɛ tá á, mlɩblɩ mlɩaa, ‘Asúmpʋ́ kɛkɛ anɩgyí. Tɔ́á igyi anɩ bwɛhɛ́ anɩlabwɛ́ á.’ ”

Ɩlɔ Pɛpɛ Alɔpʋ́ Dú Tsa

11 Yesu ná Samaria pʋ́ Galileafɔ ɔkasʋ ɔyɔ́ Yerusalem. 12 Brɛ́á ɔlɛta wúlu kʋsʋ wie tá á, ɩlɔ pɛpɛ alɔpʋ́ dú akʋ bʋna bɛbá befia mʋ, besi lɩɩ́ tsútsú. 13 Ɩnʋ bɔkplʋ́n blɩ́ bɛɛ, “Yesu! Owíé! Wun anɩ nwɛ.”

14 Yesu lótsu ansɩ́ kɩ amʋ́, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩpʋ mlɩ ɩwɩ yosuná Bulu igyí ɔhapʋ́.†”

Brɛ́á bɔpʋ ɔkpa bɔyɔ́ á, amʋ́ ɩwɩ lɛ́plɩ. 15 Ɔkʋlɛ mʋ́ lówun ánɩ́ mʋ ɩwɩ laplɩ́ɩ a, oleyinkí ɔdɛkplʋ́n kanfʋ́ Bulu kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́. 16 Olebemlí bún Yesu ayabitɔ, ɔdɛ mʋ ɩpán da. Samariayin oyin ánfɩ gyí. 17 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí ahá idú natsá? Mʋ́ kwebá atráhɛ mɛ́? 18 Mʋ́ sʋ amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ mɛ́ba bɛkanfʋ́ Bulu dʋn Samariayin ɔfɔɔ́ ánfɩ nkʋlɛ?” 19 Ɩnʋ ɔlɛbláa oyin ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Kʋsʋ natɩ. Fʋ́ hógyi latsá fʋ́ ɩlɔ.”

Bulu Iwíegyí Ámʋ Ɩbá

(Mateo 24:23-28, 37-41)

20 Farisifɔ akʋ bɛfɩtɛ́ Yesu bɛɛ, “Ɔmɛnkɛ Bulu iwíegyí ámʋ ɩbɛ́ba?” Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí tɔ́á ɔha ɔbɔ́pʋ ansíbi wun Bulu iwíegyí ámʋ igyi. 21 Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Kɩ, mʋ́bʋ nfɩ.’ Ntɛ́ɛ ‘Mʋ́bʋ nána á.’ Tsúfɛ́ mlɩ klʋntɔ Bulu iwíegyí amʋ bʋ.”

22 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɛkɛ ɔkʋ ɩbá, mlódunká ánɩ́ mlówun mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛkɛwʋ́lɛ pɛ́, támɛ mlɩmóowun mʋ́. 23 Ahá bɛ́bláa mlɩ bɛɛ, ‘Ɔbʋ nfɩ.’ ntɛ́ɛ ‘Ɔbʋ nána,’ támɛ mlɩmásrɩ́ buo amʋ́ yɛ́kɩ. 24 Tsúfɛ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɔbákɛ bɔ́bwɛ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ nyankpʋ tɔfwɩ́ ɩbɩ, bʋtowun mʋ́ nsaɩntɔ fɛ́ɛ́ ámʋ. 25 Támɛ négyankpá wun ɩwɩɔsɩn tsɔtsɔɔtsɔ, ndɛmba-abí ánfɩ ɛ́ békiná mɩ́. 26 Alɩ ámʋ́ʋ́ ilegyi Noa brɛ́sʋ́ amʋ a, alɩ́ ibégyi mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɛ́ ɩbábɩ nɩ. 27 Ahá betsiá, bʋdɛ atɔ́ gyí, bʋdɛ ntá núu; bʋdɛ aká tsiá, bʋdɛ atsɩ kɩ́tá há akúlu alɩɩ yɔ́fʋn ɛkɛá Noa lówie mʋ dáka kpɔnkpɔntɩ ámʋtɔ, ntsu lɔ́bʋlá bɔmɔ amʋ́ fɛ́ɛ́. 28 Alɩ kɛ́n ɩlɛba Lot ɛ́ brɛ́sʋ́ nɩ. Ahá betsiá, bʋdɛ atɔ́ gyí, bʋdɛ ntá núu, bʋdɛ atɔ́ hɔ́ɔ, bʋdɛ atɔ́ fɛ; bʋdɛ atɔ́ du, bʋdɛ ibu yíi, 29 yɔ́fʋn ɛkɛá Lot lɛ́dalɩ Sodom wúlutɔ, ogyá mʋ́a atonkodu lotswie tsu ɔsʋ́sʋ́ bɛhɩ amʋ́ fɛ́ɛ́. 30 Alɩ́ kɛ́n mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɩwɩɔwanlɛkɛ́ bófwie ahátɔ nɩ́.

31 “Ɛkɛ ámʋ a, ɔhá ánɩ́ ɔdɩn obusʋ, mʋ atɔ́ ɩbʋ obuto ɔmákplɩ́ botsu tɔtɔ. Alɩ kɛ́n ɔhá ánɩ́ ɔbʋ ndɔtɔ ɛ́ máyinkí botsu tɔtɔ nɩ. 32 Mlɩkaɩn Lot mʋ ka asʋ́nsʋ́!‡ 33 Tsúfɛ́ nɩ́ ɔkʋ lódunká ánɩ́ ɔbɛ́prɩ mʋ nkpa á, ɔbɔ́hʋlɩ́ɩ mʋ́. Támɛ nɩ́ ɔkʋ lɔ́hʋlɩ́ɩ mʋ nkpa á, ɔbɛ́lanyá mʋ́. 34 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, alɩ ɛkɛ ámʋ onyé á, nɩ́ ahá abanyɔ́ bʋda ɔklan kʋlɛsʋ á, Bulu obótsu ɔkʋlɛ sí ɔkʋlɛ.

35-36 “Nɩ́ atsɩ abanyɔ́ bʋdɛ nfúó kwɛ á, Bulu obótsu ɔkʋlɛ sí ɔkʋlɛ.§” 37 Yesu akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Anɩ Wíe, nkʋ́nʋ́ ɩbɛ́ba?”

Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔtɩ́nɛ́á ɩtɔ wuhɛ́ da a, ɩnʋ́ alása bʋtefia nɩ.”

18

Ɔsʋrapʋ Mʋa Asʋ́n Ogyípʋ́ Ɔkʋ

1 Ɩnʋ Yesu lɛ́ha yébi kʋ pʋ́súná ánɩ́ bʋbɔ́ɔ mpáɩ brégyíbrɛ́, ɩmákpɔn amʋ́. 2 Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Asʋ́n ogyípʋ́ ɔkʋ létsiá wúlu kʋsʋ. Ɔtamanyá Bulu ifú, ɔtamanyá ɔhaa ɛ́ pɛ́lɩ. 3 Ɔsʋrapʋ ɔkʋ ɛ́ létsiá wúlu amʋtɔ. Oletsiá bokokóli mʋ ɔbɛ́ɛ, ogyíi mʋ asʋ́n ɔnɔkwalɩsʋ ha mʋ, ɔlɛ mʋ tsu mʋ olupʋ́ ɩbɩtɔ! 4 Tɛkɩ olekle okina, támɛ ɔma-ɔma a, ɔlɛbláa mʋ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Ɩbʋ mʋ́tɔ́á ntamanyá Bulu ifú, ntamanyá ɔhaa ɛ́ pɛ́lɩ. 5 Támɛ alɩ ánfɩ ɔsʋrapʋ anfɩ ná ɔdɛ mɩ́ háan anfɩ sʋ á, négyi mʋ asʋ́n ɔnɔkwalɩsʋ. Nɩ́ megyí alɩ á, oméesi mɩ́ tɔ́ɩ wa. Ɔmɛ́ɛha mméenya ɔkpa bwɛ́ tɔtɔ.’ ”

6 Yesu lɔ́yɔ mʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ alɩá asʋ́n ogyípʋ́ anfɩ́ ɔtamagyi asʋ́n ɔnɔkwalɩsʋ ánfɩ lablɩ́. 7 Mʋ́mʋ́ nkálɩ Bulu mʋ́ méegyi mʋ ahá ámʋ́ʋ́ alalɛ́, bʋdesú kpolí mʋ ɔpa-onyé ámʋ asʋ́n ɔnɔkwalɩsʋ? Obési amʋ́ asʋ́n wá obíátɔ́? Ɛkɛkɛɛkɛ! 8 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, obégyi mʋ́ ɔnɔkwalɩsʋ há amʋ́ ɔsasʋ. Támɛ ndɛfɩtɛ́ mbɛ́ɛ, nɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ neyínkí bá a, nówun ahógyipʋ akʋ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ?”

Lampóo Ɔhɔ́pʋ Mʋa Farisiyin

9 Yesu lɛ́trá ha yébi kʋ pʋ́súná amʋ́ atɔ́ tsú ahá ánɩ́ bʋtɛkɩ amʋ́ ɩwɩ yilé abwɛpʋ́ dʋn amʋ́ aba. 10 Ɔlɛha yébi amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ayin abanyɔ́ akʋ bɔdʋ yɔ́ mpáɩ ɔbɔkpá Bulu ɔtswɛ́kpa. Amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛ gyí Farisiyin, ɔkʋlɛ ɛ́ gyí lampóo ɔhɔ́pʋ.

11 “Farisiyin amʋ lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́, bɔ́ mpáɩ wá nwuntɔ ɔbɛ́ɛ, ‘Bulu, nɛdá fʋ́ ɩpán ánɩ́ mmegyí fɛ́ akʋ. Mɩ́ mʋ́ mma ɔnsɩ́pɛ, ntamasísi ɔha, ntamatɔ́ mbʋa, mmegyí fɛ́ Lampóo ɔhɔ́pʋ anfɩ ɛ́. 12 Ntɛklɩ́ ɔnɔ́ tse nyɔ ndawɔ́tswɩ́ ɩkʋlɛtɔ. Nteye mɩ́ atɔ́ fɛ́ɛ́tɔ́ dú, lɛ́ idúsɩ́ há fʋ́.’

13 “Támɛ lampóo ɔhɔ́pʋ amʋ mʋ́ lɛ́yɛlɩɩ́ tsútsú, oloko nwuntɔ wá. Omotsulá tsú ansɩ́ kʋ́ráá fʋ́á kɩ ɔsʋ́sʋ́. Ɔlɔpʋ ɔbɩmáa dá ɩbɩtɔ, kókóli Bulu ɔbɛ́ɛ, ‘Óo Bulu, wun mɩ nwɛ, lakpan ɔbwɛpʋ́ ngyi.’ ” 14 Yesu lɔ́mɔ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, asa beyinkí yɔ́ wóyí á, Bulu ansɩ́ légyi lampóo ɔhɔ́pʋ amʋ ɩwɩ dʋn Farisiyin amʋ. Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ototsú ɩwɩ á, Bulu ɔbɛ́ba mʋ asɩ. Ɔhá ánɩ́ ɔtɛba ɩwɩasɩ ɛ́ á, Bulu obótsu mʋ fʋ́á.”

Nyebí Yulá

(Mateo 19:13-15; Marko 10:13-16)

15 Aha akʋ bɔpʋ amʋ́ abí ba Yesu bɛɛ, ɔpʋ́ʋ ɩbɩ dɩnka amʋ́sʋ́, oyula amʋ́. Mʋ akasɩ́pʋ́ bowun amʋ́. Mʋ́ sʋ bɔwa ɩyɩn wá amʋ́. 16 Támɛ Yesu lɛ́tɩ nyebí ámʋ ba mʋ ɩwɩ wá, ɔlɛbláa akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha nyebí ámʋ abʋba mɩ́ wá. Mlɩmátin amʋ́ ɔkpa, tsúfɛ́ ahá ánfɩ odu bʋ́ Bulu iwíegyí amʋ nɩ. 17 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔhá ánɩ́ ɔmɔhɔ Bulu iwíegyí ámʋ fɛ́ kebi á, omóowie mʋ́tɔ́.”

Atonyahɛ́ Ɩwɩ Atosunáhɛ́

(Mateo 19:16-30; Marko 10:17-31)

18 Ɛkɛ ɔkʋ Yudafɔ ɔhandɛ ɔkʋ lɛ́bɛfɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́ yilé, ntɔ nɔ́bwɛ asa nénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá?”

19 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ fʋdɛ mɩ́ tɩ ɔha yilé? Ɔhaa mégyí ɔha yilé, nkɛ́tɩ Bulu nkʋlɛ. 20 Yɛ́ɛ fʋyin Bulu mbla ámʋ o. Mʋ́gyí, mátɔ mbʋa, mámɔ ɔha, máwi atɔ́, máka asʋ́n dɩ́nká fʋ́ básʋ́, bu fʋ́ sí mʋa fʋ́ yín.”

21 Ɔhandɛ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Tsú mɩ́ nyebitɔ ɔpá ndɛ mʋ́ fɛ́ɛ́sʋ́ gyí.”

22 Yesu lónu mʋ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ á, ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Toku kʋlɛ ɩlasí ánɩ́ fɔ́bwɛ. Yɛfɛ fʋ́ ɩwɩsʋ atɔ́ fɛ́ɛ́, afʋye kɔ́ba amʋ ha ahiánfɔ, mɛ́nɩ fénya siadɩɛ ɔsʋ́sʋ́. Fɔbwɛ́ mʋ́ tá á, ba afʋbobuo mɩ.” 23 Brɛ́á oyin ámʋ lónu asʋ́n ánfɩ á, ɩlɔtɔ mʋ klʋn, tsúfɛ́ ɔhɩ́ɛ́ ɔbʋ atɔ́.

24 Yesu lówun ánɩ́ ɩlahan mʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩbʋ ɔnlɩn asa ɩwɩ onyapʋ́ obówie Bulu iwíegyí ámʋtɔ. 25 Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, ɩlɔpɔn ha kpɔ́sɔ́ ánɩ́ ɔbɔ́tsʋn ɔbɩn-atɔ ɔbɔ́tɔ́, dʋn ánɩ́ ɩwɩ onyapʋ́ obówie Bulu iwíegyí ámʋtɔ.”

26 Ahá ánɩ́ bonu asʋ́n ánfɩ bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Mʋ́mʋ́ ma mɛɛ Bulu ɔbɔ́hɔ nkpa?”

27 Támɛ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Tɔ́á nyankpʋsa mɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ mɔdʋ́n Bulu bwɛ.”

28 Ɩnʋ Petro lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíe, kɩ, anɩlasí anɩ wóyí tswɩ bobuo fʋ.”

29 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔhaa má ɩnʋá obési mʋ wóyí, mʋ ka, mʋ apíó, mʋ akwɩɩ́pʋ́ ntɛ́ɛ mʋ abí tswɩ Bulu iwíegyí ámʋ sʋ, 30 Bulu mɛ́ɛlawá mʋ́ otsiákpá há mʋ tsé dú tsé lafa séi, láha mʋ nkpa ánɩ́ ɩtamatá brɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋtɔ.”

Yesu Lowu Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́ Otse Saasɩ

(Mateo 20:17-19; Marko 10:32-34)

31 Yesu lɛ́tɩ akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋ ya ɩtsɛ́tɔ́, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ayɔ́ Yerusalem. Ɩnʋ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ bɔwanlɩ́n tsú mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɩwɩ ámʋ fɛ́ɛ́ bɛ́ba mʋ́tɔ́ nɩ́. 32 Bɛ́lɛ mɩ́ há ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ. Bɔ́bwɛ mɩ́ ahinlá, síá mɩ́, tú atsʋnɔ́ wʋ́lɩ́ mɩ́. 33 Bɛ́pɩtɩ́ mɩ́ atɔ́, mɔ́ mɩ́. Mʋ́ ɛkɛ sáásɩ́ a, nɔ́kʋsʋ́ tsú afúlitɔ.”

34 Akasɩ́pʋ́ amʋ bʋmonu ɩ́nɩ asɩ, tsúfɛ́ Bulu lɔ́pʋŋáín amʋ́. Bʋmɛbɩ tɔ́á ɔdɛblɩ́ ɛ́.

Ansibi Obwiepʋ́ Ɔkʋ Ɩlɔ Tsa

(Mateo 20:29-34; Marko 10:46-52)

35 Yesu lɛ́ta Yeriko wúlutɔ wie tá á, ansibi obwiepʋ́ ɔkʋ tsie ɔkpa ɔnɔ́, ɔdɛ atɔ́ kʋlɩ́. 36 Ansibi obwiepʋ́ ámʋ lónu ánɩ́ ɔdɔm bʋdɛtsʋ́ʋn. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Amansʋ igyi?”

37 Ahá bɛbláa mʋ bɛɛ, “Yesu Nasaretyin amʋ dɛ́tsʋ́ʋn.”

38 Ɩnʋ ansibi obwiepʋ́ ámʋ lɔ́kplʋn blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ wíe Dawid mʋ na Yesu, wun mɩ nwɛ!”

39 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋgya Yesu nkpá ámʋ bɔkplʋ́n wa ansibi obwiepʋ́ ámʋ bɛɛ, ɔwáa ɔsa kpa ɔnɔ́ bun. Ɔlɛlakplʋ́n dʋn alɩ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ wíe Dawid mʋ na, wun mɩ nwɛ!”

40 Yesu lési lɩɩ́, ɔlɛha ɔbɛ́ɛ bʋkpá mʋ ba mʋ. Brɛ́á bɛkpa mʋ ba a, Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, 41 “Ntɔ fʋdeklé fɛɛ mbwɛ́ɛ ha fʋ?”

Ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Owíe, ha mɩ́ anwun atɔ́!”

42 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ hógyi latsá fʋ́ ɩlɔ. Wun atɔ́.”

43 Ɩnʋnʋ mʋ ansíbi lobwií, ɔlɛkplá buo Yesu, ɔdɛ Bulu kanfʋ́. Ɔdɔm amʋ fɛ́ɛ́ bowun ɩ́nɩ, amʋ́ ɛ́ bɛkanfʋ́ Bulu.

19

Yesu Mʋa Sakeo

1 Yesu dɛ́ka tsʋn Yeriko wúlutɔ. 2 Lampóo ahɔ́pʋ ɔhandɛ ɔkʋá ɔbʋ kɔ́ba bʋ wúlu amʋtɔ, bʋtɛtɩ́ mʋ Sakeo. 3 Oyin ánfɩ dékléá ɔbɔ́pʋ ansíbi wun Yesu, támɛ ɔma ɩswɩ́, ahá ɛ́ bɔdʋbɩ. 4 Mʋ́ sʋ ɔlɛsrɩ́ yɔ́dʋ pɔntɔ-oyí kʋá Yesu ɔbɔ́tsʋn mʋ́ asɩ, mɛ́nɩ obówun mʋ. 5 Brɛ́á Yesu lówie oyí ámʋ asɩ á, olotsu ansɩ́ fʋ́á, wun Sakeo, ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Sakeo, wa ɔsa kplɩ ba. Ndɛ, fʋ́ wóyí nɔ́swɩɩ́ nɩ́.”

6 Sakeo lɔ́wa ɔsa kplɩ́, pʋ́ ansigyí kpá mʋ ya wóyítɔ́. 7 Ahá ánɩ́ bowun mʋ́ fɛ́ɛ́ bowuntí bɛɛ, “Oyin ánfɩ layɔ́swɩɩ́ lakpan ɔbwɛpʋ́ wóyítɔ́.”

8 Sakeo lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ wóyítɔ́ ɩnʋ, bláa anɩ Wíe Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, kɩ, néye mɩ́ atɔ́tɔ́ anyɔ, pʋ́ ɩfʋn kíé ahiánfɔ. Nɩ́ nasísi ɔkʋ ɛ́ á, nɛ́lahá mʋ mʋ́ aku ana.”

9 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛ Bulu lahɔ wóyí ánfɩ nkpa, tsúfɛ́ Abraham mʋ na ɔ́nɩ ánfɩ ɛ́ gyí. 10 Ahá ánɩ́ bafwɩ́ odunkákpá mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛba, anhɔ amʋ́ nkpa.”

Asúmpʋ́ Kɔ́ba Ha

(Mateo 25:14-30)

11 Ahá ámʋ bʋdɛ asʋ́n ámʋ́ʋ́ Yesu dɛ́blɩ́ ámʋ nu. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Yesu latá Yerusalem wie tá. Mʋ́ sʋ ɔlɛha amʋ́ yébi pʋ́tswíí amʋ́, tsúfɛ́ bʋdesusúu bɛɛ Bulu iwíegyí béfi asɩ ɩnʋnʋ. 12 Ɔlɛha yébi amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɩwɩ onyapʋ́ ɔkʋ lɔ́bwɛ agywɩɩn ɔbɛ́ɛ, mótu ɔkpa yɔ́ amʋ́ owíe dɛhɛn wá, ɔyaɩ mʋ owíe, oyinki begyi iwíe mʋ ɔmátɔ́. 13 Asa ɔbɔ́yɔ á, ɔlɛtɩ mʋ asúmpʋ́ idú, oleye pɔ́ɔnʋ kʋlɛkʋlɛ há amʋ́ fɛ́ɛ́. Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ bʋpʋ́yɔ agyʋ́má yɔ́fʋn ɛkɛá mɛ́ba. 14 Támɛ mʋ wúlutɔ ahá bolu mʋ, wá abí buo mʋ bɛɛ, bʋmedékléá ɔbwɛ́ɛ amʋ́ owíe.

15 “Támɛ mʋ́ óó á, owíe dɛhɛn amʋ lɛ́yaɩ́ mʋ iwíe amʋ, ɔlɛsankí ba wóyí. Olenya wíé pɛ́ ɔlɛha bɛtɩ mʋ asúmpʋ́ amʋ, ɔkɩ tɔ́á banyá dɩ́nká kɔ́ba amʋsʋ. 16 Ogyankpapʋ lɛ́ba bɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíé, nanyá pɔ́ɔnʋ dú tsɩ́a fʋ́ klɛ́ amʋtɔ.’ 17 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa osúmpʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Fabwɛ́ atɔ́. Osúmpʋ́ wankláán fʋ́gyi. Ɩ́nɩá fawá ɔnɔkwalɩ ɩtɔ́ túkúrííbi ánfɩ ɩwɩ sʋ á, nɔ́pʋ awúlu idú wá fʋ́ ɩbɩtɔ, fɛ́kɩ mʋ́sʋ́.’ 18 Onyɔɔsɩ lɛ́ba bɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíé, nanyá pɔ́ɔnʋ anu tsɩ́a fʋ́ klɛ́ amʋtɔ.’ 19 Owíe amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Fʋ́ ɛ́ fɛ́kɩ awúlu anusʋ.’

20 “Ɔbambá ɛ́ lɛ́ba bɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ wíé, fʋ́ sika ámʋ nɩ. Nɛda mʋ́ wá dúkubi ɔnɔ́ yáɩ́. 21 Nyin fʋ. Ndɛ fʋ́ ifú nya, tsúfɛ́ fʋ́ asʋ́n bʋ ɔnlɩn. Fʋtotsú atɔ́ ɔtɩ́nɛ́á fʋmɔpʋ tɔtɔ yáɩ́, fʋ́tɔkpɔ́tɩ́ atɔ́ ɛ́ ɔtɩ́nɛ́á fʋmodu tɔtɔ.’ 22 Mʋ wie amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Osúmpʋ́ laláhɛ. Fʋ́ ɔnɔ́tɔ́ asʋ́n nɔ́pʋgyi fʋ asʋ́n. Yɛ́ɛ fʋyin ánɩ́ mɩ́ asʋ́n ɩhɩ́ɛ́ bʋ ɔnlɩn, ntotsú atɔ́ ɔtɩ́nɛ́á mmɔpʋ tɔtɔ tswɩ, kpɔ́tɩ́ atɔ́ ɔtɩ́nɛ́á mmodu tɔtɔ a? 23 Mʋ́ ntogyi sʋ́ fʋmɔpʋ mɩ́ kɔ́ba amʋ yɔ́tswɩ sika ɔyaɩ́kpá. Fɛ́kɩ nɩ́ neyínkí ba a, nɔ́yɔhɔ mʋ́a mʋ́sʋ́ abí?’

24 “Ɩnʋ owíe amʋ lɛ́bláa ahá ánɩ́ bʋbʋ ɩnʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩswɩɩ osúmpʋ́ anfɩ kɔ́ba amʋ ha ɔmʋamʋ́ʋ́ olenya idú ámʋ.’ 25 Támɛ ahá ámʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, ‘Nanáin, ɔbʋ pɔ́ɔnʋ dú dodo o!’ 26 Owíe amʋ lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ɔhá ánɩ́ odekléá obónu mɩ́ atosunáhɛ́ amʋ asɩ á, Bulu ɔbɔ́pʋ ɩkʋ tsɩ́a mʋ́tɔ́ há mʋ. Támɛ ɔhá ánɩ́ omedékléá obónu mɩ́ atosunáhɛ́ amʋ asɩ á, Bulu ɔbɔ́swɩɩ́ mʋ kpalobí ámʋ́ʋ́ alabɩ́ ámʋ kʋ́ráá. 27 Séi á, mlɩkpa ahá ámʋ́ʋ́ bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mɩ́sʋ́ bɛɛ mmágyi iwíe amʋ ba, amlɩbɔmɔmɔ́ɔ amʋ́ mɩ́ ansɩ́tɔ́ nfɩ!’ ”

Bɔhɔ Yesu Fɛ́ Owíe Yerusalem

(Mateo 21:1-11; Marko 11:1-11; Yohane 12:12-19)

28 Yesu lɛ́ha amʋ́ yébi anfɩ tá á, ɔlɔtsʋn gyankpá pʋ́ ɔyɔ́ Yerusalem. 29 Ɔlɛta Betfage mʋ́a Betania awúluá ɩdɩn Nfɔ-nyíbʋ* ámʋsʋ wie tá á, ɔlɔwa mʋ akasɩ́pʋ́ abanyɔ́ gyankpá, 30 bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyɔ wúlu anfɩ́ ɩda mlɩ ansɩ́tɔ́ ánfɩsʋ. Nɩ́ mlowíé wúlu ɔnɔ́ á, mlówun afrímú kanáhɛ ɔkʋ da ɔfɛ́tɔ́, ɔhaa mɔ́kʋ́tsíá mʋsʋ kɩ. Mlɩsankɩ mʋ ba mɩ. 31 Nɩ́ ɔkʋ ɔfɩ́tɛ́ mlɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ mʋ sankɩ́?’ á, mlɩbla mʋ mlɩaa, ‘Anɩ Wíe dɛ́ mʋ hián.’ ”

32 Akasɩ́pʋ́ abanyɔ́ ámʋ bɔyówun afrímú kánáhɛ ámʋ fɛ́ alɩá Yesu lɛ́bláa amʋ́. 33 Brɛ́á bʋdɛ mʋ sankɩ́ á, mʋ awíe bɛfɩtɛ́ amʋ́ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ mʋ sankɩ́?”

34 Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Anɩ Wíe dɛ́ mʋ hián.” 35 Besi bɛkpa afrímú kánáhɛ amʋ ba Yesu, bɛyaɩ́ amʋ́ atati dɩ́nká mʋsʋ, tsú Yesu bian mʋsʋ. 36 Brɛ́á Yesu tsie mʋsʋ ɔyɔ́ á, ahá ámʋ bɛkpa amʋ́ atati yáɩ́ tswɩ ɔkpatɔ, ɔlɛnatɩ́ mʋ́sʋ́ tsʋn.

37 Brɛ́á Yesu lɔ́wa Nfɔ-nyíbʋ ámʋ kplɩ́ ɔyɔ́ Yerusalem wúlutɔ bɩ a, mʋ abúopʋ amʋ fɛ́ɛ́ bɔtswɩ opé kánfʋ́ Bulu kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, ofúla amʋ́ʋ́ ɔlɔbwɛ, bowun amʋ fɛ́ɛ́ sʋ. 38 Bɛɛ, “Bulu oyúla owíe anfɩ ɔbá mʋ dátɔ́ ánfɩ! Iwilwii bʋ ɔsʋ́sʋ́. Numnyam ɩbwɛ́ɛ Bulu klɛ́ ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́ ɩnʋ.”

39 Farisifɔ akʋ bʋbʋ ɔdɔm amʋtɔ. Ɩnʋ bɛbláa Yesu bɛɛ, “Osunápʋ́, ka fʋ́ abúopʋ anfɩ itin!”

40 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, nɩ́ ahá ánfɩ bɛhɩ́ɛ́ kpá ɔnɔ́ bun kʋ́ráá á, abwi ánfɩ bɔ́kplʋn kanfʋ́ Bulu.”

Yesu Lósú Yerusalem Sʋ

41 Brɛ́á Yesu lɛ́ta Yerusalem wie tá, olowun wúlu amʋ sɩ́sɩ́ á, olosu ha mʋ́. 42 Ɔbɛ́ɛ, “Yerusalemfɔ, tɛkɩ ilehián ánɩ́ mlɛ́bɩ tɔ́á ɩtɔpʋ́ iwilwii ba ndɛ, támɛ mlɩmɛ́tálɩ́ bɩ́ mʋ́. 43 Brɛ́ kʋ ɩbá, mlɩ alupʋ́ bɛ́kafía mlɩ abuntíi, pwɛ́ okpó wá mlɩ, sá mlɩ tin ɔkpagyíɔkpasʋ. 44 Bɛ́hɩ wúlu anfɩ pʋ́ mʋ́tɔ́ atsiápʋ́. Bʋméesi ibwi kʋlɛ dɩ́nká mʋ́ básʋ́, tsúfɛ́ mlɩmɛ́bɩ brɛ́á Bulu lɛ́ba mlɩ nkpa ɔhɔ́kpa!”

Ibíá Agyípʋ́ Gyáa Lɛ Bulu Ɔtswɛ́kpa Wunsɩnɛ́sʋ́

(Mateo 21:12-17; Marko 11:15-19; Yohane 2:13-22)

45 Brɛ́á Yesu lówie Yerusalem a, ɔlɔyɔ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́. Olenya wíé ɩnʋ alɩ, ɔlɔwa ibíá agyípʋ́ gyáa bɩ. 46 Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, ‘Bɛ́tɩ mɩ́ ɔtswɛ́kpa bɛɛ, mpáɩ ɔbɔkpá.’ Támɛ mlɩlapʋ́ ɩnʋ mlí awikplu ɔŋaínkpá.”

47 Oletsiá súná atɔ́ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ ekekegyíɛkɛ. Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn, Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ bodunká ɔkpa ánɩ́ bɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ mɔ́ mʋ. 48 Támɛ bʋmenya, tsúfɛ́ ahá ámʋ fɛ́ɛ́ bʋbuo mʋ asʋn blɩ́hɛ́.

20

Yesu Túmi Ɩwɩ Asʋn Fɩtɛ́hɛ́

(Mateo 21:23-27; Marko 11:27-33)

1 Ɛkɛ ɔkʋ Yesu bʋ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ ɔdɛ Bulu asʋ́n wankláán ámʋ ɔkan da, ɔdɛ atɔ́ suná. Ɩnʋ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn, Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Yudafɔ ahandɛ bɛba bɔtʋ mʋ. 2 Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Ma lɛ́ha fʋ́ ɔkpa fʋ́dɛ ntobí ánfɩ bwɛ? Ma lɛ́ha fʋ́ túmi?”

3 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ ɛ́ nfɩ́tɛ mlɩ asʋn kua kʋlɛ. 4 Bulu wá Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lénya túmi pʋ́bɔ́ ahá asú lóó, ntɛ́ɛ nyankpʋsa? Mlɩbla mɩ.”

5 Amʋ́ wʋlɛwʋlɛ bɔyɔ asʋ́n ánfɩtɔ bɛɛ, “Nɩ́ ablɩ́ anɩaa itsú Bulu wá á, ɔbɛ́fɩtɛ́ anɩ ɔbɛ́ɛ, mʋ́ ntogyi sʋ́ anɩmɔ́hɔ mʋ gyi? 6 Nɩ́ ablɩ́ anɩaa nyankpʋsa wá ɛ́ á, ɔdɔm anfɩ bɛ́da anɩ abwi mɔ́, tsúfɛ́ bohogyi ánɩ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yohane gyí.” 7 Mʋ́ sʋ bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Ohwée! Anɩméyín ɔtɩ́nɛ́á olenya mʋ túmi tsú.”

8 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́mʋ́ mɩ́ ɛ́ mmɛ́ɛbláa mlɩ túmi oduá ndɛpʋbwɛ́ ntobí ánfɩ.”

Apafɔ Laláhɛ Akʋ

(Mateo 21:33-46; Marko 12:1-12)

9 Ɩnʋ Yesu lɛ́trá ha amʋ́ yébi ɔbɛ́ɛ, “Ɔdɔtɔpʋ ɔkʋ lɔ́dɔ wáɩn ndɔ, ɔlɔpʋ ndɔ ámʋ wá apafɔ ɩbɩtɔ, tú ɔkpa yɔ́ ɔmá kʋtɔ yétsiá ɩnʋ nfí-nfí. 10 Brɛ́á wáɩn-abí ámʋ kpɔtɩ́bɩ lɔfʋn a, ɔlɔwa mʋ osúmpʋ́ apafɔ ámʋ wá ɔbɛ́ɛ, ɔyɔ́hɔ mʋ ogyíkpá ba mʋ. Támɛ apafɔ ámʋ bɛda obí ámʋ, gya mʋ sɩ́sɩ́ ɩbɩkpan. 11 Ɔdɔtɔpʋ amʋ lɛ́lawá mʋ osúmpʋ́ nyɔɔsɩ amʋ́ wá. Apafɔ ámʋ bɛda mʋ, sʋ́pa mʋ, gya mʋ ɛ́ sɩ́sɩ́ ɩbɩkpan. 12 Ɔlɛtrá lawá ɔba sáásɩ́. Apafɔ ámʋ bepilán mʋ, gya mʋ lɛ́ ndɔ ámʋtɔ. 13 Mʋ́ʋ́ ndɔ mʋ wie amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nkálɩ kʋ́ráá nɔ́bwɛ? Nɔ́wa mɩ́ onutó mɩ́ bí ɔdwɛpʋ́ amʋ́ wá. Fíalɩ bóbu mʋ mʋ́.’ 14 Támɛ brɛ́á apafɔ ámʋ bowun mʋ bi ámʋ sɩ́sɩ́ á, bɛbláa aba bɛɛ, ‘Ɔ́nɩ obégyi mʋ sɩ atɔ́ nɩ́. Mlɩha amɔ mʋ, mɛ́nɩ ndɔ ámʋ ibémlí anɩ klɛ́.’ 15 Ɩnʋ bɛkɩtá mʋ, bɩ́tɩ́a mʋ dálɩ ndɔ ámʋtɔ yɔ́mɔ mʋ.

“Ntɔ mlɩlahogyi mlɩaa ndɔ mʋ wie amʋ ɔbɔ́bwɛ apafɔ ánfɩ? 16 Ɔbɛ́ba bɔmɔ amʋ́, pʋ́ ndɔ ámʋ wá apafɔ bámbá ɩbɩtɔ.”

Brɛ́á ahá ámʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, bɛblɩ́ bɛɛ, “Ɩ́nɩ mʋ́ ɩtsʋ́ʋn anɩsʋ!”

17 Yesu lɛ́kɩ amʋ́ ansɩ́tɔ́ díín, ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu asʋ́n ánfɩ asɩ mɛ́?

‘Ibwi ámʋ́ʋ́ obu ayípʋ bekiná ámʋ

lébemlí okonkísʋ́bwi nɩ́.’

18 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɛdɩda ibwi ámʋsʋ obébiabía blúblúblúblú. Nɩ́ ibwi ámʋ isúnkí dá ɔkʋsʋ ɛ́ á, ɩbɔ́kwɛ mʋ fɩ́kɔ́fɩ́kɔ́fɩ́kɔ́ fɛ́ nfúó.”

Lampóoka

(Mateo 22:15-22; Marko 12:13-17)

19 Ɩlɔwankɩ́ Mose mbla asunápʋ́ pʋ́ Bulu igyí ahapʋ́ amʋ ánɩ́ amʋ́ ɩwɩ yébi alahá. Ɩnʋ bekleá bɛ́kɩtá mʋ, támɛ benya ahá ámʋ ifú. 20 Mʋ́ sʋ bodunká ɔkpa ánɩ́ bɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ kɩ́tá Yesu. Ɩnʋ bɛlɛ ahá bɛɛ bʋpína bwɛ ɩwɩ fɛ́ aha wankláán, abʋtɛ mʋ kɩ bɛɛ bónu asʋankʋ tsú mʋ ɔnɔ́, mɛ́nɩ bɛ́lɩɩ́ mʋ́sʋ́ kɩ́tá mʋ ya ɔmásʋ́ ogyípʋ́. Mʋbʋ́ʋ túmi gyi mʋ asʋ́n. 21 Yesu atɛ́pʋ amʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, anɩyin ánɩ́ ɔnɔkwalɩpʋ fʋgyi, fʋ́tosúná mʋ́ ɛ́. Fʋtamakɩ ɔhaa ansɩ́tɔ́. Mboún fʋtosúná Bulu ɔkpa ámʋ ɔnɔkwalɩsʋ. 22 Afɩ́tɛ fʋ́! Anɩ mbla lɛha ɔkpa ánɩ́ akáa lampóo ha Roma owíe dɛhɛn Kaesare, ntɛ́ɛ anɩmáka?”

23 Támɛ Yesu lówun amʋ́ agywɩɩn. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 24 “Mlɩpʋ kɔ́ba amʋ kʋ ba mɩ́ ankɩ.” Bɔpʋba mʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ma nwun pʋ́ mʋ ɩdá dɩ́n mʋ́sʋ́?”

Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Kaesare.”

25 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́mʋ́ mlɩpʋ tɔ́á igyi Kaesare klɛ́ ha Kaesare, amlɩpʋ mʋ́á igyi Bulu klɛ́ ɛ́ ha Bulu.”

26 Mʋ́ sʋ bʋmɛtalɩ́ lɩ́ɩ́ Yesu asʋn blɩ́hɛ́ anfɩsʋ kɩ́tá mʋ ahá ámʋ ansɩ́tɔ́. Ɔnɔ́ ɛ́ lobwie amʋ́, bʋmɛtalɩ́ trá bwií ɔnɔ́.

Kʋsʋ́ Tsú Afúlitɔ Ɩwɩ Asʋn Fɩtɛ́hɛ́

(Mateo 22:23-33; Marko 12:18-27)

27  Sadukifɔ ɔpasua bʋtɛblɩ́ bɛɛ, kʋsʋ́ tsú afúlitɔ ma ɩnʋ. Amʋ́tɔ́ akʋ bɛba Yesu wá, 28 bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, Mose lɔ́wanlɩ́n tswɩ anɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Nɩ́ ɔkʋ mʋa mʋ ka bʋmɔkwɩɩ́ asa olowu sí mʋ ka ámʋ a, mʋ pio otsú mʋ ka ámʋ tsia, fɛ́kɩ ɔkwɩɩ ha owupʋ́ ámʋ.’ 29 Oyin ɔkʋlɛ abí abasíénɔ́ akʋ betsiá. Amʋ́tɔ́ ogyankpapʋ létsiá ɔká, támɛ ɔmɔkwɩɩ́ asa olowu. 30 Mʋ gyama lótsu ɔsʋrapʋka amʋ tsía, támɛ mʋ ɛ́ ɔmɔkwɩɩ́. 31 Ɔsaasɩ ɛ́ lótsu ɔtsɩ ámʋ tsía. Mʋ ɛ́ ɔmɔkwɩɩ́. Alɩɩ yɔ́tʋ osienɔ́sɩ́ amʋ. Amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ mɔ́kwɩɩ́ asa olowu. 32 Ɔma-ɔma a, ɔsʋrapʋ amʋ ɛ́ lóbowu. 33 Afúli ɔkʋsʋ́kɛ́ a, amʋ́tɔ́ ɔmɔmʋ ɔbɔ́bwɛ mʋ kulu? Tsúfɛ́ amʋ́ abasíénɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́ betsiá mʋ.”

34 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔyɩ́ ánfɩtɔ ahá tétsía aká mʋ́a akúlu. 35 Támɛ ɩmɛ́ɛba alɩ brɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋtɔ. Ahá ámʋ́ʋ́ bɔfʋn ánɩ́ bɔ́kʋsʋ́ tsú afúlitɔ, tsíá nkpa ɔyɩ́ ámʋ́ʋ́ ɩbɛ́ba amʋtɔ ámʋ mʋ́ bʋméetsiá akúlu, bʋméetsiá aká. 36 Bʋmɛ́ɛtrá wu, tsúfɛ́ bɔ́bwɛ fɛ́ Bulu-abɔpʋ. Bulu ahá bʋgyi, tsúfɛ́ bakʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ. 37 Anɩ náin Mose kʋ́ráá lɔ́wanlɩ́n atɔ́ tsú afúlikʋsʋ́ ɩwɩ. Tsúfɛ́ ɔlɔwanlɩ́n ɔbɛ́ɛ, ɛkɛ ámʋ́ʋ́ olowun oyíbi kʋ dɛ ogyá tsií, támɛ ɩmɛdɛ́hɔ́ɔ amʋ a, ɔlɛtɩ Bulu ɔbɛ́ɛ, ‘Abraham mʋa Isak pʋ́ Yakob Bulu.’ 38 Megyí awupʋ́ Bulu ógyi, akɩankpapʋ Bulu ógyi, tsúfɛ́ mʋ ansɩ́tɔ́ mʋ́ á, amʋ́ fɛ́ɛ́ bʋbʋ nkpa.”

39 Ɩnʋ Mose mbla asunápʋ́ amʋ akʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Osunápʋ́, fabɩ́ lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́!” 40 Mʋ́ sʋ amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋʋkʋ mɛ́trá wa klʋn fɩtɛ́ mʋ asʋansʋ.

Ma Gyí Kristo Amʋ?

(Mateo 22:41-46; Marko 12:35-37)

41 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ mbla asunápʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ ɩlɔbwɛ asa ahá bɛɛ, Owíe Dawid mʋ na gyí Kristo amʋ? 42 Tsúfɛ́ owíe Dawid onutó lɛ́blɩ́ Israelfɔ ɩlʋ ámʋtɔ ɔbɛ́ɛ,

‘Anɩ Wíe Bulu lɛ́bláa mɩ́ Wíe ɔbɛ́ɛ,

Tsia mɩ́ gyɔpɩsʋ,

43 yɔ́fʋn brɛ́á nɔ́pʋ fʋ́ alupʋ́ bwɛ́ fʋ́ ayabi oyíkpa.’

44 Owíe Dawid lɛ́tɩ Kristo amʋ ɔbɛ́ɛ, mʋ wie. Mʋ́ nkálɩ sʋ ɔtráa ogyi mʋ na?”

Mose Mbla Asunápʋ́ Tsiátɔ́

(Mateo 23:1-36; Marko 12:38-40)

45 Ɩnʋ ɔlɛbláa mʋ akasɩ́pʋ́ ahá ámʋ ansɩ́tɔ́ ɔbɛ́ɛ, 46 “Mlɩkɩ Mose mbla asunápʋ́ anfɩ wankláán. Bʋtekle ligá wa nátɩ́ kí. Bʋtekle bɛɛ ahá bʋbún ha amʋ́ itsiá dɩnsʋ. Otsiákpá yilé bʋtekle tsiá Yudafɔ ofíakpa pʋ́ nkɛ ogyíkpá. 47 Bʋtɔswɩ́ɩ́ asʋrapʋ amʋ́ wóyí, bʋtepina bɔ mpáɩ tɩ́ntɩ́ɩ́ntɩ́n ahátɔ pʋ́bun amʋ́ lalahɛsʋ. Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ kínkíínkín!”

21

Ɔsʋrapʋ Ɔkʋ Tswɩtswɩ

(Marko 12:41-44)

1 Brɛ́á Yesu tsie mantáa tswɩtswɩ dáka ámʋ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ á, olowun alɩá ahá ánɩ́ amʋ́ ɩbɩtɔ bʋ odwin bʋdɛpʋ kɔ́ba akpɔnkpɔntɩ bɔwa dáka ámʋtɔ. 2 Ɩnʋ ɔsʋrapʋ ohiáni ɔkʋ ɛ́ lɔ́pʋ mʋ kɔ́ba ana bɔwa mʋ́tɔ́. 3 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, tswɩtswɩá ɔsʋrapʋ anfɩ, ɔma tɔtɔ anfɩ lawá á, ɩdʋn ɔhagyíɔha klɛ́. 4 Tsúfɛ́ atráhɛ amʋ fɛ́ɛ́ á, amʋ́ kɔ́ba tsɔtsɔɔtsɔtɔ balɛ́ kpalobí tsú bɔwa. Támɛ ɔsʋrapʋ anfɩ mʋ́ ɩ́nɩá ɔma tɔtɔ sʋ tɔ́á ɔbʋ fɛ́ɛ́ alapʋ́ bɔwa á.”

Bulu Ɔtswɛ́kpa Amʋ Bwie

(Mateo 24:1-2; Marko 13:1-2)

5 Yesu akasɩ́pʋ́ akʋ bʋdɛtɔɩ́ tsú alɩá bɔpʋ abwi ánɩ́ ɩbʋ bíá yi Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ, pʋ́ atokiehɛ́ wankláán lá mʋ́tɔ́. Támɛ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 6 “Brɛ́ kʋ ɩbá, bóbwie mʋ́ fɛ́ɛ́ bun. Ibwi kʋlɛ kʋ́ráá méesian dɩnká mʋ́ básʋ́.”

Ɩwɩɔsɩn Mʋ́a Ɩkplán

(Mateo 24:3-14; Marko 13:3-13)

7 Mʋ́ʋ́ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, brɛ́ mɔmʋtɔ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ bɛ́ba? Osúna mɔmʋ abɔ́pʋbɩ́á brɛ́ ámʋ ɩlafʋn?”

8 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ wankláán, mɛ́nɩ ɔhaa mɛ́ɛmlɛ́ mlɩ. Tsúfɛ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔ́pʋ mɩ́ dá ba bɛɛ, amʋ́gyí Kristo amʋ nɩ. Mʋ́ brɛ́ lafʋn ta, támɛ mlɩmábuo amʋ́. 9 Nɩ́ mlonúá ɩsá mʋ́a kpokiti ladá á, opúni mátsií mlɩ. Tsúfɛ́ ilehián ánɩ́ ɩ́nɩ aná bégyankpá bá, támɛ ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔkɛ́ ɩmɛ́ɛba ɩnʋnʋ.”

10 Ɩnʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔmá bɔ́kɔ aba. Awíe bɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ abasʋ. 11 Ɔsʋlʋ́ʋ ɩbɛ́kpɩnkɩ́ ntɩ́nɛ́-ntɩ́nɛ́. Akʋ́n mʋ́a ɩlɔ tsánkɩ́hɛ́ ɛ́ bɛ́ba ntɩ́nɛ́-ntɩ́nɛ́. Ntobíá ɩhɩ́ɛ́ bʋ ifú pʋ́ osúna akpɔnkpɔntɩ bɛ́ba tsú ɔsʋ́sʋ́. 12 Támɛ asa mʋ́ fɛ́ɛ́ bɛ́ba a, bɛ́kɩtá mlɩ, bɛ́hɩɛ dɩ́nká mlɩsʋ, pʋ́ mlɩ ya Yudafɔ ofíakpa yégyi mlɩ asʋ́n, wá mlɩ obu. Mɩ́ sʋ bɛ́kpa mlɩ ya awíe pʋ́ ɔmásʋ́ agyípʋ́ ansɩ́tɔ́. 13 Ɩ́nɩ ɔbɛ́ha mlɩ ɔkpa mlɛ́talɩ́ gyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ súná amʋ́ nɩ́. 14 Támɛ mlɩmáhan mlɩ ɩwɩ susúu alɩá mlɛ́lɛ ɩwɩ ɔnɔ́. 15 Tsúfɛ́ nɛ́ha mlɩ nyánsa mʋ́a ɔnɔwankɩ, mlɩ anyabá ámʋtɔ ɔkʋkʋ mɛ́ɛtalɩ́ gyi mlɩ nwɛ́ɛn. 16 Mlɩ akwɩɩ́pʋ́, mlɩ apíó, mlɩ wóyítɔ́ ahá pʋ́ mlɩ anyawíe kʋ́ráá bɛ́lɛ mlɩ há, bɔ́mɔ mlɩtɔ akʋ. 17 Mɩ́ sʋ ahá fɛ́ɛ́ bólu mlɩ. 18 Támɛ mlɩ nwunsʋ-imi kʋlɛ kʋ́ráá mɔ́ɔfwɩ. 19 Nɩ́ mlɛtálɩ́ lɩ́ɩ́ kínkín á, mlénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá.

Yerusalem Bwie Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́

(Mateo 24:15-21; Marko 13:14-19)

20 “Nɩ́ mlowun ánɩ́ ɩsá akɔpʋ́ bakáfía Yerusalem wúlu a, mlɩbɩá wúlu amʋ ɩbá obwiekpá. 21 Mʋ́mʋ́ ahá ánɩ́ bʋbʋ Yudea ɔmátɔ́ bʋsrɩ́ɩ yɔ abʋsʋ. Ahá ánɩ́ bʋbʋ Yerusalem wúlutɔ bʋdálɩ. Amʋ́á bʋma wúlu amʋtɔ ɛ́ bʋmáyinkí ba. 22 Tsúfɛ́ alɩ nkɛ ámʋ ɩbɔ́bwɛ Israelfɔ ɩsʋbɩtɩ́ nkɛ fɛ́ alɩá Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ bɔwanlɩ́n tswɩ. 23 Amenyapʋ́ pʋ́ abí ayín ánɩ́ bʋpia abi bɔbwɛ alɩ brɛ́ ámʋtɔ, bʋgyɔ́wɩ nɩ́. Tsúfɛ́ asʋn wunhɛ amʋ ɔnɔ́ bɔ́wa ɔnlɩn. Ɩkplán kpɔnkpɔntɩ bɛ́ba ɔsʋlʋ́sʋ, ɩsʋbɩtɩ́ kpɔnkpɔntɩ ɛ́ ɩbɛ́ba mʋ́sʋ́ atsiápʋ́sʋ. 24 Amʋ́tɔ́ akʋ bésin ɔdayí ɔnɔ́. Bɛ́kɩtá amʋ́ akʋ ɛ́ ndoun ya ɔmá-ɔmátɔ́. Yerusalem wúlu bétsiá ɔmá bámbásʋ́fɔ asɩ, alɩɩ yɔ́fʋn brɛ́á amʋ́ ɔmá ámʋ asɩtsiábɩ́ lamɔ́ ɔnɔ́.

Nyankpʋsa-Mʋ-Bi Ámʋ Ɩbábɩ

(Mateo 24:29-31; Marko 13:24-27)

25 “Bówun osúna owí, ɔtsra pʋ́ ntsrakpabisʋ. Ɔpʋ bɛ́da ifúsʋ́. Ɔsʋlʋ́sʋ atsiápʋ́ bénya ifú, bʋmɛ́ɛbɩ tɔ́á bʋbwɛ́ɛ. 26 Nwʋlʋ́táa mʋ́a mʋ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́ bɛ́kpɩnkɩ́. Mʋ́ sʋ ahá bénya ifú, tɩ́ɩn ŋɛ́ tɔ́á ɩdɛbá sʋ. 27 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, ɔhagyíɔha obówun ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ napʋ́ túmi mʋ́a numnyam kpɔnkpɔntɩ mbʋ nwʋlʋ́táatɔ tsú ɔsʋ́sʋ́ nɛbá. 28 Nɩ́ ntobí ánfɩ ɩdɛ mʋ́sʋ́ yɔ á, mlɩkʋsʋ lɩɩ, amlɩtsu ansɩ́ fʋa kɩ, tsúfɛ́ mlɩ nkpahɔ́bɩ lafʋn.”

Ɔyɩ́ Ɔnɔ́mɔ Ɩwɩ Osúna

(Mateo 24:32-35; Marko 13:28-31)

29 Yesu lɛ́ha amʋ́ yébi ɔbɛ́ɛ, “Mlɩpʋkɩ pɔntɔ mʋ́a nyí atráhɛ. 30 Nɩ́ ɩdɛ atɛ pɔpwɛ lɛ á, mlɩtowun mʋ́, bɩ́ ánɩ́ awikpan brɛ́ lafʋn ta. 31 Alɩ kɛ́n, nɩ́ mlowun ánɩ́ ntobí ánfɩ fɛ́ɛ́ ɩdɛ mʋ́tɔ́ bá a, mlɩbɩ ánɩ́ Bulu iwíegyí ámʋ ɩlawíé wóyí tá.

32 “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ndɛmba-abí ánfɩ fɛ́ɛ́ bʋmóowu tá, asa ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ bɛ́ba mʋ́tɔ́. 33 Ɔsʋ́ mʋ́a asɩ fɛ́ɛ́ bɔ́tsʋn, támɛ mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ mɔ́ɔtsʋn ɛkɛkɛɛkɛ.

Ɩwɩsʋda

34 “Mlɩkɩ wankláán, mɛ́nɩ opotsuawa, ntábʋ pʋ́ ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ ɔmagyáa méegyi mlɩ agywɩɩnsʋ, mɛ́nɩ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɔbákɛ amʋ mɛ́ɛbɛkɩtá mlɩ fɛ́ yibi. 35 Tsúfɛ́ ɩbɛ́ba ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́sʋ́. 36 Ɩ́nɩ sʋ mlɩgyo, amlɩbɔ mpáɩ, mɛ́nɩ mlénya ɔwʋnlɩ́n tálɩ́ tsʋn ofúla amʋ fɛ́ɛ́tɔ́, bɛlɩɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ansɩ́tɔ́.”

37 Nkɛ ámʋtɔ á, Yesu létsiá yósuná atɔ́ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ ɔpa. Onyé á, alanátɩ́ yɔ́ Nfɔ-nyíbʋ ámʋsʋ. 38 Ahá tsɔtsɔɔtsɔ bʋtɔkʋ́sʋ́ ba Ɔtswɛ́kpa ɩnʋ bakɛ, bonu mʋ asʋn blɩ́hɛ́.

22

Bɛkɩklɩ́ Yesu Nwunsʋ

(Mateo 26:1-5; Marko 14:1-2; Yohane 11:45-53)

1 Israelfɔ Bodobodo Mátúhɛ́Nkɛ, igyi amʋ́sʋ́ Katsʋn Nkɛ ámʋ gyí ɩbá bɔfʋn. 2 Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ bodunká ɔkpa ánɩ́ bɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ kɩ́tá Yesu ŋáintɔ, mɔ́ mʋ, tsúfɛ́ bʋdɛ ahá ámʋ ifú nya.

Yuda Iskariot Lótsulá Ánɩ́ Ɔbɛ́lɛ Yesu Há

(Mateo 26:14-16; Marko 14:10-11)

3 Ɩnʋ Ɔbʋnsám lówie Yuda Iskariot, ogyi Yesu akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋtɔ ɔkʋlɛtɔ. 4 Mʋ́ sʋ ɔlɔyɔ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Bulu ɔtswɛ́kpa agyópʋ dɛhɛn wá, bɛkɩtá agywɩɩn alɩá ɔbɛ́lɛ Yesu há amʋ́. 5 Ansɩ́ légyi amʋ́. Mʋ́ sʋ botsulá ánɩ́ bɛ́ka mʋ ɩkɔ. 6 Yuda lótsulá. Mʋ́ sʋ olodunká ɔkpa ánɩ́ ɔbɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ hɩ́ɛ́ɛ́ lɛ́ Yesu há amʋ́, brɛ́á ahá tsɔtsɔɔtsɔ ámʋ bʋma ɩnʋ.

Katsʋn Atogyihɛ Gyí

(Mateo 26:17-19; Marko 14:12-21; Yohane 13:21-30)

7  Bodobodo Mátúhɛ́Nkɛ ámʋtɔ ɛkɛá bʋtɔmɔ́ Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ akúfa lɔfʋn. 8 Yesu lɔ́wa Petro mʋa Yohane ɔbɛ́ɛ, bʋyɔ́bwɛ Israelfɔsʋ Katsʋn atogyihɛ amʋ yaɩ ha amʋ́.

9 Petro mʋa Yohane bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Anɩ Wíé, nkʋ́nʋ ayɔ́bwɛ mʋ́ yaɩ?”

10 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlowíé wúlu ɔnɔ́ á, mléfia oyin ɔkʋá ɔsʋ ntsu-ɔlɔ́. Mlɩbuo mʋ yɔ wóyítɔ́. 11 Mlowíé á, mlɩfɩtɛ wóyí mʋ wie amʋ mlɩaa, ‘Osunápʋ́ ɔbɛ́ɛ, afɩ́tɛ fʋ́, nkʋ́nʋ afɔɔ́ ɔswɩɩ́kpá bʋ, ánɩ́ mɩ́a mɩ́ akasɩ́pʋ́ abɛ́ba begyi Katsʋn atogyihɛ amʋ?’ 12 Obósuná mlɩ abansʋ́rʋ yílé kʋá balá mʋ́tɔ́ yáɩ́. Mlɩbwɛ atɔ́ ámʋ yaɩ ɩnʋ.”

13 Petro mʋa Yohane bɔpʋ ɔkpa. Boyówun tógyítɔ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ámʋ pɛ́pɛ́ɛ́pɛ́, bɔbwɛ Katsʋn atogyihɛ amʋ yáɩ́ ɩnʋ.

Yesu Ntʋ́pwɛ Atogyihɛ Tráhɛ

(Mateo 26:26-30; Marko 14:22-26; 1 Korintofɔ 11:23-25)

14 Atɔ́ ámʋ gyíbɩ lɔfʋn, Yesu mʋa mʋ sumbí ayɔpʋ́ bɛba betsiá ɔpʋ́nʋ́ ámʋ asɩ. 15 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nhɩ́ɛ́ ndeklé mbɛ́ɛ, mɩ́a mlɩnyɔ abégyi Katsʋn Nkɛtɔ atogyihɛ anfɩ asa mɩ́ anwun ɩwɩɔsɩn. 16 Tsúfɛ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mmɛ́ɛtrá gyi mʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ yɔ́fʋn ɛkɛá ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ atogyihɛ anfɩ ɩlɩɩ́ há ámʋ laba mʋ́tɔ́ Bulu iwíegyí amʋtɔ.”

17 Ɩnʋ olotsu ntá-ɛwɛ, dá Bulu ɩpán, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩhɔ amlɩnu ha aba. 18 Tsúfɛ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mmɛ́ɛtrá nu wáɩn-abí ntá ánfɩ ɛkɛkɛɛkɛ yɔ́fʋn brɛ́á Bulu iwíegyí ámʋ ɩbɛ́ba.”

19 Ɩnʋ ɔlɛlɛ bodobodo ipín, ɔlɛda Bulu ɩpán, bíábía mʋ́tɔ́ pʋ́há amʋ́, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ ɔyʋlʋ́á mlɩ sʋ nasí há nɩ́. Mlɩtsia bwɛ ɩ́nɩ pʋkaɩn mɩ́sʋ́.” 20 Alɩ kɛ́n, brɛ́á begyi atɔ́ ámʋ tá á, olotsu ntá-ɛwɛ ámʋ há amʋ́, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntá-ɛwɛ ánfɩ gyí Bulu ntam pɔpwɛ ánɩ́ nɛ́tsɛɩ́ mɩ́ obugya wʋ́lɩ́ pʋ́sí mʋ́sʋ́ há mlɩ nɩ́.

21 “Ɩ́nɩá ndɛblɩ́ á, mɩ́a ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbɛ́lɛ mɩ́ há ámʋ ɩbɩ da ɔlɛpɛ ɔkʋlɛtɔ. 22 Mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nówu fɛ́ alɩá Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́, támɛ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbɛ́lɛ mɩ́ há ámʋ ɔgyɔ́wɩ.”

23 Ɩnʋ befi asɩ bʋdɛ aba fɩtɛ́ bɛɛ, “Ngya anɩtɔ ma ɔbɔ́bwɛ ɩ́nɩ?”

Ma Ɔbɔ́bwɛ Ɔhandɛ?

24 Nwɛ́ɛngyí lɛ́ba sumbí ayɔpʋ́ ámʋtɔ, amʋ́tɔ́ ɔmʋá ɔbɔ́bwɛ ɔhandɛ sʋ. 25 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔmátɔ́fɔ awíe bʋbʋ túmi amʋ́ ahásʋ. Ahá ámʋ bʋtɛtɩ́ amʋ́ ahandɛ bɛɛ, ‘Bʋalɛ agyípʋ́.’ 26 Támɛ mlɩtɔ mʋ́ á, ɩmába alɩ. Ɔhá ánɩ́ odekléá ɔbɔ́bwɛ mlɩtɔ ɔhandɛ ɔbwɛ́ɛ mʋ ɩwɩ ɔtráhɛ. Ɔhá ánɩ́ odeklé ɔbɛ́ɛ, mɔ́bwɛ mlɩ nkpá ogyápʋ ɛ́ ɔbwɛ́ɛ mʋ ɩwɩ fɛ́ osúmpʋ́. 27 Ma dʋ́n mʋ ba? Ɔhá ánɩ́ otsie ɔpʋ́nʋ́asɩ lóó, ntɛ́ɛ ɔhá ánɩ́ odesúm ɔpʋ́nʋ́ ámʋ asɩ? Megyí ɔhá ámʋ́ʋ́ otsie mʋ́ asɩ ámʋ dʋn? Támɛ mbʋ mlɩtɔ fɛ́ osúmpʋ́.

28 “Mlɩlɔ́wa klʋn buo mɩ mɩ́ ɩsɔ́kɩ fɛ́ɛ́tɔ́ nɩ. 29 Alɩ ámʋ́ʋ́ mɩ́ Sɩ́ layáɩ́ mɩ́ owíe amʋ a, alɩ́ mɩ́ ɛ́ ndɛ mlɩ yaɩ́ nɩ́, 30 mɛ́nɩ mlétsiá mɩ́ ɔpʋ́nʋ́asɩ, gyi atɔ́, nú ntá mɩ́ iwíe ogyíkpá ɩnʋ. Mlétsiá awíe mbíásʋ́, gyi Israel abusuan dúanyɔ ámʋ asʋ́n.”

Petro Ɔbɔ́swɩɩ́ Ɔbɛ́ɛ Mʋmeyín Yesu

(Mateo 26:31-35; Marko 14:27-31; Yohane 13:36-38)

31 Yesu lɛ́bláa Simon Petro ɔbɛ́ɛ, “Simon, Simon! Kɩ, Ɔbʋnsám dɛ́ ɔkpa kʋlɩ́ ɔbɛ́ɛ, obófuní mlɩ fɛ́ ayó. 32 Támɛ nakókóli Bulu há fʋ́ mbɛ́ɛ, fʋmádɩda hógyitɔ. Nɩ́ feyínkí ba mɩ́ wá á, wa fʋ́ aba ámʋ ɛ́ ɔwʋnlɩ́n.”

33 Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé natsúlá, nɩ́ obu igyi kʋ́ráá mɩ́a fʋnyɔ abɛ́dɩ. Nɩ́ lowu ígyi ɛ́ á, mɩ́a fʋnyɔ abówu.”

34 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Petro, ndɛ fʋ́ bláa mbɛ́ɛ, ndɛ, asa batɛ ɔbɛ́lɛ ɔnɔ́ á, fɔ́swɩɩ́ pʋ́ ɩbɩ wá ogyá tse sa fɛɛ fʋmeyín mɩ́.”

Ɩwɩklɩ́ Ánɩ́ Ɩbɛ́ba Ɛkɛkʋ́

35 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Brɛ́á nɔwa mlɩ sumbí, mlɩmɛ́dɛ́ sika akɛntɛ, mlɩmɛ́dɛ́ akpankogyo ntɛ́ɛ ntʋkʋta nyɔɔsɩ a, tɔkʋ lehián mlɩ?”

Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Ɛkɛkɛɛkɛ! Tɔtɔ mehián anɩ.”

36 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Támɛ séi mʋ́ á, fʋ́á fʋ́bʋ sika kɛntɛ, ntɛ́ɛ akpankogyo a, tsu kɩta. Nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ má ɔdayí ɩya anyɔ á, ɔfɛ́ mʋ tati pʋhɔ kʋ! 37 Tsúfɛ́ ilehián ánɩ́ mɩ́ ɩwɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩbʋ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́tɔ ámʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́. Bɔwanlɩ́n bɛɛ, ‘Bɛkla mʋ wá lakpan abwɛpʋ́tɔ́.’ Tsúfɛ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n tsú mɩ́ ɩwɩ ámʋ ɩbá lafʋn ta.”

38 Akasɩ́pʋ́ amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩ Wíe, kɩ, ndayí anyɔ nɩ́.”

Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩtsɔ.”

Mpáɩbɔ Nfɔ-nyíbʋsʋ

(Mateo 26:36-46; Marko 14:32-42)

39 Yesu lɛ́dalɩ wúlutɔ yɔ́ Nfɔ-nyíbʋ ámʋsʋ, fɛ́ alɩá otetsíá yɔ́ ɩnʋ yáɩ́. Mʋ akasɩ́pʋ́ ɛ́ bobuo mʋ. 40 Brɛ́á bowie ɩnʋ á, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkokoli Bulu, mɛ́nɩ mlɩmóowie ɩsɔ́kɩtɔ.”

41 Mʋ́ʋ́ ɔlɛdalɩ amʋ́tɔ́ yɔ́ nkpá kpalobí fɛ́ nfɩ mʋ́a nfɩ, yɛ́da akpawunu bɔ́ mpáɩ ɔbɛ́ɛ, 42 “Mɩ́ Sɩ́, nɩ́ fótsulá á, ha ntá-ɛwɛ ánfɩ* ɩtsʋn mɩsʋ. Támɛ megyí tɔ́á ndeklé, mʋ́a fʋdeklé ɩbá mʋ́tɔ́.” 43 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ lótsu ɔsʋ́sʋ́ bá bɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná mʋ, wá mʋ ɔwʋnlɩ́n. 44 Asʋ́n ɩhɩ́ɛ́ dɛ mʋ háan. Mʋ́ sʋ ɔlɔbɔ mpáɩ kínkíínkín. Ɩlɛha mʋ apípi lemlí fɛ́ obugya, ɩdɛtɩ́ɩn da ɔsʋlʋ́tɔ ta-ta-ta.

45 Brɛ́á ɔlɔkʋsʋ́ tsú mpáɩ ámʋ ɔbɔkpá, yínkí ba akasɩ́pʋ́ amʋ wá á, olowun ánɩ́ bʋdɛdɩdɩ. Awɩrɛhɔ dɛ amʋ́. Mʋ́ sʋ ɩwɩ lawú amʋ́. 46 Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́dɩdɩ? Mlɩkʋsʋ amlɩkokoli Bulu, mɛ́nɩ mlɩmóowie ɩsɔ́kɩtɔ.”

Yesu Kɩtá

(Mateo 26:47-56; Marko 14:43-50; Yohane 18:1-11)

47 Yesu ɔnɔ́ mesi, ɔdɔm bowotií amʋ́sʋ́. Akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋtɔ ɔkʋlɛá bʋtɛtɩ́ mʋ Yuda gyá amʋ́ nkpá. Ɩnʋ ɔlɛnatɩ́ tʋ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, amʋlata mʋ puta, 48 támɛ Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yuda, latá fɛ́latá mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ pútá, pʋ́lɛ́ mɩ́ há?”

49 Akasɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ bʋbʋ Yesu wá ámʋ bowun tɔ́á ɩbá. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ Yesu bɛɛ, “Akɔ́ɔ amʋ́? Anɩbʋ ndayí.” 50 Ɩnʋ amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛ lɔ́tswɩ mʋ ɔdayí kpá Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn osúmpʋ́ ɔkʋ gyɔpɩ-ɩsʋ lɛ́.

51 Yesu lɛ́bláa ɔkasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mábwɛ! Isíi mlɩ ɔka!” Ɩnʋ ɔlɔpʋ ɩbɩ da osúmpʋ́ amʋ ɩsʋ ámʋ, ileyinkí tsá.

52 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́fɩtɛ́ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn, Bulu ɔtswɛ́kpa agyópʋ ahandɛ pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ́ʋ́ bɛba mʋ ɔkɩtákpá amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ogyo otswapʋ́ ngyi, sʋ́ mlɩlatsú nkpotí pʋ́ ndayí mlɛbá mɩ́ ɔkɩtákpá? 53 Ntsie mlɩ wá Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ekekegyíɛkɛ, mlɩmɔ́pʋ ɩbɩ da mɩ ɛkɛkɛɛkɛ. Támɛ mlɩ brɛ́ nɩ́, oklún túmi dɛ́ iwíe gyí.”

Petro Lɔ́swɩɩ́ Ɔbɛ́ɛ Mʋmeyín Yesu

(Mateo 26:57-58, 69-75; Marko 14:53-54, 66-72; Yohane 18:12-18, 25-27)

54 Ɩnʋ ahá ámʋ bɛkɩtá Yesu, kpá mʋ ya Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn wóyítɔ́. Petro lɛ́pɛtɩ́ obuo amʋ́ ɔma tsútsúútsú. 55 Támɛ brɛ́á bosun agyabi wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ, bʋtsie mʋ́ asɩ á, Petro léyétsiá amʋ́ wá. 56 Otsibi ɔkʋá ogyi osúmpʋ́ ɩnʋ lówun ánɩ́ Petro tsie ogyá ámʋ asɩ, ɔlɛkɩ mʋ díín, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Oyin ánfɩ ɛ́ buo Yesu!”

57 Támɛ Petro lɔ́pʋ ɔnɔlɩ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔtsɩ, mmeyín mʋ ɔtɩnɛtɩnɛ!”

58 Ɩlɔbwɛ kpalobí á, ɔha ɔkʋ ɛ́ lówun Petro, ɔlɛbláa Petro ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ ɛ́ fʋ́bʋ amʋ́tɔ́.”

Támɛ Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, megyí mɩ́ nɩ́!”

59 Fɛ́ dɔnhwɩ́rɩ kʋlɛ ɔma a, ɔha bambá ɛ́ lɛ́ba botsulá mʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Lɛ́lɛ́, oyin ánfɩ ɛ́ létsiá mʋ wá, tsúfɛ́ Galileayin ogyi.”

60 Támɛ Petro lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Agya! Kɩ, mmeyín asʋ́n ánfɩ ɩwɩ kʋkʋ.”

Petro ɔnɔ́ mesi, batɛ lɔ́bɔn. 61 Anɩ Wíe Yesu lɛ́damlí kɩ Petro. Ɩnʋ Petro lɛ́kaɩ́n asʋ́n ámʋ́ʋ́ anɩ Wíe lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fɔ́swɩɩ́ tse sa fɛɛ fʋmeyín mɩ́ asa batɛ ɔbɛ́lɛ ɔnɔ́ onyenɩ.” ámʋsʋ. 62 Ɩnʋ ɔlɛdalɩ yɔ́ kpankpá hɩ́ɛ́ yósu.

Yesu Ahinlá Bwɛ

(Mateo 26:67-68; Marko 14:65)

63 Yesusʋ akɩ́pʋ befi asɩ bʋdɛ mʋ ahinlá bwɛ, bʋdɛ mʋ da. 64 Bɔpʋ atɔ́ klɩ́ mʋ ansíbi, fɩ́tɛ́ mʋ bɛɛ, “Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́, maládá fʋ́? Bla anɩ.” 65 Bɛkpa mʋ asiabí, bláa mʋ nyányála.

Yudafɔ Asʋ́n Agyípʋ́ Ansɩ́tɔ́ Lɩɩ́

(Mateo 26:59-66; Marko 14:55-64; Yohane 18:19-24)

66 Yudafɔ ahandɛ, Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ befia ɔyɩ kɛhɛ nyankɩ-nyankɩ, bɛbɩtɩ́a Yesu bɛlɩɩ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́. 67 Bɛbláa Yesu bɛɛ, “Nɩ́ fʋ́gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) a, bla anɩ.”

Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ nɛbláa mlɩ kʋ́ráá, mlɩmóohogyi. 68 Nɩ́ nɛfɩtɛ́ mlɩ asʋankʋ ɛ́ á, mlɩmɛ́ɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́. 69 Támɛ tsú séi pʋ́ya a, mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nétsiá Bulu Otúmípʋ amʋ gyɔpɩsʋ.”

70 Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛfɩtɛ́ Yesu bɛɛ, “Mʋ́ sʋ fʋ́gyí Bulu mʋ Bi ámʋ nɩ?”

Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ee, ɔnɔkwalɩ amʋ mlɩlablɩ́ á.”

71 Ɩnʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ abɛ́trá dunká adansɩfɔ bámbá? Mʋ́ anɩlanú tsú mʋ onutó ɔnɔ́ á.”

23

Yesu Kpa Ya Pilato

(Mateo 27:1-2, 11-14; Marko 15:1-5; Yohane 18:28-38)

1 Ɩnʋ ahá ámʋ́ʋ́ befia ɩnʋ ámʋ bɔkʋsʋ́ kpá Yesu ya ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Pilato. 2 Bɛka asʋ́n dɩ́nká mʋsʋ bɛɛ, “Anɩlawun ánɩ́ oyin ánfɩ dɛ́ ɔmá ánfɩtɔ ahá yintá. Ɔdɛ amʋ́ bláa ɔbɛ́ɛ, bʋmátra ka lampóo há Roma owíe dɛhɛn. Ɔdɛblɩ́ ɛ́ ɔbɛ́ɛ, mʋgyí Kristo, (ɔhá ánɩ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ), idesuná ánɩ́ owíe ogyi.”

3 Pilato lɛ́fɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́gyí Yudafɔ owíe amʋ nɩ?”

Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ee, mʋ́ fablɩ́ á.”

4 Pilato lɛ́bláa Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ ɔdɔm amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mmɔkʋ́wun tsitsa kʋkʋá oyin ánfɩ labwɛ́.”

5 Támɛ amʋ́ mʋ́ bʋdɛ mʋ́tɔ́ kótóó bɛɛ, “Ɔdɛpʋ mʋ atosunáhɛ́ tɩ́ ɩtrɛ́ mʋ́a ɩkɔ́ wá Yudea ɔmá ánfɩtɔ. Olefi mʋ́ asɩ tsú Galilea, alapʋ́ bowie nfɩ.”

Yesu Lɩ́ɩ́ Herode Ansɩ́tɔ́

6 Brɛ́á Pilato lónu asʋ́n ánfɩ á, ɔlɛfɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Galileayin oyin ánfɩ gyí?” 7 Brɛ́á ɔlɛbɩ ánɩ́ Yesu otsú Galilea, ɔtɩ́nɛ́á owíe Herode dɛ́ iwíe gyí a, ɔlɛha bɛkpa mʋ ya Herode. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Herode bʋ Yerusalem wúlutɔ ɩnʋ. 8 Brɛ́á owíe Herode lówun Yesu a, ansɩ́ lɛhɩɛ gyi mʋ. Tsúfɛ́ olodunká ánɩ́ obówun mʋ dodoodo, mʋ ɩwɩ asʋ́n ánɩ́ alanú sʋ. Odeklé ánɩ́ Yesu ɔbwɛ́ɛ osúna kʋ suna mʋ. 9 Mʋ́ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ Yesu asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ, támɛ Yesu mɛ́lɛ kʋkʋ ɔnɔ́. 10 Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ bʋlɩɩ́ ɩnʋ, bʋdɛkplʋ́n ka asʋ́n dɩ́nká mʋsʋ. 11 Owíe Herode mʋa mʋ ɩsá akɔpʋ́ ámʋ ɛ́ bɔsʋpáa mʋ, bwɛ́ mʋ ahinlá. Bɔpʋ srɩ́kɩ ligá kʋ wá mʋ, beyinkía mʋ ya Pilato. 12 Owíe Herode mʋa Pilato bemlí anyawíe tsú ɛkɛ ámʋ. Tɛkɩ amʋ́ nsɩnɛ́ ɩma alɛ yáɩ́.

Yesu Lowu Ɩpɔ́n Ha

(Mateo 27:15-26; Marko 15:6-15; Yohane 18:39–19:16)

13 Pilato lɛ́tɩ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn, Yudafɔ ahandɛ pʋ́ ɔmá ámʋ fɛ́ɛ́ befia. 14 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlɛ́kpa oyin ánfɩ ba mɩ mlɩaa, ɔdɛ ɔmá ámʋ agywɩɩn yintá. Nafɩtɛ́ mʋ ɔnɔ́tɔ́ asʋ́n mlɩ ansɩ́tɔ́, nawun ánɩ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ mlɩlɛ́ka dɩ́nká mʋsʋ ámʋ ɩma mʋ́tɔ́. 15 Owíe Herode ɛ́ lawun mʋ́ alɩ. Mʋ́ sʋ́ alayínkía mʋ sɩ́sɩ́ anɩ nɩ́. Oyin ánfɩ mɔ́kʋ́bwɛ́ tɔtɔá bɔ́mɔ mʋ. 16 Ɩ́nɩ sʋ nɛ́ha bɛ́pɩtɩ́ mʋ atɔ́, mɩ́ ansi mʋ ɔnatɩ.”

17-18 Ɩnʋ ɔdɔm amʋ fɛ́ɛ́ bɔkplʋ́n blɩ́ bɛɛ, “Lɛ mʋ ɩnʋ, afʋsi Baraba ha anɩ!”* 19 (Baraba anfɩ da obu, tsúfɛ́ ɔlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ wúlu amʋsʋ, ɔlɔmɔ ɔha ɛ́ mʋ́tɔ́.)

20 Pilato lékléá obési Yesu. Mʋ́ sʋ ɔlɛtrá tɔɩ́ kplá ɔdɔm amʋ. 21 Támɛ bɔkplʋ́n kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ bláa mʋ bɛɛ, “Da mʋ manta oyikpalíhɛsʋ! Da mʋ manta oyikpalíhɛsʋ!”

22 Pilato lɛ́bláa amʋ́ otse saasɩ ɔbɛ́ɛ, “Tsitsa mɔmʋ alabwɛ́? Mmɔkʋ́wun tɔ́á alabwɛ́, sʋ́ nɛ́ha bɔ́mɔ mʋ. Nɛ́ha abʋpɩtɩ mʋ atɔ́, ɔnatɩ.”

23 Támɛ bʋbʋ mʋ́sʋ́ bʋdɛkplʋ́n kʋklʋ́kʋ́ʋ́ bɛɛ, ɔháa abʋda mʋ manta oyikpalíhɛsʋ. Ɩnʋ bɔdʋn mʋ ɔnɔlɩ́. 24 Mʋ́ sʋ Pilato lɔ́bwɛ dɩ́nká tɔ́ ámʋ́ʋ́ bʋdedunká ámʋsʋ. 25 Olesi oyin ámʋ́ʋ́ ɔlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ ɔmá ámʋsʋ, mɔ́ ɔha mʋ́tɔ́ sʋ́ ɔda obu ámʋ, olesi Yesu há mʋ ɩsá akɔpʋ́ ɔbɛ́ɛ bʋbwɛ́ɛ mʋ alɩá ahá ámʋ bʋdeklé.

Yesu Da Mántá Oyikpalíhɛsʋ

(Mateo 27:32-44; Marko 15:21-32; Yohane 19:17-27)

26 Brɛ́á bɛkpa Yesu bɔyɔ́ á, befia Kireneyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Simon. Otsú abúasɩ. Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɛka mʋ hɩ́ɛ́ bɛɛ ɔsʋ́ra oyikpalíhɛ amʋ buo Yesu.

27 Ɔdɔm bobuo Yesu. Atsɩá bʋbʋ amʋ́tɔ́ bʋpu amʋ́ anyɔ́pʋ, bʋhɩ́ɛ́ bʋdesú ha Yesu. 28 Yesu lɛ́damlí, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Yerusalemfɔ atsɩ, mlɩmásu mɩ. Mlɩsu mlɩ ɩwɩ pʋ́ mlɩ abí. 29 Tsúfɛ́ nkɛ kʋ ɩbá mlɛ́blɩ́ mlɩaa, ‘Bulu layúlá atsɩá bʋmɔkʋ́kwɩ́ɩ́ kɩ, obí mɔ́kʋ́dɩ́ amʋ́ opúnitɔ kɩ, obí mɔ́kʋ́nyɔ́pʋ́ amʋ́ ɛ́ kɩ.’ 30 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, ahá bɛ́bláa abʋ bɛɛ, ‘Mlɩbwie bun anɩsʋ. Nkúku, mlɩpula anɩ.’ 31 Tsúfɛ́ nɩ́ bʋdɛ oyi bɔbwɛ ogyá wa alɩ á, nkálɩ bɔ́bwɛ oyi wʋlɩhɛ?”†

32 Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɛkpa lalahɛ abwɛpʋ́ abanyɔ́ ɛ́ mántá Yesusʋ, bɔyɔ́mɔ amʋ́. 33 Brɛ́á bowie ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ “Nwun Okokobi” a, bɛda Yesu mántá oyikpalíhɛsʋ. Bɛda amʋ́ abanyɔ́ ámʋ ɛ́ mántá nyikpalíhɛsʋ. Ɔkʋlɛ bʋ Yesu gyɔpɩsʋ, ɔkʋlɛ ɛ́ bʋ mʋ bɩnasʋ. 34 Ɩnʋ Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Sɩ́, sikie amʋ́, tsúfɛ́ bʋmeyín tɔ́á bʋdɛbwɛ.”‡

Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɔtswɩ abi ye Yesu atadɩɛtɔ. 35 Ahá tsɔtsɔɔtsɔ ámʋ́ʋ́ bobuo amʋ́ yɔ́ ɩnʋ ámʋ besi bʋlɩɩ́ ɩnʋ bʋdɛ mʋ kɩ́ɩ. Yudafɔ ahandɛ amʋ bɔbwɛ mʋ ahinlá bɛɛ, “Ɔlɔhɔ ahá nkpa. Nɩ́ lɛ́lɛ́ mʋgyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli), mʋ Bulu lalɛ́ nɩ́ á, ɔhɔ́ɔ mʋ ɩwɩ nkpa!”

36-37 Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ ɛ́ bɔpʋ ntá ɔdáɩ tin mʋ ɔnɔ́, bwɛ́ mʋ ahinlá bɛɛ, “Nɩ́ fʋ́gyí Yudafɔ owíe amʋ nɩ á, lɛ fʋ́ ɩwɩ!”

38 Bɔwanlɩ́n atɔ́ mántá oyikpalíhɛ amʋ awunso bɛɛ, “Yudafɔ Owíe amʋ nɩ.”

39 Lalahɛ abwɛpʋ́ ámʋ́ʋ́ bɛda mántá oyikpalíhɛsʋ ámʋtɔ ɔkʋlɛ lɛ́blɩ́ Yesu ɩwɩ abususʋ ɔbɛ́ɛ, “Megyí fʋ́gyí Kristo amʋ nɩ? Lɛ fʋ́ ɩwɩ, afʋlɛ anɩ mɛɛ!”

40 Támɛ onyɔɔsɩ amʋ lɔ́wa ɩyɩn wá mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋmɛdɛ́ Bulu ifú nya! Fʋ́a mʋnyɔ fɛ́ɛ́ dɛ́ ɩsʋbɩtɩ́ kʋlɛ hɔ́ɔ. 41 Anɩ mʋ́ á, anɩ ɩsʋbɩtɩ́ ɩda ɔkpa, anɩ lakpan ánɩ́ anɩlɔ́bwɛ sʋ. Támɛ oyin ánfɩ mʋ́ mɔ́kʋ́bwɛ́ laláhɛ kʋkʋ.” 42 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Yesu, nɩ́ fɛbá fʋ́ iwíe ogyíkpá a, kaɩn mɩ́sʋ́!”

43 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ fʋ́ bláa. Ndɛ, mɩ́a fʋnyɔ abétsiá Paradiso.”

Yesu Lowu

(Mateo 27:45-56; Marko 15:33-41; Yohane 19:28-30)

44-45 Alɩ brɛ́ ánfɩ ɩbɔ́bwɛ fɛ́ ɔpa dódúanyɔ. Owí lɛta ɔsʋlʋ́ʋ amʋsʋ fɛ́ɛ́ alɩɩ yɔ́fʋn ntʋ́pwɛ dɔsatɔ. Owí mɛtrá lɩn ɛ. Ɩnʋ á, tati ámʋ́ʋ́ bɔpʋká Bulu Ɔtswɛ́kpa obu ámʋtɔ ɩlɛbalɩ́ anyɔ. 46 Yesu lɔ́kplʋn kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Sɩ́, napʋ́ mɩ́ ɔŋɛ́ wá fʋ́ ɩbɩtɔ.” Olenya blɩ́ alɩ tá pɛ́, ɔlɛlɛ ɔŋɛ́.

47 Brɛ́á ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lówun tɔ́á ɩlaba a, ɔlɛkanfʋ́ Bulu ɔbɛ́ɛ, “Lɛ́lɛ́, ɔha yilé oyin ánfɩ gyí.”

48 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ ɩnʋ ámʋ fɛ́ɛ́ bowun tɔ́á ɩlaba, bɔpʋ awɩrɛhɔ nátɩ́ bɔyɔ́ wóyí. 49 Támɛ amʋ́á bʋyin Yesu pʋ́ atsɩ ámʋ́ʋ́ bobuo mʋ tsú Galilea ɔmátɔ́ ámʋ besi bʋlɩɩ́ tsútsúútsú bʋdɛ ɩtɔ́á ɩdɛ mʋ́sʋ́ yɔ kɩ́ɩ.

Yesu Pulá

(Mateo 27:57-61; Marko 15:42-47; Yohane 19:38-42)

50-51 Oyin ɔkʋ létsiá, bʋtɛtɩ́ mʋ Yosef. Otsú Yuda wúlu kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Arimateatɔ. Ɔha yilé ogyi, obú ɛ́ bʋ mʋsʋ. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á ɔbʋ ɔmá ámʋ asʋ́n agyípʋ́tɔ, támɛ omotsulá dɩ́nká amʋ́ agywɩɩn pʋ́ amʋ́ bwɛhɛ́ ánfɩsʋ. Otsie ogyo Bulu iwíegyí ámʋ. 52 Oyin ánfɩ lɔ́yɔ Pilato wá, yɔ́kʋlɩ́ mʋ ɔkpa ɔbɛ́ɛ, osíi Yesu fúli amʋ ha mʋ. Pilato lɛ́ha mʋ ɔkpa. 53 Ɩnʋ Yosef lɛ́yɛsɩɛɩ́ Yesu fúli, ɔlɔpʋ ɔhráda kɩ́klɩ mʋ ɩwɩ, pʋ́ mʋ yɔ́wa ɔbɔ́ kʋá mʋ onutó ɔlɛha bɛda bʋtátɔ́ há mʋ ɩwɩ, bʋmɔkʋ́púlá ɔhaa mʋ́tɔ́ kɩ. 54 Ɛkɛ ámʋ igyi Fieda. Ɛkɛ ámʋ igyi ogyá ɔdʋdákɛ́. Owí inyá tá pɛ́, ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ ámʋ lafi asɩ.

55 Atsɩ ámʋ́ʋ́ bʋbuo mʋ tsú Galilea amʋ bobuo Yosef yɛ́kɩ Yesu opulákpá pʋ́ alɩá ɔlɔpʋ fúli amʋ tswɩ ɔbɔ́ ámʋtɔ. 56 Beyinkí yɔ́ wóyí yɔ́kwɛ ohuam, ɔhɩ́ɛ́n pʋ́ ofobí fánfán ánɩ́ bɔ́pʋ yɛ́kpa Yesu. Botsutsúa abʋbwɛ ta á, owí latá, bɛda ɔkpʋ́nʋ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ ámʋ fɛ́ alɩá Mose Mbla lɛblɩ́.

24

Yesu Kʋsʋ́ Tsú Afúlitɔ

(Mateo 28:1-10; Marko 16:1-8; Yohane 20:1-10)

1 Kwasieda, igyi ndawɔ́tswɩ́tɔ́ ɛkɛ gyankpapʋ bakɛ a, atsɩ ámʋ bɔkʋsʋ́ tsú afá ámʋ́ʋ́ bɔkwɛ yáɩ́ ámʋ yɔ́ Yesu ntsán ámʋ asɩ. 2 Bowun ánɩ́ bamína ibwi ámʋ́ʋ́ bɔpʋtin ɔbɔ́ ámʋ ɔnɔ́ ámʋ lɛ́ ɩnʋ. 3 Mʋ́ sʋ bebitíwíé ɔbɔ́ ámʋtɔ, támɛ bʋmowun Yesu fúli amʋ. 4 Besi bʋlɩɩ́, bʋdɛ nwuntɔ bu. Bɛkɩ a, ayin abanyɔ́ akʋ lɩ́ɩ́ amʋ́ wá ɩnʋ á. Amʋ́ atadɩɛ dɛ ogyá kpa. 5 Ifú lɛkɩtá atsɩ ámʋ, bɛda akpawunu pʋ́ ansɩ́tɔ́ bun ɔsʋlʋ́tɔ. Támɛ ayin ámʋ bɛfɩtɛ́ amʋ́ bɛɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ ɔkɩankpapʋ dunká afúlitɔ? 6 Ɔma nfɩ, alakʋ́sʋ́! Mlɩkaɩn asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mlɩ brɛ́á mlɩa mʋnyɔ mlɩbʋ Galilea ɔmátɔ́ ámʋsʋ. 7 Ɔbɛ́ɛ, ‘Ilehián ánɩ́ bɛ́lɛ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ há lakpan abwɛpʋ́. Bɛ́da mɩ́ mántá oyikpalíhɛsʋ. Mʋ́ ɛkɛ sáásɩ́ a, nɔ́kʋsʋ́ tsú afúlitɔ.’ ” 8 Ɩnʋ atsɩ ámʋ bɛkaɩ́n Yesu asʋ́n ánfɩsʋ. 9 Beyinkí tsú ntsán ámʋ asɩ bɛbláa sumbí ayɔpʋ́ dúɔkʋn ámʋ pʋ́ aha atráhɛ amʋ́ʋ́ bʋbʋ ɩnʋ ámʋ fɛ́ɛ́ tɔ́á bayówun.

10 Atsɩá bɔyɔ ntsán ámʋ asɩ gyí, Magdalayintse Maria, Yohana pʋ́ Yakobo mʋ yin Maria. Amʋ́a atsɩ akʋá bʋbʋ amʋ́tɔ́ lɛ́kla asʋ́n ánfɩ suná sumbí ayɔpʋ́ ámʋ. 11 Asʋ́n ámʋ lɔbwɛ sumbí ayɔpʋ́ ámʋ fɛ́ mimlála. Mʋ́ sʋ bʋmɔhɔ mʋ́sʋ́ gyi. 12 Támɛ Petro mʋ́ lɔ́kʋsʋ́, tsíí ɔsrɩ yɔ́ ntsán ámʋ asɩ. Olobun kpɛlɛ́kɩ ɔbɔ́ ámʋtɔ. Tati ámʋ́ʋ́ bɔpʋpúlá Yesu nkʋlɛ olowun ánɩ́ ɩda ɩfʋ́ntɔ́. Oleyinkí yɔ́ wóyítɔ́, ɔdɛ nwuntɔ bu tsú asʋ́n ánfɩ ɩlaba anfɩ ɩwɩ.*

Emaus Wúlutɔ Yɔ

(Marko 16:12-13)

13 Ɛkɛ ámʋ kɛ́n á, abúopʋ amʋ abanyɔ́ bɛnatɩ́ bɔyɔ́ wúlu kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Emaustɔ. Tsú Yerusalem ya ɩnʋ bɔ́bwɛ fɛ́ máɩlɩ asienɔ́. 14 Amʋ́ nkʋlɛ bʋna bʋdɛ nkɔmbɔ gyí tsu asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩlaba amʋ ɩwɩ. 15 Brɛ́á bʋdɛ mʋ́tɔ́ yɔ á, Yesu onutó ɛ́ lɔ́bɔtʋ amʋ́, mʋa amʋ́nyɔ bʋna. 16 Bulu létin amʋ́ ansɩ́. Mʋ́ sʋ bʋmɛbɩ mʋ. 17 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Amansʋ ɩwɩ nkɔmbɔ mlɩná mlɩdégyí alɩ?”

Besi lɩɩ́ tikpa, awɩrɛhɔ lɛkɩtá amʋ́. 18 Amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛá bʋtɛtɩ́ mʋ Kleopa lɛ́fɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ nkʋlɛ gyí ɔfɔɔ́ Yerusalem wúlutɔ, fʋ́meyín asʋ́n ánɩ́ ɩlaba ɩnʋ nkɛ ánfɩtɔ?”

19 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Amansʋ igyi?”

Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Yesu, Nasaretyin amʋ ɩwɩ asʋ́n igyi. Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ogyi. Ɔlɔbwɛ ofúla akpɔnkpɔntɩ, blɩ́ Bulu asʋ́n túmisʋ, Bulu mʋa anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́. 20 Anɩ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ wúlu ahandɛ bapʋ́ mʋ há ahá, bahá mʋ lowu ɩpɔ́n, dá mʋ mántá oyikpalíhɛsʋ. 21 Tɛkɩ mʋgyí ɔhá ánɩ́ anɩlɛ́kɩ ɔkpa anɩaa, ɔbɛ́ha anɩ Israelfɔ abégyi ɩwɩ nɩ́. Ndɛ ɛkɛ sáásɩ́ ɔpá asʋ́n ánfɩ lɛ́bá. 22-23 Mʋ́á ɩdʋn kʋ́ráá á, anɩtɔ atsɩ akʋ bayɔ́ mʋ ntsán ámʋ asɩ bakɩɛnɩ, támɛ bʋmowun mʋ fúli amʋ. Bɛɛ, bayówun Bulu-abɔpʋ akʋ babláa amʋ́ bɛɛ, ɔbʋ nkpa. Tɔ́á beyinkí bɛbláa anɩ lawá anɩ wánwan. 24 Ɩ́nɩ sʋ anɩtɔ akʋ ɛ́ basrɩ́ yɔ́ ntsán ámʋ asɩ, bayówun mʋ́ fɛ́ alɩá atsɩ ámʋ bɛba bɛblɩ́. Amʋ́ ɛ́ bʋmowun fúli amʋ.”

25 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlémimlá o! Mlɩ agywɩɩn tamayɔ́ agyʋ́má ɔsasʋ. Nkálɩ igyi sʋ́ mlɩmɔ́hɔ asʋ́n ámʋ́ʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ bɛblɩ́ tswɩ amʋ fɛ́ɛ́sʋ́ gyi? 26 Mlɩméyín mlɩaa, ilehián ánɩ́ Kristo, (ɔhá ánɩ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) obówun ɩwɩɔsɩn, asa obénya mʋ numnyam?” 27 Ɩnʋ Yesu lɛ́lɛ mʋ ɩwɩ asʋ́n ánɩ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ, tsú Mosesʋ bɔtʋ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ fɛ́ɛ́sʋ́ asɩ súná amʋ́.

28 Brɛ́á bowie wúlu amʋtɔ bɔyɔ́ á, Yesu lɔ́bwɛ fɛ́ ɔdɛtsʋ́ʋn ɔyɔ́ ɔtɩnɛ bambá. 29 Támɛ abúopʋ amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩ sɩ́, owí lapɔn, dɩ anɩ wá ndɛ.” Mʋ́ sʋ Yesu lɛ́baɩ́ yɔ́ amʋ́ wá. 30 Brɛ́á bʋdɛ atɔ́ gyí a, Yesu lɛ́lɛ bodobodo ipín, dá Bulu ɩpán. Mʋ́ʋ́ olebiabía mʋ́tɔ́ pʋ́há amʋ́. 31 Ɩnʋnʋ amʋ́ ansɩ́sʋ́ lɛtɩtɩ́ɩ amʋ́, bɛbɩ mʋ, támɛ ɔlɔfwɩ sí amʋ́. 32 Ɩnʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Ansɩ́ mɛhɩɛ gyí anɩ brɛ́ ámʋ́ʋ́ anɩa mʋnyɔ anɩná, ɔdɛ anɩ asʋ́n bláa, ɔdɛ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ asɩ lɛ súná anɩ ámʋ?”

33 Bɔkʋsʋ́ ɩnʋnʋ yínkí ba Yerusalem. Bɛba a, sumbí ayɔpʋ́ dúɔkʋn ámʋ pʋ́ aha tráhɛ bafia, 34 bʋ́dɛblɩ́ bɛɛ, “Lɛ́lɛ́, anɩ Wíe lakʋ́sʋ́. Alalɛ́ ɩwɩ ɔwan súná Simon!”

35 Mʋ́ sʋ ahá abanyɔ́ ámʋ ɛ́ bɛblɩ́ tɔ́á bayówun ɔkpatɔ. Tɔ́á bɔpʋbɩ́ mʋ gyí bodobodo amʋ́ʋ́ oleye ha amʋ́ ámʋ.

Yesu Ɩwɩɔwanlɛ Súná Mʋ Akasɩ́pʋ́

(Mateo 28:16-20; Marko 16:14-18; Yohane 20:19-23; Gyumagyihɛ 1:6-8)

36 Ahá abanyɔ́ ámʋ bʋbʋ mʋ́sʋ́ bʋdɛtɔɩ́ alɩ á, Yesu onutó lɛ́ba bɛlɩɩ́ amʋ́ nsɩnɛ́. Ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩwɩ ilwíi mlɩ.”†

37 Opúni letsií amʋ́, bɔwan. Ɩlɔbwɛ amʋ́ fɛ́ fúli bʋdewúun. 38 Ɩnʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ ifú nya, mlɩdɛ́ nwɛ́ɛn gyí mlɩ klʋntɔ alɩ? 39 Mlɩkɩ mɩ́ ɩbɩ, amlɩkɩ mɩ́ ayabiasɩ. Megyí mɩ́ onutó nɩ́? Mlɩkɩta mɩ́ amlɩkɩ. Fúli má ɔyʋlʋ́ʋ mʋ́a awú fɛ́ alɩá mbʋ.”

40 Brɛ́á ɔlɛblɩ́ asʋ́n ánfɩ tá á, ɔlɔpʋ mʋ ɩbɩ pʋ́ mʋ ayabi súná amʋ́. 41 Ansɩ́ lɛhɩɛ gyi amʋ́, asʋ́n ámʋ ɛ́ lɔ́wa amʋ́ wánwan. Mʋ́ sʋ bʋmohogyi ánɩ́ lɛ́lɛ́ mʋ nɩ. Ɩnʋ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩbʋ atogyihɛ kʋ nfɩ?” 42 Bɛha mʋ iye tɔhɛ́ itin kʋ, 43 ɔlɔhɔ mʋ́, wɩ́ mʋ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́ ɩnʋ.

44 Ɩnʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩ́nɩ gyí asʋ́n ánɩ́ nɛbláa mlɩ brɛ́á mbʋ mlɩ wá nɩ́. Nɛbláa mlɩ mbɛ́ɛ, ilehián ánɩ́ mɩ́ ɩwɩ asʋ́n kugyíkʋá bɔwanlɩ́n wá Mose Mbla, Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ nwʋlʋ́ pʋ́ Israelfɔ ɩlʋ ɔwʋlʋ́tɔ́ fɛ́ɛ́ bɛ́ba mʋ́tɔ́.”

45 Ɩnʋ olobwií amʋ́ agywɩɩn, mɛ́nɩ bónu Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ asɩ. 46 Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bɔwanlɩ́n tswɩ bɛɛ, Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) amʋ obówun ɩwɩɔsɩn, wú. Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a mʋ mʋ́ ɛkɛ sáásɩ́ tsú afúlitɔ. 47 Mʋ́ ɔma a, ahá bɛ́da Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan mɩ́ ɩdátɔ́ há ɔmá fɛ́ɛ́ bɛɛ bʋdámli klʋntɔ, fɛ́kɩ Bulu obési amʋ́ lakpan kíé amʋ́. Béfi mʋ́ asɩ tsú Yerusalem. 48 Mlɩgyí mɩ́ adansɩfɔ há asʋ́n ánfɩ nɩ́. 49 Nɔ́pʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ mɩ́ Sɩ́ lɛ́hɩɛ yáɩ́ há mlɩ ámʋ sɩ́sɩ́ mlɩ. Mʋ́ sʋ mlɩtsia wúlu anfɩtɔ alɩɩ yɔ́fʋn ɛkɛá Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ obótsu ɔsʋ́sʋ́ bá bɛha mlɩ túmi.”

Yesu Ɔsʋ́sʋ́ Yɔ

(Marko 16:19-20; Gyumagyihɛ 1:9-11)

50 Brɛ́á Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ tá á, ɔlɛkpa amʋ́ dálɩ, bɔyɔ Betania wúlutɔ. Ɩnʋ olotsu ɩbɩ fʋ́á, yúlá amʋ́. 51 Brɛ́á ɔdɛ amʋ́ yulá á, mʋa amʋ́nyɔ nsɩnɛ́ lɔ́wa ɩfɔ́ wa bɩ, Bulu lótsu mʋ ya ɔsʋ́sʋ́. 52 Ɩnʋ bɛda akpawunu súm mʋ, bɔpʋ ansigyí kpɔnkpɔntɩ yínkí yétsiá Yerusalem. 53 Betsiá yɔ́ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ brégyíbrɛ́, yɛ́kanfʋ́ Bulu.

* 1:33 Israelfɔ gyí Yakob abí-aná.

* 5:1 Genesaret paatɩ: Mʋ́ kɛ́n gyí Galilea ɔpʋ nɩ.

* 7:41 Sika ánfɩ igyi sika futútú lafanu (500) mʋ́a aduenu (50), igyi ɔha nkɛ lafanu (500) mʋ́a aduenu (50) ɩkɔká.

* 8:26 Gadarafɔ bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

† 8:31 Ɩlán klúklúúklúá ɩma ɔka gyí ɔŋɛ́ laláhɛ ɩsʋ ɔbɩtɩ́kpá.

* 9:55 Ɩ́nɩ bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Ɔbɛ́ɛ, “Mlɩméyín ɔŋɛ́ oduá ɩdɛ mlɩ kpa. Tsúfɛ́ Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ mɛ́ba ahá ɔmɔkpá, nkpa ɔhɔ́kpa ɔlɛba.”

† 9:60 Awupʋ́ gyí ahá ánɩ́ bawú ɔŋɛ́tɔ́.

* 10:1 Aduesienɔ́-nyɔ (72): Aduesienɔ́ (70) bʋ nwʋlʋ́ ámʋ akʋtɔ.

* 11:44 Yudafɔ amándɩ́ɛ́ ɔnɔ́ á, nɩ́ fɛtsá ntsánsʋ́ a, ifin lada fʋ. Mʋ́ sʋ bʋtɛkpá mʋ́ afá futútú, pʋ́hɩ́ɛ mʋ́ nsʋ.

* 12:1 Farisifɔ Bodobodotu-afá gyí amʋ́ afunu atosunáhɛ́. Kɩ Mateo 16:12.

* 17:4 Idesuná ánɩ́ tsé dʋ́dʋ́á ɔlɔpʋ ɩlá gyi fʋ.

† 17:14 Abʋbɩ ánɩ́ mlɩ ɩwɩ laplɩ́ɩ Mose mbla ɔkpasʋ.

‡ 17:32 Brɛ́á omobu Bulu, ɔlɛdamlí kɩ ɔma a, olemlí nfɔ́lɩsín. Kɩ Genesis 19:26.

§ 17:35-36 Mʋ́tɔ́ yée 36 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Nɩ́ ayin abanyɔ́ bʋdɛ agyʋ́má yɔ ndɔ kʋlɛtɔ á, Bulu obótsu ɔkʋlɛ sí ɔkʋlɛ.

* 19:29 Nfɔ-nyíbʋ igyi obubwí kʋá ɩbʋ mantáa Yerusalem, bʋtɛtɩ́ mʋ́ Olifbʋ.

* 22:42 Ntá-ɛwɛ ánfɩ igyi ɩwɩɔsɩn ánɩ́ Yesu obówun.

* 23:17-18 Mʋ́tɔ́ yée 17 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Katsʋn Nkɛ kugyíkʋtɔ á, lehián ánɩ́ Pilato obési obu ɔdɩpʋ́ ɔkʋlɛ ánɩ́ Yudafɔ ámʋ bʋdeklé há amʋ́.

† 23:31 Nɩ́ mɩ́ ánfɩ mɩ́ asʋ́n da ɔkpa ánfɩ kʋ́ráá bʋdɛbwɛ alɩ á, nkálɩ Bulu ɔbɔ́bwɛ ahá ánɩ́ bégyi pɔ́n mʋ ansɩ́tɔ́?

‡ 23:34 Mʋ́tɔ́ yée 34 ɩma nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

* 24:12 Mʋ́tɔ́ yée 12 ɩma nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

† 24:36 Ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩwɩ ilwíi mlɩ.” ɩma nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

Yohane

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

Asʋn Wankláán Ánɩ́

Yohane

Lɔ́wanlɩ́n

1

1 Asa ɔyɩ́ lɛbɛlɩn a, Asʋ́n ámʋ bʋ ɩnʋ. Asʋ́n ámʋ mʋa Bulu bʋ ɩnʋ. Asʋ́n ámʋ gyí Bulu.

Asʋ́n Ánɩ́ Ɩtɛhá Nkpa

2 Asʋ́n ámʋ mʋa Bulu bʋ ɩnʋ asa ɔyɩ́ lɛbɛlɩn. 3 Mʋsʋ́ Bulu lɔ́tsʋn bwɛ tógyítɔ́. Tɔtɔɔtɔ má ɩnʋá Bulu lɔ́bwɛ tsʋn mʋ ɔma. 4 Mʋtɔ nkpa itsú. Nkpa ámʋ tɔ́pʋ́ wankɩ ba ahá fɛ́ɛ́ nɩ́. 5 Wankɩ anfɩ tɔwánkɩ́ oklúntɔ, támɛ oklún mɔ́kʋ́gyi mʋ́sʋ́ kɩ.

6 Bulu lɔ́wa oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Yohane* sɩ́sɩ́. 7 Ɔlɛba bɛbláa ahá wankɩ amʋ ɩwɩ asʋ́n, mɛ́nɩ ahá fɛ́ɛ́ bɔ́hɔ asʋ́n ámʋsʋ gyi. 8 Megyí Yohane onutó gyí wankɩ amʋ. Mʋ mʋ́ wankɩ amʋ ɩwɩ asʋ́n ɔlɛba bɛbláa ahá. 9 Ɔhá ámʋ́ʋ́ ogyi wankɩ onutó, ɔtɔwánkɩ́ há ɔhagyíɔha amʋ ɔbá ɔyɩ́tɔ́.

10 Ɔbʋ ɔyɩ́ ánfɩtɔ. Mʋsʋ́ Bulu lɔ́tsʋn bwɛ ɔyɩ́, támɛ ɔyɩ́ ánfɩtɔ atsiápʋ́ bʋmɛbɩ mʋ. 11 Ɔlɛba mʋ onutó ɔmátɔ́, támɛ mʋ pɩ bʋmɔhɔ mʋ. 12 Támɛ ɔlɛha ahá ánɩ́ bɔhɔ mʋ, hɔ mʋ gyi fɛ́ɛ́ ɔkpa ánɩ́ bʋbwɛ́ɛ Bulu abí. 13 Amʋ́ Bulu abí bwɛ motsú ɩlɩ́ntɔ, ntɛ́ɛ nyankpʋsa apɛ́bwɛtɔ, ntɛ́ɛ oyin ɔwɔ́lɩ ɔkpasʋ. Mboún Bulu onutó lɔ́bwɛ amʋ́ mʋ abí.

14 Asʋ́n ámʋ lébemlí nyankpʋsa, oletsiá anɩtɔ. Awɩtɔlɛ pʋ́ ɔnɔkwalɩ sɔ́ɔ́n létsiá mʋtɔ. Anɩlówun mʋ numnyam. Mʋ Sɩ lɔ́wa mʋ numnyam amʋ, tsúfɛ́ Obí ɔkʋkʋ́nʋ́ ɔkʋlɛ pɛ́ ogyi há mʋ.

15 Yohane lɛ́lɛ mʋ súná, tɔ́ɩ́ tsú mʋ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ, “Ɔ́nɩ ɩwɩ asʋ́n nɛblɩ́ mbɛ́ɛ, ‘Ɔhá ámʋ́ʋ́ obuo mɩ ɔbá ámʋ dʋn mɩ, tsúfɛ́ ɔbʋ ɩnʋ asa bɔkwɩɩ́ mɩ́’ ” nɩ́.

16 Mʋ awɩtɔlɛ ɩtsɔ. Ɩ́nɩ sʋ́ ɔdɛ awɩtɔlɛ tsɔtsɔɔtsɔ ánfɩ wa há anɩ fɛ́ɛ́ nɩ́. 17 Mosesʋ Bulu mbla ámʋ ná ɩlɛba, támɛ ɔnɔkwalɩ mʋ́a awɩtɔlɛ mʋ́ ɩna anɩ Wíe Yesu Kristosʋ ɩlɛba. 18 Ɔhaa mɔ́kʋ́wun Bulu kɩ. Obí ɔkʋkʋ́nʋ́ ɔkʋlɛ pɛ́, mʋ onutó ogyi Bulu, otsie Ɔsɩ́ ámʋ gyɔpɩsʋ, Ɔsɩ́ ámʋ tɛhɩ́ɛ́ kle mʋ asʋ́n ámʋ, nkʋlɛ labláa anɩ alɩá Bulu gyí.

Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane Bulu Asʋ́n Ɔkanda

(Mateo 3:1-12; Marko 1:1-8; Luka 3:1-18)

19-20  Yudafɔ ahandɛ ánɩ́ bʋbʋ Yerusalem bɔwa Bulu igyí ahapʋ́ pʋ́ Lewifɔ Yohane wá bɛɛ bʋyɛ́fɩtɛ́ mʋ bɛɛ, ma ogyi? Yohane mési asʋansʋ ŋáín amʋ́. Ɔlɛlɛ bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí mɩ́gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ).” 21 Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Mʋ́mʋ́ fʋ́gyí ma? Fʋ́gyí Elia?”

Ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí mɩ́gyí Elia.”

Bɛtrá fɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Fʋ́gyí Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ ɔbɛ́ba amʋ?”

Ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ó-o.”

22 Mʋ́ʋ́ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Ma fʋhɩ́ɛ́ fʋgyi? Bla anɩ, mɛ́nɩ abɛ́yɛ́bláa ahá ámʋ́ʋ́ bɔwa anɩ ámʋ. Nkálɩ fʋ́dɛblɩ́ tsú fʋ́ onutó ɩwɩ?”

23 Yohane lɔ́pʋ asʋ́n ánɩ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia lɛ́blɩ́ tswɩ lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ,

“Mɩ́gyí ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔdɛkplʋ́n dimbísʋ́ ɔbɛ́ɛ,

‘Mlɩtswii anɩ Wíe ɩkpa ámʋ ha mʋ’ amʋ nɩ.”

24-25 Ɩnʋ Farisifɔ akʋá bɔwa Yohane wá ɛ́ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Nɩ́ megyí fʋ́gyí Kristo amʋ, megyí fʋ́gyí Elia ntɛ́ɛ Bulu Ɔnɔ́sʋ́ Ɔtɔɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ ɔbɛ́ba amʋ ɛ́ á, ntogyi sʋ́ fʋdɛ ahá asú bɔ?” 26 Yohane lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntsu ndɛpʋbɔ́ ahá asú, támɛ ɔha ɔkʋ bʋ mlɩtɔ nfɩ, mlɩméyín mʋ. 27 Mʋgyí ɔhá ánɩ́ obuo mɩ ɔbá nɩ́. Mmɔfʋn ánɩ́ nɛ́sankɩ́ mʋ ntʋkʋta ɔfɛ́ kpán.”

28 Asʋ́n ánfɩ fɛ́ɛ́ lɛ́ba Yordan ntsu ɔbɩn Betania wúlutɔ. Ɩnʋ́ Yohane létsiá bɔ́ ahá asú nɩ́.

Bulu Okúfabi

29 Ɔyɩ kɛhɛ a, Yohane lówun ánɩ́ Yesu ná ɔbá mʋ wá. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa ahá ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ, Bulu Okúfabi amʋ ɔbá á. Mʋsʋ́ Bulu tɔtsʋn sí ɔyɩ́tɔ́ ahá lakpan kíé amʋ́ nɩ́! 30 Mʋ ɩwɩ asʋ́n nɛblɩ́ mbɛ́ɛ, ‘Ɔkʋ buo mɩ ɔbá. Ɔdʋn mɩ, tsúfɛ́ ɔbʋ ɩnʋ asa bɔkwɩɩ́ mɩ́’ nɩ́. 31 Mɩ́ onutó mmeyín mʋ, támɛ nɛba ndɛ ahá asú bɔ, mɛ́nɩ Israelfɔ bɛ́bɩ ɔhá ánɩ́ ogyi.”

32 Yohane lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nowun Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ, ɔlɛkplɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ fɛ́ abrɔ́dʋma bogyonká mʋsʋ. 33 Mɩ́ onutó mmeyín mʋ, támɛ Bulu lɔ́wa mɩ́ ɔbɛ́ɛ mbá bɔpʋ ntsu bɔ ahá asú. Mʋlɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Ɔhá ámʋ́ʋ́ fówun Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɔbɛ́kplɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ bogyonká mʋsʋ ámʋ ɔbɔ́pʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ bɔ́ ahá asú nɩ́.’ 34 Nawun ánɩ́ ɩlaba mʋ́tɔ́. Mʋ́ sʋ ndɛ mʋ ɩwɩ adánsɩɛ gyí mbɛ́ɛ, mʋgyí Bulu mʋ Bi ámʋ nɩ.”

Yesu Akasɩ́pʋ́ Agyankpapʋ

35 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, Yohane mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ abanyɔ́ bɛsankí ba ɩnʋ. 36 Brɛ́á Yohane lówun Yesu dɛ́tsʋ́ʋn a, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ, Bulu Okúfabi amʋ ná ɩnʋ á.”

37 Akasɩ́pʋ́ abanyɔ́ ámʋ bonu asʋ́n ánfɩ. Mʋ́ sʋ bɛkplá buo Yesu. 38 Yesu lɛ́damlí kɩ wun ánɩ́ bʋbuo mʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ mlɩdédunká?”

Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, nkʋ́nʋ fʋtsie?”

39 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩba bɛkɩ.” Mʋ́ sʋ ayin abanyɔ́ ámʋ bobuo Yesu yɛ́kɩ mʋ otsiákpá. Ɩbɔ́bwɛ fɛ́ ntʋ́pwɛ dɔnatɔ. Betsiá mʋ wá tá owí.

40 Ayin ámʋ́ʋ́ bonu asʋ́n ánɩ́ Yohane lɛ́blɩ́ tsú Yesu ɩwɩ, bɛkplá buo Yesu amʋtɔ ɔkʋlɛ gyí Simon Petro mʋ pio Andrea. 41 Mʋ́ ɔma a, ɩtɔ gyankpapʋá Andrea lɔ́bwɛ gyí, oloyódunká mʋ pio Simon, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Anɩlawun Mesia.” (Mʋ́ asɩ gyí, “Kristo”, ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ.)† 42 Ɩnʋ ɔlɛkpa Simon ba Yesu wá.

Yesu lɛ́kɩ mʋ díín, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́gyí Yohane mʋ bi Simon nɩ. Tsú ndɛ pʋ́ya a, bɛ́tɩ fʋ́ Kefa.” (Griiki ɔblɩ́tɔ “Petro.” Mʋ́ asɩ gyí, “Bʋtá.”)

Filipo Mʋa Nataniel Tɩ

43 Ɔyɩ́ kɛhɛ a, Yesu lɔ́bwɛ ɔbɛ́ɛ mɔ́yɔ Galilea ɔmátɔ́, olowun Filipo. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa Filipo ɔbɛ́ɛ, “Buo mɩ.” 44 Filipo otsú Betsaida, Andrea mʋa Petro wúlutɔ. 45 Filipo lówun Nataniel, ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Anɩlawun oyin ámʋ́ʋ́ Mose lɔ́wanlɩ́n mʋ ɩwɩ asʋ́n wá Bulu mbla ámʋtɔ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ ɛ́ bɔwanlɩ́n mʋ ɩwɩ asʋ́n ámʋ. Mʋ dá gyí Yesu. Mʋ sɩ gyí Yosef, otsú Nasaret wúlutɔ.”

46 Nataniel lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɩtɔ yilé kʋ bɛ́talɩ́ dalɩ tsu Nasaret wúlutɔ?”

Filipo lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ba afʋbɛkɩ.”

47 Brɛ́á Yesu lówun Nataniel ɔbá mʋ wá á, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Israelyin onutónutó nɩ́. Afunu kʋkʋ ma mʋtɔ.”

48 Nataniel lɛ́fɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ lɔbwɛ fɛbɩ mɩ́?”

Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nowun fʋ brɛ́á fʋbʋ pɔntɔ-oyí ámʋ asɩ ɩnʋ, asa Filipo lɛ́bɛtɩ fʋ́.”

49 Nataniel lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, fʋ́gyí Bulu mʋ Bi Israel Owíe amʋ nɩ.”

50 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Alɩ ámʋ́ʋ́ nabláa fʋ mbɛ́ɛ, nowun fʋ pɔntɔ-oyí ámʋ asɩ ámʋ sʋ fahogyi? Fówun ofúla ánɩ́ ɩdʋn ɩ́nɩ.” 51 Yesu lɛ́trá bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, mlówun ánɩ́ ɔsʋ́sʋ́ lafínkí, Bulu-abɔpʋ bʋdɛ ɔsʋ́sʋ́ yɔ yínkí bá Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋsʋ.”

2

Ɔkátsiá Kana Wúlutɔ

1 Ɛkɛ sáásɩ́ a, betsiá ɔká Kana wúlu ánɩ́ ɩbʋ Galilea ɔmátɔ́. Yesu mʋ yin bʋ ɩnʋ. 2 Bɛtɩ Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ ɛ́ mʋ́ asɩ. 3 Brɛ́á amʋ́ ntá lɛta á, Yesu mʋ yin lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bʋtráa bʋma ntá.”

4 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Amʋ́ yín, yɛ́ɛ megyí mɩ́ asʋ́n igyi o! Mɩ́ brɛ́ mɔkʋ́nyá fʋn.”

5 Mʋ yin lɛ́bláa wóyí ámʋtɔ asúmpʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩbwɛ dɩnka asʋ́ngyíasʋ́n ánɩ́ ɔbɛ́bláa mlɩsʋ.”

6  Yudafɔ bʋtɔfwɩ́ ɩwɩ amʋ́ amándɩ́ɛ́ ɔkpasʋ. Mʋ́ sʋ bɔpʋ awʋndɩ akpɔnkpɔɔnkpɔntɩ asie yáɩ́ wóyí ámʋtɔ. 7 Yesu lɛ́bláa ɩnʋ asúmpʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩsa ntsu bʋla awʋndɩ ámʋ fɛ́ɛ́.” Lɛ́lɛ́ bɛsa. 8 Ɩnʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩsa ɩkʋ ya nkɛsʋ ɔkɩ́pʋ amʋ.” Bɛsa ya mʋ. 9 Ɔlɛda mʋ́ ɔnɔ́ á, ɩladámlí bwɛ́ ntá. Omeyín ɔtɩ́nɛ́á benya ntá ámʋ tsú. (Támɛ asúmpʋ́ amʋ mʋ́ bʋyin.) Ɩnʋ ɔlɛtɩ ɔká otsiápʋ amʋ ya ɩtsɛ́tɔ́, 10 ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nta wankláán ɔhagyíɔha tegyankpá yáɩ́. Nɩ́ bonu mʋ́ tá asa bʋtɔpʋ́ mʋ́á ɩma alɛ ba. Támɛ fʋ́ mʋ́ fapʋ́ wankláán ámʋ yáɩ́ bɔfʋn séi.”

11 Ɩ́nɩ gyí osúna gyankpapʋ ánɩ́ Yesu lɔ́bwɛ nɩ́. Ɔlɔbwɛ mʋ́ Kana ánɩ́ ɩbʋ Galilea ɔmátɔ́, pʋ́lɛ́ mʋ numnyam ɔwan. Ɩlɛha mʋ akasɩ́pʋ́ bɔhɔ mʋ gyi.

12 Ɩ́nɩ ɔma a, Yesu mʋa mʋ yin, mʋ apíó pʋ́ mʋ akasɩ́pʋ́ bɔyɔ Kapernaum wúlutɔ, yétsiá ɩnʋ nkɛ kpalobí.

Yesu Bulu Ɔtswɛ́kpa Yɔ

(Mateo 21:12-13; Marko 11:15-17; Luka 19:45-46)

13 Brɛ́á nkɛá Yudafɔ bɔ́pʋgyi Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ lowie wóyí tá á, Yesu lɔ́dʋ yɔ́ Yerusalem. 14 Ɔlɔyɔ Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ wunsɩnɛ́sʋ́ yówun ánɩ́ ahá bʋdɛ nnantswie, akúfa pʋ́ abrɔ́dʋma fɛ. Olowun akʋ ɛ́ bʋtsie mpʋ́nʋ́asɩ bʋdɛ kɔ́ba tsɛ́ɛ. 15 Ɩnʋ ɔlɔbwɛ mplɩ, wíé amʋ́tɔ́, gyáa amʋ́a mbwɩ ámʋ fɛ́ɛ́ dálɩ. Olowutá kɔ́ba atsɛ́pʋ amʋ mpʋ́nʋ́ dá, dá amʋ́ kɔ́ba sáɩ́n. 16 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa abrɔ́dʋma afɛpʋ́ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlɛ amʋ́ nfɩ! Mlɩmápʋ mɩ́ Sɩ́ wóyítɔ́ bwɛ́ mlɩ ibíá ogyíkpá.” 17 Ɩ́nɩá ɩlɛba alɩ sʋ á, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛkaɩ́n Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ anfɩsʋ. “Fʋ́ osúmkpá amʋ asʋ́n ɩhɩ́ɛ́ igyi mɩ́ asʋnbogya.”

18 Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛba Yesu wá bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Osúna mɔmʋ fɔ́bwɛ pʋ́súná anɩ ánɩ́ Bulu túmitɔ fʋ́dɛ ɩ́nɩ bwɛ?”

19 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩbwie Bulu ɔtswɛ́kpa anfɩ, nɔ́pʋ nkɛnsá yí mʋ́.”

20 Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Nfí adʋana-sie kɛ́kɛ́ bɔpʋyi obu ánfɩ. Mʋ́ fʋ́ mʋ́ fɛɛ, fɔ́pʋ nkɛnsá yí mʋ́?”

21 Támɛ mʋ nyankpʋsa-oyí ɩwɩ asʋ́n ɔdɛblɩ́, megyí Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ. 22 Brɛ́á Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ ɔma a, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛkaɩ́n ánɩ́ ɔlɛblɩ́ asʋ́n ánfɩ. Mʋ́ sʋ bɔhɔ Bulu asʋ́n pʋ́ Yesu asʋn blɩ́hɛ́ amʋsʋ gyi.

Yesu Yin Nyankpʋsa Klʋntɔ

23 Yesu lɔ́bwɛ osúna tsɔtsɔɔtsɔ Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ ámʋtɔ brɛ́á ɔbʋ Yerusalem, ahá tsɔtsɔɔtsɔ bowun. Mʋ́ sʋ bɔhɔ mʋ gyi. 24 Támɛ Yesu mɔ́pʋ ansɩ́ dɩ́nká amʋ́sʋ́, tsúfɛ́ oyin alɩá amʋ́ fɛ́ɛ́ bʋgyi. 25 Mehián ánɩ́ ɔhaa ɔbɛ́bláa mʋ ɔha ɩwɩ asʋ́n, tsúfɛ́ mʋ onutó oyin asʋ́n ánɩ́ ɩbʋ nyankpʋsa klʋntɔ.

3

Yesu Mʋa Nikodemo

1  Yudafɔ ɔhandɛ ɔkʋ létsiá, bʋtɛtɩ́ mʋ Nikodemo. Farisiyin ogyi. 2 Ɔlɛba Yesu wá ɛkɛ ɔkʋ onyé bɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́, anɩyin ánɩ́ Bulu lɔ́wa fʋ́ sɩ́sɩ́ fɛ́ atɔ́ osunápʋ́. Tsúfɛ́ ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ osúna anfɩ fʋ́dɛbwɛ ánfɩ, nɩ́ Bulu móbúo mʋ.”

3 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ fʋ́ bláa, ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ nyá Bulu ogyi iwíe mʋsʋ, nkɛ́tɩ balákwɩ́ɩ́ mʋ.”

4 Nikodemo lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ́ bɛ́lakwɩ́ɩ́ ɔhá ánɩ́ aladan? Ɔbɛ́talɩ́ sánkí wíé mʋ yin iputɔ, ɔbɛ́lakwɩ́ɩ́ mʋ?”

5 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ fʋ́ bláa. Nɩ́ bʋmɛlakwɩ́ɩ́ ɔkʋ tsʋn ntsu mʋ́a Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́tɔ á, ɔmɛ́ɛtalɩ́ wíé Bulu iwíegyí ámʋtɔ. 6 Ɔyʋlʋ́ʋ nkpa itsú nyankpʋsatɔ, ɔŋɛ́tɔ́ klɛ́ ɛ́ itsú Bulu Ɔŋɛ́tɔ́. 7 Mʋ́ sʋ máha mʋ́ ɩwa fʋ́ wánwan ánɩ́ nabláa fʋ mbɛ́ɛ, ilehián ánɩ́ bɛ́lakwɩ́ɩ́ mlɩ. 8 Afú tɔtsʋn yɔ ɔtɩ́nɛ́á ideklé. Fʋtonú mʋ́ nka, támɛ fʋmeyín ɔtɩ́nɛ́á itsú pʋ́ ɔtɩ́nɛ́á ɩyɔ́. Alɩ kɛ́n igyi há ɔhagyíɔha ánɩ́ bakwɩ́ɩ́ mʋ tsú Ɔŋɛ́ ámʋtɔ nɩ́.”*

9 Nikodemo lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ngya ntɔ asʋ́n nɩ́?”

10 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Israelfɔ osunápʋ́ yilé fʋ́gyi, mʋ́ fɛɛ fʋmɔkʋ́nú asʋ́n ánfɩ asɩ? 11 Ɔnɔkwalɩ ndɛ fʋ́ bláa. Tɔ́á anɩyin ɩwɩ anɩdɛ́tɔɩ́ tsú, tɔ́á anɩlawun ɛ́ ɩwɩ anɩdɛ́ adánsɩɛ gyí, támɛ mlɩtamahɔ anɩ asʋ́n ámʋ. 12 Nɩ́ nɛbláa mlɩ tɔ́á ɩdɛ mʋ́sʋ́ yɔ ɔyɩ́ ánfɩtɔ, mlɩmóhogyi a, nkálɩ ɩbɔ́bwɛ nɛbláa mlɩ tɔ́á ɩdɛ mʋ́sʋ́ yɔ ɔsʋ́sʋ́ mboún mlóhogyi? 13 Ɔhaa mɔ́kʋ́dʋ́ yɔ́ ɔsʋ́sʋ́ ɩnʋ kɩ, nkɛ́tɩ Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ́ʋ́ olotsu ɩnʋ ba amʋ.

14 “Alɩ ámʋ́ʋ́ Mose lɔ́pʋ kɔɔ́brɩ ɩwɔ síán oyísʋ́, tsú mʋ́ lɩ́ɩ́ dimbísʋ́ ɩnʋ ámʋ a, alɩ kɛ́n ilehián ánɩ́ bɛ́da Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ mántá oyísʋ́, tsú mʋ́ lɩ́ɩ́,† 15 mɛ́nɩ ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mʋ gyi obénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá nɩ́. 16 Tsúfɛ́ dwɛ́ Bulu lɛ́hɩɛ dwɛ́ anyánkpʋ́sa. Mʋ́ sʋ ɔlɔpʋ mʋ Bi ɔkʋkʋ́nʋ́ ɔkʋlɛ pɛ́ ámʋ há, mɛ́nɩ ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mʋ gyi omóowu, mboún obénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 17 Bulu mɔ́pʋ mʋ Bi ámʋ sɩ́sɩ́ ɔyɩ́ ánfɩtɔ ɔbɛ́ɛ, ɔbá begyi ahá asʋ́n, ɔha ahá ɩpɔ́n, mboún ɔbɛ́ɛ, ɔbá bɔhɔ ahá nkpa.

18 “Ɔhá ánɩ́ ɔlɔhɔ mʋ Bi ámʋ gyi lagyi asʋ. Ɔhá ánɩ́ ɔmɔhɔ mʋ Bi ámʋ gyi a, Bulu lahá mʋ ɩpɔ́n dodo, tsúfɛ́ ɔmɔhɔ mʋ Bi ɔkʋlɛ pɛ́ ámʋ gyi. 19 Alɩá ɔbɛ́ha ɩpɔ́n ámʋ gyí, wankɩ amʋ laba ɔyɩ́tɔ́, támɛ ahá bɔdwɛ oklún dʋn wankɩ amʋ, tsúfɛ́ lalahɛ abwɛpʋ́ bʋgyi. 20 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ lalahɛ tolú wankɩ amʋ. Ɔtamakpʋ́kpɛ́ mantáa mʋ́, tsúfɛ́ ɔdɛ ifú nya ánɩ́ mʋ bwɛhɛ́ bɛ́lɩn ɔwan. 21 Támɛ ɔhá ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ yilé tɛhá wankɩ amʋ tɔwánkɩ́ wʋ́lɩ́ mʋsʋ, mɛ́nɩ ahá bówun ánɩ́ Bulu apɛ́ ɔdɛbwɛ.”

Yesu Mʋa Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane

22 Ɩ́nɩ ɔma a, Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɛdalɩ Yerusalem yɔ́ Yudea ɔmátɔ́. Betsiá ɩnʋ kpalobí, oletsiá bɔ ahá asú. 23 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Yohane ɛ́ dɛ́ ahá asú bɔ Aenon nsáɩntɔ, mantáa Salim wúlu. Tsúfɛ́ ntsu dada nsɩnɛ́ ɩnʋ. Ahá betsiá yɔ́ mʋ wá, oletsiá bɔ́ amʋ́ asú. 24 (Bʋmɔkʋ́nyá kɩ́tá Yohane tswɩ obu alɩ brɛ́ ámʋtɔ.)

25 Ɩwɩgyʋráa ɩwɩ nwɛ́ɛngyí kʋ lɛba Yohane akasɩ́pʋ́ pʋ́ Yudayin ɔkʋ nsɩnɛ́. 26 Ɩnʋ Yohane akasɩ́pʋ́ bɔyɔ mʋ wá yɛ́bláa mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, yɛ́ɛ fakáɩ́n oyin ámʋ́ʋ́ fʋ́a mʋnyɔ mlɩlétsiá Yordan bʋnkpa ɔbɩn, fegyi mʋ ɩwɩ adánsɩɛ wankláán ámʋsʋ? Ɔdɛ ahá asú bɔ, ahá fɛ́ɛ́ bʋdɛ mʋ wá yɔ.”

27 Yohane lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ tɔtɔ, nkɛ́tɩ Bulu lahá mʋ ɔkpa. 28 Mlɩ onutó mlɛ́talɩ́ gyi mɩ adánsɩɛ ánɩ́ nɛbláa mlɩ mbɛ́ɛ, ‘Megyí mɩ́gyí Kristo amʋ, támɛ Bulu lɔ́wa mɩ́ gya mʋ nkpá.’ ” 29 Ɩnʋ ɔlɛha amʋ́ yébi ɔbɛ́ɛ, “Ɔká otsiápʋ bʋ́ mʋ ka. Ɔká otsiápʋ amʋ mʋ nyawie ɛ́ tetsíá ɔká otsiákpá ɩnʋ, mɛ́nɩ ansɩ́ bégyi mʋ nɩ́ onú mʋ nyawie amʋ ɔmɛ. Alɩ kɛ́n ansɩ́ dɛ mɩ́ gyí séi nɩ́. 30 Mɩ́ atʋmabi bɛ́ta wíé mʋ klɛtɔ.”

Ɔhá Ánɩ́ Olotsu Ɔsʋ́sʋ́ Ba

31 Ɔhá ámʋ́ʋ́ otsú ɔsʋ́sʋ́ ámʋ dʋn ɔhagyíɔha. Ɔhá ánɩ́ otsú ɔsʋlʋ́sʋ ɛ́ gyí ɔsʋlʋ́sʋ ɔha. Ɔsʋlʋ́sʋ asʋ́n ɔtɛblɩ́, támɛ ɔhá ánɩ́ otsú ɔsʋ́sʋ́ dʋn ɔhagyíɔha. 32 Otegyi tɔ́á alawun pʋ́ tɔ́á alanú ɩwɩ adánsɩɛ, ɔhaa tamahɔ mʋ asʋn blɩ́hɛ́. 33 Támɛ ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mʋ asʋn blɩ́hɛ́sʋ gyi dɛ́ mʋ́sʋ́ si ánɩ́ Bulu asʋ́n igyi ɔnɔkwalɩ. 34 Ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́wa ámʋ tɛlɛ́ Bulu asʋ́n blɩ́, tsúfɛ́ Bulu tɔpʋ́ Ɔŋɛ́ ámʋ bʋ́lá mʋtɔ. 35 Ɔsɩ́ ámʋ tɔdwɛ́ mʋ Bi ámʋ, alapʋ́ túmi fɛ́ɛ́ wá mʋ ɩbɩtɔ. 36 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mʋ Bi ámʋ gyi bʋ nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔmɔhɔ mʋ gyi má nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Bulu ɩsʋbɩtɩ́ ɛ́ ɩdɩn mʋsʋ.

4

Yesu Mʋa Samariayintse Ɔkʋ

1  Farisifɔ bonu ánɩ́ Yesu dɛ́ abúopʋ nya, bɔ́ amʋ́ asú dʋn Yohane. 2 (Támɛ megyí Yesu onutó dɛ́ amʋ́ bɔ. Mʋ akasɩ́pʋ́ dɛ́ amʋ́ bɔ.) 3 Brɛ́á Yesu lɛ́bɩ ánɩ́ Farisifɔ ámʋ banú asʋ́n ánfɩ á, ɔlɛdalɩ Yudea ɔmátɔ́ yínkí yɔ́ Galilea ɔmátɔ́. 4 Támɛ lehián ánɩ́ ɔbɔ́tsʋn Samariafɔ ɔsʋlʋ́sʋ.

5 Yesu lóyówie Sikar ánɩ́ igyi Samaria wúlu kʋtɔ. Wúlu anfɩ bʋ mantáa ɔsʋlʋ́ʋ kʋá Yakob lɔ́pʋhá mʋ bi Yosef bɩ́mbɩ́ ámʋ. 6 Ɩnʋ́ Yakob ibún bʋ nɩ. Ɔkpa ámʋ bʋ ɩfɔ́. Mʋ́ sʋ Yesu lótsutsúa obowie ɩnʋ á, ɩlapíán mʋ. Mʋ́ sʋ oletsiá ibún ámʋ asɩ. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, ɩlabwɛ́ fɛ́ ɔpawísʋ́.

7 Ɩnʋ á, Samariayintse ɔkʋ lɛ́ba ntsu ɔsakpá. Yesu lɔ́kʋlɩ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nobwíí ɩpa, ha mɩ́ ntsu annu.” 8 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Yesu akasɩ́pʋ́ bɔyɔ́ wúlutɔ yɔ́hɔ atogyihɛ.

9 Yudafɔ bʋtamapʋ́ ɩbɩ da Samariafɔ nwɛ núu ntsu. Mʋ́ sʋ ɔtsɩ ámʋ lɛ́fɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Yudayin fʋgyi, mɩ́ ɛ́ Samariayintse ngyi. Nkálɩ igyi sʋ́ fʋdɛ mɩ́ ntsu kʋlɩ́?”

10 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ fʋyin Bulu atokiehɛ́ pʋ́ ɔhá ánɩ́ ɔdɛ fʋ́ ntsu kʋlɩ́ á, tɛkɩ fɔ́kʋlɩ́ mʋ, ɔbɛ́ha fʋ́ ntsu ánɩ́ ɩtɛhá nkpa.”

11 Ɔtsɩ ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ sɩ́, fʋmɛdɛ́ ɔfɛ́, ibún ánfɩtɔ ɛ́ bʋ oklú. Nkʋ́nʋ fénya ntsu ánɩ́ ɩtɛhá nkpa? 12 Fʋ́dʋn anɩ náin Yakob ánɩ́ olokwi ibún ánfɩ há anɩ, mʋa mʋ abí pʋ́ amʋ́ mbwɩ bonu ntsu mʋ́tɔ́?”

13 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔmɛwʋ́lɩ bɛ́lakɩ́tá ɔhagyíɔha ánɩ́ otonu ibún ánfɩtɔ ntsu. 14 Támɛ ɔhagyíɔha ánɩ́ obónu ntsuá nɛ́ha mʋ a, ɔmɛwʋ́lɩ mɛ́ɛtrá kɩtá mʋ ɛkɛkɛɛkɛ. Ntsu ámʋ́ʋ́ nɛ́ha mʋ amʋ ɩbɛ́damlí ntsu ɔwɩ́kpa mʋtɔ ánɩ́ ɩbɛ́lɩn ha nkpa ánɩ́ ɩtamatá.”

15 Ɔtsɩ ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ sɩ́, ha mɩ́ ntsu ánfɩ kʋ, mɛ́nɩ ɔmɛwʋ́lɩ mɛ́ɛtrá kɩtá mɩ́, mmɛ́ɛtrá ba nfɩ ɛ́ bɛsa ntsu.”

16 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yɛtɩ fʋ́ kúlu amlɩba.”

17 Ɔtsɩ ámʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mma okúlu.”

Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ igyi fablɩ́ ánɩ́ fʋma okúlu. 18 Tsúfɛ́ fatsía akúlu tse nu kɩ. Mégyí fʋ́ kúlu gyí oyin ámʋ́ʋ́ fʋ́a mʋnyɔ mlɩná séi ámʋ ɛ́. Fawá ɔnɔkwalɩ.”

19 Mʋ́ʋ́ ɔtsɩ ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ sɩ́, nawun ánɩ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ fʋgyi. 20 Anɩ anáin Samariafɔ bosúm Bulu ɩbʋ ánfɩsʋ, támɛ mlɩ Yudafɔ mʋ́ mlɩaa Yerusalem kóún lehián ánɩ́ ɔhagyíɔha obósum Bulu.”

21 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔtsɩ, hɔ mɩ́ asʋ́n ánfɩsʋ gyi. Brɛ́ kʋ bɛ́ba ánɩ́ ahá bʋmɛ́ɛtrá súm Ɔsɩ́ ámʋ ɩbʋ ánfɩsʋ ntɛ́ɛ Yerusalem. 22 Mlɩ Samariafɔ mlɩméyín ɔhá ánɩ́ mlɩdésum. Anɩ Yudafɔ mʋ́ anɩyin ɔhá ánɩ́ anɩdésum, tsúfɛ́ Yudafɔsʋ ɩna nkpahɔ́ɔ lɛba ɔyɩ́tɔ́. 23 Brɛ́ ɩbá, ɩlafʋn ta ánɩ́ Bulu asúmpʋ́ anɔkwalɩpʋ bósum Ɔsɩ́ ámʋ ɔŋɛ́tɔ́ pʋ́ ɔnɔkwalɩsʋ. Tsúfɛ́ ahá ánfɩ odu Ɔsɩ́ ámʋ dédunká ɔbɛ́ɛ bʋsúm mʋ nɩ. 24 Ɔŋɛ́ Bulu gyí. Mʋ́ sʋ ilehián ánɩ́ ahá ánɩ́ bʋtosúm mʋ bósum mʋ ɔŋɛ́tɔ́ pʋ́ ɔnɔkwalɩsʋ.”

25 Ɔtsɩ ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nyin ánɩ́ Mesia*, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) ɔbɛ́ba. Nɩ́ ɔbá á, ɔbɛ́lɛ asʋ́ngyíasʋ́n asɩ súná anɩ.”

26 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ ánfɩ ndɛ fʋ́ asʋ́n bláa anfɩ gyí Kristo amʋ nɩ.”

27 Ɩnʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛsankí tsú wúlutɔ ba bɔtʋ amʋ́. Ɩlɔwa amʋ́ wánwan ánɩ́ bawun Yesu mʋa ɔtsɩ bʋlɩɩ́ bʋdɛtɔɩ́. Támɛ amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ mɛ́talɩ́ fɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ fʋdedunká tsú mʋ wá, ntɛ́ɛ ntogyi sʋ́ fʋ́a ɔtsɩ ámʋ mlɩdɛ́tɔɩ́?”

28 Ɔtsɩ ámʋ lési mʋ ɔlɔ́ yáɩ́ ɩnʋ, yínkí yɔ́ wúlutɔ yɛ́bláa ahá ɔbɛ́ɛ, 29 “Mlɩba amlɩbɛkɩ oyin ɔkʋá alabláa mɩ tɔ́á nabwɛ́ kɩ fɛ́ɛ́. Mlɩlahogyi mlɩaa, megyí Kristo amʋ nɩ?” 30 Mʋ́ sʋ ahá bɛdalɩ tsu wúlu amʋtɔ bɛkɩ Yesu.

31 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, mʋ akasɩ́pʋ́ ámʋ bʋdɛ mʋ kokóli bɛɛ, ogyíi atɔ́.

32 Támɛ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mbʋ tɔ́á négyi, mlɩméyín mʋ́ ɩwɩ kʋkʋʋkʋ.”

33 Mʋ́ sʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Ntɛ́ɛ ɔkʋ labɛha mʋ tɔkʋ alagyi?”

34 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ atogyihɛ gyí ánɩ́ nɔ́bwɛ tɔ́á ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ ɔbɛ́ɛ mbwɛ́ɛ, ammɔ mʋ́ ɔnɔ́. 35 Yɛ́ɛ mlɩtɛblɩ́ mlɩaa, ‘Tsra ana pɛ́ lasí ayó tɩ́nbɩ bɔ́fʋn?’ Támɛ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩtsu ansɩ́ kɩ adɔbʋ́ʋ amʋtɔ, ayó ámʋ ɩlablɩ fʋn tɩ́n. 36 Bʋdɛ mʋ atɩ́npʋ akɔ ka dodo. Bʋdɛ mʋ́ tɩ́n yaɩ́ há nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Mʋ́ sʋ ansɩ́ bégyi adupʋ́ mʋ́a atɩ́npʋ amʋ fɛ́ɛ́ ɛkɛwʋ́lɛ. 37 Mʋ́ sʋ ɔnɔkwalɩ igyi bʋtɛblɩ́ bɛɛ, ‘Ɔkʋ todú, ɔkʋ ɛ́ tɛtɩn.’ 38 Nɔwa mlɩ mbɛ́ɛ mlɩyɛ́tɩn ayóá mlɩmɔ́yɔ mʋ́ odukpá. Aha bambá lɔ́yɔ mʋ́ ɩwɩ agyʋ́má, ɩlawá labi há mlɩ.”

39 Samariafɔá bʋbʋ wúlu amʋtɔ tsɔtsɔɔtsɔ bɔhɔ Yesu gyi, adánsɩɛ ámʋ́ʋ́ ɔtsɩ ámʋ légyi suná amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Alabláa mɩ tógyítɔ́á nabwɛ́ mɩ́ nkpatɔ fɛ́ɛ́” ámʋ sʋ. 40 Ɩ́nɩ sʋ brɛ́á bɛba Yesu wá á, bokokóli mʋ bɛɛ, otsía amʋ́ wá. Yesu létsiá ɩnʋ nkenyɔ́.

41 Yesu asʋn blɩ́hɛ́ sʋ Samariafɔ ámʋ tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ bɛlahɔ mʋ gyi. 42 Bɛbláa ɔtsɩ ámʋ bɛɛ, “Megyí fʋ́ asʋ́n ámʋ sʋ́ anɩlɛ́trá hɔ mʋ gyi ngya o. Anɩ onutó anɩlanú, anɩlawun ánɩ́ lɛ́lɛ́ oyin ánfɩ gyí ɔyɩ́tɔ́ Nkpa Ɔhɔ́pʋ amʋ nɩ.”

Ɔhandɛ Ɔkʋ Mʋ Bi Ɩlɔ Tsa

43 Nkenyɔ́ ámʋ ɔma a, Yesu lɛ́natɩ́ yɔ́ Galilea ɔmátɔ́. 44 (Tsúfɛ́ mʋ onutó olowun blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bʋtamabú Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ mʋ onutó ɔmátɔ́.”) 45 Brɛ́á olowie Galilea a, ɩnʋfɔ bɔhɔ mʋ atúu, tsúfɛ́ amʋ́ onutó bɔyɔ Yerusalem Yudafɔsʋ Katsʋn Nkɛ ámʋ ogyíkpá. Mʋ́ sʋ bowun tɔ́á ɔlɔbwɛ ɩnʋ fɛ́ɛ́.

46 Yesu lɛ́trá yinkí yɔ́ Galilea ɔmátɔ́, Kana wúlutɔ, ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛdamlí ntsu bwɛ́ ntá ámʋ. Ɔmá ɔhandɛ ɔkʋ tsie Kapernaum wúlutɔ. Ɔbʋ obi yinhɛ́ ɔkʋá ɔda ɔdɛlɔ. 47 Brɛ́á ɔhandɛ amʋ lónu ánɩ́ Yesu latsú Yudea ba Galilea a, olegya mʋ ɔkpa yókokóli mʋ ɔbɛ́ɛ, mʋ bi yínhɛ́ lawú tá, ɔkplɩ́ɩ ba Kapernaum, ɔbɛtsa mʋ ɩlɔ ha mʋ. 48 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́ sʋ nɩ́ mlɩmɔ́kʋ́wun osúna a, mlɩmɔ́ɔhɔ mɩ gyi ɛkɛkɛɛkɛ?”

49 Ɔmá ɔhandɛ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé! Nɩ́ anɩ ayabi mɔwa ɔsa á, kebi ámʋ obówu.”

50 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yɔ! Fʋ́ bí ámʋ obénya nkpa!”

Oyin ámʋ lɔ́hɔ asʋ́n ámʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ amʋsʋ gyi, oleyinkí ɔyɔ́ wóyí. 51 Brɛ́á ɔyɔ́ á, mʋ asúmpʋ́ bɛba befia mʋ, bláa mʋ bɛɛ, “Fʋ́ bí ámʋ lanyá nkpa.”

52 Ɩnʋ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ brɛ́á ɩwɩ lɔ́wa mʋ bi ámʋ ɔnlɩn. Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Owísó ámʋ lési mʋ ígye ɔpa ɔdɔ-kʋlɛtɔ.” 53 Ɩnʋ á, ɔlɛkaɩ́n ánɩ́ alɩ brɛ́ ámʋtɔ kɛ́n Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, mʋ bi ámʋ obénya nkpa nɩ́. Ɩ́nɩ sʋ mʋa mʋ wóyítɔ́fɔ fɛ́ɛ́ bɔhɔ Yesu gyi.

54 Ɩ́nɩ gyí osúna nyɔɔsɩá Yesu lɔ́bwɛ brɛ́á olotsu Yudea ba Galilea nɩ.

5

Tsukʋlɛ Osínpʋ Ɔkʋ Ɩlɔ Tsa

1 Asʋ́n ánfɩ ɔma a, Yesu lɔ́dʋ yɔ́ Yerusalem Yudafɔ Bulusúm nkɛ kʋ ogyíkpá. 2 Bɔpwɛ buntíi wá wúlu amʋ. Bokwi ibún kʋ mantáa buntíi amʋ ɔkpa ɔnɔ́ kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Akúfa Ɔtsʋ́nkpa. Bʋtɛtɩ́ ibún ámʋ Betesda Hebri ɔblɩ́tɔ. Beyi mbu anu bómlí mʋ́. 3-4 Alɔpʋ tsɔtsɔɔtsɔ bʋbun ibún ámʋ asɩ mbu ánfɩtɔ. Amʋ́tɔ́ akʋ bʋgyi ansibi abwiepʋ́, abɔ pʋ́ tsukʋlɛ asínpʋ.* 5 Oyin ɔkʋá alasin tsukʋlɛ nfí adʋasa-kwe (38) kɛ́kɛ́ da ɩnʋ. 6 Brɛ́á Yesu lówun mʋ a, olowun ánɩ́ alalɔ́, dɩ́ ɩnʋ wá ɔpá. Mʋ́ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋdeklé fɛɛ ɩwɩ ɩwá fʋ́ ɔnlɩn?”

7 Tsukʋlɛ osínpʋ amʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, nɩ́ bowúli ntsu ámʋtɔ á, mma ɔhá ánɩ́ obótsu mɩ́ wá mʋ́tɔ́. Nótsutsúa ambɔbwɛ á, ɔkʋ lagyankpá wíé mʋ́tɔ́ dodo.”

8 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Kʋsʋ! Tsu fʋ́ ɔklan, afʋnatɩ!” 9 Ɩnʋnʋʋnʋ oyin ámʋ ɩwɩ lɔ́wa mʋ ɔnlɩn, ɔlɔkʋsʋ́ tsú mʋ ɔklan, wá natɩ́ bɩ.

Alɩ ɛkɛ ámʋ igyi Yudafɔ Ɔkpʋ́nʋ́ Ɔdakɛ́. 10 Mʋ́ sʋ Yudafɔ ahandɛ bɛka oyin ámʋ́ʋ́ Yesu latsá mʋ ɩlɔ ámʋ ansɩ́tɔ́, blɩ́ bɛɛ, “Ndɛ igyi Ɔkpʋ́nʋ́ Ɔdakɛ́. Anɩ mbla mɛha ɔkpa ánɩ́ fɔ́sʋrá fʋ́ ɔklan.”

11 Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɛtsa mɩ́ ɩlɔ ámʋ lɛ́bláa mɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Tsu fʋ́ ɔklan, afʋnatɩ.’ ”

12 Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Ma lɛ́bláa fʋ ɔbɛ́ɛ, fʋtsúu fʋ́ ɔklan afʋnatɩ?”

13 Oyin ámʋ mɛ́bɩ ɔhá ánɩ́ ɔlɛtsa mʋ ɩlɔ, tsúfɛ́ ahá bʋhɩ́ɛ́ bʋtsɔ ɩnʋ, Yesu lɔ́fwɩ wá amʋ́tɔ́.

14 Ɔma a, Yesu lóyówun mʋ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yɛ́ɛ fawun ánɩ́ ɩwɩ lawá fʋ́ ɔnlɩn. Mátrá bwɛ lakpan, mɛ́nɩ mʋ́á ɩdʋn ɩ́nɩ mɛ́ɛba fʋsʋ.”

15 Oyin ámʋ lɛ́yɛ́bláa Yudafɔ ahandɛ amʋ ɔbɛ́ɛ, Yesu lɛ́tsa mʋ ɩlɔ. 16 Ɩ́nɩá Yesu dɛ́ ntobí ánfɩ odu bwɛ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ sʋ á, Yudafɔ ahandɛ amʋ bɔwa mʋ kpɛkpɛ́ɛ bɩ. 17 Támɛ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Sɩ́ mɔ́kʋ́sí agyʋ́má yɔ. Mʋ́ sʋ mɩ́ ɛ́ mmɔkʋ́sí.”

18 Mʋ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ sʋ á, Yudafɔ ahandɛ amʋ bekle ánɩ́ bɔ́mɔ mʋ ɔkpagyíɔkpasʋ. Tsúfɛ́ megyí ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ mbla ámʋ nkʋlɛ tʋ́ʋn sʋ, mboún ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, mʋ sɩ gyí Bulu, ilosuná ánɩ́ mʋa Bulunyɔ bʋgyi kɛ́kɛ́ɛ.

Bulu Tɛ́há Mʋ Bi Ámʋ Túmi

19 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Mɩ́ Bulu mʋ Bi ánfɩ onutó mmɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ tɔtɔ mɩ́ ɩwɩsʋ. Tɔ́á nowun ánɩ́ mɩ́ Sɩ́ dɛ́bwɛ á, mʋ́ ntɔbwɛ́. 20 Tsúfɛ́ mɩ́ Sɩ́ tɔdwɛ́ mɩ́, otosúná mɩ́ ɩtɔ́á mʋ onutó ɔdɛbwɛ fɛ́ɛ́. Inn! Ɩbɔ́wa mlɩ wánwan ánɩ́ obósuná mɩ́ mʋ́á ɩdʋn alɩ. 21 Alɩ ámʋ́ʋ́ mɩ́ Sɩ́ tɔkʋ́sʋá ahá tsú afúlitɔ, há amʋ́ nkpa ámʋ a, alɩ mɩ́ ɛ́ ntɛhá ahá ánɩ́ ndeklé nkpa nɩ́. 22 Mɩ́ Sɩ́ tamagyi asʋ́n há ɩpɔ́n, támɛ alapʋ́ asʋ́ngyí fɛ́ɛ́ wá mɩ́ ɩbɩtɔ, 23 mɛ́nɩ ɔhagyíɔha obóbu mɩ́ fɛ́ alɩá otobú mɩ́ Sɩ́ ámʋ. Ɔhá ánɩ́ ɔtamabú mɩ́ tamabú mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ ɛ́.

24 “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ɔhagyíɔha ánɩ́ otonú mɩ́ asʋ́n, ɔtɔhɔ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ gyi, bʋ nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Bulu méegyi mʋ asʋ́n, há mʋ pɔ́n, tsúfɛ́ aladálɩ lowutɔ ba nkpatɔ dodo. 25 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Brɛ́ kʋ ɩbá. Brɛ́ ámʋ ɩlawúna fʋn ánɩ́ ahá ánɩ́ bʋgyi fɛ́ aha wuhɛ́† bónu Bulu mʋ Bi ámʋ ɔmɛ. Amʋ́á bonu mʋ́ bénya nkpa. 26 Tsúfɛ́ mɩ́ Sɩ́ bʋ́ʋ túmi, ɔtɛhá nkpa. Alɩ kɛ́n alahá mɩ́ ánfɩ ngyi mʋ Bi ánfɩ túmi, ɔbɛ́ɛ nháa ahá nkpa nɩ́. 27 Alahá mɩ́ túmi ɔbɛ́ɛ, ngyíi ahá asʋ́n, tsúfɛ́ mɩ́gyí Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ nɩ. 28 Asʋ́n ánfɩ ɩmáwa mlɩ wánwan. Brɛ́ kʋ ɩbá, afúli fɛ́ɛ́ bónu mɩ́ ɔmɛ, 29 kʋ́sʋ́. Amʋ́á bɔbwɛ yilé bɛ́lakʋ́sʋ́, nyá nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Amʋ́á bɔbwɛ laláhɛ a, négyi amʋ́ asʋ́n, há amʋ́ ɩpɔ́n.”

30 “Mmɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ tɔtɔɔtɔ mɩ́ ɩwɩsʋ. Asʋ́n ánɩ́ nonú tsú mɩ́ Sɩ́ wá á, mʋ́ ntɔpʋ́gyí asʋ́n. Mʋ́ sʋ́ ntegyi asʋ́n ɔnɔkwalɩsʋ nɩ́. Tsúfɛ́ ntamabwɛ́ tɔ́á mɩ́ onutó ndeklé, mboún tɔ́á ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ tekle.”

Yesu Ɩwɩ Adánsɩɛ Wankláán Agyípʋ́

31 Yesu lɔ́yɔ mʋ́sʋ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mɩ́ onutó negyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ á, mlɩmɔ́ɔhɔ mʋ́ ánɩ́ ɔnɔkwalɩ igyi.‡ 32 Bulu ɛ́ tegyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ. Nyin ánɩ́ mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ ámʋ́ʋ́ odegyí amʋ igyi ɔnɔkwalɩ. 33 Mlɩlawá abí sɩ́sɩ́ Yohane. Alabláa mlɩ ɔnɔkwalɩ amʋ. 34 Mɩ́ mʋ́ á, mmehián anyánkpʋ́sa adánsɩɛ. Mboún ndɛ mlɩ asʋ́n ánfɩ bláa, mɛ́nɩ Bulu ɔbɔ́hɔ mlɩ nkpa. 35 Yohane asʋn blɩ́hɛ́ lɔbwɛ fɛ́ ɔkandɩ́ɛ ánɩ́ ɩdɛwankɩ́. Mʋ́ sʋ mlɩlótsulá gyi mʋ́ ɔdwɛ kpalobí. 36 Mbʋ tɔ́á itegyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ, ɩdʋn Yohane klɛ́ amʋ. Agyʋ́má ámʋ́ʋ́ mɩ́ Sɩ́ lawá ɔbɛ́ɛ mbwɛ́ɛ mɔ mʋ́ ɔnɔ́, ndɛ mʋ́ bwɛ ámʋ dɛ́ adánsɩɛ gyí ánɩ́ mʋlɔ́wa mɩ́ sɩ́sɩ́. 37 Mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ ámʋ onutó lagyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ. Mlɩmɔ́kʋ́nu mʋ ɔmɛ, mlɩmɔ́kʋ́wun mʋ ɛ́ kɩ. 38 Mlɩmɔ́hɔ mʋ asʋ́n wá mlɩ klʋntɔ, tsúfɛ́ mlɩmɔ́hɔ mɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa sɩ́sɩ́ ámʋ gyi. 39 Mlɩkɩ́á mlénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá tsú Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ. Mʋ́ sʋ́ mlɩ ansɩ́ lapɛ́, mlɩdɛ́ mʋ́ kasɩ́ nɩ́. Mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ idegyí. 40 Támɛ mlɩlakíná mɩ́ wá bá, mɛ́nɩ mlénya nkpa ámʋ.

41 “Mmedédunká mbɛ́ɛ, ahá bʋkánfʋ mɩ́, 42 tsúfɛ́ nyin mlɩ dodo. Nyin ánɩ́ mlɩtamadwɛ́ Bulu tsú mlɩ klʋntɔ. 43 Naba mɩ́ Sɩ́ dátɔ́, mlɩmɔ́hɔ mɩ. Támɛ nɩ́ ɔha bambá ɔbá mʋ onutó ɩwɩsʋ á, mlɔ́hɔ mʋ. 44 Mlɩtekleá mlɛ́kanfʋ́ aba, támɛ mlɩtamabɔ́ mbɔ́dɩ́ ánɩ́ Bulu ɔkʋlɛ pɛ́ ámʋ ɔkánfʋ mlɩ. Nkálɩ ɩbɔ́bwɛ mlɔ́hɔ mɩ gyi? 45 Mlɩmákɩ mlɩaa, nɛ́lɛ mlɩ ɩlá mɩ́ Sɩ́ ansɩ́tɔ́. Mose amʋ́ʋ́ mlɩ ansɩ́ ɩdɩn mʋsʋ mlɩaa ɔbɔ́hɔ mlɩ nkpa ámʋ mboún ɔbɛ́lɛ mlɩ ɩlá Bulu ansɩ́tɔ́ nɩ́. 46 Nɩ́ lɛ́lɛ́ mlɩlɔ́hɔ Mose asʋ́nsʋ́ gyi a, tɛkɩ mlɔ́hɔ mɩ́ asʋ́nsʋ́ gyi, tsúfɛ́ mɩ́ ɩwɩ asʋ́n ɔlɔwanlɩ́n tswɩ. 47 Támɛ ɩ́nɩá mlɩmɔ́hɔ tɔ́á ɔlɔwanlɩ́n tswɩ́sʋ gyi a, nkálɩ ɩbɔ́bwɛ mlɔ́hɔ mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́sʋ gyi?”

6

Ahá Mpɩ́m-nu Atogyihɛ Ha

(Mateo 14:13-21; Marko 6:30-44; Luka 9:10-17)

1 Ɩ́nɩ ɔma a, Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɛfa Galilea ɔpʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Tiberia amʋ yɔ́ mʋ́ ɔbɩn. 2 Ɔdɔm betsiá buo mʋ, tsúfɛ́ ɔdɛ alɔpʋ tsa wánwansʋ. 3 Mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bɔdʋ yɔ́ okúku kʋsʋ, yétsiá asɩ ɩnʋ. 4 (Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Yudafɔ nkɛá bɔ́pʋgyi Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ ámʋ ɩlafʋn ta.) 5 Ɩnʋ Yesu lótsu ansɩ́ fʋ́á wun ánɩ́ ɔdɔm kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bɛbá mʋ wá. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ Filipo ɔbɛ́ɛ, “Nkʋ́nʋ́ abénya atogyihɛ hɔ ha ahá ánfɩ bégyi?” 6 (Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ pʋ́sɔ Filipo kɩ, tsúfɛ́ oyin tɔ́á ɔbɔ́bwɛ dodo.)

7 Filipo lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ apʋ́ tsra kwe ɩkɔká hɔ atogyihɛ kʋ́ráá á, ɩmɔ́ɔfʋn ánɩ́ okugyíɔkʋ obénya kpalobí gyí!”

8 Simon Petro mʋ pio Andrea, ogyi akasɩ́pʋ́ amʋtɔ ɔkʋlɛ lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, 9 “Oyimbi ɔkʋ dɛ́ bodobodo apín pútúpútú anu pʋ́ ntsutso iye bwáhɛ́ anyɔ. Támɛ ntɔ ɩ́nɩ bɔ́bwɛ ahá tsɔtsɔɔtsɔ ánfɩ?”

10 Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha amʋ́ abʋtsiatsia asɩ.” Ahá ámʋ fɛ́ɛ́ betsiá ɩfásʋ́. Ayin ánɩ́ bʋbʋ amʋ́tɔ́ bɔ́bwɛ fɛ́ mpɩ́m-nu (5,000). 11 Mʋ́ʋ́ Yesu lɔ́hɔ bodobodo amʋ, dá Bulu ɩpán, ɔlɛha beye mʋ́ há ahá ámʋ́ʋ́ bʋtsie ɩnʋ ámʋ. Alɩ kɛ́n ɔlɔbwɛ ntsabi bʋáhɛ́ amʋ ɛ́ nɩ́. Amʋ́tɔ́ okugyíɔkʋ lénya alɩá odeklé. 12 Begyi mwɛ sian. Yesu lɛ́bláa akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkʋla síanhɛ amʋ, mɛ́nɩ ɩmɔ́ɔbwɛ atɔ yintáhɛ́.” 13 Lɛ́lɛ́, bɔtɔsɩ́ síanhɛ amʋ́ʋ́ benya tsú bodobodo anu ámʋtɔ ámʋ. Ɩlɔbʋlá alakpá dúanyɔ kɛ́kɛ́.

14 Ahá ámʋ bowun osúna anfɩ Yesu labwɛ́ ánfɩ. Mʋ́ sʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Lɛ́lɛ́, oyin ánfɩ gyí Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n mʋ ɩwɩ asʋ́n wá Bulu asʋ́ntɔ́ bɛɛ, ɔbɛ́ba ɔyɩ́tɔ́ ámʋ nɩ́.” 15 Yesu lówun ánɩ́ ahá ámʋ babwɛ́ agywɩɩn bɛɛ, bɛ́ba bɛkɩtá mʋ ɔwʋnlɩ́ntɔ́ yáɩ́ mʋ iwíe. Mʋ́ sʋ mʋ nkʋlɛ ɔlɛladʋ́ yɔ́ nkpá sí amʋ́.

Ɔpʋsʋ Natɩ́

(Mateo 14:22-33; Marko 6:45-52)

16 Brɛ́á owí lɔpɔn a, Yesu akasɩ́pʋ́ bɛkplɩ́ ba Galilea ɔpʋ ɔnɔ́. 17 Owí latá, támɛ Yesu mɔ́kʋ́yínkí bɔtʋ amʋ́. Mʋ́ sʋ bɔdʋ wíé ɔklʋntɔ, bʋdɛfa bɔyɔ́ Kapernaum. 18 Afú kpɔnkpɔntɩ kʋ lɛ́ba ɩdɛtsʋ́ʋn, ɔpʋ amʋ lɔ́wa dabɩ. 19 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, akasɩ́pʋ́ amʋ baplá ɔklʋn amʋ yɔ́ fɛ́ máɩlɩ asa ntɛ́ɛ ana. Ɩnʋ bowun ánɩ́ Yesu ná ɔpʋ amʋsʋ ɔbá amʋ́ wá. Mʋ́ sʋ ifú lɛkɩtá amʋ́. 20 Támɛ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ nɩ́, mlɩmánya ifú!” 21 Ɩnʋ botsu mʋ wá ɔklʋn amʋtɔ ansigyísʋ́. Ilotsutsúa ɩwankɩ amʋ́ á, ɔklʋn amʋ lawíé otsubúnɔ, ɔtɩ́nɛ́ amʋ́ʋ́ bɔyɔ́ ámʋ.

Yesu Dunká

22 Ɔyɩ́ kɛhɛ a, ɔdɔm amʋ́ʋ́ besi bʋbʋ ɔpʋ amʋ ɔbɩn ɩnʋ ámʋ bowun ánɩ́ ɔklʋn kʋkʋ ɩtráa mɛlɩ́ɩ́ ɩnʋ. Mʋ́á tɛkɩ ɩlɩɩ́ ɩnʋtɔ akasɩ́pʋ́ amʋ bowie nátɩ́ nɩ́. Bowun ánɩ́ Yesu mówie mʋ́tɔ́ asa bɛnatɩ́. 23 Mʋ́ ɔma a, nklʋn akʋ lótsu Tiberia wúlutɔ bɛlɩɩ́ mantáa ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ begyi bodobodo amʋ́ʋ́ Yesu lɛ́da Bulu ɩpán pʋ́há amʋ́ ámʋ. 24 Ɔdɔm amʋ bowun ánɩ́ Yesu lanátɩ́ ɩnʋ, mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɛ́ bʋma ɩnʋ. Mʋ́ sʋ bɔdʋ wíé nklʋn amʋtɔ yɔ́ Kapernaum, bʋdɛ Yesu dunká.

Bodobodoá Ɩtɛhá Nkpa

25 Brɛ́á ɔdɔm amʋ boyówun Yesu ntsu ɔbɩn ɩnʋ á, bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, brɛ́ mɔmʋ fobowie nfɩ?”

26 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Megyí osúna amʋ́ʋ́ ndɛbwɛ mlɩdéwúun amʋ sʋ mlɩgyá mɩ́ ɔkpa. Mboún bodobodo amʋ́ʋ́ nɛha mlɩ, mlɩlégyí mwɛ ámʋ sʋ. 27 Mlɩmáwun ipian atogyihɛ ánɩ́ iteyíntá sʋ. Mboún mlɩwun ipian mʋ́á ibétsiá yɔ́, ɩbɛ́ha nkpa ánɩ́ ɩtamatá, ánɩ́ mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ nɛ́ha mlɩ sʋ. Tsúfɛ́ mɩ́ mɩ́ Sɩ́ Bulu lahɩɛ nsʋ ánɩ́ mbʋ ɔkpa há mʋ́.”

28 Bɛfɩtɛ́ Yesu bɛɛ, “Gyʋma mɔmʋ abwɛ́ɛ isuna ánɩ́ anɩdɛ́ tɔ́á Bulu tekle bwɛ?”

29 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Tɔ́á Bulu déklé ɔbɛ́ɛ mlɩbwɛ́ɛ gyí, mlɩhɔ mɩ́ ánfɩ ɔlɔwa sɩ́sɩ́ ánfɩ gyi.”

30 Ɩnʋ bɛfɩtɛ́ Yesu bɛɛ, “Osúna mɔmʋ fɔ́bwɛ abówun, mɛ́nɩ abɔ́hɔ fʋ gyi? Ntɔ fɔ́bwɛ? 31 Anɩ anáin begyi mana dimbí ámʋsʋ. Bɔwanlɩ́n mʋ́ wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, ‘Mose lɛ́ha amʋ́ atɔ́á ilotsu ɔsʋ́sʋ́ bá begyi.’ ”

32 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Megyí Mose lɛ́ha mlɩ atogyihɛ amʋ tsú ɔsʋ́sʋ́. Mɩ́ Sɩ́ lɛ́ha mlɩ bodobodo onutónutó ámʋ tsú ɔsʋ́sʋ́. 33 Tsúfɛ́ bodobodo ánɩ́ Bulu tɛhá gyí mɩ́ ánfɩ natsú ɔsʋ́sʋ́ bá, nɛbá bɛha ɔyɩ́tɔ́ ahá nkpa ánfɩ.”

34 Ahá ámʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Owíé, tsia ha anɩ bodobodo anfɩ brégyíbrɛ́, tsú séi pʋ́ya.”

35 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́gyí bodobodo amʋ́ʋ́ ɩtɛhá nkpa ámʋ nɩ. Akʋ́n mɛ́ɛkɩtá ɔhá ánɩ́ ɔlɛba mɩ́ wá ɛkɛkɛɛkɛ. Ɔmɛwʋ́lɩ mɛ́ɛkɩtá ɔhá ánɩ́ ɔlɔhɔ mɩ gyi ɛ́ ɛkɛkɛɛkɛ. 36 Fɛ́ alɩá nɛbláa mlɩ á, mlɩlawun mɩ, támɛ mlɩmɔ́kʋ́hɔ mɩ gyi bɔfʋn séi. 37 Ɔhagyíɔha ánɩ́ Ɔsɩ́ ámʋ lɛ́ha mɩ́ ɔbɛ́ba mɩ́ wá. Mméegya ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɛba mɩ́ wá. 38 Tsúfɛ́ mmotsu ɔsʋ́sʋ́ ba mbɛ́ɛ, nɛbá bɔbwɛ tɔ́á ndeklé. Mboún tɔ́á ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ déklé ɔbwɛkpá nɛba. 39 Tɔ́á ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ déklé gyí, ahá ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋhá mɩ́ ámʋtɔ ɔkʋkʋ mádalɩ mɩ́ ɩbɩ. Mboún nkʋ́sʋa amʋ́ fɛ́ɛ́ tsu afúlitɔ ɛkɛ tráhɛ amʋ. 40 Tɔ́á mɩ́ Sɩ́ ámʋ tekle gyí, ɔhagyíɔha ánɩ́ olowun mɩ́, mʋ Bi ánfɩ, hɔ mɩ gyi obénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Nɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ ɛkɛ tráhɛ amʋ.”

41-42 Ɩ́nɩá Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́gyí bodobodo amʋ́ʋ́ notsu ɔsʋ́sʋ́ ba amʋ nɩ” sʋ á, Yudafɔ ámʋ bɔwa mʋ wuntí bɩ. Bɛɛ, “Megyí Yosef mʋ bi Yesu amʋ nɩ? Anɩméyín mʋ sɩ mʋa mʋ yin? Ɔkpa mɔmʋ sʋ́ ɔdɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Ɔsʋ́sʋ́ notsu nɛba?’ ”

43 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩsi wuntí mlɩ wʋlɛwʋlɛ. 44 Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ ba mɩ́ wá, nkɛ́tɩ mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ lakpá mʋ ba mɩ. Mɩ́ ɛ́ nɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ ɛkɛ tráhɛ amʋ. 45 Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋtɔ ɔkʋ lɔ́wanlɩ́n tswɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Bulu obósuná ahá fɛ́ɛ́ atɔ́.’ Ɔhagyíɔha ánɩ́ alanú mɩ́ Sɩ́ asʋ́n, kásɩ́ mʋ́ tsú mʋ wá tɛba mɩ́ wá. 46 Ɔhaa mɔ́kʋ́wun Ɔsɩ́ ámʋ kɩ. Mɩ́ ánfɩ notsu Bulu wá bá anfɩ nkʋlɛ láwun mʋ kɩ. 47 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mɩ gyi bʋ nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 48 Mɩ́gyí bodobodoá ɩtɛhá nkpa nɩ́. 49 Ɩ́nɩá mlɩ anáin begyi mana dimbísʋ́ óó á, amʋ́ fɛ́ɛ́ bowu. 50 Támɛ bodobodo anfɩ gyí mʋ́a ɩlatsú ɔsʋ́sʋ́ bá, mɛ́nɩ ɔhagyíɔha ánɩ́ obégyi mʋ́ móowu nɩ́. 51 Mɩ́gyí bodobodo amʋ́ʋ́ ntɛhá nkpa, natsú ɔsʋ́sʋ́ ba amʋ nɩ. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ogyi bodobodo anfɩ obétsiá nkpa, omóowu ɛkɛkɛɛkɛ. Mɩ́ ɔyʋlʋ́ʋ gyí bodobodo amʋ. Mʋ́ nési há, mɛ́nɩ ɔyɩ́tɔ́fɔ bénya nkpa nɩ́.”

52 Ɩnʋ Yudafɔ ámʋ benya asʋ́n anfɩ́ Yesu lablɩ́ ánfɩ ɩwɩ ɔblɔ́. Amʋ́ wʋlɛwʋlɛ begyi aba nwɛ́ɛn bɛɛ, “Nkálɩ oyin ánfɩ ɔbɛ́talɩ́ pʋ́ mʋ ɔyʋlʋ́ʋ há anɩ ɔbɛ́ɛ agyíi?”

53 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Nɩ́ mlɩmégyi mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ ɔyʋlʋ́ʋ, nu mɩ́ obugya a, mlɩmá nkpa ánɩ́ ɩtamatá kʋkʋʋkʋ mlɩtɔ. 54 Ɔhá ánɩ́ olegyi mɩ́ ɔyʋlʋ́ʋ, nu mɩ́ obugya bʋ nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Nɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ ɛkɛ tráhɛ amʋ. 55 Tsúfɛ́ mɩ́ ɔyʋlʋ́ʋ igyi atogyihɛ onutó, mɩ́ obugya ɛ́ igyi atonuhɛ onutó. 56 Ɔhá ánɩ́ ogyi mɩ́ ɔyʋlʋ́ʋ, nu mɩ́ obugya tsie mɩtɔ, mɩ́ ɛ́ ntsie mʋtɔ. 57 Mɩ́ Sɩ́ Ɔkɩankpapʋ amʋ lɔ́wa mɩ́ sɩ́sɩ́. Mʋ sʋ́ mbʋ nkpa. Mʋ́ sʋ fʋ́á fegyi mɩ a, mɩ́ sʋ fʋ́ ɛ́ fʋbʋ nkpa. 58 Mɩ́gyí bodobodo onutóá notsu ɔsʋ́sʋ́ ba nɩ. Mlɩ anáin begyi mána, támɛ bowu. Ɔhá ánɩ́ ogyi bodobodo anfɩ mʋ́ obétsiá nkpa ánɩ́ ɩtamatá.”

59 Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ brɛ́á ɔdɛ atɔ́ suná Kapernaum, Yudafɔ ofíakpa.

Nkpa Ánɩ́ Ɩtamatá Asʋ́n

60 Yesu abúopʋ tsɔtsɔɔtsɔ ámʋtɔ akʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, bɛblɩ́ bɛɛ, “Atosunáhɛ́ ánfɩ mʋ́ bʋ ɔnlɩn o! Ma ɔbɛ́talɩ́ hɔ mʋ́?”

61 Yesu lówun ánɩ́ mʋ abúopʋ amʋtɔ akʋ bʋdɛ wunti ánɩ́ alablɩ́ alɩ sʋ á, ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Asʋ́n ánfɩ ɩlahan mlɩ? 62 Mʋ́mʋ́ nɩ́ mlowun Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ ɔyɔ́ ɔtɩ́nɛ́á olotsu ba mɛ, nkálɩ mlɔ́bwɛ? 63 Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ tɛ́há nkpa. Nyankpʋsa ɔwʋnlɩ́n mʋ́ á, kpaalɩ ígyi. Asʋ́n ánfɩ ndɛ mlɩ bláa anfɩ itsú Ɔŋɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔtɛhá nkpa ámʋ wá, 64 támɛ mlɩtɔ akʋ bʋmɔhɔ mʋ́sʋ́ gyi.” Yesu lówun amʋ́á bʋmɔhɔ mʋ́sʋ́ gyi pʋ́ ɔhá ánɩ́ ɔbɛ́lɛ mʋ há yáɩ́ dodoodo. 65 Ɔlɛtrá bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩ́nɩ sʋ́ nɛbláa mlɩ mbɛ́ɛ, ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ ba mɩ́ wá, nkɛ́tɩ mɩ́ Sɩ́ lakpá mʋ ba mɩ” nɩ́.

66 Tsú ɛkɛ ámʋ a, Yesu abúopʋ amʋ tsɔtsɔɔtsɔ beyinkí mʋ ɔma, bʋmɛtrá buo mʋ. 67 Mʋ́ sʋ Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ ɛ́ mlɩdékléá mléyinkí mɩ́ ɔma lóó?”

68 Simon Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, ma wá abɔ́yɔ? Fʋ́ wá asʋ́n ánɩ́ ɩtɛhá nkpá ánɩ́ ɩtamatá bʋ. 69 Anɩlahogyi, anɩlabɩ́ ánɩ́ fʋ́gyí Ɔha Wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ fotsú Bulu wá ámʋ nɩ.”

70 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ ahá dúanyɔ nɛlɛ, támɛ mlɩtɔ ɔkʋ gyí ɔbʋnsám!” 71 (Simon Iskariot mʋ bi Yuda ɔdɛ á. Tsúfɛ́ ogyi akasɩ́pʋ́ dúanyɔ ámʋtɔ ɔkʋlɛ. Mʋ ɔbɛ́lɛ mʋ há nɩ́.)

7

Yesu Mʋa Mʋ Apio Yinhɛ́

1 Mʋ́ ɔma a, Yesu létsiá kí Galilea ɔmátɔ́. Omekleá ɔbɔ́yɔ Yudea ɔmátɔ́, tsúfɛ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ bʋdɛ mʋ tɛ́ɛ abʋmɔ mʋ. 2 Támɛ Yudafɔ Kantankpatɔtsiá Nkegyí lafʋn. 3 Mʋ́ sʋ mʋ apio yinhɛ́ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Natɩ yɔ Yudea nkɛ ámʋ ogyíkpá, mɛ́nɩ fʋ́ abúopʋ amʋ́ʋ́ bʋbʋ ɩnʋ ámʋ ɛ́ bówun ofúla ánɩ́ fʋdɛbwɛ. 4 Ɔhá ánɩ́ odekléá ahá bʋbɩ́ɩ mʋ gyumagyihɛ tamaŋáín ɩwɩ. Ɩ́nɩá fʋ́dɛ ntobíá igyi alɩ bwɛ á, wuna lɛ mʋ́ suna, ɔyɩ́ fɛ́ɛ́ abʋwun.” 5 (Mʋ apíó ámʋ kʋ́ráá bʋmɔhɔ mʋ gyi. Mʋ́ sʋ bɛbláa mʋ alɩ nɩ́.)

6 Ɩ́nɩ sʋ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Brɛ́á nɔ́yɔ ɩnʋ mɔkʋ́nyá fʋn. Mlɩ mʋ́ mlɛ́talɩ́ yɔ́ ɩnʋ brégyíbrɛ́. 7 Ɔyɩ́tɔ́fɔ bʋmɛ́ɛtalɩ́ lú mlɩ, támɛ mɩ́ mʋ́ bʋdɛ mɩ́ lu, tsúfɛ́ ndɛ amʋ́ ɩlá lɛ. 8 Mlɩyɔ nkɛ ámʋtɔ. Mɩ́ mʋ́ mmɔkʋ́nyá yɔ́, tsúfɛ́ mɩ́ brɛ́ mɔkʋ́fʋn.” 9 Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ tá á, olesi tsiá Galilea ɔmátɔ́.

Yesu Kantankpatɔtsiá Nkɛ Ámʋ Ogyíkpá Yɔ

10 Támɛ brɛ́á Yesu apíó ámʋ bɛnatɩ́ yɔ́ nkɛ ámʋ ogyíkpá a, mʋ ɛ́ oleŋaín ɩwɩ yɔ́ ɩnʋ. 11 Yudafɔ ahandɛ amʋ bodunká mʋ nkɛ ámʋ ogyíkpá, bʋdɛ ahá fɩtɛ́ bɛɛ, “Oyin ámʋ mɛ?”

12 Ɔdɔm amʋ bɛblɩ́ asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ nklobítɔ tsú Yesu ɩwɩ. Akʋ bɛɛ, “Ɔha wankláán ogyi.” Akʋ ɛ́ bɛɛ, “Ɛkɛkɛɛkɛ, ɔdɛ ahá mlɛ́.” 13 Támɛ amʋ́tɔ́ ɔhaa mɛ́talɩ́ blɩ́ mʋ ɩwɩ asʋ́n kʋ́klʋ́ ahá abʋnu, tsúfɛ́ bʋdɛ Yudafɔ ahandɛ amʋ ifú nya.

14 Brɛ́á bowie nkɛ ámʋ nsɩnɛ́ á, Yesu lɔ́dʋ wíé Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ yéfi atɔ́ suná asɩ. 15 Mʋ atosunáhɛ́ lobwie Yudafɔ ahandɛ amʋ ɔnɔ́. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Oyin ánfɩ mɔ́kʋ́kásɩ́ ɔwʋlʋ́ yɔ́ nkpá. Nkálɩ ɩlɔbwɛ asa ɔlɛbɩ ɔwʋlʋ́ alɩ?”

16 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí mɩ́ wá atosunáhɛ́ anfɩ itsú. Itsú Bulu wá. Mʋlɔ́wa mɩ́ sɩ́sɩ́. 17 Nɩ́ ɔkʋ dékléá ɔbɔ́bwɛ Bulu apɛ́ á, obówun nɩ́ atosunáhɛ́ anfɩ itsú mɩ́ wá ntɛ́ɛ Bulu wá. 18 Ɔhá ánɩ́ ɔdɛ mʋ onutó asʋ́n blɩ́ dɛ́ mʋ numnyam dunká. Támɛ nɩ́ ɔkʋ todúnká numnyam há ɔhá ánɩ́ ɔlɔwa mʋ sɩ́sɩ́ á, ɔnɔkwalɩpʋ ɔhá ámʋ gyí. Ɔtamawá afunu. 19 Yɛ́ɛ Mose lɔ́pʋ mbla ámʋ ba mlɩ a? Támɛ mlɩtɔ ɔkʋkʋ mɛ́dɛ́ mʋ́sʋ́ gyi. Ntogyi sʋ mlɩdékléá mlɔ́mɔ mɩ́?”

20 Ɩnʋ ɔdɔm amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Ɔŋɛ laláhɛ bʋ fʋtɔ! Ma dékléá ɔbɔ́mɔ fʋ́?”

21 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ofúla kʋlɛ pɛ́ nɔbwɛ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́, mlɩ fɛ́ɛ́ ɔnɔ́ lobwie mlɩ. 22 Mose lɔ́wa mbla há mlɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩtɩ́ɩn keté. (Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ megyí Mose lɔ́tsɔ keté tɩ́n, mlɩ anáin léfi mʋ́ asɩ.) Yɛ́ɛ mʋ́ sʋ́ mlɩtɛtɩn ahá keté ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ nɩ́ a? 23 Nɩ́ mlɩdɛ́ keté tɩ́ɩn ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́, mɛ́nɩ mlɩmɔ́ɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Mose mbla ámʋsʋ á, ntogyi sʋ́ mlɩlanyá ɔblɔ́ mɩ́sʋ́ mlɩaa, natsá nyankpʋsa kɛ́ɩ́n ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́? 24 Mlɩyɔ asʋ́ntɔ́ wankláán, asa amlɩha ɩpɔ́n. Mlɩpʋ ɔnɔkwalɩ gyi asʋ́n.”

Yesu Ɩwɩ Nwɛ́ɛngyí

25 Yerusalemfɔ akʋ bɛfɩtɛ́ amʋ́ ɩwɩ bɛɛ, “Megyí oyin ánfɩ Yudafɔ ahandɛ bʋdedunká abʋmɔ nɩ́? 26 Megyí mʋ lɩ́ɩ́ ahátɔ ɔdɛtɔɩ́, amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ mɛ́kpla mʋ a? Ntɛ́ɛ ɩlawánkɩ́ amʋ́ ánɩ́ mʋgyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) nɩ? 27 Oyin ánfɩ mʋ́ a, anɩ fɛ́ɛ́ anɩyin ɔtɩ́nɛ́á otsú, támɛ nɩ́ Kristo ámʋ ɔbá á, ɔhaa mɛ́ɛbɩ ɔtɩ́nɛ́á otsú.”

28 Brɛ́á Yesu bʋ mʋ́sʋ́ ɔdɛ atɔ́ ámʋ suná Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ á, olotsu ɔnɔ́ fʋ́á blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyin mɩ, mlɩyin ɔtɩ́nɛ́á notsú, támɛ megyí mɩ́ onutó túmisʋ nɛba. Ɔnɔkwalɩpʋ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ gyí. Mlɩméyín mʋ. 29 Támɛ mɩ́ mʋ́ nyin mʋ, tsúfɛ́ mʋlɔ́wa mɩ́ sɩ́sɩ́. Mʋ wá notsu ba.”

30 Ɩnʋ bekle abʋkɩta mʋ, támɛ bʋmɔpʋ ɩbɩ da mʋ, tsúfɛ́ mʋ brɛ́ mɔkʋ́fʋn. 31 Támɛ amʋ́tɔ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔhɔ mʋ gyi. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ bɛɛ “Nɩ́ Kristo amʋ ɔbá á, ɔbɛ́talɩ́ bwɛ́ osúna dʋn mʋ́ ánfɩ oyin ánfɩ dɛ́bwɛ?”

Bɔwa Bɛɛ Bʋkɩ́ta Yesu

32 Brɛ́á Farisifɔ ámʋ bonu ánɩ́ ɔdɔm amʋ bʋdɛ Yesu ɩwɩ asʋ́n blɩ́ nklobítɔ á, amʋ́a Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bɔwa Bulu ɔtswɛ́kpa agyópʋ bɛɛ bʋkɩ́ta Yesu. 33 Ɩ́nɩ sʋ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩlasí nkɛ kpalobí pɛ́ nétsiá mlɩ wá. Mʋ́ ɔma a, néyinkí yɔ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ wá. 34 Mlódunká mɩ́, támɛ mlɩmóowun mɩ. Mlɩmɛ́ɛtalɩ́ ba ɔtɩ́nɛ́á mbʋ ɛ́ ɛkɛkɛɛkɛ.”

35 Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Nkʋ́nʋ́ oyin ánfɩ obótu ɔkpa yɔ́, sʋ abódunká mʋ anɩmóowun mʋ? Ntɛ́ɛ odekléá ɔbɔ́yɔ Griikifɔ awúlu amʋ́ʋ́ anɩ pɩ badásáɩ́n yɔ́ mʋ́sʋ́ ámʋsʋ, ntɛ́ɛ obóyósuná Griikifɔ ámʋ atɔ́? 36 Asʋ́n ánfɩ ɔdɛblɩ́ ɛ́ asɩ mɛ́? Ɔbɛ́ɛ, ‘Mlódunká mɩ́, támɛ mlɩmóowun mɩ. Mlɩmɛ́ɛtalɩ́ ba ɔtɩ́nɛ́á mbʋ ɛ́.’ ”

Nkpa Ntsu

37 Nkɛ ámʋ ɛkɛ tráhɛá ígyi ɛkɛ títriu á, Yesu lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ kplʋn blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ɔmɛwʋ́lɩ dɛ ɔkʋ á, ɔbá mɩ́ wá obonu ntsu. 38 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mɩ gyi a, ‘Nkpa ntsu bɔ́wɩ dalɩ mʋtɔ.’ Alɩ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ nɩ́.” 39 (Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ Bulu ɔbɛ́ha ahá ánɩ́ bɔ́hɔ mʋ gyi amʋ ɩwɩ asʋ́n ɔdɛblɩ́. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ mɔ́kʋ́nyá ba, tsúfɛ́ Bulu mɔ́kʋ́nyá wá Yesu numnyam.)

Ahá Ámʋtɔ Leye

40 Brɛ́á ɔdɔm amʋ bonu Yesu asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ á, amʋ́tɔ́ akʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Lɛ́lɛ́, Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ anɩdɛ́ mʋ ɔkpa kɩ́ɩ amʋ nɩ.”

41 Akʋ ɛ́ bɛɛ, “Kristo amʋ nɩ!” Támɛ amʋ́tɔ́ akʋ ɛ́ bɛblɩ́ bɛɛ, “Yɛ́ɛ megyí Galilea ɔmátɔ́ Kristo amʋ obótsu o. 42 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, Owíe Dawid abusuantɔ Kristo amʋ ɔbɛ́dalɩ tsu. Bɔ́kwɩɩ́ mʋ Betlehem, Dawid wúlutɔ.” 43 Ɩna Yesu ɩwɩ asʋ́n ánfɩ sʋ ɩkʋlɛbwɛ metsiá amʋ́tɔ́. 44 Amʋ́tɔ́ akʋ bekle abʋkɩta Yesu, támɛ ɔhaa mɔ́pʋ ɩbɩ da mʋ.

Yesu Máhogyi

45 Ɔma-ɔma a, Bulu ɔtswɛ́kpa agyópʋ amʋ́ʋ́ bɔwa sumbí ámʋ bɛsankí ba Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Farisifɔ ámʋ wá. Bɛfɩtɛ́ agyópʋ amʋ bɛɛ, “Ntogyi sʋ mlɩmɛ́kɩtá mʋ ba?”

46 Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Ɔhaa mɔ́kʋ́tɔ́ɩ́ fɛ́ oyin ánfɩ kɩ!”

47 Farisifɔ ámʋ bɛfɩtɛ́ amʋ́ bɛɛ, “Mʋ́ sʋ oyin ámʋ lamlɛ́ mlɩ ɛ́. 48 Mlɩlawun ɔhandɛ ntɛ́ɛ Farisiyin ɔkʋ lahɔ mʋ gyi kɩ? 49 Ɛkɛkɛɛkɛ! Ɔdɔm anfɩ bʋmeyín Mose mbla ámʋ ɩwɩ tɔtɔ. Mʋ́ sʋ Bulu ɔlwɩ́ɩ amʋ́.”

50 Ɩnʋ Farisifɔ ámʋtɔ ɔkʋlɛ, ogyi Nikodemo amʋ́ʋ́ ɔlɔyɔ Yesu wá onyé ámʋ lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 51 “Anɩ mbla lɛha ɔkpa ánɩ́ abɛ́ha ɔkʋ ɩpɔ́n asa abɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔnɔ́tɔ́ asʋ́n nú?”

52 Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Galileayin fʋ́ ɛ́ fʋ́gyi? Kɩ Bulu asʋ́n ámʋtɔ wankláán. Fówun ánɩ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔkʋkʋʋkʋ móotsu Galilea ɔmátɔ́.” 53 [Ɩnʋ amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛnatɩ́ yɔ́ wóyítɔ́.

8

Ɔtsɩ Ɔkʋ Mbʋatɔ Pʋ́ Mʋ Kɩtá

1 Brɛ́á ahá amʋ bɛdasáɩ́n á, Yesu lɔ́dʋ yɔ́ Nfɔ-nyíbʋ ámʋsʋ*. 2 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ bakɛ a, oleyinkí ba Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ. Ahá ámʋ fɛ́ɛ́ bɛba mʋ wá. Mʋ́ sʋ oletsiá asɩ, olefi asɩ ɔdɛ amʋ́ atɔ́ suná. 3 Brɛ́á ɔdɛtɔɩ́ á, Farisifɔ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ bɛkpa ɔtsɩ ɔkʋá bakɩ́tá mʋ, ɔdɛ mbʋatɔ ba bɛlɩɩ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́. 4 Mʋ́ʋ́ bɛbláa Yesu bɛɛ, “Osunápʋ́, bakɩ́tá ɔtsɩ ánfɩ mbʋa ɔtɔkpá. 5 Mose Mbla ámʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, adáa atsɩ ánfɩ odu abwi mɔ. Nkálɩ fʋdɛblɩ́ tsú asʋ́n ánfɩ ɩwɩ?” 6 Asʋ́nklé sʋ́ bɛfɩtɛ́ mʋ asʋ́n ánfɩ, abʋyɔtɔ mʋ ha ahandɛ. Ɩnʋ Yesu lóbun, pʋ́ osrebi ɔdɛ atɔ́ wanlɩ́n ɔsʋlʋ́tɔ.

7 Brɛ́á bʋtráa bʋdɛ asʋ́n ámʋ fɩtɛ́ plá á, olobwií tsíá, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩtɔ ɔhá ánɩ́ ɔmɔkʋ́bwɛ́ lakpan kɩ ogyánkpa da ɔtsɩ ánfɩ ibwi.” 8 Ɔlɛblɩ́ mʋ́ alɩ á, oleyinkí bun ɔdɛ mʋ atɔ́ wanlɩ́n ɔsʋlʋ́tɔ. 9 Brɛ́á ahá ámʋ bonu mʋ asʋ́n ánfɩ á, bɔwa natɩ́ ɩkʋlɛ-kʋlɛ bɩ, tsú ahandɛsʋ bɔtʋ nyebísʋ́. Ilebesi Yesu mʋa ɔtsɩ ámʋ nkʋlɛ ɔbʋn nsɩnɛ́ ɩnʋ. 10 Yesu lóbwií tsíá, ɔlɛfɩtɛ́ ɔtsɩ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔtsɩ, nkɩ́ɩ ahá ámʋ mɛ? Ɔkʋkʋ mésían ánɩ́ ɔbɛ́ha fʋ́ ɩpɔ́n?”

11 Ɔtsɩ ámʋ lɛ́lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Owíé! Ɔkʋkʋ mɛ́ha mɩ́ pɔ́n o!” Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɩbʋ alɛ́! Mɩ́ ɛ́ mmɛ́ɛha fʋ́ ɩpɔ́n! Natɩ, mátrá bwɛ lakpan.”]†

Ɔyɩ́tɔ́ Wankɩ

12 Ɩ́nɩ ɔma a, Yesu léyinkí bláa Farisifɔ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́gyí ɔyɩ́tɔ́ wankɩ nɩ. Ɔhagyíɔha ánɩ́ obuo mɩ obénya wankɩ ánɩ́ ɩbɛ́ha mʋ nkpa, oméesin oklúntɔ ɛkɛkɛɛkɛ.”

13 Ɩnʋ á, Farisifɔ ámʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Nfɔ́lɩ tamakánfʋ́ mʋ ɩwɩ. Fʋmɔkʋ́blɩ́ tɔtɔ.”

14 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mɩ́ onutó ndɛ mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ gyí ó á, ɔnɔkwalɩ igyi. Tsúfɛ́ mɩ́ mʋ́ nyin ɔtɩ́nɛ́á notsú pʋ́ ɔtɩ́nɛ́á nɔyɔ́. Támɛ mlɩméyín ɔtɩ́nɛ́á notsú pʋ́ ɔtɩ́nɛ́á nɔyɔ́. 15 Anyánkpʋ́sa asʋ́ngyí ɔkpasʋ mlɩtegyi asʋ́n tsʋn, támɛ mɩ́ mʋ́ ntamagyi ɔhaa asʋ́n. 16 Nɩ́ negyi asʋ́n ó á, ɔnɔkwalɩ ɔkpasʋ negyi mʋ́ tsʋn. Tsúfɛ́ megyí mɩ́ nkʋlɛ tegyi mʋ́. Mɩ́a mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ nyɔ tegyi mʋ́. 17 Bɔwanlɩ́n wá mlɩ onutó Mbla ámʋtɔ bɛɛ, ‘Nɩ́ adansɩfɔ abanyɔ́ bɛblɩ́ asʋn kua kʋlɛ a, amʋ́ asʋ́n ɩbʋ mʋ́tɔ́.’ 18 Mɩ́ onutó ntegyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ. Mɩ́ Sɩ́ lɔ́wa mɩ́ sɩ́sɩ́. Mʋ ɛ́ otegyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ.”

19 Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Nkʋ́nʋ́ fʋ́ sɩ́ bʋ?”

Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩméyín mɩ́ wankláán, mlɩméyín mɩ́ Sɩ́ ámʋ ɛ́. Nɩ́ mlɩyin mɩ wankláán á, tɛkɩ mlɛ́bɩ mɩ́ Sɩ́ ámʋ ɛ́.”

20 Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ brɛ́á ɔdɛ atɔ́ suná Bulu ɔtswɛ́kpa tswɩtswɩ adáka otsiákpá. Támɛ ɔhaa mɛ́kɩtá mʋ, tsúfɛ́ mʋ brɛ́ mɔkʋ́nyá fʋn.

Yesu Ɔsʋ́sʋ́yɔ

21 Yesu lɛ́trá bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ mʋ́ nɔyɔ́. Mlódunká mɩ́. Mlówu wá mlɩ lakpantɔ. Mlɩmɛ́ɛtalɩ́ ba ɔtɩ́nɛ́á nɔyɔ́.”

22 Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Mɔ́ ɔbɔ́mɔ mʋ ɩwɩ, sʋ́ ɔdɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, mlɩmɛ́ɛtalɩ́ ba ɔtɩ́nɛ́á nɔyɔ́?”

23 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ mʋ́ mlotsú ɔyɩ́ ánfɩtɔ, támɛ mɩ́ mʋ́ notsú ɔsʋ́sʋ́. Ɔyɩ́ ánfɩtɔfɔ mlɩgyí. Mmegyí ɔyɩ́ ánfɩtɔyin mɩ́ mʋ́ ngyi. 24 Mʋ́ sʋ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlówu wá mlɩ lakpantɔ nɩ́. Mlówu wá mlɩ lakpantɔ, nɩ́ mlɩmóhógyi ánɩ́ ‘Mɩ́gyí ɔhá ámʋ́ʋ́ mbɛ́ɛ ngyi ámʋ.’ ”

25 Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Fʋ́gyí ma?”

Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ámʋ́ʋ́ ntɛbláa mlɩ yáɩ́ mbɛ́ɛ, ngyi ámʋ kɛ́n ntráa ndɛ mlɩ bláa a. 26 Mbʋ asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔá nɛ́blɩ́ tsú mlɩ ɩwɩ pʋ́há mlɩ pɔ́n. Támɛ ɔnɔkwalɩpʋ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ gyí. Asʋ́n ánɩ́ nonu tsú mʋ wá ndɛ mlɩ ɔyɩ́tɔ́fɔ bláa.”

27 Ɩmɔwankɩ́ amʋ́ ánɩ́ mʋ Sɩ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ ɩwɩ asʋ́n ɔdɛ amʋ́ bláa. 28 Mʋ́ sʋ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlɛdá Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ mántá oyikpalíhɛsʋ, tsú mʋ́ lɩ́ɩ́ á, mlówun ánɩ́ ‘Mɩ́gyí ɔhá ámʋ́ʋ́ mbɛ́ɛ ngyi’ ámʋ. Mlɛ́bɩ ánɩ́ ntamabwɛ́ tɔtɔɔtɔ mɩ́ onutó túmitɔ. Mʋ́á mɩ́ Sɩ́ lɔ́pʋwá mɩ ɔnɔ́ á, mʋ́ ntɛblɩ́. 29 Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ buo mɩ. Ɔmɔkʋ́yínkí mɩ́ ɔma, tsúfɛ́ tɔ́á itegyi mʋ ansɩ́ ntɔbwɛ́ brégyíbrɛ́.”

30 Ɩnʋ ahá ámʋ́ʋ́ bonu mʋ asʋ́n ánfɩtɔ tsɔtsɔɔtsɔ bɔhɔ mʋ gyi.

Abraham Abí-aná

31 Yesu lɛ́bláa Yudafɔ ámʋ́ʋ́ bɔhɔ mʋ gyi amʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlobuo mɩ́ atosunáhɛ́ a, mlɩgyí mɩ́ akasɩ́pʋ́ lɛ́lɛ́. 32 Mlɛ́bɩ ɔnɔkwalɩ amʋ. Ɔnɔkwalɩ amʋ ɩbɛ́ha mlégyi ɩwɩ.”

33 Bɛblɩ́ bɛɛ, “Abraham abí-aná anɩgyí. Anɩmɔ́kʋ́bwɛ́ ɔhaa nkpábi kɩ. Mʋ́ ntogyi sʋ́ fʋ́dɛ anɩ bláa fɛɛ, ‘Mlégyi ɩwɩ?’ ”

34 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ lakpan á, ogyi lakpan ɔkpábi. 35 Ɔkpábi tamatsíá mʋ wie wóyí yɔ́, obí tetsíá mʋ sɩ wóyí yɔ́. 36 Mʋ́ sʋ nɩ́ Bulu mʋ Bi ámʋ ɔhá mlegyi ɩwɩ á, mʋ́mʋ́ mlɩlagyi ɩwɩ fɛ́ɛ́. 37 Nyin ánɩ́ Abraham abí-aná mlɩgyí, támɛ mlɩdékléá mlɔ́mɔ mɩ́, tsúfɛ́ mlɩmɔ́hɔ mɩ́ atosunáhɛ́. 38 Tɔ́á nowun tsu mɩ́ Sɩ́ wá ndɛblɩ́. Mlɩ ɛ́ asʋ́n ánɩ́ mlɩlónu tsú mlɩ sɩ́ wásʋ́ mlɩdégyí.”

39 Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩ sɩ́ gyí Abraham.”

Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ Abraham abí mlɩgyí á, tɛkɩ mlɩ bwɛhɛ́ lɛlɩan Abraham. 40 Mlɩdékléá mlɔ́mɔ mɩ́, tsúfɛ́ ndɛ mlɩ ɔnɔkwalɩá nonu tsú Bulu wá bláa. Abraham mɔ́bwɛ alɩ! 41 Mlɩ sɩ́ bwɛhɛ́ mlɩdɛ́bwɛ.”

Bɛbláa Yesu bɛɛ, “Megyí mbʋa bɔtɔ kwɩ́ɩ́ anɩ. Bulu onutó gyí anɩ Sɩ́. Anɩmá ɔsɩ́ ɔkʋkʋ tsɩ́a mʋtɔ.”

42 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlɩ Sɩ́ gyí Bulu á, tɛkɩ mlɩtɔdwɛ́ mɩ́, tsúfɛ́ mʋ wá notsu ba. Mʋlɔ́wa mɩ́ sɩ́sɩ́. Megyí mɩ́ onutó túmitɔ nɛba. 43 Ntogyi sʋ́ mlɩmɛ́dɛ́ mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ asɩ nu? Mlɩmɛ́dɛ́ mʋ́ asɩ nu, tsúfɛ́ mɩ́ asʋ́n dɛ mlɩ asʋtɔ wɔ́ɔ. 44 Ɔbʋnsám gyí mlɩ sɩ́. Mʋ́ sʋ mlɩtekleá mlɔ́bwɛ tɔ́á mlɩ sɩ́ tekle. Ahá ɔmɔpʋ́ ogyi tsú nfiasɩ́. Ɔtamabuo ɔnɔkwalɩ. Mʋ́ sʋ ɔnɔkwalɩ kʋkʋ ɩma mʋtɔ. Nɩ́ ɔwá afunu a, mʋ tsiátɔ́ ɔwan ɔdɛlɛ, tsúfɛ́ ofunupʋ ogyi. Mʋgyí afunupʋ fɛ́ɛ́ ɔsɩ́ nɩ́. 45 Támɛ ntɛblɩ́ ɔnɔkwalɩ. Mʋ́ sʋ mlɩtamahɔ mɩ́ asʋ́nsʋ́ gyi nɩ. 46 Mlɩtɔ ma ɔbɛ́talɩ́ súná ánɩ́ lakpan ɔbwɛpʋ́ ngyi? Nɩ́ ndɛ ɔnɔkwalɩ blɩ́ á, mʋ́ ntogyi mlɩmɔ́ɔhɔ mɩ gyi? 47 Ɔhá ánɩ́ otsú Bulu wá tɛyáá asʋ nú mʋ asʋ́n. Mlɩ mʋ́ mlɩmótsú mʋ wá. Mʋ́ sʋ mlɩtamayáá asʋ nú mʋ asʋ́n nɩ́.”

Yesu Mʋa Nanáin Abraham

48 Yudafɔ ámʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Nɩ́ ablɩ́ anɩaa Samariayin fʋgyi, ɔŋɛ laláhɛ bʋ fʋtɔ á, anɩlawá afunu?”

49 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔŋɛ laláhɛ ma mɩ́tɔ́. Ntobú mɩ́ Sɩ́, támɛ mlɩ mʋ́ mlɩtamabú mɩ́. 50 Mmɛdɛ́ mɩ́ ɩwɩ numnyam wa. Ɔha ɔkʋ bʋ ɩnʋá ɔdɛ mʋ́ dunká há mɩ́. Mʋgyí asʋ́n ogyípʋ́ wankláán ámʋ nɩ. 51 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔhagyíɔha ánɩ́ otegyi mɩ́ atosunáhɛ́sʋ omóowu ɛkɛkɛɛkɛ.”

52 Ɩnʋ Yudafɔ ámʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Séi ánfɩ mʋ́ á, anɩlawun ánɩ́ lɛ́lɛ́ ɔŋɛ laláhɛ bʋ fʋtɔ! Abraham mʋa Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ bawú. Támɛ fʋ́ mʋ́ fʋdɛblɩ́ fɛɛ, ɔhagyíɔha ánɩ́ otegyi fʋ́ atosunáhɛ́sʋ omóowu ɛkɛkɛɛkɛ. 53 Anɩ náin Abraham lówu. Fʋkɩ fɛɛ fʋdʋn mʋ? Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ ɛ́ bowu. Nkálɩ fʋ́dɛ fʋ́ ɩwɩ kɩ́ɩ?”

54 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ nɔwá mɩ́ ɩwɩ numnyam a, kpaalɩ ígyi. Mɩ́ Sɩ́ gyí ɔhá ánɩ́ ɔtɔwá mɩ́ numnyam. Mʋ mlɩdɛ́blɩ́ mlɩaa ogyi mlɩ Bulu nɩ́. 55 Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ mlɩméyín mʋ, támɛ mɩ́ mʋ́ nyin mʋ. Nɩ́ nɛblɩ́ mbɛ́ɛ mmeyín mʋ a, nabwɛ́ ofunupʋ fɛ́ mlɩ. Mɩ́ mʋ́ nyin mʋ, ntegyi mʋ asʋ́nsʋ́. 56 Mlɩ náin Abraham lénya ansigyí ánɩ́ mówun mɩ́ bábɩ. Olowun mʋ́ ɛ́, ansɩ́ legyi mʋ.”

57 Yudafɔ ámʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Fʋmɔkʋ́hɔ nfí aduenu (50) kʋ́ráá, mʋ́ fɛɛ fɔtʋ Abraham?”

58 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Mbʋ ɩnʋ asa bɔkwɩɩ́ Abraham.”

59 Yesu lénya blɩ́ alɩ pɛ́, ahá ámʋ bɔkʋlá abwi bɛɛ abʋtswɩ da mʋ mɔ. Támɛ Yesu lɔ́bwɛ hɩ́ɛ́ɛ́, dálɩ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ.

9

Ansibi Obwiepʋ́ Ɔkʋ Tsa

1 Ɛkɛ ɔkʋ Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bʋna ɔkpatɔ, bowun oyin ɔkʋá bɔkwɩɩ́ mʋ ansibi obwiepʋ́. 2 Yesu akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, ma lakpan sʋ́ bɔkwɩɩ́ oyin ánfɩ ansibi obwiepʋ́? Mʋ onutó lakpan sʋ lóó, ntɛ́ɛ mʋ akwɩɩ́pʋ́?”

3 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí mʋ ntɛ́ɛ mʋ akwɩɩ́pʋ́ lakpan sʋ bɔkwɩɩ́ mʋ ansibi obwiepʋ́. Mboún alɩá Bulu ɔbɛ́lɛ mʋ túmi súná tsʋn mʋ ɩlɔ ámʋtɔ sʋ. 4 Ɩlasí kpalobí owí ɔbɛ́ta. Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ trá yɔ agyʋ́má. Mʋ́ sʋ ilehián ánɩ́ abɔ́yɔ agyʋ́má ámʋ́ʋ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ lɔ́wa mɩ́ ɔbɛ́ɛ nyɔ́ɔ amʋ. 5 Ɩ́nɩá nenya mbʋ ɔyɩ́ ánfɩtɔ á, mɩ́gyí ɔyɩ́ ánfɩtɔ wankɩ.”

6 Brɛ́á Yesu lɛ́bláa amʋ́ asʋ́n ánfɩ tá á, olotu atsʋnɔ́ tswɩ ɔsʋlʋ́tɔ, ɔlɔpʋ osrebi tsɩ́á ɩsɩ, tɩ́tɩ mʋ́ tan ansibi obwiepʋ́ ámʋ ansíbisʋ. 7 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa ansibi obwiepʋ́ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Natɩ yɔfwɩ ansɩ́tɔ́ Siloam paatɩtɔ.” (Siloam asɩ gyí, “Bɔwa mʋ sɩ́sɩ́.”) Oyin ámʋ lɔ́yɔ́fwɩ ansɩ́tɔ́ yínkí ɔbá wóyí á, ɔdɛ atɔ́ wúun.

8 Mʋ aba pʋ́ ahá ánɩ́ bʋtowun mʋ ɔdɛ atɔ́ kʋlɩ́ bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Megyí oyin ánfɩ tetsíá kʋ́lɩ́ atɔ́ brɛ́ ámʋ nɩ?”

9 Amʋ́tɔ́ akʋ bɛɛ, “Mʋ nɩ!” Akʋ ɛ́ bɛɛ, “Ó-o, lɩ́an ɔlɛlɩan mʋ.”

Ɩnʋ oyin ámʋ onutó lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ nɩ́.”

10 Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Nkálɩ ɩlɔbwɛ asa fʋdɛ atɔ́ wúun ngya?”

11 Ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Oyin ámʋ́ʋ́ bʋtɛtɩ́ mʋ Yesu amʋ lɔ́bwɛ ɔdɩba tan mɩ́ ansíbisʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mɩ ɔbɛ́ɛ, nnátɩ yɔfwɩ ansɩ́tɔ́ Siloam paatɩtɔ. Nɔyɔ́fwɩ, mʋ́ʋ́ ndɛ atɔ́ wúun a.”

12 Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Nkʋ́nʋ́ ɔbʋ?” Mʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ohwée.”

Farisifɔ Ansibi Obwiepʋ́ Ámʋ Asʋ́n Fɩtɛ́

13 Ɩnʋ bɛkpa oyin ámʋ́ʋ́ tɛkɩ ogyi ansibi obwiepʋ́ ámʋ yáa Farisifɔ wá. 14 Ɛkɛ ámʋ́ʋ́ Yesu lɔ́bwɛ ɔdɩba pʋ́bwíí mʋ ansíbi amʋ igyi ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́. 15 Mʋ́ sʋ Farisifɔ ámʋ bɛlafɩ́tɛ́ oyin ámʋ alɩá ɩlɔbwɛ asa ɔdɛ atɔ́ wúun. Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔdɩba ɔlɔpʋtan mɩ́ ansíbisʋ, nɔyɔ́fwɩ ansɩ́tɔ́. Mʋ́ʋ́ ndɛ atɔ́ wúun ngya a.”

16 Farisifɔ ámʋ akʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Megyí Bulu ɔha oyin ámʋ́ʋ́ olobwií mʋ ansíbi amʋ gyí, tsúfɛ́ ɔtamagyi ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ mbla ámʋsʋ.”

Támɛ akʋ ɛ́ bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Nkálɩ lakpan ɔbwɛpʋ́ ɔbɛ́talɩ́ bwɛ́ osúna anfɩ odu? Asʋ́n ánfɩ sʋ bʋmɛtrá bwɛ kʋlɛ.”

17 Mʋ́ sʋ bɛlafɩ́tɛ́ oyin ámʋ bɛɛ, “Fɛɛ mʋlóbwií fʋ́ ansíbi. Amansʋ fʋbʋ blɩ́ tsú mʋ ɩwɩ?”

Oyin ámʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ogyi.”

18 Yudafɔ ahandɛ amʋ bʋmohogyi ánɩ́ lɛ́lɛ́, bɔkwɩɩ́ mʋ ansibi obwiepʋ́ asa séi ɔdɛ atɔ́ wúun, kpɛ́fʋn brɛ́á bɛtɩ mʋ akwɩɩ́pʋ́ ba. 19 Bɛfɩtɛ́ amʋ́ bɛɛ, “Mlɩ bí ámʋ́ʋ́ mlɩaa, mʋ ansíbi lobwie asa mlɩlɔ́kwɩɩ́ mʋ amʋ nɩ? Nkálɩ ɩlɔbwɛ asa ɔdɛ atɔ́ wúun ngya?”

20 Mʋ akwɩɩ́pʋ́ amʋ bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Anɩyin ánɩ́ anɩ bí nɩ́. Anɩyin ánɩ́ anɩlɔ́kwɩɩ́ mʋ ansibi obwiepʋ́. 21 Támɛ alɩá ɩlɔbwɛ asa ɔdɛ atɔ́ wúun pʋ́ ɔhá ánɩ́ olobwií mʋ ansíbi mʋ́ á, anɩméyín. Kókoli mlɩ, mlɩfɩtɛ mʋ onutó. Megyí kebi ógyi, aladan. Ɔbɛ́talɩ́ lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́.” 22 Mʋ akwɩɩ́pʋ́ amʋ bʋdɛ Yudafɔ ahandɛ amʋ ifú nya. Mʋ́ sʋ bɛblɩ́ alɩ nɩ́. Tsúfɛ́ ahandɛ amʋ bablɩ́ tswɩ bɛɛ, ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔbɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, Yesu gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) a, bégya mʋ lɛ́ Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ. 23 Mʋ́ sʋ mʋ akwɩɩ́pʋ́ amʋ bɛɛ, “Megyí kebi ógyi, aladan, mlɩfɩtɛ mʋ onutó!” nɩ́.

24 Bɛlatɩ́ oyin ámʋ́ʋ́ bɔkwɩɩ́ mʋ ansibi obwiepʋ́ ámʋ otse nyɔɔsɩ, bláa mʋ bɛɛ, “Ka ntam Bulu ansɩ́tɔ́ ánɩ́ fɛ́blɩ́ ɔnɔkwalɩ. Anɩyin ánɩ́ lakpan ɔbwɛpʋ́ oyin ámʋ́ʋ́ olobwií fʋ́ ansíbi amʋ gyí.”

25 Mʋ́ʋ́ oyin ámʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ lakpan ɔbwɛpʋ́ ogyi o, yilé ɔbwɛpʋ́ ogyi o, mɩ́ mʋ́ mmeyín. Toku kʋlɛ pɛ́ nyin. Mʋ́gyí, tɛkɩ brɛ́ ámʋ ntamawun atɔ́, támɛ séi mʋ́ ndewúun.”

26 Mʋ́ʋ́ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Nkálɩ ɔlɔbwɛ fʋ́? Nkálɩ olobwií fʋ́ ansíbi amʋ?”

27 Mʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nabláa mlɩ dodoodo, támɛ mlɩmónu. Ntogyi sʋ́ ntráa bla mlɩ? Mlɩ ɛ́ mlɩdékléá mlɔ́bwɛ mʋ akasɩ́pʋ́ lóó?”

28 Besia mʋ, bláa mʋ bɛɛ, “Fʋ́gyí mʋ ɔkasɩ́pʋ́. Anɩ náin Mose akasɩ́pʋ́ anɩ mʋ́ anɩgyí. 29 Anɩyin ánɩ́ Bulu lɔ́tɔɩ́ bláa Mose asʋ́n, támɛ anɩméyín ɔtɩ́nɛ́á oyin ánfɩ mʋ́ otsú.”

30 Oyin ámʋ lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ngya ntɔ asʋ́n nɩ́? Mlɩméyín ɔtɩ́nɛ́á otsú, támɛ mʋlábwíí mɩ́ ansíbi nɩ o. 31 Anɩ fɛ́ɛ́ anɩyin ánɩ́ Bulu tamanú lakpan abwɛpʋ́ isu. Ɔhá ánɩ́ otobú mʋ́, otegyi mʋ mblasʋ isu otonú. 32 Tsú brɛ́á Bulu lɔ́bwɛ ɔyɩ́ ɔpá á, ɔhaa mɔ́kʋ́nú ánɩ́ ɔkʋ labwíí ɔhá ánɩ́ bɔkwɩɩ́ mʋ ansibi obwiepʋ́ ansíbi kɩ. 33 Nɩ́ megyí Bulu ɔha oyin ánfɩ gyí á, tɛkɩ ɔmɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ tɔtɔɔtɔ.”

34 Ahandɛ amʋ bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Fʋ́ ánfɩ fʋgyi lakpan ɔbwɛpʋ́ tsú brɛ́á bɔkwɩɩ́ fʋ́ ánfɩ dékléá fósuná anɩ asʋ́n?” Ɩnʋnʋ begya mʋ lɛ́ ofíakpa ɩnʋ.

Ɔŋɛ́tɔ́ Ansíbi Bwie

35 Yesu lónu ánɩ́ bagya oyin ámʋ lɛ́ ofíakpa ɩnʋ. Mʋ́ sʋ brɛ́á olowun mʋ a, ɔlɛfɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fɔhɔ Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ gyi?”

36 Oyin ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, suna mɩ́ ɔhá ánɩ́ ogyi, mɩ́ anhɔ mʋ gyi!”

37 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fawun mʋ dodo. Mʋgyí ɔhá ánfɩ ɔdɛ fʋ́ asʋ́n bláa séi ánfɩ á.”

38 Mʋ́ʋ́ oyin ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, nahɔ fʋ gyi.” Ɩnʋ olosúm Yesu.

39 Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Asʋ́n ogyíkpa nɛba ɔyɩ́ ánfɩtɔ, mɛ́nɩ ahá ánɩ́ bʋmɛdɛ́ atɔ́ wúun bówun atɔ́. Ahá ánɩ́ bʋdewúun ɛ́ ansíbi ibwie.”

40 Farisifɔ akʋá bʋbʋ Yesu wá ɩnʋ bonu asʋ́n ánfɩ. Mʋ́ʋ́ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Mʋ́ sʋ fʋdɛblɩ́ fɛɛ anɩ ɛ́ anɩgyí ansibi abwiepʋ́?”

41 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ansibi abwiepʋ́ mlɩgyí á, tɛkɩ Bulu mɛ́ɛha mlɩ ɩpɔ́n. Támɛ ɩ́nɩá mlɩaa mlɩdɛ́ atɔ́ wúun sʋ á, mlɩ lakpan lasin mlɩsʋ.”

10

Akúfa Ɔkpapʋ́ Mʋa Mʋ Akúfa

1 Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔhá ánɩ́ ɔdʋ́ tsʋn akúfa ɩbansʋ wíé mʋ́tɔ́, ɔmɔtsʋn ɔkpa ɔnɔ́ á, owikplu pʋ́ ogyo otswapʋ́ ogyi. 2 Tsúfɛ́ ɩban ɔnɔ́ akúfa ɔkpapʋ́ tɔtsʋn wie mʋ́tɔ́. 3 Ɩban ámʋsʋ ɔkɩ́pʋ tefínkí mʋ́ há akúfa ɔkpapʋ́ ámʋ tebítíwíé. Ɔtɔpʋ́ akúfa amʋ dá tɩ́ amʋ́, bʋtonú mʋ ɔmɛ, ɔtɛkpá amʋ́ dálɩ. 4 Nɩ́ ɔkpá akúfa amʋ fɛ́ɛ́ dálɩ a, otegya amʋ́ nkpá, bʋtobuo mʋ, tsúfɛ́ bʋyin mʋ ɔmɛ. 5 Bʋtamabuo ɔfɔɔ́. Srɩ́ bʋtɛsrɩ́ sí mʋ, tsúfɛ́ bʋmeyín mʋ ɔmɛ.”

6 Yesu lɛ́ha amʋ́ yébi anfɩ, támɛ bʋmonu mʋ́ asɩ.

Akúfa Ɔkpapʋ́ Wankláán Ámʋ

7 Yesu lɛ́trá bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Mɩ́gyí akúfa ɩban ámʋ ɔnɔ́ nɩ́. 8 Awikplu pʋ́ ogyo atswapʋ́ ahá ánɩ́ begyankpá ba fɛ́ɛ́ bʋgyi. Akúfa amʋ bʋmɛbɩ amʋ́ ɔmɛ. 9 Mɩ́gyí akúfa ɩban ámʋ ɔnɔ́ nɩ́. Nɩ́ ɔkʋ ɔtsʋn mɩtɔ wíé dálɩ a, tɔtɔ mɔ́ɔbwɛ mʋ́. Obéyénya atɔ́ gyí mwɛ. 10 Owikplu agywɩɩn gyí, ɔbá bowi, ɔmɔ, oyinta atɔ́. Mɩ́ mʋ́ nɛba, mɛ́nɩ ahá bénya nkpa ánɩ́ ɩlɔfʋn.

11 “Mɩ́gyí akúfa ɔkpapʋ́ wankláán ámʋ nɩ. Akúfa ɔkpapʋ́ wankláán totsúlá hʋ́lɩ mʋ nkpa há mʋ akúfa. 12 Támɛ akúfa ɔkpapʋ́ ánɩ́ ɔdɛ ɩpa gyí, megyí mʋ onutó bʋ́ akúfa amʋ tɛsrɩ́ nɩ́ owun ɔkpataku ɔbá bɛkɩtá amʋ́. Ɔkpataku ámʋ tɛkɩ́tá akúfa amʋtɔ ɔkʋ, atráhɛ bʋtɛdásáɩ́n. 13 Oyin ámʋ tɛsrɩ́, tsúfɛ́ ɩpa kɛkɛ odegyí. Akúfa amʋ nkpa tamahían mʋ. 14 Mɩ́gyí akúfa ɔkpapʋ́ wankláán ámʋ nɩ. Nyin mɩ́ akúfa, mɩ́ akúfa ɛ́ bʋyin mɩ, 15 fɛ́ alɩá mɩ́ Sɩ́ ámʋ yin mɩ á, alɩ́ mɩ́ ɛ́ nyin mʋ nɩ. Ntɔhʋ́lɩ mɩ́ nkpa há mɩ́ akúfa. 16 Mbʋ akúfa bámbá akʋ ɛ́. Bʋma akúfa ɩban ánfɩtɔ. Ilehián ánɩ́ nɛ́kpa amʋ́ ɛ́ ba. Amʋ́ ɛ́ bónu mɩ́ ɔmɛ. Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɔ́bwɛ akúfa iku kʋlɛ pʋ́ ɔkpapʋ́ ɔkʋlɛ.

17 “Ɩ́nɩ sʋ́ mɩ́ Sɩ́ tekle mɩ asʋ́n nɩ́. Tsúfɛ́ natsúlá ánɩ́ nɔ́hʋlɩ́ɩ mɩ́ nkpa há ahá, mɛ́nɩ nɛ́lanyá mʋ́. 18 Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ swɩ́ɩ́ mɩ́. Mɩ́ onutó latsúlá ánɩ́ nɔ́hʋlɩ́ɩ mʋ́. Mbʋ ɔkpa hʋ́lɩ mɩ́ nkpa, mbʋ ɔkpa lányá mʋ́ ɛ́. Ɩ́nɩ mɩ́ Sɩ́ lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ mbwɛ́ɛ nɩ́.”

19 Mʋ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ sʋ Yudafɔ ahandɛ amʋ bʋmɛtrá bwɛ kʋlɛ. 20 Amʋ́tɔ́ akʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Ɔŋɛ laláhɛ bʋ mʋtɔ. Mʋ nwun ideyintá. Ɔhaa mátrá nu mʋ asʋn blɩ́hɛ́.”

21 Akʋ ɛ́ bɛɛ, “Ɔhá ánɩ́ ɔŋɛ laláhɛ bʋ mʋtɔ mɛ́ɛtalɩ́ blɩ́ asʋ́n ánfɩ odu. Ɔŋɛ laláhɛ ɔbɛ́talɩ́ bwíí ansibi obwiepʋ́ ansíbi?”

Yesu Kiná

22 Ɛkɛá bʋtɔpʋ́káɩ́n Bulu ɔtswɛ́kpa gyʋrásʋ Yerusalem lɔfʋn. Alɩ brɛ́ ámʋ igyi lɩlɩtɔ. 23 Yesu lɔ́yɔ odeki Bulu ɔtswɛ́kpatɔ ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ “Salomo Abrándaásʋ́.” 24 Yudafɔ ahandɛ amʋ akʋ befia bomlí mʋ. Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Ɔmɛnkɛ kéín asa fɛ́bláa anɩ ɔnɔkwalɩ amʋ? Nɩ́ fʋ́gyí Kristo, (ɔhá amʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) a, wuna lɛ mʋ́ tii anɩ.”

25 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɛbláa mlɩ bɔtsʋn, támɛ mlɩmédéhogyi. Ofúla amʋ́ʋ́ ndɛbwɛ mɩ́ Sɩ́ dátɔ́ ámʋ dɛ́ mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ gyí. 26 Támɛ mlɩmédéhogyi, tsúfɛ́ mlɩmá mɩ́ akúfatɔ. 27 Mɩ́ akúfa bʋtonú mɩ́ ɔmɛ. Nyin amʋ́, bʋtobuo mɩ. 28 Ntɛhá amʋ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Bʋmóowu ɛkɛkɛɛkɛ. Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ swɩ́ɩ́ mɩ́ amʋ́. 29 Mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ amʋ́ há mɩ́ ámʋ dʋn tógyítɔ́. Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ swɩ́ɩ́ amʋ́ lɛ́ mɩ́ Sɩ́ ɩbɩtɔ. 30 Mɩ́a mɩ́ Sɩ́ anɩgyí kʋlɛ.”

31 Ɩnʋ á, Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛtrá kʋlá abwi bɛɛ abʋtswɩ da Yesu mɔ. 32 Támɛ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nabwɛ́ ofúla tsɔtsɔɔtsɔá itsú mɩ́ Sɩ́ wá súná mlɩ. Mʋ́tɔ́ mɔmʋ sʋ́ mlɩdékléá mlɛ́da mɩ́ abwi?”

33 Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Megyí ofúla ánɩ́ fabwɛ́ kʋkʋʋkʋ sʋ́ anɩaa abɛ́da fʋ́ abwi. Alɩ ámʋ́ʋ́ fablɩ́ abususʋ pʋ́kʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Bulusʋ ámʋ sʋ. Nyankpʋsa fʋgyi, támɛ fɛɛ Bulu fʋ́gyi.”

34 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bʋmɔwanlɩ́n wá mlɩ Mbla ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ bɛɛ, Bulu ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩgyí fɛ́ Bulu?’ 35 Anɩyin ánɩ́ ɔnɔkwalɩ Bulu asʋ́n igyi. Mʋ́ sʋ nɩ́ Bulu lɛ́tɩ ahá ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ mʋ asʋ́n há ámʋ ɔbɛ́ɛ, bʋgyi fɛ́ mʋ a, ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́ ɔblɔ́ nya? 36 Mɩ́ mʋ́ á, mɩ́ Sɩ́ lɛ́lɛ mɩ́ yáɩ́, ngyi mʋ klɛ, ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ɔyɩ́ ánfɩtɔ. Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́blɩ́ mlɩaa nablɩ́ mbɛ́ɛ, ‘Bulu mʋ Bi ngyi’ sʋ nablɩ́ abususʋ pʋ́kʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ mʋsʋ? 37 Nɩ́ megyí mɩ́ Sɩ́ agyʋ́má ndɛbwɛ mʋ́ á, mlɩmáhɔ mɩ gyi. 38 Támɛ nɩ́ mɩ́ Sɩ́ agyʋ́má ndɛbwɛ, asa mlɩmɔ́hɔ mɩ gyi kʋ́ráá á, mʋ́mʋ́ mlɩhɔ ofúla amʋ́ʋ́ ndɛbwɛ ámʋ mʋ́ gyi, amlɩbɩ ánɩ́ Mɩ́ Sɩ́ ámʋ bʋ mɩtɔ, mɩ́ ɛ́ mbʋ mʋtɔ.”

39 Bɛtrá bwɛ ánɩ́ bɛ́kɩtá mʋ, támɛ ɔlɛdalɩ amʋ́ ɩbɩ, nátɩ́ sí amʋ́.

40 Yesu léyinkí fá Yordan ɔbʋ́n ba ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ Yohane létsiá bɔ́ ahá asú ámʋ, olesi tsiá ɩnʋ. 41 Ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɛba mʋ wá, bʋdɛ aba bláa bɛɛ, “Yohane mɔ́bwɛ osúna kʋkʋʋkʋ, támɛ asʋ́n ánɩ́ Yohane lɛ́blɩ́ tsú oyin ánfɩ ɩwɩ fɛ́ɛ́ laba mʋ́tɔ́ pɛ́pɛ́ɛ́pɛ́.” 42 Ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔhɔ mʋ gyi ɩnʋ.

11

Lasaro Lowu

1 Oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Lasaro mʋa mʋ apio tsɩhɛ́ Maria pʋ́ Marta betsiá Betania wúlutɔ. Oyin ámʋ lɔ́lɔ. 2 Maria anfɩ lɛ́tsɛɩ́ mʋ ofobí fánfáánfán wʋ́lɩ́ anɩ Wíe Yesu ayabisʋ, pʋ́ mʋ imi tsítsi mʋ́ nɩ. Mʋ pio yínhɛ́ gyí Lasaro anfɩ́ ɔda ɔdɛlɔ á.* 3 Mʋ́ sʋ mʋ apio tsɩhɛ́ ánfɩ bɔwa abí sɩ́sɩ́ Yesu bɛɛ, “Owíé, fʋ́ ɔdwɛpʋ́ dɛ́lɔ.”

4 Yesu lónu asʋ́n ámʋ a, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí ɩlɔ ánfɩ ɔbɔ́mɔ mʋ, mboún ɩbɛ́lɛ Bulu numnyam ɔwan. Ɩbɔ́wa mɩ́ Bulu mʋ Bi ánfɩ ɛ́ numnyam.”

5 Yesu tekle Marta mʋa Maria pʋ́ Lasaro fɛ́ɛ́ asʋ́n. 6 Támɛ brɛ́á olonu ánɩ́ Lasaro dɛ́lɔ á, ɔlɛtrá si tsiá ɔtɩ́nɛ́á ɔbʋ nkenyɔ́ kɛ́kɛ́. 7 Mʋ́ ɔma a, ɔlɛbláa mʋ akasɩ́pʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha ayinki yɔ Yudea.”

8 Mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Osunápʋ́, nwɛ́n nfɩ Yudafɔ ahandɛ bakle abʋda fʋ́ abwi mɔ. Mʋ́ fɛɛ fɛ́trá yinkí yɔ́ ɩnʋ?”

9 Yesu lɔ́pʋ yébi lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí dɔnhwɩ́rɩ dúanyɔ bʋ ɛkɛwʋ́lɛtɔ? Nɩ́ ɔha ná ɔyɩ kɛhɛtɔ á, ɔtamasúti, tsúfɛ́ nsaɩntɔ lɔ́wankɩ́, sʋ odewúun. 10 Támɛ nɩ́ ɔkʋ ná oklúntɔ á, otosúti, tsúfɛ́ ɔmɛdɛ́ atɔ́ wúun.” 11 Asʋ́n ánfɩ ɔma a, ɔlɛtrá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ nyáwíe Lasaro ladɩ́dɩ, támɛ nɔyɔ́ anyetsinkí mʋ.”

12 Akasɩ́pʋ́ amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩ Wíe, nɩ́ ɔdɛdɩdɩ mʋ́ á, ɩwɩ bɔ́wa mʋ ɔnlɩn!”

13 Lasaro lowu ɩwɩ asʋ́n Yesu dɛ́blɩ́, támɛ akasɩ́pʋ́ amʋ mʋ́ bʋkɩ bɛɛ mʋ dɩdɩ́ kɛkɛ ɩwɩ asʋ́n ɔdɛblɩ́. 14 Ɩnʋ Yesu lówunáa kpa mʋ́ opulu ɔbɛ́ɛ, “Lasaro lawú. 15 Mlɩ sʋ ɩlawá mɩ́ ansigyí ánɩ́ mma ɩnʋ asa olowu, mɛ́nɩ mlɔ́hɔ mɩ gyi. Mlɩba ayɛkɩ mʋ.”

16 Ɩnʋ Toma ánɩ́ ogyi Tabí† lɛ́bláa mʋ aba ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha anɩa mʋnyɔ fɛ́ɛ́ ayɔ, mɛ́nɩ nɩ́ lowu ígyi kʋ́ráá á, anɩa mʋnyɔ awu!”

Ɔhá Ánɩ́ Ɔtɔkʋ́sʋ́a Ahá Tsú Afúlitɔ, Há Amʋ́ Nkpa

17 Yesu lówie Betania wúlutɔ á, bɛbláa mʋ bɛɛ bopulá Lasaro ɩlagyi nkɛná. 18 Tsú Betania ya Yerusalem mɔfʋn máɩlɩ anyɔ. 19 Mʋ́ sʋ Yudafɔ tsɔtsɔɔtsɔ bɛba Maria mʋa Marta gyɔwɩ ɔhakpá, amʋ́ píó lowu sʋ.

20 Benya bláa Marta ánɩ́ Yesu ɔbá alɩ, ɔlɔkʋsʋ́ yéfia mʋ ɔkpa. Maria mʋ́ lésin wóyítɔ́. 21 Mʋ́ʋ́ Marta lɛ́bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíe, tɛkɩ nɩ́ fʋbʋ nfɩ á, tɛkɩ mɩ́ píó mówu sí mɩ́. 22 Támɛ séi kʋ́ráá nyin ánɩ́ tógyítɔ́á fɔ́kʋlɩ́ Bulu á, ɔbɛ́ha fʋ́.”

23 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ píó ámʋ ɔbɛ́lakʋ́sʋ́.”

24 Marta lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nyin ánɩ́ ɔbɔ́kʋsʋ́ ɛkɛ tráhɛ amʋ́ʋ́ afúli bɔ́kʋsʋ́ ámʋ.”

25 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́gyí ɔhá ánɩ́ ntɔkʋ́sʋ́a ahá tsú afúlitɔ, há amʋ́ nkpa. Ɔhá ánɩ́ ɔlɔhɔ mɩ gyi owú kʋ́ráá á, ɔbɛ́trá tsiá nkpa. 26 Ɔhá ánɩ́ otsie nkpa, ɔlɔhɔ mɩ gyi ɛ́ móowu ɛkɛkɛɛkɛ. Fahɔ mʋ́sʋ́ gyi?”

27 Marta lótsulá mʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ee! Mɩ́ Wíe, nahogyi ánɩ́ fʋ́gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli), Bulu mʋ Bi ámʋ́ʋ́ bɛɛ ɔbɛ́ba ɔyɩ́tɔ́ ámʋ nɩ.”

Yesu Lósú

28 Brɛ́á Marta lɛ́blɩ́ alɩ tá á, oleyinkí ba wóyítɔ́ bɛtɩ Maria ya ɩtsɛ́tɔ́, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Osunápʋ́ laba, ɔdɛ fʋ́ tɩ.” 29 Maria lénya nú mʋ́ alɩ, ɔlɔkʋsʋ́ yɔ́ Yesu wá. 30 (Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Yesu mɔ́kʋ́nyá wíé wúlutɔ. Ɔlɩɩ́ ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ Marta lɔ́yɔ́tʋ mʋ amʋ.) 31 Brɛ́á ahá ámʋ́ʋ́ bʋtsie Maria wá wóyítɔ́, bʋdɛ mʋ klʋn yiá ámʋ bowun ánɩ́ alakʋ́sʋ́ ɔtsáwʋlɛ pɛ́ ɔyɔ́ á, bɔkʋsʋ́ buo mʋ. Bʋkɩ bɛɛ ɔyɔ́ opulákpá ɩnʋ yósu.

32 Brɛ́á Maria lówie Yesu wá á, ɔlɛda akpawunu, bláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, nɩ́ fʋbʋ nfɩ á, tɛkɩ mɩ́ píó mówu sí mɩ́!”

33 Brɛ́á Yesu lówun ánɩ́ Maria mʋa ahá ámʋ́ʋ́ bʋbuo mʋ amʋ fɛ́ɛ́ bʋdesú a, ɩlɛhɩɛ han mʋ. Mʋ́ sʋ mʋ ansɩ́ lɛpɛ. 34 Ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nkʋ́nʋ́ mlɩlópulá mʋ.”

Ɩnʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩ Wíe, bɛkɩ.”

35 Ɩnʋ Yesu lósú. 36 Mʋ́ sʋ Yudafɔ ámʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Kɩ alɩá ɔtɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ Lasaro!”

37 Támɛ amʋ́tɔ́ akʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Megyí oyin ánfɩ lóbwií ansibi obwiepʋ́ ámʋ ansíbi nɩ. Ntogyi sʋ́ ɔmɛtalɩ́ kɩ́tá Lasaro yáɩ́, alawú?”

Lasaro Kʋsʋ́a

38 Yesu ansɩ́ lɛ́trá pɛ́, ɔlɛnatɩ́ yɔ́ opulákpá ɩnʋ. Ibwi alatɔ bopulá mʋ, bemináa ibwi tin mʋ́ ɔnɔ́. 39 Ɩnʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmina ibwi ámʋ lɛ ɔbɔ́ ámʋ ɔnɔ́.”

Támɛ owupʋ́ ámʋ mʋ pio tsɩ́hɛ́ Marta lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, ndɛ aná mʋ́ á, alayíntá. Ndɛ ɛkɛ náásɩ́ ɔpá bopulá mʋ.”

40 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mmɛbláa fʋ mbɛ́ɛ nɩ́ fohogyi a, fówun alɩá Bulu ɩwɩ bʋ ifú?” 41 Ɩnʋ bemináa ibwi ámʋ lɛ́ ɔbɔ́ ámʋ ɔnɔ́. Yesu lótsu ansɩ́ fʋ́á kɩ ɔsʋ́sʋ́, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Sɩ́, nɛdá fʋ́ ɩpán ánɩ́ fanú mɩ́ ɔmɛ. 42 Nyin ánɩ́ fʋtonú mɩ́ mpáɩ ekekegyíɛkɛ. Támɛ ahá ánfɩ bʋlɩɩ́ nfɩ ánfɩ sʋ́ nablɩ́ alɩ, mɛ́nɩ bóhogyi ánɩ́ fʋ́lɔ́wa mɩ́.” 43 Brɛ́á ɔlɔbɔ mpáɩ ánfɩ tá á, ɔlɔkplʋ́n blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Lasaro, dalɩ ba!” 44 Lasaro lɛ́dalɩ a, tati klɩ mʋ ɩbɩ pʋ́ mʋ ayabi. Dúku ɛ́ klɩ mʋ ansɩ́tɔ́. Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩsankɩ mʋ ɔnatɩ.”

Bɛkɩklɩ́ Yesu Nwunsʋ

45 Yudafɔ ámʋ́ʋ́ bobuo Maria ba ɩnʋ ámʋ bowun tɔ́á Yesu labwɛ́. Mʋ́ sʋ amʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ bɔhɔ mʋ gyi. 46 Támɛ amʋ́tɔ́ akʋ bɔyɔ yɛ́bláa Farisifɔ ámʋ tɔ́á Yesu labwɛ́. 47 Ɩnʋnʋ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Farisifɔ ámʋ bɛtɩ aba asʋ́n agyípʋ́ fia. Mʋ́ʋ́ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Nkálɩ abɔ́bwɛ? Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, oyin ánfɩ dɛ́ osúna tsɔtsɔɔtsɔ bwɛ. 48 Nɩ́ anɩmɛ́ka mʋ itin á, ɔhagyíɔha ɔbɔ́hɔ mʋ gyi. Ɩbɛ́ha Romafɔ bɛ́ba bobwie anɩ Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ, yíntá anɩ ɔmá!”

49 Támɛ amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛá bʋtɛtɩ́ mʋ Kaiafa, ogyi Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn ofí ámʋtɔ lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ mʋ́ mlɩméyín ɔlala! 50 Mlɩmɔ́kʋ́bɩ́ ánɩ́ ɩbʋ alɛ́á ɔbakʋ́lɛ obówu ahá fɛ́ɛ́ nwunsʋ, dʋn ánɩ́ ɔmá ámʋtɔ ahá fɛ́ɛ́ bɛ́hɩ?” 51 Megyí Kaiafa onutó agywɩɩn ɔ́lɔpʋblɩ́ asʋ́n ánfɩ. Támɛ ɩ́nɩá ofí ámʋtɔ mʋgyí Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn sʋ á, igyi asʋ́n ánɩ́ ɔlɛblɩ́ tswɩ ánɩ́ ilehián ánɩ́ Yesu obówu há Yudafɔ ɔmá. 52 Megyí bɛɛ ɔmá ámʋ nkʋlɛ pɛ́ sʋ obówu, mboún alɩá ɔbɛ́kpa Bulu ahá ánɩ́ badásáɩ́n fɛ́ɛ́ bɔwa abatɔ, bɔ́bwɛ ɩkʋlɛ sʋ.

53 Tsú ɛkɛ ámʋ bɔwa agywɩɩn bwɛ ánɩ́ bɔ́mɔ Yesu bɩ. 54 Ɩ́nɩ sʋ Yesu mɛ́trá tsiá lɛ́ ɩwɩ ɔwan Yudafɔtɔ. Mboún ɔlɛnatɩ́ yɔ́ wúlu kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Efraim, ánɩ́ ɩbʋ dimbísʋ́. Mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ betsiá ɩnʋ.

55 Brɛ́ ámʋtɔ á, Yudafɔ nkɛá bɔ́pʋgyi Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ ámʋ lawíé wóyí tá. Ahá tsɔtsɔɔtsɔ botsu awúlusʋ dʋ́ yɔ́ Yerusalem ánɩ́ bɔyɔ́gyʋráa ɩwɩ asa nkɛ ámʋ ɩfʋn. 56 Brɛ́á bɔyɔ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ á, bodunká ánɩ́ bówun Yesu. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Nkálɩ mlɩdɛ́kɩ́ɩ? Mlɩlahogyi mlɩaa, ɔbɛ́ba nkɛ ánfɩtɔ lóó?” 57 Támɛ brɛ́ ámʋtɔ á, Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Farisifɔ ámʋ babláa ahá bɛɛ, nɩ́ ɔkʋ owun ɔtɩ́nɛ́á Yesu bʋ a, ɔhá amʋ́ ɩbɩ, mɛ́nɩ bɛyɛ́kɩtá mʋ.

12

Ofobí Fánfáánfán Pʋwʋ́lɩ́ Yesu

(Mateo 26:6-13; Marko 14:3-9)

1 Ilesi nkensíé abʋgyi Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ a, Yesu lɔ́yɔ Lasaro amʋ́ʋ́ ɔlɔkʋsʋ́a tsu afúlitɔ ámʋ wúlutɔ Betania. 2 Mʋ́ ntʋ́pwɛsʋ bɔtswɩ ɔpʋ́nʋ́ há mʋ. Marta léye atogyihɛ ɔpʋ́nʋ́ ámʋ asɩ. Lasaro mʋa ahá ámʋ́ʋ́ bɛtɩ ámʋ bɔwa ɩbɩ gyi atɔ́ Yesu wá. 3 Ɩnʋ Maria lɔ́pʋ ofobí fánfáánfán ánɩ́ ɩbʋ ibíá prɛntʋa yílé ɔbɔ bɛtsɛɩ́ wʋ́lɩ́ Yesu ayabisʋ, ɔlɔpʋ mʋ nwunsʋ-imi tsítsi mʋ́. Ofobí ámʋ ɔfan lɔhɔ wóyí ámʋtɔ fɛ́ɛ́.* 4 Támɛ Yuda Iskariot, ogyi Yesu akasɩ́pʋ́ amʋtɔ ɔkʋlɛ, ɔbɛ́lɛ Yesu há ámʋ mʋ́ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, 5 “Ofobí ánfɩ bʋ bíá. Ntogyi sʋ́ bʋmɛfɛ mʋ́, pʋ́ kɔ́ba amʋ há ahiánfɔ? Mʋ́ bíá bɔ́bwɛ ɔbakʋ́lɛ ofi ɔkʋlɛ akatua.” 6 Megyí ahiánfɔ nwewúun sʋ Yuda dɛ́ asʋ́n ánfɩ blɩ́. Owikplu ógyi sʋ. Mʋ wá sika okentebi bʋ, otetsíá wí kʋ lɛ́ mʋ́tɔ́.

7 Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩsi mʋ ɔpʋ ofobí ánfɩ wʋlɩ mɩ́ ha mɩ́ opulákɛ́. 8 Ahiánfɔ mʋ́ bétsiá mlɩ wá ekekegyíɛkɛ, támɛ mɩ́ mʋ́ mméetsiá mlɩ wá yɔ́.”

Bɛkɩklɩ́ɩ Lasaro Nwunsʋ

9 Yudafɔ tsɔtsɔɔtsɔ bonu ánɩ́ Yesu laba Betania. Mʋ́ sʋ begya ɔkpa yɔ́ mʋ ɔkɩ́kpa. Megyí mʋ nkʋlɛ sʋ bɔyɔ́ ɩnʋ. Bɛyɛ́kɩ Lasaro amʋ́ʋ́ Yesu lɔ́kʋsʋ́a tsu afúlitɔ ámʋ ɛ́. 10 Mʋ́ sʋ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bɔbwɛ agywɩɩn bɛɛ bɔ́mɔ Lasaro ɛ́. 11 Tsúfɛ́ mʋ kʋsʋ́a tsu afúlitɔ sʋ Yudafɔ tsɔtsɔɔtsɔ bʋdɛ ɔma yinkí bɔhɔ Yesu gyi.

Bɔhɔ Yesu Fɛ́ Owíe Yerusalem

(Mateo 21:1-11; Marko 11:1-11; Luka 19:28-40)

12 Ɔyɩ kɛhɛ a, ɔdɔm amʋ́ʋ́ baba nkɛ ogyíkpá amʋ bonu ánɩ́ Yesu ɔbá Yerusalem. 13 Mʋ́ sʋ bɛka mbláa, bɔpʋ ɔkpa beyéfia mʋ. Bʋdɛ okitikíti bɛɛ, “Hosiána! Bulu oyúla ɔhá anfɩ́ ɔna anɩ Wíe Bulu dátɔ́ ɔbá ánfɩ! Bulu oyúla Israel Owíe amʋ!”

14 Yesu lénya afrímú ɔkʋ, ɔlɔdʋ bian mʋsʋ, fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́ntɔ́ bɛɛ,

15 “Sionfɔ, mlɩmánya ifú!

Mlɩ Wíe dɩ́n afrímú ibísʋ́ ɔbá á!”

16 Yesu akasɩ́pʋ́ amʋ bʋmɔkɔsɩ́ nú asʋ́n ánfɩ asɩ. Támɛ brɛ́á Bulu lɔ́kʋsʋ́a Yesu tsú afúlitɔ, wá mʋ numnyam ɔma a, bɛkaɩ́n ánɩ́ bɔwanlɩ́n asʋ́n ánfɩ tsú mʋ ɩwɩ. Mʋ́ bɔbwɛ há mʋ a.

17 Aha ánɩ́ bobuo Yesu brɛ́á ɔlɛtɩ Lasaro fúli-ɔbɔ́tɔ́, kʋ́sʋ́a mʋ tsú afúlitɔ bɔyɔ mʋ́sʋ́ dá asʋ́n ánfɩ ɔkan. 18 Ɩ́nɩ sʋ ɔdɔm amʋ beyéfia mʋ nɩ. Bonu ánɩ́ alabwɛ́ osúna anfɩ. 19 Farisifɔ amʋ bɛbláa aba bɛɛ, “Mlɩlawun ánɩ́ anɩlabwɛ́ kásíán. Mlɩkɩ, ahá fɛɛ bayɔ́ bʋbuo mʋ o!”

Griikifɔ Akʋ Bodunká Yesu

20 Griikifɔ akʋ bʋbʋ ahá ámʋ́ʋ́ bɛba Bulu osúmkpá Yerusalem Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ ámʋtɔ. 21 Bɔyɔ Filipo ánɩ́ otsu Betsaida ánɩ́ ɩbʋ Galilea ɔmátɔ́ wá yɛ́bláa mʋ bɛɛ, “Owíé, anɩdékléá abówun Yesu.”

22 Filipo lɛ́bláa Andrea, mʋa mʋnyɔ bɛyɛ́bláa Yesu. 23 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Brɛ́ lafʋn ánɩ́ bɔ́wa Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ numnyam. 24 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Nɩ́ kpolibí mɔkʋ́wíé ɔbɔ́tɔ́, ɩkwɛ, plɔ́ á, kpoli ibi-kʋlɛ amʋ kɛ́n igyi. Támɛ nɩ́ ɩkwɛ, plɔ́ á, ɩtɔbwɛ́ abí tsɔtsɔɔtsɔ. 25 Nɩ́ ɔkʋ tɔdwɛ́ mʋ nkpa ɔyɩ́ ánfɩtɔ á, ɔbɔ́hʋlɩ́ɩ mʋ́. Nɩ́ ɔkʋ ɛ́ tamadwɛ́ mʋ nkpa á, obénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 26 Nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ ɔbɛ́ɛ mósum mɩ́ á, ilehián ánɩ́ obóbuo mɩ, mɛ́nɩ obétsiá ɔtɩ́nɛ́á mbʋ. Nɩ́ ɔkʋ dɛ́ mɩ́ sum á, mɩ́ Sɩ́ ɔbɔ́wa mʋ numnyam.”

Yesu Lowu Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́

27 Yesu lɔ́yɔ mʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Séi á, asʋ́n dɛ́ mɩ́ klʋn háan! Amansʋ nɛ́blɩ́? Blɩ́ ntɛblɩ́ mbɛ́ɛ, Mɩ́ Sɩ́, lɛ mɩ́ tsu asʋn wunhɛ anfɩtɔ lóó? Ó-o, mʋ́ sʋ nɛba nɩ. 28 Mɩ́ Sɩ́, wa fʋ́ ɩwɩ numnyam!”

Ɩnʋ á, ɔmɛ ɔkʋ lótsu ɔsʋ́sʋ́ ba ɔbɛ́ɛ, “Nawá mɩ́ ɩwɩ numnyam dodo. Nɛ́trá wa mʋ́.”

29 Brɛ́á ɔdɔm amʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ ɩnʋ ámʋ bonu ɔmɛ amʋ a, bɛblɩ́ bɛɛ “Ɔpráda lapʋ́tɩ́.” Akʋ ɛ́ bɛɛ, “Bulu-ɔbɔpʋ lábláa mʋ asʋ́n!”

30 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ sʋ ɔmɛ anfɩ lalɩn, megyí mɩ́. 31 Brɛ́á Bulu obégyi ɔyɩ́tɔ́fɔ asʋ́n nɩ́. Brɛ́á Bulu ɔbɛ́kplɩ́ Ɔbʋnsám, ɔyɩ́sʋ́ ogyípʋ́ amʋ obíásʋ́ nɩ́. 32 Támɛ mɩ́ mʋ́ á, nɩ́ bɛdá mɩ́ mántá oyikpalíhɛsʋ, tsú mʋ́ lɩ́ɩ́ á, nɛ́kpa ahá fɛ́ɛ́ ba mɩ́ ɩwɩ wá.” 33 (Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ pʋ́súná lowu oduá mówu.)

34 Ɩnʋ ɔdɔm amʋ bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Anɩ mʋ́ anɩlónu tsú anɩ Mbla ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ ánɩ́ Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) obétsiá brɛ́ fɛ́ɛ́. Mʋ́ ntogyi sʋ fʋ́dɛblɩ́ fɛɛ, ilehián ánɩ́ bɛdá Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ mántá oyísʋ́, tsú mʋ́ lɩ́ɩ́? Ma gyí Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ?”

35 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Brɛ́ kpalobí kʋ pɛ́ ɩlasí ánɩ́ Wankɩ amʋ ɔbɛ́trá tsiá mlɩ wá. Ɩ́nɩá Wankɩ amʋ trá ɔbʋ mlɩ wá á, mlɩnatɩ wankɩ amʋtɔ, mɛ́nɩ owí mɛ́ɛta wá mlɩ. Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔna oklúntɔ tamabɩ́ ɔtɩnɛ́á ɔyɔ́. 36 Brɛ́ ánfɩ wankɩ† amʋ trá ɔbʋ mlɩ wá á, mlɩhɔ mʋ gyi, mɛ́nɩ mlɔ́bwɛ wankɩ amʋ abí.”

Yudafɔ Yesu Máhogyi

Brɛ́á Yesu lɛ́bláa amʋ́ asʋn anfɩ tá á, ɔlɛnatɩ́ yéŋaín. 37 Ɩ́nɩá ɔlɔbwɛ osúna tsɔtsɔɔtsɔ amʋ́ ansɩ́tɔ́ ó á, bʋmɔhɔ mʋ gyi. 38 Ɩ́nɩ lɛ́ha Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ tswɩ dodo amʋ lɛ́ba mʋ́tɔ́. Ɔbɛ́ɛ,

“Anɩ Wíe, ma láhɔ asʋ́n ámʋ́ʋ́ anɩlɛ́blɩ́ ámʋsʋ gyi?

Ma anɩ Wíe lalɛ́ mʋ túmi súná?”

39 Mʋ́ sʋ bʋmɛtálɩ́ hɔ Yesu gyi, tsúfɛ́ Yesaia lɛ́trá blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

40 “Anɩ Wíe Bulu lahá bʋmedéwúun,

bʋ́mɛdɛ́ asʋ́n nu,

Mʋ́ sʋ bʋmóowun atɔ́,

bʋmóonu asʋ́n, mɛ́nɩ bɛ́damlí ba mɩ́ wá,

nɛ́tsa amʋ́ ɩlɔ.”

41 Yesaia lówun Yesu numnyam. Mʋ́ sʋ ɔlɛblɩ́ asʋ́n ánfɩ tsú mʋ ɩwɩ nɩ́.

42 Mʋ́ ó á, Yudafɔ ahandɛ amʋ tsɔtsɔɔtsɔ bɔhɔ mʋ gyi, támɛ bʋmɛlɛ amʋ́ hógyi ɔwan. Tsúfɛ́ benya ifú ánɩ́ Farisifɔ ámʋ bɛ́bɩ amʋ́, gya amʋ́ lɛ́ amʋ́ ofíakpa. 43 Tsúfɛ́ bʋtekle bɛɛ ahá bʋkánfʋ amʋ́ dʋn ánɩ́ Bulu ɔbɛ́kanfʋ́ amʋ́.

Yesu Asʋ́n Bulu Ɔbɔ́pʋgyi Ahá Asʋ́n

44 Yesu lɔ́kplʋn blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí mɩ́ nkʋlɛ ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mɩ gyi déhógyi. Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ ɛ́. 45 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔdɛ mɩ́ wúun dɛ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ ɛ́ wúun. 46 Naba ɔyɩ́ ánfɩtɔ fɛ́ wankɩ, fɛ́kɩ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ ɩwankɩ, mɛ́nɩ ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mɩ gyi méesin oklúntɔ. 47 Nɩ́ ɔkʋ onú mɩ́ asʋ́n, támɛ omegyi mʋ́sʋ́ á, megyí mɩ́ ɔbɛ́ha mʋ ɩpɔ́n. Tsúfɛ́ mmɛba asʋ́n ogyíkpá. Ahá nkpa ɔhɔ́kpa nɛba. 48 Ɔha ánɩ́ okíná mɩ́, ɔmɔhɔ mɩ́ asʋ́n ɛ́ bʋ asʋ́n ánɩ́ bɔ́pʋhá mʋ ɩpɔ́n. Mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ amʋ ɩbɛ́ha mʋ ɩpɔ́n ɛkɛ tráhɛ amʋ. 49 Tsúfɛ́ megyí mɩ́ onutó túmi nɔpʋtɔ́ɩ́. Mɩ́ Sɩ́ lɔ́wa mɩ́ sɩ́sɩ́. Mʋlɛ́ha mɩ́ asʋ́n ánɩ́ mblɩ́ɩ, pʋ́ alɩá mblɩ́ɩ mʋ́. 50 Nyin ánɩ́ mʋ asʋ́n ámʋ ɩtɛhá nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Mʋ́ sʋ asʋ́n ánɩ́ ɔtɔwá mɩ́ blɩ́ kóún ntɛblɩ́.”

13

Akasɩ́pʋ́ Amʋ Ayabiasɩ Fwɩ

1 Asa béfi Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ ámʋ gyí asɩ á, Yesu lɛ́bɩ ánɩ́ mʋ brɛ́ lafʋn ánɩ́ mɛ́dalɩ ɔyɩ́ ánfɩtɔ yɔ́ mʋ Sɩ wá. Ɔlɔdwɛ ahá ámʋ́ʋ́ bʋgyi mʋ klɛ ɔsʋlʋ́sʋ nfɩ ámʋ alɩɩ yɔ́fʋn mʋ owukɛ́.

2 Mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ befia ntʋ́pwɛ atɔ́ ogyíkpá. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, ɔbʋnsám lawúna wie Simon Iskariot mʋ bi Yuda klʋntɔ ánɩ́ ɔyɛ́lɛ Yesu ha. 3 Yesu yin ánɩ́ mʋ Sɩ lɔ́pʋ tógyítɔ́ wá mʋ ɩbɩtɔ. Oyin ánɩ́ Bulu wá motsu ba, mʋ wá méyinkí yɔ́ nɩ́. 4 Mʋ́ sʋ ɔlɛlɛ ɩbɩ ɔlɛpɛ ámʋtɔ, ɔlɔkʋsʋ́ wɔ́ɩ́ mʋ atadɩɛ tswɩ, tsú ɔsan sába. 5 Ɔlɛtsɛɩ́ ntsu wá onuwétɔ́, olefi asɩ ɔdɛ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ayabiasɩ fwɩ. Ɔfwɩ́ ɔmáyín a, alapʋ́ mʋ osíétɔ́ ɔsan ámʋ tsítsi mʋ ayabiasɩ. 6 Brɛ́á ɩlɔtʋ Simon Petro a, ɔlɛfɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, fʋ́ ɔbɔ́fwɩ mɩ́ ayabiasɩ?”

7 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋmóonu tɔ́ ánfɩ ndɛbwɛ ánfɩ asɩ séi. Ɔma asa fóbonu mʋ́ asɩ.”

8 Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ó-o! Mméesi, afʋfwɩ mɩ́ ayabiasɩ ɛkɛkɛɛkɛ.”

Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mmɔfwɩ fʋ́ ayabiasɩ á, fʋméenya ogyíkpa mɩ́ wá.”

9 Simon Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, megyí mɩ́ ayabi nkʋlɛ. Wuna fwɩ mɩ́ ɩbɩ pʋ́ mɩ́ nwuntɔ ɛ́.”

10 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ánɩ́ alabie ntsu mɛ́trá hián ntsubíe. Mboún mʋ ayabiasɩ fwɩ pɛ́, tsúfɛ́ alalɩn dodo. Mlɩ ɩwɩ lalɩn, támɛ megyí mlɩ fɛ́ɛ́.” 11 (Yesu lɛ́bláa mʋ alɩ, tsúfɛ́ oyin ɔhá ánɩ́ ɔbɛ́lɛ mʋ há. Mʋ́ sʋ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí mlɩ fɛ́ɛ́ lálɩn” nɩ.)

12 Brɛ́á ɔlɔfwɩ amʋ́ ayabiasɩ tá á, ɔlɛlatsú mʋ atadɩɛ wá, yínkí yétsiá ɔpʋ́nʋ́ ámʋ asɩ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlanú ɩtɔ́ ánfɩ nabwɛ́ há mlɩ ánfɩ asɩ? 13 Mlɩtɛtɩ́ mɩ́ ‘Osunápʋ́,’ mlɩtɛtɩ́ mɩ́ ‘Owíé.’ Mʋ́ ɔkpa nɩ́, tsúfɛ́ mʋ́ ngyi nɩ́. 14 Nɩ́ mɩ́ ánɩ́ ngyi mlɩ osunápʋ́ pʋ́ mlɩ Wíe, nafwɩ́ mlɩ ayabiasɩ á, mʋ́mʋ́ ilehián ánɩ́ mlɩ ɛ́ mlɔ́fwɩ mlɩ aba ayabiasɩ. 15 Nabwɛ́ súná mlɩ, mɛ́nɩ mlɔ́bwɛ mʋ́ alɩ ámʋ́ʋ́ nabwɛ́ mʋ́ há mlɩ ámʋ. 16 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Osúmpʋ́ ɔkʋkʋ mɔ́dʋn mʋ wie. Alɩ kɛ́n sumbí ɔyɔpʋ́ mɔ́dʋn ɔhá ánɩ́ ɔlɔwa mʋ nɩ. 17 Ɩ́nɩá mlɩlabɩ́ ɔnɔkwalɩ anfɩ á, Bulu obóyulá mlɩ nɩ́ mlegyi mʋ́sʋ́.

18 “Megyí mlɩ fɛ́ɛ́ ɩwɩ asʋ́n ndɛblɩ́. Tsúfɛ́ nyin ahá ánɩ́ nalɛ́. Támɛ lehián ánɩ́ Bulu asʋ́n ánfɩ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́. Asʋ́n ámʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Ɔhá ámʋ́ʋ́ mɩ́a mʋnyɔ anɩdɛ́ ɩbɩ wa ɔlɛpɛtɔ ámʋ lakʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ mɩ́sʋ́.’ 19 Ndɛ mlɩ bláa séi asa ɩba, mɛ́nɩ nɩ́ ɩbá á, mlɔ́hɔ mɩ gyi ánɩ́ mɩ́gyí ɔhá ámʋ́ʋ́ mbɛ́ɛ ngyi ámʋ nɩ. 20 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ ɔhá ánɩ́ nɔwa sumbí lahɔ mɩ. Alɩ kɛ́n ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mɩ lahɔ mɩ́ Sɩ́ ámʋ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ ɛ́ nɩ́.”

Yesu Lɛ Há

(Mateo 26:20-25; Marko 14:17-21; Luka 22:21-23)

21 Brɛ́á Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ tá á, asʋ́n ɩhɩ́ɛ́ dɛ mʋ háan mʋ klʋntɔ. Mʋ́ sʋ olowunáa kpa mʋ́ tati ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, mlɩtɔ ɔkʋlɛ ɔbɛ́lɛ mɩ́ há.”

22 Akasɩ́pʋ́ amʋ bɛkpɛlɛ́ kɩ aba ansɩ́tɔ́, tsúfɛ́ bʋmeyín amʋ́tɔ́ ɔmʋá ɔdɛ. 23 Akasɩ́pʋ́ amʋtɔ ɔkʋlɛá otsie mantáa Yesu, gyí ɔmʋá Yesu tɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ nɩ́. 24 Mʋ́ sʋ Simon Petro lóbun mʋ ansíbi ɔbɛ́ɛ, ɔfɩ́tɛ mʋ ɔhá ánɩ́ ɔbɛ́lɛ mʋ há.

25 Mʋ́ʋ́ ɔkasɩ́pʋ́ amʋ léyinkí kpɩ́sá Yesusʋ, fɩ́tɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, ma ɔbɛ́lɛ fʋ́ há?”

26 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ámʋ́ʋ́ nébia bodobodo, pʋ́dá oputsútɔ́ há ámʋ gyí mʋ nɩ.” Ɩnʋ olebia bodobodo pʋ́dá oputsútɔ́ há Yuda, ogyi Simon Iskariot mʋ bi. 27 Olenya hɔ mʋ́ alɩ, Ɔbʋnsám lówie mʋtɔ. Mʋ́ sʋ Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bwɛ tɔ́á fʋdekléá fɔ́bwɛ sasa!” 28 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋtsie ɔpʋ́nʋ́ ámʋ asɩ ámʋtɔ ɔkʋkʋ mɛ́bɩ tɔ́á sʋá Yesu lɛ́bláa mʋ asʋ́n ánfɩ. 29 Amʋ́tɔ́ akʋ bʋkɩ bɛɛ, Yuda gyí amʋ́ sikasʋ ɔkɩ́pʋ. Fíalɩ Yesu dɛ́ mʋ bláa ɔbɛ́ɛ, ɔyɔ́hɔ atɔ́á bɔ́pʋgyi nkɛ ámʋ, ntɛ́ɛ ɔpʋ́ʋ tɔkʋ ya ahiánfɔ.

30 Yuda lénya hɔ bodobodo amʋ alɩ́, ɔlɛdalɩ. Owí latá alɩ brɛ́ ámʋ.

Mbla Pɔpwɛ

31 Yuda lénya dálɩ obuto ɩnʋ alɩ Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Brɛ́á Mɩ́, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ánfɩ numnyam bɛ́lɩn ɔwan nɩ́. Bulu ɔbɔ́tsʋn mɩsʋ lɛ́ mʋ numnyam ɔwan. 32 Nɩ́ ɔtsʋn mɩsʋ lɛ́ mʋ numnyam ɔwan á, alɩ kɛ́n ɔbɔ́tsʋn mʋ ɩwɩsʋ lɛ́ mɩ́ numnyam ɔwan nɩ́. Ɔbɔ́wa mɩ́ numnyam ɩnʋnʋ. 33 Mɩ́ abí, mmɛ́ɛtrá tsiá mlɩ wá, wá ɔpá. Mlódunká mɩ́. Alɩ ámʋ́ʋ́ nɛbláa Yudafɔ ahandɛ amʋ mbɛ́ɛ, ‘Mlɩmɛ́ɛtalɩ́ ba ɔtɩ́nɛ́á nɔyɔ́ ámʋ’ a, alɩ kɛ́n ndɛ mlɩ bláa mlɩ ɛ́ nɩ́. 34 Mbla pɔpwɛ ndɛwa há mlɩ mbɛ́ɛ, mlɩdwɛ aba. Alɩ ámʋ́ʋ́ nɔdwɛ mlɩ ámʋ a, alɩ kɛ́n mlɩpʋ́ ɔdwɛ ámʋ dwɛ mlɩ aba nɩ́. 35 Nɩ́ mlɩdɛ́ aba dwɛ á, ibósuná ahá fɛ́ɛ́ ánɩ́ mɩ́ akasɩ́pʋ́ mlɩgyí.”

Petro Ɔbɔ́swɩɩ́ Ɔbɛ́ɛ Mʋmeyín Yesu

(Mateo 26:31-35; Marko 14:27-31; Luka 22:31-34)

36 Simon Petro lɛ́fɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, nkʋ́nʋ fɔyɔ́?”

Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ nɔyɔ́ ámʋ a, fʋmɛ́ɛtalɩ́ buo mɩ yɔ́ ɩnʋ séi. Támɛ ɔma a, fóbobuo mɩ.”

37 Petro lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, ntogyi sʋ́ mmɛ́ɛtalɩ́ buo fʋ séi. Nówu fʋ́ sʋ!”

38 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fówu mɩ́ sʋ? Ɔnɔkwalɩ ndɛ fʋ́ bláa. Fɔ́swɩɩ́ pʋ́ ɩbɩ wá ogyá tse sa fɛɛ fʋmeyín mɩ́ asa batɛ ɔbɛ́lɛ ɔnɔ́.”

14

Ɔsɩ́ Ámʋ Wá Ɔkpa

1 Yesu lɛ́bláa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Opúni mátsií mlɩ. Mlɩhɔ Bulu gyi, amlɩhɔ mɩ gyi. 2 Otsiákpá tsɔtsɔɔtsɔ bʋ mɩ́ Sɩ́ wóyítɔ́. Nɩ́ otsiákpá ma ɩnʋ á, tɛkɩ mmɛbláa mlɩ mbɛ́ɛ nɛyɛ́la ɩnʋ yáɩ́ mlɩ. 3 Nɩ́ nɔyɔ́ yɛ́la otsiákpá amʋ yáɩ́ mlɩ tá á, néyinkí bá bɛkpa mlɩ yáa mɩ́ ɩwɩ wá, mɛ́nɩ mlétsiá ɔtɩ́nɛ́á mbʋ. 4 Mlɩyin ɔkpa ánɩ́ ɩda yɔ ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ nɔyɔ́.”

5 Ɩnʋ Toma lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, anɩméyín ɔtɩ́nɛ́á fɔyɔ́, nkálɩ abɔ́bwɛ abɛ́bɩ ɔkpa ámʋ?”

6 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́gyí ɔkpa ámʋ, ɔnɔkwalɩ amʋ pʋ́ nkpa ámʋ. Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ yɔ́ mɩ́ Sɩ́ ámʋ wá, nkɛ́tɩ alatsʋn mɩsʋ. 7 Nɩ́ mlɩyin mɩ lɛ́lɛ́ á, tɛkɩ mlɩlabɩ́ mɩ́ Sɩ́ ámʋ ɛ́. Támɛ séi mʋ́ mlɩlawun mʋ, mlɩlabɩ́ mʋ ɛ́.”

8 Filipo lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Anɩ Wíé, suna anɩ fʋ́ Sɩ́ ámʋ. Mʋ́ kpán tsɔ anɩ.”

9 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Filipo! Mbʋ mlɩ wá dodoodo. Mʋ́ sʋ fʋmɔkʋ́bɩ́ mɩ́? Ɔhagyíɔha ánɩ́ alawun mɩ kɩ lawun mɩ́ Sɩ́ ámʋ. Ntogyi sʋ́ fʋ́dɛblɩ́ fɛɛ, nsúna mlɩ Ɔsɩ́ ámʋ? 10 Fʋmohogyi ánɩ́ mbʋ mɩ́ Sɩ́ ámʋtɔ, mʋ ɛ́ ɔbʋ mɩtɔ? Asʋ́n ánfɩ ndɛ mlɩ bláa anfɩ motsú mɩ́ onutó wá. Mboún mɩ́ Sɩ́ ámʋ́ʋ́ ɔbʋ mɩtɔ ámʋ dɛ́ mʋ agyʋ́má yɔ. 11 Nɩ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mbʋ mɩ́ Sɩ́ ámʋtɔ, mʋ ɛ́ ɔbʋ mɩtɔ á, mlɩhɔ mɩ gyi. Nɩ́ mlɩmɔ́ɔhɔ asʋ́n ámʋsʋ gyi óó á, ofúla amʋ́ʋ́ ndɛbwɛ ámʋ sʋ mlɩhɔ mɩ gyi. 12 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mɩ gyi a, ɔbɔ́bwɛ ɩtɔ́á ndɛbwɛ. Ɔbɔ́bwɛ mʋ́ dʋn mɩ́ klɛ́, tsúfɛ́ mɩ́ mʋ́ nɔyɔ́ mɩ́ Sɩ́ ámʋ wá. 13 Nɔ́bwɛ tógyítɔ́á mlɔ́kʋlɩ́ mɩ́ ɩdátɔ́ há mlɩ, mɛ́nɩ nɔ́wa mɩ́ Sɩ́ ámʋ numnyam. 14 Nɩ́ mlɔkʋ́lɩ́ tógyítɔ́ mɩ́ ɩdátɔ́ á, nɔ́bwɛ mʋ́.

Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ Amʋ Ɩbá

15 “Nɩ́ mlɩtɔdwɛ́ mɩ́ á, mlégyi mɩ́ mblasʋ. 16 Nɔ́kʋlɩ́ mɩ́ Sɩ́, ɔbɔ́pʋ Ɔma Ɔlɩɩ́pʋ́ bambá sɩ́sɩ́ mlɩ, ɔbɛ́ba betsiá mlɩ wá brɛ́ fɛ́ɛ́. 17 Mʋgyí Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́. Mʋtósúná ɔnɔkwalɩ ánɩ́ ɩbʋ Bulutɔ. Ɔyɩ́tɔ́ ahá bʋmɛ́ɛtalɩ́ hɔ mʋ, tsúfɛ́ bʋmɛdɛ́ mʋ dunká. Bʋmɛ́ɛbɩ mʋ ɛ́, támɛ mlɩ mʋ́ mlɩyin mʋ, tsúfɛ́ ɔbʋ mlɩ wá, obétsiá mlɩtɔ.

18 “Mméesi mlɩ tswɩ fɛ́ awumbi. Néyinkí bá mlɩ wá. 19 Ɩlasí kpalobí ɔyɩ́tɔ́ ahá bʋmɛ́ɛtrá wun mɩ, támɛ mlɩ mʋ́ mlówun mɩ. Ɩ́nɩá mbʋ nkpa sʋ á, mlɩ ɛ́ mlétsiá nkpa. 20 Nɩ́ ɛkɛ ámʋ ɩfʋn a, mlɛ́bɩ ánɩ́ mbʋ mɩ́ Sɩ́ ámʋtɔ. Mlɩ ɛ́ mlɩbʋ mɩtɔ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ mɩ́ ɛ́ mbʋ mlɩtɔ ámʋ.

21 “Ahá ánɩ́ bʋdɛ mɩ́ mblasʋ gyí a, amʋ́gyí mɩ́ adwɛpʋ́ nɩ́. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɔdwɛ́ mɩ́ á, mɩ́ Sɩ́ ɔbɔ́dwɛ mʋ. Mɩ́ ɛ́ nɔ́dwɛ mʋ, lɛ́ mɩ́ ɩwɩ ɔwan súná mʋ.”

22 Mʋ́ʋ́ Yuda (megyí Yuda Iskariot) lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíe, ntogyi sʋ́ anɩ nkʋlɛ pɛ́ fɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan súná, megyí ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́?”

23 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ɔkʋ dɛ́ mɩ́ dwɛ á, ɔbɔ́bwɛ dɩ́nká mɩ́ atosunáhɛ́sʋ. Mɩ́ Sɩ́ ɔbɔ́dwɛ mʋ. Mɩ́a mɩ́ Sɩ́ ámʋ nyɔ abɛ́ba betsiá mʋ wá. 24 Ɔhá ánɩ́ ɔtamadwɛ́ mɩ́ ɔmɔ́ɔbwɛ dɩ́nká mɩ́ atosunáhɛ́sʋ. Asʋ́n ánfɩ ndɛblɩ́ mlɩdénu ánfɩ motsú mɩ́ onutó wá. Mɩ́ Sɩ́ lɔ́wa mɩ́, mʋ wá itsú.

25 “Ndɛ mlɩ asʋ́n ánfɩ bláa, séi ánfɩ mbʋ mlɩ wá. 26 Támɛ Ɔma Ɔlɩɩ́pʋ́, ogyi Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ mɩ́ Sɩ́ ɔbɔ́pʋsɩ́sɩ́ mɩ́ ɩdátɔ́ ámʋ obósuná mlɩ tógyítɔ́. Ɔbɛ́kaɩ́n mlɩ asʋ́ngyíasʋ́n ánɩ́ nɛbláa mlɩ.

27 “Iwilwii ndɛ mlɩ ha! Napʋ́ mɩ́ iwilwii há mlɩ. Megyí mʋ́ ámʋ́ʋ́ ɔyɩ́tɔ́fɔ bʋtɛhá ámʋ odu. Mlɩmáha opúni itsii mlɩ. Ifú ɛ́ mákɩtá mlɩ. 28 Nabláa mlɩ bɔtsʋn mbɛ́ɛ, ndɛnatɩ́, támɛ néyinkí bá mlɩ wá. Nɩ́ mlɩtɔdwɛ́ mɩ́ á, tɛkɩ mlénya ansigyí ánɩ́ nɔyɔ́ mɩ́ Sɩ́ wá, tsúfɛ́ ɔdʋn mɩ. 29 Ndɛ mlɩ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ bláa yaɩ́, mɛ́nɩ nɩ́ ɩbá mʋ́tɔ́ á, mlóhogyi. 30 Mmɛ́ɛtrá tɔɩ́ yɔ́ nkpá, tsúfɛ́ ɔyɩ́sʋ́ ogyípʋ́ ámʋ ɔbá. Ɔma túmi mɩ́sʋ́. 31 Ntonú mɩ́ Sɩ́ ɔmɛ, mɛ́nɩ ɔyɩ́tɔ́fɔ bɛ́bɩ ánɩ́ ntɔdwɛ́ mʋ.

“Mlɩkʋsʋ anatɩ.”

15

Wáɩn Oyí Onutó

1 Yesu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́gyí wáɩn ɩfla onutó. Mɩ́ Sɩ́ gyí mʋ́ ɔdɔ́pʋ. 2 Bámbigyíbámbiá ɩbʋ mɩ́ ɩwɩ, ɩtamaswíé á, ɔtɛkpálɩ́ mʋ́ tsítsá. Támɛ kugyíkʋá itoswíé á, ɔtɛlá mʋ́ wankláán, mɛ́nɩ ibóswie tsɔtsɔɔtsɔ dʋn. 3 Mɩ́ atosunáhɛ́ anfɩ mlɩlanú ánfɩ sʋ mlɩ ɩwɩ latɩn dodo. 4 Mlɩtsia mɩ́tɔ́, mɩ́ ɛ́ antsia mlɩtɔ. Bámbi kʋkʋʋkʋ mɛ́ɛtalɩ́ swíé abí, nkɛ́tɩ ɩtsa mʋ́ oyísʋ́ brégyíbrɛ́. Alɩ kɛ́n mlɩ ɛ́ mlɩmɛ́ɛtalɩ́ swíé abí, nkɛ́tɩ mlɩbʋ mɩtɔ nɩ́.

5 “Mɩ́gyí wáɩn ɩfla ámʋ. Mlɩgyí mʋ́ abámbi. Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ mɩtɔ, mɩ́ ɛ́ mbʋ mʋtɔ obóswie abí tsɔtsɔɔtsɔ, tsúfɛ́ mlɩmɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ tɔtɔɔtɔ tsʋn mɩ́ ɔma. 6 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ometsie mɩtɔ gyí fɛ́ bámbiá bakpálɩ́ mʋ́ bun, ɩbɔ́wʋlɩ, bɛ́kpa mʋ́ wá ogyá. 7 Nɩ́ mlɩtsie mɩtɔ, mɩ́ asʋ́n ɛ́ ɩbʋ mlɩtɔ á, mlɛ́fɩtɛ mɩ́ Sɩ́ tógyítɔ́á mlɩdéklé, ɔbɛ́ha mlɩ. 8 Nɩ́ mloswíé abí tsɔtsɔɔtsɔ á, ɩbɔ́wa mɩ́ Sɩ́ numnyam. Mʋ́ obósuná ánɩ́ mɩ́ akasɩ́pʋ́ mlɩgyí nɩ́. 9 Alɩ ámʋ́ʋ́ mɩ́ Sɩ́ tɔdwɛ́ mɩ́ ámʋ a, alɩ kɛ́n mɩ́ ɛ́ ntɔdwɛ́ mlɩ nɩ́. Mlɩtsia mɩ́tɔ́, mɛ́nɩ nɔ́dwɛ mlɩ yɔ́. 10 Nɩ́ mlegyi mɩ́ mblasʋ á, nɔ́dwɛ mlɩ yɔ́, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ mɩ́ ɛ́ ntegyi mɩ́ Sɩ́ mblasʋ, ɔtɔdwɛ́ mɩ́ yɔ́ ámʋ.

11 “Nabláa mlɩ asʋ́n ánfɩ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ ansigyí ámʋ́ʋ́ ɩbʋ mɩtɔ ámʋ bétsiá mlɩtɔ. Fówun ansɩ́ bégyi mlɩ wankláán. 12 Mbla ánɩ́ ndɛpʋhá mlɩ gyí; mlɩdwɛ aba fɛ́ alɩá ntɔdwɛ́ mlɩ. 13 Ɔdwɛ kʋkʋ mɔdʋ́n ánɩ́ ɔkʋ obówu mʋ nyawie nwunsʋ. 14 Nɩ́ mlegyi mɩ́ mblasʋ á, mɩ́ anyawíe mlɩgyí. 15 Mmɛ́ɛtrá tɩ mlɩ mɩ́ asúmpʋ́. Tsúfɛ́ osúmpʋ́ méyín tɔ́á mʋ wie dɛ́bwɛ. Ndɛ mlɩtɩ mɩ́ anyawíe, tsúfɛ́ nabláa mlɩ tógyítɔ́á nonu tsú mɩ́ Sɩ́ wá. 16 Megyí mlɩ lɛ́lɛ mɩ́. Mɩ́lɛ́lɛ mlɩ yáɩ́ mbɛ́ɛ, mlɩyɔ́ɔ amlɩyoswie abíá ibétsiá brɛ́ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ mɩ́ Sɩ́ ɔbɛ́ha mlɩ tógyítɔ́á mlɔ́kʋlɩ́ mʋ mɩ́ ɩdátɔ́. 17 Mbla ánɩ́ ndɛwa há mlɩ gyí, ‘Mlɩdwɛ aba.’

Ahá Bólu Mlɩ

18 “Nɩ́ ɔyɩ́tɔ́ ahá bʋdɛ mlɩ lu á, mlɩkaɩn ánɩ́ mɩ́ begyankpá lú. 19 Nɩ́ ɔyɩ́tɔ́ ahá mlɩgyí a, tɛkɩ ɔyɩ́tɔ́ ahá bɔ́dwɛ mlɩ fɛ́ amʋ́ abí. Támɛ nalɛ́ mlɩ tsú ɔyɩ́tɔ́fɔtɔ, sʋ mlɩmá amʋ́tɔ́. Ɩ́nɩ sʋ ɔyɩ́tɔ́fɔ bʋtolú mlɩ nɩ́. 20 Mlɩkaɩn asʋ́n ámʋ́ʋ́ nɛbláa mlɩ mbɛ́ɛ, ‘Osúmpʋ́ ɔkʋkʋ mɔ́dʋn mʋ wie’ amʋsʋ. Nɩ́ ahá bʋdɩn mɩ́sʋ́ a, mlɩ ɛ́ bɛ́dɩnká mlɩsʋ. Nɩ́ begyi mɩ́ asʋ́nsʋ́ á, mlɩ ɛ́ bégyi mlɩ asʋ́nsʋ́. 21 Támɛ mɩ́bʋ́ mlɩ, sʋ bɔ́pʋ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ gyi mlɩ, tsúfɛ́ bʋmeyín ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ ámʋ. 22 Nɩ́ mmɔkʋ́bláa amʋ́ asʋansʋ á, tɛkɩ bʋma ɩpɔ́n kʋkʋ gyí. Támɛ séi ánfɩ mʋ́ bʋma ɔnɔ́ lɛ́. 23 Ɔhagyíɔha ánɩ́ otolú mɩ́ tolú mɩ́ Sɩ́ ɛ́. 24 Nabɔbwɛ agyʋ́má ánɩ́ ɔhaa mɔ́kʋ́bwɛ́ mʋ́ odu kɩ amʋ́tɔ́. Nɩ́ bʋmɔpʋ amʋ́ ansíbi wun mʋ́ á, tɛkɩ Bulu mɛ́ɛha amʋ́ ɩpɔ́n. Bowun tɔ́á nɔbwɛ asa bʋdɛ mɩ́a mɩ́ Sɩ́ lu. 25 Ilehián ánɩ́ ɩbɛ́ba alɩ, mɛ́nɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n wá amʋ́ Mblatɔ bɛɛ, ‘Bolu mɩ́ kpaalɩ’ ámʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́.

26 “Nɔ́wa Ɔma Ɔlɩɩ́pʋ́ obótsu mɩ́ Sɩ́ wá bá. Mʋgyí Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ. Mʋtósúná ɔnɔkwalɩ ánɩ́ ɩbʋ Bulutɔ. Obégyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ. 27 Mlɩ ɛ́ mlégyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ, tsúfɛ́ mlɩlatsíá mɩ́ wá tsú brɛ́á nefi atɔ́ suná asɩ.

16

1 “Nabláa mlɩ asʋ́n anfɩ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ mlɩmɛ́ɛdɩda hógyitɔ. 2 Yudafɔ ahandɛ bégya mlɩ lɛ́ amʋ́ ofíakpa. Brɛ́ kʋ kʋ́ráá ɩbɛ́ba ánɩ́ ahá bɔ́mɔ mlɩ, súsu bɛɛ Bulu agyʋ́má bʋdɛyɔ. 3 Bɔ́pʋ ɩ́nɩ gyi mlɩ, tsúfɛ́ bʋmɔkʋ́bɩ́ mɩ́ ntɛ́ɛ mɩ́ Sɩ́ ámʋ. 4 Támɛ nabláa mlɩ asʋ́n ánfɩ, mɛ́nɩ nɩ́ ɩbá á, mlɛ́kaɩ́n ánɩ́ nɛbláa mlɩ yáɩ́.

Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ Gyumagyihɛ

“Mmɔkɔsɩ́ bláa mlɩ asʋ́n ánfɩ, tsúfɛ́ mbʋ mlɩ wá. 5 Támɛ séi ndɛ mlɩ bláa, tsúfɛ́ nɔyɔ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ámʋ wá. Támɛ mlɩtɔ ɔkʋkʋ mɛ́fɩtɛ́ mɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nkʋ́nʋ́ fɔyɔ́.’ 6 Ɩ́nɩá nabláa mlɩ asʋ́n ánfɩ sʋ á, awɩrɛhɔ lahɩ́ɛ́ kɩ́tá mlɩ. 7 Támɛ ndɛ mlɩ ɔnɔkwalɩ bláa. Ɔkláa lawá mlɩ ogyá ánɩ́ nɔyɔ́. Tsúfɛ́ nɩ́ mmɔyɔ á, Ɔma Ɔlɩɩ́pʋ́ amʋ ɔmɛ́ɛba mlɩ wá. Támɛ nɩ́ nɔyɔ́ á, nɔ́pʋ mʋ sɩ́sɩ́ mlɩ. 8 Nɩ́ ɔbá á, ɔbɛ́lɛ súná ɔyɩ́tɔ́ ahá ánɩ́ lakpanbwɛ sʋ bafwɩ́, ɔbɛ́lɛ tɔ́á igyi Bulu yilébwɛ pʋ́ mʋ asʋ́ngyí ɛ́ súná amʋ́. 9 Bɛ́bɩ ánɩ́ mɩ́sʋ́ máhógyi igyi lakpan. 10 Bɛ́bɩ tɔ́á igyi Bulu yilébwɛ, tsúfɛ́ nɔyɔ́ mɩ́ Sɩ́ wá, mlɩmɛ́ɛtrá wun mɩ ɛkɛkɛɛkɛ. 11 Bɛ́bɩ tɔ́á igyi Bulu asʋ́ngyí, tsúfɛ́ Bulu lahá ɔbʋnsám, ogyi ɔyɩ́sʋ́ ogyípʋ́ amʋ ɩpɔ́n dodo.

12 “Mbʋ asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ ánɩ́ nɛ́bláa mlɩ, támɛ mlɩmɛ́ɛtalɩ́ nú mʋ́ fɛ́ɛ́ asɩ séi. 13 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ tósúná ɔnɔkwalɩ ánɩ́ ɩbʋ Bulutɔ. Nɩ́ ɔbá á, ɔbɛ́lɛ asʋ́n ánɩ́ igyi ɔnɔkwalɩ fɛ́ɛ́ súná mlɩ. Tsúfɛ́ megyí mʋ onutó túmitɔ ɔbɔ́tɔɩ́, mboún ɔbɛ́blɩ́ asʋ́n kugyíkʋá olonu. Ɔbɛ́bláa mlɩ mʋ́á ɩbɛ́ba ɛ́. 14 Ɔŋɛ́ ámʋ ɔbɔ́wa mɩ́ numnyam, tsúfɛ́ ɔbɛ́bláa mlɩ asʋ́n ánɩ́ ntɛblɩ́. 15 Tógyítɔ́á mɩ́ Sɩ́ bʋ́ʋ a, mɩ́ bʋ́. Mʋ́ sʋ nabláa mlɩ mbɛ́ɛ, Ɔŋɛ́ ámʋ ɔbɛ́bláa mlɩ asʋ́n ánɩ́ ntɛblɩ́ nɩ́.

Akasɩ́pʋ́ Amʋ Awɩrɛhɔ Pʋ́ Ansigyí

16 “Ɩlasí kpalobí mlɩmɛ́ɛtrá wun mɩ, támɛ ɩmɔ́ɔwa ɔpá kʋkʋ mlɛ́lawun mɩ.”

17 Akasɩ́pʋ́ amʋtɔ akʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, “Ngya ntɔ asʋ́n nɩ́? Ɔbɛ́ɛ, Ɩlasí kpalobí, anɩmɛ́ɛtrá wun mʋ, támɛ ɩmɔ́ɔwa ɔpá kʋkʋ, abɛ́lawun mʋ. Ɔdɛblɩ́ ɛ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Nɔyɔ́ mɩ́ Sɩ́ wá?’ 18 ‘Ɩlasí kpalobí’ ánfɩ asɩ mɛ́? Anɩmɛ́dɛ́ asʋ́n ánfɩ ɔdɛblɩ́ ánfɩ asɩ nu.”

19 Yesu lɛ́bɩ ánɩ́ akasɩ́pʋ́ amʋ bʋdeklé abʋfɩtɛ mʋ asʋ́n ámʋtɔ. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Blɩ́ ndɛblɩ́ mbɛ́ɛ, ɩlasí kpalobí mlɩmɛ́ɛtrá wun mɩ. Támɛ ɩmɔ́ɔwa ɔpa kʋkʋ mlɛ́lawun mɩ. Ɩ́nɩ mlɩdɛ́ aba fɩtɛ́ nɩ́? 20 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Mlósu kpisíi, támɛ ɔyɩ́tɔ́ ahá mʋ́ bénya ansigyí. Mlégyi awɩrɛhɔ, támɛ mlɩ awɩrɛhɔgyí amʋ ɩbɛ́ba bemlí ansigyí. 21 Nɩ́ ɩkwɩ́ɩ dɛ ɔtsɩ dwiín á, ahʋmɩtɩ tɛkɩ́tá mʋ, tsúfɛ́ mʋ ɩwɩɔsɩn wúunbɩ lafʋn. Támɛ onyákwɩ́ɩ́ tá pɛ́ ɔtɛtan mʋ ɩwɩɔsɩn ámʋsʋ, tsúfɛ́ ansɩ́ dɛ mʋ gyí ánɩ́ makwɩ́ɩ́ obí wá ɔyɩ́tɔ́. 22 Alɩ kɛ́n igyi há mlɩ nɩ́. Ahʋmɩtɩ dɛ mlɩ séi, támɛ nɛ́lawun mlɩ. Mʋ́ sʋ mlɛ́hɩɛ nyá ansigyí ánɩ́ ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ ká mlɩ itin.

23 “Alɩ ɛkɛ ámʋ a, mlɩmɛ́ɛtrá kʋlɩ́ mɩ́ tɔtɔɔtɔ. Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Tógyítɔ́á mlɔ́kʋlɩ́ mɩ́ Sɩ́ mɩ́ ɩdátɔ́ a, ɔbɛ́ha mlɩ. 24 Bɔtʋ ndɛ mlɩmɔ́kʋ́fɩ́tɛ́ tɔtɔɔtɔ mɩ́ ɩdátɔ́. Mlɩfɩtɛ, ɔbɛ́ha mlɩ, mɛ́nɩ ɩbɛ́hɩɛ wá mlɩ ansigyí.

Yesu Ɔyɩ́sʋ́ Gyí

25 “Ndɛ mlɩ asʋ́n ánfɩ bláa ayébisʋ, támɛ brɛ́ kʋ bɛ́ba, mmɛ́ɛtrá tɔɩ́ ayébisʋ. Nówuná kpa mɩ́ Sɩ́ asʋ́n tati súná mlɩ. 26 Tsú brɛ́ ámʋsʋ pʋ́ya a, mlɔ́kʋlɩ́ mɩ́ Sɩ́ ámʋ atɔ́ mɩ́ ɩdátɔ́. Mmɛdɛ́blɩ́ mbɛ́ɛ, mɩ́ ɔbɔ́kʋlɩ́ mʋ atɔ́ há mlɩ. 27 Tsúfɛ́ mɩ́ Sɩ́ ámʋ onutó tɔdwɛ́ mlɩ. Ɔtɔdwɛ́ mlɩ, tsúfɛ́ mlɩtɔdwɛ́ mɩ́, mlɩlahogyi ánɩ́ notsú mʋ wá. 28 Mɩ́ Sɩ́ wá notsu ba ɔyɩ́tɔ́. Séi á, ndeyinkí tsú ɔyɩ́tɔ́ nɔyɔ́ mɩ́ Sɩ́ ámʋ wá.”

29 Ɩnʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Ɛhɛ́ɛn! Séi mʋ́ á, fʋtráa fʋmɛdɛ́tɔɩ́ ayébisʋ. 30 Séi mʋ́ anɩlabɩ́ ánɩ́ fʋyin tógyítɔ́. Mʋ́ sʋ mehián ánɩ́ ɔhaa ɔbɛ́trá fɩtɛ́ fʋ́ asʋansʋ. Ɩ́nɩ lahá anɩlahogyi ánɩ́ lɛ́lɛ́ fotsú Bulu wá.”

31 Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Séi mʋ́ mlɩlahogyi? 32 Brɛ́ kʋ ɩbá. Ɩlafʋn ta, mlɛ́dasáɩ́n. Mlɩtɔ okugyíɔkʋ ɔbɔ́yɔ mʋ otsukpá sí mɩ́. Támɛ iméesi mɩ́ nkʋlɛ, tsúfɛ́ mɩ́ Sɩ́ ámʋ bʋ mɩ́ wá. 33 Nabláa mlɩ asʋ́n ánfɩ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ mlɔ́tsʋn mɩsʋ nyá iwilwii. Mlówun ɩwɩɔsɩn ɔyɩ́ ánfɩtɔ, támɛ mlɩwa klʋn, tsúfɛ́ nagyi ɔyɩ́sʋ́ dodo!”

17

Yesu Lɔ́bɔ Mpáɩ Mʋ Akasɩ́pʋ́ Nwunsʋ

1 Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ tá, olotsu ansɩ́ fʋ́á kɩ ɔsʋ́sʋ́ bɔ́ mpáɩ ɔbɛ́ɛ, “Óo mɩ́ Sɩ́, brɛ́ lafʋn. Wa mɩ́ numnyam, mɛ́nɩ mɩ́ ɛ́ nɔ́wa fʋ́ numnyam. 2 Tsúfɛ́ fɛha mɩ́ túmi ahá fɛ́ɛ́sʋ́, ánɩ́ nháa ahá ánɩ́ fɛha mɩ́ fɛ́ɛ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 3 Nkpa ánɩ́ ɩtamatá ámʋ gyí, bʋbɩ́ɩ fʋ́ Bulu Ɔnɔkwalɩpʋ ɔkʋkʋ́nʋ́ ɔkʋlɛ pɛ́ ánfɩ, abʋbɩ mɩ́ Yesu Kristo anfɩ fɔpʋsɩ́sɩ́ ɔyɩ́tɔ́ ánfɩ. 4 Nawá fʋ́ numnyam ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ, tsúfɛ́ namɔ́ agyʋ́má ámʋ́ʋ́ fɔpʋhá mɩ́ ámʋ fɛ́ɛ́ ɔnɔ́. 5 Mɩ́ Sɩ́! Wa mɩ́ numnyam fʋ́ ansɩ́tɔ́ ngya, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ mbʋ mʋ́ fʋ́ wá yáɩ́ asa fɔbwɛ ɔyɩ́ ámʋ.

6 “Nalɛ́ fʋ́ súná ahá ámʋ́ʋ́ fɛlɛ ɔyɩ́tɔ́ há mɩ́ ámʋ. Fʋ́bʋ́ amʋ́, fɔpʋ amʋ́ há mɩ́, bagyi fʋ́ asʋ́nsʋ́. 7 Séi babɩ́ ánɩ́ tógyítɔ́á mbʋ itsú fʋ́ wá. 8 Tsúfɛ́ nabláa amʋ́ asʋ́n ánɩ́ fɔpʋhá mɩ́ fɛ́ɛ́, banú. Babɩ́ ánɩ́ lɛ́lɛ́ fʋ́ wá notsú, bahogyi ánɩ́ fʋ́lɔ́wa mɩ́.

9 “Ndɛ fʋ́ kokóli ha amʋ́. Megyí ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ ndɛ mpáɩ bɔ há. Mboún ahá ámʋ́ʋ́ fɔpʋhá mɩ́ ámʋ, tsúfɛ́ fʋ́bʋ́ amʋ́. 10 Mɩ́ klɛ́ igyi fʋ́ klɛ́, fʋ́ klɛ́ ɛ́ igyi mɩ́ klɛ́. Fatsʋn amʋ́sʋ́ lɛ́ mɩ́ numnyam ɔwan. 11 Nɛbá fʋ́ wá séi. Mmɛ́ɛtrá tsiá ɔyɩ́tɔ́, támɛ amʋ́ mʋ́ bʋbʋ ɔyɩ́tɔ́. Mɩ́ Sɩ́ Wankɩ́hɛ́, pʋ fʋ́ ɩdá ámʋ́ʋ́ fɔpʋhá mɩ́ ámʋ túmi kɩ amʋ́sʋ́, mɛ́nɩ bɔ́bwɛ kʋlɛ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ mɩ́a fʋnyɔ anɩgyí kʋlɛ amʋ. 12 Brɛ́á mbʋ amʋ́ wá á, nɛkɩtá amʋ́ wankláán, ɩdá ámʋ́ʋ́ fɔpʋhá mɩ́ ámʋ túmitɔ. Nɛlɛ ansɩ́ kɩ́tá amʋ́ wankláán. Mmɛha amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ mɔ́fwɩ, dʋn ɔmʋamʋ́ʋ́ ɩda yaɩ́ ánɩ́ ɔbɛ́hɩ ámʋ, fɛ́kɩ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́. 13 Nɛbá fʋ́ wá séi. Támɛ brɛ́ ánfɩ ntráa mbʋ ɔyɩ́tɔ́ nfɩ ndɛ asʋ́n ánfɩ blɩ́, mɛ́nɩ bénya ansigyí fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ mɩ́ ɛ́ mbʋ ansigyítɔ́ amʋ. 14 Nabláa amʋ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ fɛbláa mɩ ámʋ. Mʋ́ sʋ ɔyɩ́tɔ́ ahá bʋdɛ amʋ́ lu, tsúfɛ́ bʋtráa bʋmegyí ɔyɩ́tɔ́fɔ, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ mɩ́ ɛ́ mmegyí ɔyɩ́tɔ́yín amʋ. 15 Mmɛdɛ́blɩ́ mbɛ́ɛ, fʋlɛ́ɛ amʋ́ lɛ ɔyɩ́tɔ́. Mboún mbɛ́ɛ fʋkɩ́ɩ amʋ́sʋ́ wankláán, mɛ́nɩ bʋmóowie lalahɛ ɔbwɛpʋ́* ámʋ ɩbɩtɔ. 16 Alɩ ámʋ́ʋ́ mmegyí ɔyɩ́tɔ́yín ngyi ámʋ a, alɩ́ amʋ́ ɛ́ bʋmegyí ɔyɩ́tɔ́fɔ nɩ́. 17 Fʋ́ asʋ́n ámʋ gyí ɔnɔkwalɩ. Tsʋn mʋ́sʋ́ afʋpʋ amʋ́ bwɛ fʋ́ klɛ́. 18 Alɩ ámʋ́ʋ́ fɔwa mɩ́ sɩ́sɩ́ ɔyɩ́tɔ́ ámʋ a, alɩ́ mɩ́ ɛ́ nawá amʋ́ sɩ́sɩ́ nɩ́. 19 Amʋ́ sʋ nɔpʋ ɩwɩ há fʋ́, mɛ́nɩ amʋ́ ɛ́ bɔ́tsʋn ɔnɔkwalɩ amʋsʋ mlí fʋ́ klɛ́.

20 “Megyí mɩ́ akasɩ́pʋ́ amʋ nkʋlɛ ndɛ mpáɩ bɔ há. Mboún ahá ánɩ́ bɔ́tsʋn amʋ́ atosunáhɛ́sʋ hɔ mɩ gyi fɛ́ɛ́ ndɛbɔ há. 21 Ndɛ mpáɩ bɔ mbɛ́ɛ, amʋ́ fɛ́ɛ́ bʋbwɛ́ɛ kʋlɛ. Mɩ́ Sɩ́, alɩ ámʋ́ʋ́ fʋbʋ mɩtɔ, mɩ́ ɛ́ mbʋ fʋtɔ ámʋ a, ha amʋ́ ɛ́ abʋtsia anɩtɔ alɩ kɛ́n, fówun ɔyɩ́tɔ́ ahá bóhogyi ánɩ́ fʋ́lɔ́wa mɩ́ sɩ́sɩ́ ɔyɩ́tɔ́. 22 Nawá ahá ánfɩ numnyam amʋ́ʋ́ fɔwa mɩ́ ámʋ, mɛ́nɩ bɔ́bwɛ kʋlɛ fɛ́ alɩá ntsu tamatsʋn mɩ́á fʋnyɔ nsɩnɛ́. 23 Mbʋ amʋ́tɔ́ fɛ́ alɩá fʋbʋ mɩtɔ, mɛ́nɩ bɔ́bwɛ kʋlɛ, ntsu mɔ́ɔtsʋn amʋ́ nsɩnɛ́. Nɩ́ ɩbá alɩ á, ɔyɩ́tɔ́ ahá bɛ́bɩ ánɩ́ fʋ́lɔ́wa mɩ́, fʋtɔdwɛ́ amʋ́ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ fʋtɔdwɛ́ mɩ́ ámʋ.

24 “Mɩ́ Sɩ́! Ndeklé mbɛ́ɛ ahá ámʋ́ʋ́ fɔpʋhá mɩ́ ámʋ bétsiá mɩ́ wá ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ mbʋ amʋ. Fówun bówun numnyam amʋ́ʋ́ fɔwa mɩ́ ámʋ. Tsúfɛ́ fʋtɔdwɛ́ mɩ́ asa fɔbwɛ ɔyɩ́. 25 Mɩ́ Sɩ́ Yilé ɔbwɛpʋ́! Ɔyɩ́tɔ́fɔ bʋmɛbɩ fʋ́, támɛ mɩ́ mʋ nyin fʋ. Ahá ánfɩ ɛ́ bʋyin ánɩ́ fʋ́lɔ́wa mɩ́ sɩ́sɩ́ ɔyɩ́tɔ́. 26 Nɛlɛ fʋ́ súná amʋ́. Nɛ́trá lɛ fʋ́ súná amʋ́. Fówun ɔdwɛ ámʋ́ʋ́ fʋtɔdwɛ́ mɩ́ ámʋ itsia amʋ́tɔ́, mɛ́nɩ mɩ́ ɛ́ nétsiá amʋ́tɔ́.”

18

Yesu Kɩtá

(Mateo 26:47-56; Marko 14:43-50; Luka 22:47-53)

1 Yesu lɔ́bɔ mpáɩ ánfɩ tá á, mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛnatɩ́ yɔ́tsʋn Kidron tsonkolitɔ wíé ndobíi kʋtɔ. 2 Yuda amʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ Yesu há ámʋ ɛ́ yin ndobíi amʋtɔ, tsúfɛ́ Yesu mʋa mʋ akasɩ́pʋ́ bʋtetsíá yéfia ɩnʋ. 3 Mʋ́ sʋ Yuda lɛ́kpa Romafɔ ɩsá akɔpʋ́ pʋ́ Bulu ɔtswɛ́kpa agyópʋ akʋá Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Farisifɔ bɔwa, bɔyɔ ɩnʋ. Bʋdɛ mbia, nkandɩ́ɛ pʋ́ akɔtɔ́. 4 Ɩ́nɩá Yesu yin tɔ́á ɩbá mʋsʋ sʋ á, ɔlɛdalɩ fia amʋ́, fɩ́tɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ma mlɩdédunká?”

5 Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Yesu Nasaretyin amʋ.”

Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ nɩ́.”

(Yuda amʋ́ʋ́ ɔdɛ mʋ lɛ há ámʋ ɛ́ lɩ́ɩ́ amʋ́ wá ɩnʋ.) 6 Brɛ́á Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ nɩ́!” á, bɛsankí yɛ́dɩda lalá kpla. 7 Yesu lɛ́lafɩ́tɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mbɛ́ɛ, ma mlɩdédunká?”

Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Yesu Nasaretyin amʋ.”

8 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nakʋ́ bláa mlɩ mbɛ́ɛ, mɩ́ nɩ́. Mʋ́ sʋ nɩ́ mɩ́ mlɩdédunká mʋ́ á, mlɩha ahá ánfɩ abʋnatɩ.” 9 (Ɔlɛbláa amʋ́ alɩ, mɛ́nɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ámʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́. Ɔbɛ́ɛ, “Ahá ámʋ́ʋ́ fɔpʋhá mɩ́ ámʋtɔ ɔkʋkʋ mɔ́fwɩ.”)

10 Ɩnʋ á, Simon Petro dɛ́ ɔdayí ɩya anyɔ, ɔlɛbɩtɩ́ mʋ́ lɛ́, kpá Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn osúmpʋ́ gyɔpɩ ɩsʋ. Osúmpʋ́ amʋ ɩdá gyí Malkus. 11 Yesu lɛ́bláa Petro ɔbɛ́ɛ, “Sankia fʋ́ ɔdayí wa mʋ́ ɔflɛtɔ! Imehián ánɩ́ nówun ɩwɩɔsɩn ánɩ́ mɩ́ Sɩ́ lahá mɩ́ ɔbɛ́ɛ nwúun lóó?”

Yesu Kpa Ya Hana

(Mateo 26:57-58; Marko 14:53-54; Luka 22:54)

12 Ɩnʋ ɩsá akɔpʋ́ ámʋ, amʋ́ ɔhandɛ pʋ́ Bulu ɔtswɛ́kpa agyópʋ amʋ bɛkɩtá Yesu, klɩ́ mʋ ɩbɩ. 13 Begyankpá kpá mʋ ya Kaiafa mʋ sia Hana. Kaiafa gyí Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn ofí ámʋtɔ nɩ́. 14 Mʋlɛ́bláa Yudafɔ ahandɛ amʋ ɔbɛ́ɛ, ɩbʋ alɛ́á ɔbakʋ́lɛ obówu ahá fɛ́ɛ́ nwunsʋ nɩ́.

Petro Lékiná Yesu

(Mateo 26:69-70; Marko 14:66-68; Luka 22:55-57)

15 Simon Petro mʋa ɔkasɩ́pʋ́ bambá bobuo Yesu. Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ yin ɔkasɩ́pʋ́ bámbá ánfɩ wankláán. Mʋ́ sʋ olobuo Yesu bítíwíé Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ wóyítɔ́. 16 Támɛ Petro mʋ́ lési ɔlɩɩ́ wóyí ámʋ ɔnɔ́. Ɔkasɩ́pʋ́ bámbá ánfɩ óyin Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn anfɩ lɛ́dalɩ yɛ́bláa otsibi ɔkʋá ɔdɛ wóyí ámʋ ɔnɔ́ gyo, ɔlɛkpa Petro ba wóyí ámʋtɔ. 17 Otsibi amʋ lɛ́fɩtɛ́ Petro ɔbɛ́ɛ, “Megyí oyin ámʋ akasɩ́pʋ́ amʋtɔ ɔkʋ fʋ́gyi?”

Petro lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɛkɛkɛɛkɛ. Mma amʋ́tɔ́.”

18 Atsalɩ bʋ ɩnʋ. Mʋ́ sʋ asúmpʋ́ pʋ́ agyópʋ amʋ bɔdʋdá ogyá, bʋlɩɩ́ mʋ́ asɩ. Petro ɛ́ lɛ́yɛlɩɩ́ amʋ́ wá, ɔdɛ ogyá ámʋ núu.

Bulu Igyí Ɔhapʋ́ Dɛhɛn Lɛ́fɩtɛ́ Yesu Asʋ́n

(Mateo 26:59-66; Marko 14:55-64; Luka 22:66-71)

19 Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ lɛ́fɩtɛ́ Yesu asʋ́n, tsú mʋ akasɩ́pʋ́ pʋ́ mʋ́ atosunáhɛ́ ɩwɩ. 20 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ahá ansɩ́tɔ́ nɛlɩɩ́ blɩ́ mɩ́ asʋ́n fɛ́ɛ́. Netsiá súná atɔ́ Yudafɔ ofíakpa pʋ́ Bulu ɔtswɛ́kpa, ɔtɩ́nɛ́á ahá fɛ́ɛ́ bʋtefia. Mmɛblɩ́ asʋansʋ ŋáintɔ. 21 Ntogyi sʋ́ fʋ́dɛ mɩ́ asʋ́n ánfɩ fɩtɛ́. Fɩtɛ ahá ánɩ́ bonu asʋ́n ánɩ́ nɛblɩ́. Amʋ́ yín asʋ́n ánɩ́ nɛblɩ́.”

22 Brɛ́á Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ á, ɩnʋ agyópʋ amʋtɔ ɔkʋlɛá ɔlɩɩ́ mantáa mʋ lɛ́da mʋ ɩsʋtɔ, fɩ́tɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Alɩ́ fɛ́lɛ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn asʋ́n ɔnɔ́ nɩ́?”

23 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ nablɩ́ asʋkpan á, lɛ mʋ́ blɩ́ ɔhagyíɔha onu. Támɛ nɩ́ ɔnɔkwalɩ nablɩ́ á, ntogyi sʋ fʋ́dɛ mɩ́ da?”

24 Yesu trá ɔda ɔfɛ́tɔ́ ɔhandɛ Hana lɔ́pʋ mʋ sɩ́sɩ́ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn Kaiafa.

Petro Lɛ́trá Kiná Yesu

(Mateo 26:71-75; Marko 14:69-72; Luka 22:58-62)

25 Simon Petro trá ɔlɩɩ́ ogyá ámʋ asɩ, ɔkʋ lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Megyí oyin ánfɩ akasɩ́pʋ́ amʋtɔ ɔkʋlɛ fʋgyi?”

Petro lɔ́swɩɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɛkɛkɛɛkɛ. Mma amʋ́tɔ́!”

26 Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ osúmpʋ́ ɔkʋ, ogyi ɔhá ámʋ́ʋ́ Petro lɛ́kpa mʋ ɩsʋ kʋlɛ amʋ mʋ pio lɛ́fɩtɛ́ Petro ɔbɛ́ɛ, “Megyí fʋ́a mʋnyɔ nowun ndobíi amʋtɔ nɩ́?”

27 Petro lɛ́trá swɩɩ́ pʋ́ ɩbɩ wá ogyá. Ɩnʋnʋ batɛ lɔ́bɔn.

Yesu Kpa Ya Pilato

(Mateo 27:1-2, 11-14; Marko 15:1-5; Luka 23:1-5)

28 Ɔyɩ kɛhɛ bakɛ-bakɛ a, bɛkpa Yesu tsú Kaiafa wóyítɔ́ ya Roma ɔhandɛ ánɩ́ ɔdɛ Yudea ɔmásʋ́ gyí wóyítɔ́. Yudafɔ ahandɛ amʋ bʋmedékléá bɔ́pʋ ifin da ɩwɩ. Mʋ́ sʋ bʋmebitíwíé wóyítɔ́ ɩnʋ. Tsúfɛ́ bʋdekléá bɛ́kɩ ánɩ́ amʋ́ ɩwɩ lɛtɩn, mɛ́nɩ bɛ́talɩ́ gyi Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ ámʋ.* 29 Mʋ́ alɩ sʋ Pilato lɛ́dalɩ ba kpankpá bɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Amansʋ mlɩbʋ blɩ́ tsú oyin ánfɩ ɩwɩ?”

30 Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Nɩ́ ɔhá ánfɩ mɔ́kʋ́bwɛ́ lakpan á, tɛkɩ anɩmɛ́kpa mʋ ba fʋ.”

31 Pilato lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́mʋ́ mlɩkpa mʋ ya, amlɩyegyi mʋ asʋ́n mlɩ mbla ɔnɔ́.”

Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Anɩmá ɔkpa mɔ́ ɔha.” 32 (Asʋ́n ánfɩ lɛ́ba mʋ́tɔ́, mɛ́nɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ Yesu lɛ́blɩ́ tsú mʋ lowu ánɩ́ obówu ɩwɩ ámʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́.)

33 Ɩnʋ Pilato léyinkí wíé wóyítɔ́. Mʋ́ʋ́ ɔlɛtɩ Yesu, fɩ́tɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́gyí Yudafɔ owíe amʋ nɩ?”

34 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ onutó asʋn fɩtɛ́hɛ́ igyi, ntɛ́ɛ akʋ lábláa fʋ mɩ́ ɩwɩ asʋ́n?”

35 Pilato lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Yudayin ngyi? Fʋ́ onutó ahá pʋ́ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn lɛ́kpa fʋ́ ba mɩ. Ntɔ fabwɛ́?”

36 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Megyí ɔyɩ́ ánfɩtɔ ndɛ iwíe gyí. Nɩ́ ɔyɩ́ ánfɩtɔ á, tɛkɩ mɩ́ abúopʋ bɔ́kɔ hɔ mɩ. Bʋmɛ́ɛha bʋmɔ́ɔpʋ mɩ́ wá Yudafɔ ahandɛ ɩbɩtɔ, támɛ megyí ɔyɩ́ ánfɩtɔ ndɛ iwíe gyí!”

37 Pilato lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́mʋ́ yɛ́ɛ owíe fʋgyi á?”

Yesu lɛ́lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔnɔkwalɩ fablɩ́ fɛɛ Owíe ngyi. Mɩ́ á, bɔkwɩɩ́ mɩ́ nɛba ɔyɩ́ ánfɩtɔ ánɩ́ mbá ambegyi ɔnɔkwalɩ amʋ ɩwɩ adánsɩɛ. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ogyi Ɔnɔkwalɩ amʋ klɛ́ tɛyaa asʋ nú mɩ́ ɔmɛ.”

38 Pilato lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ntɔ gyí ɔnɔkwalɩ amʋ?”

Pilato Lɛ́ha Ɔkpa Ɔbɛ́ɛ Bʋmɔ́ɔ Yesu

(Mateo 27:15-31; Marko 15:6-20; Luka 23:13-25)

Pilato lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ tá á, ɔlɛtrá dalɩ yɔ Yudafɔ ámʋ wá wóyí ɔnɔ́ ɩnʋ. Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mmɔkʋ́wun lalahɛ kʋkʋʋkʋá nɔ́pʋhá oyin ánfɩ ɩpɔ́n. 39 Támɛ mlɩ amándɩ́ɛ́ ɔnɔ́ á, ntesí obu ɔdɩpʋ́ ɔkʋlɛ há mlɩ Katsʋn Nkɛ kugyíkʋtɔ. Mlɩdéklé mlɩaa, nsíi Yudafɔ Owíe anfɩ ha mlɩ?”

40 Bɔkplʋ́n lɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Ɛkɛkɛɛkɛ! Megyí mʋ. Si Baraba ha anɩ.” (Ogyo otswapʋ́ Baraba ɛ́ gyí).

19

1 Ɩnʋ Pilato lɛ́ha bɛkpa Yesu ya, yɛ́pɩtɩ́ mʋ atɔ́ wankláán. 2 Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɔlʋ obungyo-awu, bwɛ́ mʋ́ owíepa bun mʋ nwun, bɔwa mʋ ligá pɛpɛ kʋ. 3 Ɩnʋ bɛnatɩ́ bwɛ́ mʋ ahinlá bɛɛ, “Yudafɔ Owíe, fʋ́ nkpasʋ ɔnlɩnsʋ!” Fówun badá mʋ ɩsʋtɔ kpa.

4 Pilato lɛ́trá dalɩ yɔ wóyí ɔnɔ́ ɩnʋ yɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nakpá mʋ nɛba mlɩ, amlɩwun ánɩ́ mmɔkʋ́wun lalahɛ kʋkʋ mʋ ɩwɩ.” 5 Brɛ́á Yesu lɛ́dalɩ ba a, obungyo-awu ɩpa ámʋ bun mʋ nwun, ɔlɔwa ligá pɛpɛ amʋ. Pilato lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ nɩ!”

6 Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Bulu ɔtswɛ́kpa agyópʋ amʋ benya wun mʋ pɛ́, bɔsʋrá okitikíti blɩ́ bɛɛ, “Da mʋ manta oyikpalíhɛsʋ! Da mʋ manta oyikpalíhɛsʋ!”

Pilato lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ onutó mlɩkpa mʋ ya, amlɩyɛda mʋ manta oyikpalíhɛsʋ. Mɩ́ mʋ́ mmɔkʋ́wun lalahɛ kʋkʋ mʋ ɩwɩá nɔ́pʋhá mʋ ɩpɔ́n.”

7 Yudafɔ ámʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩ mbla ɔnɔ́ á, ilehián ánɩ́ obówu. Tsúfɛ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, Bulu mʋ Bi mʋgyi.”

8 Brɛ́á Pilato lónu asʋ́n ánfɩ á, ifú lɛ́trá kɩtá mʋ tsɩ́a mʋ́tɔ́. 9 Oleyinkí yɔ́ mʋ wóyítɔ́ yɛ́fɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Nkʋ́nʋ́ fotsú?”

Támɛ Yesu mɛ́kpla mʋ. 10 Mʋ́ sʋ Pilato lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋmɛ́ɛkplá mɩ́? Fʋmeyín ánɩ́ mbʋ túmiá nɛ́talɩ́ sí fʋ́ ntɛ́ɛ nɛ́talɩ́ há bɛda fʋ́ mántá oyikpalíhɛsʋ mɔ́ fʋ́?”

11 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ megyí Bulu lɛ́ha fʋ́ ɔkpa á, tɛkɩ fʋma túmi kʋkʋ mɩ́sʋ́. Ɩ́nɩ sʋ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ mɩ́ wá fʋ́ ɩbɩtɔ ámʋ lakpan dʋn fʋ́ klɛ́.”

12 Pilato lónu asʋ́n ánfɩ á, olekle osi Yesu. Támɛ Yudafɔ ámʋ bɔsʋrá okitikíti kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ blɩ́ bɛɛ, “Nɩ́ fesi ɔhá ánfɩ á, mʋ́mʋ́ megyí Roma owíe dɛhɛn* mʋ nyawie fʋgyi. Tsúfɛ́ ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔblɩ́ ɔbɛ́ɛ owíe mʋgyi á, alakʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Roma owíe dɛhɛnsʋ!”

13 Brɛ́á Pilato lónu asʋ́n ánfɩ á, ɔlɛkpa Yesu dálɩ ba kpankpá, tsíá mʋ asʋ́ngyí obíá ánɩ́ itsie ɔtɩnɛkʋá bɔpʋ abwi bwɛ́ ɩnʋ, bʋtɛtɩ́ ɩnʋ “Abwitɔ” sʋ. (Bʋtɛtɩ́ ɩnʋ “Gabata” Hebri ɔblɩ́tɔ.) 14 Ɛkɛ ámʋ igyi ogyá ɔdʋdákɛ́ há Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛ. Ɩbɔ́bwɛ fɛ́ ɔpa dódúanyɔtɔ á, Pilato lɛ́bláa Yudafɔ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ Owíe amʋ nɩ!”

15 Bɔsʋrá okitikíti bɛɛ, “Kpa mʋ ya, kpa mʋ ya, afʋyɛda mʋ manta oyikpalíhɛsʋ.”

Pilato lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ndáa mlɩ owíe manta oyikpalíhɛsʋ?”

Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩmá owíe ɔkʋkʋ dʋn Roma owíe dɛhɛn!”

16 Ɩnʋ Pilato lési Yesu há amʋ́ ɔbɛ́ɛ bʋyɛ́da mʋ manta oyikpalíhɛsʋ.

Yesu Da Mántá Oyikpalíhɛsʋ

(Mateo 27:32-44; Marko 15:21-32; Luka 23:26-43)

Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɛkpa Yesu nátɩ́. 17 Mʋ onutó olotsu mʋ oyikpalíhɛ dɩ́nká mʋ nkanta alɩɩ yéwie ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ “Nwun Okokobi Otsiákpá.” (Bʋtɛtɩ́ ɩnʋ “Golgota” Hebri ɔblɩ́tɔ.) 18 Bɛda Yesu mántá oyikpalíhɛsʋ ɩnʋ, bɛda ayin abanyɔ́ akʋ ɛ́ mántá nyikpalíhɛsʋ mʋ wá ɩnʋ. Ɔkʋlɛ bʋ Yesu bɩnasʋ, ɔkʋlɛ ɛ́ bʋ mʋ gyɔpɩsʋ, Yesu bʋ amʋ́ nsɩnɛ́. 19 Pilato lɔ́wanlɩ́n asʋ́n mántá oyikpalíhɛ amʋ awunso. Asʋ́n ámʋ gyí, “Yesu Nasaretyin, Yudafɔ Owíe.” 20 Yudafɔ tsɔtsɔɔtsɔ bɛkla asʋn wanlɩ́nhɛ́ anfɩ. Tsúfɛ́ ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ bɛda Yesu mántá oyikpalíhɛsʋ ámʋ ɩbʋ mantáa Yerusalem. Ɔlɛha bɔwanlɩ́n asʋ́n ámʋ Hebri ɔblɩ́ɩ, Roma ɔblɩ́ɩ pʋ́ Griiki ɔblɩ́tɔ. 21 Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bɛbláa Pilato bɛɛ, “Máwanlɩ́n fɛɛ, ‘Yudafɔ Owíe.’ Mboún wanlɩn fɛɛ, ‘Oyin ánfɩ ɔbɛ́ɛ, mɩ́gyí Yudafɔ Owíe.’ ”

22 Pilato lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́á nawánlɩ́n á, nawánlɩ́n mʋ́ dodo.”

23 Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɛda Yesu mántá oyikpalíhɛ amʋsʋ tá á, botsu mʋ atadɩɛ, beye mʋ́tɔ́ aku ana. Okugyíɔkʋ klɛ́ kʋlɛ. Botsu mʋ ligá ánɩ́ bɔlʋ mʋ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ beyi asɩ. 24 Ɩnʋ bɛbláa aba bɛɛ, “Mlɩmáha abalɩ atadɩɛ ánfɩ mʋ́tɔ́. Mlɩha atswɩ abi kɩ bɛɛ, ma obénya mʋ́.” Asʋ́n ánfɩ lɛ́ba, mɛ́nɩ Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n tswɩ bɛɛ,

“Beye mɩ́ atadɩɛtɔ,

bɔtswɩ abi mɩ́ ligásʋ́” amʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́.

Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɔbwɛ dɩ́nká mʋ́sʋ́.

25 Yesu mʋ yin, mʋ yin mʋ pio tsɩ́hɛ́ Maria, ogyi Klopa mʋ ka pʋ́ Magdalayintse Maria bʋlɩɩ́ oyikpalíhɛ amʋ asɩ. 26 Brɛ́á Yesu lówun mʋ yin pʋ́ mʋ ɔkasɩ́pʋ́ ámʋ́ʋ́ ɔtɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ ámʋ, bʋlɩɩ́ mantáa ɩnʋ á, ɔlɛbláa mʋ yin ɔbɛ́ɛ, “Amʋ́ yín, fʋ́ bí nɩ́.”

27 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa ɔkasɩ́pʋ́ amʋ ɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ yín nɩ́.” Tsú ɛkɛ ámʋ a, ɔkasɩ́pʋ́ amʋ lɛ́kpa mʋ ya mʋ wóyítɔ́.

Yesu Lowu

(Mateo 27:45-56; Marko 15:33-41; Luka 23:44-49)

28 Ɩ́nɩ ɔma a, Yesu lówun ánɩ́ mʋ agyʋ́má lamɔ́ ɔnɔ́. Mʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔmɛwʋ́lɩ dɛ mɩ́.” Ɩ́nɩ lɛha Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n tswɩ amʋ ɩlɛba mʋ́tɔ́.

29 Onuwé kʋ tsie ɩnʋ, ntá ɔdáɩ ɩbɔ mʋ́. Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɔpʋ ɔsapɔ dá ntá ámʋtɔ pʋ́síán oyísʋ́, tsú mʋ́ fʋ́á yétin mʋ ɔnɔ́. 30 Yesu lɛ́kpɩkpɩ́ɩ mʋ́ mɛ́. Ɩnʋ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩlatá!”

Mʋ́ʋ́ oloko nwuntɔ wá, ɔlɛlɛ ɔŋɛ́ á.

Yesu Abɩntɔ Atɔ́ Wɔ

31 Ɛkɛ ámʋ igyi Fieda. Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ igyi ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ kpɔnkpɔntɩ há Yudafɔ. Mʋ́ sʋ bʋmekle ánɩ́ ahá ámʋ bʋsían nyikpalíhɛ amʋsʋ yɔ́fʋn owi tahɛ́.† Mʋ́ sʋ bɔkʋlɩ́ Pilato ɔkpa bɛɛ ɔháa mʋ ɩsá akɔpʋ́ abʋyebiabía amʋ́ ayabi, mɛ́nɩ bɔ́kɔsɩ́ wú, fówun bɛ́lɛ amʋ́ tsu nyikpalíhɛ amʋsʋ asa owí ɔta. 32 Mʋ́ sʋ bɔyɔ yébiabía ayin abanyɔ́ ámʋ ayabi. 33 Támɛ brɛ́á bowie Yesu wá á, bowun ánɩ́ alawú dodo. Mʋ́ sʋ bumebia mʋ ayabi. 34 Támɛ ɩsá akɔpʋ́ ámʋtɔ ɔkʋlɛ lɔ́pʋ mʋ pɩ́a wɔ Yesu abɩntɔ, ntsu mʋ́a obugya lɛfɛn dalɩ. 35 (Ɔhá ámʋ́ʋ́ olowun mʋ́ ámʋ légyi mʋ́ ɩwɩ adánsɩɛ, fówun mlɩ ɛ́ mlóhogyi. Megyí afunu igyi. Oyin ánɩ́ ɔnɔkwalɩ asʋ́n mʋdɛblɩ́.) 36 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ lɛ́ba mʋ́tɔ́, mɛ́nɩ Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n tswɩ bɛɛ, “Bʋméebia mʋ iwú kʋkʋʋkʋ” ámʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́. 37 Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ kɛ́n lɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bɛ́kɩ ɔhá ámʋ́ʋ́ bɔwɔ mʋ abɩntɔ pɩ́a ámʋ.”

Yesu Pulá

(Mateo 27:57-61; Marko 15:42-47; Luka 23:50-56)

38 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ ɔma a, Arimateayin Yosef lɛ́ba bokokóli Pilato ɔbɛ́ɛ, ɔpʋ́ʋ Yesu fúli amʋ ha mʋ. (Yosef anfɩ buo Yesu ŋáintɔ, tsúfɛ́ ɔdɛ Yudafɔ ahandɛ amʋ ifú nya.) Pilato lɛ́ha mʋ ɔkpa. Mʋ́ sʋ Yosef lɛ́yɛlɛ Yesu fúli amʋ oyópulá. 39 Nikodemo amʋ́ʋ́ ɔlɛba Yesu wá ɛkɛ ɔkʋ onyé ámʋ ɛ́ lɛ́ba. Ɔlɔpʋ afá fánfáánfán aku anyɔ‡ ánɩ́ bɔkwɛ mʋ́ wá abatɔ tsɔtsɔɔtsɔ ba. Mʋ́ odwin bɔ́bwɛ kílo adʋasa (30). 40 Ayin ánfɩ bɔpʋ́ ɔhráda kɩ́klɩ afá ámʋ mántá fúli amʋ ɩwɩ fɛ́ alɩá Yudafɔ bʋtɔbwɛ́ amʋ́ afúli asa bʋtopúlá amʋ́. 41 Ndobíi kʋ ɩbʋ mantáa ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ bɛda Yesu mántá oyikpalíhɛsʋ ámʋ. Bolotí bʋtátɔ́ bwɛ́ mʋ́ fúli-ɔbɔ́ ɩnʋ. Bʋmɔkʋ́púlá ɔhaa mʋ́tɔ́ kɩ. 42 Ɩ́nɩá ɛkɛ ámʋ igyi ogyá ɔdʋdákɛ́, fúli ɔbɔ́ ámʋ ɛ́ ɩbʋ mantáa ɩnʋ sʋ á, bopulá Yesu mʋ́tɔ́.

20

Yesu Kʋsʋ́ Tsú Afúlitɔ

(Mateo 28:1-8; Marko 16:1-8; Luka 24:1-12)

1 Ndawɔ́tswɩ́tɔ́ ɛkɛ gyankpapʋ, igyi Kwasieda bakɛ-bakɛ, brɛ́á nsaɩntɔ mɔ́kʋ́tɩ́tɩ a, Magdalayintse Maria lɔ́yɔ Yesu opulákpá ɩnʋ. Olenya wíe ɩnʋ alɩ́ olowun ánɩ́ bamína ibwi ámʋ lɛ́ ɔbɔ́ ámʋ ɔnɔ́. 2 Mʋ́ sʋ oleyinkí srɩ́ ba ɔkasɩ́pʋ́ ámʋ́ʋ́ Yesu tɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ mʋ amʋ mʋa Simon Petro wá, bɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Balɛ́ Yesu ɔbɔ́ ámʋtɔ. Anɩméyín ɔtɩ́nɛ́á bapʋ́ mʋ yɔ́wa!”

3 Mʋ́ʋ́ Petro mʋa mʋnyɔ bɔpʋ ɔkpa bɔyɔ́ opulákpá ɩnʋ. 4 Amʋ́ abanyɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́ betsií ɔsrɩ́ɩ, támɛ ɔlɛsrɩ́ sí Petro gyankpá yówie opulákpá ɩnʋ. 5 Brɛ́á olobun kɩ ntsán ámʋtɔ á, olowun ánɩ́ ɔhráda ámʋ kpán dá, támɛ omebitíwíé mʋ́tɔ́. 6 Simon Petro lɔ́bɔtʋ mʋ, ɔlɔtsʋn bítíwíé ntsán ámʋtɔ, olowun ɔhráda amʋ da. 7 Olowun ɔhráda ámʋ́ʋ́ bɔpʋtɔ́ mʋ nwun ámʋ ɛ́, ilokuntá ɩda ɩfʋ́ntɔ́. 8 Ɔkasɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ olegyankpá wíé ɩnʋ ámʋ ɛ́ lébitíwíé mʋ́tɔ́, wun ɔhráda ámʋ pʋ́ mʋ́ ámʋ́ʋ́ bɔpʋtɔ́ mʋ nwun ámʋ alɩ́ olohogyi. 9 Brɛ́ ámʋtɔ á, Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ́ʋ́ ɩlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, ilehián ánɩ́ Yesu ɔbɔ́kʋsʋ́ tsú afúlitɔ ámʋ mɔkʋ́nyá wánkɩ́ amʋ́. 10 Beyinkí yɔ́ wóyí.

Yesu Ɩwɩɔwanlɛ Súná Magdalayintse Maria

(Mateo 28:9-10; Marko 16:9-11)

11 Támɛ Maria lési ɔlɩɩ́ opulákpá ɩnʋ odesú. Brɛ́á odesú a, olobun kɩ ɔbɔ́ ámʋtɔ. 12 Ɩnʋ olowun Bulu-abɔpʋ abanyɔ́ ánɩ́ bɔwa atadɩɛ futútúútú, bʋtsie ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ bɔpʋ Yesu fúli tswɩ amʋ. Ɔkʋlɛ tsie mʋ adɩanwun, ɔkʋlɛ tsie ayabiasɩ. 13 Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Amʋ́ yín, nkálɩ igyi sʋ́ fʋdesú?”

Ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Balɛ́ mɩ́ Wíe nátɩ́. Mmeyín ɔtɩ́nɛ́á bapʋ́ mʋ yɔ́tswɩ!”

14 Ɔlɛblɩ́ tá á, ɔlɛdamlí kɩ ɔma. Ɔkɩ a, Yesu lɩ́ɩ́ mʋ ɔma, támɛ ɔmɛbɩá Yesu nɩ. 15 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Amʋ́ yín, nkálɩ ígyi sʋ́ fʋdesú? Ma fʋdedunká?”

Mʋ mʋ́ ɔkɩ ánɩ́ ndobíi amʋtɔ agyʋ́má ɔyɔpʋ́ nɩ́. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa Yesu ɔbɛ́ɛ, “Anɩ sɩ́, nɩ́ fʋ́latsú mʋ yɔ́tswɩ ɔtɩnɛkʋ á, suna mɩ́, anyetsu mʋ natɩ.”

16 Yesu lókpolí mʋ ɔbɛ́ɛ, “Maria.”

Ɔlɛdamlí kɩ, kpólí Yesu Hebri ɔblɩ́tɔ ɔbɛ́ɛ, “Rabuni!” (Mʋ́ asɩ gyí, “Osunápʋ́.”)

17 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mápʋ ɩbɩ da mɩ, tsúfɛ́ mmɔkʋ́nyá yɔ́ ɔsʋ́sʋ́ mɩ́ Sɩ́ wá. Mboún natɩ yɛbláa mɩ́ apíó ámʋ fɛɛ, nɔyɔ́ mɩ́ Sɩ́ ánɩ́ ogyi mlɩ Sɩ́ wá. Nɔyɔ́ mɩ́ Bulu ánɩ́ ogyi mlɩ Bulu wá.”

18 Magdalayintse Maria lɛ́yɛbláa akasɩ́pʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Nawun anɩ Wíe!” Ɔlɛbláa amʋ́ asʋ́n ánɩ́ Yesu lɛ́bláa mʋ.

Yesu Ɩwɩɔwanlɛ Súná Mʋ Akasɩ́pʋ́

(Mateo 28:16-20; Marko 16:14-18; Luka 24:36-49)

19 Kwasieda ámʋ ntʋ́pwɛsʋ á, akasɩ́pʋ́ amʋ befia. Befin obu wá ɩwɩ, tsúfɛ́ bʋdɛ Yudafɔ ahandɛ amʋ ifú nya. Ɩnʋ á, Yesu lɛ́bɛlɩɩ́ amʋ́ nsɩnɛ́, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩwɩ ilwíi mlɩ.” 20 Ɔlɛbláa amʋ́ alɩ tá á, ɔlɔpʋ mʋ ɩbɩtɔ pʋ́ mʋ abɩntɔ súná amʋ́. Ansɩ́ légyi amʋ́, tsúfɛ́ bawun amʋ́ Wíe. 21 Yesu lɛ́trá bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩwɩ ilwíi mlɩ. Alɩ ámʋ́ʋ́ mɩ́ Sɩ́ lawá mɩ́ ámʋ a, alɩ́ ndɛ mlɩ wa nɩ́.” 22 Ɩnʋ ɔlɔlʋn ɔŋɛ́ fʋ́ wʋ́lɩ́ amʋ́sʋ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩhɔ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ. 23 Nɩ́ mlesí ahá lakpan kíé amʋ́ á, Bulu lasíkíé amʋ́. Támɛ nɩ́ mlɩmésikíé amʋ́ á, Bulu méesikíé amʋ́.”

Yesu Ɩwɩɔwanlɛ Súná Toma

24 Brɛ́á Yesu lɛ́ba a, amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛá bʋtɛtɩ́ mʋ Toma, bʋtɛlátɩ́ mʋ Tabí má ɩnʋ. 25 Mʋ́ sʋ akasɩ́pʋ́ atráhɛ amʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩlawun anɩ Wíe!”

Támɛ Toma lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mmɔkʋ́wun mʋ ɩbɩtɔ ndatobi nlɔ ámʋ, kpíé osrebi wá mʋ́tɔ́, kpíé ɩbɩ wá mʋ abɩntɔ ɔlɔ ámʋtɔ á, mmóohogyi ɛkɛkɛɛkɛ.”

26 Nkekwé ɔma a, akasɩ́pʋ́ amʋ bɛtrá fia obu ámʋtɔ. Alɩ ɛkɛ ámʋ mʋ́ á, Toma bʋ́ amʋ́tɔ́. Befin obu ámʋ, támɛ Yesu lɛ́bɛlɩɩ́ amʋ́ nsɩnɛ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩwɩ ilwíi mlɩ.” 27 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa Toma ɔbɛ́ɛ, “Kɩ mɩ́ ɩbɩtɔ, kpie osrebi wa nfɩ. Kpie fʋ́ ɩbɩ wa mɩ́ abɩntɔ. Si nwɛ́ɛn gyí, afʋhogyi!”

28 Toma lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé pʋ́ mɩ́ Bulu!”

29 Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Alɩ ámʋ́ʋ́ fawun mɩ ámʋ sʋ fahogyi lóó? Ansɩ́ bégyi ahá ámʋ́ʋ́ bʋmɔpʋ amʋ́ ansíbi wun, asa bohogyi amʋ!”

Tɔ́á Sʋá Bɔwanlɩ́n Ɔwʋlʋ́ Ánfɩ

30 Yesu lɛ́trá bwɛ osúna tsɔtsɔɔtsɔ mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ ansɩ́tɔ́ ánɩ́ bʋmɔwanlɩ́n wá ɔwʋlʋ́ ánfɩtɔ. 31 Támɛ bawánlɩ́n ɩ́nɩ, mɛ́nɩ mlóhogyi ánɩ́ Yesu gyí Bulu mʋ Bi Kristo amʋ. Asʋ́n ánfɩsʋ hógyi ɔbɛ́ha mlénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá mʋ ɩdátɔ́ nɩ́.

21

Yesu Ɩwɩɔwanlɛ Súná Akasɩ́pʋ́ Abasíénɔ́

1 Ɩ́nɩ ɔma a, Yesu lɛ́trá lɛ ɩwɩ ɔwan súná mʋ akasɩ́pʋ́ Tiberia ɔpʋ* ɔnɔ́ tsʋn ɔkpa ánfɩsʋ. 2 Simon Petro mʋa Toma ánɩ́ bʋtɛlátɩ́ mʋ Tabí, Nataniel, otsú Kana wúluá ɩbʋ Galilea ɔmátɔ́, Sebedeo abí ámʋ pʋ́ akasɩ́pʋ́ abanyɔ́ ɛ́ befia. 3 Simon Petro lɛ́kla amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɔyɔ́ ɔpʋsʋ yɛ́lɛ aye.”

Bɛbláa mʋ bɛɛ, “Anɩ ɛ́ abóbuo fʋ yɔ́.” Ɩ́nɩ sʋ boyówie ɔklʋntɔ nátɩ́. Támɛ betsiá ntsusʋ onyé ámʋ fɛ́ɛ́, bʋmenya tɔtɔ. 4 Brɛ́á ɔyɩ́ ɩbá bɛkɛ a, bowun ɔkʋ lɩ́ɩ́ ɔpʋ amʋ ɔnɔ́. Bʋmɛbɩ ánɩ́ Yesu nɩ. 5 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ anyawíe, mlɩménya tɔtɔ?”

Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Ee!”

6 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩtswɩ asawu amʋ wa gyɔpɩsʋ fʋ́n, mlɛ́lɛ aye.” Mʋ́ sʋ bɔtswɩ wa ɩnʋ. Aye lɔbʋlá asawu amʋ, bʋmɛtalɩ́ bɩ́tɩ́ mʋ́ lɛ́.

7 Mʋ́ʋ́ ɔkasɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ Yesu tɛhɩɛ́ dwɛ́ ámʋ lɛ́bláa Petro ɔbɛ́ɛ, “Anɩ Wíe Yesu nɩ!” Brɛ́á Petro lónu ánɩ́ anɩ Wíe Yesu nɩ á, olotsu mʋ atadɩɛ mla ɩwɩ. (Tsúfɛ́ ɔlɔwɔɩ́ mʋ atadɩɛ tswɩ), olotu wíé ntsu ámʋtɔ gyuaa, ɔdɛpɩtɩ́ ɔyɔ́ Yesu wá. 8 Támɛ akasɩ́pʋ́ atráhɛ amʋ́ʋ́ bʋbʋ ɔklʋntɔ ámʋ bɛbɩtɩ́a asawu amʋ́ʋ́ aklɛmɛtɩ́ bʋbɔ mʋ́ ámʋ ba otsubúnɔ, tsúfɛ́ bʋma ɩfɔ́ ɔpʋ ɔnɔ́ ɩnʋ. Mʋ́ ɩfɔ́tɔ́ bɔ́bwɛ fɛ́ ayabi lafasa (300). 9 Brɛ́á bowie ɔpʋ ɔnɔ́ á, bowun ánɩ́ bawá agyawunu ogyá, bʋdɛ iye tɔ mʋ́sʋ́, bodobodo ɛ́ da mʋ́ asɩ. 10 Mʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlɛ aklɛmɛtɩ́ ámʋ́ʋ́ mlɩlalɛ́ ámʋ kʋ ba.”

11 Mʋ́ sʋ Simon Petro léyinkí dʋ́ wíé ɔklʋn amʋtɔ, ɔlɛyɛ́bɩtɩ́a asawu amʋ́ʋ́ aklɛmɛtɩ́ akpɔnkpɔntɩ bʋbɔ mʋ́ ámʋ bɔtswɩ ɔpʋ ɔnɔ́. Aklɛmɛtɩ́ ámʋ bʋgyi lafakʋlɛ aduenu-sa (153). Ɩ́nɩá bʋtsɔ ó á, asawu amʋ mɛtɩtɩ́ɩ. 12 Yesu lɛ́tɩ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩbegyi atɔ́.” Amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ mɛ́talɩ́ wá klʋn fɩ́tɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ma fʋgyi?” Tsúfɛ́ bɛbɩ ánɩ́ amʋ́ Wíe nɩ. 13 Yesu lótsu bodobodo amʋ há amʋ́, olotsu aye amʋ ɛ́ há amʋ́.

14 Bulu lɔ́kʋsʋ́a Yesu tsú afúlitɔ ɔma a, ɩ́nɩ gyí otse saasɩ ánɩ́ ɔlɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná mʋ akasɩ́pʋ́ amʋ nɩ.

Yesu Mʋa Petro

15 Brɛ́á begyi nyankɩ atogyihɛ amʋ tá á, Yesu lɛ́fɩtɛ́ Simon Petro ɔbɛ́ɛ, “Yohane mʋ bi Simon, fʋtɔdwɛ́ mɩ́ dʋn fʋ́ aba ánfɩ lóó?”

Petro lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ee, mɩ́ Wíé, fʋyin ánɩ́ ntɔdwɛ́ fʋ́.”

Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Kɩ mɩ́ akúfabi amʋsʋ.” 16 Ɔlɛtrá fɩtɛ́ Petro otse nyɔɔsɩ ɔbɛ́ɛ, “Yohane mʋ bi Simon, fʋtɔdwɛ́ mɩ́?”

Petro lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ee, mɩ́ Wíe, fʋyin ánɩ́ ntɔdwɛ́ fʋ́.”

Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Kpa mɩ́ akúfa amʋ.” 17 Yesu lɛ́fɩtɛ́ mʋ otse saasɩ ɔbɛ́ɛ, “Yohane mʋ bi Simon, fʋtɔdwɛ́ mɩ́ lɛ́lɛ́?”

Ɩlɛhan Petro, tsúfɛ́ otse saasɩ Yesu lafɩ́tɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋtɔdwɛ́ mɩ́?” á. Mʋ́ sʋ ɔlɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, fʋ́ onutó fʋyin tógyítɔ́. Yɛ́ɛ fʋyin ánɩ́ ntɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ fʋ́!”

Yesu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Kɩ mɩ́ akúfa amʋsʋ. 18 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Brɛ́á fʋ́gyi ɔyasubi á, fʋ́ onutó fʋtɛtálɩ́ tsú fʋ́ atadɩɛ hɩ́hɩɛ ɩwɩ, kʋ́sʋ́ yɔ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á fʋdeklé. Támɛ nɩ́ fɔbwɛ́ oyin dɛhɛn a, fɛ́tɩnkɩ́ ɩbɩ, há ɔkʋ ɔbɛ́dɩdá fʋ́ atɔ́, kpá fʋ́ ya ɔtɩ́nɛ́á fʋmedékle.” 19 (Yesu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ, pʋ́súná ɔkpa ánɩ́ Petro ɔbɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ wú pʋ́wá Bulu numnyam.) Ɩnʋ ɔlɛbláa Petro ɔbɛ́ɛ, “Buo mɩ!”

Yesu Mʋa Ɔkasɩ́pʋ́á Ɔtɛhɩ́ɛ́ Dwɛ́

20 Petro lɛ́damlí kɩ a, Yesu ɔkasɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ ɔtɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ ámʋ buo amʋ́. (Mʋgyí ɔhá ámʋ́ʋ́ oleyinkí kpɩ́sá Yesusʋ ntʋ́pwɛ atɔ́ ogyíkpá, fɩ́tɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Owíé, ma ɔbɛ́lɛ fʋ́ há?” ámʋ nɩ.) 21 Brɛ́á Petro lówun mʋ a, ɔlɛfɩtɛ́ Yesu ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, ntɔ ɔbɛ́ba oyin ánfɩ ɛ́sʋ́?”

22 Yesu lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ndeklé mbɛ́ɛ otsía nkpa yɔ́fʋn brɛ́á néyinkí ba a, fʋ́ asʋ́n igyi? Fʋ́ mʋ́ buo mɩ wʋlɛ!”

23 Asʋ́n ánfɩ ɩlɛklɛɩ́ wá Yesu abúopʋ amʋtɔ, ánɩ́ alɩ ɔkasɩ́pʋ́ amʋ mʋ́ móowu. Támɛ Yesu mɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, omóowu. Blɩ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ndeklé mbɛ́ɛ, otsía nkpa yɔ́fʋn brɛ́á néyinkí ba a, fʋ́ asʋ́n igyi?”

24 Mʋgyí ɔkasɩ́pʋ́á olowun ɩ́nɩ fɛ́ɛ́, ɔlɔwanlɩ́n mʋ́ tswɩ nɩ. Anɩyin ánɩ́ mʋ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ igyi ɔnɔkwalɩ.

Ɔnɔ́mɔ

25 Atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔ ɩtráa bʋ ɩnʋá Yesu lɔ́bwɛ tsɩ́a ɩ́nɩtɔ. Nɩ́ bɔwanlɩ́n mʋ́ fɛ́ɛ́ wá nwʋlʋ́tɔ́ ɩkʋlɛ-kʋlɛ a, tɛkɩ bʋméenya nwʋlʋ́ ámʋ ɔyaɩ́kpá ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ. Natɔ́ɩ́ tá.

* 1:6 Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane

† 1:41 Kristo igyi Griiki ɔblɩ́ɩ, Mesia ɛ́ igyi Hebri ɔblɩ́ɩ.

* 3:8 Ɔŋɛ́ mʋ́a afú lɛlɩan aba Griiki ɔblɩ́tɔ.

† 3:14 Mʋ oyikpalíhɛsʋ sián ɩwɩ asʋ́n ɔdɛblɩ́.

* 4:25 Griikifɔ tɛ́tɩ́ Mesia bɛɛ Kristo.

* 5:3-4 Mʋ́tɔ́ yée 4 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Ɩbʋ nʋ bʋ ɩnʋ á, Bulu-ɔbɔpʋ tobowulíi ntsu ámʋtɔ. Ɩ́nɩ sʋ bʋtsie ɩnʋ bʋgyo mʋ. Tsúfɛ́ nɩ́ ɔbá bowulíi mʋ́ á, fʋ́á fegyankpá wíé mʋ́tɔ́ á, fʋtenyá ɩlɔtsá.

† 5:25 Ahá ánɩ́ bawú ɔŋɛ́tɔ́.

‡ 5:31 Mose mbla lósuná ánɩ́ ahá abanyɔ́ ogyí adánsɩɛ.

* 8:1 Nfɔ-nyíbʋ igyi obubwí kʋá ɩbʋ mantáa Yerusalem, bʋtɛtɩ́ mʋ́ Olifbʋ.

† 8:11 Ɩma Griikifɔ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

* 11:2 Ɩ́nɩ kɛ́n bʋ 12:1-8tɔ.

† 11:16 Didimus mʋ́a Toma asɩ gyí Tabí Griiki mʋ́a Hebri ɔblɩ́tɔ.

* 12:3 Oyí kʋá bʋtɛtɩ́ Naadɩ nlín bʋtɔpʋ́bwɛ́ ofobí ámʋ.

† 12:36 Yesu gyí Wankɩ amʋ.

* 17:15 Ɔbʋnsám gyí lalahɛ ɔbwɛpʋ́.

* 18:28 Nɩ́ fowíé ɔhá ánɩ́ omegyí Yudayin wóyítɔ́ a, ifin lada fʋ.

* 19:12 Roma Owíe dɛhɛn gyí Kaesare.

† 19:31 Yudafɔ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ tefi asɩ tsú owi tahɛ́.

‡ 19:39 Afá aku anyɔ ámʋ adá gyí mire mʋ́a aloe.

* 21:1 Bʋtɛtráa tɩ mʋ́ Galilea ɔpʋ.

Gyumagyihɛ

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

Sumbí Ayɔpʋ́ Ámʋ

Gyumagyihɛ

1

1 Mɩ́ wíé Tiofilo,

Mɩ́ Luka dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ fʋ́. Mɩ́ ɔwʋlʋ́ gyankpapʋ amʋtɔ á, nɔwanlɩ́n Yesu atɔ bwɛhɛ́ pʋ́ mʋ atosunáhɛ́ fɛ́ɛ́; tsú brɛ́á olefi mʋ agyʋ́má asɩ, 2 bɔfʋn ɛkɛá Bulu lótsu mʋ ya ɔsʋ́sʋ́. Asa Bulu lótsu mʋ nátɩ́ á, ɔlɔtsʋn Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ túmitɔ bláa ahá ámʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ ɔbɛ́ɛ, bʋbwɛ́ɛ mʋ sumbí ayɔpʋ́ ámʋ tɔ́á bʋbwɛ́ɛ. 3 Mʋ ɩwɩɔsɩn wúun pʋ́ mʋ lowu ɔma a, oletsiá lɛ́ ɩwɩ ɔwan ɔkpa ɔtsan-ɔtsansʋ súná amʋ́, pʋ́súná ánɩ́ lɛ́lɛ́ otsie nkpa nkɛ adʋana ánɩ́ ɔlɛlatsíá ɔsʋlʋ́sʋ fɛ́ɛ́; ɔdɛ Bulu iwíegyí ɩwɩ asʋ́n blɩ́. 4 Brɛ́ kʋá mʋa amʋ́nyɔ befia a, ɔlɛda amʋ́ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmánatɩ́ Yerusalem. Mlɩtsia ɩnʋ gyo mɩ́ Sɩ́ atokiehɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ yáɩ́ ɔbɛ́ɛ mɛ́ha mlɩ, nɛbláa mlɩ mʋ́ ɩwɩ asʋ́n ámʋ. 5 Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lɔ́pʋ ntsu bɔ́ ahá asú, támɛ nkɛ kútúklú kʋ ɔma a, Bulu ɔbɔ́pʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ bɔ́ mlɩ asú.”

Yesu Ɔsʋ́sʋ́ Yɔ

6 Mʋ́ sʋ brɛ́á mʋa amʋ́nyɔ bɛlafia a, bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Anɩ Wíé, brɛ́ ánfɩtɔ féyinkía iwíegyí amʋ há Israelfɔ nɩ́?”

7 Yesu lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Imehián ánɩ́ mlɛ́bɩ nkɛ ntɛ́ɛ brɛ́á mɩ́ Sɩ́ nkʋlɛ lahɩ́ɛ́ mʋ onutó túmitɔ. 8 Mboún nɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ owíé mlɩtɔ á, mlénya túmi tálɩ́ gyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ tsú Yerusalem wúlutɔ, Yudea pʋ́ Samaria ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́ yɔ́fʋn ɔyɩ́ ɔka.” 9 Brɛ́á ɔlɛblɩ́ asʋ́n ánfɩ tá á, amʋ́ ansɩ́tɔ́ ɩnʋ Bulu lótsu mʋ ya ɔsʋ́sʋ́, ɔlɔfwɩ wíé nwʋlʋ́táatɔ.

10 Besi bʋdɛ nwʋlʋ́táa kɩ́ɩ alɩɩ. Bɛlákɩ a, ayin abanyɔ́ akʋá bɔwa atadɩɛ futútú lɩ́ɩ́ amʋ́ wá á. 11 Ayin ámʋ bɛfɩtɛ́ amʋ́ bɛɛ, “Óo Galileafɔ ayin, ntɔ mlɩdɛ́kɩ́ɩ nwʋlʋ́táasʋ alɩ? Alɩ ánfɩ mlɩlawun Bulu latsú Yesu ɔya ɔsʋ́sʋ́ ánfɩ á, alɩ kɛ́n obéyinkía mʋ ba nɩ.”

Matias Yuda Otsiákpá Tsiá

(Mateo 27:3-10)

12 Ɩnʋ beyinkí kplɩ́ tsú Nfɔ-nyíbʋ ámʋsʋ* ba Yerusalem. Ɔkpa ámʋ ɩbɔ́bwɛ máɩlɩ fʋn. 13 Bowie wúlutɔ á, bɔdʋ yɔ́ abansʋ́rʋtɔ, ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ bʋtsie yaɩ́ ámʋ. Sumbí ayɔpʋ́á bɔyɔ ɩnʋ gyí: Petro, Yohane, Yakobo mʋa Andrea, Filipo mʋa Toma, Bartolomeo mʋa Mateo, Alfeo mʋ bi Yakobo, Simon ánɩ́ ogyi ɩwɩsʋtsiá adunkápʋ́ ɔpasuatɔ ɔha pʋ́ oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Yakobo mʋ bi Yuda. 14 Ahá ánɩ́ bɛtrá dʋ yɔ́ ɩnʋ gyí, atsɩ akʋ, Yesu mʋ yin Maria pʋ́ Yesu apíó. Ahá ánfɩ fɛ́ɛ́ létsiá bwɛ́ ɩkʋlɛ bɔ́ mpáɩ.

15 Nkɛ ámʋtɔ á, ahógyipʋ bɔ́bwɛ fɛ́ lafakʋlɛ-adʋanyɔ (120) befia. Ɩnʋ Petro lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ amʋ́ nsɩnɛ́ bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 16 “Mɩ́ apíó ahógyipʋ, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ tsʋn Owíe Dawidsʋ, ɩbʋ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ, tsú Yuda Iskariot ámʋ́ʋ́ ɔlɛkpa ahá bɛyɛ́kɩtá Yesu ɩwɩ ámʋ ɩlaba mʋ́tɔ́. 17 Yuda Iskariot anfɩ létsiá anɩtɔ. Anɩa mʋnyɔ lɔ́yɔ osum agyʋ́má ánfɩ.”

18 Yuda lɔ́pʋ mʋ lalahɛ ánɩ́ ɔlɔbwɛ ɩkɔá bɛka mʋ yɔ́hɔ ɔsʋlʋ́ʋ kʋ. Ɔlɛkpa tsú ɔsʋ́sʋ́ bɛda ɔsʋlʋ́ʋ amʋsʋ pɔ, mʋ ipu lɛfa po, mʋ mpúni ɛ́ lɛfɛn dalɩ wʋrɔdɔ. 19 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔbʋ Yerusalem lónu asʋ́n ánfɩ. Bɛdɩnká ɔsʋlʋ́ʋ amʋ dá amʋ́ ɔblɩ́tɔ bɛɛ, “Hakeldama.” Mʋ́ asɩ gyí, “Ɔsʋlʋ́ʋá obugya lawʋ́lɩ́ mʋ́sʋ́.”

20 Petro lɔ́yɔ mʋ asʋ́nsʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Israelfɔ ɩlʋ ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ bɛɛ,

‘Mʋ wóyí ɩdɩ́ kpan.

Ɔhaa mátsiá mʋ́tɔ́.’

Bɛtrá wanlɩ́n tswɩ bɛɛ,

‘Ɔha bambá otsía mʋ otsiákpá.’

21-22 “Mʋ́ sʋ ilehián ánɩ́ ɔkʋ ɔbɛ́tsa anɩ Yesu afúlitɔkʋsʋ́ ánfɩ ɩwɩ adánsɩɛ gyí. Ilehián ánɩ́ ɔhá ámʋ obótsu ayin ámʋ́ʋ́ betsiá anɩtɔ brɛ́ ámʋ́ʋ́ anɩlóbuo anɩ Wíe Yesu, nátɩ́ kí ntɩ́nɛ́-ntɩ́nɛ́ amʋtɔ. Ɔhá ánɩ́ olobuo anɩ tsú brɛ́á Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lɛ́blɩ́ asúbɔ asʋ́n alɩɩ bɔfʋn ɛkɛ ámʋ́ʋ́ Bulu lótsu Yesu ya ɔsʋ́sʋ́ sí anɩ ámʋ.”

23 Ɩ́nɩ sʋ bɛlɛ ahá abanyɔ́, bʋgyi Yosef ánɩ́ bʋtɛtɩ́ mʋ Barsaba, bʋtɛtráa tɩ mʋ Yustus mʋa Matia. 24 Mʋ́ʋ́ bɔbɔ mpáɩ bɛɛ, “Anɩ Wíe, fʋyin ɔhagyíɔha klʋntɔ asʋ́n. Suna anɩ ahá ánfɩtɔ ɔmʋá falɛ́, 25 otsia Yuda amʋ́ʋ́ alakíná agyʋ́má ánfɩ, nyá mʋ ɩsʋbɩtɩ́ ámʋ otsiákpá, ɔyɔ fʋ́ osum agyʋ́má ámʋ.” 26 Mʋ́ʋ́ bɛkapʋ́ atɔ́ amʋ́ abanyɔ́ nwunsʋ. Ileyi Matiasʋ. Mʋ́ sʋ bɔpʋ mʋ wá sumbí ayɔpʋ́ dúɔkʋn ámʋtɔ, bɛlabwɛ́ dúanyɔ.

2

Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ Ɩbátɔ

1  Pentekoste Ɛkɛ, igyi Israelfɔ atɔ pɔpwɛ ɔnɔ́ ɔdakɛ́ ámʋ lɔfʋn a, ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́ bɛba befia amʋ́ ofíakpa. 2 Ɔtsáwʋlɛ pɛ́ á, olú kʋá igyi fɛ́ afú kpɔnkpɔntɩ ilotsu ɔsʋ́sʋ́ bɔbʋlá wóyí ámʋ́ʋ́ bʋbʋ mʋ́tɔ́ ámʋ. 3 Ɩnʋ bowun tɔkʋá igyi fɛ́ ogya plɛnplɛn, ɩlɛlɩan ɔdandʋ. Ɩlɛdasáɩ́n dɩ́nká amʋ́tɔ́ okugyíɔkʋsʋ. 4  Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɔbʋlá okugyíɔkʋtɔ, ɩlɛha okugyíɔkʋ léfi asɩ ɔdɛ ɔblɩ́ɩ bámbá blɩ́.

5 Brɛ́ ámʋtɔ á, Yudafɔá bʋtenyá Bulu ifú, bʋbʋ ndɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́ baba bʋtsie Yerusalem. 6 Brɛ́á ɔdɔm anfɩ bonu okitikíti amʋ a, bɛsrɩ́ befia ɩnʋ. Amʋ́tɔ́ okugyíɔkʋ lónu mʋ wúlutɔ ɔblɩ́ɩ. Mʋ́ sʋ ɔnɔ́ lobwie amʋ́. 7 Ɩlɔwa amʋ́ ifú, wá amʋ́ wánwan. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Ahá ánfɩ bʋdɛtɔɩ́ á, megyí Galileafɔ sɔ́ɔ́n bʋgyi? 8 Mʋ́ nkálɩ ɩlɔbwɛ asa anɩdénuá bʋdɛ anɩtɔ okugyíɔkʋ wúlutɔ ɔblɩ́ɩ blɩ́? 9 Anɩtɔ akʋ atsú Partia, Media, Elam, Mesopotamia, Yudea, Kapadokia, Ponto, Asia, 10 Frigia, Pamfilia, Egyipte ɔmátɔ́ pʋ́ Libia awúlu ánɩ́ ɩbʋ mantáa Kirene wúlutɔ. Akʋ ɛ́ botsú Roma wúlutɔ, 11 bʋ́gyi Yudafɔ pʋ́ amʋ́á bʋmegyí Yudafɔ bawíé Yudafɔ Bulusúmtɔ́ aná fɛ́ɛ́ bʋbʋ anɩtɔ. Kretafɔ pʋ́ Arabifɔ ɛ́ bʋbʋ anɩtɔ. Támɛ anɩdénuá bʋdɛ Bulu atɔ kpɔnkpɔntɩ ánɩ́ alabwɛ́ blɩ́ anɩtɔ okugyíɔkʋ ɔblɩ́tɔ.” 12 Alɩ ámʋ́ʋ́ asʋ́n ámʋ ilobwie amʋ́ ɔnɔ́ ámʋ sʋ bɔbwɛ yɔɔ, sí bʋdɛ amʋ́ aba fɩtɛ́ bɛɛ, “Ngya amansʋ ɛ́ nɩ́?”

13 Támɛ amʋ́tɔ́ akʋ bɔbwɛ ahógyipʋ amʋ ahinlá bɛɛ, “Ntá banu bʋ.”

Petro Asʋ́ntɔ́lɛ Súná Ahá Ámʋ

14 Ɩnʋ Petro mʋa mʋ aba dúɔkʋn ámʋ bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́. Mʋ́ʋ́ Petro lótsu ɔmɛ fʋ́á bláa ɔdɔm amʋ ɔbɛ́ɛ, “Apíó aba Yudafɔ pʋ́ mlɩ fɛ́ɛ́á mlɩbʋ Yerusalem, mlɩhɩɛ yaa asʋ, anlɛ asʋ́ntɔ́ suna mlɩ. 15 Mlɩmákɩ mlɩaa ahá ánfɩ babʋ́, tsúfɛ́ ɔyɩ́ mɔkʋ́kɛ. Brɛ́á dokwebá ladá nɩ́. 16 Mboún asʋ́n ánfɩ ɩlaba ndɛ ánfɩ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yoel lɛ́blɩ́ yáɩ́ nɩ́. Ɔbɛ́ɛ,

17 ‘Bulu ɔbɛ́ɛ, “Nkɛ tráhɛ amʋtɔ á,

nɔ́pʋ mɩ́ Ɔŋɛ́ wá anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́tɔ́.

Mlɩ abi yinhɛ́ pʋ́ mlɩ abi tsɩhɛ́ bɛ́blɩ́ asʋ́n ánɩ́ nɔ́pʋwá amʋ́ ɔnɔ́.

Mlɩ nyasubi bówun atɔ́.

Mlɩ ayin dɛhɛn bókun nkude.

18 Nkɛ ámʋtɔ á, nɔ́pʋ mɩ́ Ɔŋɛ́ wá mɩ́ asúmpʋ́

atsɩ mʋ́a ayin fɛ́ɛ́tɔ́.

Mʋ́ sʋ bɛ́blɩ́ asʋ́n ánɩ́ nɔ́pʋwá amʋ́ ɔnɔ́.

19 Nɔ́bwɛ ofúla nwʋlʋ́táasʋ,

bwɛ́ osúna ɔsʋlʋ́sʋ.

Ogyá, obugya pʋ́ ogyási tuun bɛ́ba ɔyɩ́tɔ́.

20 Owí ɔbɛ́ta ɔpá.

Ɔtsra ɛ́ ɔbɛ́pɛ kɔɔ fɛ́ obugya,

asa anɩ Wíe numnyam ɛkɛ kpɔnkpɔntɩ ámʋ ɩbɔ́fʋn.

21 Ɩbɛ́ba ánɩ́ ɔhagyíɔha ánɩ́ okpólí anɩ Wíe a, ɔbɛ́ha mʋ obénya nkpa.” ’ ”

22 Petro lɔ́yɔ mʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ apíó Israelfɔ, mlɩyaa asʋ amlɩnu asʋ́n ánfɩ. Bulu lɔ́bwɛ ofúla mʋ́a atɔ́ kpɔnkpɔntɩ pʋ́ osúna tsɔtsɔɔtsɔ tsʋn Yesu Nasaretyin amʋsʋ, pʋ́súná ánɩ́ mʋlɔ́wa mʋ. Mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩlówun mʋ́, tsúfɛ́ mlɩ ansɩ́sʋ́ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ lɛba. 23 Igyi tɔ́á Bulu yin yaɩ́ dodo, igyi mʋ apɛ́ ánɩ́ bɛ́lɛ Yesu há mlɩ. Mlɩlɛ́ha ahá ánɩ́ bʋtamagyi mblasʋ bɛda mʋ mántá oyikpalíhɛsʋ, mɔ́ mʋ. 24 Támɛ Bulu lɛ́lɛ mʋ lowu sɩ́nsɩ́ɩ́nsɩ́ntɔ́, kʋ́sʋ́a mʋ tsú afúlitɔ. Tsúfɛ́ lowu mɛ́ɛtalɩ́ gyi mʋsʋ, osin afúlitɔ. 25 Ɩ́nɩ sʋ́ Owíe Dawid lɛ́blɩ́ mʋ ɩwɩ asʋ́n ɔbɛ́ɛ,

‘Brégyíbrɛ́ á, ntowun anɩ Wíe mɩ́ ansɩ́sʋ́.

Tsúfɛ́ ɔlɩɩ́ mɩ́ gyɔpɩsʋ, sʋ tɔtɔ mɔ́ɔwa mɩ́ ifú.

26 Mʋ́ sʋ ansɩ́ tegyi mɩ,

ntɔtɔ́ɩ́ ansigyísʋ́.

Nyankpʋsa ngyi. Lowu da gyo mɩ́,

támɛ ndɛ Bulu ɔkpa kɩ́ɩ.

27 Tsúfɛ́ fʋméesi mɩ́ ɔkláa wá afúlitɔ.

Fʋmɛ́ɛha mɩ́ fʋ́ osúmpʋ́ wankɩ́hɛ́ mmɔ́ɔplɔ́.

28 Fʋ́lósuná mɩ́ ɔkpa ánɩ́ ntsʋ́ʋn mʋ́sʋ́, mɩ́ anya nkpa ánɩ́ ɩtamatá.

Nɩ́ fʋ́bʋ mɩ́ wá á, ansɩ́ bégyi mɩ ekekegyíɛkɛ.’ ”

29 Petro lɛ́trá bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ apíó Israelfɔ, mbʋ́a hɩɛ bla mlɩ amlɩnu. Anɩ náin Owíe Dawid lówu, bopulá mʋ. Bɔ́tʋ ndɛ mʋ ntsán da anɩ wá nfɩ. 30 Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ogyi, oyin ánɩ́ ntam ánɩ́ Bulu lɛ́ka há mʋ bɛ́ba mʋ́tɔ́. Bulu lɛ́ka ntam há mʋ ɔbɛ́ɛ, mɛ́ha mʋ natɩna ɔkʋ obétsiá mʋ obíásʋ́ ɛkɛ kʋ́. 31 Ɩ́nɩá anɩ náin Owíe Dawid lówun mʋ́ yáɩ́ sʋ á, ɔlɔtɔɩ́ tsú Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) kʋsʋ́ tsú afúlitɔ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ,

‘Bulu méesi mʋ wá afúlitɔ.

Mʋ́ sʋ mʋ ɔyʋlʋ́ʋ mɔ́ɔplɔ́.’ ”

32 Petro lɔ́yɔ mʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Yesu gyí ɔhá ánɩ́ Bulu lɔ́kʋsʋ́a tsu afúlitɔ, anɩ fɛ́ɛ́ anɩgyí mʋ́ adansɩfɔ. 33 Bulu lótsu Yesu ya ɔsʋ́sʋ́, há mʋ otsiákpá yilé mʋ gyɔpɩsʋ. Anɩ Sɩ́ Bulu lɔ́pʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ánɩ́ ɔlɛhɩɛ yáɩ́ ɔbɛ́ɛ, mɔ́pʋhá mʋ ahógyipʋ há mʋ. Ɔŋɛ́ ámʋ Yesu lapʋ́há anɩ á. Mʋ́ gyumagyihɛ mlɩdéwúun, mlɩdénu á. 34 Megyí Owíe Dawid Bulu lótsu ya ɔsʋ́sʋ́, támɛ mʋlɛ́blɩ́ yáɩ́ ɔbɛ́ɛ,

‘Anɩ Wíe Bulu lɛ́bláa mɩ́ Wíe ɔbɛ́ɛ,

Tsia mɩ́ gyɔpɩsʋ,

35 yɔ́fʋn brɛ́á nɔ́pʋ fʋ́ alupʋ́ bwɛ́ fʋ́ ayabi oyíkpa.’ ”

36 “Mʋ́ sʋ mlɩ Israelfɔ fɛ́ɛ́ mlɩnu. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á mlɩlɛ́da Yesu mántá oyikpalíhɛsʋ. Támɛ mlɩhɩɛ bɩ ánɩ́ Bulu ladá mʋ ofúli, bwɛ́ mʋ Kristo pʋ́ anɩ Wíe.”

37 Brɛ́á Israelfɔ ámʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, ɩlɛhɩɛ han amʋ́. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ Petro mʋa mʋ aba sumbí ayɔpʋ́ atráhɛ amʋ bɛɛ, “Apíó, ntɔ abwɛ́ɛ?”

38 Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩtɔ okugyíɔkʋ ɔdámli klʋntɔ, abɔ mlɩ asú Yesu Kristo dátɔ́, mɛ́nɩ Bulu obési mlɩ lakpan kíé mlɩ, há mlɩ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ. 39 Tsúfɛ́ mlɩa mlɩ abí-aná pʋ́ ahá ánɩ́ bʋbʋ tsútsúútsú ánɩ́ Bulu ɔbɛ́tɩ fɛ́ɛ́ ɔlɛhɩɛ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ anfɩ há.”

40 Petro lɛ́blɩ́ asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ, pʋ́tɔ́ɩ́ kplá amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlɛ mlɩ ɩwɩ tsu ndɛmba-abí laláhɛ anfɩtɔ.” 41 Amʋ́tɔ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔhɔ Petro asʋ́n ámʋ. Mʋ́ sʋ bɔbɔ amʋ́ asú. Ɛkɛ ámʋ a, ahá bɔ́bwɛ fɛ́ mpɩ́m-sa (3,000) bɛtsɩá ahógyipʋ amʋtɔ. 42 Ahógyipʋ amʋ bɛlɛ ansɩ́ kɩ́tá sumbí ayɔpʋ́ ámʋ atosunáhɛ́, amʋ́ ɩkʋlɛbwɛ tógyítɔ́tɔ́, ɔpasua ámʋtɔ atogyihɛtɔ yée pʋ́ mpáɩbɔtɔ́.

Ahógyipʋ Amʋ Tsiátɔ́

43 Sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bɔbwɛ ofúla pʋ́ osúna tsɔtsɔɔtsɔ, ɔnɔ́ lobwie ɔhagyíɔha. 44 Ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́ bɔbwɛ tógyítɔ́ kʋlɛ. Betsiá ye amʋ́ atɔ́ há aba. 45 Betsiá fɛ́ amʋ́ atɔ́, ye kɔ́ba ánɩ́ benyatɔ há amʋ́tɔ́ okugyíɔkʋá ɔma. 46 Amʋ́ fɛ́ɛ́ betsiá fía Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ekekegyíɛkɛ. Bɔpʋ amʋ́ klʋntɔ-ɔdwɛ tsíá gyi atɔ́ ɔpasuatɔ amʋ́ aba wóyítɔ́. 47 Betsiá kánfʋ́ Bulu, ahá fɛ́ɛ́ bekle amʋ́ asʋ́n, anɩ Wíe Bulu létsiá pʋ́ ahá ánɩ́ ɔdɛlɛ bɛtsɩá amʋ́tɔ́ ekekegyíɛkɛ.

3

Petro Mʋa Yohane Ɩbɔ Ɔkʋ Tsa

1 Ɛkɛ ɔkʋ ntʋ́pwɛ dɔsatɔ mpáɩbɔ brɛ́ á, Petro mʋa Yohane bɔyɔ Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ wunsɩnɛ́sʋ́. 2 Oyin ɔkʋá bɔkwɩɩ́ mʋ ɩbɔ tetsíá Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ ɔkpa ɔnɔ́ kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ “Ɔkpa ɔnɔ́ Wankláán.” Ahá bʋtotsú mʋ ba bɛyaɩ́ ɩnʋ ekekegyíɛkɛ, ɔtɔkʋ́lɩ́ ahá ánɩ́ bówie Ɔtswɛ́kpa ɩnʋ kɔ́ba. 3 Brɛ́á ɩbɔ amʋ lówun ánɩ́ Petro mʋa Yohane bʋdebitíwíé Ɔtswɛ́kpa ɩnʋ á, ɔlɔkʋlɩ́ amʋ́ kɔ́ba. 4 Petro mʋa Yohane besi lɩ́ɩ́ bʋdɛ mʋ kɩ́ɩ díín. Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ mʋ́ kɩ anɩ wʋlɛ.” 5 Ɩbɔ amʋ kɩ ɔbɛ́ɛ, bɛ́ha mʋ tɔkʋ. Mʋ́ sʋ olotsu ansɩ́ fʋ́á ɔdɛ amʋ́ kɩ́ɩ. 6 Támɛ Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mma sika futútú ntɛ́ɛ pɛ́pɛ, támɛ nɛ́ha fʋ́ tɔ́á mbʋ. Kʋsʋ lɩɩ, afʋnatɩ Yesu Kristo Nasaretyin amʋ dátɔ́!” 7 Ɩnʋ Petro lɛ́kɩtá mʋ gyɔpɩ bɩ, tsú mʋ lɩ́ɩ́, ɩnʋnʋ ɔwʋnlɩ́n lowie mʋ ayabi pʋ́ mʋ ntsakpátɔ́. 8 Olofulí kpáyi ɔtsáwʋlɛ pɛ́, wá natɩ́ bɩ. Mʋ́ sʋ ɔlɛkplá buo Petro aná wíé Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ; ɔna odefulí kpáyi; ɔdɛ Bulu kanfʋ́. 9 Ahá ánɩ́ bʋbʋ ɩnʋ fɛ́ɛ́ bowun mʋ ánɩ́ ɔna ɔdɛ Bulu kanfʋ́. 10 Mʋ́ sʋ brɛ́á ɩlɔwankɩ́ amʋ́ ánɩ́ ɩbɔ amʋ́ʋ́ otetsíá Ɔkpa Ɔnɔ́ Wankláán ɩnʋ kʋ́lɩ́ atɔ́ ámʋ nɩ á, ɩlɔwa amʋ́ wánwan, bwíé amʋ́ ɔnɔ́.

Petro Tɔɩ́ Bulu Ɔtswɛ́kpa Wunsɩnɛ́sʋ́

11 Oyin ámʋ pú Petro mʋa Yohane kínkíínkín Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́, ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ Salomo Abrándaásʋ́. Mʋ ɩlɔtsa lɔwa amʋ́ wánwan. Mʋ́ sʋ bɛsrɩ́ ba amʋ́ wá ɩnʋ. 12 Brɛ́á Petro lówun amʋ́ á, ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ apíó Israelfɔ, ntogyi sʋ́ asʋ́n ánfɩ lawá mlɩ wánwan alɩ? Ntogyi sʋ́ mlɩlaba mlɩdɛ́ anɩ kɩ́ɩ alɩ? Mlɩkɩ́ mlɩaa, anɩ onutó túmi ntɛ́ɛ anɩ Bulusúm wankláán láhá sʋ oyin ánfɩ lakʋ́sʋ́ ɔna? 13 Bulu ámʋ́ʋ́ anɩ anáin Abraham, Isak pʋ́ Yakob bosúm ámʋ lɔ́wa mʋ osúmpʋ́ Yesu numnyam. Támɛ mlɩlɔ́pʋ mʋ há mlɩaa bʋmɔ́ɔ mʋ. Mlɩlékiná ɔhá ánfɩ tɛkɩ Pilato lɔ́bwɛ agywɩɩn ánɩ́ mési mʋ ɔnatɩ ánfɩ. 14 Mlɩlékiná Ɔha Wankɩ́hɛ́ pʋ́ Yilé Ɔbwɛpʋ́ ánfɩá bɔwanlɩ́n mʋ ɩwɩ asʋ́n wá Bulu asʋ́n ɔwʋlʋ́tɔ́ anfɩ, bláa Pilato mlɩaa, osíi ahá ɔmɔpʋ́ ámʋ mboún ha mlɩ. 15 Mlɩlɛ́ha bɔmɔ nkpa ɔhapʋ́ ánfɩ, támɛ Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ. Anɩgyí mʋ́ ɩwɩ adansɩfɔ nɩ́. 16 Yesu túmi láhá ɩbɔ anfɩ́ mlɩyin yaɩ́, mlɩdɛ́kɩ́ɩ anfɩ ɩwɩ lawá mʋ ɔnlɩn. Anɩ Yesu hógyi látsá mʋ, mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩdéwúun a.

17 “Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ apíó, nyin ánɩ́ mábɩ́ lɛ́ha mlɩa mlɩ ahandɛ mlɩlɔ́pʋ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ gyi Yesu. 18 Támɛ a, Bulu lɛ́blɩ́ tsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ fɛ́ɛ́sʋ́ yáɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ nɛda mʋ ofúli amʋ) obówun ɩwɩɔsɩn.’ Mʋ́ sʋ ɔlɛha ɩlɛba alɩ nɩ́. 19 Mʋ́ sʋ mlɩdamli klʋntɔ, amlɩyinki ba Bulu wá, mɛ́nɩ obési mlɩ lakpan fɛ́ɛ́ kíé mlɩ, wá mlɩ ɔwʋnlɩ́n pɔpwɛ, 20 lápʋ́ Yesu sɩ́sɩ́ mlɩ. Mʋ Bulu lɛ́da ofúli yáɩ́ há mlɩ nɩ́. 21 Ilehián ánɩ́ Yesu obétsiá ɔsʋ́sʋ́ ɩnʋ yɔ́fʋn brɛ́á Bulu ɔbɛ́la tógyítɔ́ bwɛ́, fɛ́ alɩá ɔlɛha mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ wankɩ́hɛ́ amʋ bɛblɩ́ tswɩ. 22 Anɩ náin Mose lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩ Wíe Bulu ɔbɛ́ha mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔkʋá ogyi fɛ́ mɩ́ ɔbɛ́dalɩ tsú mlɩtɔ há mlɩ. Mlɩgyi mʋ asʋn blɩ́hɛ́ fɛ́ɛ́sʋ́. 23 Ɔhagyíɔha ánɩ́ omobu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ anfɩ á, Bulu ɔbɛ́lɛ mʋ lɛ́ mʋ ahátɔ, mɔ́ mʋ.’

24 “Tsú Samuelsʋ á, Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́á bɛba fɛ́ɛ́ bɔtɔɩ́ tsú asʋ́n ánfɩ ɩdɛbá nkɛ ánfɩtɔ ɩwɩ. 25 Mlɩgyí Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ abí-aná. Mlɩbʋ́ ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ há anɩ anáin amʋ. Tsúfɛ́ Bulu lɛ́bláa Abraham ɔbɛ́ɛ, ‘Nɔ́tsʋn fʋ́ abí-anásʋ́ yúlá ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́.’ 26 Ɩ́nɩ sʋ́ brɛ́á Bulu lɛ́lɛ mʋ osúmpʋ́ Yesu a, olegyankpá pʋ́ mʋ sɩ́sɩ́ mlɩ Israelfɔ, ɔbɛ́ɛ obóyulá mlɩ, amlɩsi lakpan bwɛ nɩ́.”

4

Petro Mʋa Yohane Ɔnɔ́lɛ Yudafɔ Asʋ́n Ogyíkpá

1 Brɛ́á Petro mʋa Yohane bʋbʋ mʋ́sʋ́ bʋdɛtɔɩ́ kplá ahá ámʋ a, Bulu igyí ahapʋ́ mʋ́a Bulu ɔtswɛ́kpa agyópʋ ɔhandɛ pʋ́ Sadukifɔ akʋ bɛba bɔtʋ amʋ́. 2 Ɔblɔ́ lɛkɩtá ahandɛ anfɩ. Tsúfɛ́ sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bʋdɛ ahá ámʋ atɔ́ suná bɛɛ, Yesu lawú kʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ. Mʋ́ sʋ wukʋ́sʋ́ bʋ ɩnʋ há ɔhagyíɔha. 3 Ahandɛ amʋ bɛkɩtá Petro mʋa Yohane. Owí dɛta sʋ bɔpʋ amʋ́ yɔ́wa obu yɛ́ha ɔyɩ kɛhɛ. 4 Támɛ ahá ámʋ́ʋ́ bonu amʋ́ atosunáhɛ́ amʋtɔ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bohogyi, bɛtsɩá ahógyipʋ amʋtɔ. Mʋ́ sʋ ahógyipʋ amʋtɔ ayin bɔbwɛ fɛ́ mpɩ́m-nu (5,000).

5 Ɔyɩ kɛhɛ nyankɩ a, Yudafɔ awíe, amʋ́ ahandɛ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ bɛba befia Yerusalem. 6 Ahá ánfɩ pʋ́ ahandɛ ánɩ́ befia asʋ́n ámʋ asɩ gyí; Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn Hana, mʋ wóyítɔ́ ahandɛ Kaiafa, Yohane, Aleksandro pʋ́ wóyí ámʋtɔ ahá fɛ́ɛ́. 7 Bɛha bɔpʋ Petro mʋa Yohane bɛlɩɩ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́, bɛfɩtɛ́ amʋ́ bɛɛ, “Ma túmitɔ ntɛ́ɛ ma dátɔ́ mlɩlɛ́tsa oyin ánfɩ?”

8 Ɩnʋ á, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɔbʋlá Petrotɔ. Mʋ́ sʋ ɩlɛha mʋ túmi ɔlɛbláa Yudafɔ awíe pʋ́ amʋ́ ahandɛ amʋ ɔbɛ́ɛ, 9 “Ndɛ mʋ́ mlɩdɛ́ anɩ fɩtɛ́ tɔ́á sʋá anɩlawá awɩtɔlɛ há ɩbɔ anfɩ, tsá mʋ ɩlɔ? 10 Mʋ́mʋ́ tsú ndɛ mlɩa Israelfɔ fɛ́ɛ́ mlɩbɩ ánɩ́ Yesu Kristo, Nasaretyin amʋ túmi pʋ́ mʋ dátɔ́ oyin ánfɩ ɔ́lɩɩ́ mlɩ ansɩ́tɔ́ ánfɩ lanyá ɩlɔtsá. Mʋgyí ɔhá ámʋ́ʋ́ mlɩlɛ́da mántá oyikpalíhɛsʋ mɔ́ mʋ asa Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ ámʋ nɩ. 11 Yesu anfɩ ɩwɩ asʋ́n bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

‘Ibwi ámʋ́ʋ́ mlɩ obu ayípʋ mlɩlékiná ámʋ

lábɔbwɛ okonkísʋ́bwi nɩ́.’

12 Yesu anfɩ nkʋlɛ pɛ́ gyí ɔhá ánɩ́ Bulu lɔ́pʋhá anɩ ɔyɩ́ ánfɩtɔ ɔbɛ́ɛ, atsʋ́ʋn mʋsʋ nya nkpa. Ɔhaa trá ɔma ɩnʋá ɔdʋn mʋ.”

13 Ɩ́nɩá Yudafɔ ahandɛ amʋ bʋyin ánɩ́ Petro mʋa Yohane bʋmɔkʋ́kásɩ́ ɔwʋlʋ́ kɩ, támɛ ifú mɛdɛ́ amʋ́ sʋ á, ɔnɔ́ lobwie amʋ́. Ɩlɔwankɩ́ amʋ́ ánɩ́ babuo Yesu kɩ. 14 Ahandɛ amʋ bʋmenya asʋansʋ blɩ́. Tsúfɛ́ bowun ánɩ́ ɩbɔ amʋ́ʋ́ alanyá ɩlɔtsá ámʋ lɩ́ɩ́ Petro mʋa Yohane wá. 15 Mʋ́ sʋ bɛbláa Petro aná bɛɛ, bʋdálɩ asʋ́n ogyíkpá ɩnʋ kpalobí, abʋkɩta agywɩɩn. Mʋ́ʋ́ ahandɛ amʋ bɛfɩtɛ́ aba bɛɛ, 16 “Nkálɩ abɔ́bwɛ ahá ánfɩ? Ɔhagyíɔha labɩ́ Yerusalem wúlutɔ ánɩ́ amʋ́ labwɛ́ osúna kpɔnkpɔntɩ ánfɩ. Anɩmɛ́ɛtalɩ́ gyi mʋ́ nwɛ́ɛn. 17 Támɛ alɩá ɩbɔ́bwɛ asʋ́n ánfɩ mɛ́ɛtrá klɛɩ́ á, mlɩha ada amʋ́ ɔlá kínkíínkín anɩaa bʋmátra bláa ɔhaa asʋansʋ Yesu dátɔ́ ɛ.”

18 Ɩnʋ bɛlatɩ́ Petro mʋa Yohane ba obuto ɩnʋ, bɛda amʋ́ ɔlá bɛɛ, bʋmátra bláa ɔhaa asʋ́ngyíasʋ́n ntɛ́ɛ súná atɔ́ Yesu dátɔ́ ɛkɛkɛɛkɛ. 19 Mʋ́ʋ́ Petro mʋa Yohane bɛbláa amʋ́ bɛɛ, “Mlɩ onutó mlɩkɩ. Mɔmʋ bʋ alɛ́ Bulu ansɩ́tɔ́, ánɩ́ abónu mlɩ asʋ́n lóó, ntɛ́ɛ Bulu klɛ́? 20 Tsúfɛ́ anɩ mʋ́ anɩmɛ́ɛtalɩ́ sí tɔ́á anɩlawun pʋ́ asʋ́n ánɩ́ anɩlanú blɩ́.” 21 Bʋmɛtalɩ́ bɩ́tɩ́ amʋ́ ɩsʋ, tsúfɛ́ ahá ámʋ fɛ́ɛ́ bʋdɛ Bulu kanfʋ́ ofúla kpɔnkpɔntɩ ámʋ́ʋ́ alabwɛ́ ámʋ sʋ. Mʋ́ sʋ ahandɛ amʋ bɛtrá da amʋ́ ɔlá kínkíínkín, besi amʋ́ bɛnatɩ́. 22 Oyin ámʋ ɩlɔtsá lɔ́wa ifú, tsúfɛ́ alahɔ dʋn nfí adʋana (40) alɩ brɛ́ ámʋtɔ.

Ahógyipʋ Amʋ Atɔ Kʋlɩ́hɛ́

23 Yudafɔ ahandɛ amʋ benya sí amʋ́ alɩ, Petro mʋa Yohane beyinkí ba amʋ́ aba ahógyipʋ amʋ wá. Bɛbláa amʋ́ asʋ́n ánɩ́ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ amʋ bɛblɩ́ fɛ́ɛ́. 24 Brɛ́á ahógyipʋ amʋ bonu asʋ́n ámʋ a, amʋ́ fɛ́ɛ́ bɔpʋ ɔmɛ kʋlɛ kʋ́lɩ́ Bulu bɛɛ, “Anɩ Wíe Bulu Otúmípʋ, fʋ́lɔ́bwɛ ɔsʋ́ fɔbwɛ asɩ, ɔpʋ mʋ́a ntsu pʋ́ mʋ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́. 25 Fɔtsʋn Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́sʋ há anɩ náin Dawid, ogyi fʋ́ osúmpʋ́ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

‘Ntogyi sʋ́ ɔmá-ɔmá banyá ɔblɔ́?

Ntogyi sʋ́ ahá fɛ́ɛ́ babwɛ́ agywɩɩn kʋkʋ kpaalɩ?

26 Ɔsʋlʋ́sʋ awíe badɩ́dá atɔ́.

Wúlu ahandɛ batɩ́ aba fia,

kɩ́tá agywɩɩn laláhɛ anɩ Wíe Bulu mʋa Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɛda mʋ ofúli) amʋsʋ.’ ”

27 Petro lɔ́yɔ mʋ asʋ́nsʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Lɛ́lɛ́ á, asʋ́n ánfɩ laba mʋ́tɔ́. Owíe Herode mʋa Pontio Pilatoá bʋmegyí Yudafɔ pʋ́ Israelfɔ babwɛ́ kʋlɛ wúlu anfɩtɔ, kʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Yesusʋ. Mʋgyí fʋ́ osúmpʋ́ wankɩ́hɛ́á fɛ́da mʋ ofúli nɩ. 28 Támɛ bʋmɛbɩ ánɩ́ tɔ́á fɛhɩhɩ́ɛ yaɩ́ fɛɛ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́ fʋ́ apɛ́ pʋ́ fʋ́ túmitɔ dodo babwɛ́ á. 29 Anɩ Wíe Bulu, kɩ alɩá baká anɩsʋ, afʋkpa fʋ́ asúmpʋ́, mɛ́nɩ abɛ́talɩ́ blɩ́ fʋ́ asʋ́n ámʋ, anɩméenya ifú. 30 Tsa ahá ɩlɔ fʋ́ túmitɔ, afʋha abwɛ ofúla pʋ́ osúna fʋ́ osúmpʋ́ wankɩ́hɛ́ Yesu dátɔ́.”

31 Brɛ́á bɔbɔ mpáɩ ánfɩ tá á, amʋ́ ofíakpa ɩnʋ fɛ́ɛ́ ɩlɔkpɩnkɩ́. Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɔ́bʋlá amʋ́tɔ́. Mʋ́ sʋ bɔwa klʋn dá Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan.

Ahógyipʋ Amʋ Atɔ́tɔ́ Yée

32 Ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́ bɔpʋ klʋn kʋlɛ mʋ́a agywɩɩn kʋlɛ tsíá. Ɔkʋkʋ mɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ tɔ́á mʋbʋ igyi mʋ nkʋlɛ klɛ́. Mboún okugyíɔkʋ atɔ́ lɔbwɛ amʋ́ fɛ́ɛ́ klɛ́. 33 Sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bɔpʋ túmi kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ gyi anɩ Wíe Yesu ɩwɩ adánsɩɛ bɛɛ, Bulu lakʋ́sʋ́a mʋ tsú afúlitɔ. Bulu lɛ́hɩɛ wá awɩtɔlɛ há ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́. 34 Amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ mégyi ohian, tsúfɛ́ amʋ́á bʋbʋ ɔsʋlʋ́ʋ pʋ́ wóyí betsiá fɛ́ mʋ́, pʋ́ mʋ́ ɔnɔ́ kɔ́ba ba 35 sumbí ayɔpʋ́ ámʋ, betsiá ye mʋ́ há ɔhagyíɔha alɩá ilehián mʋ.

36-37 Mʋ́ sʋ alɩ kɛ́n Lewiyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Yosef lɛ́fɛ ɔsʋlʋ́ʋ, ɔlɔpʋ kɔ́ba amʋ ba sumbí ayɔpʋ́ ámʋ nɩ. Yosef anfɩ otsú Kipro ɔmátɔ́, sumbí ayɔpʋ́ bɛha mʋ ɩdá Barnaba, (mʋ́ asɩ gyí, “Ahá atɛtɔ-ɔnlɩn ɔwapʋ́.”)

5

Anania Mʋa Safira

1 Ɩnʋ oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Anania mʋa mʋ ka Safira ɛ́ bɛfɛ amʋ́ siadɩɛ kʋ. 2 Támɛ Anania lɛ́lɛ kɔ́ba amʋ kʋ ŋáín, mʋ ka ɛ́ yin mʋ́ ɩwɩ. Ɔlɔpʋ kɔ́ba amʋ tráhɛ ba sumbí ayɔpʋ́ ámʋ. 3 Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Anania, ntogyi sʋ́ fahá Ɔbʋnsám lagyi fʋsʋ, fapʋ́ kɔ́ba amʋ́ʋ́ fenya ámʋ kʋ ŋáín, bɔ́wa afunu suná Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́? 4 Fʋ́bʋ́ fʋ́ ɔsʋlʋ́ʋ asa fɛfɛ mʋ́. Ɩ́nɩá fɛfɛ mʋ́ ɛ́ á, fʋ́bʋ́ fʋ́ kɔ́ba. Ntɔ láhan fʋ sʋ́ fabwɛ́ ɩtɔ́á igyi alɩ? Bulu fawá afunu súná o, megyí anyánkpʋ́sa.” 5 Anania lénya nú asʋ́n ánfɩ alɩ á, ɔlɛtɩn da wú. Mʋ́ sʋ ifú lɛhɩɛ kɩ́tá ahá ánɩ́ bonu asʋ́n ánfɩ fɛ́ɛ́. 6 Ɩnʋ nyasubi akʋ bɔkʋsʋ́ tsú tati kɩ́klɩ mʋ ɩwɩ, tsú mʋ yópulá.

7 Ilegyi fɛ́ dɔnhwɩ́rɩ asa ɔma asa mʋ ka Safira ɛ́ lóbowie ɩnʋ. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, omeyín tɔ́á ɩlaba mʋ kulusʋ. 8 Petro lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Safira, bla mɩ. Kɔ́ba anfɩ gyí tɔ́á fʋ́a fʋ́ kulu mlɩlénya brɛ́á mlɩlɛ́fɛ ɔsʋlʋ́ʋ amʋ nɩ?”

Safira lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ee, alɩ anɩlénya nɩ́.”

9 Mʋ́ sʋ Petro lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ fʋ́a fʋ́ kulu mlɩlabwɛ́ ɔnɔ-ɔkʋlɛ mlɩaa mlɔ́sɔ Anɩ Wíe Ɔŋɛ́ kɩ? Kɩ, nyasubi ánɩ́ bayópulá fʋ́ kulu yínkí lawíé obu-ɔnɔ́ ɩnʋ á. Bɔ́sʋrá fʋ́ ɛ́ ya.” 10 Ɩnʋnʋ ɔtsɩ ámʋ ɛ́ lɛ́tɩn da Petro ayabitɔ ɩnʋ wú. Brɛ́á nyasubi ámʋ bobowie ɩnʋ á, bowun ánɩ́ Safira ɛ́ lawú, sʋ botsu mʋ yópulá mʋ mantáa mʋ kulu. 11 Ifú lɛhɩɛ wíé ɔpasua ámʋ pʋ́ ahá ánɩ́ bonu asʋ́n ánfɩ fɛ́ɛ́tɔ́.

Sumbí Ayɔpʋ́ Ámʋ Ofúla Pʋ́ Osúna Bwɛ

12 Bulu lɔ́tsʋn sumbí ayɔpʋ́ ámʋsʋ bwɛ́ ofúla pʋ́ osúna tsɔtsɔɔtsɔ wúlu amʋtɔ. Ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́ bɔbwɛ kʋlɛ tsíá fia ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ Salomo Abrándaásʋ́. 13 Ahá ánɩ́ bʋmegyí ahógyipʋ kʋ́ráá bɛtɩ ahógyipʋ amʋ ɩdayilé. Támɛ ɔkʋkʋ mɔ́bwɛ agywɩɩn ɔbɛ́ɛ, mɛ́bɛtsɩá ahógyipʋ amʋtɔ. 14 Igyi alɩ óó á, atsɩ mʋ́a ayin tsɔtsɔɔtsɔ bɔhɔ anɩ Wíe Yesu gyi. Bulu létsiá pʋ́ amʋ́ tsɩ́a ahógyipʋ amʋtɔ. 15 Sumbí ayɔpʋ́ ámʋ ofúlábwɛ sʋ wúlu amʋtɔ ahá betsiá tsú amʋ́ alɔpʋ ba brɔnʋsʋ, bɛyaɩ́ nklan tswɩ pʋ́ amʋ́ tswɩ mʋ́sʋ́. Fówun nɩ́ Petro ɔbá bɔtsʋn ɩnʋ á, mʋ yiyí bɔ́wʋlɩ́ amʋ́sʋ́. 16 Ɔdɔm ánɩ́ botsú awúluá ɩbʋ bomlí Yerusalemtɔ ɛ́ bɔpʋ amʋ́ alɔpʋ pʋ́ ahá ánɩ́ ɔŋɛ laláhɛ dɛ́ amʋ́ háan ba, sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bɛtsa amʋ́ ɩlɔ.

Sumbí Ayɔpʋ́ Ámʋ Lu

17 Sumbí ayɔpʋ́ ámʋ ɩwɩ lɔ́wa Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ mʋa mʋ aba ánɩ́ bʋbʋ Saduki ɔpasuatɔ olu. 18 Ɩ́nɩ sʋ bɛkɩtá sumbí ayɔpʋ́ ámʋ wá obu. 19 Támɛ onyé, Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ lɛ́ba befinkí obu ámʋ, kpá sumbí ayɔpʋ́ ámʋ dálɩ. 20 Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyɔ amlɩyɛlɩɩ́ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ, amlɩbla ahá nkpa pɔpwɛ amʋ ɩwɩ asʋ́n fɛ́ɛ́.” 21 Sumbí ayɔpʋ́ ámʋ begyi Bulu-ɔbɔpʋ amʋ asʋ́nsʋ́. Mʋ́ sʋ bɛnatɩ́ yɔ́ wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ bakɛ, bʋdɛ ahá atɔ́ suná.

Ɔma-ɔma a, Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ lɛ́tɩ Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ amʋ fɛ́ɛ́ fia. Mʋ́ʋ́ bɔwa abí bɛɛ bʋyɛ́lɛ sumbí ayɔpʋ́ ámʋ ba. 22 Támɛ bɔyɔ á, sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bʋma ɩnʋ. Ɩ́nɩ sʋ beyinkí bɛbláa ahandɛ amʋ bɛɛ, 23 “Anɩlɔ́yɔ ɩnʋ á, anɩlówun ánɩ́ aklʋn amʋ fin wankláán. Obu adɩpʋ́sʋ́ akɩ́pʋ amʋ bʋlɩɩ́ bʋdɛ aklʋn amʋ ɔnɔ́ gyo. Támɛ brɛ́á anɩléfinkí aklʋn amʋ a, anɩmówun ɔhaa obu ámʋtɔ.” 24 Bulu ɔtswɛ́kpa agyópʋ ɔhandɛ mʋa Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bonu asʋ́n ánfɩ a, bɔbwɛ yɔɔ, sí bʋdɛ asʋ́n ánɩ́ ɩbɛ́ba mʋ́ ɔma gywɩɩ́n. 25 Ɩnʋ ɔha ɔkʋ lɛ́bɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ, ahá ámʋ́ʋ́ mlɩlɔ́wa obu ámʋ bʋlɩɩ́ Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ, bʋdɛ ahá atɔ́ suná.” 26 Mʋ́ sʋ Bulu ɔtswɛ́kpa agyópʋ ɔhandɛ amʋ mʋa mʋ aba bɔyɔ yɛ́kpa sumbí ayɔpʋ́ ámʋ ba. Bɛkpa amʋ́ díín pʋ́ amʋ́ ba, tsúfɛ́ benya ifú ánɩ́ nɩ́ bɔpʋ́ ɩbɩ da amʋ́ á, ahá bɛ́da amʋ́ abwi.

27 Bɔpʋ amʋ́ ba bɛlɩɩ́ Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ amʋ ansɩ́tɔ́. Mʋ́ʋ́ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 28 “Anɩmɛ́da mlɩ ɔlá anɩaa, mlɩmátrá tɩ oyin ánfɩ dá súná atɔ́? Támɛ mlɩkɩ tɔ́á mlɩlabwɛ́. Mlɩlahá mlɩ atosunáhɛ́ labʋ́lá Yerusalem wúlutɔ fɛ́ɛ́. Mlɩdékléá mlɔ́pʋ mʋ lowu sʋ́rá anɩ.”

29 Petro mʋa sumbí ayɔpʋ́ atráhɛ amʋ bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Bulu asʋ́nsʋ́ lehián ánɩ́ abégyi, megyí anyánkpʋ́sa. 30 Mlɩlɛ́da Yesu mántá oyikpalíhɛsʋ mɔ́ mʋ. Támɛ anɩ anáin Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ. 31 Olotsu mʋ ya ɔsʋ́sʋ́, pʋ́ mʋ yɛ́yaɩ́ mʋ gyɔpɩsʋ, bwɛ́ mʋ ahá Ɔkpapʋ́ pʋ́ Nkpa Ɔhɔ́pʋ. Fówun ɔkpa ɩdɩ ha Israelfɔ abʋdamli klʋntɔ, Bulu osi amʋ́ lakpan kie amʋ́. 32 Anɩgyí alɩ asʋ́n ánfɩ ɩwɩ adansɩfɔ nɩ́. Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ Bulu lɔ́pʋkíé ahá ánɩ́ bʋtegyi mʋ asʋ́nsʋ́ amʋ ɛ́ dɛ́ mʋ́ ɩwɩ adánsɩɛ gyí.”

33 Brɛ́á Yudafɔ ahandɛ amʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, ɩlɔwa amʋ́ ɔblɔ́. Mʋ́ sʋ bɔbwɛ agywɩɩn bɛɛ, bɔ́mɔ sumbí ayɔpʋ́ ámʋ. 34 Támɛ Yudafɔ ahandɛ amʋtɔ ɔkʋá ogyi Farisiyin, mʋ dá gyí Gamaliel, ogyi Mose mbla osunápʋ́ ánɩ́ ahá fɛ́ɛ́ bʋtobú mʋ lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́, blɩ́ ɔbɛ́ɛ bʋkpá sumbí ayɔpʋ́ ámʋ dalɩ kpalobí. 35 Ɩnʋ ɔlɛbláa Yudafɔ ahandɛ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Israelfɔ ayin, mlɩkɩ wankláán ɩtɔ́ ánfɩ mlɩaa mlɔ́pʋgyi ahá ánfɩ ɩwɩ. 36 Mlɩkaɩn ánɩ́ brɛ́ kʋtɔ á, oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Teuda létsiá. Ɔlɔbwɛ mʋ ɩwɩ fɛ́ ɔha kpɔnkpɔntɩ ɔkʋ. Mʋ́ sʋ ahá bɔ́bwɛ fɛ́ lafana (400) sɔ́ɔ́n bobuo mʋ. Támɛ bɔmɔ mʋ, mʋ abúopʋ fɛ́ɛ́ bɛdasáɩ́n, mʋ bwɛhɛ́ ɛ́ fɛ́ɛ́ lowie ntsu. 37 Mʋ ɔma a, Yuda ánɩ́ ogyi Galileayin ɛ́ lɛ́ba aháklábɩ. Mʋ ɛ́ ɔlɛkpa ɔdɔm buo ɩwɩ. Támɛ bɔmɔ mʋ, mʋ abúopʋ amʋ fɛ́ɛ́ bɛdasáɩ́n. 38 Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩsi ahá ánfɩ. Mlɩmápʋ ɩbɩ da amʋ́. Tsúfɛ́ nɩ́ itsú anyánkpʋ́sa wá á, mʋ́ fɛ́ɛ́ ɩbɛ́ba bɔtsʋn. 39 Támɛ nɩ́ itsú Bulu wá á, mlɩmɛ́ɛtalɩ́ ká amʋ́ itin. Mʋ́ sʋ mlɩmábwɛ amʋ́ tɔtɔ, mɛ́nɩ ɩmɔ́ɔbwɛ fɛ́ mlɩa Bulunyɔ mlɩdɛ́kɔ.”

Yudafɔ ahandɛ amʋ botsulá dɩ́nká Gamaliel asʋ́n ánfɩsʋ. 40 Ɩnʋ bɛha bɛtɩ sumbí ayɔpʋ́ ámʋ ba obuto ɩnʋ. Bɛha bɔnwɛn amʋ́ atɔ́, bɛda amʋ́ ɔlá bɛɛ, bʋmátra tɩ Yesu dá súná atɔ́ ɛkɛkɛɛkɛ, besi amʋ́ bɛnatɩ́. 41 Brɛ́á sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bɛdalɩ Yudafɔ asʋ́n ogyíkpa ɩnʋ bɔyɔ́ á, ansɩ́ dɛ amʋ́ gyí. Tsúfɛ́ Bulu lahá amʋ́ ɛ́ bawun ɩwɩɔsɩn Yesu sʋ. 42 Sumbí ayɔpʋ́ ámʋ betsiá súná atɔ́ ekekegyíɛkɛ, dá Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ pʋ́ wóyígyíwóyítɔ́ bɛɛ, Yesu gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ).

6

Ɔnɔ́ Alɩɩ́pʋ́ Abasíénɔ́ Lɛ

1 Brɛ́á akasɩ́pʋ́ amʋ bɛba bʋdɛklɛɩ́ á, ɩtrɛ́ lɛda Yudafɔ Griiki ablɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ bʋtɛblɩ́ Hebri ɔblɩ́ɩ amʋ nsɩnɛ́. Griiki ablɩ́pʋ́ amʋ bɛɛ, ekekegyíɛkɛ, nɩ́ bʋdɛ atɔ́ yée a, bʋtamahá Griikifɔ asʋrapʋ amʋ. 2 Mʋ́ sʋ sumbí ayɔpʋ́ dúanyɔ ámʋ bɛtɩ ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́ fia, bláa amʋ́ bɛɛ, “Ɩma alɛá abési Bulu asʋ́n ɔkanda betsiá ye atɔ́. 3 Ɩ́nɩ sʋ apíó, mlɩkɩ mlɩtɔ amlɩlɛ ahá abasíénɔ́ ánɩ́ obú bʋ amʋ́sʋ́, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ mʋ́a nyánsa ɩtsɔ amʋ́tɔ́. Fówun apʋ amʋ́ lɩɩ atɔ́tɔ́ yée ɔnɔ́, 4 mɛ́nɩ anɩ ɛ́ abɛ́lɛ ansɩ́ kɩ mpáɩbɔ pʋ́ Bulu asʋ́n ámʋ ɔkanda.”

5 Ansɩ́ legyi ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́ asʋ́n ánfɩ ɩwɩ. Mʋ́ sʋ bɛlɛ oyin ɔkʋá mʋ hógyi ɔnɔ́ bʋ ɔnlɩn, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ɛ́ ɩtsɔ mʋtɔ, bʋtɛtɩ́ mʋ Stefano mʋa Filipo, Prokoro, Nikanor, Timon, Parmena pʋ́ Nikolao, ogyi Griikiyin ɔkʋá otsú Antiokia asa alawíé Yudafɔ osúmtɔ́. 6 Bɔpʋ ahá ánfɩ bosuná sumbí ayɔpʋ́ ámʋ, sumbí ayɔpʋ́ ámʋ ɛ́ bɔpʋ ɩbɩ dɩ́nká amʋ́sʋ́, bɔ́ mpáɩ há amʋ́.

7 Ɩ́nɩ sʋ Bulu asʋ́n ámʋ lɛklɛɩ́, akasɩ́pʋ́ amʋ bomoní Yerusalem. Bulu igyí ahapʋ́ ámʋ óó tsɔtsɔɔtsɔ bɔhɔ Yesu asʋ́n ámʋ.

Stefano Kɩtá

8 Bulu lɔ́wa awɩtɔlɛ há Stefano túmi kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ. Mʋ́ sʋ ɔlɔbwɛ ofúla pʋ́ osúna akpɔnkpɔntɩ ɔmá ámʋtɔ. 9 Támɛ akʋ bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mʋsʋ. Ahá ánfɩ botsú ofíakpa kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ “Nkpábiá Bahɔ Ɩwɩsʋtsiá.” Amʋ́ akʋ bʋgyi Yudafɔá botsú Kirene pʋ́ Aleksandria awúlusʋ. Akʋ ɛ́ botsú Kilikia pʋ́ Asia ɔmátɔ́. 10 Támɛ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́ha Stefano nyánsa ɔlɔpʋtɔ́ɩ́. Mʋ́ sʋ bʋmɛtalɩ́ gyí mʋ nwɛ́ɛn. 11 Ɩ́nɩ sʋ bɛha akʋ ɔnɔ́ bɛɛ bʋblɩ́ bɛɛ, bonu ánɩ́ Stefano dɛ́tɔɩ́ wɔ Mose mʋa Bulu. 12 Ɩ́nɩ lɛ́ha ahá ánɩ́ bʋbʋ ɩnʋ pʋ́ Yudafɔ ahandɛ pʋ́ Mose mbla asunápʋ́ amʋ benya ɔblɔ́ Stefanosʋ. Ɩnʋ bɛnatɩ́ yɔ́tʋ mʋ, kɩ́tá mʋ, kpá mʋ ya Yudafɔ Asʋ́n Agyípʋ́ amʋ ansɩ́tɔ́. 13 Bɛlahá akʋ bɔwa afunu dɩ́nká mʋsʋ bɛɛ, “Oyin ánfɩ tɔtɔ́ɩ́ wɔ Bulu ɔtswɛ́kpa wankɩ́hɛ́ pʋ́ Mose mbla ámʋ ekekegyíɛkɛ. 14 Anɩlónu ánɩ́ ɔdɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Yesu Nasaretyin amʋ obóbwie Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ, tsɛ amándɩ́ɛ́ ánɩ́ Mose lósuná anɩ fɛ́ɛ́.’ ” 15 Yudafɔ Asʋ́n Agyípʋ́ amʋ fɛ́ɛ́ besi bʋdɛ Stefano kɩ́ɩ díín. Ɩnʋ bɛkɩ a, mʋ ansɩ́tɔ́ dɛ ogyá kpa fɛ́ Bulu-ɔbɔpʋ ansɩ́tɔ́.

7

Stefano Ɩwɩ Ɔnɔ́lɛ

1 Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ lɛ́fɩtɛ́ Stefano ɔbɛ́ɛ, “Asʋ́n ánfɩ bablɩ́ tsú fʋ́ ɩwɩ ánfɩ fɛ́ɛ́ bʋ mʋ́tɔ́?”

2 Stefano lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ apíó pʋ́ mɩ́ asɩ́, mlɩyaa asʋ amlɩnu! Bulu Onumnyampʋ amʋ lɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan súná anɩ náin Abraham brɛ́á otsie Mesopotamia ɔmátɔ́, Kaldeafɔtɔ asa olotu yétsiá Haran wúlutɔ. 3-4 Ɩnʋ Bulu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Tu dalɩ fʋ́ ɔmátɔ́ si fʋ́ abusuan, afʋyɔ ɔsʋlʋ́ʋ kʋá nósuná fʋ́sʋ́.’ Mʋ́ sʋ Abraham lótu tsú Kaldeafɔ ɔsʋlʋ́sʋ yétsiá Haran wúlutɔ. Mʋ sɩ lowu ɔma a, Bulu lɛ́ha mʋ olotu ba ɔtɩ́nɛ́ ánfɩ mlɩtsie ndɛ ánfɩ. 5 Brɛ́ ámʋtɔ á, Bulu mɔ́kʋ́nyá há Abraham ɔsʋlʋ́ʋ anfɩ yabi oyíkpa kʋlɛ kʋ́ráá. Támɛ Bulu lɛ́hɩɛ mʋ asɩ yaɩ́ ɔbɛ́ɛ, mʋa mʋ abí-aná obégyi ɔsʋlʋ́ʋ anfɩ ɛkɛkʋ́. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Abraham mɔ́kʋ́kwɩ́ɩ́ obí. 6 Asʋ́n ánɩ́ Bulu lɛ́bláa mʋ gyí, ‘Fʋ́ abí-aná bɔ́bwɛ afɔɔ́ ɔsʋlʋ́ʋ kʋsʋ. Bɔ́pʋ amʋ́ bwɛ́ nkpábi, wá amʋ́ amʋmʋyɔ nfí lafana (400). 7 Támɛ négyi ɔmá ámʋ́ʋ́ fʋ́ abí-aná béyetsiá amʋ́ asɩ ámʋ asʋ́n, bɩ́tɩ́ amʋ́ ɩsʋ. Mʋ́ ɔma a, nɛ́lɛ amʋ́ lɛ́ amʋ́ ɩbɩtɔ, fówun bɛ́ba bosúm mɩ́ nfɩ.’ 8 Bulu lɛ́ka ntam há Abraham. Ntam amʋ ɔnɔ́ á, Abraham ɔbɛ́tɩn mʋ abí-aná keté. Mʋ́ sʋ mʋ bi Isak lɔ́hɔ nkekwé á, Abraham lɛ́tɩn mʋ keté. Isak ɛ́ lɛ́tɩn mʋ bi Yakob keté. Yakob ɛ́ lɛ́tɩn mʋ abí, bʋgyi anɩ anáin dúanyɔ ámʋ keté amʋ́ nyebitɔ.

9 “Anɩ anáin anfɩ bɛfɛ amʋ́ gyama Yosef, mʋ ɩwɩ olu sʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɔyɔ yɛ́bwɛ ɔkpábi Egyipte ɔmátɔ́. Támɛ Bulu lɛ́lɩɩ́ mʋ ɔma, 10 lɛ́ mʋ lɛ́ mʋ asʋn wunhɛ fɛ́ɛ́tɔ́. Bulu lɛ́ha mʋ nyánsa, há Egyipte owíe lénya mʋ ɩwɩ ansigyí. Mʋ́ sʋ ɔlɔbwɛ Yosef mʋ ɔmá pʋ́ mʋ wóyí fɛ́ɛ́sʋ́ ɔkɩ́pʋ. 11 Akʋ́n kʋ lɛ́bá Egyipte pʋ́ Kanaan ɔsʋlʋ́sʋ fɛ́ɛ́. Ɩlɔpʋ ɩkplán ba ɔmá ámʋtɔ. Anɩ anáin amʋ bʋmenyá atɔ́ gyi. 12 Mʋ́ sʋ brɛ́á Yakob lónu ánɩ́ atogyihɛ bʋ Egyipte a, ɔlɔwa anɩ anáin anfɩ sɩ́sɩ́. Bɔyɔ ɩnʋ ɛkɛ gyankpapʋ yénya atogyihɛ ba. 13 Beyinkí yɔ́ otse nyɔɔsɩ a, Yosef lɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan súná amʋ́ ɔbɛ́ɛ, mʋgyí amʋ́ gyama Yosef nɩ. Ɩ́nɩ sʋ Egyipte owíe ɛ́ lɛ́bɩ Yosef abusuan. 14 Mʋ́ ɔma a, Yosef lɔ́wa mʋ apíó sɩ́sɩ́ ɔbɛ́ɛ, bʋyɛ́kpa mʋ sɩ Yakob pʋ́ mʋ abusuanfɔ, bɔ́bwɛ fɛ́ ahá aduesienɔ́-nu (75) ba, abʋbetsiá Egyipte ɔmátɔ́. 15 Ɩnʋ Yakob lɔ́yɔ Egyipte. Ɩnʋ́ mʋa anɩ anáin amʋ bowu nɩ́. 16 Nfí tsɔtsɔɔtsɔ ɔma a, bɔpʋ amʋ́tɔ́ akʋ afúli ya Sekem. Wúlu anfɩtɔ Abraham légyankpá tsíá nɩ́. Bopulá amʋ́ ɩlán kʋá Abraham lɔ́pʋ kɔ́ba hɔ tsu oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Hamor abí wátɔ́.

17 “Nkɛ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ Abraham amʋ lotsutsúa ɩbɔfʋn a, anɩ anáin amʋ baklɛ́ɩ́ wá Egyipte ɔmátɔ́. 18 Ɔma a, Egyipte owíe ɔkʋá ɔmɛbɩ Yosef lébetsiá obíá ámʋsʋ. 19 Owíe anfɩ lɔ́wa owuntɔlɩn anɩ anáin amʋsʋ. Ɔlɛka amʋ́ hɩ́ɛ́ ɔbɛ́ɛ, bʋtswɩ́ɩ amʋ́ abi bɔbwɛ tsalɩfwɩ abʋwu. 20 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ bɔkwɩɩ́ Mose nɩ. Ogyi obí ánɩ́ ɔhɩ́ɛ́ ɔbʋ akɩ́lɛ, Bulu ansɩ́ legyi mʋ ɩwɩ. Mʋ yin lɛ́yaɩ́ mʋ tsra asa mʋ sɩ wóyítɔ́. 21 Brɛ́á bɛlɛ mʋ mʋ wóyítɔ́ a, Farao mʋ bi tsɩ́hɛ́ lótsu mʋ, pʋ́ mʋ bwɛ́ mʋ bi alɩɩ, ɔlɛdan. 22 Egyiptefɔ bosuná Mose amʋ́ amándɩ́ɛ́ kugyíkʋ. Ɔlɔbwɛ ɔha kpɔnkpɔntɩ mʋ ɩtɔ́ɩ pʋ́ mʋ bwɛhɛ́tɔ́.

23 “Brɛ́á Mose lɔ́hɔ nfí adʋana (40) á, ɔlɔbwɛ agywɩɩn ɔbɛ́ɛ, mɔ́yɔ yɛ́kɩ alɩá Egyiptefɔ bɔpʋ bʋdɛ mʋ apíó Israelfɔ kpa. 24 Ɩnʋ á, olowun ánɩ́ Egyipteyin dɛ́ mʋ apíó Israelfɔ ámʋtɔ ɔkʋ da. Mʋ́ sʋ ɔlɔyɔ ɔyɔ́hɔ mʋ pio ámʋ́ʋ́ ɩdɛ mʋ dʋ́ʋn amʋ, ilemlí mʋa Egyipteyin amʋ nyɔ. Ɩnʋ ɔlɛda Egyipteyin ámʋ mɔ́. 25 Mose mʋ́ kɩ ɔbɛ́ɛ, ɩbɔ́wankɩ́ mʋ apíó Israelfɔ ánɩ́ Bulu dɛ́pʋ mʋ hɔ amʋ́ nkpa, támɛ ɩmɔwankɩ́ amʋ́. 26 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, olowun Israelfɔ abanyɔ́ bʋdɛkɔ. Ɔlɔyɔ ɔyɛ́kpatá amʋ́, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩkɩ, apíó mlɩgyí. Ntogyi sʋ́ mlɩ wʋlɛwʋlɛ mlɩdɛ́ aba amʋmʋyɔ wa?’ 27 Támɛ ɔmʋamʋ́ʋ́ ɔdɛ mʋ ba da ámʋ lówutá Mose sɩ́sɩ́, fɩ́tɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Ma lɔ́wa fʋ́ ɔbɛ́ɛ fʋbégyi anɩsʋ, afʋgyi anɩ nsɩnɛ́ asʋ́n? 28 Fʋdekléá fɔ́mɔ mɩ́, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ ígye fɔmɔ Egyipteyin amʋ lóó?’ 29 Mose lénya nú asʋ́n ánfɩ alɩ, ɔlɛsrɩ́ dalɩ Egyipte ɔmátɔ́ yɔ́ Midiafɔ ɔsʋlʋ́sʋ. Oletsiá ɩnʋ kwɩ́ɩ́ abi anyɔ.

30 “Nfí adʋana ɔma a, Bulu-ɔbɔpʋ lɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan súná Mose dimbísʋ́ oyíbi kʋá ɩbʋ awu, ogyá detsií mʋ́tɔ́tɔ́, mantáa Sinaibʋ. 31 Mose lówun mʋ́ á, ɩlɔwa mʋ ifú. Brɛ́á ɔlɔkpʋkpɛ́ ɔyɔ́ yɛ́kɩ mʋ́ wankláán á, Bulu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, 32 ‘Mɩ́gyí fʋ́ anáin Abraham, Isak pʋ́ Yakob Bulu.’ Mose lénya ifú, ɔdɛkpɩnkɩ́ kpakpakpakpa. Mʋ́ sʋ ɔmɛtalɩ́ kɩ mʋ́. 33 Anɩ Wíe Bulu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Wɔɩ fʋ́ ntʋkʋta tswɩ, tsúfɛ́ ɔtɩ́nɛ́ ánfɩ fʋlɩɩ́ ánfɩ igyi ɔtɩnɛ wankɩ́hɛ́. 34 Nawun ánɩ́ mɩ́ ahá bʋdɛ ɩwɩɔsɩn wúun Egyipte ɔsʋlʋ́sʋ. Nanú amʋ́ isú. Mʋ́ sʋ nakplɩ́ nɛbá bɔhɔ amʋ́. Ba, anwa fʋ́ Egyipte.’

35 “Mose anfɩ́ Israelfɔ bekiná Egyipte ɔmátɔ́, fɩ́tɛ́ mʋ bɛɛ, ‘Ma lɔ́wa fʋ́ ɔbɛ́ɛ fʋbégyi anɩsʋ, afʋgyi anɩ nsɩnɛ́ asʋ́n?’ nɩ́. Mose anfɩ kɛ́n Bulu lɛ́ha ɔbɛ́ɛ, ɔbwɛ́ɛ anɩ anáin amʋ́sʋ́ ogyípʋ́ pʋ́ amʋ́ ɔlɛpʋ́ nɩ́. Bulu lɔ́wa mʋ sumbí ánfɩ tsʋn Bulu-ɔbɔpʋ amʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ ɩwɩ súná mʋ ogya plɛnplɛntɔ ámʋsʋ. 36 Mʋ kɛ́n gyí ɔhá ánɩ́ ɔlɛkpa amʋ́ dalɩ Egyipte, bwɛ́ ofúla pʋ́ osúna tsɔtsɔɔtsɔ Egyipte ɔsʋlʋ́sʋ, Ɔpʋ Pɛpɛ amʋ ɔnɔ́ pʋ́ dimbí ámʋsʋ nfí adʋana (40) kɛ́kɛ́ nɩ́. 37 Mʋ kɛ́n lɛ́bláa Israelfɔ ámʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Bulu ɔbɛ́lɛ mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔkʋá ogyi fɛ́ mɩ́ tsú mlɩtɔ há mlɩ’ nɩ́. 38 Brɛ́á mʋa Israelfɔ ámʋ befia dimbí ámʋsʋ á, Mose anfɩsʋ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɔ́tɔɩ́ tsʋn Sinaibʋ ámʋsʋ há anɩ anáin amʋ nɩ. Mʋ kɛ́nsʋ́ Bulu lɔ́pʋ mʋ nkpa asʋ́n ámʋ tsʋn, ɩdɛ anɩ ɛ́ tʋ nɩ́.

39 “Támɛ anɩ anáin bʋmobu mʋ. Bekiná mʋ asʋ́n nu. Amʋ́ nkʋlɛ sʋ mʋ́ á, tɛkɩ bʋtráa bʋbʋ Egyipte ɔmátɔ́. 40 Ɩ́nɩ sʋ bɛbláa Aaron bɛɛ, ɔyáɩ ɩkpɩ ánɩ́ bɛ́kpa amʋ́ ha amʋ́. Tsúfɛ́ bʋmeyín tɔ́á ɩlabwɛ́ Mose amʋ́ʋ́ ɔlɛkpa amʋ́ tsú Egyipte amʋ. 41 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, bɛblɩ́ sika pɛpɛ ɔnantswiebí pʋ́bwɛ́ ɔkpɩ, tsíá há mʋ́ igyí. Amʋ́ ansɩ́ legyi amʋ́ ɩbɩ ɔnɔ́ ɩtɔ bwɛhɛ́ ánfɩ ɩwɩ. 42 Bulu lési amʋ́ asʋ́n, bɔyɔ bʋdɛ owí mʋ́a ɔtsra pʋ́ ntsrakpabi tswɛ́ɛ. Fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ ɔwʋlʋ́tɔ́ bɛɛ,

‘Israelfɔ! Megyí mɩ́ mlɩlɔ́mɔ mbwɩ bɔ́ afɔdɩɛ há

nfí adʋana (40) ámʋ́ʋ́ mlɩlétsiá dimbí ámʋsʋ.

43 Mboún ɔkpɩ Molok tati-obu

pʋ́ Refan ntsrakpabi ɔkpɩ

mlɩlɔ́bwɛ sʋ́rá, nátɩ́ tswɛ.

Ɩ́nɩ sʋ négya mlɩ yɔ́wa Babilonfɔ ɔsʋlʋ́ʋ ɔma ɔtɩnɛkʋ.’

44 “Tati-obu ámʋ́ʋ́ itosúná amʋ́ ánɩ́ Bulu bʋ amʋ́ wá ámʋ ɛ́ letsiá anɩ anáin amʋ wá dimbí ámʋsʋ. Mose lɔ́bwɛ mʋ́ alɩá Bulu lósuná mʋ ɔbɛ́ɛ, ɔbwɛ́ɛ mʋ́ pɛ́pɛ́ɛ́pɛ́. 45 Anɩ anáin amʋ bowu sí Bulu tati-obu ámʋ há anɩ asɩ́, Yosua légya amʋ́ nkpá bɔpʋba ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ. Amʋ́ onutó ansɩ́tɔ́ Bulu légya ɔmá-ɔmá lɛ́ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ pʋ́há amʋ́. Bulu tati-obu ámʋ letsiá amʋ́ wá alɩɩ bɔtʋ Owíe Dawid brɛ́sʋ́. 46 Bulu ansɩ́ legyi Owíe Dawid ɩwɩ. Mʋ́ sʋ Dawid lɔ́kʋlɩ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, mʋyíi obu ha mʋ, mɛ́nɩ anɩ Yakob abí-aná fɛ́ɛ́ abósum mʋ ɩnʋ. 47 Támɛ Owíe Salomo mboún lébeyi obu ámʋ.

48 “Támɛ Ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́ Bulu tamatsíá nyankpʋsa obu yihɛtɔ. Fɛ́ alɩá Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔkʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

49 ‘Anɩ Wíe Bulu ɔbɛ́ɛ, “Ɔsʋ́sʋ́ gyí mɩ́ owíe obíá,

ɔsʋlʋ́ʋ ɛ́ igyi mɩ́ ayabi oyíkpa.

Ntɔ obu mlɩaa mléyi ha mɩ́?

Nkʋ́nʋ gyí mɩ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakpá?

50 Megyí mɩ́ lɔ́bwɛ ntobí ánfɩ fɛ́ɛ́?” ’ ”

51 Stefano lɔ́mɔ mʋ asʋ́n ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Asʋtɔ-ɔnlɩn awíé, klʋntɔ bʋ mlɩ odwin. Mlɩlakíná Bulu asʋ́n ámʋ nu. Mlɩ ɛ́ mlɩtɔkʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ asʋ́nsʋ́ brégyíbrɛ́, fɛ́ alɩá mlɩ anáin amʋ betsiá bwɛ́. 52 Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ɔmɔmʋsʋ́ mlɩ anáin bʋmɛdɩnká? Bɔmɔ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ bɛblɩ́ yáɩ́ bɛɛ, Yilé Ɔbwɛpʋ́ ámʋ ɔbɛ́ba amʋ ɛ́. Mlɩlɛ́lɛ Yilé Ɔbwɛpʋ́ ámʋ há, bɔmɔ mʋ. 53 Mlɩlɔ́hɔ Mose mbla ámʋ tsú Bulu-abɔpʋ ámʋ wá nɩ́, támɛ mlɩmégyi mʋ́sʋ́.”

Stefano Abwi Da Mɔ́

54 Brɛ́á Yudafɔ ahandɛ amʋ bonu Stefano asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ á, ɔblɔ́ lɛhɩɛ kɩ́tá amʋ́, bɛda ansɩ́tɔ́ kpʋn. 55 Támɛ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɔ́bʋlá Stefanotɔ, olotsu ansɩ́ fʋ́á, ɔdɛ ɔsʋ́sʋ́ kɩ́ɩ. Olowun Bulu numnyam, Yesu lɩ́ɩ́ Bulu gyɔpɩsʋ. 56 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ, nawun ánɩ́ ɔsʋ́sʋ́ lafínkí, Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ lɩ́ɩ́ Bulu gyɔpɩsʋ.”

57 Brɛ́á bonu ɩ́nɩ á, bɔpʋ ɩbɩ tin asʋ. Ɩnʋ amʋ́ fɛ́ɛ́ bɔsʋrá okitikíti tú bun mʋsʋ, 58 bɛbɩtɩ́a mʋ dalɩ wúlu amʋtɔ bɛyɛ́da mʋ abwi mɔ́. Adansɩfɔ ámʋ bɔwɔɩ́ amʋ́ awunso atadɩɛ tswɩ ɔyasubi ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Saulo wá. 59 Bʋdɛ mʋ abwi da alɩɩ, olokpolí anɩ Wíe ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíe Yesu, hɔ mɩ́ ɔŋɛ́.” 60 Ɩnʋ á, ɔlɛda akpawunu, kplʋ́n kʋklʋ́kʋ́ʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíe, si lakpan ánfɩ kie amʋ́.” Olenya blɩ́ alɩ pɛ́, olomu ɔnɔ́.

8

1 Saulo ɛ́ lótsulá dɩ́nká Stefano mɔsʋ.

Saulo Ɔpasua Ámʋsʋ Dɩnká

Tsú ɛkɛ ámʋsʋ á, bɛdɩnká ɔpasua ámʋ́ʋ́ ɩbʋ Yerusalem amʋsʋ, wá amʋ́ mɔ bɩ. Mʋ́ sʋ ɔpasua ámʋ fɛ́ɛ́ bɛdasáɩ́n wá Yudea pʋ́ Samaria ɔmátɔ́, sí sumbí ayɔpʋ́ ámʋ nkʋlɛ pɛ́ wá ɩnʋ. 2 Támɛ Bulu asúmpʋ́ akʋ bosu Stefano, bɩn mʋ.

3 Saulo mʋ́ léfi ɔpasua ámʋ bwie asɩ. Oletsiá kí ahá wóyítɔ́, bɩ́tɩ́a ahógyipʋ atsɩ mʋ́a ayin fɛ́ɛ́ yɔ́wa obu.

Filipo Bulu Asʋ́n Ɔkanda Samaria Wúlutɔ

4 Ahógyipʋ amʋ bɛda Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́ ánɩ́ bɛdasáɩ́n yɔ́. 5 Mʋ́ sʋ Filipo lɔ́yɔ Samaria wúlu yilé kʋtɔ yɛ́bláa amʋ́ Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) ɩwɩ asʋn wankláán ámʋ. 6 Afíapʋ amʋ fɛ́ɛ́ bonu mʋ asʋn blɩ́hɛ́, bowun osúna ánɩ́ ɔlɔbwɛ ɛ́. Mʋ́ sʋ bɔhɔ mʋ asʋ́n ámʋ. 7  Ɔŋɛ laláhɛ lɔ́sʋrá okitikíti dálɩ ahá tsɔtsɔɔtsɔtɔ. Ahá ánɩ́ amʋ́ ɩfʋ́n lawú pʋ́ tsukʋlɛ asínpʋ tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ benya ɩlɔtsá. 8 Mʋ́ sʋ ansɩ́ lɛhɩɛ gyi Samariafɔ ámʋ.

9 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, ɔfápʋ́ kpɔnkpɔntɩ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Simon bʋ wúlu amʋtɔ. Brɛ́á Filipo mɔ́kʋ́ba ɩnʋ á, ɔtɔbwɛ́ túmila súná mʋ pɩ amʋ, ɩtɔwá amʋ́ ifú. Ɔtɔpʋ́ ɩbɩ sí kántɔ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, otúmípʋ kpɔnkpɔntɩ mʋgyi. 10 Nyebí ahandɛ fɛ́ɛ́ bʋtobú mʋ, blɩ́ bɛɛ, “Oyin ánfɩ dɛ́ Bulu túmi kpɔnkpɔntɩ ámʋ.” 11 Ɩ́nɩá ɔdɛpʋ mʋ asuma bwɛ́ ofúla suná amʋ́, ɩlawá ɔpá sʋ á, amʋ́ fɛ́ɛ́ bɔhɔ mʋ gyi. 12 Támɛ brɛ́á Filipo lɛ́ba bɛda Bulu iwíegyí pʋ́ Yesu Kristo ɩwɩ asʋn wankláán ámʋ ɔkan a, atsɩ mʋ́a ayin bɔhɔ mʋ asʋ́n ámʋsʋ gyi, ɔlɔbɔ amʋ́ asú. 13 Simon onutó ɛ́ lóhogyi, ɔlɛha Filipo lɔ́bɔ mʋ asú. Mʋ asúbɔ ɔma a, ɔlɔpʋ ɩwɩ mantáa Filipo. Brɛ́á olowun alɩá Filipo dɛ́ ofúla mʋ́a osúna bwɛ á, ɔnɔ́ lobwie mʋ.

14 Sumbí ayɔpʋ́ ámʋ́ʋ́ bʋbʋ Yerusalem amʋ bonu ánɩ́ Samariafɔ bahɔ Bulu asʋ́n ámʋ. Mʋ́ sʋ bɔwa Petro mʋa Yohane amʋ́ wá. 15 Brɛ́á boyówie ɩnʋ á, bɔbɔ mpáɩ há Samariafɔ ahógyipʋ amʋ bɛɛ, bʋnyáa Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́. 16 Tsúfɛ́ asú kɛkɛ babɔ́ amʋ́ anɩ Wíe Yesu dátɔ́, támɛ amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ mɔ́kʋ́nyá Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ. 17 Ɩnʋ Petro mʋa Yohane bɔpʋ ɩbɩ dɩ́nká amʋ́ nwunsʋ, Bulu lɛ́ha amʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ.

18 Simon lówun ánɩ́ ɩbɩ kɛkɛ sumbí ayɔpʋ́ amʋ bapʋ́ dɩ́nká ahógyipʋ amʋ nwunsʋ, Bulu lahá amʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́. Mʋ́ sʋ ɔlɛlɛ kɔ́ba há Petro mʋa Yohane, 19 ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩha mɩ́ túmi ánfɩ kʋ, mɛ́nɩ nɩ́ mɩ́ ɛ́ nɔpʋ́ ɩbɩ dɩ́nká ɔkʋ nwunsʋ á, Bulu ɔbɛ́ha mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́.”

20 Támɛ Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́a fʋ́ kɔ́ba ámʋ nyɔ fɛ́ɛ́ mlɩhɩ. Tsúfɛ́ fʋkɩ fɛɛ, fɛ́talɩ́ pʋ́ kɔ́ba hɔ Bulu itokiehɛ́ ánfɩ. 21 Fʋma ogyíkpá ntɛ́ɛ ɔlɩɩ́kpá anɩ gyumagyihɛ anfɩtɔ, tsúfɛ́ fʋ́ klʋntɔ mɛtɩn Bulu ansɩ́tɔ́. 22 Damli klʋntɔ tsu fʋ́ lakpan ánfɩtɔ, afʋkʋlɩ anɩ Wíe Bulu. Fíalɩ obési agywɩɩn laláhɛ anfɩ́ fabwɛ́ ánfɩ kíé fʋ́. 23 Tsúfɛ́ nawun ánɩ́ fʋhɩ́ɛ́ fʋ́bʋ ɔnsɩpɛ, lakpan lagyi fʋsʋ.”

24 Simon lɛ́bláa Petro mʋa Yohane ɔbɛ́ɛ, “Nobwíí ɩpa, mlɩkokoli mlɩ Wíe Bulu ha mɩ, mɛ́nɩ ɔmɛ́ɛha asʋ́n ánfɩ fablɩ́ ánfɩtɔ kʋkʋ mɛ́ɛba mɩsʋ.”

25 Brɛ́á Petro mʋa Yohane begyi adánsɩɛ, dá Yesu ɩwɩ asʋ́n ámʋ ɔkan tá á, beyinkí yɔ́ Yerusalem. Brɛ́á bʋna bɔyɔ́ á, bɛda asʋn wankláán ámʋ ɔkan Samaria nkuda tsɔtsɔɔtsɔ asɩ.

Etiopia Owíe Sikasʋ Ɔkɩ́pʋ Klʋntɔdamlí

26 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Bulu-ɔbɔpʋ lɛ́bláa Filipo ɔbɛ́ɛ, “Kʋsʋ pʋ ɔsaasɩ́ dimbísʋ́ ɔkpa ámʋ́ʋ́ ɩda tsu Yerusalem ɩyɔ́ Gasa amʋ.” 27 Mʋ́ʋ́ Filipo lɔ́kʋsʋ́ pʋ́ ɔkpa. Brɛ́á ɔyɔ́ á, ɔlɔtʋ Etiopia ɔmá ɔhandɛ ɔkʋá baflo mʋ. Ɔhandɛ amʋ gyí Etiopia owíe tsɩhɛ́ Kandake sikasʋ ɔkɩ́pʋ. Oyin ánfɩ layɔ́ Yerusalem yósum Bulu, 28 yínkí ɔyɔ́ wóyí, otsie mʋ kekétɔ́, mpɔnkɔ bʋdɛ mʋ bɩtɩ́. Ɔdɛ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia ɔwʋlʋ́ ámʋ kláa. 29 Mʋ́ʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́bláa Filipo ɔbɛ́ɛ, “Kpʋkpɛ manta keké ánfɩ.” 30 Filipo lɛ́srɩ́ tʋ́ keké ámʋ wun ánɩ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia ɔwʋlʋ́ ámʋ oyin ámʋ dɛ́ kláa. Mʋ́ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhandɛ, fʋdɛ asʋ́n ámʋ́ʋ́ fʋdɛkláa amʋ asɩ nu?”

31 Ɔhandɛ amʋ lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ ɩbɔ́bwɛ nónu mʋ́ asɩ nɩ́ ɔkʋ mɛ́lɛ mʋ́ asɩ súná mɩ́?” Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa Filipo ɔbɛ́ɛ, “Dʋ tsia mɩ́ wá ayɔ.” 32 Bulu asʋ́n ánɩ́ ɔdɛkláa ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ gyí:

“Ɔlɔbwɛ díín fɛ́ kufa ánɩ́ bapʋ́ bɛya ɔmɔkpá. Ɔmobwií mʋ nnonyɔ.

Ɔlɔbwɛ díín fɛ́ alɩá kufa tɔbwɛ́

nɩ́ bʋdɛ mʋ ɩwɩ imi dɩnkɩ́.

33 Bɔkpɔɩ́ mʋ, bʋmegyi mʋ asʋ́n ɔnɔkwalɩsʋ.

Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ súná mʋ abí-aná,

tsúfɛ́ bɛka mʋ nkpa tin ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ.”

34 Mʋ́ʋ́ ɔmá ɔhandɛ amʋ lɛ́fɩtɛ́ Filipo ɔbɛ́ɛ, “Ma ɩwɩ asʋ́n Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ anfɩ dɛ́blɩ́, mʋ onutó ntɛ́ɛ ɔha bambá?” 35 Ɩnʋ Filipo lɛ́lɩɩ́ Yesaia asʋn wanlɩ́nhɛ́ anfɩsʋ bláa mʋ Yesu ɩwɩ asʋn wankláán ámʋ. 36-37 Bɔpʋ bɔyɔ́ á, bɔtʋ ntsu kʋ. Mʋ́ʋ́ ɔmá ɔhandɛ amʋ lɛ́fɩtɛ́ Filipo ɔbɛ́ɛ, “Ntsu dá a, ntɔ létin mɩ́ asúbɔ ɔkpa?”*

38 Mʋ́ sʋ ɔmá ɔhandɛ amʋ lɛ́ha mʋ keké ámʋ ɔbɩtɩ́pʋ́ lɛ́lɩɩ́. Mʋa Filipo bɛkplɩ́ wíé ntsu ámʋtɔ, Filipo lɔ́bɔ mʋ asú. 39 Brɛ́á bɛdalɩ ntsu ámʋtɔ á, anɩ Wíe Ɔŋɛ́ lotsu Filipo nátɩ́. Ɔmá ɔhandɛ amʋ mɛ́trá wun mʋ, támɛ ɔlɔpʋ ansigyí natɩ́ ɔyɔ́ wóyí. 40 Filipo ɛ́ lɛ́yɛdalɩ Asoto wúlutɔ. Ɔlɛnatɩ́ kí ɩnʋ awúlusʋ dá asʋn wankláán ámʋ ɔkan alɩɩ, oloyówie Kaesarea wúlutɔ.

9

Saulo Klʋntɔdamlí

(Gyumagyihɛ 22:6-16; 26:12-18)

1-2 Alɩ brɛ́ ánfɩtɔ fɛ́ɛ́ á, Saulo mɔ́kʋ́sí Yesu akasɩ́pʋ́ amʋ bláa ɔbɛ́ɛ, mɔ́mɔ amʋ́. Mʋ́ sʋ ɔlɔyɔ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn wá yɔ́kʋlɩ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, ɔwánlɩn ɔwʋlʋ́ pʋlɛ mʋ suna Damasko Yudafɔ ofíakpa ahandɛ, mɛ́nɩ nɩ́ mʋ ɩbɩ da oyin ntɛ́ɛ ɔtsɩ ɔkʋ, ɔna anɩ Wíe ɔkpa ámʋsʋ a, mɛ́kɩtá mʋ, kpá mʋ ba Yerusalem.

3 Saulo lɔ́pʋ ɔkpa ɔyɔ́ Damasko. Ɔlɛta wie tá á, nsaɩntɔ lɛkpa ogyá wa mʋ. 4 Ɔlɛdɩda ɔsʋlʋ́tɔ kpla. Ɩnʋ olonu ɔmɛ kʋ. Ɔmɛ amʋ lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Saulo, Saulo, ntogyi sʋ́ fʋ́dɩn mɩ́sʋ́ alɩ?”

5 Saulo lɛ́fɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ ma nɩ, mɩ́ Wíé?” Mʋ́ʋ́ ɔmɛ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Yesu nɩ. Mɩ́sʋ́ fʋdɩn nɩ́. 6 Kʋsʋ, afʋyɔ wúlutɔ ɩnʋ. Ɔkʋ obósuná fʋ́ tɔ́á lehián ánɩ́ fɔ́bwɛ.”

7 Saulo aba ánɩ́ mʋa amʋ́nyɔ bʋna besi lɩ́ɩ́ díín. Bonu ɔmɛ amʋ, támɛ bʋmowun ɔhaa. 8 Saulo lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́. Olobwií ansíbi, támɛ ɔmɛdɛ́ atɔ́ wúun. Mʋ́ sʋ bɛkɩtá mʋ ɩbɩ, kpá mʋ ya Damasko wúlutɔ. 9 Oletsiá nkɛnsá owítɔ́ omowun atɔ́. Omegyi atɔ́, omonu tɔtɔ ɛ́ alɩ brɛ́ ámʋtɔ.

10 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Yesu ɔkasɩ́pʋ́ ɔkʋ bʋ Damasko, bʋtɛtɩ́ mʋ Anania. Olowun atɔ́. Mʋ́tɔ́ á, anɩ Wíe Yesu lókpolí mʋ ɔbɛ́ɛ, “Anania!”

Olotsulá ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, mɩ́ nɩ́.”

11 Mʋ́ʋ́ anɩ Wíe lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Kʋsʋ, yɔ brɔnʋ ámʋ́ʋ́ bʋtɛtɩ́ mʋ́ ‘Ɔkpa Tswííhɛ́’ amʋsʋ. Wie Yuda wóyítɔ́, afʋfɩtɛ oyin ámʋ́ʋ́ otsú Tarso, bʋtɛtɩ́ mʋ Saulo amʋsʋ. Alaba, ɔbʋ ɩnʋ ɔdɛ mpáɩ bɔ. 12 Alawun ánɩ́ oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Anania laba bɔpʋ ɩbɩ dɩ́nká mʋsʋ, mʋ ansíbi labwíí.”

13 Mʋ́ʋ́ Anania lɛ́bláa anɩ Wíe ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, nanú oyin ánfɩ ɩwɩ asʋ́n. Alɩá ɔdɛpʋ lalahɛ gyi fʋ́ ahá ánɩ́ bʋbʋ Yerusalem. 14 Igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ ɛ́ bahá mʋ túmi bɛɛ, ɔbá Damasko bɛkɩtá ahá ánɩ́ bʋtɔbɔ́ mpáɩ fʋ́ dátɔ́ fɛ́ɛ́.”

15 Anɩ Wíe lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yɔ, mɩ́lalɛ́ mʋ mbɛ́ɛ, ɔbwɛ́ɛ mɩ́ osúmpʋ́, ɔha ɔmá bámbátɔ́fɔ, amʋ́ awíe pʋ́ Israelfɔ fɛ́ɛ́ abʋbɩ mɩ́. 16 Mɩ́ onutó nósuná mʋ alɩá ɔbɔ́kʋkʋ wun ipian mɩ́ sʋ.”

17 Mʋ́ sʋ Anania lɔ́yɔ Yuda wóyítɔ́, yɔ́pʋ ɩbɩ dɩ́nká Saulosʋ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ “Opíó Saulo, anɩ Wíe Yesu amʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná fʋ́ brɛ́ ámʋ́ʋ́ fɛbá nfɩ ámʋ láwá mɩ́ fʋ́ wá. Ɔbɛ́ɛ, mbɛha fʋ́ afʋlawun atɔ́, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ɔbʋla fʋ́tɔ́.” 18 Tɔkʋá igyi fɛ́ klɛmɛtɩ́ afwɩ lɛ́maɩ́n lɛ́ mʋ ansíbisʋ kpádá ɩnʋnʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɛla ɔdɛ atɔ́ wúun. Ɩnʋ ɔlɔkʋsʋ́, bɔbɔ mʋ asú. 19 Bɛha mʋ atɔ́ olegyi, ɔwʋnlɩ́n lɛlawíé mʋ.

Saulo Bulu Asʋ́n Ɔkanda Damasko

Saulo létsiá akasɩ́pʋ́ amʋ wá nkɛ kpalobí. 20 Ɩnʋnʋ ɔlɛnatɩ́ yɔ́ amʋ́ ofíakpa, yéfi Yesu ɩwɩ asʋ́n ɔkan da asɩ ɔbɛ́ɛ, “Yesu gyí Bulu mʋ bi ámʋ nɩ.”

21 Ahá ánɩ́ bonu mʋ asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ fɛ́ɛ́ ɔnɔ́ lobwie amʋ́. Mʋ́ sʋ bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Megyí mʋdɛ́ Yesu asúmpʋ́ mɔ Yerusalem nɩ? Megyí amʋ́ ɔkɩtákpá ɔlɛba nfɩ, ɔkpa amʋ́ ya igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ?”

22 Támɛ Saulo lɛ́lanyá túmi blɩ́ asʋ́n ámʋ ɔwʋnlɩ́nsʋ́ ɔbɛ́ɛ, lɛ́lɛ́ Yesu gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ). Alɩá ɔlɛhɩɛ lɛ́ asʋ́n ámʋtɔ lɛha Yudafɔ ánɩ́ bʋbʋ Damasko ɩnʋ bɔbwɛ basaa. Bʋmowun mʋ́á bótsu.

23 Nkɛ tsɔtsɔɔtsɔ ɔma a, Yudafɔ ámʋ befia kɩ́tá agywɩɩn bɛɛ bɔ́mɔ Saulo. 24 Mʋ́ sʋ betsiá gyo wúlu amʋ ɔnɔ́ ɔpa onyé, mɛ́nɩ bénya mʋ mɔ́ mʋ. Támɛ akʋ bowi tsá Saulosʋ bɛɛ, alɩ́ Yudafɔ ámʋ babwɛ́ agywɩɩn nɩ́. 25 Mʋ́ sʋ ɛkɛ ɔkʋ onyé á, Saulo abúopʋ amʋtɔ akʋ botsu mʋ wá lakpátɔ́, pʋ́ mʋ tsʋn ikwitɔ kplɩ́ mʋ yi ɩban ɔma, ɔlɛsrɩ́ nátɩ́.

Saulo Yerusalem Yɔ

26 Brɛ́á Saulo lówie Yerusalem a, ɔlɔtsʋn ɔkpa kugyíkʋsʋ ánɩ́ obówie Yesu akasɩ́pʋ́ amʋtɔ. Támɛ bʋmohogyi ánɩ́ alabwɛ́ ɔkasɩ́pʋ́. Mʋ́ sʋ benya mʋ ifú. 27 Ɩnʋ Barnaba lɛ́kpa mʋ ya, yɛ́lɛ mʋ súná sumbí ayɔpʋ́ amʋ. Ɔlɛbláa amʋ́ alɩá anɩ Wíe lɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan súná Saulo Damasko ɔkpatɔ, mʋa Yesunyɔ batɔ́ɩ́; pʋ́ alɩá Saulo lɔ́wa klʋn dá Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan ɔwʋnlɩ́nsʋ́ Yesu dátɔ́ Damasko wúlutɔ. 28 Mʋ́ sʋ Saulo lówie amʋ́tɔ́, beki Yerusalem wúlutɔ. Ɔlɔwa klʋn blɩ́ Bulu asʋ́n ámʋ Yesu dátɔ́. 29 Mʋa Yudafɔ ámʋ́ʋ́ bʋtɛblɩ́ Griiki ɔblɩ́ɩ amʋ betsiá tɔ́ɩ́, gyi aba nwɛ́ɛn. Támɛ alɩ brɛ́ ámʋtɔ fɛ́ɛ́ á, bʋdɛ agywɩɩn bwɛ ánɩ́ bɔ́mɔ mʋ. 30 Brɛ́á mʋ́ afú lɔwʋlɩ́ ahógyipʋ amʋ a, bɛkpa mʋ yáa Kaesarea, há mʋ ɔlɛnatɩ́ yɔ́ Tarso.

31 Mʋ́ sʋ ɩwɩ lolwií ɔpasua ánɩ́ bʋ Yudea, Galilea pʋ́ Samaria ɔmátɔ́. Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́kpa amʋ́ bɛklɛɩ́, dan hógyitɔ, betsiá tsiátɔ́á ilegyi anɩ Wíe Yesu ansɩ́.

Aha Akʋ Ɩlɔ Tsa

32 Petro lɛ́natɩ́ ki Samaria nkudasɩ. Ɛkɛ ɔkʋ ɔlɛyɛ́kɩ Bulu ahá ánɩ́ bʋbʋ Lida wúlutɔ. 33 Ɩnʋ á, oleyéfia oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Enea, olesin tsukʋlɛ nfikwe nɩ́. 34 Petro lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Enea, Yesu Kristo latsá fʋ́ ɩlɔ. Kʋsʋ kunta fʋ́ ɔklan.” Ɩnʋ Enea lɔ́kʋsʋ́. 35 Ahá ánɩ́ bʋtsie Lida wúlutɔ pʋ́ Saron nsáɩntɔ fɛ́ɛ́ bowun oyin ámʋ. Mʋ́ sʋ bohogyi, bobuo anɩ Wíe.

36 Ɔtsɩ ɔkʋ bʋ Yopa wúlutɔ, ogyi ɔkasɩ́pʋ́. Bʋtɛtɩ́ mʋ Tabita. Mʋ dá ámʋ asɩ Griiki ɔblɩ́tɔ gyí, “Dorka.” Mʋ́ asɩ gyí, “Abrɛ.” Yilé ɔbwɛpʋ́ ogyi. Ɔbʋ awɩtɔlɛ há ahiánfɔ. 37 Brɛ́á Petro bʋ Lida a, ɩlɔ lɛda Tabitasʋ. Olowu, bebie mʋ ntsu, sí mʋ tswɩ abansʋ́rʋ kʋtɔ. 38 Yopa mʋ́a Lida awúlu ɩmafɔ́ aba wá. Mʋ́ sʋ brɛ́á akasɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ bʋbʋ Yopa amʋ bonu lowu ánfɩ á, bɔwa abi anyɔ sɩ́sɩ́ Petro bɛɛ, bobwíí ɩpa há mʋ, ɔwáa ɔsa tʋ amʋ́. 39 Ɩnʋ Petro lɔ́wa ɔsa bwɛ́, mʋ́a amʋ́nyɔ bɛnatɩ́. Brɛ́á olobowie ɩnʋ á, bɛkpa mʋ ya abansʋ́rʋ amʋtɔ. Wúlu amʋtɔ asʋrapʋ fɛ́ɛ́ bʋbʋ fúli amʋ asɩ. Bɛkpa pútá Petro bʋdesú, bʋdɛ atadɩɛá Dorka lɔ́bwɛ brɛ́á otsie nkpa pʋsúná mʋ. 40 Petro légya asʋrapʋ amʋ fɛ́ɛ́ lɛ́ obu ámʋtɔ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛda akpawunu bɔ́ mpáɩ, asa ɔlɛdamlɩ́ kɩ fúli amʋ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Tabita, kʋsʋ.” Ɩnʋ Tabita lóbwií ansíbi. Brɛ́á olowun Petro a, ɔlɔkʋsʋ́ tsíá. 41 Ɩnʋ Petro lɛ́kɩtá mʋ bɩ, ɔlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́. Petro lɛ́tɩ asʋrapʋ amʋ pʋ́ ahógyipʋ atráhɛ amʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ Tabita súná amʋ́ ánɩ́ alatsínkí. 42 Asʋ́n ánfɩ lɛklɛɩ́ wá Yopa wúlutɔ. Mʋ́ sʋ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔhɔ anɩ Wíe gyi. 43 Petro létsiá Simon ánɩ́ ɔtɔyɔ́ ɔwʋlʋ́-kpákpá ɩwɩ agyʋ́má wá Yopa ɩnʋ wá ɔpá.

10

Konelio Abí Wa Petro Wá

1 Oyin ɔkʋ létsiá Kaesarea ɩnʋ, bʋtɛtɩ́ mʋ Konelio. Ogyi Romafɔ ɩsá akɔpʋ́ ɔpasua kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Italia ɔhandɛ. 2 Ɔbʋ nsi Bulusúm ɩwɩ. Mʋa mʋ wóyítɔ́fɔ fɛ́ɛ́ bʋtosúm Bulu. Konelio tekíé Yudafɔ ahiánfɔ atɔ́. Ɔtɔbɔ́ mpáɩ há Bulu brégyíbrɛ́. 3 Ɛkɛ ɔkʋ Konelio lówun atɔ́ ntʋ́pwɛ dɔsatɔ. Mʋ atowunhɛ amʋtɔ á, olowun Bulu-ɔbɔpʋ ansɩ́ káɩ́n, Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lókpolí mʋ ɔbɛ́ɛ, “Konelio!”

4 Ifú lɛkɩtá mʋ. Mʋ́ sʋ olesi ɔdɛ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ kɩ́ɩ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, nkálɩ́ igyi?”

Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bulu lahɔ fʋ́ mpáɩ. Fʋ́ ahá atɔ́ kie ɛ́ lagyi mʋ ansɩ́. 5 Wa abí abʋyɔ Yopa yɛtɩ Simon Petro ba. 6 Ɔlɔyɔ́swɩɩ́ ɔwʋlʋ́-kpákpá ɩwɩ agyʋ́má ɔyɔpʋ́ Simon wóyítɔ́, mantáa ɔpʋ ɔnɔ́.” 7 Brɛ́á Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́natɩ́ á, Konelio lɛ́tɩ mʋ asúmpʋ́ abanyɔ́ ánɩ́ bʋbʋ mʋ wóyítɔ́ pʋ́ mʋ ɔbɩsʋfɛ ánɩ́ ogyi ɩsá ɔkɔpʋ́, otenyá Bulu ifú. 8 Ɔlɛbláa amʋ́ asʋ́n ánɩ́ ɩlaba fɛ́ɛ́, ɔlɔwa amʋ́ sɩ́sɩ́ Yopa.

9 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ bɔkʋsʋ́ bɔyɔ́ Yopa. Bɛta ɩnʋ wie tá á, ɩbɔ́bwɛ fɛ́ ɔpa dódúanyɔtɔ. Petro ɛ́ dɛ́dʋ ɔyɔ́ obu awunso mpáɩ ɔbɔkpá. 10 Akʋ́n ɩhɩ́ɛ́ dɛ mʋ. Mʋ́ sʋ olekle ánɩ́ obénya tɔkʋ wá ɔnɔ́. Brɛ́á bʋdɛ atɔ́ ámʋ nɩná há mʋ a, Petro lówun atɔ́. 11 Atowunhɛ amʋtɔ á, olowun ánɩ́ ɔsʋ́sʋ́ lafínkí, tɔkʋá igyi fɛ́ ɔhráda tɛ́ɩ́hɛ́, bʋdɛ mʋ nsiebí ana, ɩdɛkplɩ́ ɩbá ɔsʋlʋ́sʋ. 12 Ɔyɩ́tɔ́ mbwɩ ɔtsan-ɔtsan, mbwɩá bʋbʋ ayín, támɛ bʋtɛká abɔnɔ pʋ́ ɔyɩ́tɔ́ mbubwi fɛ́ɛ́ bʋbʋ ɔhráda ámʋtɔ. 13 Mʋ́ʋ́ olonu ɔmɛ kʋ lɛ́dalɩ ɔbɛ́ɛ, “Petro, kʋsʋ mɔ mbwɩ ánfɩ afʋwɩ.”

14 Támɛ Petro lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Ó-o! Mɩ́ Wíé, bɔkwɩɩ́ mɩ́ ɔpá á, mmɔkʋ́gyi tɔ́á Yudafɔ amándɩ́ɛ́ lekisí ntɛ́ɛ mʋ́ ɩwɩ mɛtɩn kɩ.”

15 Ɔmɛ amʋ lɛ́la bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mátɩ tɔ́á Bulu latɩn mʋ́ ɩwɩ atokisíhɛ́.” 16 Atowunhɛ amʋ pʋ́ ɔmɛ amʋ lɛ́ba tse sa. Mʋ ansɩ́tɔ́ ɩnʋ á, botsu ɔhráda ámʋ ya ɔsʋ́sʋ́ ɔtsáwʋlɛ pɛ́.

17 Brɛ́á Petro dɛ́ nwuntɔ bu tsú atowunhɛ anfɩ ɩwɩ á, Konelio abí ámʋ ɛ́ bafɩ́tɛ́ wun Simon wóyítɔ́, ba bʋlɩɩ́ ɔkpa ɔnɔ́. 18 Konelio abí ámʋ bokpolí fɩ́tɛ́ bɛɛ, “Ɔfɔɔ́ ɔkʋ tsie nfɩ, bʋtɛtɩ́ mʋ Simon Petro?”

19 Petro trá ɔdɛ nwuntɔ bu tsú atowunhɛ amʋ ɩwɩ, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Simon, ahá abasá akʋ baba bʋdɛ fʋ́ dunká. 20 Kʋsʋ bwɛ, afʋkplɩ yefia amʋ́ amlɩnatɩ. Mágyi nwɛ́ɛn, tsúfɛ́ mɩ́lawá amʋ́ fʋ́ wá.” 21 Ɩnʋ Petro lɛ́kplɩ́ yɔ́tʋ amʋ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́gyí ɔhá ámʋ́ʋ́ mlɩdédunká ámʋ nɩ. Ntogyi sʋ́ mlɩná?”

22 Ahá ámʋ bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Anɩmɛ́dɛ́ tsitsa. Ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ Konelio ánɩ́ otenyá Bulu ifú, Yudafɔ fɛ́ɛ́ bʋtɛtɩ́ mʋ ɩdayilé lɔ́wa anɩ fʋ́ wá. Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ labɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ɔbá bɛtɩ fʋ́ afʋba mʋ wóyítɔ́, mɛ́nɩ obónu asʋ́n ánɩ́ fʋ́bʋ blɩ́.” 23 Mʋ́ʋ́ Petro lɛ́kpa amʋ́ wá wóyítɔ́, ɔlɛha amʋ́ ɔdɩkpa.

Ɔyɩ kɛhɛ a, Petro mʋa amʋ́nyɔ bɔkʋsʋ́ pʋ́ ɔkpa bɔyɔ́ Kaesarea. Brɛ́á bɔyɔ́ á, ahógyipʋ akʋá bʋbʋ Yopa ɩnʋ ɛ́ bobuo amʋ́ yɔ́. 24 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, boyówie Kaesarea wúlutɔ. Botsutsúa abʋwie ɩnʋ á, Konelio latɩ́ mʋ wóyítɔ́ ahá pʋ́ mʋ anyawíe kláklá befia, ɔdɛ amʋ́ ɔkpa kɩ́ɩ. 25 Brɛ́á Petro lówie wóyí ámʋ ɔnɔ́ á, Konelio lɔ́kʋsʋ́ yéfia mʋ, dá akpawunu mʋ ayabitɔ súm mʋ. 26 Támɛ Petro lɛ́ha mʋ ɔlɔkʋsʋ́. Ɔlɛbláa Konelio ɔbɛ́ɛ, “Kʋsʋ, máda akpawunu há mɩ́. Nyankpʋsa mɩ́ ɛ́ ngyi.” 27 Petro mʋa mʋnyɔ bʋna bʋdɛtɔɩ́ alɩɩ olowie wóyítɔ́. Ɩnʋ olowun ánɩ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bafia. 28 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ onutó mlɩyin ánɩ́ Yudafɔ mbla mɛha ɔkpa ánɩ́ Yudayin mʋa ɔmá bámbátɔ́yin bʋbwɛ́ɛ anyawíe ntɛ́ɛ ɔbɔ́yɔ mʋ wá kpán. Támɛ Bulu lahá mɩ́ nabɩ́ ánɩ́ mmákɩ mbɛ́ɛ ɔkʋ ɩwɩ mɛtɩn ntɛ́ɛ ɔmɔfʋn amándɩ́ɛ́ ɔkpasʋ. 29 Mʋ́ sʋ́ brɛ́á fɔwa abí fɛ́ɛ́ bʋbɛ́tɩ mɩ́ á, mmɔkpʋkpʋ́ʋ nwuntɔ nɩ́. Amansʋ igyi? Bla mɩ.”

30 Mʋ́ʋ́ Konelio lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ndɛ ɛkɛ náásɩ́, ntʋ́pwɛ dɔsatɔ mbʋ wóyítɔ́ ndɛ mpáɩ bɔ. Ɔtsáwʋlɛ pɛ́ á, nowun oyin ɔkʋ lɩ́ɩ́ mɩ́ ansɩ́tɔ́. Oyin ámʋ lɔ́wa atadɩɛ futútú. 31 Oyin ámʋ lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Konelio, Bulu lanú fʋ́ mpáɩ. Fʋ́ ahá atɔ́ kie ɛ́ lagyi mʋ ansɩ́. 32 Mʋ́ sʋ wa abí abʋyɔ Yopa wúlutɔ yɛtɩ Simon Petro ba. Ɔwʋlʋ́-kpákpá ɩwɩ agyʋ́má ɔyɔpʋ́ Simon wóyí ɔlɔswɩɩ́. Otsie mantáa ɔpʋ ɔnɔ́.’ 33 Mʋ́ sʋ ɩnʋnʋ nɔwa abí sɩ́sɩ́ fʋ́. Ɩbʋ alɛ́á faba. Séi á, anɩ fɛ́ɛ́ anɩlafia Bulu dátɔ́. Anɩgyó anɩ Wíe asʋ́n ánɩ́ alapʋ́há fʋ́ ɔbɛ́ɛ, fʋbláa anɩ.”

Petro Asʋn Blɩ́hɛ́

34 Mʋ́ʋ́ Petro lótsu ɔnɔ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nawun ánɩ́ lɛ́lɛ́ Bulu tamakɩ ɔhaa ansɩ́tɔ́. 35 Mboún ɔhá ánɩ́ otenyá mʋ ifú, ɔtɔbwɛ́ yilé asʋ́n otekle ɔmágyíɔmátɔ́. 36 Mlɩyin asʋn wankláán ánɩ́ Bulu lɔ́pʋhá Israelfɔ. Asʋ́n ámʋ gyí, Bulu lapʋ́ iwilwii ba tsʋn Yesu Kristo, ahá fɛ́ɛ́ Owíe amʋsʋ. 37 Mlɩyin asʋ́n kpɔnkpɔntɩ ánɩ́ ɩlɛba Yudea ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́. Ilotsu asɩ tsú Galilea ɔmátɔ́, brɛ́á Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane lɛ́da asúbɔ ɔkan ɔma. 38 Mlɩyin anɩ Wíe Yesu Nasaretyin amʋ. Mlɩyin ánɩ́ Bulu lɔ́pʋ mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ pʋ́ túmi wá mʋtɔ, oleki ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́ bwɛ́ yilé, tsá ahá ánɩ́ bʋbʋ ɔbʋnsám túmi asɩ ɩlɔ, tsúfɛ́ Bulu buo mʋ. 39 Anɩgyí ahá ánɩ́ anɩlówun mʋ bwɛhɛ́ ánɩ́ ɔlɔbwɛ Yudea pʋ́ Yerusalem ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́ nɩ́. Bɛda mʋ mántá oyikpalíhɛsʋ mɔ́ mʋ. 40 Támɛ mʋ́ ɛkɛ sáásɩ́ a, Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ, lɛ́ mʋ ɔwan, ahá bowun mʋ. 41 Megyí ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ lówun mʋ, támɛ anɩ ahá ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́lɛ yáɩ́ ɔbɛ́ɛ, abwɛ́ɛ mʋ adansɩfɔ ámʋ mʋ́ anɩlówun mʋ. Mʋ kʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ ɔma a, anɩa mʋnyɔ légyi, anɩlɔ́wɩ nɩ́. 42 Ɔlɛhɩɛ anɩ ɔbɛ́ɛ, adáa mʋ asʋn wankláán ámʋ ɔkan suna ahá, agyi mʋ ɩwɩ adánsɩɛ ánɩ́ mʋgyí ɔhá ánɩ́ Bulu lalɛ́á obégyi akɩankpapʋ pʋ́ awupʋ́ fɛ́ɛ́ asʋ́n nɩ́. 43 Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ fɛ́ɛ́ bɛblɩ́ bɛɛ lɛ́lɛ́, ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ Kristo gyi a, Bulu obési mʋ lakpan fɛ́ɛ́ kíé mʋ Kristo dátɔ́.”

Ɔmá Bámbásʋ́fɔ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ Nya

44 Brɛ́á Petro dɛ́ asʋ́n ánfɩ blɩ́ á, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́bá ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ mʋ asʋ́n ámʋ nu ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́. 45 Ɔnɔ́ lobwie Yudafɔ ahógyipʋ amʋ́ʋ́ bobuo Petro ba ɩnʋ ámʋ ánɩ́ Bulu lapʋ́ mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ kíé ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ. 46 Tsúfɛ́ bowun ánɩ́ ahá ámʋ bʋdɛ ɔblɩ́ɩ bámbá blɩ́, bʋhɩ́ɛ́ bʋdɛ Bulu kanfʋ́. Mʋ́ sʋ Petro lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 47 “Bulu lahá ahá ánfɩ ɛ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ fɛ́ anɩ. Ɔkʋ ɔbɛ́talɩ́ tin amʋ́ ɔkpa ɔbɛ́ɛ bʋmábɔ amʋ́ asú?” 48 Mʋ́ sʋ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, bʋbɔ́ amʋ́ asú Yesu Kristo dátɔ́. Mʋ́ ɔma a, bokokóli Petro bɛɛ, otsía amʋ́ wá kpalobí.

11

Petro Ɩwɩ Asʋ́n Ɔnɔ́lɛ Yerusalem

1 Yesu sumbí ayɔpʋ́ ámʋ pʋ́ ahógyipʋ amʋ́ʋ́ bʋbʋ Yudea ɔmátɔ́ ámʋ bonu ánɩ́ ɔmá bámbátɔ́fɔ ɛ́ bahɔ Bulu asʋ́n ámʋ. 2 Mʋ́ sʋ brɛ́á Petro lɔ́yɔ Yerusalem wúlutɔ á, mʋa ahógyipʋ akʋá bʋtekleá ahá bʋtɩ́ɩn keté asa abʋwie ɔpasua ámʋtɔ bɛbɩtɩ́ asʋ́n. Bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, 3 “Ntogyi sʋ fayɔ́ ahá ánɩ́ bʋmɛtɩn keté wóyí, fʋ́a amʋ́nyɔ mlɩlawá ɩbɩ gyi atɔ́?” 4 Mʋ́ sʋ Petro lɛ́lɛ asʋ́n ánɩ́ ɩlɛbatɔ súná amʋ́ ɩkʋlɛ-kʋlɛ ɔbɛ́ɛ,

5 “Mbʋ Yopa wúlutɔ ndɛ mpáɩ bɔ nowun atɔ́. Mʋ́tɔ́ á, nowun ánɩ́ tɔkʋá igyi fɛ́ ɔhráda tɛ́ɩ́hɛ́, bʋdɛ mʋ́ nsiebí ana lɛ́kplɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ bá mɩ́ wá. 6 Nowun pututɔ-mbwɩ pʋ́ wúlutɔ mbwɩ, mbwɩá bʋbʋ ayín, támɛ bʋtɛká abɔnɔ pʋ́ ɔyɩ́tɔ́ mbubwi fɛ́ɛ́ ɔhráda ámʋtɔ. 7 Ɩnʋ nonu ɔmɛ kʋ lɛdalɩ bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Petro, kʋsʋ mɔ mbwɩ ánfɩ afʋwɩ.’

8 “Mʋ́ʋ́ nɛblɩ́ mbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ Wíe, ɛkɛkɛɛkɛ. Bɔkwɩɩ́ mɩ́ ɔpá á, mmɔkʋ́gyi tɔ́á Yudafɔ amándɩ́ɛ́ lekisí ntɛ́ɛ mʋ́ ɩwɩ mɛtɩn kɩ.’

9 “Mʋ́ʋ́ ɔmɛ amʋ lótsu ɔsʋ́sʋ́ lábláa mɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Mátɩ tɔ́á Bulu latɩn mʋ́ ɩwɩ atokisíhɛ́.’ 10 Tsesa sɔ́ɔ́n nowun atowunhɛ anfɩ. Mʋ́ ɔma a, ɩlɛlayínkí yɔ́ ɔsʋ́sʋ́.

11 “Alɩ brɛ́ ámʋtɔ kɛ́n á, ayin abasá akʋá bɔwa mɩ́ wá tsú Kaesarea baba bʋlɩɩ́ wóyí ámʋ́ʋ́ ntsie mʋ́tɔ́ ámʋ ɔnɔ́. 12 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, mbúo amʋ́ yɔ, mmágyi nwɛ́ɛn. Apíó abasíé ánfɩ botsú Yopa anfɩ ɛ́ bobuo mɩ yɔ́ Kaesarea, anɩ fɛ́ɛ́ anɩlɔ́yɔ Konelio wóyítɔ́. 13 Konelio lɛ́bláa anɩ ɔbɛ́ɛ, mowun Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ mʋ wóyítɔ́, ɔlɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Wa abí abʋyɔ Yopa yɛtɩ oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Simon Petro ba. 14 Ɔbɛ́bláa fʋ asʋ́n ánɩ́ fʋ́a fʋ́ wóyítɔ́ ahá fɛ́ɛ́ mlɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ nyá nkpa.’

15 “Nenya tsú ɔnɔ́ ndɛtɔɩ́ alɩ, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́ba amʋ́sʋ́ fɛ́ alɩá ɩlɛba anɩsʋ ɛkɛ gyankpapʋ amʋ. 16 Ɩnʋ nɛkaɩ́n anɩ Wíe asʋn blɩ́hɛ́sʋ. Ɔbɛ́ɛ, ‘Yohane lɔ́pʋ ntsu bɔ́ ahá asú. Támɛ mlɩ mʋ́ á, Bulu ɔbɔ́pʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ bɔ́ mlɩ asú.’ 17 Mʋ́ sʋ nɩ́ Bulu lapʋ́ mʋ atokiehɛ́ ámʋ kíé amʋ́, fɛ́ alɩá ɔlɔpʋkíé anɩ ahá ámʋ́ʋ́ anɩlɔ́hɔ anɩ Wíe Yesu Kristo gyi amʋ a, mɩ́gyí ma ánɩ́ nétin Bulu ɔkpa?”

18 Brɛ́á sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, besi Petro tɔ́ɩ wa, bɛkanfʋ́ Bulu bɛɛ, “Mʋ́mʋ́ Bulu lahá ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ ɔkpa ɔbɛ́ɛ, amʋ́ ɛ́ bʋdámli klʋntɔ, abʋnya nkpa.”

Kristo Ɔpasua Ánɩ́ Ɩbʋ Antiokia

19 Stefano lowu ɔma a, bɛdɩnká ahógyipʋ amʋsʋ. Mʋ́ sʋ bɛdasáɩ́n yɔ́ Foinike mʋ́a Kipro ɔsʋlʋ́sʋ pʋ́ Antiokia wúlutɔ. Yudafɔ nkʋlɛ bɛbláa Bulu asʋn wankláán ámʋ. 20 Támɛ amʋ́tɔ́ akʋ mʋ́ botsu Kipro pʋ́ Kirene ɔmátɔ́ ba Antiokia bɛbláa Griikifɔ ámʋ anɩ Wíe ɩwɩ asʋn wankláán ámʋ. 21 Anɩ Wíe Bulu lɛ́lɩɩ́ amʋ́ ɔma. Mʋ́ sʋ amʋ́tɔ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bohogyi, dámlí klʋntɔ ba anɩ Wíe Yesu wá.

22 Yerusalem ɔpasua ámʋ bonu asʋ́n ánfɩ. Mʋ́ sʋ bɔwa Barnaba sɩ́sɩ́ Antiokia. 23-24 Barnaba gyí ɔha wankláán, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ pʋ́ hógyi ɛ́ ɩtsɔ mʋtɔ. Brɛ́á olowie Antiokia, olowun alɩá Bulu lagyi amʋ́ bʋalɛ a, ansɩ́ legyi mʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɔtɔɩ́ kplá amʋ́ ɔbɛ́ɛ, bʋpʋ́ʋ amʋ́ klʋn fɛ́ɛ́ dɩnka anɩ Wíe Yesusʋ, abʋgyi mʋ mblasʋ. Ɩ́nɩ sʋ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɔtsʋn mʋ asʋ́n ámʋsʋ hɔ anɩ Wíe gyi. 25 Mʋ́ ɔma a, Barnaba lɔ́yɔ Tarso wúlutɔ yódunká Saulo. 26 Brɛ́á olowun mʋ a, ɔlɛkpa mʋ ba Antiokia. Betsiá ɩnʋ ofi ɔkʋlɛ, tsíá fía ɔpasua ámʋ, súná amʋ́ atɔ́. Antiokia begyankpá tɩ́ akasɩ́pʋ́ amʋ bɛɛ “Akristofɔ” nɩ́.

27 Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ akʋ botsu Yerusalem ba Antiokia alɩ brɛ́ ámʋtɔ kɛ́n. 28 Amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛ dá gyí Agabo. Ɔlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́, blɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ túmitɔ tswɩ ɔbɛ́ɛ, “Akʋ́n kpɔnkpɔntɩ kʋ bɛ́ba Roma ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́.” Ɩlɛba mʋ́tɔ́ brɛ́á Roma Owíe Klaudio tsie obíásʋ́. 29 Akasɩ́pʋ́ amʋ bɔbwɛ agywɩɩn bɛɛ, amʋ́tɔ́ okugyíɔkʋ obódunká tɔ́á obénya, abʋpʋ yekie apíó ahógyipʋ ánɩ́ bʋbʋ Yudea ɔmátɔ́. 30 Begyi dɩnká mʋ́sʋ́, bɔpʋhá Barnaba mʋa Saulo bɔpʋya ɔpasua ámʋ ahandɛ.

12

Petro Obudɩ

1 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Owíe Herode lɛ́dɩnká ɔpasua ámʋtɔ akʋsʋ, wá amʋ́ amʋmʋyɔ. 2 Ɔlɛha bɛtɩn Yohane mʋ pio Yakobo ɔdayítɔ́. 3 Herode lówun ánɩ́ ɩbʋ Yudafɔ ámʋ ɔdwɛ. Mʋ́ sʋ omesi, ɔlɛyɛ́kɩtá Petro ɛ́. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ bʋdɛ Israelfɔ Bodobodo Mátúhɛ́Nkɛ gyí. 4 Mʋ́ sʋ brɛ́á ɔlɛkɩtá Petro a, ɔlɔpʋ mʋ tswɩ obu, ɔlɛlɛ ɩsá akɔpʋ́ dúasie ɔbɛ́ɛ, bʋtsía gyo mʋ ɩwɩ abaná-abaná. Ɔlɔbwɛ agywɩɩn ɔbɛ́ɛ, begyi Nkɛ ámʋ tá á, mégyi Petro asʋ́n dɩnsʋ. 5 Bɔwa Petro obu, támɛ ɔpasua ámʋ bɔbɔ mpáɩ kínkíínkín há mʋ.

Petro Obulɛ

6 Onyé asa ɔyɩ́ ɔbɛ́kɛ Owíe Herode ɔbɛ́lɛ Petro ba dɩnsʋ begyi mʋ asʋ́n á, bɔwa Petro ɩkan anyɔ kɛ́kɛ́, ɔda ɔdɛdɩdɩ ɩsá akɔpʋ́ abanyɔ́ nsɩnɛ́. Ɩsá akɔpʋ́ akʋ ɛ́ bʋlɩɩ́ bʋdɛ obu ámʋ ɔnɔ́ gyo. 7 Ɔtsáwʋlɛ pɛ́ á, Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ lɛ́bɛlɩɩ́ amʋ́ wá obuto ɩnʋ, ɩnʋ fɛ́ɛ́ lɔ́wankɩ́. Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɔ́pʋ ɩbɩ da Petro abɩntɔ, oletsinkí. Ɔlɛbláa Petro ɔbɛ́ɛ, “Wa ɔsa kʋsʋ.” Ɩnʋ ɩkan amʋ lɔ́wɔɩ́ lɛ́ mʋ ɩbɩ. 8 Mʋ́ʋ́ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Kʋsʋ pʋ ɔfɛ́ klɩ́ osíétɔ́, afʋtsu fʋ́ ntʋkʋta wa.” Petro lɔ́bwɛ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛtrá bláa Petro ɔbɛ́ɛ, “Tsu fʋ́ ligá wa afʋba ayɔ.” 9 Petro lóbuo Bulu-ɔbɔpʋ amʋ dálɩ obu ámʋtɔ. Ɩmɔwankɩ́ Petro nɩ́ akɩ́ankpatɔ ntɛ́ɛ atowunhɛtɔ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ dɛ́ mʋ asʋ́n bláa. 10 Mʋa Bulu-ɔbɔpʋ amʋ bɔtsʋn obu-ɔnɔ́ gyankpapʋ pʋ́ nyɔɔsɩ agyópʋsʋ. Bɛba bɔtʋ dátɔ ɩklʋn ánɩ́ fɔ́pʋdálɩ wie wúlutɔ. Ɩklʋn amʋ onutó lefinkí há amʋ́ bɔtsʋn. Bɔpʋtsʋn brɔnʋ kʋsʋ bɔyɔ́ á, Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɔ́fwɩ sí Petro.

11 Brɛ́á Petro ansɩ́tɔ́ lɛtɩtɩ́ɩ mʋ a, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Séi mʋ́ nawun ánɩ́ lɛ́lɛ́ Bulu lawá mʋ ɔbɔpʋ, alabɛlɛ mɩ́ Owíe Herode ɩbɩ pʋ́ tɔ́á Yudafɔ bʋdɛ ɔkpa kɩ́tɔ.”

12 Ɩ́nɩá Petro lówun mʋ́ alɩ sʋ á, ɔlɛnatɩ́ yɔ́ Yohane ánɩ́ bʋtɛtráa tɩ mʋ Marko mʋ yin Maria wóyí. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, ahá tsɔtsɔɔtsɔ bafia ɩnʋ bʋdɛ mpáɩ bɔ. 13 Petro lɛ́da amʋ́ ɩklʋnsʋ, osúmbi tsɩhɛ́ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Rode lɛ́bɛkɩ ɔhá ánɩ́ ogyi. 14 Brɛ́á Rode lɛ́bɩ ánɩ́ Petro ɔmɛ nɩ á, ansɩ́ lɛhɩɛ gyi mʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɛtan obu ámʋ finkí. Mboún oleyinkí srɩ́ yɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Petro laba ɔlɩɩ́ obu-ɔnɔ́.” 15 Ahá ámʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Fʋ́ nwun layíntá.” Támɛ ɔlɔyɔ mʋ́sʋ́, ɔdɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Lɛ́lɛ́ a.” Mʋ́ sʋ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Mʋ́mʋ́ fíalɩ Bulu-ɔbɔpʋá ɔtɛkɩ Petrosʋ nɩ́.”

16 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ fɛ́ɛ́ á, Petro trá ɔdɛ ɩklʋn amʋsʋ da. Brɛ́á bɔyɔ yéfinkí mʋ́, bowun Petro a, ɔnɔ́ lobwie amʋ́. 17 Petro lɔ́bwɛ ɩbɩ súná amʋ́ ɔbɛ́ɛ bʋkásʋ, ɔlɛbláa amʋ́ alɩá anɩ Wíe lalɛ́ mʋ obu. Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩbla Yakobo mʋa apíó ahógyipʋ atráhɛ amʋ asʋ́n ánfɩ.” Mʋ́ʋ́ ɔlɛnatɩ́ amʋ́ wá yɔ́ ɔtɩnɛ bambá á.

18 Brɛ́á ɔyɩ́ lɛkɛ a, ɩsá akɔpʋ́ ámʋ fɛ́ɛ́ begyigyáa, fɩ́tɛ́ aba bɛɛ, “Nkɩ́ɩ Petro mɛ?” 19 Owíe Herode lɛ́ha bodunká Petro ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́, támɛ bʋmowun mʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɛtɩ obu adɩpʋ́sʋ́ akɩ́pʋ amʋ, fɩ́tɛ́ amʋ́ asʋ́n, ɔlɛha bɔmɔ amʋ́.

Mʋ́ ɔma a, ɔlɛnatɩ́ Yudea ɔmátɔ́ yétsiá Kaesarea wúlutɔ nkɛnsá kʋ.

Owíe Herode Lowu

20 Brɛ́ kʋtɔ á, ɔblɔ́ lɛhɩɛ kɩ́tá Owíe Herode Tiro mʋ́a Sidonfɔ sʋ. Mʋ́ sʋ awúlu anyɔ ánfɩ bɛlɛ abí bɛɛ bʋyókokóli mʋ, iwilwii itsia amʋ́ nsɩnɛ́. Tsúfɛ́ Owíe Herode ɔmátɔ́ bʋtenyá atogyihɛ tsú. Ahá ámʋ begyankpá yɛ́lɛ asʋ́ntɔ́ súná Owíe Herode wóyísʋ́ ɔkɩ́pʋ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Blasto, olotsulá gya amʋ́ nkpá bɔyɔ Owíe Herode wá yókokóli mʋ.

21 Owíe Herode lɛ́hɩɛ amʋ́ ɛkɛ. Ɛkɛ ámʋ lɔ́fʋn a, ɔlɛhɩhɩ́ɛ ɩwɩ dálɩ betsiá mʋ obíásʋ́, bláa amʋ́ asʋ́n. 22 Ahá ámʋ bɔkplʋ́n blɩ́ bɛɛ, “Megyí nyankpʋsa dɛ́tɔɩ́, mboún ɔkpɩ dɛ́tɔɩ́ o!” 23 Ɩnʋnʋ Bulu-ɔbɔpʋ lɛ́da Herode, anyambi bɔwɩ mʋ, olowu. Tsúfɛ́ ɔmɔpʋ numnyam há Bulu.

24 Bulu asʋ́n lɔyɔ mʋ́sʋ́, klɛ́ɩ́ yɔ́ tsútsúútsú.

25 Barnaba mʋa Saulo bɔyɔ amʋ́ agyʋ́má tá Yerusalem, bɛkpa Yohane ánɩ́ bʋtɛtráa tɩ mʋ Marko buo ɩwɩ yínkí yɔ́ Antiokia.

13

Barnaba Mʋa Saulo Sumbí Wa

1 Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ pʋ́ atɔ́ asunápʋ́ akʋ betsiá Antiokia ɔpasua ámʋtɔ. Amʋ́gyí: Barnaba, Simeon ánɩ́ bʋtɛtɩ́ mʋ Obibi, Lukio ánɩ́ otsú Kirene ɔmátɔ́, Manaen ánɩ́ bɛyaɩ́ mʋa Galilea ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Herodenyɔ tsukʋlɛ pʋ́ Saulo. 2 Brɛ́á bɛklɩ́ ɔnɔ́, bʋdɛ anɩ Wíe súm á, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlɛ Barnaba mʋa Saulo ha mɩ, abʋyɔ agyʋ́má ámʋ́ʋ́ nɛtɩ amʋ́ mbɛ́ɛ bʋbɔ́yɔ ámʋ.”

3 Mʋ́ sʋ brɛ́á bɛklɩ́ ɔnɔ́ ámʋ bɔ́ mpáɩ tá á, bɔpʋ ɩbɩ dɩ́nká amʋ́ nwunsʋ, sí amʋ́ ɔkpa.

Barnaba Mʋa Saulo Kipro Ɔsʋlʋ́sʋ Yɔ

4 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɔ́wa Barnaba mʋa Saulo sumbí. Bɔyɔ Seleukia wúlutɔ yótsu ntsusʋ-yibi fá yɔ́ ɔsʋlʋ́ʋ kʋá ɩbʋ ntsu nsɩnɛ́, bʋtɛtɩ́ mʋ́ Kiprosʋ. 5 Brɛ́á bowie wúlu kʋá ɩbʋ ɩnʋ, bʋtɛtɩ́ mʋ́ Salamisʋ á, bɔyɔ Yudafɔ ofíakpa yɛ́da Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan. Yohane ámʋ́ʋ́ bʋtɛtráa tɩ mʋ Marko amʋ ɛ́ lóbuo amʋ́ yɛ́tsa amʋ́ agyʋ́má yɔ.

6 Bɛdalɩ Salami wúlutɔ, bɛnatɩ́ alɩɩ bowie ɔsʋlʋ́ʋ kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Pafosʋ. Ɩnʋ befia ɔfápʋ́ kpɔnkpɔntɩ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Bar-Yesu. Ogyi Yudayin, ɔtɔwá afunu ɔbɛ́ɛ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ mʋgyi. 7 Mʋ nyawie gyí ɩnʋ ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Sergio Paulo. Ɔmásʋ́ ogyípʋ́ anfɩ lɛ́tɩn ansɩ́. Ɔlɔwa bɛyɛ́tɩ Barnaba mʋa Saulo ba mʋ wóyítɔ́. Tsúfɛ́ odekléá mónu Bulu asʋ́n. 8 Támɛ ɔfápʋ́ Bar-Yesu anfɩ́ mʋ dá asɩ gyí, Elima Griiki ɔblɩ́tɔ anfɩ mɛ́ha amʋ́ ɔkpa abʋbla ɔmásʋ́ ogyípʋ́ amʋ Bulu asʋ́n ámʋ. Ɔlɔbɔ mbɔ́dɩ́ ánɩ́ ɔmásʋ́ ogyípʋ́ amʋ mánu Yesu ɩwɩ asʋ́n ámʋ, fówun ɔmɔ́ɔhɔ mʋ́sʋ́ gyi. 9 Ɩnʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɔ́bʋlá Saulo amʋ́ʋ́ bʋdɛ mʋ tɩ Paulo amʋtɔ, olesi ɔlɩɩ́ ɔdɛ ɔfápʋ́ amʋ ansɩ́tɔ́ kɩ́ɩ. 10 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa ɔfápʋ́ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔbʋnsám mʋ bi, fʋtekísí ɩtɔ wankláán kugyíkʋ. Fapʋ́ ahámlɛ́ pʋ́ lalahɛgyí bwɛ́ fʋ́ agyʋ́má. Mʋ́ sʋ fʋméesi Bulu ɔnɔkwalɩ amʋ afunutɔ wa? 11 Kɩ, Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ fʋ́ ɩsʋ. Fʋ́ ansíbi bóbwie. Fʋmɛ́ɛtrá wun ɔyɩ kɛhɛtɔ owí alɩɩ yɔ́fʋn brɛ́ kʋ.”

Ɩnʋnʋ Elima ansɩ́tɔ́ loklun mʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɔwa tatápʋ bɩ, ɔdɛ ɔkʋ dunká ɔkɩta mʋ oyítɔ́. 12 Brɛ́á ɔmásʋ́ ogyípʋ́ amʋ lówun tɔ́á ɩlaba a, ɔlɔhɔ anɩ Wíe gyi. Anɩ Wíe ɩwɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ bʋdɛ mʋ suná ámʋ lɛha ɔnɔ́ lobwie mʋ.

Barnaba Mʋa Paulo Antiokia Ánɩ́ Ɩbʋ Pisidia Ɔmátɔ́ Yɔ

13 Paulo mʋa mʋ aba ámʋ botsu ntsusʋ-yibi tsú Pafo wúlutɔ yɔ́ Perge ánɩ́ ɩbʋ Pamfilia ɔsʋlʋ́sʋ. Támɛ Yohane Marko mʋ́ léyinkí amʋ́ ɔma tsú ɩnʋ yɔ́ Yerusalem. 14 Bɔkʋsʋ́ tsú Perge yɔ́ Antiokia ánɩ́ ɩbʋ Pisidia ɔsʋlʋ́sʋ. Ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ á, bɔyɔ ɩnʋ Yudafɔ ofíakpa yétsiá asɩ. 15 Bɛkla atɔ́ tsú Mose Mbla pʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ nwʋlʋ́tɔ́ ta á, ofíakpa amʋ ahandɛ bɔwa abí bɛyɛ́bláa Paulo aná bɛɛ, “Apíó, nɩ́ mlɩdɛ́ asʋankʋá mlɛ́blɩ́ pʋ́wá ahá ánfɩ ɔwʋnlɩ́n á, ɔkpa da.” 16 Mʋ́ʋ́ Paulo lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́, ɔlɔbwɛ amʋ́ ɩbɩ ɔbɛ́ɛ bʋkásʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ,

“Apíó Israelfɔ pʋ́ ɔmá bámbásʋ́fɔá mlɩtenyá Bulu ifú, mlɩyaa asʋ amlɩnu. 17 Israel Bulu lɛ́lɛ anɩ anáin bwɛ́ mʋ ahá. Ɔlɛha bɛklɛɩ́ brɛ́á bʋgyi afɔɔ́ Egyipte ɔsʋlʋ́sʋ. Ɔlɔpʋ mʋ túmi kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ kpá amʋ́ dalɩ ɔmá ámʋtɔ. 18 Olenya klʋn kpá amʋ́ nfí adʋana (40) kɛ́kɛ́ dimbí ámʋsʋ. 19 Oleyintá ɔmá asienɔ́ kɛ́kɛ́ Kanaan ɔsʋlʋ́sʋ, oleye amʋ́ ɔsʋlʋ́ʋ amʋ pʋ́bwɛ́ siadɩɛ há anɩ anáin. 20 Nfí lafana aduenu (450), ɔlɔpʋbwɛ́ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ há amʋ́.

“Mʋ́ ɔma a, ɔlɛha asʋ́n agyípʋ́ bɛkpa amʋ́ alɩɩ bɔtʋ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Samuel. 21 Brɛ́á bɛbláa Bulu bɛɛ ɔyáɩ awíe ha amʋ́ á, Bulu lɛ́yaɩ́ Kis mʋ bi Saulo owíe há amʋ́. Saulo otsú Benyamin abusuantɔ. Olegyi iwíe nfí adʋana (40). 22 Brɛ́á Bulu lɛ́kplɩ́ mʋ a, ɔlɛha bɛyaɩ́ Dawid obíásʋ́ há amʋ́. Asʋ́n ánfɩ Bulu lɛ́blɩ́ tsú mʋ ɩwɩ nɩ́. Ɔbɛ́ɛ, ‘Yisai mʋ bi Dawid gyí ɔhá ánɩ́ mɩ́ klʋn dɩn mʋsʋ, tsúfɛ́ ɔbɔ́bwɛ tógyítɔ́á nɛ́bláa mʋ mbɛ́ɛ ɔbwɛ́ɛ.’

23 “Dawid anfɩ abí-anátɔ́ Bulu labɛlɛ Yesu tsú há Israelfɔ ɔbɛ́ɛ, ɔbwɛ́ɛ amʋ́ Ɔlɛpʋ́ fɛ́ alɩá ɔlɛhɩɛ yáɩ́. 24 Asa Yesu lɛ́bá a, Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane légyankpá dá ɔkan súná Israelfɔ fɛ́ɛ́ ɔbɛ́ɛ, bʋdámli klʋntɔ, abʋha mʋ ɔbɔ amʋ́ asú. 25 Brɛ́á Yohane ɔbá bɔmɔ mʋ agyʋ́má ɔnɔ́ á, ɔlɛfɩtɛ́ ahá ámʋ ɔbɛ́ɛ, ‘Ma mlɩdésusúu mlɩaa ngyi? Megyí mɩ́gyí ɔhá ámʋ́ʋ́ mlɩdɛ́ ɔkpa kɩ́ɩ amʋ. Mʋ mʋ́ ɔbɛ́ba mɩ́ ɔma. Mmɔfʋn ánɩ́ nɔ́wɔɩ́ mʋ ntʋkʋta.’

26 “Mɩ́ apíó, Abraham abí-aná pʋ́ ɔmá bámbásʋ́fɔá mlɩtenyá Bulu ifú, mlɩyaa asʋ amlɩnu. Anɩgyí ahá ánɩ́ Bulu lɔ́pʋ nkpahɔ́ɔ asʋ́n ámʋ sɩ́sɩ́. 27 Yerusalem atsiápʋ́ pʋ́ amʋ́ ahandɛ bʋmɛbɩ ánɩ́ Yesu gyí Ɔlɛpʋ́. Bʋmonu Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ asʋ́n ánɩ́ bɔwanlɩ́n tswɩ asɩ. Bʋtɛkla mʋ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ kugyíkʋ. Támɛ begyi Yesu asʋ́n, há mʋ ɩpɔ́n, mɔ́ mʋ; ɩlɛha Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ asʋ́n ánfɩ lɛba mʋ́tɔ́. 28 Bʋmenya Yesu ɩwɩ asʋ́n kʋkʋá bɛ́lɩɩ́ mʋ́sʋ́ mɔ́ mʋ, támɛ bɛbláa Pilato bɛɛ ɔhá abʋmɔ mʋ. 29 Mʋ́ sʋ brɛ́á bɔbwɛ tɔ́á bɔwanlɩ́n tsú mʋ ɩwɩ fɛ́ɛ́ tá á, bɛlɛ mʋ tsú oyikpalíhɛ amʋsʋ yópulá mʋ. 30 Támɛ Bulu lɔ́kʋsʋ́a Yesu tsú afúlitɔ. 31 Mʋ́ ɔma a, oletsiá lɛ ɩwɩ súná ahá ámʋ́ʋ́ mʋa amʋ́nyɔ bɛnatɩ́ tsú Galilea yɔ́ Yerusalem amʋ brɛ́ tsɔtsɔɔtsɔtɔ. Ahá ánfɩ gyí ahá ánɩ́ bʋdɛ mʋ ɩwɩ adánsɩɛ gyí suná Israelfɔ nɩ́.

32-33 “Anɩ mʋ́ anɩdɛ́ mlɩ asʋn wankláán ámʋ bláa. Mʋ́gyí, Bulu labwɛ́ tɔ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ anɩ anáin amʋ há amʋ́ abí-aná. Amʋ́gyí anɩ á. Tsúfɛ́ alakʋ́sʋ́a Yesu tsú afúlitɔ há anɩ, fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Israelfɔ ɩlʋ nyɔɔsɩtɔ bɛɛ,

‘Mɩ́ Bí gyí fʋ́.

Ndɛ nabwɛ́ fʋ́ Sɩ́.’

34 Bulu lɛ́trá tɔɩ́ tsú Yesu kʋsʋ́ tsú afúlitɔ pʋ́ mʋ ɔyʋlʋ́ʋ amʋ́ʋ́ ɩmɔ́ɔplɔ́ wá ɔbɔ́tɔ́ ɛkɛkɛɛkɛ ámʋ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ,

‘Nɔ́pʋ mɩ́ oyúla wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ nɛhɩɛ mbɛ́ɛ, ɩbwɛ́ alɩágyíalɩ́á

nɔ́pʋhá Dawid amʋ há mlɩ.’

35 Owíe Dawid ɛ́ lɛ́trá lawánlɩ́n wá Israelfɔ Ɩlʋ bámbátɔ́ ɔbɛ́ɛ,

‘Fʋmɛ́ɛha fʋ́ osúmpʋ́ wankɩ́hɛ́ mɔ́ɔplɔ́ wá fúli ɔbɔ́tɔ́.’

36 Owíe Dawid lósum Bulu mʋ nkpatɔ, bwɛ́ Bulu apɛ́ tá á, olowu, bopulá mʋ mʋ anáintɔ, ɔlɔplɔ́. 37 Támɛ Yesu anfɩ́ Bulu lɔ́kʋsʋ́a tsu afúlitɔ ánfɩ mʋ́ mɔ́plɔ. 38-39 Mʋ́ sʋ apíó, mlɩnu asʋ́n ánfɩ anɩdɛ́ mlɩ bláa anfɩ asɩ. Yesu anfɩ nkʋlɛsʋ mlɔ́tsʋn nya lakpansikíé. Mose mbla mɛ́talɩ́ há amlɩgyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́. Támɛ ɔhagyíɔha ánɩ́ alahɔ Yesu anfɩ gyi obégyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́. 40 Mʋ́ sʋ mlɩkɩ wankláán, mɛ́nɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ bɛblɩ́ tswɩ amʋ mɛ́ɛba mlɩsʋ. 41 Asʋ́n ámʋ gyí,

‘Asʋ́n ámʋ ɩwá mlɩ

ahá ánɩ́ mlɩtɔwá Bulu asʋ́n nyányáa ifú, amlɩwu.

Tsúfɛ́ nɩ́ ndɛ ɔkʋ ɔblɩ́ gyʋma ánɩ́ ndegyí mlɩtɔ kʋ́ráá á,

mlɩmóohogyi.’ ”

42 Brɛ́á Paulo mʋa Barnaba bʋdɛdalɩ Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ á, ahá ámʋ bɔkʋlɩ́ amʋ́ bɛɛ bʋbá ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋ, abʋtra bɔtɔɩ́ tsu asʋ́n ámʋ ɩwɩ suna amʋ́. 43 Brɛ́á ahá ámʋ bɛdalɩ Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ á, Yudafɔ tsɔtsɔɔtsɔ pʋ́ ɔmá bámbátɔ́ abí ánɩ́ bawíé Yudafɔ osúmtɔ́ bɛkplá buo Paulo mʋa Barnaba. Mʋ́ sʋ sumbí ayɔpʋ́ ánfɩ bɔtɔɩ́ kplá amʋ́ bɛɛ, bʋpʋ́ʋ ansɩ́ dɩnka Bulu awɩtɔlɛsʋ.

44 Ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ amʋ́ʋ́ bɛbláa amʋ́ bɛɛ bʋbá amʋ lɔ́fʋn a, ilesi kpalobí tɛkɩ ahá bɛta wúlu amʋtɔ. Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛba Bulu asʋ́n onukpá Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ. 45 Brɛ́á Yudafɔ bowun ɔdɔm amʋ a, Paulo aná ɩwɩ lɔ́wa amʋ́ olu. Ɩ́nɩ sʋ begyi Paulo asʋn blɩ́hɛ́ amʋ nwɛ́ɛn, síá mʋ. 46 Támɛ Paulo mʋa Barnaba bɔwa klʋn bláa ahá ámʋ bɛɛ, “Tɛkɩ mlɩ lehián ánɩ́ abégyankpá bláa Bulu asʋ́n ánfɩ. Támɛ ɩ́nɩá mlɩlékiná mʋ́ nu, mlɩdɛ́ mlɩ ɩwɩ kɩ́ɩ mlɩaa, mlɩméhián nkpa ánɩ́ ɩtamatá ámʋ sʋ á, anɩlayínkí ayɔ́ ɔmá bámbásʋ́fɔ wá. 47 Tsúfɛ́ alɩ́ Bulu lɔ́wa anɩ nɩ́. Ɔbɛ́ɛ,

‘Napʋ́ fʋ́ bwɛ́ ɔkandɩ́ɛ há ɔmá bámbásʋ́fɔ.

Ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ bɔ́tsʋn fʋsʋ nyá nkpa ánɩ́ ɩtamatá.’ ”

48 Brɛ́á ɔmá bámbásʋ́fɔ ámʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, ansɩ́ legyi amʋ́, bɛ́kanfʋ́ anɩ Wíe asʋ́n ámʋ. Ɩnʋ ahá ánɩ́ Bulu lalɛ́ ɔbɛ́ɛ, bʋnyáa nkpa ánɩ́ ɩtamatá bɔhɔ asʋ́n ámʋsʋ gyi.

49 Anɩ Wíe asʋ́n ámʋ ɩlɛklɛɩ́ wíé ɔmá ámʋtɔ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́. 50 Támɛ Yudafɔ ámʋ pʋ́ atsɩá bʋbʋ Yudafɔ osúmtɔ́, obú bʋ amʋ́sʋ́ pʋ́ wúlu ahandɛ bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Paulo mʋa Barnabasʋ, gya amʋ́ lɛ́ ɔmá ámʋtɔ. 51 Sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bɛkpakpáa amʋ́ ayabitɔ-ɩsɩ wʋ́lɩ́ amʋ́ nwunsʋ, bɛnatɩ́ yɔ́ Ikonion wúlutɔ. 52 Támɛ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ pʋ́ ansigyí lɔbʋlá Antiokia akasɩ́pʋ́ amʋtɔ.

14

Paulo Mʋa Barnaba Bulu Asʋ́n Blɩ́ Ikonion Wúlutɔ

1 Ikonion wúlutɔ ɛ́ á, alɩ kɛ́n Paulo mʋa Barnaba bɔyɔ Yudafɔ ofíakpa nɩ. Bɛblɩ́ Bulu asʋ́n ɩnʋ wankláán. Mʋ́ sʋ Yudafɔ pʋ́ Griikifɔ tsɔtsɔɔtsɔ bɔhɔ Yesu gyi. 2 Támɛ Yudafɔ ámʋ́ʋ́ bʋmohogyi amʋ bɔtɔɩ́ wá ɔmátɔ́fɔ ámʋ asʋtɔ, há amʋ́ bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ ahógyipʋ amʋsʋ. 3 Ifú mɛkɩtá Paulo mʋa Barnaba. Betsiá ɩnʋ wá ɔpá blɩ́ anɩ Wíe Yesu asʋ́n ámʋ wankláán. Yesu ɛ́ lɛ́lɩɩ́ amʋ́ ɔma, sʋ bɔbwɛ ofúla pʋ́ osúna pʋ́súná ánɩ́ mʋ awɩtɔlɛ asʋ́n ámʋ́ʋ́ bʋdɛblɩ́ ámʋ igyi ɔnɔkwalɩ. 4 Mʋ́ sʋ wúlu amʋtɔ ɩlɔbɔɩ́ anyɔ. Akʋ bobuo Yudafɔ ámʋ, akʋ ɛ́ bobuo sumbí ayɔpʋ́ ámʋ.

5 Mʋ́ ɔma a, Yudafɔ, ɔmátɔ́fɔ pʋ́ amʋ́ ahandɛ bɔbwɛ agywɩɩn bɛɛ, bɔ́wa sumbí ayɔpʋ́ ámʋ ɩwɩɔsɩntɔ, dá amʋ́ abwi mɔ́. 6 Sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bonu asʋ́n ánfɩ. Mʋ́ sʋ bɛsrɩ́ yɔ́ Likaonia awúlu yilé Listra mʋ́a Derbe pʋ́ awúluá ɩbʋ mantáa ɩnʋsʋ. 7 Bɛda asʋn wankláán ámʋ ɔkan ɩnʋ ɛ́.

Paulo Mʋa Barnaba Gyumagyihɛ Listra Mʋ́a Derbe

8 Oyin ɔkʋ létsiá Listra wúlutɔ, bɔkwɩɩ́ mʋ ɩbɔ. Ɔmɔkʋ́kʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ mʋ ayabisʋ kɩ. 9 Ɩbɔ anfɩ tsie ɔdɛ Paulo asʋn blɩ́hɛ́ nu. Paulo lési lɩɩ́ kɩ mʋ alɩɩ, olowun ánɩ́ alahogyiá Bulu ɔbɛ́talɩ́ tsá mʋ. 10 Mʋ́ sʋ ɔlɔkplʋ́n kʋklʋ́kʋ́ʋ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Kʋsʋ lɩɩ fʋ́ ayabi anyɔsʋ.” Ɩnʋ oyin ámʋ lɔ́kʋsʋ́ ɔtsáwʋlɛ pɛ́, wá natɩ́ bɩ. 11 Brɛ́á ɔdɔm amʋ bowun tɔ́á Paulo labwɛ́ á, bɔkplʋ́n blɩ́ Likaonia ɔblɩ́tɔ bɛɛ, “Ɩkpɩ ámʋ badámlí anyánkpʋ́sa kplɩ́ ba anɩ wá.” 12 Mʋ́ sʋ bɔpʋ amʋ́ ɔkpɩ kpɔnkpɔntɩ dá tɩ́ Barnaba bɛɛ, “Seus.” Bɔpʋ mʋ ɔtsɩámɩ dá tɩ́ Paulo bɛɛ, “Hermes,” tsúfɛ́ Paulo lɩ́ɩ́ amʋ́ ɔnɔ́, ɔdɛtɔɩ́ nɩ́. 13 Ɔkpɩ Seus ɔtswɛ́kpa bʋ wúlu ɔnɔ́. Seus igyí ɔhapʋ́ lɔ́yɔ́pʋ nnantswie pʋ́ oyí ntswɩ́tswɩ́ɩ ba wúlu ɔnɔ́ ɩnʋ. Tsúfɛ́ mʋa ɔdɔm amʋ bʋdekléá bɔ́tswɛ sumbí ayɔpʋ́ ámʋ.

14 Brɛ́á Barnaba mʋa Paulo bonu tɔ́á bɛbá bɔbwɛ á, bɛkɩtá amʋ́ atadɩɛ bálɩ́. Ilosuná ánɩ́ bʋmotsulá dɩ́nká ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ bɛbá bɔbwɛ ámʋsʋ. Bɛsrɩ́ wíé ɔdɔm amʋtɔ blɩ́ bɛɛ, 15 “Ntogyi mlɩdɛ́ ɩ́nɩ bwɛ? Anɩ ɛ́ anyánkpʋ́sa anɩgyí fɛ́ mlɩ. Bulu asʋn wankláán abá bɛbláa mlɩ, amlɩsi atɔkpan ánfɩ ɔmagyáa bobuo anɩ Wíe Bulu Ɔkɩankpapʋ. Mʋlɔ́bwɛ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ, ɔpʋ pʋ́ mʋ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́. 16 Bɩ́mbɩ́ ámʋ a, olesi ɔkpa há ɔmágyíɔmá ánɩ́ bʋbwɛ́ɛ tɔ́á bʋdeklé. 17 Támɛ mʋ́ ó á, Bulu mɔ́kʋ́sí atɔ wankláán tsɔtsɔɔtsɔ bwɛ, pʋ́súná ánɩ́ mʋbʋ ɩnʋ. Mʋtɛ́há nyankpʋ totswie, mlɩ ndɔtɔ atɔ́ tɔwá alɛ́. Mʋtɛ́há mlɩ atogyihɛ, ɔtɛhá ansɩ́ tegyi mlɩ.” 18 Paulo aná asʋn blɩ́hɛ́ anfɩ fɛ́ɛ́ ɔma a, ɩlɔwa ɔnlɩn asa bɛtalɩ́ ká ɔdɔm amʋ tin bɛɛ, bʋmátɩn mbwɩ wʋ́lɩ́ amʋ́ ayabiasɩ tswɛ amʋ́.

19 Mʋ́ ɔma a, Yudafɔ akʋ botsu Antiokia ánɩ́ ɩbʋ Pisidia ɔmátɔ́ pʋ́ Ikonion wúlutɔ ba bɛblɩ́ asʋ́n pʋ́tsɛ ɔdɔm amʋ agywɩɩn, bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Paulosʋ. Bɛda Paulo abwi, bɩ́tɩ́a mʋ dálɩ wúlu amʋtɔ. Bʋkɩ bɛɛ alawú, sʋ besi mʋ tswɩ. 20 Támɛ brɛ́á akasɩ́pʋ́ amʋ bɛba bobomlí Paulo a, ɔlɔkʋsʋ́ yínkí yɔ́ wúlu amʋtɔ. Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, mʋa Barnaba bɛnatɩ́ yɔ́ Derbe wúlutɔ.

Antiokia Ánɩ́ Ɩbʋ Siria Ɔmátɔ́ Yinkí Bá

21 Paulo mʋa Barnaba bɛda asʋn wankláán ámʋ ɔkan Derbe. Ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɛdamlí klʋntɔ mlí Yesu akasɩ́pʋ́. Mʋ́ʋ́ bɛlayínkí yɔ́ Listra, tsʋn yɔ Ikonion alɩɩ bɛbɛdalɩ Antiokia ánɩ́ ɩbʋ Pisidia ɔmátɔ́. 22 Ɩnʋ Paulo mʋa Barnaba bɔwa akasɩ́pʋ́ amʋ atɛtɔ-ɔnlɩn bɛɛ, bʋkɩ́ta hógyi amʋtɔ. Bɛbláa amʋ́ bɛɛ, “Ilehián ánɩ́ abɔ́tsʋn ipian tsɔtsɔɔtsɔtɔ asa abówie Bulu iwíegyí ámʋtɔ.” 23 Bɔtʋ́ ɔpasua kugyíkʋ á, bʋtɛklɩ́ ɔnɔ́ bɔ́ mpáɩ, yáɩ́ ahandɛ há amʋ́, pʋ́ amʋ́ wá anɩ Wíe amʋ́ʋ́ amʋ́ ansɩ́ dɩn mʋsʋ ámʋ ɩbɩtɔ.

24 Beki Pisidia ɔmátɔ́ ɔpasua ámʋsʋ tá á, bɛba Pamfilia ɔmátɔ́. 25 Bɛda Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan Perge wúlutɔ. Bɔkʋsʋ́ tsú ɩnʋ yɔ́ Atalia wúlutɔ. 26 Paulo mʋa Barnaba bɛlatsíá ntsusʋ-yibitɔ tsú ɩnʋ bowie Antiokia. Ɩnʋ gyí ɔtɩ́nɛ́á ahógyipʋ amʋ begyankpá klɩ́ ɔnɔ́ bɔ́ mpáɩ, ánɩ́ Bulu ɔwáa awɩtɔlɛ ha amʋ́, mɛ́nɩ bɔ́yɔ agyʋ́má ánfɩ bamɔ́ mʋ́ ɔnɔ́ ánfɩ nɩ́.

27 Brɛ́á bowie Antiokia a, bɛtɩ ɔpasua ámʋ fɛ́ɛ́ fia. Bɛbláa amʋ́ alɩá Bulu lapʋ́ amʋ́ gyi gyʋma, pʋ́ alɩá Bulu lahá ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ ɛ́ bahɔ mʋ gyi. 28 Betsiá akasɩ́pʋ́ amʋ wá nkɛ tsɔtsɔɔtsɔ.

15

Sumbí Ayɔpʋ́ Pʋ́ Ɔpasua Ámʋ Ifía Yerusalem

1 Brɛ́á Paulo mʋa Barnaba bʋbʋ Antiokia a, ayin akʋ botsu Yudea ɔmátɔ́ ba ɩnʋ. Bosuná ahógyipʋ ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ ámʋ atɔ́ bɛɛ, nɩ́ bʋmɔkʋ́tɩ́n keté Mose mbla ɔnɔ́ á, Bulu mɔ́ɔhɔ amʋ́ nkpa. 2 Paulo mʋa Barnaba bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ asʋ́n ánfɩsʋ. Mʋ́ sʋ amʋ́a atɔ́ asunápʋ́ amʋ begyi mʋ́ nwɛ́ɛn kínkíínkín. Ɩ́nɩ sʋ bɛblɩ́ bɛɛ, bɔ́wa Paulo mʋa Barnaba pʋ́ Antiokia ahógyipʋ amʋ akʋ Yerusalem, abʋyowun Yesu sumbí ayɔpʋ́ pʋ́ ɩnʋ ɔpasua ahandɛ amʋ tsú asʋ́n ánfɩ ɩwɩ.

3 Ɔpasua ámʋ besi ahá ámʋ ɔkpa bɛnatɩ́. Brɛ́á bɔyɔ́ á, bʋna Foenike pʋ́ Samaria ɔmátɔ́. Bɛbláa ɩnʋfɔ ámʋ bɛɛ, ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ ɛ́ badámlí klʋntɔ ba Bulu wá. Asʋ́n ánfɩ lɛhɩɛ wá ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́ ansigyí. 4 Brɛ́á bowie Yerusalem a, ɔpasua ámʋ, amʋ́ ahandɛ pʋ́ sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bɔhɔ amʋ́ atúu. Paulo aná bɛbláa amʋ́ tɔ́á Bulu labwɛ́ tsʋn amʋ́sʋ́ fɛ́ɛ́. 5 Támɛ ahógyipʋ amʋ akʋá botsú Farisifɔtɔ bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ blɩ́ bɛɛ, “Ilehián ánɩ́ ɔmá bámbásʋ́fɔ ámʋ bɛ́tɩn keté, gyi Mose mbla ɛ́sʋ́.”

6 Sumbí ayɔpʋ́ ámʋ pʋ́ ɔpasua ahandɛ amʋ befia yɔ asʋ́n ánfɩtɔ. 7 Bɛbɩtɩ́ asʋ́n ánfɩ wá ɔpá. Mʋ́ ɔma a, Petro lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ apíó, mlɩyin ánɩ́ tsú brɛ́ kʋtɔ á, Bulu lɛ́lɛ mɩ́ tsú mlɩtɔ ɔbɛ́ɛ, mbláa ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ mʋ asʋn wankláán ámʋ, mɛ́nɩ amʋ́ ɛ́ bónu, hɔ mʋ́sʋ́ gyí. 8 Bulu yín nyankpʋsa klʋntɔ. Ɔlɔpʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ há amʋ́, fɛ́ alɩá ɔlɔpʋhá anɩ pʋ́súná ánɩ́ alahɔ amʋ́. 9 Olosuná ánɩ́ bʋmegyí ɔtsan há anɩ, tsúfɛ́ ɔlɛha amʋ́ klʋntɔ lɛtɩn brɛ́á amʋ́ ɛ́ bohogyi. 10 Ntogyi sʋ mlɩdɛ́ Bulu sɔ́ɔ kɩ? Ntogyi sʋ́ mlɩdɛ́pʋ Mose mbla ánfɩ anɩa anɩ anáin anɩmɛ́talɩ́ gyi mʋ́sʋ́ ánfɩ han akasɩ́pʋ́ anfɩ? 11 Ɛkɛkɛɛkɛ! Anɩlahogyi ánɩ́ Bulu ɔbɔ́tsʋn anɩ Wíe Yesu awɩtɔlɛsʋ hɔ anɩ nkpa fɛ́ amʋ́.”

12 Brɛ́á Petro lɔ́tɔɩ́ tá á, afíapʋ amʋ fɛ́ɛ́ bɔbwɛ díín. Mʋ́ʋ́ Paulo mʋa Barnaba bɛbláa amʋ́ alɩá Bulu lɔ́tsʋn amʋ́sʋ́ bwɛ́ ofúla pʋ́ osúna tsɔtsɔɔtsɔ ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ ámʋtɔ. 13 Brɛ́á Paulo mʋa Barnaba bɔtɔɩ́ tá á, Yakobo lɔ́yɔ mʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Apíó, mlɩyaa asʋ amlɩnu. 14 Simon Petro labláa anɩ ɔbɛ́ɛ, Bulu légyankpá lɛ́ súná ánɩ́ otekle ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ ámʋ asʋ́n. Mʋ́ sʋ ɔlɛlɛ amʋ́tɔ́ akʋ bwɛ́ mʋ ahá. 15 Asʋ́n ánfɩ pʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ asʋn blɩ́hɛ́ labwɛ́ kʋlɛ. Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

16 ‘Bulu ɔbɛ́ɛ. Ɩ́nɩ ɔma a, nɛ́latsú Dawid iwíegyí

amʋ́ʋ́ ɩladɩda ámʋ kʋ́sʋ́.

Nɛ́layi mʋ́ abuntíi fɛ́ɛ́,

há mʋ́ bɛ́lɩɩ́ wankláán,

17 mɛ́nɩ aha tráhɛ amʋ pʋ́ amʋ́á bʋmegyí Yudafɔ,

mɩ́ dá dɩn amʋ́sʋ́ fɛ́ɛ́ bódunká mɩ́á ngyi amʋ́ Wíe, wun mɩ.

18 Alɩ́ mɩ́, mlɩ Wíe Buluá

nɛlɛ ɩ́nɩ súná tsú bɩ́mbɩ́ ndɛblɩ́ nɩ́.’

19 “Ɩ́nɩ sʋ tɔ́á mɩ́ Yakobo ndɛblɩ́ gyí, mlɩmáha apʋ asʋansʋ kɩ́klɩ ahá ánfɩ bʋmegyí Yudafɔ, badámlí klʋntɔ ba Bulu wá ánfɩ. 20 Mboún mlɩha awanlɩn ɔwʋlʋ́ bláa amʋ́ anɩaa, bʋmágyi atogyihɛá bapʋ́há ɩkpɩ, tsúfɛ́ mʋ́ ɩwɩ mɛtɩn. Bʋmáwa atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n. Bʋmágyi ɔbwɩá bɔpʋsáa mʋ mɔ́ pʋ́ obugya. 21 Tsúfɛ́ bɩ́mbɩ́ ɔpá á, bʋtɛdá Mose mbla ámʋ ɔkan wúlugyíwúlutɔ, bʋtɛkla mʋ́ Yudafɔ ofíakpa kugyíkʋ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ ɛ́.”

Ɔwʋlʋ́ Pʋsɩ́sɩ́ Ahógyipʋá Bʋmegyí Yudafɔ

22 Mʋ́ sʋ sumbí ayɔpʋ́ ámʋ, ɔpasua ahandɛ amʋ pʋ́ ɔpasua ámʋ bɔbwɛ agywɩɩn bɛɛ, bɛlɛ ayin akʋ tsú amʋ́tɔ́ abʋbuo Paulo mʋa Barnaba yɔ Antiokia. Bɛlɛ Yuda ánɩ́ bʋtɛtɩ́ mʋ Barsaba mʋa Silas. Amʋ́ fɛ́ɛ́ bʋgyi akpapʋ́ há ahógyipʋ amʋ. 23 Ɔwʋlʋ́ ánɩ́ bɔpʋhá amʋ́ bɔpʋyátɔ asʋ́n gyí:

“Ahógyipʋá mlɩmégyí Yudafɔ, mlɩbʋ Antiokia, Siria pʋ́ Kilikia ɔmátɔ́. Mlɩ apíó sumbí ayɔpʋ́ pʋ́ ɔpasua ahandɛ dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ.

“Anɩdɛ́ mlɩ itsiá ha.

24 “Anɩlónu ánɩ́ anɩ apíó akʋ botsu anɩtɔ ba mlɩ wá ɩnʋ, bɔpʋ asʋankʋ kɩ́klɩ mlɩ, pʋ́yíntá mlɩ agywɩɩn. Anɩmɔ́kʋ́wá amʋ́. 25 Ɩ́nɩ sʋ anɩlafia, tsúlá ánɩ́ abɛ́lɛ aha akʋ abʋkpa anɩ apíó adwɛpʋ́ Barnaba mʋa Paulo ba mlɩ wá. 26 Ahá ánfɩ lásí amʋ́ nkpa há anɩ Wíe Yesu Kristo agyʋ́má ámʋ sʋ nɩ́. 27 Mʋ́ sʋ anɩdɛ́ Yuda mʋa Silas wa anɩaa, bʋpʋ́ʋ ɔnɔ́ bɛbláa mlɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ anɩlawánlɩ́n wá ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ ámʋ kɛ́n. 28 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lalɛ́ súná anɩ, anɩ ɛ́ anɩlahɔ mʋ́ ánɩ́ ɩma alɛá abɔ́pʋ atɔ dwindwín kʋkʋ sʋ́rá mlɩ, dʋn mbla ánfɩ mʋ́ ɩwɩ dehián anfɩ. 29 Mbla ámʋ gyí, ‘Mlɩmágyi atogyihɛá bapʋ́há ɩkpɩ. Mlɩmágyi ɔbwɩá bɔpʋsáa mʋ mɔ́ pʋ́ obugya. Mlɩmáwa atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n.’

“Nɩ́ mlɩdɛ́ mbla ánfɩsʋ gyi a, ɩbɔ́wa alɛ́ há mlɩ. Anɩlafʋn nfɩ.”

30 Bɔwanlɩ́n ɔwʋlʋ́ ánfɩ há amʋ́ tá á, besi amʋ́a sumbí ayɔpʋ́ ámʋ ɔkpa bɔpʋya Antiokia. Boyówie ɩnʋ tɩ́ ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́ fía, pʋ́ ɔwʋlʋ́ ámʋ wá amʋ́ ɩbɩtɔ. 31 Bɛkla ɔwʋlʋ́ ámʋ a, ansɩ́ lɛhɩɛ gyi amʋ́, tsúfɛ́ mʋ́tɔ́ asʋ́n lɛha klʋn lɛ́dɩ amʋ́ asɩ. 32 Yuda mʋa Silas, bʋgyi Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ bɔtɔɩ́ kplá amʋ́ wankláán pʋ́wá amʋ́ ɔwʋnlɩ́n, wá amʋ́ atɛtɔ-ɔnlɩn. 33-34 Betsiá amʋ́ wá nkɛ kpalobí, ɔpasua ámʋ lési amʋ́ ɔkpa iwilwiitɔ, beyinkí yɔ́ ahá ámʋ́ʋ́ bɔwa amʋ́ sumbí ámʋ wá.*

35 Paulo mʋa Barnaba ɛ́ betsiá Antiokia ɩnʋ yɔ́fʋn brɛ́ kʋ. Amʋ́a ɩnʋ ahógyipʋ amʋ akʋ betsiá súná atɔ́, tsíá dá anɩ Wíe asʋn wankláán ámʋ ɔkan.

Paulo Mʋa Barnaba Abasʋmaɩ́n

36 Brɛ́ kʋ ɔma a, Paulo lɛ́bláa Barnaba ɔbɛ́ɛ, “Ha ayinki yɔ awúluá anɩladá anɩ Wíe asʋn wankláán ámʋ ɔkan fɛ́ɛ́sʋ́, ayɛkɩ alɩá bʋtsie.” 37 Barnaba lékléá bɛ́kpa Yohane ánɩ́ bʋtɛtɩ́ mʋ Marko buo ɩwɩ. 38 Támɛ Paulo lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ɩma alɛá Marko obóbuo amʋ́, tsúfɛ́ ɔmɛtrá buo amʋ́ abʋyɔ Bulu agyʋ́má ámʋ. Oleyinkí amʋ́ ɔma tsú Pamfilia wúlutɔ ɔpá. 39 Paulo mʋa Barnaba bɛprɩ́ɩ asʋ́n ánfɩ kínkíínkín, ɩlɛha bɛmaɩ́n abasʋ. Barnaba lɛ́kpa Marko buo ɩwɩ, botsu ntsusʋ-yibi yɔ́ Kipro ɔmátɔ́. 40 Paulo ɛ́ lɛ́kpa Silas buo ɩwɩ, Antiokia ahógyipʋ amʋ bɔpʋ amʋ́ wá Bulu ɩbɩtɔ, bɔpʋ ɔkpa. 41 Paulo lɔ́yɔtsʋn Siria mʋ́a Kilikia ɔmátɔ́; ɔlɔwa ɔpasua ámʋ́ʋ́ ɩbʋbʋ ɩnʋ ámʋ ɔwʋnlɩ́n.

16

Timoteo Lɛ́yɛ́tsɩá Paulo Mʋa Silastɔ

1 Paulo mʋa Silas bɛnatɩ́ yɔ́ Derbe pʋ́ Listra. Ohógyipʋ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Timoteo bʋ Listra wúlutɔ ɩnʋ. Mʋ yin gyí Yudayin ánɩ́ ɔlɔhɔ Yesu gyi, támɛ mʋ sɩ gyí Griikiyin. 2 Apíó ánɩ́ bʋbʋ Listra pʋ́ Ikonion bɛtɩ Timoteo ɩdayilé. 3 Paulo lékléá ɔbɛ́kpa Timoteo nátɩ́. Mʋ́ sʋ ɔlɛha bɛtɩn Timoteo keté, tsúfɛ́ Yudafɔ ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ɩnʋ ámʋ fɛ́ɛ́ bʋyin ánɩ́ Griikiyin Timoteo mʋ sɩ gyí. 4 Brɛ́á bɔyɔ́ á, bowíé wúlugyíwúlusʋ bʋtosúná ɩnʋ ahógyipʋ mbla oduá Yesu sumbí ayɔpʋ́ ámʋ pʋ́ ɔpasua ahandɛ amʋ́ʋ́ bʋbʋ Yerusalem amʋ bawá bɛɛ bʋgyíi mʋ́sʋ́. 5 Ɩ́nɩ sʋ ɔpasua ámʋ benya ɔwʋnlɩ́n hógyitɔ, klɛ́ɩ́ ekekegyíɛkɛ.

Paulo Makedonia Ɔmátɔ́ Yɔ

6 Paulo mʋa mʋ aba ámʋ bɔtsʋn Frigia pʋ́ Galatia ɔmásʋ́. Tsúfɛ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ mɛ́ha amʋ́ ɔkpa ɔbɛ́ɛ, bʋdáa Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan Asia ɔmátɔ́. 7 Brɛ́á bowie Misia ɔsʋlʋ́ʋ ɔka á, bɔbwɛ agywɩɩn bɛɛ béyinkí tsʋn yɔ Bitinia ɔmátɔ́, támɛ Yesu Ɔŋɛ́ mɛha amʋ́ ɔkpa. 8 Mʋ́ sʋ bɔtsʋn Misia ɔsʋlʋ́sʋ kplɩ́ yɔ́ Troa wúlutɔ. 9 Mʋ́ onyé á, Paulo lówun atɔ́. Olowun ánɩ́ Makedoniayin ɔkʋ lɩ́ɩ́ mʋ ansɩ́tɔ́, ɔdɛ mʋ kokóli ɔbɛ́ɛ, “Fa ɔpʋ amʋ ba Makedonia, afʋbegyi anɩ bʋalɛ.” 10 Paulo lénya wun atɔ́ ámʋ alɩ, ɩlɔwankɩ́ mʋ ánɩ́ Bulu dɛ́ anɩ wa ɔbɛ́ɛ, ayɔ́ yɛda asʋn wankláán ámʋ ɔkan ɩnʋ. Mʋ́ sʋ anɩlɔ́pʋ ɔkpa yɔ́ Makedonia.

Lidia Klʋntɔdamlí Filipi Wúlutɔ

11 Anɩlówie ntsusʋ-yibitɔ tsú Troa, fá ɔpʋ yɔ́ Samotrake ɔsʋlʋ́sʋ. Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, anɩlɛ́latsíá yɔ́ Neapoli wúlutɔ. 12 Anɩlɔ́pʋ ayabitɔ tsú Neapoli yɔ́ Filipi wúlutɔ. Filipi gyí Makedonia wúlu yilé nɩ́. Romafɔ bʋ́ʋ wúlu anfɩtɔ. Anɩlétsiá ɩnʋ nkɛ kpalobí. 13 Ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ á, anɩlɛ́dalɩ wúlutɔ yɔ́ ɔpʋ ɔnɔ́ ɔtɩnɛkʋá anɩkɩ́ anɩaa, abówun ɔtɩ́nɛ́á Yudafɔ bʋtefia bɔ mpáɩ. Anɩlétsiá ɩnʋ bláa atsɩ akʋá bebefia ɩnʋ Bulu asʋ́n. 14 Atsɩá bonu asʋ́n ámʋtɔ ɔkʋlɛ gyí Lidia. Tiatirayin ogyi, ɔtɛfɛ́ tatiá mʋ́ ntsu lɛpɛ, ɩbʋ bíá. Bulu osúmpʋ́ ogyi. Anɩ Wíe lɛ́ha mʋ olonu Paulo asʋn blɩ́hɛ́ amʋtɔ. 15 Mʋ́ sʋ brɛ́á anɩlɔ́bɔ mʋa mʋ wóyítɔ́ ahá asú á, olobwií ɩpa há anɩ, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mlɩlahogyi ánɩ́ nahɔ Yesu gyi a, mlɩbetsiá mɩ́ wóyítɔ́.” Ɔtsɩ ánfɩ bʋ anɩsʋ alɩɩ anɩlóbuo mʋ yɔ́ mʋ wóyítɔ́.

Paulo Mʋa Silas Obudɩ Filipi

16 Ɛkɛ ɔkʋ ayɔ́ Yudafɔ mpáɩ ɔbɔkpá ɩnʋ á, anɩlɔ́tʋ otsibi ɔkʋá ogyi ɔkpábi ɩnʋ. Atɔ́la ɔŋɛ́ bʋ mʋsʋ, ɔtɛlá atɔ́, blɩ́ asʋ́n ánɩ́ ɩbɛ́ba. Ɔtɔbwɛ́ kɔ́ba tsɔtsɔɔtsɔ há mʋ awíe tsú mʋ́tɔ́. 17 Otsibi anfɩ lɛ́kplá buo anɩa Paulonyɔ. Ɔna ɔdɛkplʋ́n blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ahá ánfɩ gyí Ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́ Bulu ámʋ asúmpʋ́ nɩ. Amʋ́dɛ́ mlɩ nkpahɔ́ɔ ɔkpa suná nɩ́.” 18 Ɔlɔbwɛ mʋ́ nkɛ tsɔtsɔɔtsɔ. Ɩ́nɩ lɛhan Paulo. Mʋ́ sʋ ɔlɛdamlí bláa otsibi amʋ ɔbɛ́ɛ, “Atɔ́la ɔŋɛ́, ndɛ mbla wa há fʋ́ Yesu Kristo dátɔ́, dalɩ mʋtɔ!” Ɩnʋnʋ ɔŋɛ́ ámʋ lɛ́dalɩ mʋtɔ.

19 Ɔkpábi amʋ awíe bowun ánɩ́ amʋ́ kɔ́ba ɔkpa latin. Mʋ́ sʋ bɛkɩtá Paulo mʋa Silas, bɩ́tɩ́a amʋ́ ya wúlu ahandɛ ansɩ́tɔ́. 20 Bɔpʋ amʋ́ ya Romafɔ asʋ́n agyípʋ́ bɛɛ, “Yudafɔ ahá ánfɩ bʋgyi, bʋdɛ asʋ́n klée wa anɩ wúlu anfɩtɔ. 21 Bʋdɛ amándɩ́ɛ́ laláhɛ ánɩ́ anɩ mbla mɛha mʋ́ ɩwɩ ɔkpa suná. Romafɔ anɩ mʋ́ anɩgyí. Anɩmɛ́ɛtalɩ́ hɔ amʋ́ amándɩ́ɛ́ ámʋ gyi mʋ́sʋ́.” 22 Ɩnʋ ɔdɔm amʋ botu bun Paulo mʋa Silasʋ.

Asʋ́n agyípʋ́ amʋ bɛha bɛɛ bʋwɔ́ɩ amʋ́ atadɩɛ, abʋnwɛn amʋ́ mplɩ. 23 Bɛpɩtɩ́ Paulo mʋa Silas atɔ́ wankláán tá á, bɛha bɔpʋ amʋ́ tswɩ obu. Bɛbláa obu adɩpʋ́sʋ́ ɔkɩ́pʋ bɛɛ, ogyóo amʋ́ wankláán. 24 Asʋ́n ámʋ́ʋ́ bɛbláa obu adɩpʋ́sʋ́ ɔkɩ́pʋ amʋ sʋ ɔlɔpʋ amʋ́ yɛ́tswɩ obutótɔ́, wá amʋ́ ayabi kplakitsi.

Obu Adɩpʋ́sʋ́ Ɔkɩ́pʋ Yesu Hógyi

25 Mʋ́ ɔyɩ́-nsɩnɛ́ á, Paulo mʋa Silas bʋdɛ mpáɩ bɔ, bʋdɛ ɩlʋ wa kánfʋ́ Bulu. Obu adɩpʋ́ atráhɛ amʋ ɛ́ bʋda bʋdenu. 26 Ɔtsáwʋlɛ pɛ́ á, ɔsʋlʋ́ʋ lɛ́kpɩnkɩ́ ɔwʋnlɩ́nsʋ́, ɩlɛkpɩnkɩ́ obu ámʋ ntswɩasɩ. Mʋ́ aklʋn fɛ́ɛ́ lefinkí. Obu adɩpʋ́ ámʋ ɩkan pʋ́ amʋ́ kplakitsi amʋ fɛ́ɛ́ lɔwɔɩ́. 27 Obu adɩpʋ́sʋ́ ɔkɩ́pʋ amʋ létsinkí, wun ánɩ́ aklʋn amʋ fɛ́ɛ́ lafínkí. Ɩnʋ ɔlɛlɛ ɔdayí ɩya anyɔ ɔbɛ́ɛ amʋwɔ ɩwɩ, tsúfɛ́ ɔkɩ ɔbɛ́ɛ obu adɩpʋ́ ámʋ fɛ́ɛ́ badálɩ srɩ́. 28 Támɛ Paulo lɔ́kplʋn kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mábwɛ ɩwɩ tɔtɔ. Anɩ fɛ́ɛ́ anɩbʋ ɩnʋ.”

29 Obu adɩpʋ́sʋ́ ɔkɩ́pʋ amʋ lɛ́ha botsu ɔkandɩ́ɛ ba mʋ, ɔlɔwa ɔsa wíé obu ámʋtɔ. Ifú dɛ mʋ, sʋ ɔdɛkpɩnkɩ́ kpakpakpakpa. Ɔlɛyɛ́da akpawunu Paulo mʋa Silas ayabitɔ. 30 Ɩnʋ ɔlɛkpa amʋ́ dálɩ yɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ awíé, ntɔ mbwɛ́ɛ asa Bulu ɔhɔ mɩ nkpa?”

31 Mʋ́ʋ́ Paulo mʋa Silas bɛbláa mʋ bɛɛ, “Hɔ Yesu gyi, mɛ́nɩ Bulu ɔbɔ́hɔ fʋ́a fʋ́ wóyítɔ́ ahá fɛ́ɛ́ nkpa.” 32 Mʋ́ʋ́ bɛbláa mʋa mʋ wóyítɔ́ ahá fɛ́ɛ́ anɩ Wíe Yesu asʋn wankláán ámʋ. 33 Onyé-onyé ámʋ a, oyin ámʋ léyiá amʋ́ ɩwɩ nlɔ ámʋ́ʋ́ benya brɛ́ ámʋ́ʋ́ bɛpɩtɩ́ amʋ́ atɔ́ ámʋ. Ɔlɛha amʋ́ bɔbɔ mʋa mʋ wóyítɔ́ ahá ámʋ asú ɩnʋnʋ. 34 Obu adɩpʋ́sʋ́ ɔkɩ́pʋ anfɩ lɔ́pʋ amʋ́ ya mʋ wóyítɔ́, ɔlɛyɛ́ha bɛnɩná atɔ́ há amʋ́ begyi. Ɩ́nɩá mʋa mʋ wóyítɔ́ ahá fɛ́ɛ́ bahɔ Bulu gyi sʋ á, ansɩ́ lɛhɩɛ gyi amʋ́.

35 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, asʋ́n agyípʋ́ amʋ bɔwa ahá akɩtápʋ́ akʋ bɛɛ bʋyɛ́bláa obu adɩpʋ́sʋ́ ɔkɩ́pʋ amʋ bɛɛ, osíi ahá ámʋ abʋnatɩ.

36 Mʋ́ sʋ oyin ámʋ lɛ́bláa Paulo ɔbɛ́ɛ, “Asʋ́n agyípʋ́ amʋ bapʋ́ ɔmɛ sɩ́sɩ́ mɩ́ bɛɛ, nsíi fʋ́a Silas amlɩnatɩ. Mʋ́ sʋ mlɩnatɩ iwilwiitɔ.”

37 Támɛ Paulo lɛ́bláa ahá akɩtápʋ́ amʋ akʋ ɔbɛ́ɛ, “Bʋmegyi anɩ asʋ́n, támɛ banwɛ́n anɩ atɔ́ ɔbʋntɔ. Romafɔ anɩgyí, támɛ bawá anɩ obu. Ntogyi sʋ bʋdekléá bési anɩ ŋáintɔ? Ɛkɛkɛɛkɛ! Asʋ́n agyípʋ́ amʋ onutó bʋbá bɛlɛ anɩ.”

38 Ahá akɩtápʋ́ amʋ beyinkí yɔ́ yɛ́bláa asʋ́n agyípʋ́ amʋ. Brɛ́á bonu ánɩ́ Romafɔ Paulo mʋa Silas bʋgyi á, ifú lɛhɩɛ́ kɩ́tá amʋ́. 39 Mʋ́ sʋ boyóbwií ɩpa há Paulo aná, bɛkpa amʋ́ dalɩ yókokóli amʋ́ bɛɛ bʋdálɩ wúlu amʋtɔ. 40 Ɩnʋ Paulo mʋa Silas bɛnatɩ́ yɔ́ Lidia wóyítɔ́. Befia apíó ahógyipʋ amʋ ɩnʋ, tɔɩ́ kplá amʋ́, wá amʋ́ ɔwʋnlɩ́n asa bɛnatɩ́.

17

Paulo Tesalonika Yɔ

1 Brɛ́á Paulo mʋa Silas bɛnatɩ́ tsú ɩnʋ bɔyɔ́ á, bʋna Amfipoli pʋ́ Apolonia awúlusʋ bɛba Tesalonika. Yudafɔ ofíakpa kʋ bʋ ɩnʋ. 2 Fɛ́ alɩá Paulo tɔbwɛ́ brégyíbrɛ́ á, ɔlɔyɔ ofíakpa ɩnʋ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́, mʋa amʋ́nyɔ bɔyɔ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ. Ɔlɔbwɛ mʋ́ alɩ tse sa sɔ́ɔ́n. 3 Ɔlɛlɛ Bulu asʋ́n ámʋtɔ súná amʋ́, dɩ́nká ibwi mʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ilehián ánɩ́ Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ), obówun ɩwɩɔsɩn wú, lákʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ.” Ɔlɔyɔ mʋ asʋ́n ámʋsʋ ɔbɛ́ɛ, “Yesu anfɩ́ ndɛ mʋ ɩwɩ asʋ́n blɩ́ ánfɩ gyí Kristo amʋ nɩ.” 4 Paulo asʋ́n ánfɩ lɔwankɩ́ Yudafɔ ámʋtɔ akʋ. Mʋ́ sʋ bobuo mʋa Silas. Alɩ kɛ́n Griikifɔ Bulu asúmpʋ́ pʋ́ atsɩá obú bʋ amʋ́sʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ bobuo amʋ́ nɩ́.

5 Ɩ́nɩ lɛ́ha Paulo mʋa Silas ɩwɩ lɔ́wa Yudafɔ ámʋ olu. Mʋ́ sʋ bɛkpa aha laláhɛ akʋ buo ɩwɩ tsú brɔnʋsʋ, bɔpʋ ahá tsɔtsɔɔtsɔ yɛ́han agywɩɩn wúlu amʋtɔ. Betsií yɔ́ oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Yason wóyítɔ́, bʋdɛ Paulo mʋa Silas dunká abʋbɩtɩa amʋ́ ba ɔdɔm amʋ ansɩ́tɔ́. 6 Támɛ bʋmowun Paulo mʋa Silas. Mʋ́ sʋ bɛbɩtɩ́a Yason mʋa ahógyipʋ amʋ akʋ ya wúlu ahandɛ ansɩ́tɔ́, bʋdɛ okitikíti bɛɛ, “Ahá ánfɩ ná bʋdɛ agywɩɩn háan ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́ nɩ́. Bawíé nfɩ, 7 Yason lahɔ amʋ́ yáɩ́ mʋ wóyítɔ́. Amʋ́ fɛ́ɛ́ bʋdɛkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Roma Owíe Dɛhɛn mblasʋ. Tsúfɛ́ bʋdɛ ahá bláa bɛɛ, owíe bambá ɔkʋ bʋ ɩnʋ, mʋ dá gyí Yesu.” 8 Brɛ́á wúlu ahandɛ pʋ́ ɔdɔm amʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, ɩlɛhɩɛ han amʋ́. 9 Támɛ bɛbɩtɩ́ Yason mʋa mʋ aba ámʋ ɩsʋ, bɛka ɩkɔ, ká ntam bɛɛ bʋmɛ́ɛtrá han agywɩɩn, besi amʋ́ bɛnatɩ́.

Paulo Mʋa Silas Beroia Yɔ

10 Besi owí lɛta, ahógyipʋ amʋ bɛha Paulo mʋa Silas bɛnatɩ́ yɔ́ Beroia wúlutɔ. Benya wíé ɩnʋ alɩ, bɔyɔ Yudafɔ ofíakpa. 11 Yudafɔá bʋbʋ wúlu anfɩtɔ botsulá hɔ asʋ́n ámʋ dʋn amʋ́á bʋbʋ Tesalonika. Bɔpʋ ansigyí hɔ Bulu asʋ́n ámʋ, tsíá yɔ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ ekekegyíɛkɛ kɩ bɛɛ, ɔnɔkwalɩ Paulo dɛ́ amʋ́ bláa. 12 Yudafɔ tsɔtsɔɔtsɔ pʋ́ Griikifɔ atsɩ mʋ́a ayin ánɩ́ obú bʋ amʋ́sʋ́ ɛ́ bɔhɔ asʋ́n ámʋsʋ gyi. 13 Yudafɔ ámʋ́ʋ́ bʋbʋ Tesalonika amʋ bonu ánɩ́ Paulo layɔ́ ɔdɛ Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan da Beroia. Ɩ́nɩ sʋ begya ɔkpa yɔ́ ɩnʋ bʋdɛ ɩnʋfɔ ámʋ agywɩɩn yintá. 14 Ɔsasʋ, ahógyipʋ amʋ bɛlɛ Paulo lɛ́ wúlu amʋtɔ ya ɔpʋ ɔnɔ́, támɛ Silas mʋa Timoteo mʋ́ besi bʋbʋ ɩnʋ. 15 Ahá ámʋ́ʋ́ beyési Paulo ɔkpa ámʋ bɛkpa mʋ alɩɩ yówie Atene wúlutɔ. Brɛ́á bʋdeyinkí á, Paulo lɔ́pʋ ɔmɛ sɩ́sɩ́ Silas mʋa Timoteo ɔbɛ́ɛ, bʋwáa ɔsa bɔtʋ mʋ.

Paulo Atene Yɔ

16 Brɛ́á Paulo lési otsie ogyo Silas mʋa Timoteo Atene wúlutɔ á, ɩnʋ tsiá lɛhɩɛ han mʋ. Tsúfɛ́ olowun ánɩ́ ɩkpɩ sɔ́ɔ́n bʋ wúlu amʋtɔ. 17 Mʋ́ sʋ nɩ́ ɔyɔ́ Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ á, mʋa Yudafɔ pʋ́ Griikifɔ ámʋ́ʋ́ bʋdɛ Bulu súm ámʋ bʋtetsíá lɛ́ asʋ́ntɔ́ há aba. Alɩ kɛ́n mʋa dɩnsʋ atsiápʋ́ ɛ́ betsiá tɔ́ɩ́ tsú mʋ́ ɩwɩ nɩ́. 18 Mʋa atɩansɩpʋ akʋá botsu Epikuro pʋ́ Stoak ɔpasuatɔ* ba ɩnʋ ɛ́ betsiá bɩ́tɩ́ asʋ́n ánfɩ. Amʋ́tɔ́ akʋ bɛfɩtɛ́ bɛɛ, “Ntɔ ɔkan ɔnɔ́tɔ́ ɔkapʋ́ ánfɩ dɛ́da?”

Aha akʋ bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Ɩdɛbwɛ fɛ́ ɩkpɩ akʋ ɩwɩ ɔdɛtɔɩ́ tsú.” Tsúfɛ́ Paulo dɛ́ Yesu mʋa afúlikʋsʋ́ ɩwɩ asʋ́n ɔkan da. 19 Mʋ́ʋ́ bɛkɩtá Paulo, kpá mʋ ya Areopago, igyi amʋ́ wúlu ahandɛ ofíakpa. Ahandɛ amʋ bɛbláa Paulo bɛɛ, “Anɩdéklé anɩaa, fʋtɔ́ɩ tsu fʋ́ atosunáhɛ́ pɔpwɛ amʋ ɩwɩ suna anɩ. 20 Anɩmɔ́kʋ́nú asʋ́n ánfɩ kɩ. Mʋ́ sʋ anɩdéklé anɩaa, fʋlɛ́ɛ mʋ́tɔ́ suna anɩ.” 21 Tsúfɛ́ Atenefɔ pʋ́ afɔɔ́á bʋbʋ ɩnʋ fɛ́ɛ́ bʋtamabwɛ́ tɔtɔ dʋn asʋ́n ánɩ́ ɩlaba nu pʋ́ mʋ́ blɩ́.

22 Ɩnʋ Paulo lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ afíapʋ amʋ ansɩ́tɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Atenefɔ, nawun ánɩ́ mlɩtɛhɩ́ɛ́ tswɛ ɩkpɩ. 23 Tsúfɛ́ ɩ́nɩá ndeki wúlu anfɩtɔ fɛ́ɛ́ á, nawun ntobí oduá mlɩtɔtswɛ. Nawun afɔdɩɛ-asubwi kʋá bɔwanlɩ́n dɩ́nká mʋ́sʋ́ bɛɛ, ‘Buluá Anɩméyín Mʋ.’ Mʋ́ sʋ Bulu ámʋ́ʋ́ mlɩdésum, mlɩméyín mʋ dá ámʋ ɩwɩ ɔkan ndɛda súná mlɩ á. 24 Bulu lɔ́bwɛ ɔyɩ́ pʋ́ mʋ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́. Mʋgyí ɔsʋ́ mʋ́a asɩ Owíe. Ɔtamatsíá ɔtswɛ́kpa ánɩ́ anyánkpʋ́sa ɩbɩ léyi mʋ́tɔ́. 25 Ɔtamadúnká tɔtɔ tsú ɔhaa wá, mɛ́nɩ ɩbwɛ fɛ́ tɔkʋ tehían mʋ. Tsúfɛ́ mʋtɛ́há ahá fɛ́ɛ́ nkpa, ɔŋɛ́ pʋ́ tógyítɔ́á itehían amʋ́. 26 Mʋlɛ́ha sʋ ahá fɛ́ɛ́ bɛlɩn tsu ɔbakʋ́lɛ pɛ́tɔ́, ɔlɛha bɛklɛɩ́ wá ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́. Mʋlɛ́ha ɔmá kugyíkʋ ɔtɩ́nɛ́á bʋtsie pʋ́ brɛ́á bétsiá yɔ́fʋn. 27 Ɔlɔbwɛ mʋ́ alɩ, mɛ́nɩ nyankpʋsa obódunká mʋ wun mʋ. Támɛ tɛkɩ ɔma ɩfɔ́ anɩtɔ ɔkʋkʋ wá. 28 Tsúfɛ́ ɔkʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Bulu sʋ anɩtsie nkpa. Mʋ sʋ́ anɩtɛkán ɩwɩ, anɩgyí alɩá anɩgyí.’ Fɛ́ alɩá mlɩ ɩlʋ awapʋ́ akʋ bɛblɩ́ bɛɛ, ‘Bulu ahá anɩ ɛ́ anɩgyí.’

29 “Ɩ́nɩá Bulu ahá anɩgyí sʋ á, anɩmákɩ anɩaa, Bulu gyí fɛ́ tunkuá nyankpʋsa lapʋ́ sika pɛpɛ, sika futútú ntɛ́ɛ ibwi pwɛ́ mʋ́ alɩá odeklé. 30 Bɩ́mbɩ́ ámʋ a, ahá bʋmɛbɩ alɩá Bulu gyí. Bulu lóbun ansíbi mʋ́sʋ́, támɛ séi mʋ́ á, alabláa anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́ ɔbɛ́ɛ, bʋdámli klʋntɔ. 31 Bulu lalɛ́ ɛkɛ yáɩ́ ánɩ́ ɔbɔ́tsʋn ɔhá ámʋ́ʋ́ alalɛ́ yáɩ́ ámʋsʋ gyi ɔyɩ́tɔ́ ɔhagyíɔha asʋ́n ɔnɔkwalɩsʋ. Odeklé ɔbɛ́ɛ ahá bʋbɩ́ɩ ánɩ́ ɔnɔkwalɩ igyi. Mʋ́ sʋ́ ɔlɔkʋsʋ́a ɔhá ámʋ tsú afúlitɔ nɩ́.”

32 Ɩ́nɩá Paulo lɔ́tɔɩ́ tsú afúlikʋsʋ́ ɩwɩ sʋ á, akʋ bɔmɔsɩ́ mʋ. Támɛ amʋ́tɔ́ akʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Anɩdéklé anɩaa, fʋtráa ba afʋbɛbláa anɩ asʋ́n ánfɩ kʋ ɛ́.” 33 Ɩnʋ Paulo lɔ́kʋsʋ́ dálɩ ofíakpa ɩnʋ. 34 Támɛ ahá kpalobí kʋ bɔhɔ Paulo asʋ́n ámʋsʋ gyi, bobuo mʋ. Amʋ́tɔ́ ɔkʋlɛ dá gyí Dionisio, oletsiá wúlu ahandɛ amʋtɔ. Mʋa ɔtsɩ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Damari pʋ́ aha akʋ ɛ́.

18

Paulo Korinto Yɔ

1 Ɩ́nɩ ɔma a, Paulo lɔ́kʋsʋ́ tsú Atene yɔ́ Korinto wúlutɔ. 2 Ɔlɔyɔ́tʋ Yudayin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Akwila, bɔkwɩɩ́ mʋ Italia ɔmanti kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Pontotɔ. Akwila mʋa mʋ ka Priskila bɛba Korinto ɩnʋ mɔkʋ́wá ɔpá. Tsúfɛ́ alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Roma Owíe Klaudio lagya Yudafɔ fɛ́ɛ́ lɛ́ Roma wúlutɔ. Paulo lɔ́yɔ amʋ́ wá. 3 Tati-obubí abwɛpʋ́ amʋ́ ɛ́ bʋgyi. Mʋ́ sʋ Paulo létsiá amʋ́ wá, mʋa mʋnyɔ betsiá bwɛ́ tati-obubí ámʋ fɛ́. 4 Ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ kugyíkʋ á, Paulo tɔyɔ́ Yudafɔ ofíakpa yɛ́lɛ Bulu asʋ́n ámʋtɔ wankláán súná Yudafɔ pʋ́ Griikifɔ ámʋ, mɛ́nɩ bɔ́hɔ Yesu gyi.

5 Brɛ́á Silas mʋa Timoteo botsu Makedonia bɔtʋ Paulo a, olesi agyʋ́má ámʋ yɔ, pʋ́ Bulu asʋ́n ámʋ ɔkanda kóún bwɛ́ mʋ gyumagyihɛ. Oletsiá gyi adánsɩɛ súná Yudafɔ ámʋ ɔbɛ́ɛ, Yesu gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) nɩ. 6 Támɛ bʋmɔhɔ mʋ asʋ́n ámʋ. Bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mʋsʋ, síá mʋ. Mʋ́ sʋ Paulo lɔ́fwɩ ɩbɩ lɛ́ amʋ́ asʋ́ntɔ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Tsú ndɛ pʋ́ya a, nalɛ́ ɩbɩ mlɩ asʋ́ntɔ́. Nɩ́ lowu mlɩdéklé a, ɩbá mlɩsʋ. Nɛ́yɛ́bláa ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ mboún Bulu asʋ́n.” 7 Ɩ́nɩ sʋ Paulo lɛ́dalɩ Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ yétsiá oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Tito Yustus wóyítɔ́. Megyí Yudayin oyin ámʋ gyí, támɛ ogyi Bulu osúmpʋ́. Mʋ wóyí ɩbʋ mantáa Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ. 8 Támɛ Krispu ánɩ́ ogyi Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ ɔhandɛ mʋa mʋ wóyítɔ́fɔ fɛ́ɛ́ mʋ́ bɔhɔ anɩ Wíe Yesu gyi. Korintofɔ ámʋ tsɔtsɔɔtsɔ ɛ́ bohogyi, bɔ́bɔ amʋ́ asú.

9 Ɛkɛ ɔkʋ onyé á, Paulo lówun atɔ́. Mʋ́tɔ́ á, anɩ Wíe lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mánya ifú. Yɔ mʋ́sʋ́ afʋda asʋ́n ámʋ ɔkan wʋlɛ. Mákpa ɔnɔ́ bun. 10 Tsúfɛ́ mɩ́a fʋnyɔ ná. Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ bwɛ́ fʋ́ tɔtɔ. Mɩ́ ahá bʋtsɔ wúlu anfɩtɔ.” 11 Mʋ́ sʋ Paulo létsiá Korinto ɩnʋ súná ahá ámʋ Bulu asʋ́n ofi ɔkʋlɛ mʋ́a ɩfʋn.

12 Brɛ́á Galio létsiá Roma owíe otsiákpá, ɔdɛ Griikifɔ ɔsaasɩ́ ɔmanti kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Akaiasʋ kɩ́ɩ a, Yudafɔ ámʋ bɔbwɛ ɔnɔ-ɔkʋlɛ, kɩ́tá Paulo, pʋ́ mʋ ya mʋ ansɩ́tɔ́. 13 Bɛɛ, “Oyin ánfɩ dɛ́ ahá asʋkpan suná ɔbɛ́ɛ bʋsúm Bulu tsʋn ɔkpa ánɩ́ ɩlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ anɩ mblasʋsʋ.”

14 Paulo lénya bwíí ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ amʋtɔɩ alɩ Galio lɛ́bláa Yudafɔ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ tsitsa ntɛ́ɛ lakpan kʋ oyin ánfɩ labwɛ́ á, tɛkɩ ɩbʋ alɛ́á nɛ́yaa asʋ nú mlɩ asʋ́n. 15 Támɛ ɩ́nɩá adá pʋ́ mlɩ onutó mbla ɩwɩ asʋ́n ɩwɩ nwɛ́ɛn mlɩdégyí sʋ á, mlɩyɔ amlɩyɛblɩ́ mʋ́. Mméegyi asʋ́n ánfɩ odu.” 16 Mʋ́ʋ́ ɔlɛha begya amʋ́ lɛ́ asʋ́n ogyíkpá ɩnʋ á. 17 Ahá ámʋ fɛ́ɛ́ bowunáa kɩ́tá Sostene ánɩ́ ogyi Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ ɔhandɛ, dá mʋ ɩnʋ. Támɛ Galio mótsu kʋkʋ lɛ́ mʋ́tɔ́.

Paulo Yinkí Yɔ́ Antiokia

18 Paulo létsiá ahógyipʋ amʋ wá Korinto yɔ́fʋn brɛ́ kʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛklá amʋ́, mʋa Priskila pʋ́ Akwila bɛnatɩ́ yɔ́ Kenkrea wúlutɔ. Paulo lɛ́kpa mʋ nwun Kenkrea ɩnʋ, pʋ́súná ánɩ́ alamɔ́ ntam kʋá ɔlɛka ɔnɔ́. Mʋ́ʋ́ botsu ntsusʋ-yibi pʋ́ bɔyɔ́ Siria ɔmátɔ́ á. 19 Brɛ́á bowie Efeso wúlutɔ á, Paulo lɛ́natɩ́ sí Priskila mʋa Akwila, yɔ́ Yudafɔ ofíakpa, mʋa Yudafɔ ámʋ bʋdɛ asʋ́ntɔ́ lɛ há aba. 20 Bokokóli mʋ bɛɛ, ɔtráa tsia amʋ́ wá kpalobí, omotsulá. 21 Támɛ brɛ́á ɔdɛdalɩ ɔyɔ́ á, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ Bulu lótsulá á, néyinkí ba mlɩ wá.” Ɩnʋ olowie ntsusʋ-yibitɔ tsú Efeso ɩnʋ nátɩ́.

22 Brɛ́á ɔlɛkplɩ́ Kaesarea a, ɔlɔdʋ yɔ́ Yerusalem yɛ́ha ɔpasua ámʋ tsiá. Mʋ́ʋ́ oleyinkí kplɩ́ yɔ́ Antiokia a. 23 Oletsiá Antiokia ɩnʋ kpalobí. Mʋ́ ɔma a, ɔlɛnatɩ́ ɩnʋ beki Galatia pʋ́ Frigia ɔsʋlʋ́sʋ, ɔdɛ akasɩ́pʋ́ amʋ Bulu asʋ́n bláa, pʋ́wá amʋ́ ɔwʋnlɩ́n.

Apolo Bulu Asʋ́n Ɔkanda Efeso Mʋ́a Korinto

24 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Yudayin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Apolo laba ɔbʋ Efeso wúlutɔ. Bɔkwɩɩ́ mʋ Aleksandria, wúlu ánɩ́ ɩbʋ Egyipte ɔmátɔ́. Oyin tɔɩ́, oyin Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɛ́ wankláán. 25 Bosuná mʋ anɩ Wíe ɔkpa ámʋ. Mʋ́ sʋ Yesu ɩwɩ ɔnɔkwalɩ amʋ blɩ́ tɛhɩ́ɛ́ wá mʋ ansigyí. Támɛ Asú Ɔbɔpʋ́ Yohane asúbɔ ámʋ pɛ́ oyin. 26 Apolo ménya ifú. Ɔlɔwa klʋn súná atɔ́ Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ wankláán. Brɛ́á Priskila mʋa Akwila bonu mʋ asʋn blɩ́hɛ́ a, bɛkpa mʋ yáa wóyítɔ́ yósuná mʋ Bulu ɔkpa ámʋ wankláán dʋn alɩá oyin yaɩ́. 27 Brɛ́á Apolo lɔ́bwɛ agywɩɩn ɔbɛ́ɛ, ɔbɔ́yɔ Akaia ɔsʋlʋ́sʋ á, ahógyipʋ amʋ bɔwa mʋ atɛtɔ-ɔnlɩn. Bɔwanlɩ́n ɔwʋlʋ́ sɩ́sɩ́ ɩnʋ ahógyipʋ bɛɛ, bʋhɔ́ɔ mʋ wankláán. Brɛ́á oloyówie ɩnʋ á, ɔlɛhɩɛ bʋ́a ahá ánɩ́ ɩna Bulu awɩtɔlɛsʋ bahɔ Yesu gyi. 28 Apolo mʋa Yudafɔ ámʋ begyi Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩwɩ nwɛ́ɛn, ɔlɔtɔɩ́ lɛ́ asʋ́ntɔ́ túmisʋ pʋ́gyi amʋ́sʋ́. Ɔlɔpʋ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ súná amʋ́ ánɩ́ Yesu gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ).

19

Paulo Bulu Asʋ́n Ɔkanda Efeso

1 Brɛ́á Apolo bʋ Korinto a, Paulo lɔ́dʋ yɔ́tsʋn ɔsʋ́sʋ́ awúlusʋ bɛdalɩ tíí Efeso. Ɔlɔtʋ akasɩ́pʋ́ akʋ ɩnʋ. 2 Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlénya Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ brɛ́á mlɩlóhogyi?”

Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Anɩmɔ́kʋ́nú kɩ ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ kʋ bʋ ɩnʋ.”

3 Paulo lɛ́trá fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Asú mɔmʋ bɔbɔ mlɩ?”

Bɛlɛ mʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ, “Yohane asú ámʋ bɔbɔ anɩ.”

4 Paulo lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Yohane lɔ́bɔ ahá ánɩ́ badámlí klʋntɔ asú. Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ bʋhɔ́ɔ ɔhá ámʋ́ʋ́ obuo mʋ ɔbá ámʋsʋ gyi. Mʋgyí Yesu.”

5 Brɛ́á ahá ámʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, bɛha bɔbɔ amʋ́ asú anɩ Wíe Yesu dátɔ́. 6 Mʋ́ ɔma a, Paulo lɔ́pʋ ɩbɩ dɩ́nká amʋ́ nwunsʋ, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛba amʋ́sʋ́. Bɛblɩ́ ɔblɩ́ɩ bámbá, blɩ́ Bulu ɔnɔ́ asʋ́n ɛ́. 7 Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɔ́bwɛ ayin dúanyɔ.

8 Paulo lɛ́latsiá yɔ́ Yudafɔ ofíakpa ɩnʋ. Ɔlɔwa klʋn tɔ́ɩ́ lɛ́ asʋ́ntɔ́ súná amʋ́ tsra asa kɛ́kɛ́. Omenya ifú, mɛ́nɩ bɔ́hɔ asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔdɛblɩ́ tsú Bulu iwíegyí ɩwɩ ámʋsʋ gyi. 9 Támɛ amʋ́ akʋ bɔwa klʋntɔ odwin, bʋmɔhɔ mʋ asʋ́nsʋ́ gyi. Bɔtɔɩ́ wɔ anɩ Wíe Ɔkpa ámʋ́ʋ́ Paulo dɛ́ amʋ́ súná ámʋ ahátɔ ɩnʋ. Mʋ́ sʋ Paulo lɛ́kpa akasɩ́pʋ́ amʋ nátɩ́, oletsiá súná amʋ́ atɔ́ oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Tirano atɔ́ ɔkasɩ́kpá. 10 Paulo lósuná amʋ́ atɔ́ nfinyɔ kɛ́kɛ́. Mʋ́ sʋ Yudafɔ pʋ́ Griikifɔ ánɩ́ bʋbʋ Asia ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́ bonu anɩ Wíe asʋ́n ámʋ.

Skewa Abí Asʋ́n

11 Bulu lɔ́tsʋn Paulosʋ bwɛ́ ofúla akpɔnkpɔntɩ kʋ. 12 Ahá bɔkʋlá mʋ adúkubi pʋ́ mʋ ɩwɩsʋ atɔ́ yɛ́dɩnká alɔpʋsʋ, benya ɩlɔtsá, ɔŋɛ laláhɛ ɛ́ lɛdalɩ ahátɔ. 13 Yudafɔ akʋ ɛ́ bʋbʋ nsɩnɛ́ ɩnʋ bʋna bʋdeki gya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ. Bɔwa klʋn bɛɛ, bɔ́pʋ anɩ Wíe Yesu dá gya ɔŋɛ laláhɛ lɛ́ ahátɔ. Mʋ́ sʋ bɔkplʋ́n wa ɔŋɛ laláhɛ bɛɛ, “Dalɩ Yesu amʋ́ʋ́ Paulo dɛ́ mʋ ɩwɩ asʋ́n ɔkan da ámʋ dátɔ́.” 14 Igyí ahapʋ́ ɔhandɛ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Skewa abi yinhɛ́ abasíénɔ́ létsiá bwɛ́ ɩ́nɩ.

15 Ɛkɛ ɔkʋ ɔŋɛ laláhɛ lɛ́fɩtɛ́ amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nyin Yesu, nabɩ́ Paulo, mlɩ ɛ́ mɛ́, amɛndɩ mlɩgyí?” 16 Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔŋɛ laláhɛ bʋ mʋtɔ ámʋ lótu wíé amʋ́tɔ́, dá amʋ́, tɩ́tɩ amʋ́ atadɩɛ fɛ́ɛ́. Ɩnʋ amʋ́ fɛ́ɛ́ bɔpʋ amʋ́ yayá pʋ́ amʋ́ ɩwɩ nlɔ srɩ́ dalɩ wóyí ámʋtɔ. 17 Yudafɔ pʋ́ Griikifɔá bʋbʋ Efeso ɩnʋ fɛ́ɛ́ bonu asʋ́n ánfɩ. Ifú lɛkɩtá amʋ́. Mʋ́ sʋ bɔpʋ obú há anɩ Wíe Yesu. 18 Ahá ámʋ́ʋ́ bohogyi amʋtɔ tsɔtsɔɔtsɔ bɛlɛ amʋ́ lakpan blɩ́. 19 Amʋ́tɔ́ akʋ bʋgyi okó alɛpʋ́. Botsu okó ámʋ nwʋlʋ́ ba bɔwa mʋ́ fɛ́ɛ́ ogyá ahá ansɩ́tɔ́ ɩnʋ. Bobu amʋ́ nwʋlʋ́ ámʋ ibíá á, ɩlɔbwɛ sika futútú mpɩ́m-aduenu (50,000)*. 20 Ɩna anɩ Wíe Yesu túmisʋ mʋ asʋ́n ámʋ lenya ɔkpa klɛ́ɩ́ wankláán.

Demetrio Mʋa Mʋ Aba Ɩkɔ́ Lɛ Wá Efeso

21 Asʋ́n ánfɩ fɛ́ɛ́ ɔma a, Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ lɛ́ha Paulo lɔ́bwɛ agywɩɩn ánɩ́ ɔbɔ́yɔ Makedonia pʋ́ Akaia ɔsʋlʋ́sʋ, fówun ɔyɔ Yerusalem. Mʋ́ʋ́ Paulo lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ nowíé ɩnʋ á, ilehián ánɩ́ nɛ́yɛ́kɩ Roma wúlutɔ ɛ́.” 22 Mʋ́ sʋ ɔlɔwa mʋ abʋápʋ abanyɔ́, bʋgyi Timoteo mʋa Erasto sɩ́sɩ́ Makedonia. Mʋ onutó olesi tsiá Asia ɔmátɔ́ kpalobí.

23 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, anɩ Wíe Ɔkpa ámʋ́ʋ́ bʋdɛ ahá suná ámʋ sʋ asʋ́n kpɔnkpɔntɩ kʋ lɛda Efeso ɩnʋ. 24 Oyin ɔkʋá ɔtɔbwɛ́ sika futútú atɔ́, bʋtɛtɩ́ mʋ Demetrio bʋ ɩnʋ. Oyin ánfɩ tɔpʋ́ sika futútú bwɛ́ ɔkpɩ yílé Artemi† ɔtswɛ́kpa akusubi ánɩ́ ɩlɛlɩan mʋ ɔtswɛ́kpa yílé ámʋ fɛ́. Mʋa mʋ aba agyʋ́má ánfɩ ayɔpʋ́ bʋtenyá kɔ́ba tsɔtsɔɔtsɔ tsú mʋ́tɔ́. 25 Ɔlɛtɩ mʋ aba ámʋ pʋ́ ahá ánɩ́ bʋtɔbwɛ́ agyʋ́má ámʋ odu fia. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ apíó, mlɩyin ánɩ́ agyʋ́má ánfɩ sʋ́ anɩ fɛ́ɛ́ anɩlawá alɛ́ nɩ́. 26 Yɛ́ɛ mlɩtsie mlɩdénu, mlɩdéwúun tɔ́á Paulo dɛ́bwɛ? Alatá ahá bláa ta Efeso wúlutɔ pʋ́ Asia ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́ fía ɔbɛ́ɛ, ɩkpɩ ánɩ́ ahá bapʋ́ ɩbɩ pwɛ́ bʋmegyí tɔtɔ. Alatá ahá ɔnɔ́ mlɛ́ tá, bʋdɛ mʋ asʋ́nsʋ́ hógyi. 27 Megyí anɩ agyʋ́má wʋlɛ ibéyintá. Ɔhaa mɛ́ɛtrá bu ɔkpɩ tsɩ́hɛ́ Artemi ɔtswɛ́kpa yílé ámʋ. Ɔkpɩ ámʋ dá ɛ́ bɔ́fwɩ lɛ́ ɔyɩ́tɔ́. Támɛ tɛkɩ mʋgyí ɔkpɩá ahá fɛ́ɛ́ bʋtɔtswɛ Asia ɔmátɔ́ pʋ́ ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́ nɩ́.”

28 Brɛ́á ɔdɔm amʋ bonu asʋ́n ánfɩ á, benya ɔblɔ́, sʋ́rá okitikíti bɛɛ, “Ɔkpɩ kpɔnkpɔntɩ anɩ Efesofɔ ɔkpɩ Artemi gyí!” 29 Kpokiti lɛda wúlu amʋtɔ fɛ́ɛ́. Ahá ámʋ bɛkɩtá Paulo abúopʋ Gaio mʋa Aristarko ánɩ́ botsú Makedonia srɩ́ pʋ́ amʋ́ ya wúlu ofíakpa. 30 Paulo onutó lékléá ɔbɔ́yɔ ofíakpa ɩnʋ, ɔyɔtɔɩ́ kpla ɔdɔm amʋ, támɛ akasɩ́pʋ́ amʋ bʋmɛha mʋ ɔkpa. 31 Ɔmá ámʋtɔ ahandɛ akpɔnkpɔntɩ akʋá bʋgyi Paulo anyawíe ɛ́ bɔwa obí lóyóbwií ɩpa há mʋ bɛɛ, ɔmáyɔ ofíakpa ɩnʋ. 32 Kpokiti lɛ́da ofíakpa ɩnʋ. Ánɩ bɛɛ alɩ, anɩ ɛ́ bɛɛ alɩ. Amʋ́tɔ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bʋmɛbɩ tɔ́á sʋá befia ɩnʋ. 33 Yudafɔ ámʋ akʋ bɔyɔ ofíakpa ɩnʋ. Bowutá Aleksandro sɩ́sɩ́ ɔbʋntɔ, bʋdɛ mʋ asʋ́n ánɩ́ ɔyɛ́blɩ́ bláa. Ɩ́nɩ sʋ Aleksandro lótsu ɩbɩ fʋ́á, ɔbɛ́ɛ amʋlɛ mʋ ɔnɔ́. 34 Támɛ brɛ́á bowun ánɩ́ Yudayin ogyi á, bɛlasʋ́rá okitikíti, blɩ́ asʋn kua kʋlɛ dɔnhwɩ́rɩ anyɔ kɛ́kɛ́ bɛɛ “Ɔkpɩ kpɔnkpɔntɩ anɩ Efesofɔ ɔkpɩ Artemi gyí!”

35 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ ɔma a, wúlu atɔ́ ɔwanlɩ́npʋ́ lɛ́ha ɔdɔm amʋ bɛkpa ɔnɔ́ bun. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Efesofɔ ayin, ma méyín ánɩ́ Efeso nfɩ gyí anɩ ɔkpɩ kpɔnkpɔntɩ Artemi pʋ́ mʋ ibwi ámʋ́ʋ́ ɩlɛkpa tsú ɔsʋ́sʋ́ ámʋ nwun? 36 Ɔhaa má ɩnʋá ɔbɛ́talɩ́ gyí asʋ́n ánfɩ ɩwɩ nwɛ́ɛn? Mlɩnya klʋn, mɛ́nɩ mlɩmóoko mli. 37 Ahá ánfɩ mlɩlakpá ba nfɩ ánfɩtɔ ɔkʋkʋ mɔ́kʋ́wí tɔtɔ tsú ɔtswɛ́kpa ɩnʋ. Bʋmɔkʋ́blɩ́ asʋansʋ kʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ anɩ ɔkpɩ tsɩ́hɛ́ Artemisʋ. 38 Támɛ nɩ́ Demetrio mʋa mʋ aba agyʋ́má ayɔpʋ́ amʋ bɛɛ bʋbʋ ɔkʋ ɩwɩ asʋ́n á, asʋ́n agyípʋ́ bʋbʋ ɩnʋ, asʋ́n ogyíkpá ɛ́ bʋ ɩnʋ. Bɛ́talɩ́ pʋ́ asʋ́n ámʋ ya ɩnʋ kpɛ́blɩ́ mʋ́. 39 Nɩ́ mlɩbʋ asʋn bambá kʋ tsɩ́a ɩ́nɩtɔ mʋ́ á, bɛ́talɩ́ yɛ́blɩ́ mʋ́ ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ anɩ fɛ́ɛ́ anɩtefia gyi asʋ́n ámʋ. 40 Tsúfɛ́ nɩ́ anɩmɛ́kɩ wankláán á, abénya asʋ́n ánɩ́ anɩlahan wúlu amʋ agywɩɩn ndɛ. Nɩ́ bɛfɩ́tɛ́ anɩ ɛ́ á, anɩméenya asʋansʋ pʋ́lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́.” 41 Olenya blɩ́ asʋ́n ánfɩ tá alɩ, ɔlɛha amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛdasáɩ́n.

20

Paulo Yinkí Yɔ́ Makedonia Mʋ́a Griikifɔtɔ

1 Kpokiti amʋ ɔma a, Paulo lɛ́ba bɛtɩ akasɩ́pʋ́ amʋ fɛ́ɛ́ fía, tɔ́ɩ́ kplá amʋ́, wá amʋ́ atɛtɔ-ɔnlɩn. Ɔlɛklá amʋ́ asa ɔlɔpʋ ɔkpa ɔyɔ́ Makedonia ɔsʋlʋ́sʋ. 2 Oleki nsɩnɛ́ ɩnʋ ɔpasua ámʋsʋ tɔ́ɩ́ kplá amʋ́ asa olobowie Griikifɔ ɔsʋlʋ́sʋ. 3 Oletsiá ɩnʋ tsra asa. Brɛ́á ɔlɔbwɛ agywɩɩn ɔbɛ́ɛ, mɛ́fa ɔpʋ yɔ́ Siria ɔsʋlʋ́sʋ á, olowun ánɩ́ Yudafɔ bʋdɛ mʋ tɛ́ɛ abʋkɩta mʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɔbwɛ agywɩɩn ɔbɛ́ɛ mɛ́layɔ́tsʋn Makedonia ɔsʋlʋ́sʋ. 4 Ahá ánɩ́ bɛkpa mʋ ya ɩnʋ gyí Beroiayin Sopater, ogyi Piro mʋ bi; Tesalonikafɔ Aristarko mʋa Sekundo pʋ́ Derbeyin Gaio; amʋ́a Timoteo pʋ́ Asiafɔ Tihiko mʋa Trofimo. 5 Alɩ ahá ánfɩ begyankpá yógyo anɩ Troa wúlutɔ. 6 Israelfɔ begyi amʋ́ Bodobodo Mátúhɛ́Nkɛ ɔma a, anɩlétsiá ntsusʋ-yibitɔ tsú Filipi wúlutɔ. Anɩlɛ́natɩ́ nkɛná owítɔ́. Ɛkɛ núúsɩ́ a, anɩlɔ́bɔtʋ nkpá agyápʋ amʋ Troa wúlutɔ. Anɩ fɛ́ɛ́ anɩlétsiá ɩnʋ nkensíénɔ́.

Eutiko Tsinkí Tsú Lowutɔ

7 Kwasieda, igyi ndawɔ́tswɩ́ ámʋtɔ ɛkɛ gyankpapʋ ntʋ́pwɛsʋ á, anɩléfía abégyi atɔ́ abatɔ fɛ́ alɩá anɩ Wíe lósuná anɩ. Ɩ́nɩá Paulo dékléá ɔbɛ́natɩ́ ɔyɩ kɛhɛ sʋ á, ɔlɔtɔɩ́ kplá amʋ́ alɩɩ yɛ́ha ɔyɩ́nsɩnɛ́. 8 Nkandɩ́ɛ tsɔtsɔɔtsɔ bʋ ɔsʋ́sʋ́ obu ámʋ́ʋ́ anɩléfía mʋ́tɔ́ ámʋtɔ. 9 Oyimbi ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Eutiko lɔ́dʋ bian nfánsrɩ́ ɔnɔ́, ɔdɛ asʋ́n ámʋ nu. Ɩ́nɩá Paulo lɔ́tɔɩ́ wá ɔpá sʋ á, dɩdɩ́ lowie mʋ, fʋ́rʋ mʋ. Ɔlɛkpa tsú ɔsʋ́sʋ́ abansʋ́rʋ saasɩ nfánsrɩ́tɔ́ ɩnʋ bɛda ɔsʋlʋ́tɔ. Brɛ́á boyótsu mʋ a, alawú fɛ́ɛ́. 10 Mʋ́ʋ́ Paulo lɛ́kplɩ́ yɔ́ ɩnʋ, yémlí bun mʋsʋ, látá mʋ pútá, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Opúni mátsií mlɩ, ɔŋɛ́ bʋ mʋtɔ.” 11 Paulo léyinkí dʋ́ yɔ́ ɔsʋ́sʋ́ ɩnʋ, mʋa mʋ aba ámʋ nyɔ bebiabía bodobodo gyi. Ɔlɔyɔ mʋ tɔ́ɩ amʋsʋ alɩɩ yɔ́fʋn ɔyɩ kɛhɛ, ɔlɛnatɩ́. 12 Mʋ́ʋ́ ahá ámʋ bɛ́kpa kebi ámʋ ya wóyí á. Ansɩ́ lɛhɩɛ gyi amʋ́ ánɩ́ ɔbʋ nkpa.

Paulo Troa Tsu Yɔ́ Mileto Wúlutɔ

13 Anɩlégyankpá yówie ntsusʋ-yibi ámʋtɔ ayɔ́ Aso wúlutɔ yótsu Paulo ɩnʋ. Tsúfɛ́ Paulo lɛ́ha anɩ ɩbɩ ɔbɛ́ɛ, ɔbɔ́tsʋn ayabitɔ ɔkpa ká tíí ɩnʋ. 14 Brɛ́á anɩa mʋnyɔ anɩléyéfia aba Aso wúlutɔ ɩnʋ á, olowie ntsusʋ-yibi ámʋtɔ, anɩlɛ́fa yɔ́ Mitilene wúlutɔ. 15 Anɩlɛ́natɩ́ ɩnʋ ɔyɩ kɛhɛ, anɩlɔ́kʋsʋ́ ɩnʋ yówie Kio. Ɛkɛ nyɔɔsɩ a, anɩlɔ́kʋsʋ́ ɩnʋ yówie Samo wúlutɔ. Mʋ́ ɛkɛ sáásɩ́ ɛ́ á, anɩlɛ́trá kʋsʋ́ ɩnʋ yówie Mileto wúlutɔ. 16 Paulo mékléá obéyintá brɛ́ Asia ɔmátɔ́. Mʋ́ sʋ ɔmɛkplɩ́ Efeso wúlutɔ, tsúfɛ́ ɔdɛkɔsɩ́ ánɩ́ nɩ́ ɔbɛ́talɩ́ á, obóyówie Yerusalem asa abʋgyi Pentekoste nkɛ ámʋ.

Paulo Efeso Ɔpasua Ahandɛ Klá

17 Brɛ́á anɩlóyowie Mileto wúlutɔ á, Paulo lɔ́wa abí sɩ́sɩ́ Efeso ɔpasua ahandɛ ɔbɛ́ɛ, bʋbá bɔtʋ mʋ. 18 Brɛ́á ahandɛ amʋ bebefia mʋ a, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyin alɩá mɩ́a mlɩnyɔ anɩlɔ́pʋtsíá tsú ɛkɛ gyankpapʋ ánɩ́ nɛba Asia ɔmátɔ́. 19 Mlɩyin alɩá nɛba ɩwɩasɩ yɔ́ agyʋ́má há mɩ́ Wíe, pʋ́ alɩá Yudafɔ bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mɩ́sʋ́, nowun ipian, su kʋ́ráá. 20 Mlɩyin ánɩ́ mmɔpʋ asʋ́n ánɩ́ ɩbɛ́kpa mlɩ ŋáín mlɩ brɛ́á nɛda Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan dɩnsʋ pʋ́ mlɩ wóyítɔ́. 21 Alɩá nɔtɔɩ́ kplá Yudafɔ pʋ́ Griikifɔ fɛ́ɛ́ mbɛ́ɛ, bʋsíi lakpan bwɛ abʋdamli ba Bulu wá, abʋbɔhɔ anɩ Wíe Yesu gyi.

22 “Séi ánfɩ á, nɔyɔ́ Yerusalem, fɛ́ alɩá Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ labláa mɩ. Mmeyín tɔ́á ɩbɛ́ba mɩsʋ ɩnʋ. 23 Támɛ mʋ́á Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ tɛbláa mɩ́ wúlugyíwúlusʋ, nyin gyí, asʋn wunhɛ pʋ́ obudɩ da gyo mɩ́. 24 Támɛ mmotsu mʋ́ asʋnbogya. Mboún alɩá nɔ́mɔ agyʋ́má ámʋ́ʋ́ anɩ Wíe Yesu lɛ́ha mɩ́ ámʋ ɔnɔ́. Agyʋ́má ámʋ gyí, nɛ́bláa ahá Bulu awɩtɔlɛ asʋn wankláán ámʋ.

25 “Séi ánfɩ a, nyin ánɩ́ mlɩ ahá ánfɩ nɛbɛda Bulu iwíegyí ɩwɩ asʋ́n ɔkan mlɩtɔ ánfɩtɔ ɔkʋkʋ mɛ́ɛtrá wun mɩ ɛkɛkɛɛkɛ. 26 Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ ménya nkpa ánɩ́ ɩtamatá á, megyí mɩ́ sʋ omenya. 27 Tsúfɛ́ nabláa mlɩ tógyítɔ́á Bulu déklé ɔbɛ́ɛ mlɩbɩ́ɩ.

28 “Mʋ́ sʋ mlɩkɩ mlɩ ɩwɩ pʋ́ ahá ámʋ́ʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɔ́pʋwá mlɩ ɩbɩtɔ ámʋsʋ wankláán. Mlɩkpa Bulu ɔpasua ámʋ́ʋ́ ɔlɛyaɩ́ tsʋn mʋ onutó mʋ bi lowusʋ ámʋ wankláán. 29 Nyin ánɩ́ nɛnátɩ́ á, akʋá bʋgyi fɛ́ nkpataku, bʋbʋ ɩyɩn bɛ́ba bowie mlɩtɔ, dá ɔpasua ámʋ sáɩ́n. 30 Mlɩtɔ akʋ óó bɔ́kʋsʋ́, dámlí ɔnɔkwalɩ amʋ pʋ́bɩ́tɩ́a mlɩtɔ akʋ buo ɩwɩ. 31 Mʋ́ sʋ mlɩda ɩwɩsʋ. Mlɩkaɩn ánɩ́ netsiá mlɩ wá nfinsa sɔ́ɔ́n, pʋ́ ansɩ́ ntsú yɩ́rɩ ɩwɩ súná mlɩ atɔ́ ɔpa onyé.

32 “Mʋ́ sʋ séi á, ndɛpʋ mlɩ wá Bulu mʋa mʋ awɩtɔlɛ asʋ́n ámʋtɔ. Mʋ awɩtɔlɛ asʋ́n ámʋ ɩwá mlɩ ɔwʋnlɩ́n, ɩha amlɩdan, talɩ lɩɩ kínkín, amlɩnya atɔ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ yáɩ́ há mʋ ahá ámʋ́ʋ́ bamlí mʋ klɛ amʋ. 33 Brɛ́á mbʋ mlɩ wá á, mmɛpɛ ansɩ́ ɔhaa sika pɛpɛ, mʋ sika futútú ntɛ́ɛ mʋ atɔ́sʋ́. 34 Mlɩ onutó mlɩyin ánɩ́ mɩ́ ɩbɩ anfɩ nɔpʋyɔ́ agyʋ́má nyá tɔ́á ɩdɛ mɩ́a mɩ́ aba ámʋ hián fɛ́ɛ́. 35 Natsʋn ɔkpagyíɔkpasʋ súná mlɩ alɩá mlɔ́pʋ ɩbɩ yɔ́ agyʋ́má, pʋ́gyi ahá ánɩ́ ɩwɩ ma amʋ́ ɔnlɩn bʋalɛ. Mlɩkaɩn anɩ Wíe Yesu onutó asʋn blɩ́hɛ́sʋ. Ɔbɛ́ɛ, ‘Bulu toyúlá ɔhá ánɩ́ otekíé atɔ́ dʋn ɔhá ánɩ́ bʋtekíé mʋ.’ ”

36 Brɛ́á Paulo lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ tá á, mʋa amʋ́nyɔ fɛ́ɛ́ bɛda akpawunu bɔ́ mpáɩ. 37 Amʋ́ fɛ́ɛ́ bosu brɛ́á bɛlatá aba pútá, klá aba. 38 Tɔ́á ɩlɔwa amʋ́ ahʋmɩtɩ gyí mʋ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, mʋmɛ́ɛtrá wun amʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ ámʋ. Besi mʋ ɔkpa yówie ɔpʋ ɔnɔ́, olowie ntsusʋ-yibitɔ.

21

Paulo Yerusalem Yɔ

1 Brɛ́á anɩlégyí nkla tá á, anɩlówie ntsusʋ-yibitɔ, nátɩ́ laa yɔ́ Ko wúlutɔ. Ɛkɛ nyɔɔsɩ a, anɩlɔ́yɔ Rodo. Tsú ɩnʋ á, anɩlɛ́bá Patara otsubúnɔ. 2 Anɩlénya ntsusʋ-yibi kʋá ɩyɔ́ Foinike otsubúnɔ, anɩlówie mʋ́tɔ́. 3 Brɛ́á ayɔ́ á, anɩlówun ɔsʋlʋ́ʋ kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Kipro sɩ́sɩ́. Anɩlési mʋ́ tswɩ bɩnasʋ ɩfʋ́n, tsʋn yɔ Siria ɔmátɔ́. Anɩlɛ́yɛkplɩ́ Tiro otsubúnɔ, tsúfɛ́ ɩnʋ́ bɛ́lɛ ntsusʋ-yibi ámʋtɔ atɔ́ nɩ́. 4 Anɩlɔ́tʋ akasɩ́pʋ́ akʋ ɩnʋ, anɩlétsiá amʋ́ wá nkensíénɔ́. Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́lɛ súná amʋ́ ɔbɛ́ɛ, Paulo máyɔ Yerusalem wúlutɔ. 5 Anɩ nkɛ lɔfʋn, anɩlɔ́tʋá anɩ ɔkpasʋ. Brɛ́á anɩdɛ́natɩ́ á, akasɩ́pʋ́ amʋ, amʋ́ aká pʋ́ amʋ́ abí fɛ́ɛ́ beyési anɩ ɔkpa alɩɩ yówie ɔpʋ ɔnɔ́. Ɩnʋ á, anɩ fɛ́ɛ́ anɩlɛ́da akpawunu bɔ́ mpáɩ. 6 Anɩlégyí nkla, anɩlówie ntsusʋ-yibi ámʋtɔ pʋ́ ayɔ́, amʋ́ ɛ́ beyinkí yɔ́ wóyí.

7 Anɩlɛ́dɩnká ɔpʋsʋ tsú Tiro alɩɩ bowie Ptolemai otsubúnɔ. Brɛ́á anɩlówie ɩnʋ á, anɩlɛ́yɛha ahógyipʋ ánɩ́ bʋbʋ ɩnʋ itsiá, anɩlétsiá amʋ́ wá ɛkɛwʋ́lɛ. 8 Ɔyɩ kɛhɛ a, anɩlɔ́kʋsʋ́ tsú ɩnʋ ba Kaesarea otsubúnɔ. Anɩlɔ́yɔswɩɩ́ Bulu asʋ́n ɔkan ɔdapʋ́ Filipo wóyí. Oyin ánfɩ gyí ahá abasíénɔ́ ámʋ́ʋ́ bɛlɛ Yerusalem bɛɛ, bʋtsáa ahandɛ agyʋ́má yɔ ámʋtɔ ɔkʋlɛ. 9 Filipo bʋ abi tsɩhɛ́ abaná, bʋmɔkʋ́yɔ́ ayin wá kɩ. Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ mʋ abi tsɩhɛ́ ánfɩ bʋgyi. 10 Anɩlégyí nkɛ kpalobí ɩnʋ. Ɛkɛ ɔkʋ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Agabo lótsu Yudea ɔmátɔ́ ba ɩnʋ. 11 Olenya bowie laa alɩ́ olotsu Paulo osíétɔ́ ɔfɛ́ klɩ́ mʋ onutó ɩbɩ pʋ́ mʋ ayabi. Mʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Alɩ́ Yudafɔá bʋbʋ Yerusalem bɛ́klɩ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔfɛ́ ánfɩ, pʋ́ mʋ wá ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ ɩbɩtɔ nɩ́.’ ”

12 Brɛ́á anɩlónu asʋ́n ánfɩ á, anɩa ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ɩnʋ ámʋ fɛ́ɛ́ anɩlókokóli Paulo anɩaa ɔmáyɔ Yerusalem. 13 Ɩnʋ Paulo lɛ́fɩtɛ́ anɩ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ́ mlɩdésú, mlɩlahá ɩwɩ lawú mɩ́ alɩ? Mɩ́ mʋ́ á, megyí klɩ́ ámʋ́ʋ́ bɛ́kɩklɩ́ɩ mɩ Yerusalem amʋ pɛ́ nalá ɩwɩ yáɩ́ há. Mboún nalá ɩwɩ yáɩ́ ánɩ́ nówu anɩ Wíe Yesu sʋ ɛ́.”

14 Paulo ɔnɔ́ lɔdʋn anɩ. Mʋ́ sʋ anɩlési mʋ tɔ́ɩ wa. Mʋ́ʋ́ anɩlɛ́blɩ́ anɩaa, “Ɩbá mʋ́tɔ́ alɩá anɩ Wíe déklé.”

15 Ɩ́nɩ ɔma a, anɩlɔ́kʋlá anɩ atɔ́ dʋ yɔ́ Yerusalem. 16 Anɩa Kaesareafɔ akasɩ́pʋ́ akʋ lɔ́yɔ ɩnʋ. Bɛkpa anɩ ya oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Mnason wóyítɔ́ bɛɛ, aswɩ́ɩ mʋ wá. Akasɩ́pʋ́ agyankpapʋ amʋtɔ ɔkʋlɛ ogyi, otsú Kipro ɔmátɔ́.

Paulo Yerusalem Wie

17 Brɛ́á anɩlówie Yerusalem ɩnʋ á, ahógyipʋ amʋ bɔhɔ anɩ atúu. 18 Ɔyɩ kɛhɛ anɩa Paulonyɔ anɩlɛ́yɛkɩ Yakobo. Ɔpasua ahandɛ amʋ fɛ́ɛ́ bɛba ɩnʋ. 19 Paulo lɔ́wa amʋ́ ɔnɔ́, ɔlɛbláa amʋ́ tógyítɔ́á Bulu latsʋn mʋsʋ bwɛ́ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔtɔ. 20 Brɛ́á bonu Paulo asʋ́n ánfɩ á, amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛkanfʋ́ Bulu. Mʋ́ʋ́ bɛbláa mʋ bɛɛ, “Opíó nu, Yudafɔ mpɩ́m-mpɩ́m ánɩ́ badámlí klʋntɔ fɛ́ɛ́ bʋdɛ Mose mbla ámʋtɔ kínkíínkín. 21 Támɛ akʋ babláa amʋ́ bɛɛ, fasúná Yudafɔ ánɩ́ bʋbʋ ɔmá bámbásʋ́ fɛ́ɛ́ fɛɛ, bʋmágyi Mose mbla ámʋsʋ. Ɔma ɛ́ á, fɛɛ bʋmátɩn amʋ́ abí keté, bʋmágyi anɩ amándɩ́ɛ́ ɛ́sʋ́. 22 Ɩbwɛ́bwɛ́ɛ́bwɛ́ á, ahá bónu ánɩ́ faba nfɩ. Nkálɩ abɔ́bwɛ tsú mʋ́ ɩwɩ? 23 Abɛ́bláa fʋ tɔ́á fʋbwɛ́ɛ. Ayin abaná akʋá bʋbʋ anɩtɔ baká ntam há Bulu. Ilehián ánɩ́ bɔ́gyʋráa ɩwɩ. 24 Kpa amʋ́ ya, amlɩyɔgyʋráa ɩwɩ. Ka amʋ́ atɔ yintáhɛ́ fɛ́ɛ́ ɩkɔ, mɛ́nɩ bɛ́kpa amʋ́ nwun. Ɩ́nɩ ɔbɛ́ha ahá fɛ́ɛ́ bɛ́bɩ ánɩ́ fʋtegyi Mose mbla ámʋsʋ. Ɩ́nɩ sʋ fʋ́ ɩwɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ bonu ámʋ ɩma mʋ́tɔ́. 25 Anɩlawánlɩ́n ɔwʋlʋ́ sɩ́sɩ́ ahógyipʋá bʋmegyí Yudafɔ dodo. Anɩlɔ́wanlɩ́n anɩaa, anɩlablɩ́ ánɩ́ bʋmágyi atogyihɛá bapʋ́há ɩkpɩ. Bʋmágyi obugya pʋ́ ɔbwɩá bapʋ́sa mɔ. Bʋmáwa atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n ɛ́.”

26 Mʋ́ sʋ brɛ́á ɔyɩ́ lɛkɛ a, Paulo lɛ́kpa ayin abaná ámʋ ya, mʋa amʋ́nyɔ bɔyɔ́gyʋráa ɩwɩ. Ɔlɔyɔ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ yɛ́blɩ́ ɛkɛá amʋ́ ɩwɩgyʋráa amʋ ɩbɔ́mɔ ɔnɔ́, ɔbɛ́ba bɔbɔ afɔdɩɛ há amʋ́tɔ́ okugyíɔkʋ.

Paulo Kɩtá Bulu Ɔtswɛ́kpa

27 Brɛ́á nkensíénɔ́ ámʋ ɩbá bɔfʋn a, Yudafɔ akʋá botsú Asia ɔmátɔ́ bowun Paulo Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ. Ɔdɔm amʋ́ʋ́ bʋbʋ wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ ámʋ fɛ́ɛ́ benya ɔblɔ́ Paulosʋ, bɛkɩtá mʋ. 28 Bɔsʋrá okitikíti bɛɛ, “Israelfɔ ayin, mlɩdalɩ ba oo! Oyin ámʋ́ʋ́ ɔna ɔdɛ ahá atɔ́ suná, yíntá amʋ́ agywɩɩn ámʋ nɩ. Mʋdɛ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ ɔmá ánfɩ, Mose Mbla pʋ́ Bulu ɔtswɛ́kpa amʋsʋ nɩ́. Alakpá Griikifɔ kʋ́ráá ba Bulu ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ nfɩ. Mʋ́ sʋ alapʋ́ ifin da ɔwankɩ́kpá amʋ.” 29 Bɛblɩ́ mʋ́ alɩ, tsúfɛ́ bowun Efesoyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Trofimo mʋa Paulo wúlu amʋtɔ dodo. Ɩ́nɩ sʋ bʋkɩ bɛɛ Paulo lɔ́pʋ oyin ámʋ yáa Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ.

30 Wúlu amʋtɔ fɛ́ɛ́ lɛda kpokiti. Ahá bɛdalɩ tsu amʋ́ wóyítɔ́ srɩ́ ba bɛkɩtá Paulo, bɛbɩtɩ́a mʋ dálɩ ɔtswɛ́kpa wunsɩnɛ́sʋ́ ɩnʋ, fin ɩban ámʋ. 31 Brɛ́á bʋdɛ mʋ da, bʋdekléá bɔ́mɔ mʋ a, ɔkʋ lɛ́yɛbláa Romafɔ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ ɔbɛ́ɛ, “Kpokiti ladá Yerusalem wúlutɔ.” 32 Ɩnʋnʋ ɔhandɛ amʋ lɛ́kpa ɩsá akɔpʋ́ ámʋ akʋ pʋ́ amʋ́ ahandɛ akʋ bɛsrɩ́ yɔ́ ɩnʋ. Ɔdɔm amʋ benya wun amʋ́ alɩ besi Paulo dá. 33 Ɔhandɛ amʋ lɛ́natɩ́ yɔ́tʋ Paulo, ɔlɛha mʋ ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɛkɩtá mʋ, wá mʋ ɩkan anyɔ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛfɩtɛ́ ahá ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Ma gyí oyin ánfɩ? Ntɔ alabwɛ́?” 34 Ɔdɔm amʋ bʋdɛ okitikíti, bʋdɛtɔtɔ́ɩ. Akʋ bɛɛ alɩ, akʋ ɛ́ bɛɛ alɩ. Okitikíti amʋ ɔnɔ́ lɔwa ɔnlɩn. Mʋ́ sʋ ɔhandɛ amʋ mɛ́bɩ ɔnɔkwalɩá ɩbʋ asʋ́n ámʋtɔ. Ɩ́nɩ sʋ ɔlɛha ɔbɛ́ɛ, bʋkpá Paulo ya ɩsá akɔpʋ́ ámʋ otsiákpá. 35 Brɛ́á bowie obu-ɔnɔ́ ɔdʋkpá á, ɔdɔm amʋ bʋdɛ ɩyɩn wa. Mʋ́ sʋ ɩsá akɔpʋ́ ámʋ botsu Paulo wá nkɔnkɔ. 36 Ahá ámʋ fɛ́ɛ́ bʋbuo Paulo, bʋdɛ okitikíti bɛɛ, “Mlɩha awuna mɔ mʋ! Mlɩha awuna mɔ mʋ!”

Paulo Ɩwɩ Ɔnɔ́lɛ

37 Brɛ́á bowie obu ámʋ ɔnɔ́, bɔ́dʋ wíé amʋ́ otsiákpá ɩnʋ á, Paulo lɛ́bláa ɔhandɛ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Nobwíí ɩpa, mbláa fʋ asʋankʋ.”

Ɔhandɛ amʋ lɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋtonú Griiki ɔblɩ́ɩ? 38 Mʋ́ sʋ megyí fʋ́gyí Egyipteyin amʋ́ʋ́ ɔlɛha kpokiti lɛda brɛ́ kʋtɔ, ɔlɛkpa ahá amɔpʋ́ mpɩ́m-na (4,000) buo ɩwɩ ya dimbísʋ́ ámʋ nɩ?”

39 Ɩnʋ Paulo lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Yudayin ngyi mɩ́ mʋ́. Tarso ánɩ́ ɩbʋ Kilikia ɔmátɔ́ bɔkwɩɩ́ mɩ́. Megyí wúlubitɔ notsú. Nobwíí ɩpa, ha mɩ́ ambla ahá ánfɩ asʋ́n.”

40 Ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lɛ́ha mʋ ɔkpa. Mʋ́ sʋ Paulo lɛ́yɛlɩɩ́ obu-ɔnɔ́ ɔdʋkpá ɩnʋ, bwɛ́ ahá ámʋ ɩbɩ bɛ́kasʋ. Ɩnʋ lɔ́tɔ diin. Mʋ́ʋ́ Paulo lɛ́bláa amʋ́ asʋ́n Hebri ɔblɩ́tɔ ɔbɛ́ɛ,

22

1 “Mɩ́ asɩ́, apíó aba, mlɩyaa asʋ mɩ́ anlɛ mɩ́ ɔnɔ́ amlɩnu.” 2 Brɛ́á bonu ánɩ́ Hebri ɔblɩ́tɔ Paulo dɛ́tɔɩ́ á, ɩnʋ lɔtɔ diin. Mʋ́ʋ́ Paulo lɔ́yɔ mʋ asʋ́nsʋ́ ɔbɛ́ɛ,

3 “Yudayin ngyi. Tarso wúlutɔ bɔkwɩɩ́ mɩ́ Kilikia ɔsʋlʋ́sʋ, támɛ Yerusalem nfɩ bɛyaɩ́ mɩ́. Gamaliel lósuná mɩ́ anɩ anáin mbla ámʋ wankláán. Nɔwa nsi Bulusúm ɩwɩ fɛ́ alɩá mlɩ ɛ́ mlɩdɛ́ mʋ súm ndɛ. 4 Ahá ánɩ́ bʋna anɩ Wíe ɔkpa ánfɩsʋ á, nɛdɩnká amʋ́sʋ́. Nɔmɔ akʋ kʋ́ráá. Nɛkɩtá amʋ́tɔ́ atsɩ mʋ́a ayin akʋ, kɩ́klɩ amʋ́ yɔ́twsɩ obu. 5 Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ amʋ fɛ́ɛ́ bɛ́talɩ́ gyi asʋ́n ánfɩ ɩwɩ adánsɩɛ. Amʋ́ wá nɔhɔ ɔwʋlʋ́ tsú pʋ́ nɛya apíó ánɩ́ bʋbʋ Damasko wúlutɔ, mɩ́ anyɛkɩtá alɩ ahá ámʋ wa amʋ́ ɩkan, pʋ amʋ́ ba Yerusalem, abʋbɩtɩ amʋ́ ɩsʋ.

Paulo Klʋntɔdamlí Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́

(Gyumagyihɛ 9:1-19; 26:12-18)

6 “Ɛkɛá nɔpʋ ɔkpa nɔyɔ́, nɛta Damasko wúlutɔ wie tá, ɩbɔ́bwɛ fɛ́ ɔpa dódúanyɔtɔ á, ɔtsáwʋlɛ pɛ́, wankɩ kʋá mʋ́ ɔnɔ́ ɩhɩ́ɛ́ bʋ ɔnlɩn, itsú ɔsʋ́sʋ́ lɔwankɩ́ wʋ́lɩ́ mɩ́sʋ́. 7 Mʋ́á nówun a, nda ɔsʋlʋ́tɔ. Ɩnʋ nonu ɔmɛ kʋ. Ɔmɛ amʋ lɛ́fɩtɛ́ mɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Saulo, Saulo, ntogyi sʋ́ fʋdɩn mɩ́sʋ́ alɩ?’ 8 Ɩnʋ nɛfɩtɛ́ mbɛ́ɛ, ‘Fʋ́ ma nɩ, Owíé?’ Mʋ́ʋ́ ɔmɛ amʋ lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ Yesu, Nasaretyin ámʋ́ʋ́ fʋ́dɩn mɩ́sʋ́ amʋ nɩ.’ 9 Mɩ́ aba ámʋ́ʋ́ mɩ́a amʋ́nyɔ anɩná ámʋ bowun wankɩ amʋ, támɛ bʋmonu asʋ́n ánɩ́ ɔmɛ amʋ dɛ́ mɩ́ bláa. 10 Nɛfɩtɛ́ mbɛ́ɛ, ‘Owíé, ntɔ mbwɛ́ɛ?’ Anɩ Wíe lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Kʋsʋ, afʋyɔ Damasko wúlutɔ. Bɛ́bláa fʋ tógyítɔ́á Bulu lahá fʋ́ ɔbɛ́ɛ fʋbwɛ́ɛ.’ 11 Wankɩ amʋ ɔnɔ́ bʋ ɔnlɩn. Mʋ́ sʋ mmɛtrá wun tɔtɔ. Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ aba ámʋ lɛ́kɩtá mɩ́ ɩbɩ, kpá mɩ́ ya Damasko wúlutɔ.

12 “Oyin ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Anania, otenyá Bulu ifú bʋ wúlu amʋtɔ. Otegyi Mose mbla ámʋsʋ wankláán. Mʋ́ sʋ Yudafɔ ánɩ́ bʋbʋ wúlu amʋtɔ fɛ́ɛ́ bʋtɛtɩ́ mʋ ɩdayilé. 13 Oyin ánfɩ lɛ́ba bɛlɩɩ́ mɩ́ ansɩ́tɔ́, bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Opíó Saulo, bwii ansíbi afʋkɩ atɔ́.’ Ɩnʋnʋ mɩ́ ansíbi lobwií, nowun mʋ. 14 Ɔlɛbláa mɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Anɩ anáin Bulu ámʋ lɛ́lɛ fʋ́ yáɩ́ ɔbɛ́ɛ, fʋbɛ́bɩ mʋ apɛ́, afʋbɩ mʋ Bi Yilé Ɔbwɛpʋ́ ámʋ, afʋnu mʋ ɔmɛ. 15 Tsúfɛ́ fɛ́ba begyi mʋ ɩwɩ adánsɩɛ, bláa ahá fɛ́ɛ́ asʋ́n ánɩ́ fonu pʋ́ mʋ́á fowun. 16 Ntɔ fʋtráa fʋgyo? Kʋsʋ kokoli anɩ Wíe, afʋha abʋbɔ fʋ́ asú, ɔfwɩ fʋ́ lakpan fɛ́ɛ́ lɛ.’

Paulo Bulu Asʋ́n Ɔkanda Ɔmátɔ́fɔtɔ

17 “Brɛ́á neyinkí yɔ́ Yerusalem wúlutɔ ndɛ mpáɩ bɔ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ á, nowun atɔ́. 18 Mʋ́tɔ́ á, nowun anɩ Wíe Yesu, ɔlɛbláa mɩ́ ɔbɛ́ɛ, ‘Wa ɔsa bwɛ, afʋdalɩ Yerusalem nfɩ. Tsúfɛ́ bʋmɔ́ɔhɔ fʋ́ adánsɩɛ ánɩ́ fégyi tsu mɩ́ ɩwɩ.’ 19 Ɩnʋ nɛbláa mʋ mbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ Wíe, amʋ́ onutó bʋyin ánɩ́ netsiá yɔ́ Yudafɔ ofíakpa yɛ́kɩtá ahá ánɩ́ bɔhɔ fʋ gyi, dá amʋ́, wá amʋ́ obu. 20 Bʋyin ánɩ́ brɛ́á bɔmɔ fʋ́ ɔdansɩyin Stefano a, mbʋ ɩnʋ. Nɛlɩɩ́ amʋ́ ɔma mbɛ́ɛ bʋmɔ́ɔ mʋ, nɔhɔ ámʋ atadɩɛ kʋ́ráá kɩ́tá.’ 21 Támɛ anɩ Wíe lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Natɩ, nɔ́wa fʋ́ fɔ́yɔ tsútsúútsú, ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ wá.’ ”

22 Ahá tsɔtsɔɔtsɔ amʋ bɛya asʋ nú Paulo asʋn blɩ́hɛ́ alɩɩ bɔtʋ brɛ́á ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, Bulu lɔ́wa mʋ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ wá. Ɩnʋ bɔsʋrá okitikíti kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, blɩ́ bɛɛ, “Mlɩlɛ mʋ ɩnʋ! Ɩma alɛá obétsiá ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ!” 23 Ɩnʋ bɔsʋrá okitikíti, nyá ɔblɔ́ wɔ́ɩ́ amʋ́ atadɩɛ tswɩ tsalɩ́fwɩ́, kpá ɩsɩ tswɩ wá afútɔ́. 24 Mʋ́ʋ́ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lɛ́bláa mʋ ahá ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkpa Paulo, amlɩpʋ mʋ ya mlɩ otsiákpá. Mlɩpɩtɩ mʋ atɔ́ ɔblɩ ɔnɔkwalɩ, abɩ tɔ́á sʋá ahá ámʋ bʋdɛ okitikíti sʋrá mʋ nwunsʋ alɩ.” 25 Brɛ́á bɛklɩ́ Paulo tá, bɛɛ abʋda mʋ a, ɔlɛfɩtɛ́ ɩsá ɔkɔpʋ́ ɔhandɛ ɔkʋá ɔlɩɩ́ mʋ wá ɔbɛ́ɛ, “Mbla lɛha ɔkpa ánɩ́ mlɩpɩ́tɩ Romayin oduá bʋmɔkʋ́gyi mʋ asʋ́n, há mʋ ɩpɔ́n atɔ́?”

26 Brɛ́á ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lónu asʋ́n ánfɩ á, ɔlɛyɛ́bláa mʋ ɔhandɛ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Fakle afʋsɛ wʋlʋ manta ɩwɩ. Sáa Romayin oyin ámʋ gyí oo!”

27 Mʋ́ʋ́ ɔhandɛ amʋ lɛ́ba Paulo wá, bɛfɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Bla mɩ, lɛ́lɛ́ Romayin fʋgyi?”

Paulo lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Romayin ngyi.”

28 Mʋ́ʋ́ ɔhandɛ amʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ mʋ́ á, ɩkɔ kpɔnkpɔntɩ nɛka asa nemlí Romayin.”

Támɛ Paulo lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ mʋ́ á, Romayin onutónutó ngyi.”

29 Ɩnʋnʋ ahá ámʋ́ʋ́ bɛɛ abʋfɩtɛ Paulo asʋ́n ámʋ fɛ́ɛ́ badásáɩ́n. Ifú lɛkɩtá ɔhandɛ amʋ onutó ó, brɛ́á ɔlɛbɩ ánɩ́ Romayin Paulo gyí asa alahá bawá mʋ ɩkan.

Paulo Yudafɔ Asʋ́n Agyípʋ́ Ansɩ́tɔ́ Lɩɩ́

30 Ɔyɩ kɛhɛ a, ɔhandɛ amʋ lékléá ɔbɛ́bɩ tɔ́á Paulo lɔ́bwɛ, sʋ́ Yudafɔ bʋdɛ asʋ́n kláa dɩnká mʋsʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɛha bɔwɔɩ́ Paulo lɛ́ ɩkan amʋtɔ, ɔlɛha bɛtɩ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ amʋ befia. Mʋ́ʋ́ ɔlɛha bɛkpa Paulo bɛlɩɩ́ amʋ́ ansɩ́tɔ́.

23

1 Paulo lótsu ansɩ́ kɩ Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ amʋ díín. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ apíó Israelfɔ, nyin mɩ́ klʋntɔ ánɩ́ mmɔkʋ́tsíá nkpa laláhɛ Bulu ansɩ́tɔ́ bɔtʋ ndɛ.” 2 Mʋ́ʋ́ igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn Anania lɛ́bláa ahá ámʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ mantáa mʋ amʋ ɔbɛ́ɛ, bʋdáa mʋ ɔnɔ́sʋ́. 3 Ɩnʋ Paulo lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ Bulu ɔbɛ́da. Fabwɛ́ ɩwɩ fɛ́ buntíiá bakpá mʋ́ afá futútú, fabetsiá asɩ fɛɛ fɔ́pʋ Mose Mbla gyi mɩ́ asʋ́n. Fʋdɛ ahá bláa fɛɛ bʋdá mɩ́ ansɩ́tɔ́. Fʋ́ mʋ́ megyí mbla ámʋ fatʋ́n a?”

4 Aha akʋá bʋlɩɩ́ mantáa Paulo bɛfɩtɛ́ mʋ bɛɛ, “Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn fʋdesia alɩ á?”

5 Paulo lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ apíó, mmeyín mbɛ́ɛ, mʋgyí Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn. Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, ‘Máblɩ́ ɔhá ánɩ́ ɔdɛ fʋ́ ɔmásʋ́ gyí ɩwɩ asʋn laláhɛ.’ ”

6 Brɛ́á Paulo lówun ánɩ́ Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ amʋtɔ akʋ bʋgyi Sadukifɔ, akʋ ɛ́ bʋgyi Farisifɔ á, ɔlɔsʋrá okitikíti asʋ́n ogyíkpá ɩnʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ apíó, mɩ́ ánfɩ nlɩɩ́ á, Farisiyin ngyi. Mɩ́ anáin ɛ́ á, Farisifɔ bʋgyi. Mɩ́ ɛ́ nohogyi ánɩ́ awupʋ́ bɛ́lakʋ́sʋ́. Mʋ́ ndɛblɩ́ sʋ bakpá mɩ́ ba asʋ́n ogyíkpá nfɩ nɩ́.”

7 Olenya blɩ́ alɩ pɛ́, ahá tsɔtsɔɔtsɔ amʋtɔ leye anyɔ. Farisifɔ ámʋ pʋ́ Sadukifɔ ámʋ bɔwa aba nwɛ́ɛngyí bɩ. 8 Tsúfɛ́ Sadukifɔ bʋtɛblɩ́ bɛɛ, kʋsʋ́ tsú afúlitɔ kʋkʋ má ɩnʋ. Bulu-abɔpʋ pʋ́ ɔŋɛ laláhɛ kʋkʋ ɛ́ ma ɩnʋ. Támɛ Farisifɔ mʋ́ bohogyi ánɩ́ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ bʋ ɩnʋ. 9 Ɩ́nɩ lɛ́ha nwɛ́ɛn amʋ ɔnɔ́ lɛhɩɛ wá ɔnlɩn. Mbla asunápʋ́á bʋgyi Farisifɔ bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ blɩ́ bɛɛ, “Anɩmɔ́kʋ́wun tsitsa kʋkʋ oyin ánfɩ ɩwɩ. Fíalɩ ɔŋɛ́ kʋ ntɛ́ɛ Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ lɛ́bláa mʋ.”

10 Nwɛ́ɛn amʋ ɔnɔ́ lɛhɩɛ wa ɔnlɩn, ideklé imli ɩkɔ́. Ɩnʋ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lénya ifú ánɩ́ bɔ́bwɛ tɩ́tɩ Paulo. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa ɩsá akɔpʋ́ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩwa ɔsa kpa Paulo ya mlɩ otsiákpá ɩnʋ.”

11 Mʋ́ onyé á, anɩ Wíe lɛ́bɛlɩɩ́ Paulo wá, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Wa klʋn! Alɩ ánfɩ fagyi mɩ́ ɩwɩ adánsɩɛ Yerusalem nfɩ á, alɩ kɛ́n fʋyégyi mʋ́ Roma wúlutɔ ɛ́ nɩ́.”

Paulo Mɔ Ɩwɩ Agywɩɩn Kɩtá

12 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, Yudafɔ ámʋ akʋ befia, kɩ́tá Paulo ɩwɩ agywɩɩn. Bɛka ntam bɛɛ nɩ́ bʋmɔkʋ́mɔ́ Paulo bʋméegyi atɔ́, bʋmóonu ntsu. 13 Ahá ámʋ́ʋ́ bɛka ntam amʋ bʋdʋn adʋana (40). 14 Bɔyɔ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ wá, yɛ́bláa amʋ́ bɛɛ, “Anɩlahɩ́ɛ́ ká ntam anɩaa, nɩ́ anɩmɔ́kʋ́mɔ́ Paulo anɩmɛ́ɛda tɔtɔ ɔnɔ́. 15 Mʋ́ sʋ tɔ́á anɩdéklé anɩaa fʋ́a Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ amʋ mlɩbwɛ́ɛ ha anɩ gyí, mlɩkɩ ansɩ́ wa abí sɩsɩ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ mlɩaa, ɔpʋ́ʋ Paulo ba, amlɩlanu mʋ asʋ́ntɔ́. Anɩladá ɩwɩsʋ anɩaa, obótsutsúa obowie nfɩ anɩlamɔ́ mʋ.”

16 Paulo mʋ bitɛpʋ ɔkʋ lónu asʋ́n ánfɩ fɛ́ɛ́. Mʋ́ sʋ ɔlɛsrɩ́ yɔ́ ɩsá akɔpʋ́ otsiákpá ɩnʋ yówi tsá Paulosʋ. 17 Ɩnʋ Paulo lɛ́tɩ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ ɔkʋ, bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Kpa ɔyasubi ánfɩ ya mlɩ ɔhandɛ wá. Ɔdɛ asʋankʋ, ɔbɛ́bláa mʋ.” 18 Ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lɛ́kpa ɔyasubi ámʋ ya amʋ́ ɔhandɛ wá, yɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Obu ɔdɩpʋ́ Paulo ɔbɛ́ɛ, nkpá ɔyasubi ánfɩ ba fʋ. Ɔdɛ asʋankʋ, ɔbɛ́bláa fʋ.”

19 Ɔhandɛ amʋ lɛ́kɩtá ɔyasubi ámʋ ɩbɩ, kpá mʋ yáa ɩtsɛ́tɔ́ yɛ́fɩtɛ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Amansʋ fʋbʋ ánɩ́ fɛ́bláa mɩ?”

20 Ɔyasubi ámʋ lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Yudafɔ ahandɛ babwɛ́ agywɩɩn bɛɛ bépina wa abí fʋ́ wá bɛɛ, fʋkpá Paulo ba obowun amʋ́ ɔkɛ, abʋlanu mʋ asʋ́n ámʋtɔ wankláán. 21 Támɛ máhɔ mʋ́sʋ́ gyi, tsúfɛ́ amʋ́ ayin ánɩ́ bʋdʋn adʋana (40) bɛɛ béŋaín ɔkpatɔ gyo Paulo, mɔ́ mʋ. Amʋ́ fɛ́ɛ́ baká ntam bɛɛ, tɔtɔ mɛ́ɛda amʋ́ ɔnɔ́, kpɛ́fʋn brɛ́á bamɔ́ mʋ. Fʋ́ nkʋlɛ bʋgyo séi ánɩ́ fótsulá kpá mʋ ba.”

22 Mʋ́ʋ́ ɔhandɛ amʋ lɛ́da ɔyasubi ámʋ ɔlá ɔbɛ́ɛ, “Máyɛ́bláa ɔhaa fɛɛ fawí asʋ́n ánfɩ tsá mɩ́sʋ́.” Olesi mʋ ɔkpa.

Paulo Lɛ Ya Kaesarea

23 Ɩnʋ ɔhandɛ amʋ lɛ́tɩ ɩsá akɔpʋ́ ahandɛ abanyɔ́, ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩlɛ ɩsá akɔpʋ́ lafanyɔ (200), mpɔnkɔsʋ adɩnkápʋ́ aduesienɔ́ (70) pʋ́ pɩ́a atswɩ́pʋ lafanyɔ (200) abʋkʋsʋ onyenɩ dokwebátɔ́ yɔ Kaesarea. 24 Mlɩha Paulo mpɔnkɔ, odɩnká amʋ́sʋ́ yɔ. Mlɩkpa mʋ, amlɩha mʋ oyowie ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Felike wá pisii.” 25 Ɔhandɛ amʋ lɔ́wanlɩ́n ɔwʋlʋ́ mántá mʋsʋ ɔbɛ́ɛ,

26 “Mɩ́ Klaudio Lisia dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ fʋ́, ɔmásʋ́ ogyípʋ́ onumnyampʋ Felike. Ndɛ fʋ́ itsiá ha. 27 Ndɛ fʋ́ ɩbɩ ha ánɩ́ Yudafɔ lɛ́kɩtá oyin ánfɩ, bʋdekléá bɔ́mɔ mʋ, támɛ mɩ́a ɩsá akɔpʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ anɩlɔ́yɔ́hɔ mʋ lɛ́ amʋ́ ɩbɩ. Tsúfɛ́ nonu ánɩ́ Romayin ogyi. 28 Ndeklé mbɛ́ɛ, nɛ́bɩ tɔ́á ɔlɔbwɛ. Mʋ́ sʋ nɔpʋ mʋ ya amʋ́ Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ ansɩ́tɔ́. 29 Ɩnʋ nowun ánɩ́ amʋ́ mbla ɩwɩ nwɛ́ɛn bʋdegyí. Mʋ́ sʋ ɔmɔkʋ́bwɛ́ lakpan kʋkʋá bɔ́mɔ mʋ, ntɛ́ɛ bɔ́wa mʋ obu. 30 Támɛ ɔkʋ laba bowi tsá mɩ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, Yudafɔ ámʋ akʋ babwɛ́ agywɩɩn bɛɛ bɔ́mɔ mʋ. Ɩnʋ́ nɔbwɛ agywɩɩn mbɛ́ɛ, nɔ́pʋ mʋ sɩ́sɩ́ fʋ́. Nabláa mʋ anyabá ámʋ ɛ́ mbɛ́ɛ bʋpʋ́ʋ amʋ́ asʋ́n ba fʋ. Nafʋn nfɩ. Nɛhá fʋ́ itsiá gyágyáágyá.”

31 Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɔbwɛ dɩ́nká amʋ́ ɔhandɛ asʋn blɩ́hɛ́sʋ. Onyé-onyé ámʋ bɛkpa Paulo kɔnkɔɔnkɔn alɩɩ yówie Antipatri wúlutɔ. 32 Brɛ́á ɔyɩ́ lɛkɛ a, bɛha mpɔnkɔsʋ adɩnkápʋ́ amʋ bɛkpa mʋ yáa Kaesarea, ayabitɔ anatɩ́pʋ́ amʋ beyinkí yɔ́ amʋ́ otsukpá. 33 Brɛ́á mpɔnkɔsʋ adɩnkápʋ́ amʋ boyówie ɩnʋ a, bɔpʋ Paulo pʋ́ ɔwʋlʋ́ ámʋ wá ɔmásʋ́ ogyípʋ́ amʋ ɩbɩtɔ. 34 Ɔmásʋ́ ogyípʋ́ amʋ lɛ́kla ɔwʋlʋ́ ámʋ, ɔlɛfɩtɛ́ Paulo ɔbɛ́ɛ, “Nkʋ́nʋ yin fʋgyi?” Brɛ́á ɔlɛbɩ ánɩ́ Kilikia ɔmátɔ́ Paulo otsú á, 35 ɔlɛbláa Paulo ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ fʋ́ anyabá ámʋ bɛbá á, nónu fʋ́ ɔnɔ́ asʋ́n.” Ɩnʋ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, bʋpʋ́ʋ Paulo yɔwa Owíe Herode wóyítɔ́, abʋgyo mʋ ɩwɩ.

24

Paulo Ɔnɔ́tɩn

1 Nkenú ɔma a, igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn Anania mʋa Yudafɔ ahandɛ akʋ pʋ́ Mose mbla ɔbɩpʋ́ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Tertulo bɛba Kaesarea. Bɛbá bɛkla asʋ́n ánɩ́ bʋbʋ tsu Paulo ɩwɩ súná ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Felike. 2 Bɛtɩ Paulo bɛlɩɩ́. Mʋ́ʋ́ Tetulo lɛ́kla mʋ asʋ́n ɔbɛ́ɛ,

“Onumnyampʋ Felike, fahá iwilwii laba ɔmá ánfɩtɔ. Fʋ́ nyánsa lalá atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔ bwɛ́ anɩ ɔmá ánfɩtɔ. 3 Fʋ́ bwɛhɛ́ legyi anɩ ansɩ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́. Fʋ́dɛ́ atɔ́ bwɛ. 4 Mmedéklé mbɛ́ɛ néyintá fʋ́ brɛ́ tsɔtsɔ. Mʋ́ sʋ nokókóli fʋ, nya klʋn ha anɩ, afunu anɩ asʋ́n tinbí ánfɩ. 5 Anɩlawun ánɩ́ atɔ́ oyintápʋ́ oyin ánfɩ gyí. Ɔtɛhá kpokiti tɛdá Yudafɔtɔ ɔyɩ́tɔ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á ɔtɔyɔ́. Ɔtráa ogyi Nasaret ɔpasua ámʋ Bulu igyí ɔhapʋ́. 6-7 Alakle ɔpʋ ifin da Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ, asa ɔkláa ogyá anɩlɛ́kɩtá mʋ. * 8 Nɩ́ fʋ́ onutó fɛfɩ́tɛ́ mʋ a, fówun ánɩ́ asʋ́n ánfɩ anɩdɛ́blɩ́ tsú mʋ ɩwɩ ánfɩ fɛ́ɛ́ bʋ mʋ́tɔ́ ntɛ́ɛ ɩma mʋ́tɔ́.” 9 Ɩnʋ ámʋ fɛ́ɛ́ botsulá mʋ́sʋ́ bɛɛ, asʋ́n ámʋ́ʋ́ alablɩ́ ámʋ bʋ mʋ́tɔ́.

Paulo Ɔnɔ́lɛ Felike Ansɩ́tɔ́

10 Ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Felike lɔ́bwɛ Paulo ɩbɩ ɔbɛ́ɛ, ɔlɛ́ mʋ ɔnɔ́. Ɩnʋ Paulo lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Nyin ánɩ́ fʋdɛ asʋ́n gyí ɔmá ánfɩtɔ ɩlawá ɔpá. Ɩ́nɩ sʋ ɩbʋ mɩ ɔdwɛ ánɩ́ nɛ́lɛ mɩ́ ɔnɔ́ fʋ́ ansɩ́tɔ́. 11 Nobwíí ɩpa, fɛ́talɩ́ fɩ́tɛ́ nú ánɩ́ ɩbʋ mʋ́tɔ́á nɔyɔ Yerusalem yósum Bulu, ɩmɔkʋ́dʋn nkɛ dúanyɔ. 12 Mɩ́ anyabá ánfɩ bʋmowun mɩ́a ɔhaa agyi nwɛ́ɛn Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ. Bʋmowun mɩ́ anha kpokiti ɩda Yudafɔ ofíakpa kʋkʋ ntɛ́ɛ ɔtɩnɛtɩnɛ wúlu amʋtɔ. 13 Bʋma asʋansʋá bɔ́pʋgyi adánsɩɛ ánɩ́ amʋ́ asʋ́n ánfɩ bʋ mʋ́tɔ́. 14 Támɛ natsúlá ánɩ́ ntosúm anɩ anáin Bulu tsʋn anɩ Wíe Ɔkpa ámʋ́ʋ́ bʋdɛ mʋ́ tɩ ɔpasua laláhɛ amʋsʋ. Nɔhɔ Mose Mbla ámʋ pʋ́ mʋ́á Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ bɔwanlɩ́n tswɩ ɛ́ fɛ́ɛ́sʋ́ gyi. 15 Ndɛ ɔkpa kɩ́ɩ fɛ́ alɩá amʋ́ ɛ́ bʋdɛ ɔkpa kɩ́ɩ ánɩ́ Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a aha yilé pʋ́ aha laláhɛ fɛ́ɛ́ tsú afúlitɔ ɛkɛ kʋ́. 16 Ɩ́nɩ sʋ ntɔbɔ́ mbɔ́dɩ́ ánɩ́ mɩ́ klʋn méetsiá há mɩ́ pɔ́n Bulu mʋa anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́ brégyíbrɛ́.

17 “Ɩ́nɩá nɛdalɩ Yerusalem ɩlawá ɔpá á, nayínkí ba ɩnʋ, napʋ́ atokiehɛ́ nɛbá mɩ́ ahá abʋpʋha ahiánfɔ, mɩ́ anha Bulu igyí. 18 Mʋ́ ɔbwɛkpá mbʋ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ. Brɛ́á nɔgyʋráa ɩwɩ tá amándɩ́ɛ́ ámʋ ɔnɔ́ á, bɛba bɔtʋ mɩ́ ɩnʋ. Megyí mɩ́a ɔdɔm kʋkʋ lɔ́yɔ ɩnʋ. Kpokiti kʋkʋ ɛ́ mɛda ɩnʋ. 19 Yudafɔ akʋ botsu Asia ɔmátɔ́ ba bʋbʋ ɩnʋ. Nɩ́ nɔbwɛ ɩtɔ laláhɛ kʋ á, tɛkɩ amʋ́ kʋ́ráá ɔbɛ́ba bɛbláa fʋ, mɩ́a amʋ́nyɔ abɛ́blɩ́ mʋ́. 20 Nɩ́ ɩbɔ́wa alɛ́ kʋ́ráá á, ha ahá ánfɩ onutó abʋblɩ tsitsa oduá Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ amʋ bowun mɩ́ ɩwɩ, brɛ́á bɔpʋ mɩ́ ya amʋ́ ansɩ́tɔ́. 21 Asʋn kua kʋlɛ pɛ́á nɔkplʋ́n blɩ́ brɛ́á nlɩɩ́ Yudafɔ asʋ́n agyípʋ́ amʋ ansɩ́tɔ́ gyí, ‘Mlɩdɛ́ mɩ́ asʋ́n gyí ndɛ, tsúfɛ́ nohogyi ánɩ́ awupʋ́ bɛ́lakʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ.’ ”

22 Ɩ́nɩá onumnyampʋ Felike yin anɩ Wíe ɔkpa ámʋ wankláán sʋ á, olotu asʋ́n ámʋ hɩ́ɛ́. Ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ Lisia ɔbá nfɩ á, nówun alɩá nɔ́mɔ asʋ́n ámʋ ɔnɔ́.” 23 Ɔlɛbláa ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ ámʋ ɔbɛ́ɛ, ogyóo Paulo ɩwɩ wankláán, ɔha mʋ otsia iwilwiitɔ. Ɔhá mʋ aba ɔkpa abʋkɩ mʋsʋ.

Paulo Felike Mʋa Mʋ Ka Drusila Ansɩ́tɔ́ Lɩɩ́

24 Nkɛ kpalobí kʋ ɔma a, Felike mʋa mʋ ka Drusila ánɩ́ ogyi Yudayintse bɛba. Felike lɛ́ha bɛyɛ́kpa Paulo ba, ɔlɔbɔtɔɩ́ tsú mʋ hógyi ánɩ́ ɔbʋ Kristo Yesutɔ ɩwɩ súná amʋ́. 25 Támɛ brɛ́á ɔdɛtɔɩ́ tsú yilébwɛ, ɩwɩsʋgyí pʋ́ Bulu asʋ́n ogyíkɛ́ amʋ́ʋ́ ɩbá ámʋ ɩwɩ á, ifú lɛkɩtá Felike. Mʋ́ sʋ ɔlɛbláa Paulo ɔbɛ́ɛ, “Kʋ yinki asa. Nenyá brɛ́ wankláán kʋ á, nɛ́latɩ́ fʋ́.” 26 Brɛ́ ámʋtɔ fɛ́ɛ́ Felike lɛ́kɩ ɔkpa ánɩ́ Paulo obódunká tɔkʋ bɛha mʋ ɔnɔ́. Mʋ́ sʋ ɩbʋ nʋ bʋ ɩnʋ á, alapina wa abí bayɛ́tɩ Paulo, mʋa mʋnyɔ batɔ́ɩ́.

27 Nfinyɔ ɔma a, Felike lɛ́natɩ́. Porkio Festo lébetsiá mʋ obíásʋ́. Ɩ́nɩá Felike déklé ɔbɛ́ɛ, mʋ asʋ́n ɩwá Yudafɔ ámʋ ɔdwɛ sʋ á, olesi Paulo wá obu nátɩ́.

25

Paulo Roma Owíe Ɔkpa Wá Yɔ

1 Ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Porkio Festo lébetsiá obíásʋ́ Kaesarea. Mʋ́ ɛkɛ sáásɩ́ a, ɔlɔdʋ yɔ́ Yerusalem. 2 Ɩnʋ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ akʋ bɔpʋ Paulo ɩwɩ asʋ́n yɔ́tswɩ mʋ ansɩ́tɔ́. 3 Bɔbwɛ agywɩɩn ánɩ́ bɔ́yɔwa obúun ɔkpatɔ, mɔ́ Paulo. Mʋ́ sʋ bɔyɔ́kʋlɩ́ Festo bɛɛ, ɔpʋ́ʋ Paulo ba Yerusalem. 4 Támɛ Festo lɛ́bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Paulo da obu Kaesarea wúlutɔ dodo. Ɩmɔ́ɔwa ɔpá mɩ́ ɛ́ néyinkí yɔ́ ɩnʋ. 5 Mlɩha mlɩ ahandɛ amʋ akʋ abʋbuo mɩ yɔ ɩnʋ, abʋyɛblɩ́ tsitsa oduá alabwɛ́.”

6 Festo lɛ́trá tsiá Yerusalem nkekwé ntɛ́ɛ nkɛ dú asa oleyinkí yɔ́ Kaesarea. Olowie ɩnʋ á, ɔlɔwa bɔyɔ́pʋ Paulo ba, oletsiá asʋ́n ámʋsʋ ɔyɩ kɛhɛ. 7 Paulo lénya wíé ɩnʋ alɩ, ahandɛ amʋ́ʋ́ botsu Yerusalem ba amʋ bɛkafía mʋ, kla asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ dɩ́nká mʋsʋ. Támɛ bʋmɛtalɩ́ nyá tɔtɔ pʋ́súná ánɩ́ asʋ́n ámʋ ɩbʋ mʋ́tɔ́. 8 Mʋ́ʋ́ Paulo lɛ́lɛ mʋ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mmɔkʋ́tʋ́n Yudafɔ mbla kʋkʋ, ntɛ́ɛ bwɛ́ tɔkʋ pʋ́ ifin da Bulu ɔtswɛ́kpa amʋ ntɛ́ɛ pʋ́ lalahɛ kʋkʋ ɛ́ gyi Roma owíe dɛhɛn.”

9 Festo déklé ɔbɛ́ɛ mʋ asʋ́n ɩwá Yudafɔ ámʋ ɔdwɛ. Mʋ́ sʋ ɔlɛfɩtɛ́ Paulo ɔbɛ́ɛ, “Fʋdeklé fɛɛ fɔ́yɔ Yerusalem, mɩ́ anyegyi fʋ́ asʋ́n ɩnʋ?”

10 Paulo lɛ́lɛ mʋ́ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Roma Owíe Dɛhɛn asʋ́n ogyíkpá nlɩɩ́. Nfɩ́ ilehián ánɩ́ bégyi mɩ́ asʋ́n. Fʋ́ onutó fʋyin ánɩ́ mmɔkʋ́bwɛ́ Yudafɔ tɔtɔ. 11 Nɩ́ natʋ́n mbla, ilehián lowu á, mmɔkʋ́tin ɔkpa mbɛ́ɛ bʋmámɔ mɩ́. Támɛ nɩ́ asʋ́n ánfɩ Yudafɔ bablɩ́ dɩ́nká mɩ́sʋ́ anfɩ ma mʋ́tɔ́ á, ɔhaa má ɔkpa ánɩ́ ɔbɔ́pʋ mɩ́ wá amʋ́ ɩbɩtɔ. Mʋ́ sʋ mʋ́ bʋpʋ́ʋ mɩ́ asʋ́n ya Roma Owíe Dɛhɛn onutó ogyi mʋ́.”

12 Ɩnʋ Festo mʋa mʋ ahandɛ bɔyɔ abrɩwa wá. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbɛbláa Paulo ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ onutó fɛɛ, Roma Owíe Dɛhɛn ogyíi fʋ́ asʋ́n. Mʋ́ sʋ abɔ́pʋ fʋ́ ya mʋ wá.”

Festo Agripa Paulo Ɩwɩ Asʋ́n Bláa

13 Nkɛ kʋ ɔma a, Owíe Agripa mʋa Berenike bɛba Kaesarea. Bɛbá bɛha Festo nwunkpa. 14 Betsiá ɩnʋ wá ɔpá. Mʋ́ sʋ Festo lɛ́bláa amʋ́ Paulo ɩwɩ asʋ́n. Ɔbɛ́ɛ, “Felike lɔ́wa oyin ɔkʋ obu nfɩ, olesi mʋ wá nátɩ́. 15 Brɛ́á nɔyɔ Yerusalem a, Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn pʋ́ Yudafɔ ahandɛ bɛba bɛblɩ́ asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ dɩ́nká mʋsʋ, bláa mɩ bɛɛ nháa mʋ ɩpɔ́n, abʋmɔ mʋ. 16 Támɛ nɛbláa amʋ́ mbɛ́ɛ, ‘Ɩma anɩ Romafɔ amándɩ́ɛ́tɔ́ ánɩ́ bɛ́ha ɔkʋ ɩpɔ́n, nkɛ́tɩ mʋa mʋ anyabá bafia gyi asʋ́n.’ 17 Mʋ́ sʋ ɛkɛá mɩ́a Yudafɔ ámʋ anɩlóbowie Kaesarea nfɩ á, mmesi wá obíátɔ́. Ɔyɩ kɛhɛ kótóó nɛha bɔyɔ́pʋ oyin ámʋ ba, netsiá asʋ́n ámʋsʋ. 18 Nkɩ mbɛ́ɛ mʋ anyabá ámʋ bénya tsitsa kʋ tsú mʋ ɩwɩ, támɛ bʋmenya. 19 Mboún amʋ́ Bulusúm pʋ́ Yesu ɔkʋá alawú tsʋn, támɛ Paulo ɔbɛ́ɛ, ɔtráa otsie nkpa ɩwɩ asʋ́n bʋdɛbɩtɩ́. 20 Mʋ́ sʋ mmowun alɩá nɔ́yɔ asʋ́n ámʋtɔ. Nɛfɩtɛ́ Paulo mbɛ́ɛ, obótsulá abʋyɔ Yerusalem, yégyi asʋ́n ámʋ ɩnʋ. 21 Támɛ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, mʋdekléá mʋ asʋ́n ɩyɔ́ Roma Owíe Dɛhɛn ansɩ́tɔ́. Mʋ́ sʋ nɛha bɔwa mʋ obu yɔ́fʋn brɛ́á nɔ́pʋ mʋ sɩ́sɩ́ Roma Owíe Dɛhɛn.”

22 Mʋ́ʋ́ Agripa lɛ́bláa Festo ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ ɛ́ ndeklé mbɛ́ɛ nónu asʋ́n ánfɩ tsú mʋ onutó ɔnɔ́tɔ́.” Festo lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔkɛ nɛ́ha bɔ́pʋ mʋ ba, ɔbɛlɛ asʋ́n ámʋtɔ suna fʋ́.”

Paulo Agripa Ansɩ́tɔ́ Lɩɩ́

23 Ɔyɩ kɛhɛ a, Agripa mʋa Berenike bɛhɩ́hɩɛ ɩwɩ, ɩsá akɔpʋ́ pʋ́ wúlu ahandɛ bobuo amʋ́ ba. Festo lɛ́ha bɛkpa Paulo ba ɩnʋ. 24 Mʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Owíe Agripa mʋa ahá ánɩ́ bafia nfɩ fɛ́ɛ́, mlɩlawun oyin ánfɩ ɔlɩɩ́? Yudafɔ ánɩ́ bʋbʋ nfɩ pʋ́ Yerusalem fɛ́ɛ́ bɔpʋ mʋ asʋ́n ba mɩ. Bɛɛ, mehián ánɩ́ ɔbɛ́trá tsiá nkpa. 25 Brɛ́á nɔyɔ asʋ́n ámʋtɔ á, mmowun tɔ́á alabwɛ́ sʋ bɔ́mɔ mʋ. Támɛ mʋ onutó ɔbɛ́ɛ, mpʋ́ʋ mʋ asʋ́n ya Roma Owíe Dɛhɛn. Mʋ́ sʋ nabwɛ́ agywɩɩn mbɛ́ɛ, nɛ́ha bɔ́pʋ mʋ ya. 26 Támɛ mmowun tsitsa kʋkʋ mʋ ɩwɩ ánɩ́ nɔ́wanlɩ́n mántá mʋsʋ bɔ́pʋ mʋ ya. Mʋ́ sʋ́ nakpá mʋ ba mlɩ ansɩ́tɔ́ nɩ́, títriu fʋ́ Owíe Agripa. Ndekléá atɛ́tɛ asʋ́n ámʋtɔ, ɔtɩ́nɛ́á ileyéyi a, mɩ́ anya asʋankʋ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mʋ. 27 Tsúfɛ́ nawun ánɩ́ ɩma alɛá bɔ́pʋ obu ɔdɩpʋ́ sɩ́sɩ́, bʋmɔwanlɩ́n tɔ́á alabwɛ́ mántá mʋsʋ.”

26

Paulo Ɩwɩ Ɔnɔ́lɛ Agripa Ansɩ́tɔ́

1 Mʋ́ʋ́ Owíe Agripa lɛ́bláa Paulo ɔbɛ́ɛ, “Nahá fʋ́ ɔkpa, kʋsʋ lɛ fʋ́ ɔnɔ́.” Paulo lótsu ɩbɩ fʋ́á, lɛ́ mʋ ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ,

2 “Owíe Agripa, nawun ánɩ́ ɔkláa lawá mɩ́ ogyá nlɩɩ́ fʋ́ ansɩ́tɔ́, ndɛ mɩ́ ɔnɔ́ lɛ tsú asʋ́n ánfɩ Yudafɔ bakla dɩnká mɩ́sʋ́ anfɩ ɩwɩ. 3 Mʋ́á ɩbʋ ansigyí kʋ́ráá gyí, fʋyin Yudafɔ amándɩ́ɛ́ pʋ́ tɔ́á bʋtegyi mʋ́ ɩwɩ nwɛ́ɛn fɛ́ɛ́. Ɩ́nɩ sʋ kókoli, nya klʋn afʋnu mɩ́ ɔnɔ́.

4 “Yudafɔ fɛ́ɛ́ bʋyin mɩ́ tsiátɔ́. Bʋyin alɩá nɔpʋtsíá mɩ́ ɔmátɔ́ tsú mɩ́ nyebitɔ pʋ́ alɩá nɔpʋtsíá Yerusalem wúlutɔ. 5 Amʋ́ fɛ́ɛ́ bʋyin mɩ dodoodo. Nɩ́ bʋdeklé a, amʋ́ onutó bɛ́talɩ́ bláa fʋ ánɩ́ Farisiyin ngyi wankláán. Farisifɔ ɛ́ bʋtegyi Yudafɔ Bulusúm mbla ámʋsʋ wankláán dʋn ɔpasua kugyíkʋ. 6 Tɔ́á sʋá ndɛ nlɩɩ́ nfɩ, fʋdɛ mɩ́ asʋ́n gyí gyí, ndɛ ɔkpa kɩ́ɩ ánɩ́ Bulu ɔbɔ́bwɛ dɩ́nká mʋ asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔlɛka mʋ́ ɩwɩ ntam há anɩ anáin amʋsʋ. 7 Anɩ abusuan dúanyɔ ámʋ fɛ́ɛ́ bɔpʋ ansɩ́ dɩ́nká ntam anfɩsʋ ánɩ́ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́ há amʋ́. Mʋ́ sʋ́ bʋdɛ Bulu súm ekekegyíɛkɛ nɩ́. Nanáin, ntam anfɩ sʋ́ Yudafɔ bʋdɛ asʋ́n kláa dɩnká mɩ́sʋ́ nɩ. 8 Ntogyi sʋ́ mlɩ Yudafɔ ánfɩ mʋ́ mlɩmɛ́tálɩ́ hógyi ánɩ́ Bulu ɔbɛ́talɩ́ kʋ́sʋ́a ahá tsú afúlitɔ?

9 “Tɛkɩ mɩ́ óó nohogyiá nɔ́bwɛ tógyítɔ́á nɛ́talɩ́ pʋ́tin Yesu Nasaretyin amʋ gyumagyihɛ ɔkpa. 10 Ɩ́nɩ gyí tɔ́á nɔbwɛ Yerusalem nɩ. Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bɛha mɩ́ túmi bɛɛ, nkɩ́ta Bulu ahá ámʋ tswɩ obu. Nɩ́ bɔ́mɔ amʋ́ ɛ́ á, mɩ́ ɛ́ ntotsúlá mbɛ́ɛ bʋmɔ́ɔ amʋ́. 11 Netsiá yɔ́ Yudafɔ ofíakpa kugyíkʋtɔ, ntɛhá bʋtɛkɩ́tá amʋ́, bɩ́tɩ́ amʋ́ ɩsʋ, hɩ́ɛ́ amʋ́ bʋtɛblɩ́ Yesu ɩwɩ abususʋ. Amʋ́ ɩwɩ ɔblɔ́ sʋ ntɛdɩ́nká amʋ́sʋ́ yɔ́ ɔmá bámbásʋ́ yɛ́kɩ́tá amʋ́, bɩ́tɩ́ amʋ́ ɩsʋ.

Paulo Ɩklʋntɔdamlí Ɩwɩ Asʋ́n

(Gyumagyihɛ 9:1-19; 22:6-16)

12 “Mʋ́ ɔkpa ɛkɛ ɔkʋ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bɛha mɩ́ nɔyɔ́ Damasko wúlutɔ yɔ́bwɛ nɩ́. 13 Brɛ́á nna ɔkpatɔ nɔyɔ́ á, Nanáin, ɩbwɛ fɛ́ ɔpa dódúanyɔtɔ, wankɩ kʋ lɔ́wankɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ wʋ́lɩ́ mɩ́sʋ́. Ɩlɔwankɩ́ dʋn owí. Ɩlɔwankɩ́ wʋ́lɩ́ mɩ́a mɩ́ aba ámʋ́ʋ́ anɩná ámʋsʋ. 14 Ɩnʋ anɩ fɛ́ɛ́ anɩlɛ́dɩda. Nonu ɔmɛ kʋ Hebri ɔblɩ́tɔ ɔbɛ́ɛ, ‘Saulo, Saulo, ntogyi sʋ́ fʋ́dɩn mɩ́sʋ́ alɩ? Ɩwɩ tɔ́ɩ fʋdɛwa.’ 15 Mʋ́ʋ́ nɛfɩtɛ́ mbɛ́ɛ, ‘Owíé, fʋ́ ma nɩ?’ Mʋ́ʋ́ anɩ Wíe lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ Yesu nɩ. Mɩ́sʋ́ fʋdɩn nɩ́. 16 Nabɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná fʋ́, mɛ́nɩ fɔ́bwɛ mɩ́ osúmpʋ́. Kʋsʋ, afʋyɛbláa ahá tɔ́á fawun tsu mɩ́ ɩwɩ ndɛ, pʋ́ mʋ́á nɛ́lɛ súná fʋ́. 17 Nɔ́kɔ hɔ fʋ tsú ahá ámʋ́ʋ́ ndɛ fʋ́ wa sɩ́sɩ́, bʋgyi fʋ́ onutó ahá Yudafɔ pʋ́ amʋ́á bʋmegyí Yudafɔ ɩbɩtɔ. 18 Fóbwií amʋ́ ansɩ́, bɛ́dalɩ tsu oklúntɔ ba wankɩtɔ. Fɛ́lɛ amʋ́ tsú Satan túmi asɩ ba Bulu wá, mɛ́nɩ obési amʋ́ lakpan kíé amʋ́, fówun bénya otsiákpá ahá ámʋ́ʋ́ Bulu latsʋn amʋ́ hógyisʋ bwɛ́ amʋ́ mʋ ahá amʋtɔ.’

Paulo Gyumagyihɛ Ɩwɩ Asʋ́n

19 “Nanáin Agripa, ɩ́nɩ sʋ nɔbwɛ dɩ́nká atɔ́ ámʋ́ʋ́ nowun itsú ɔsʋ́sʋ́ ámʋsʋ. 20 Gyankpapʋ a, nɔyɔ Damasko wúlutɔ. Mʋ́ ɔma a, nɔyɔ Yerusalem pʋ́ Yudea ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́. Nɔyɔ ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ ámʋ ɛ́ wá. Nɛyɛ́bláa amʋ́ mbɛ́ɛ, bʋsíi lakpan bwɛ, abʋdamli ba Bulu wá, abʋtsia tsiátɔ́ ánɩ́ ilosuná ánɩ́ badámlí klʋntɔ. 21 Ɩ́nɩ sʋ́ Yudafɔ ámʋ bɛkɩtá mɩ́ brɛ́á mbʋ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ bɛɛ bɔ́mɔ mɩ́ nɩ́. 22 Támɛ Bulu dɛ́ mɩ́ kpa alɩɩ bɔfʋn ndɛ. Mʋ́ sʋ́ nlɩɩ́ nfɩ ndɛ, ndɛ mlɩ nyebí-ahandɛ fɛ́ɛ́ tɔ́á nawun bláa nɩ. Asʋ́n ánɩ́ Mose mʋa Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ bɛblɩ́ bɛɛ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́ kɛ́n ndɛblɩ́. 23 Bɛɛ, ‘Ilehián ánɩ́ Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) obówun ɩwɩɔsɩn wú, mɛ́nɩ ɔbɔ́bwɛ ɔha gyankpapʋ ánɩ́ ɔbɔ́kʋsʋ́ tsú afúlitɔ. Ɔbɔ́pʋ wankɩ ba Yudafɔ pʋ́ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ ɛ́.’ ”

24 Brɛ́á Paulo lɛ́blɩ́ ɩ́nɩ á, ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Festo lɔ́kplʋn wa Paulo ɔbɛ́ɛ, “Paulo, fʋ́ nwun layíntá! Fʋ́ ɔwʋlʋ́bɩ dʋbɩdʋbɩ amʋ lahá fʋdɛ gbedé lɔ.”

25 Mʋ́ʋ́ Paulo lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Onumnyampʋ Festo, mmɛdɛ́ gbedé lɔ. Ɔnɔkwalɩ onutónutó ndɛ mlɩ bláa. 26 Nanáin Agripa yin asʋ́n ánfɩ fɛ́ɛ́ ɩwɩ. Nɛ́talɩ́ bláa mʋ faan. Nahogyi ánɩ́ megyí asʋn ŋaínhɛ́ igyi há mʋ, tsúfɛ́ bʋmɔbwɛ mʋ́ ŋáín. 27 Nanáin Agripa, fɔhɔ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋsʋ gyi? Nyin ánɩ́ fɔhɔ mʋ́sʋ́ gyí.”

28 Ɩnʋ Owíe Agripa lɛ́bláa Paulo ɔbɛ́ɛ, “Fahogyi fɛɛ fɛ́talɩ́ dámlí mɩ́ bwɛ́ Okristoyin brɛ́ tinbí ánfɩtɔ?”

29 Paulo lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Brɛ́ tinbí o, brɛ́ tsɔtsɔɔtsɔ o, mɩ́ mpáɩ ánɩ́ ndɛbɔ há Bulu gyí, fʋ́a ahá ánfɩ mlɩdɛ́ mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ nu ndɛ ánfɩ fɛ́ɛ́ mlɛ́ba bɔbwɛ fɛ́ mɩ́. Támɛ bʋmáwa mlɩ ɩkan anfɩ mʋ́.”

30 Ɩnʋ á, Owíe Agripa mʋa ɔmásʋ́ ogyípʋ́ Festo pʋ́ Berenike mʋa ahá ámʋ́ʋ́ bʋtsie ɩnʋ ámʋ fɛ́ɛ́ bɔkʋsʋ́ dálɩ. 31 Bɛyɛ́lɩɩ́ ɩtsɛ́tɔ́, amʋ́ wʋlɛwʋlɛ bʋdɛblɩ́ bɛɛ, “Oyin ánfɩ mɔ́kʋ́bwɛ́ tɔtɔá ilehián ha mʋ lowu ntɛ́ɛ mʋ obuwa.” 32 Mʋ́ʋ́ Owíe Agripa lɛ́bláa Festo ɔbɛ́ɛ, “Tɛkɩ nɩ́ oyin ánfɩ mɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, Roma owíe dɛhɛn kóún ogyíi mʋ asʋ́n á, tɛkɩ fɛ́talɩ́ sí mʋ.”

27

Paulo Pʋya Roma Wúlutɔ

1 Brɛ́á bɛblɩ́ alɩ tá á, bɛkɩtá agywɩɩn bɛɛ, abɔ́tsʋn ɔpʋsʋ yɔ́ Italia ɔmátɔ́. Bɔpʋ Paulo mʋa obu adɩpʋ́ akʋ ɛ́ wá Romafɔ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ ɔkʋá bʋtɛtɩ́ mʋ Yulio ɩbɩtɔ. Ɔhandɛ anfɩ bʋ Roma Owíe Dɛhɛn Augusto ɩsá akɔpʋ́ ɔpasuatɔ. 2 Anɩlówie ntsusʋ-yibi kʋá itsú Adramitio fʋ́n, ɩyɔ́ ɔpʋ ɔnɔ́ awúluá ɩbʋ Asia ɔmátɔ́. Makedoniayin Aristarko, otsú Tesalonika amʋ ɛ́ bʋ anɩtɔ. 3 Ɔyɩ kɛhɛ a, anɩlɛ́lɩɩ́ Sidon ɔpʋ ɔnɔ́. Ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ Yulio lówun Paulo nwɛ, ɔlɛha mʋ ɔlɔyɔ mʋ aba wá, mɛ́nɩ bɛ́ha mʋ atɔ́á ibéhián mʋ. 4 Anɩlɔ́kʋsʋ́ tsú ɩnʋ, afú lefia anɩ ɔpʋ amʋsʋ. Mʋ́ʋ́ anɩlɔ́yɔtsʋn Kipro ɔsʋlʋ́ʋ awunso fʋ́n, tsúfɛ́ afú ámʋ mɛdɛ́tsʋ́ʋn ɩnʋ mʋ́. 5 Anɩlɔ́tsʋn ɔpʋsʋ yɔ́tsʋn Kilikia pʋ́ Pamfilia fʋ́nsʋ́ yówie Likia ɔsʋlʋ́sʋ, Mira wúlutɔ. 6 Ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lówun ntsusʋ-yibi kʋá itsú Aleksandria wúlutɔ ɩyɔ́ Italia ɔmátɔ́, ɔlɛlɛ anɩ wá mʋ́tɔ́.

7 Anɩdɩ́n ɔpʋ amʋsʋ pʋtɔɔ. Mʋ́ sʋ anɩlégyí nkɛ tsɔtsɔɔtsɔ ɔkpatɔ. Ilepian anɩ asa anɩlówie Knido. Afú ámʋ mɛ́ha anɩ ɔkpa. Mʋ́ sʋ anɩlɔ́pʋ yɔ́tsʋn mantáa Kreta ɔmá. Ɩnʋ á, anɩlɔ́pʋkplɩ́ tsʋn Salmone wúlu ɔsaasɩ́ fʋ́n. Tsúfɛ́ afú mɛdɛ́tsʋ́ʋn ɩnʋ mʋ́. 8 Ɩ́nɩá anɩlɔ́tsʋn ɔpʋ ɔnɔ́-ɔnɔ́ kʋ́ráá ó á, ilepian anɩ asa anɩlóbowie ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ “Otsubúnɔ Wankláán,” ɩbʋ mantáa Lasea wúlutɔ.

9 Nkɛ tsɔtsɔɔtsɔ lɔ́bɔtsʋn, nkɛá bʋtɔpʋ́klɩ́ ɔnɔ́ kʋ́lɩ́ lakpansikíé ɛ́ ɩlɔtsʋn. Nkɛ ámʋtɔ ɛ́ á, ɔpʋ amʋ ɩdɛda. Mʋ́ sʋ mʋ́sʋ́ tsʋn lɔwa ifú. Ɩ́nɩ sʋ Paulo lɔ́tɔɩ́ kplá amʋ́ ɔbɛ́ɛ, 10 “Mɩ́ awíé, nawun ánɩ́ nɩ́ anɩmɛ́kɩ wankláán anɩ ɔkpa ánfɩ natɩ́tɔ́ a, abɔ́hʋlɩ́ɩ atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔ. Megyí atɔ́ pʋ́ ntsusʋ-yibi ámʋ wʋlɛ, anɩ onutónutó ɛ́ abésin mʋ́tɔ́.” 11 Támɛ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ amʋ lɔ́hɔ ntsusʋ-yibi ámʋtɔ ɔhandɛ pʋ́ mʋ wie asʋ́n sí Paulo. 12 Ɩ́nɩá otsubúnɔ ɩnʋ ɩma alɛá abétsiá ɩnʋ nyankpʋtswíebɩ sʋ á, amʋ́tɔ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɛblɩ́ bɛɛ abɛ́natɩ́ ɩnʋ. Amʋ́ ansɩ́ dɩn ánɩ́ abóyówie Foinike, igyi Kreta otsubúnɔ, ɩbʋ owí ɔkplɩ́wíékpá fʋ́n, tsíá ɩnʋ nyankpʋtswíebɩ amʋ.

Atsufú Kpɔnkpɔntɩ Ɔpʋsʋ Tsʋ́ʋn

13 Ɩnʋ afú kʋá itsú gyɔpɩsʋ lɔ́wa tsʋ́ʋn brɛʋʋ bɩ. Ɩ́nɩ sʋ ahá ámʋtɔ akʋ bosusúu ánɩ́ amʋ́ agywɩɩn ámʋ bɛ́kanáa. Mʋ sʋ bɛlatsú símpiá ɩtɛhá ntsusʋ-yibi tɛlɩ́ɩ́ tsukʋlɛ wá ntsusʋ-yibi ámʋtɔ, bɔpʋtsʋn Kreta ɔpʋ ɔnɔ́-ɔnɔ́. 14 Támɛ ɩmɔwa ɔpá kʋkʋ afú kpɔnkpɔntɩ kʋ lɔ́kʋsʋ́ tsú Kreta ɩfʋ́nsʋ́. Afú ámʋ dá gyí “Bɩnasʋ-owí-ɔdalɩkpa-afú.” 15 Afú ámʋ lébefia anɩ. Ɩ́nɩá anɩmɛ́talɩ́ sánkɩ́a ntsusʋ-yibi ámʋ sʋ á, anɩlési ɩwɩ há afú ámʋ, ɩlɔpʋ ntsusʋ-yibi ámʋ nátɩ́. 16 Ɩlɔpʋ mʋ́ srɩ́ yɔ́tsʋn mantáa ɔpʋ nsɩnɛ́ ɔsʋlʋ́ʋ kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Kauda asɩ. Ɩlɔwa ɔnlɩn asa bɛtalɩ́ tsú ɔklʋnbi ámʋ́ʋ́ bʋtɔpʋ́lɛ́ ahá ánɩ́ bʋdɛ ntsu wie, isian ntsusʋ-yibi ámʋ ɔma amʋ wá yibi ámʋtɔ. 17 Ɩnʋ ntsusʋ-yibi ámʋtɔ agyʋ́má ayɔpʋ́ bɛbɩtɩ́a ɔklʋnbi ámʋ wá ntsusʋ-yibi ámʋtɔ. Bɔpʋ ɔfɛ́ klɩ́ ntsusʋ-yibi ámʋ kínkíínkín, mɛ́nɩ ɩmɛ́ɛmaɩ́n. Benya ifú bɛɛ afú ámʋ ɩbɔ́tsʋan ntsusʋ-yibi ámʋ yówie Libia otsubúnɔ osublútɔ. Mʋ́ sʋ bɛlɛ tati ánɩ́ isian ntsusʋ-yibi ámʋsʋ, mɛ́nɩ ntsusʋ-yibi ámʋ bɛ́natɩ́ pʋtɔɔ. Mʋ́ óó á, afú ámʋ lɔ́tsʋan ntsusʋ-yibi ámʋ nátɩ́ ɔwʋnlɩ́nsʋ́. 18 Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, afú ámʋ ɔnɔ́ lɛhɩɛ́ wá ɔnlɩn. Mʋ́ sʋ bɔwa amʋ́ atɔ sʋráhɛ́ lɛ wá ɔpʋtɔ bɩ. 19 Ɔkɛ sáásɩ́ a, bɛlɛ ntsusʋ-yibi ámʋ ɩwɩ ntobí kugyíkʋá amʋ́ ɩbɩ lɛ́da wá ɔpʋ amʋtɔ. 20 Anɩtráa anɩmɛ́dɛ́ owí mʋ́a ntsrakpabi wúun nkɛ tsɔtsɔɔtsɔ, afú ámʋ ɔnɔ́ ɛ́ ɩtráa bʋ ɔnlɩn. Mʋ́ sʋ anɩ ansɩ́ mɛtrá dɩnká tɔtɔsʋ dʋn lowu.

21 Nkɛ tsɔtsɔɔtsɔ lɔtsʋn, ahá ámʋ bʋtráa bʋmɛdɛ́ atɔ́ gyí. Ɩnʋ Paulo lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ amʋ́ fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́, bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ awíé, tɛkɩ nɩ́ mlɩlónu mɩ́ ɔmɛ, anɩmɛ́natɩ́ Kreta otsubúnɔ a, tɛkɩ anɩmɔ́kʋ́ befia ipian, hʋ́lɩ anɩ atɔ́ alɩ. 22 Támɛ séi á, mbláa mlɩ amlɩnu. Mlɩwa klʋn, tsúfɛ́ anɩtɔ ɔkʋkʋ móowu, ntsusʋ-yibi ánfɩ wʋlɛ obéyintá. 23 Ígye onyé á, mɩ́ Buluá ntosúm lɔ́wa mʋ ɔbɔpʋ mɩ́ wá. 24 Ɔlɛbláa mɩ ɔbɛ́ɛ, ‘Paulo, mánya ifú. Ɩbwɛ́bwɛ́ɛ́bwɛ́ á, fɛ́lɩɩ́ Roma Owíe Dɛhɛn ansɩ́tɔ́. Bulu lawá awɩtɔlɛ há fʋ́. Mʋ́ sʋ alahɔ ahá ánfɩ fʋ́a amʋ́nyɔ mlɩná ánfɩ fɛ́ɛ́ nkpa.’ 25 Mʋ́ sʋ mɩ́ awíé, mlɩnya klʋn, tsúfɛ́ mɩ́ ansɩ́ dɩn ánɩ́ Bulu ɔbɛ́ha ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́ fɛ́ alɩá mʋ ɔbɔpʋ labɛbláa mɩ. 26 Támɛ ɩbwɛ́bwɛ́ɛ́bwɛ́ á, afú ámʋ ɩbɛ́da anɩ ya ɔpʋ nsɩnɛ́ ɔsʋlʋ́ʋ kʋsʋ.”

27 Ɛkɛ dúanasɩ onyé á, afú ámʋ bʋ mʋ́sʋ́ ɩdɛ anɩda yáa nsɩnɛ́ ɩnʋ ɔpʋá bʋ́tɛtɩ́ mʋ́ Adriasʋ. Mʋ́ ɔyɩ́nsɩnɛ́ á, ntsusʋ-yibi ámʋtɔ agyʋ́má ayɔpʋ́ bosusúu ánɩ́ anɩlatá ɔsʋlʋ́ʋ tʋ tá. 28 Mʋ́ sʋ bɔpʋ ɔfɛ́ kápʋ́ ɔpʋ amʋ oklú kɩ. Benya ayabi lafakʋlɛ adʋanyɔ (120). Brɛ́ kpalobí ɔma bɛtrá kapʋ́ mʋ́ kɩ a, benya ayabi adukwebá (90). 29 Ifú lɛkɩtá ntsusʋ-yibitɔ agyʋ́má ayɔpʋ́ ámʋ ánɩ́ abɔ́dʋ abʋtásʋ́. Mʋ́ sʋ bɛda asímpi ánɩ́ bʋtɔpʋ́kɩ́tá ntsusʋ-yibi lɩ́ɩ́ ana kɛ́kɛ́ síán mʋ́ ɔma, sí mʋ́ wá ɔpʋ amʋtɔ. Bokokóli Bulu bɛɛ ɔyɩ́ ɩkɛ́ɛ amʋ́. 30 Agyʋ́má ayɔpʋ́ amʋ akʋ bekleá bɛ́srɩ́ dalɩ ntsusʋ-yibi ámʋtɔ. Mʋ́ sʋ bɛkɩ ansɩ́ lɛ́ ɔklʋn kusubi ámʋ dɩ́nká ɔpʋ amʋsʋ hɩ́ɛ́ɛ́, fɛ́ símpi ámʋ bʋdɛpʋsíán ɔklʋn ámʋ ɔnɔ́sʋ́. 31 Támɛ Paulo lɛ́bláa ɩsá akɔpʋ́ ámʋ pʋ́ amʋ́ ɔhandɛ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ntsusʋ-yibi ámʋtɔ agyʋ́má ayɔpʋ́ bʋmetsiá mʋ́tɔ́ á, mlɩméenya nkpa.” 32 Mʋ́ sʋ ɩsá akɔpʋ́ amʋ bɛka ɔklʋn kusubi ámʋ ɔfɛ́ tɩn, há afú lɔtsʋan mʋ́ nátɩ́.

33 Ɔyɩ́ ɩbá bɛkɛ a, Paulo lóbwií ɩpa há amʋ́ fɛ́ɛ́ ɔbɛ́ɛ, bʋgyíi atɔ́. Ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Kwasieda anyɔ sɔ́ɔ́n nɩ́, atogyihɛ mɛdɩnká mlɩ ɔwɔ́lɩ. Mlɩmɔ́kʋ́gyi tɔtɔɔtɔ. 34 Nobwíí ɩpa há mlɩ, mlɩgyi atɔ́ ngya, mɛ́nɩ mlɩmóowu. Mlɩtɔ ɔkʋkʋ nwunsʋ-imi kʋlɛ kʋ́ráá mɔ́ɔfwɩ.” 35 Paulo lɔ́tɔɩ́ tá á, ɔlɛlɛ bodobodo ipín, dá Bulu ɩpán amʋ́ fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́, ɔlɛmaɩ́n kʋ wá gyí bɩ. 36 Ɩnʋ anɩtɔ okugyíɔkʋ lɔ́wa klʋn gyi atɔ́. 37 Anɩ ahá lafanyɔ aduesienɔ́-sie (276) bʋ ntsusʋ-yibi ámʋtɔ. 38 Brɛ́á amʋ́ fɛ́ɛ́ begyi atɔ́ alɩá bɛ́talɩ́ á, bɛlɛ ayó ámʋ́ʋ́ ɩbʋ ntsusʋ-yibi ámʋtɔ ámʋ fɛ́ɛ́ wá ɔpʋtɔ, há ntsusʋ-yibi ámʋ lɛta odwin.

Ntsusʋ-yibi Ámʋ Bwiebwíe

39 Brɛ́á ɔyɩ́ dɛkɛ́ a, agyʋ́má ayɔpʋ́ ámʋ bowun ánɩ́ ɔpʋ amʋ bámbi lowie ɔsʋlʋ́ʋ kʋsʋ, támɛ bʋmɛbɩ otsubúnɔ oduá igyi. Ɩnʋ bɔbwɛ agywɩɩn bɛɛ bɛ́kan ntsusʋ-yibi ámʋ ya ɩnʋ. 40 Mʋ́ sʋ bɛkakáa símpi ámʋ tɩntɩn wa ɔpʋtɔ. Bɛsankɩ́ ntsusʋ-yibi ámʋ mpaɩ ɛ́. Mʋ́ʋ́ botsu tati yílé ámʋ́ʋ́ isian ntsusʋ-yibi ámʋ ansɩ́tɔ́ ámʋ fʋ́á, fía afú ámʋ, bɔpʋ bɔyɔ́ ɔpʋ ɔnɔ́. 41 Támɛ ntsusʋ-yibi ámʋ lɔyɔ́dʋ ŋɛsɩsʋ, sin ɩnʋ, ɔpʋ amʋ lɛda wʋ́lɩ́ ɔklʋn amʋ ɔma máɩ́n-máɩ́n mʋ́.

42 Ɩsá akɔpʋ́ ámʋ bɔbwɛ agywɩɩn bɛɛ bɔ́mɔ obu adɩpʋ́ ámʋ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ ɔkʋkʋ mɛ́ɛpɩtɩ́ dalɩ, srɩ́. 43 Támɛ amʋ́ ɔhandɛ léklé ánɩ́ ɔbɔ́hɔ Paulo nkpa. Mʋ́ sʋ ɔmɛha amʋ́ ɔkpa ánɩ́ bʋmɔ́ɔ obu adɩpʋ́ ámʋ. Támɛ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔbɛ́talɩ́ á, otúu wie ɔpʋ amʋtɔ, ɔpɩtɩ dalɩ. 44 Ɔma a, ɔlɛha atráhɛ amʋ ɛ́ bɔdʋ dɩ́nká ntsusʋ-yibi ámʋ afʋnsʋ yówie ogbémgbesʋ. Amʋ́ fɛ́ɛ́ begyi mbla ámʋsʋ, bɔyɔ ogbémgbesʋ ɩnʋ.

28

Malta Wúlutɔ Asʋ́n

1 Anɩ fɛ́ɛ́ anɩlɛ́dɩnká ogbémgbe amʋsʋ. Ɔma asa anɩlɛ́bɩ ánɩ́ ɔpʋ nsɩnɛ́ ɔsʋlʋ́ʋ kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Malta nɩ. 2 Nyankpʋ détswíe, sʋ atsalɩ bʋ ɩnʋ. Támɛ ɩnʋ atsiápʋ́ amʋ begyi anɩ bʋalɛ dʋ́dá ogyá ɔpʋ ɔnɔ́ ɩnʋ há anɩ, anɩ fɛ́ɛ́ anɩlétsiá mʋ́ asɩ. 3 Paulo lɛ́kpa ngyayibí ɔbɛ́ɛ amʋpʋwa ogyá ámʋtɔ. Sáa ɩbɛ bʋ mʋ́tɔ́. Ogyá ámʋ okunkúu sʋ ɩbɛ ámʋ lɔ́tswɩ yi Paulo ɔbɩwɛtɔ. 4 Brɛ́á ɩnʋ atsiápʋ́ amʋ bowun ánɩ́ ɩwɔ ámʋ yí mʋ a, bɛbláa aba bɛɛ, “Ahá ɔmɔpʋ́ oyin ánfɩ gyí. Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ aladálɩ ɔpʋ amʋtɔ, támɛ anɩ ɔkpɩ ámʋ́ʋ́ ɔtɛbɩ́tɩ́ ɩsʋ ámʋ médékle ɔbɛ́ɛ otsía nkpa.” 5 Ɩnʋ Paulo lɔ́wʋnáa ɩbɩ, ɩwɔ ámʋ lɛ́kpa wíé ogyá, támɛ tɔtɔ mɔ́bwɛ Paulo. 6 Amʋ́ fɛ́ɛ́ besi bʋlɩɩ́ bʋdɛkɩ́ɩ. Bʋkɩ bɛɛ Paulo obópunyá, ntɛ́ɛ ɔbɛ́tɩn wu. Támɛ brɛ́á bɛlɩɩ́ wá ɔpá tɔtɔ mɛ́ba a, bɛladámlí amʋ́ agywɩɩn blɩ́ bɛɛ, “Ɔkpɩ ɔkʋ ɔhá ánfɩ gyí.”

7 Ɔhandɛ ɔkʋ bʋ ɔsʋlʋ́ʋ kʋ ɔpʋ nsɩnɛ́ ɩnʋ. Mʋ dá gyí Publio. Ɔlɔhɔ anɩ atúu, kpá anɩ ya mʋ wóyítɔ́, anɩlétsiá mʋ wá nkɛnsá kɛ́kɛ́. 8 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, owísó lakɩ́tá ɔhandɛ amʋ mʋ sɩ, mʋ ɩwɩtɔ latú; ɔda. Paulo lɛ́yɛkɩ mʋ, ɔlɔpʋ ɩbɩ dɩ́nká mʋsʋ bɔ́ mpáɩ há mʋ, ɩwɩ lɔwa mʋ ɔnlɩn. 9 Mʋ́ ɔma a, bɔpʋ alɔpʋá bʋbʋ ɔsʋlʋ́ʋ amʋsʋ fɛ́ɛ́ ba, Paulo lɛ́tsa amʋ́ ɩlɔ. 10 Anɩlétsiá ɩnʋ tsra asa, ɩnʋfɔ ámʋ bɔwa anɩ numnyam, kíé anɩ atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔ. Brɛ́á anɩdɛ́natɩ́ á, bɔpʋ atɔ́á ibéhián anɩ ɔkpatɔ fɛ́ɛ́ sí anɩ ɔkpa.

Roma Wúlutɔ Yɔ

11 Anɩlɔ́yɔ ɔpʋ ɔnɔ́ yótsu ntsusʋ-yibi kʋá ɩlatsíá ɩnʋ nyankpʋtswíebɩ amʋ fɛ́ɛ́. Itsú Aleksandria wúlutɔ. Besré atabí akʋá bʋgyi ɩkpɩ yi ntsusʋ-yibi ámʋ ansɩ́tɔ́. 12 Anɩlɛ́yɛlɩɩ́ ɔpʋ nsɩnɛ́ ɔsʋlʋ́ʋ kʋ otsubúnɔ, bʋtɛtɩ́ mʋ́ Sirakus, anɩlétsiá ɩnʋ nkɛnsá. 13 Tsú ɩnʋ á, anɩlóbomlí tsʋn bowie wúlu yílé kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Regiosʋ. Mʋ́ ɔyɩ kɛhɛ a, afú kʋ lɔ́wa tsʋ́ʋn bɩ tsu ayasɩ fʋ́n. Nkenyɔ́ ɔma a, anɩlóyowie otsubúnɔ kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Puteoli. 14 Anɩléfía ahógyipʋ akʋ ɩnʋ. Bokokóli anɩ bɛɛ, atsía amʋ́ wá nkensíénɔ́. Anɩlɔ́kʋsʋ́ tsú ɩnʋ á, anɩlɔ́yɔ Roma wúlutɔ. 15 Apíó ánɩ́ bʋbʋ Roma wúlutɔ bonu ánɩ́ abá. Mʋ́ sʋ amʋ́tɔ́ akʋ bɛba ibíá ogyíkpá, bʋtɛtɩ́ ɩnʋ Apia. Akʋ ɛ́ bɛba ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ Afɔɔ́ Ɔswɩɩ́kpá Asa, ɩbʋ ɔkpatɔ befia anɩ. Brɛ́á Paulo lówun amʋ́ á, mʋ ansɩ́ legyi, ɔlɛda Bulu ɩpán.

Bulu Asʋ́n Ɔkanda Roma Wúlutɔ

16 Brɛ́á anɩlóyowie Roma wúlutɔ á, Roma aban lɛ́ha Paulo ɔkpa ánɩ́ ɔbɛ́talɩ́ yétsiá ɔtɩ́nɛ́á odeklé, támɛ ɩsá ɔkɔpʋ́ ɔkʋ obógyo mʋ ɩwɩ brégyíbrɛ́.

17 Ɛkɛ sáásɩ́ a, Paulo lɛ́tɩ Yudafɔ ahandɛá bʋbʋ ɩnʋ fɛ́ɛ́ fia. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ apíó, ɩbʋ mʋ́tɔ́á mmɔpʋ lalahɛ kʋkʋʋkʋ gyi mɩ́ ɔmátɔ́fɔ, mmeyintá anɩ anáin amándɩ́ɛ́ kʋkʋ ɛ́. Támɛ anɩ ahandɛ ánɩ́ bʋbʋ Yerusalem bɛkɩtá mɩ́ ya Romafɔ. 18 Bɔyɔ mɩ́ asʋ́ntɔ́ á, tɛkɩ bekleá bési mɩ́, tsúfɛ́ bomowun tsitsa kʋkʋ mɩ́ ɩwɩ asa bɛɛ bʋmɔ́ɔ mɩ́. 19 Támɛ Yudafɔ ámʋ bʋmotsulá ánɩ́ bʋsíi mɩ. Amʋ́ bwɛhɛ́ sʋ nɔkʋlɩ́ ɔkpa mbɛ́ɛ, Roma Owíe Dɛhɛn onutó ogyíi mɩ́ asʋ́n. Megyí bɛɛ mbʋ mɩ́ ɔmá ɩwɩ asʋansʋ. 20 Mʋ́ sʋ natɩ́ mlɩ fia nɩ. Tsúfɛ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ Israelfɔ bʋdɛ mʋ ɔkpa kɩ́ɩ amʋ sʋ́ nda ɩkan anfɩtɔ.”

21 Amʋ́ ɛ́ bɛbláa Paulo bɛɛ, “Anɩmɔ́kʋ́hɔ ɔwʋlʋ́ kʋkʋ tsú Yudea ɔmátɔ́ tsú fʋ́ ɩwɩ. Anɩ apíó Yudafɔ ámʋtɔ ɔkʋkʋ ɛ́ mɔ́kʋ́tsú ɩnʋ bɛbláa anɩ asʋn laláhɛ kʋkʋ tsú fʋ́ ɩwɩ. 22 Támɛ ha anɩ abɩ fʋ́ agywɩɩn. Tsúfɛ́ anɩyin ánɩ́ ahá bʋtɛblɩ́ asʋn laláhɛ tsú Bulusúm ɔpasua ánfɩ fʋ́bʋ mʋ́tɔ́ ánfɩ ɩwɩ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́.”

23 Mʋ́ sʋ mʋa Yudafɔ ámʋ bɛhɩɛ ɛkɛá béfia. Ɛkɛ ámʋ lɔ́fʋn a, Yudafɔ tsɔtsɔɔtsɔ bɛba befia Paulo wóyí ɩnʋ. Paulo lɔ́tɔɩ́ kplá amʋ́. Ɔlɔpʋ Mose Mbla pʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ asʋn wanlɩ́nhɛ́ lɛ́ Bulu iwíegyí ámʋ ɩwɩ asʋ́ntɔ́ súná amʋ́ tsú nyankɩ pɔn owí. Ɔlɔbɔ mbɔ́dɩ́ ánɩ́ ɔbɛ́damlí amʋ́ abʋhɔ Yesu Kristo ɩwɩ asʋ́n ámʋsʋ gyi. 24 Amʋ́tɔ́ akʋ bohogyi, támɛ akʋ bʋmohogyi. 25 Amʋ́ wʋlɛwʋlɛ amʋ ɔnɔ́ mɔbwɛ kʋlɛ, bɔwa asʋ́n ámʋ prɩ́ɩ bɩ. Támɛ Paulo lɛ́trá bláa amʋ́ asʋn kua kʋlɛ asa bɛdasáɩ́n. Ɔlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́bláa mlɩ anáin ɔnɔkwalɩ amʋ tsʋn Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaiasʋ. Ɔbɛ́ɛ,

26 ‘Yɔ ahá ánfɩ wá afʋyɛbláa amʋ́ fɛɛ,

Bónu lánú, támɛ bʋmóonu mʋ́ asɩ.

Bɛ́kɩ lákɩ, támɛ bʋmɛ́ɛbɩ mʋ́.

27 Tsúfɛ́ klʋntɔ bʋ amʋ́ odwin.

Batílá asʋ, bun ansíbi ɛ́.

Nɩ́ megyí alɩ á, tɛkɩ bówun atɔ́

bónu asʋ́n,

amʋ́ agywɩɩn bóbwií.

Bɛ́damlí ba mɩ́ wá,

nɛ́tsa amʋ́ ɩlɔ.’ ”

28-29 Paulo lɔ́mɔ mʋ asʋ́n ɔnɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mʋ́ sʋ ndekléá mlɩbɩ́ɩ ánɩ́ Bulu nkpahɔ́ɔ asʋ́n ámʋ lawíé ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ ɛ́ wá dodo. Amʋ́ mʋ́ bɔ́hɔ asʋ́n ámʋ.”* 30 Paulo létsiá ɩnʋ nfinyɔ kɛ́kɛ́. Oletsiá mʋ onutó obu háɩhɛtɔ. Oletsiá hɔ afɔɔ́ ánɩ́ bɛba bɛsɩnáa mʋ fɛ́ɛ́. 31 Ɔlɔwa klʋn dá Bulu iwíegyí ámʋ ɩwɩ asʋ́n ɔkan, olosuná anɩ Wíe Yesu Kristo ɩwɩ asʋ́n ɛ́ ahá fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́. Ɔhaa métin mʋ ɔkpa.

* 1:12 Nfɔ-nyíbʋ igyi obubwí kʋá ɩbʋ mantáa Yerusalem, bʋtɛtɩ́ mʋ́ Olifbʋ.

* 8:36-37 Mʋ́tɔ́ yée 37 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Filipo lɛbláa mʋ ɔbɛ́ɛ “Nɩ́ fahɔ Kristo gyi tsú fʋ́ ɩklʋn fɛ́ɛ́tɔ́ a, nɛ́talɩ bɔ́ fʋ́ asú.” Ɔlɛbláa Filipo ɔbɛ́ɛ, “Ee, nahogyi mbɛɛ Yesu Kristo gyi Bulu mʋ Bi.”

* 15:33-34 15:34 Mʋ́tɔ́ yée 34 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Támɛ Silas mʋ́ lɔ́bwɛ agywɩɩn ánɩ́ obésin Antiokia ɩnʋ.

* 17:18 Epikuro ɔpasuatɔfɔ bʋgyi aha akʋá bʋtɛblɩ́ bɛɛ, ilehián ánɩ́ ansɩ́ bégyi anɩ. Fowú á, ɩlatá. Stoak ɔpasuatɔfɔ ɛ́ bɛɛ, mehián ánɩ́ ansɩ́ bégyi anɩ dʋbɩdʋbɩ, awɩrɛhɔ ɛ́ mákɩtá anɩ dʋbɩ.

* 19:19 Sika futútú mpɩ́m-aduenu (50,000) bɔ́bwɛ ɔbakʋ́lɛ nfí lafakʋlɛ-adʋasa (130) ɩkɔká.

† 19:24 Artemi gyí ɔkpɩ kpɔnkpɔntɩ ɔkʋ dá.

* 24:6-7 Ɩ́nɩ bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Anɩlɔ́bwɛ agywɩɩn ánɩ́ abɔ́pʋ anɩ onutó mbla gyi mʋ asʋ́n. Támɛ ɩsá akɔpʋ́ ɔhandɛ Lisia lɔ́pʋ mʋ túmi bɔhɔ mʋ lɛ́ anɩ ɩbɩtɔ. Mʋ́ ɔma a, ɔlɛbláa anɩ ɔbɛ́ɛ, apʋ́ mʋ asʋ́n ba fʋ.

* 28:28-29 Mʋ́tɔ́ yée 29 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Brɛ́á Paulo lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ tá á, Yudafɔ ámʋ bɔkʋsʋ́ nátɩ́, amʋ́ wʋlɛwʋlɛ bʋna bʋdɛ asʋ́n ámʋ nwɛ́ɛn gyí.

Romafɔ

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

Ɔwʋlʋ́á Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Romafɔ

1

1 Mɩ́ Yesu Kristo osúmbi Paulo dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ Romafɔ. Bulu lɛ́tɩ mɩ́ ɔbɛ́ɛ, mbɔ́bwɛ mʋ sumbí ɔyɔpʋ́. Ɔlɛlɛ mɩ́ yáɩ́ ánɩ́ nɛ́da mʋ asʋn wankláán ámʋ ɔkan.

2 Bulu lɛ́hɩɛ asʋn wankláán ánfɩ yáɩ́ tsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́sʋ dodoodo, bɔwanlɩ́n mʋ́ wá mʋ asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ. 3 Asʋn wankláán ámʋ ɩlɔtɔɩ́ tsú mʋ Bi, ogyi anɩ Wíe Yesu Kristo ɩwɩ. Anyánkpʋ́sa ɔkpasʋ á, ɔlɛlɩn Owíe Dawid abusuantɔ. 4 Bulu lɛ́lɛ súná ánɩ́ lɛ́lɛ́ mʋ Bi nɩ́. Ɔlɔtsʋn Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ túmitɔ kʋ́sʋ́a mʋ tsú afúlitɔ. Mʋgyí anɩ Wíe Yesu Kristo. 5 Ɩna mʋsʋ Bulu lawá awɩtɔlɛ lɛ́ mɩ́ mʋ sumbí ɔyɔpʋ́, mɛ́nɩ nɛ́kpa ɔmá bámbásʋ́fɔ bɔ́hɔ mʋ gyi, nú mʋ ɔmɛ. 6 Mlɩ Romafɔ ánfɩ Bulu latɩ́ ɔbɛ́ɛ, mlɩbɔ́bwɛ Yesu Kristo klɛ́ ɛ́ mlɩbʋ mʋ́tɔ́.

7 Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ Paulo ndɛ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩá mlɩbʋ Roma fɛ́ɛ́. Bulu lahɩ́ɛ́ dwɛ́ mlɩ, tɩ́ mlɩ, pʋ́ mlɩ bwɛ́ mʋ ahá. Ndɛ anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo kokóli mbɛ́ɛ, bʋgyíi mlɩ bʋalɛ, abʋha mlɩ iwilwii.

Paulo Bulu Ɩpánda

8 Gyankpapʋ a, nna Yesu Kristosʋ ndɛ mɩ́ Bulu ɩpán da mlɩtɔ okugyíɔkʋ nwunsʋ. Tsúfɛ́ mlɩ Kristo hógyi sʋ mlɩ dá dɛ ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́. 9 Napʋ́ mɩ́ klʋn fɛ́ɛ́ ndɛ Bulu súm tsʋn mʋ Bi Yesu ɩwɩ asʋn wankláán ɔkan ámʋ́ʋ́ ndɛda ámʋsʋ. Obégyi mɩ adánsɩɛ ánɩ́ ntɛkáɩ́n mlɩsʋ brégyíbrɛ́á ndɛ mpáɩ bɔ. 10 Ntetsíá kokóli mʋ ekekegyíɛkɛ mbɛ́ɛ, otsúla finki ɔkpa ha mɩ, antalɩ bɛsɩnáa mlɩ nkɛ ánfɩtɔ. 11 Tsúfɛ́ ɩdɩn mɩ́ ɔwɔ́lɩá mɩ́a mlɩnyɔ abéfia, mɛ́nɩ nɛ́bɛha mlénya Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ atokiehɛ́ ánɩ́ ɩbɔ́wa mlɩ ɔwʋnlɩ́n. 12 Mʋ́á ndɛblɩ́ gyí, nɩ́ nɛbá mlɩ wá á, mɩ́ hógyi bɔ́wa mlɩ ɔwʋnlɩ́n, mlɩ klɛ́ ɛ́ ɩbɔ́wa mɩ́ ɔwʋnlɩ́n.

13 Mɩ́ apíó, ndekléá nɛha mlɩ bɩ ánɩ́ nabwɛ́bwɛ́ɛ́bwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ nɛ́bɛsɩnáa mlɩ, támɛ tɔkʋ dɛ mɩ́ ɔkpa tíin bɔfʋn ndɛ. Ndekléá nɛ́ba ɩnʋ bɔtɔɩ́ kplá ahá, mɛ́nɩ bɔ́hɔ Yesu gyi, fɛ́ alɩá nahá ahá bahɔ mʋ gyi ɔmá bámbátɔ́. 14 Ɩ́nɩ gyí tɔ́á ilehián ánɩ́ nɔ́bwɛ ahá fɛ́ɛ́tɔ́ nɩ. Ilehián ánɩ́ nɔ́bwɛ mʋ́ Griikifɔ pʋ́ ɔblɩ́ɩ bámbá ablɩ́pʋ́, atɩansɩpʋ pʋ́ aha mimláhɛ fɛ́ɛ́tɔ́. 15 Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ ansɩ́ lapɛ́ ánɩ́ nɛ́bláa mlɩ ahá ánɩ́ mlɩbʋ Roma wúlutɔ ɛ́ asʋn wankláán ámʋ.

Bulu Asʋn Wankláán Ámʋ Túmi

16 Bulu asʋn wankláán ámʋ ɩma mɩ́ pɛ́lɩ. Tsúfɛ́ mʋ́gyí Bulu túmi ánɩ́ ɔdɛpʋhɔ ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ Kristo gyi nkpa nɩ́. Yudafɔ gyánkpá, asa ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ bʋbuo. 17 Tsúfɛ́ asʋn wankláán ámʋtɔ Bulu lɛ́lɛ alɩá ɔtɔbwɛ́ ɔha yilé ɔbwɛpʋ́ súná. Mʋ́ ɔsʋ́-asɩ fɛ́ɛ́ ɩlɩɩ́ hógyisʋ. Ɩ́nɩ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛblɩ́ nɩ́. “Ɔhá ánɩ́ mʋ hógyi sʋ Bulu latsú mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa obénya nkpa.”

Lakpan Ɔbwɛpʋ́ Ɔhagyíɔha Gyí Bulu Ansɩ́tɔ́

18 Bulu lɛ́lɛ mʋ ɔblɔ́ súná tsú ɔsʋ́sʋ́. Olenya ɔblɔ́ ahá ánɩ́ bʋtamanyá mʋ ifú, bʋdɛ lalahɛ bwɛ, bapʋ́ amʋ́ owuntɔlɩn bʋdɛ Bulu asʋ́n ánɩ́ igyi ɔnɔkwalɩ ɔkpa tíin. 19 Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ. Tsúfɛ́ tɔ́á ilehián ánɩ́ bɛ́bɩ tsú Bulu ɩwɩ ɩda amʋ́ ansɩ́tɔ́ dodo. Bulu onutó lɛ́lɛ mʋ́ ɔwan súná ámʋ. 20 Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ ɔhaa tamawun Bulu túmiá ɩtamatá pʋ́ alɩá ogyi. Támɛ tsú brɛ́á Bulu lɔ́bwɛ ɔyɩ́ ɔpá á, Bulu tsiátɔ́ meŋaín. Tsúfɛ́ mʋ atɔ bwɛhɛ́ lɛlɛ mʋ́ súná wankláán ánɩ́ ahá bɛ́talɩ́ wun mʋ́, pʋ́bɩ́ mʋ. Ɩ́nɩ sʋ ɔhaa má ɔnɔ́ kʋkʋ lɛ́. 21 Bʋyin Bulu, támɛ bʋmɔwa mʋ numnyam ánɩ́ iletsiá mʋ, bʋmɔpʋ ɩpán kʋkʋ ɛ́ há mʋ. Mboún tɔ́á ɩma asɩ bʋ́tɔgywɩ́ɩn tsu Bulu ɩwɩ. Bʋtamatráa nu mʋ asʋ́n ámʋ asɩ. Basin oklúntɔ. 22 Bʋtɛkɩ amʋ́ ɩwɩ bɛɛ bɛtɩn ansɩ́, támɛ bemimláa. 23 Basí Bulu ɔkɩankpapʋ amʋ tswɩ, yɔ́ bʋdɛ ɩkpɩ ánɩ́ bʋma nkpa súm. Bɔpwɛ amʋ́, ntɛ́ɛ sré amʋ́ fɛ́ nyankpʋsa ánɩ́ otowú, ntɛ́ɛ mbubwi, ntɛ́ɛ mbwɩ pʋ́ awɔ akʋ.

24 Ɩ́nɩ sʋ Bulu ladámlí ɔma há amʋ́, basí bʋdɛ atɔ laláhɛá bʋdeklé tsu amʋ́ klʋntɔ bwɛ, amʋ́a amʋ́ aba bʋdɛ ɩwɩ sʋpáa. 25 Bʋtamatráa hɔ Bulu ɔnɔkwalɩ amʋsʋ gyi. Asʋ́n ánɩ́ ɩma mʋ́tɔ́ mboún bʋdehógyi. Ɩ́nɩ sʋ bayɔ́ bʋdɛ Bulu atɔ bwɛhɛ́ mboún súm, sí atɔ́ fɛ́ɛ́ Ɔbwɛpʋ́ ámʋ onutó. Kanfʋ́ letsiá mʋ brɛ́ fɛ́ɛ́! Amen.

26 Amʋ́ bwɛhɛ́ ánfɩ sʋ Bulu lɛ́damlí ɔma há amʋ́, bʋna bʋdɛ hakpanla bwɛ. Amʋ́ atsɩ kʋ́ráá besi ayin wá dɩ, fɛ́ alɩá ɩda yaɩ́, amʋ́ wʋlɛwʋlɛ bʋda aba wá. 27 Alɩ kɛ́n ayin ɛ́ besi atsɩ wá dɩ fɛ́ alɩá bʋtɔbwɛ́ mʋ́ yáɩ́, bʋda aba wá nɩ́. Hakpanla anfɩ bwɛ sʋ Bulu lɛ́bɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ ánɩ́ lɛkanáa ha amʋ́, bʋdɛ mʋ́ wúun nɩ.

28 Ɩ́nɩá bakíná Bulu bɩ sʋ á, Bulu ladámlí ɔma há amʋ́, bʋdɛ asʋkpan susúu, bʋdɛ tɔ́á ɩma alɛá ɔha ɔbɔ́bwɛ bwɛ. 29 Lalahɛ sɔ́ɔ́n bʋ amʋ́tɔ́. Ɩkʋ gyí; lakpanbwɛ, opotsuawa, olu, ɔnsɩ́pɛ, ahámɔ, mblɩ́kpɛ́ɛ, ahámlɛ́, agywɩɩn laláhɛ bwɛ pʋ́ ahátsíi. 30 Ahá ɔnɔ́tɩn, Bulu asʋ́nkiná, atɔ́mábú, ɩwɩtsú, ɩwɩ adábi da. Lakpan ɔkpagyáa, akwɩɩ́pʋ́sʋ kʋsʋ́lɩ́ɩ́. 31 Bʋtamagywɩ́ɩn, bʋtamagyi amʋ́ asʋn blɩ́hɛ́sʋ. Bʋtamadwɛ́ ahá, bʋtamawun ahá nwɛ. 32 Ɩ́nɩá bʋyin ánɩ́ Bulu mbla ámʋ losuná ánɩ́ ɔhá ánɩ́ otsíá atsiábi anfɩ odu obówu óó á, megyí ɩ́nɩ ánfɩ nkʋlɛ bʋdɛbwɛ. Bʋtráa bʋdɛ lalahɛ abwɛpʋ́ ɛ́ atɛtɔ-ɔnlɩn wa dɩ́nká mʋ́sʋ́.

2

Bulu Tamakɩ Ɔha Ansɩ́tɔ́

1 Ɩ́nɩ sʋ fʋ́á fʋtsie fʋdɛ fʋ́ aba ɩlá lɛ, fʋma ɔnɔ́ kʋkʋ lɛ́ Bulu ansɩ́tɔ́. Tsúfɛ́ fʋdɛ akʋ ɩlá lɛ, támɛ fʋdɛ mʋ́ odu kɛ́n bwɛ. Mʋ́ sʋ nɩ́ fʋdɛ amʋ́ ɩlá lɛ á, ɩwɩ pɔ́n fʋ́dɛha. 2 Anɩyin ánɩ́ Bulu ɔbɛ́ha ahá ánɩ́ bʋdɛ ɩ́nɩ odu bwɛ ɩpɔ́n. Anɩyin ɛ́ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa. 3 Mʋ́ sʋ nɩ́ fʋ́dɛ ahá ɩlá lɛ lakpan ánɩ́ fʋ́ onutó fʋ́dɛbwɛ sʋ á, bɩ ánɩ́ Bulu ɛ́ ɔbɛ́ha fʋ́ ɩpɔ́n. Fʋmɛ́ɛtalɩ́ kɔlɩ dalɩ mʋ ɩbɩ. Ntɛ́ɛ fʋmeyín alɩ? 4 Bulu lalɛ́ mʋ yilé pʋ́ mʋ awɩtɔlɛ ɔwan súná fʋ́, alanyá klʋn há fʋ́, támɛ fʋmobu mʋ. Ntɛ́ɛ fʋmeyín ánɩ́ alɩá fɛ́damlí klʋntɔ yínkí ba mʋ wá sʋ alalɛ́ mʋ awɩtɔlɛ súná fʋ́? 5 Támɛ klʋntɔ bʋ fʋ odwin, asʋtɔ bʋ fʋ ɔnlɩn. Mʋ́ sʋ ɩsʋtɔbɩtɩ́ ánɩ́ ɩda gyo fʋ́ ɛkɛá Bulu Ɔnɔkwalɩpʋ obégyi asʋ́n ɩtráa démoní tsɩ́a. 6 Bulu ɔbɛ́ka ɔhagyíɔha ɩkɔ mʋ bwɛhɛ́ ɔnɔ́. 7 Akʋ bapʋ́ ansɩ́ dɩ́nká ánɩ́ bénya numnyam, ɩdayilé pʋ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Mʋ́ sʋ banyá klʋn bʋdɛ yilé bwɛ ekekegyíɛkɛ. Amʋ́ Bulu ɔbɛ́ha nkpa ánɩ́ ɩtamatá nɩ́. 8 Támɛ akʋá bʋbʋ ɔnsɩ́pɛ, bakíná ɔnɔkwalɩ amʋ pʋ́ yilébwɛ, bʋbuo lalahɛ mʋ́ á, Bulu ɔbɔ́pʋ ɔblɔ́ gyi amʋ́ asʋ́n, bɩ́tɩ́ amʋ́ ɩsʋ wankláán. 9 Asʋn wunhɛ mʋ́a ɩwɩɔsɩn bɛ́ba lalahɛ abwɛpʋ́ fɛ́ɛ́sʋ́. Ibégyankpá tʋ́ Yudafɔ, asa ɩbɔ́tʋ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ. 10 Támɛ Bulu ɔbɔ́wa yilé abwɛpʋ́ numnyam, há amʋ́ iwilwii, trá ha amʋ́ ayɛ. Obégyankpá há Yudafɔ, asa ɩbɔ́tʋ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ. 11 Tsúfɛ́ Bulu tegyi asʋ́n ɔnɔkwalɩsʋ, ɔtamakɩ ɔhaa ansɩ́tɔ́.

12 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋmeyín Mose Mbla ámʋ, bʋdɛ lakpan bwɛ ámʋ óó bɔ́fwɩ. Támɛ Bulu mɔ́ɔpʋ mbla ámʋ gyi amʋ́ asʋ́n. Ahá ámʋ́ʋ́ bʋyin mbla ámʋ asa bʋdɛ lakpan bwɛ ámʋ mʋ́ á, Bulu ɔbɛ́lɩɩ́ mbla ámʋsʋ há amʋ́ ɩpɔ́n. 13 Tsúfɛ́ megyí ahá ánɩ́ bʋyin Mose Mbla ámʋ asʋ́n da ɔkpa Bulu ansɩ́tɔ́. Mboún ahá ánɩ́ bʋtegyi mʋ́sʋ́. 14 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ bʋmeyín Mose Mbla ámʋ. Támɛ nɩ́ amʋ́ onutó bʋdɛ mbla ámʋsʋ gyí a, bʋdesuná ánɩ́ bʋyin yilé mʋ́a lalahɛ amʋ́ klʋntɔ. 15 Amʋ́ bwɛhɛ́ ánfɩ desuná ánɩ́ Bulu lɔ́wanlɩ́n mbla ámʋ dɩ́nká amʋ́ klʋnsʋ. Amʋ́ klʋn dɛ adánsɩɛ gyí ánɩ́ lɛ́lɛ́ bʋyin mʋ́. Tsúfɛ́ brɛ́ kʋtɔ á, amʋ́ agywɩɩn tɛhá amʋ́ ɩpɔ́n, brɛ́ kʋtɔ ɛ́ á, ɩtɛhá amʋ́ asʋ. 16 Alɩ kɛ́n ɩbɛ́ba ɛkɛ ámʋ́ʋ́ Bulu ɔbɔ́tsʋn Yesu Kristosʋ gyi tɔ́á ahá babwɛ́ ŋáintɔ ɩwɩ asʋ́n nɩ́. Alɩ́ Kristo ɩwɩ asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ ndɛ mʋ́ ɔkan da ámʋ idesuná nɩ́.

Yudafɔ Pʋ́ Mose Mbla

17 Fʋ́ fɛɛ Yudayin fʋgyi, fʋ́ ansɩ́ dɩn Mose Mbla ámʋsʋ, fʋ́dɛpʋ ɩbɩ sí kántɔ́ fɛɛ Bulu mʋ bi fʋ́gyi. 18 Fʋyin Bulu apɛ́, tsúfɛ́ fakásɩ́ Mose Mbla ámʋ. Mʋ́ sʋ fʋyin tɔ́á ɩbʋ alɛ́. 19 Fʋtɛkɩ fʋ́ ɩwɩ ansibi abwiepʋ́ ɔkpapʋ́, fʋ́gyi fɛ́ ɔkandɩ́ɛ há ahá ánɩ́ bʋmeyín Bulu, basin oklúntɔ. 20 Fʋ́ fɛɛ fʋgyi aha mimláhɛ ansɩ́ ɔtɩ́npʋ. Fɛ́talɩ́ súná ahá ánɩ́ bʋmeyín ɔlala tɔ́á ɩbʋ alɛ́. Tsúfɛ́ fatsúlá fɛɛ Mose Mbla ámʋ sʋ fabɩ́ tógyítɔ́, fabɩ́ ɔnɔkwalɩ kugyíkʋ ɛ́. 21 Támɛ ɩ́nɩá fʋ́dɛ ahá yilé suná á, ntogyi sʋ fʋmóosuná fʋ́ ɩwɩ mʋ́? Fʋdɛ ɔkan da bláa ahá fɛɛ bʋmáwi atɔ́, támɛ fʋ́ onutó fʋdewi? 22 Fɛɛ bʋmátɔ mbʋa, támɛ fʋdɛ mbʋa tɔ? Fɛɛ bʋmásum ɩkpɩ, támɛ fʋtowí ɔkpɩasɩ atɔ́. 23 Fʋtotsú ɩwɩ Mose Mbla ámʋ sʋ, támɛ fʋtɛpán mʋ́sʋ́. Ɩ́nɩ sʋ fʋdɛ Bulu kpɔɩ́. 24 Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ Yudafɔ bwɛhɛ́ sʋ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ bʋdɛ Bulu ɩwɩ asʋn laláhɛ blɩ́.”

25 Nɩ́ mlɩdɛ́ Bulu mbla ámʋsʋ gyí á, mlɩ ketétɩ́ɩn bʋ labi. Támɛ nɩ́ mlɩtamagyi mʋ́sʋ́ á, mlɩgyí fɛ́ ahá ánɩ́ bʋmɛtɩn keté. 26 Nɩ́ ɔkʋ mɛ́tɩn keté, ɔdɛ Mose Mbla ámʋsʋ gyí a, ogyi fɛ́ keté ɔtɩ́npʋ Bulu ansɩ́tɔ́. 27 Mlɩ Yudafɔ mlɩyin mbla ámʋ, tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n mʋ́ tswɩ mlɩ, bɛtɩn mlɩ keté ɛ́, támɛ mlɩtɛpán Mose Mbla ámʋsʋ. Mʋ́ sʋ ɔhá ánɩ́ ɔmɛtɩn keté kʋ́ráá, támɛ ɔdɛ mbla ámʋsʋ gyí ɔbɛ́lɛ mlɩ ɩlá. 28 Tsúfɛ́ megyí keté ɔtɩ́npʋ gyí Yudayin onutó. Ketétɩ́ɩn onutónutó bʋ ɩnʋ. Megyí ɔyʋlʋ́sʋ ketétɩ́ɩn kɛkɛ. 29 Nɩ́ ɔkʋ gyí Yudayin onutónutó á, mʋ klʋntɔ tósúná. Ketétɩ́ɩn onutó itsú klʋntɔ. Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ tɔ́bwɛ́ mʋ́, megyí mbla ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n tswɩ amʋsʋ gyí. Ɔhá ánɩ́ Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ ɩlɛtɩn mʋ keté á, Bulu onutó tɛ́kánfʋ́ mʋ, megyí nyankpʋsa.

3

1 Mʋ́mʋ́ labi mɔmʋ Yudafɔ bʋbʋ dʋn ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ? Ntɛ́ɛ labi mɔmʋ ketétɩ́ɩn bʋ? 2 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á labi ámʋ ɩhɩ́ɛ́ ɩtsɔ! Gyankpapʋ gyí, Bulu lɔ́pʋ mʋ klʋnsʋ asʋ́n wá Yudafɔ ɩbɩtɔ. 3 Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ amʋ́tɔ́ akʋ bʋmɔhɔ Bulu asʋ́n ámʋsʋ gyi. Támɛ amʋ́ tsiátɔ́ anfɩ odu ɩbɛ́talɩ́ há Bulu obési tɔ́á ɔlɛhɩɛ ánɩ́ ɔbɔ́bwɛ lóó? 4 Ɛkɛkɛɛkɛ! Megyí alɩ ígyi! Nɩ́ afunupʋ ahá fɛ́ɛ́ bʋgyi óó á, Bulu mʋ́ á, ɔnɔkwalɩpʋ ogyi. Igyi fɛ́ alɩá Owíe Dawid lɛ́bláa Bulu ɔbɛ́ɛ,

“Nɩ́ fɔtɔ́ɩ́ á, ahá bʋblɩ́ bɛɛ fʋ́ asʋ́n igyi ɔnɔkwalɩ.

Nɩ́ begyi fʋ́ asʋ́n ɛ́ á, bʋblɩ́ bɛɛ fʋ́ asʋ́n da ɔkpa.”

5 Nɩ́ anɩ tsiátɔ́ laláhɛ lalɛ́ Bulu tsiátɔ́ wankláán súná á, mʋ́mʋ́ nɩ́ ɔdɛ anɩ ɩsʋ bɩtɩ́ anɩ tsiátɔ́ laláhɛ sʋ á, nkálɩ abɛ́blɩ́? Abɛ́blɩ́ anɩaa, Bulu má ɔkpa bɩ́tɩ́ anɩ ɩsʋ? (Nyankpʋsa asʋn blɩ́hɛ́ ndɛblɩ́ á.) 6 Ɛkɛkɛɛkɛ! Ɩma mʋ́tɔ́ alɩ. Nɩ́ Bulu asʋ́n mɛda ɔkpa á, nkálɩ obégyi ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ asʋ́n?

7 Ɔkʋ ɔbɛ́fɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, nɩ́ mɩ́ ɔnɔkwalɩmáwá lalɛ́ súná ánɩ́ Bulu bʋ ɔnɔkwalɩ, ɩlatsú mʋ dá fʋ́á á, mʋ́mʋ́ ntɔ sʋ́ Bulu ɔbɛ́trá ha mɩ́ pɔ́n ɔbɛ́ɛ lalahɛ ɔbwɛpʋ́ ngyi? 8 Nɩ́ igyi alɩ á, mʋ́mʋ́ ntɔ sʋ́ anɩmɛ́ɛblɩ́ anɩaa, “Mlɩha abwɛ lakpan, fówun Bulu tsiátɔ́ wankláán ɩlɩn ɔwan?” Fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ akʋ bʋdɛ mɩ́ ɔnɔ́ tɩn bɛɛ, nna ndɛblɩ́ ámʋ. Bulu ɔbɛ́ha amʋ́ ɩpɔ́n alɩá ɩlɛkanáa.

Ɔhaa Mégyí Yilé Ɔbwɛpʋ́

9 Nkálɩ mɛɛ abɛ́blɩ́ pʋ́mɔ́ mʋ́ ɔnɔ́? Mʋ́ sʋ anɩ Yudafɔ anɩdʋn ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ ámʋ lóó? Ɛkɛkɛɛkɛ! Anɩmɔ́dʋn amʋ́ ɔkpagyíɔkpasʋ. Nablɩ́ bɔtsʋn mbɛ́ɛ, ɩkʋlɛ Yudafɔ pʋ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ ámʋ fɛ́ɛ́ bʋgyi. Tsúfɛ́ lakpan lagyi amʋ́ fɛ́ɛ́sʋ́. 10 Bulu asʋ́n lɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Ɔhaa asʋ́n mɛda ɔkpa Bulu ansɩ́tɔ́. Ɔbakʋ́lɛ kʋ́ráá mɛ́dalɩ mʋ́tɔ́.

11 Ɔhaa tamanú Bulu asʋ́n asɩ;

ɔhaa tamadúnká Bulu ɔkpa.

12 Amʋ́ fɛ́ɛ́ badámlí ɔma há Bulu,

ámʋ́ fɛ́ɛ́ bafwɩ́.

Yilé ɔbwɛpʋ́ ɔkʋkʋ má ɩnʋ. Ɔbakʋ́lɛ kʋ́ráá mɛ́dalɩ mʋ́tɔ́.”

13 Bulu asʋ́n ámʋ lɛ́trá blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Bʋtekle asʋkpan blɩ́.

Bʋtɔpʋ́ amʋ́ ɔnɔ́ mlɛ́ ahá.

Amʋ́ ɔnɔ́tɔ́ asʋn blɩ́hɛ́ tɔmɔ́ fɛ́ ɩwɔ elín.”

14 Bulu asʋ́n ámʋ lɛ́trá blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Ɩlwɩɩ́ pʋ́ asʋn-sɩnsɩ́n blɩ́ bʋtegyi dɩ.”

15 Ɔlɛtrá blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Ahámɔ ma amʋ́ ɔpá.

16 Ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á bʋna á, bʋdɛ ahá yintá, bʋdɛ ahá ipiantɔ wa.

17 Bʋmeyín ɔkpa ánɩ́ ɩtɔpʋ́ iwilwii ba.”

18 Bulu asʋ́n ámʋ kʋ ɛ́ lɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Bʋtamanyá Bulu ifú.”

19 Séi á, anɩyin ánɩ́ asʋ́ngyíasʋ́n ánɩ́ Mose Mbla ámʋ losuná á, ɩda ha Yudafɔ ámʋ́ʋ́ bɔpʋ mbla ámʋ há ámʋ. Mʋ́ sʋ ɔkʋkʋ méenya ɔkpa lɛ́ asʋansʋ ɔnɔ́ brɛ́á Bulu dɛ́ ahá fɛ́ɛ́ asʋ́n gyí. 20 Tsúfɛ́ Mose Mbla ámʋsʋ gyí mɛ́ɛtalɩ́ há ɔha ogyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́. Há mbla ámʋ ɩtɛhá anɩtɛbɩ́ ánɩ́ lakpan abwɛpʋ́ anɩgyí.

Alɩá Ɔha Tegyi Asʋ Bulu Ansɩ́tɔ́

21 Séi á, Bulu lasúná ɔkpa ánɩ́ ɔtɔtsʋn mʋ́sʋ́ há ɔha asʋ. Ɩmɛná Mose Mbla ámʋsʋ gyísʋ. Támɛ Mose Mbla ámʋ pʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ asʋn wanlɩ́nhɛ́ lɛ́blɩ́ ɔkpa ámʋ ɩwɩ asʋ́n yáɩ́. 22 Ɔkpa ámʋ gyí ɔkpa ánɩ́ Bulu tɔtsʋn há ɔha asʋ mʋ ansɩ́tɔ́ nɩ́. Yesu Kristo hógyisʋ Bulu tɔtsʋn hɔ ɔhagyíɔha. Ma fʋgyi o, ma fʋmegyí o, nkʋ́nʋ fotsú o, nkʋ́nʋ fʋmotsú o, ɔhaa mɔ́tsʋn ɔtsan Bulu ansɩ́tɔ́. 23 Tsúfɛ́ ahá fɛ́ɛ́ babwɛ́ lakpan. Mʋ́ sʋ bahʋ́lɩ Bulu numnyam. 24 Awɩtɔlɛ Bulu lawá há anɩ. Mʋ́ sʋ́ nyankpʋsa obégyi asʋ mʋ ansɩ́tɔ́ nɩ́. Awɩtɔlɛ anfɩ ɩna Kristo Yesusʋ. Mʋlɛ́ka nyankpʋsa nwunsʋ ɩkɔ. 25-26 Anyánkpʋ́sa bʋdɛ lakpan bwɛ tsú brɛ́ ɔpá, támɛ Bulu lénya klʋn há amʋ́, ɔmɛbɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ. Séi á, Bulu labɔpʋ Yesu bɔ́ afɔdɩɛ, pʋ́ mʋ obugya lɛ́ anɩ ɩwɩ mbusuo, mɛ́nɩ abɔ́tsʋn mʋ hógyisʋ nyá lakpansikíé. Bulu lɔ́bwɛ mʋ́ alɩ pʋ́súná ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa, mɛ́nɩ ibósuná nkɛ ánfɩtɔ ánɩ́ yilé ɔbwɛpʋ́ ogyi. Ototsú ahá ánɩ́ bɔhɔ Yesu gyi ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́.

27 Séi mɛ́, tɔkʋ bʋ ɩnʋá abótsu ɩwɩ mʋ́sʋ́? Tɔtɔ má ɩnʋ. Ntogyi sʋ́ anɩmɛ́ɛtalɩ́ tsú ɩwɩ? Mose Mbla ámʋ sʋ lóó? Ó-o! Anɩ hógyi sʋ anɩmɛ́ɛtalɩ́ tsú ɩwɩ. 28 Megyí atɔ wankláán ámʋ́ʋ́ Mose Mbla losuná anɩ bwɛ ámʋ sʋ anɩtegyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́. Ɩna Kristosʋ hógyisʋ abégyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́. 29 Yudafɔ nkʋlɛ Bulu ógyi? Megyí ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ mʋ́ Bulu ogyi? Ee! Amʋ́ ɛ́ amʋ́ Bulu nɩ́. 30 Bulu ɔkʋlɛ pɛ́ bʋ ɩnʋ. Mʋ́ sʋ ɩna hógyisʋ olotsulá ánɩ́ Yudafɔ asʋ́n da ɔkpa. Ɩna hógyi kɛ́nsʋ́ ɔlɔhɔ ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ ámʋ ɛ́ ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa. 31 Mʋ́ sʋ ilehián ánɩ́ abɔ́hɔ Yesu gyi, sí Mose Mbla ámʋsʋ hógyi lóó? Ɛkɛkɛɛkɛ! Megyí alɩ ígyi. Yesu hógyi tɛ́há anɩtɛkɩ́tá mbla ámʋtɔ kínkíínkín.

4

Abraham Ɩwɩ Asʋ́n Lasúná Alɩá Hógyi Bʋ Labi

1 Séi á, amansʋ anɩ Yudafɔ abɛ́blɩ́ tsú anɩ náin Abraham ɩwɩ? Ntɔ olowun tsu Bulu aháhɔ asʋ́n ánfɩ ɩwɩ? 2 Nɩ́ yilébwɛ sʋ́ Abraham légyí asʋ Bulu ansɩ́tɔ́ á, mʋ́mʋ́ ɔbʋ tɔ́á ɔbɔ́pʋtsú ɩwɩ, támɛ megyí Bulu ansɩ́tɔ́. 3 Nkálɩ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́? Ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Abraham lɔ́hɔ Bulu gyi. Mʋ́ sʋ Bulu lótsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa.” 4 Nɩ́ ɔkʋ ɔyɔ́ agyʋ́má á, bʋtɛká mʋ ɩkɔ. Megyí atokiehɛ́ ɩkɔká ámʋ gyí. Igyi tɔ́á ilehián ánɩ́ obénya tsú mʋ agyʋ́má yɔtɔ́. 5 Támɛ megyí ahá bwɛhɛ́ sʋ, mboún amʋ́ hógyi sʋ́ Bulu totsú amʋ́ ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa. Tsúfɛ́ Bulu tɛ́há lakpan abwɛpʋ́ ánɩ́ bɔhɔ mʋ gyi bʋtegyi asʋ mʋ ansɩ́tɔ́. 6 Owíe Dawid lɛ́blɩ́ oyúla asʋ́n ánfɩ kɛ́n dodo. Ɔlɔtɔɩ́ tsú ahá ánɩ́ Bulu mɛ́kɩ amʋ́ bwɛhɛ́ asa olotsu amʋ́ ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa ɩwɩ. Ɔlɔwanlɩ́n mʋ́ wá Bulu asʋn ámʋtɔ ɔbɛ́ɛ,

7 “Bulu layúlá ahá ánɩ́ alasí amʋ́ lakpan kíé amʋ́,

alagyʋ́ra amʋ́!

8 Ahá ámʋ́ʋ́ Bulu lasí amʋ́ lakpan kíé amʋ́, ɔmɛ́ɛtrá kaɩ́n mʋ́sʋ́ ámʋ bégyi ɔdwɛ!”

9 Keté atɩ́npʋ nkʋlɛ bʋ́ ɔdwɛgyí anfɩ́ Owíe Dawid dɛ́ mʋ́ ɩwɩ asʋ́n blɩ́ ánfɩ? Ó-o! Ahá ámʋ́ʋ́ bʋmɛtɩn keté ámʋ ɛ́ bʋbʋ mʋ́tɔ́. Kaɩn ánɩ́ anɩlakla asʋankʋ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ. Anɩa, “Abraham lɔ́hɔ Bulu gyi. Mʋ́ sʋ Bulu lótsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa.” 10 Brɛ́ mɔmʋ Bulu lótsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa? Ɔlɛtɩn keté asa lóó? Ɛkɛkɛɛkɛ! Bulu lótsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa dodoodo. 11 Ɔma-ɔma asa ɔlɛbɛtɩn keté pʋ́hɩ́ɛ mʋ nsʋ. Ilosuná ánɩ́ mʋ hógyi sʋ́ Bulu lótsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa. Ɩ́nɩ sʋ ogyi fɛ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋmɛtɩn keté, támɛ bɔhɔ Bulu gyi, Bulu lótsu amʋ́ ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa ámʋ. Mʋ́ sʋ ogyi amʋ́ fɛ́ɛ́ ɔsɩ́ nɩ́. 12 Ogyi keté atɩ́npʋ amʋ ɛ́ ɔsɩ́. Tsúfɛ́ megyí amʋ́ ketétɩ́ɩn sʋ, mboún amʋ́ Buluhógyi sʋ. Fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Abraham lɔ́hɔ Bulu gyi asa bɛtɩn mʋ keté ámʋ.

Tɔ́á Bulu Lɛ́hɩɛ Yáɩ́ Mʋ Ahógyipʋ

13 Bulu lɛ́hɩɛ Abraham mʋa mʋ abí-aná ánɩ́ ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́ ɩbɔ́bwɛ amʋ́ klɛ́. Megyí bɛɛ Abraham légyi Mose mblasʋ, sʋ Bulu lɛ́blɩ́ asʋ́n ánfɩ. Támɛ ɩ́nɩá ɔlɔhɔ Bulu gyi, Bulu ɛ́ lótsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́ sʋ. 14 Nɩ́ ahá ánɩ́ bʋdɛ Mose Mbla ámʋtɔ obégyi Bulu atɔ́ á, mʋ́mʋ́ ɔha Bulu hógyi igyi kpaalɩ. Bulu nhɩhɩɛ́ há ɔha ɛ́ ma labi kʋkʋ. 15 Tsúfɛ́ Bulu ɔblɔ́ mbla ámʋ tɛtɩ́. Támɛ nɩ́ mbla má ɩnʋ á, mblatʋn ɛ́ ɩma ɩnʋ.

16 Mʋ́ alɩ sʋ ɩna hógyisʋ ahá bɛ́talɩ́ nyá atɔ́á Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ há amʋ́. Atokiehɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔbɔ́pʋhá Abraham abí-aná ámʋ ɩbɛ́da amʋ́ ɩbɩ. Megyí ahá ánɩ́ bʋtegyi mblasʋ nkʋlɛ bʋ́, támɛ ahá ánɩ́ bɔhɔ Bulu gyi fɛ́ Abraham ɛ́. Tsúfɛ́ Abraham gyí anɩ fɛ́ɛ́ ɔsɩ́. 17 Fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Napʋ́ fʋ́ bwɛ́ ɔmá tsɔtsɔɔtsɔ ɔsɩ́ ámʋ. Abraham gyí anɩ fɛ́ɛ́ ɔsɩ́ Bulu ansɩ́tɔ́.” Tsúfɛ́ olohogyi ánɩ́ Bulu tɛ́há awupʋ́ nkpa, ɔtɛhá tɔ́á ɩma ɩnʋ yáɩ́ ɩtɛba mʋ́tɔ́ fɛ́ tɔ́á ɩbʋ ɩnʋ yáɩ́. 18 Brɛ́á tɔtɔ má ɩnʋá Abraham ɔbɔ́pʋ mʋ ansɩ́ dɩ́nká mʋ́sʋ́ á, ɔlɔhɔ Bulu gyi ánɩ́ ɔbɔ́bwɛ mʋ ɔmá tsɔtsɔɔtsɔ ɔsɩ́ alɩ ámʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ yáɩ́ ámʋ. Bulu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ abí-aná bɛ́klɛɩ́ fɛ́ ntsrakpabi.” 19 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Abraham lahɔ nfí lafakʋlɛ (100). Mʋ́ sʋ aladan tsʋn kwɩɩ́sʋ́. Alɩ kɛ́n mʋ ka Sara ɛ́ ɔkwɩɩ́púni lawú, ɔmɛ́ɛtrá kwɩɩ́ nɩ́. Oyin ɩ́nɩ fɛ́ɛ́, támɛ ɔmɛkpa mʋ hógyi ɔma. 20 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ ɔma a, omegyi nwɛ́ɛn ɔbɛ́ɛ, ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ mʋ amʋ ɩmɛ́ɛba mʋ́tɔ́. Mboún ɔlɛkɩtá mʋ hógyitɔ kínkíínkín, ɔlɛkanfʋ́ Bulu mʋ́ sʋ. 21 Tsúfɛ́ ɔhɩ́ɛ́ oyin ánɩ́ Bulu ɔbɛ́talɩ́ bwɛ́ ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ alahɩ́ɛ́ há mʋ amʋ. 22 Mʋ hógyi anfɩ sʋ́ Bulu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, mʋ asʋ́n da ɔkpa nɩ́. 23 Megyí mʋ nkʋlɛ sʋ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Bulu lótsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa.” 24 Anɩ ɛ́, anɩ sʋ bɔwanlɩ́n mʋ́. Nɩ́ anɩlɔ́hɔ Bulu gyi a, obótsu anɩ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa. Mʋgyí ɔhá ánɩ́ ɔlɔkʋsʋ́a anɩ Wíe Yesu tsú afúlitɔ. 25 Anɩ lakpan sʋ́ Bulu lɛ́ha bɛlɛ mʋ há bɔmɔ mʋ. Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ, mɛ́nɩ obótsu anɩ ɛ́ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa.

5

Ɩsʋgyí Bulu Ansɩ́tɔ́

1 Anɩ hógyi sʋ́ Bulu latsú mʋ́ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa. Mʋ́ sʋ anɩ Wíe Yesu Kristo lalá anɩa Bulunyɔ nsɩnɛ́. 2 Hógyi sʋ ɔkpa lafínkí há anɩ ngya. Ɩ́nɩá anɩ Wíe Yesu sʋ́ Bulu awɩtɔlɛ anfɩ laba anɩsʋ, anɩlapʋ́ hogyi nyá ɔlɩɩ́kpá ngya a, ɩhɩ́ɛ́ bʋ anɩ ɔdwɛ. Tsúfɛ́ anɩdɩ́n ansɩ́ ánɩ́ abébenya mʋ numnyam amʋ kʋ. 3 Ansɩ́ ɩtráa dɛ anɩ gyí ánɩ́ anɩdɛ́ ipian wúun. Tsúfɛ́ ipian tɛ́há anɩtɔwá nsi. 4 Nsiwa tɛhá anɩtɛbɩ́ tsíá alɩá ilegyi Bulu ansɩ́. Nɩ́ abɩ́ tsíá alɩá ilegyi mʋ ansɩ́ á, abɛ́dɩnká ansɩ́ mʋsʋ. 5 Ansɩ́ pʋdɩ́nká Bulusʋ mɛ́ɛha pɛ́lɩ mɛ́ɛkɩtá anɩ. Tsúfɛ́ Bulu lɔ́tsʋn Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ ɔlɔpʋhá anɩ ámʋsʋ pʋ́ mʋ ɔdwɛ wá anɩ klʋntɔ.

6 Brɛ́á anɩtráa anɩgyí lakpan abwɛpʋ́, anɩmá ɔwʋnlɩ́n á, Kristo lóbowu há anɩ lalahɛ abwɛpʋ́ brɛ́á Bulu onutó lɛ́hɩɛtɔ. 7 Nɩ́ ɔkʋ asʋ́n da ɔkpa kʋ́ráá á, ɩbɔ́wa ɔnlɩn asa ɔkʋ obótsulá wú há mʋ. Fíalɩ ɔha yilé mʋ́ á, ɔkʋ ɔbɔ́wa klʋn wú há mʋ. 8 Támɛ tɔ́á ilosuná ánɩ́ Bulu tɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ anɩ gyí, brɛ́á anɩgyí lakpan abwɛpʋ́ á, ɔlɛha Kristo lóbowu há anɩ. 9 Ɩna Yesu Kristo obugya amʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ asɩ ámʋsʋ Bulu lési anɩ lakpan kíé anɩ, tsú anɩ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa. Kristo sʋ ɔbɛ́lɛ anɩ kokooko. Ɔmɛ́ɛbɩtɩ́ anɩ ɩsʋ lakpan abwɛpʋ́ ɩsʋ-ɔbɩtɩ́kɛ́ amʋ. 10 Tɛkɩ Bulu alupʋ́ anɩgyí. Támɛ tsʋ́ʋn mʋ Bi ámʋ lowusʋ á, alabwɛ́ anɩ mʋ anyawíe kláklá. Ɩ́nɩá anɩlabwɛ́ mʋ anyawíe sʋ á, ɔbɔ́hɔ anɩ nkpa kokooko. Tsúfɛ́ Kristo ɛ́ bʋ nkpa. 11 Megyí mʋ́ wʋlɛ. Mʋ́á ɩtráa dʋn kʋ́ráá gyí, anɩdɛ́ ɔdwɛ gyí. Tsúfɛ́ anɩ Wíe Yesu Kristo lalá anɩa Bulunyɔ nsɩnɛ́. Mʋ́ sʋ anɩlabwɛ́ Bulu anyawíe.

Adam Mʋa Kristo

12  Adam nkʋlɛ bwɛhɛ́ sʋ lakpan lɛ́ba ɔyɩ́tɔ́. Mʋ lakpan ámʋ sʋ́ lowu lɛ́ba ɔyɩ́tɔ́. Ɩ́nɩ sʋ lowu lénya túmi ɔhagyíɔhasʋ, tsúfɛ́ ahá fɛ́ɛ́ babwɛ́ lakpan. 13 Lakpan bʋ ɔyɩ́tɔ́ asa Bulu lɔ́pʋ mʋ mbla ba Mose. Támɛ brɛ́á Bulu mɔ́kʋ́pʋ́ mbla ámʋ ba mʋ a, olobun ansíbi lakpansʋ. 14 Tsú Adam brɛ́sʋ́ bɔtʋ Mose brɛ́sʋ́ lowu legyi iwíe anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́sʋ́. Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ bʋmɔtʋn mbla kʋkʋ fɛ́ Adam, támɛ amʋ́ ɛ́ bowu.

Akɩ́ɩ alɩá Adam léklé ɔlɩan ɔmapʋ amʋ. 15 Adam ná ɔtsan há Yesu Kristo. Tsúfɛ́ Bulu awɩtɔlɛ amʋ megyí fɛ́ Adam lakpan ámʋ. Adam nkʋlɛ lakpan sʋ́ ahá fɛ́ɛ́ bowu. Támɛ Yesu Kristo nkʋlɛ awɩtɔlɛwa sʋ Bulu laláwá awɩtɔlɛ, pʋ́ mʋ atokiehɛ́ há ahá tsɔtsɔɔtsɔ. Mʋ atokiehɛ́ ámʋ ɩbʋ bíá dʋn lowu ámʋ. 16 Tɔ́á anyánkpʋ́sa benya tsú Bulu atokiehɛ́ ámʋtɔ ɩna ɔtsan há tɔ́á benya tsú Adam lakpan ámʋtɔ. Mʋ lakpan kʋlɛ pɛ́ amʋ lɛ́ha ɔhagyíɔha légyi pɔ́n Bulu ansɩ́tɔ́. Mʋ́lɔ́pʋ lowu ba, támɛ lakpan tsɔtsɔɔtsɔ ɔma a, Bulu atokiehɛ́ kʋlɛ pɛ́ lɛha Bulu lótsu ahá fɛ́ɛ́ ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́. 17 Ɔbakʋ́lɛ lakpan sʋ lowu légyi iwíe ahásʋ. Támɛ alɩá Bulu lahɩ́ɛ́ wá awɩtɔlɛ há ahá ɩbʋ wánwan. Alatsʋn Yesu Kristo nkʋlɛsʋ tsú anɩ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa, anɩa mʋnyɔ abégyi iwíe anɩ nkpatɔ fɛ́ɛ́.

18 Ɩ́nɩ sʋ alɩ ámʋ́ʋ́ ɔbakʋ́lɛ lakpan sʋ Bulu lɛ́ha ahá fɛ́ɛ́ pɔ́n ámʋ a, alɩ kɛ́n ɔbakʋ́lɛ yilébwɛ sʋ Bulu lahá ahá fɛ́ɛ́ bagyi asʋ mʋ ansɩ́tɔ́, alahá amʋ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatá ɛ́ nɩ́. 19 Alɩ ámʋ́ʋ́ ɩna ɔbakʋ́lɛ asʋtɔ-ɔnlɩn sʋ ahá fɛ́ɛ́ bemlí lakpan abwɛpʋ́ ámʋ a, alɩ kɛ́n ɩna ɔbakʋ́lɛ obú sʋ Bulu obótsu ahá tsɔtsɔɔtsɔ ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa nɩ́.

20 Bulu lɔ́pʋ mbla ámʋ ba, mɛ́nɩ ahá bówun lakpan ánɩ́ bʋdɛbwɛ wankláán. Támɛ brɛ́á lakpan dɛ́klɛɩ́ á, Bulu awɩtɔlɛ ɛ́ ɩdɛklɛɩ́ tsɩ́a. 21 Lakpan légyi ahásʋ, ɩlɛha ahá bowu. Alɩ kɛ́n Bulu lawá awɩtɔlɛ tsú ahá ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́ nɩ́. Ɩ́nɩ lahá ahá batsʋn anɩ Wíe Yesu Kristosʋ nyá nkpa ánɩ́ ɩtamatá.

6

Kristo Sʋ Anɩbʋ Nkpa

1 Nkálɩ abɛ́blɩ́ séi? Ilehián ánɩ́ abɔ́yɔ anɩ lakpanbwɛsʋ, mɛ́nɩ Bulu awɩtɔlɛ bómoní tsɩ́a? 2 Ɛkɛkɛɛkɛ! Igyi fɛ́ anɩlawú, mʋ́ sʋ lakpan ma túmi anɩsʋ. Ntogyi sʋ abɛ́trá tsiá bwɛ́ lakpan? 3 Brɛ́ ámʋ́ʋ́ bɔbɔ anɩ asú ámʋ a, anɩa Kristo Yesunyɔ anɩlɔ́bwɛ kʋlɛ. Mlɩyin mʋ́ alɩ? Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, anɩa Kristonyɔ lówu, 4 bopulá anɩ, tsúfɛ́ anɩa mʋnyɔ anɩlabwɛ́ kʋlɛ. Mʋ́ sʋ alɩ ámʋ́ʋ́ anɩ Sɩ́ Onumnyampʋ amʋ lɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ ámʋ a, alɩ kɛ́n anɩ ɛ́ abétsiá itsiá pɔpwɛtɔ nɩ́.

5 Mʋ́ sʋ ɩ́nɩá anɩa mʋnyɔ anɩlɔ́bwɛ kʋlɛ mʋ lowutɔ á, alɩ kɛ́n anɩa mʋnyɔ lɔ́bwɛ kʋlɛ mʋ kʋsʋ́ tsú afúlitɔ ɛ́ nɩ́. 6 Mlɩbɩ ánɩ́ brɛ́á bɛda Yesu mántá oyikpalíhɛ amʋsʋ á, mʋa anɩ tsiátɔ́ dada amʋ lówu, mɛ́nɩ anɩmɛ́ɛtrá bwɛ lakpan nkpábi. 7 Tsúfɛ́ nɩ́ ɔha owú á, ɔtamatráa bwɛ lakpan. Lakpan má mʋsʋ túmi. 8 Ɩ́nɩá anɩa mʋnyɔ anɩlawú sʋ á, anɩbʋ hógyi ánɩ́ anɩa mʋnyɔ abétsiá nkpa. 9 Anɩyin ánɩ́ Bulu lɔ́kʋsʋ́a Kristo tsú afúlitɔ. Ɔmɛ́ɛtrá wu ɛkɛkɛɛkɛ. Lowu ɩtráa ma mʋsʋ túmi. 10 Yesu lówunáa wu ɔtsáwʋlɛ, mɛ́nɩ ɔbɛ́lɛ lakpan ɩnʋ. Támɛ ɩ́nɩá otsie nkpa á, otsie ha Bulu. 11 Mlɩ ɛ́ mlɩkɩ mlɩ ɩwɩ ánɩ́ mlɩlawú há lakpan, amlɩlɛ mlɩ ɩwɩ lɛ mʋ́ túmi asɩ. Mlɩtsia nkpa ha Bulu, tsúfɛ́ mlɩa Kristo Yesunyɔ mlɩlabwɛ́ kʋlɛ.

12 Ɩ́nɩ sʋ mlɩmáha lakpan igyi mlɩ nyankpʋsa-oyí ánfɩ ibówu ánfɩsʋ, mɛ́nɩ ɩmɛ́ɛha ɔwɔ́lɩ laláhɛ igyi mlɩsʋ, amlɩbwɛ tɔ́á ideklé. 13 Mlɩmápʋ mlɩ nyankpʋsa-oyí ɩwɩ atɔ́ há lalahɛbwɛ. Mboún mlɩpʋ mlɩ ɩwɩ fɛ́ɛ́ ha Bulu, fɛ́ ahá ánɩ́ alakʋ́sʋ́a amʋ́ tsú afúlitɔ ba nkpatɔ, ɔpʋ mlɩ bwɛ tɔ́á ɩda ɔkpa. 14 Ɩma alɛá lakpan ɔbɛ́trá gyi mlɩsʋ, tsúfɛ́ séi mlɩtráa mlɩmá Mose Mbla ámʋ asɩ. Bulu awɩtɔlɛ asɩ mboún mlɩbʋ.

Yilébwɛ Nkpábi Anɩgyí

15 Ɩ́nɩ ɔma a, amansʋ abɛ́blɩ́? Ɩbʋ alɛ́á abɛ́trá bwɛ lakpan séi ánfɩ ánɩmá mbla ámʋ asɩ, anɩbʋ Bulu awɩtɔlɛ mboún asɩ? Ɛkɛkɛɛkɛ! 16 Mlɩméyín ánɩ́ nɩ́ mlɛba ɩwɩasɩ há tɔkʋ, mlɩdɛ́ mʋ́ apɛ́ bwɛ, mlɩdɛ́ mʋ́ súm fɛ́ mlɩ wíe a, mlɩlabwɛ́ mʋ́ nkpábi? Nɩ́ mlɛba ɩwɩasɩ há lakpan á, mʋ́mʋ́ mlówu, támɛ nɩ́ mlɛba ɩwɩasɩ há Bulu á, mlégyi asʋ mʋ ansɩ́tɔ́. 17 Mlɩlɔ́bwɛ nkpábi há lakpan brɛ́ kʋtɔ. Séi á, mlɩlapʋ́ mlɩ klʋn fɛ́ɛ́ hɔ atosunáhɛ́ amʋ́ʋ́ bapʋ́há mlɩ ámʋ, mlɩdɛ́ mʋ́sʋ́ gyí. Mʋ́ sʋ ndɛ Bulu ɩpán da. 18 Bulu lahá mlɩlagyi ɩwɩ lɛ́ lakpan ɩbɩtɔ, mlɩlabwɛ́ nkpábi há yilébwɛ. 19 Alɩá ɩbɔ́bwɛ mlónu asʋ́n ánfɩ asɩ, sʋ́ napʋ́ nkpábi tsiátɔ́ ndɛ mlɩ suná. Brɛ́ kʋtɔ á, mlɩlɔ́bwɛ mlɩ ɩwɩ nkpábi há hakpan mʋ́a lalahɛbwɛ. Alɩ kɛ́n ilehián ánɩ́ mlɔ́bwɛ mlɩ ɩwɩ nkpábi ha yilébwɛ, mɛ́nɩ mlɔ́fʋn yi nɩ.

20 Brɛ́ ámʋ́ʋ́ mlɩgyí nkpábi há lakpanbwɛ ámʋ a, yilébwɛ má túmi mlɩsʋ. 21 Labi mɔmʋ mlɩlénya tsú lakpan ámʋ́ʋ́ mlɩlɔ́bwɛ, ndɛ ɩbʋ mlɩ pɛ́lɩ amʋtɔ? Mʋ́ labi gyí lowu. 22 Támɛ séi mʋ́ á, Bulu lahá mlɩlagyi ɩwɩ lakpanbwɛ túmi asɩ. Mlɩlamlí mʋ nkpábi. Labiá mlénya tsú mʋ́tɔ́ gyí; mlétsiá tsiátɔ́á ɩlɔfʋn yi, nyá nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 23 Tsúfɛ́ lakpanbwɛ ɩkɔká gyí lowu, támɛ Bulu atokiehɛ́ gyí nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Mʋ́ ɔlɔpʋgyi anɩ bʋalɛ tsʋn anɩa anɩ Wíe Kristo Yesu ɩkʋlɛbwɛsʋ nɩ́.

7

Mbla Ámʋ Ɩtráa ma Túmi Akristofɔsʋ

1 Mɩ́ apíó, mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩyin Mose Mbla ámʋ. Mlɩyin ánɩ́ brɛ́á ɔha tsie nkpa á, ɔbʋ mbla asɩ. 2 Fɛ́ nɩ́ ɔtsɩ tsia okúlu, mʋ kulu amʋ mɔ́kʋ́wú á, ɔbʋ mʋ kulu amʋ asɩ. Támɛ nɩ́ mʋ kulu amʋ owú a, alagyi ɩwɩ, okúlu wóyí mbla kʋkʋ ɩtráa mɛdɛ́ mʋ. 3 Mʋ́ alɩ sʋ nɩ́ mʋ kulu amʋ mɔ́kʋ́nyá wú, ɔdálɩ mʋ ɔma a, alatɔ́ mbʋa. Támɛ nɩ́ mʋ kulu amʋ owú mʋ́ á, ɔtráa ɔma okúlu wóyí mbla asɩ. Mʋ́ sʋ nɩ́ ɔláyétsiá oyin bámbá á, ɔmɔkʋ́tɔ́ mbʋa. 4 Mɩ́ apíó, alɩ kɛ́n igyi há mlɩ nɩ́. Mlɩ ɛ́ brɛ́á mlɩlɔ́hɔ Kristo gyi a, mlɩa mʋnyɔ mlɩlówu. Mʋ́ sʋ mlɩtráa mlɩmá Mose Mbla asɩ. Séi á, mlɩlabwɛ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́kʋsʋ́a tsu afúlitɔ ámʋ klɛ́, mɛ́nɩ mlɔ́bwɛ yilé há Bulu. 5 Tsúfɛ́ brɛ́á anɩbʋ anɩ tsiátɔ́ dada amʋtɔ á, mbla ámʋ lɛ́ha anɩ ɔwɔ́lɩ laláhɛ legyi anɩsʋ. Mʋ́ sʋ anɩlɔ́bwɛ tɔ́á ɩtɔpʋ́ lowu ba. 6 Támɛ séi mʋ́ á, Bulu lahá anɩlagyi ɩwɩ tsú mbla ámʋ́ʋ́ tɛkɩ anɩbʋ mʋ́ asɩ ámʋ ɩbɩtɔ. Anɩa Kristonyɔ lówu. Mʋ́ sʋ mbla ámʋ ɩtráa ma túmi anɩsʋ. Anɩlagyi ɩwɩ, anɩdɛ́ Bulu súm tsʋn ɔkpa pɔpwɛ ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ dɛ́ anɩ sunásʋ́. Megyí ɔkpa ánɩ́ mbla wánlɩ́nhɛ́ amʋ lósuná anɩsʋ.

Mbla Ámʋ Mʋ́a Lakpanbwɛ

7 Mʋ́ sʋ anɩdɛ́blɩ́ anɩaa, ɩtɔ laláhɛ Mose Mbla ámʋ gyí? Ɛkɛkɛɛkɛ! Mbla ámʋ ɩbɛ́ha abɛ́bɩ tɔ́á lakpan gyí. Tɛkɩ nɩ́ mbla ámʋ ɩmɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mápɛ ansɩ́ fʋ́ bá atɔ́sʋ́” a, tɛkɩ mmɛbɩ tɔ́á gyí ɔnsɩ́pɛ. 8 Ɩna alɩ mbla ánfɩ sʋ lakpan lénya ɔkpa pʋ́ ɔnsɩ́pɛ kugyíkʋ wá mɩ́tɔ́. Tsúfɛ́ nɩ́ mbla ámʋ má ɩnʋ á, tɛkɩ lakpan má túmi mɩ́sʋ́. 9 Mɩ́ onutó netsiá brɛ́ kʋtɔ, mmɛbɩ mbla ámʋ. Támɛ brɛ́á nɛbɛbɩ mʋ́ á, nowun ánɩ́ napán mʋ́sʋ́. Lakpan ɔbwɛpʋ́ ngyi. Mʋ́ sʋ nówu. 10 Nowun ánɩ́ mbla ámʋ́ʋ́ nkɩ mbɛ́ɛ, ɩbɛ́ha mɩ́ nkpa ámʋ lɔ́pʋ lowu ba mɩ. 11 Tsúfɛ́ lakpan lénya ɔkpa tsʋn mbla ámʋsʋ mlɛ́ mɩ́, mɔ́ mɩ́.

12 Tsiátɔ́ mbla ámʋ mʋ́ á, tsitsa kʋkʋ ma mʋ́ ɩwɩ. Mʋ́ nhɩhɩɛ́ kugyíkʋ lɔwankɩ́, ɩda ɔkpa, ɩbʋ alɛ́ ɛ́. 13 Mʋ́ sʋ idesuná ánɩ́ Bulu mbla ánfɩ́ ɩbʋ alɛ́ ánfɩ lɔ́pʋ lowu ba mɩ? Ɛkɛkɛɛkɛ! Megyí alɩ ígyi. Lakpan lɔ́tsʋn ɩtɔ wankláán ámʋsʋ pʋ́ lowu ba mɩ. Ɩna mbla ámʋsʋ lakpan lɛ́lɛ ɩwɩ súná ánɩ́ itépí ma alɛ.

Atɔ́á Ɩdɛkɔ Nyankpʋsatɔ

14 Anɩyin ánɩ́ ɔŋɛ́tɔ́ atɔ́ mbla ámʋ gyí, támɛ mɩ́ mʋ́ á, nyankpʋsa ngyi. Nabwɛ́ lakpan ɔkpábi. 15 Mmɛtálɩ́ bɩ́ mɩ́ tsiátɔ́, tsúfɛ́ megyí tɔ́á ndeklé ntɔbwɛ́, tɔ́á mmedéklé mboún ntɔbwɛ́. 16 Nɩ́ tɔ́á mmedéklé ndɛbwɛ mʋ́ á, natsúlá ánɩ́ Mose Mbla ámʋ ɩbʋ alɛ́. 17 Idesuná ánɩ́ megyí mɩ́ dɛ́ alɩ atɔ́ ánfɩ bwɛ. Mboún lakpan túmiá ɩbʋ mɩsʋ tɛ́há ntɔbwɛ́ mʋ́. 18 Nyin ánɩ́ brɛ́ ánfɩ mbʋ mɩ́ tsiátɔ́ dada anfɩtɔ á, ɩtɔ wankláán kʋkʋ má mɩ́tɔ́, tsúfɛ́ nyankpʋsa ngyi. Ntekleá nɔ́bwɛ yilé, támɛ nakásíán. 19 Mmɛdɛ́ yiléá ndeklé bwɛ. Lalahɛ amʋ́ʋ́ mmedékléá nɔ́bwɛ ámʋ mboún ndɛbwɛ. 20 Nɩ́ ndɛ lalahɛ amʋ́ʋ́ mmedékléá nɔ́bwɛ ámʋ bwɛ á, mʋ́mʋ́ idesuná ánɩ́ megyí mɩ́ onutó dɛ́ mʋ́ bwɛ. Mboún lakpan túmi ámʋ́ʋ́ ɩbʋ mɩtɔ ámʋ dɛ́ mʋ́ bwɛ.

21 Mʋ́ sʋ nawun ánɩ́ mbla ánfɩ lagyi mɩsʋ. Nɩ́ ndekléá nɔ́bwɛ yilé á, lalahɛ kóún ntɔbwɛ́. 22 Tsúfɛ́ nhɩ́ɛ́ ndekléá négyi Bulu mbla ámʋsʋ tsú mɩ́ klʋntɔ. 23 Támɛ ntowun ánɩ́ mbla kʋ dɛ́ mbla ámʋ́ʋ́ ɩbʋ mɩ́ klʋntɔ ámʋ ɩsá kɔ, gyi mʋ́sʋ́, bwɛ́ mɩ́ lakpan ɔkpábi. Ɩlahá lakpan ámʋ́ʋ́ ɩbʋ mɩtɔ ámʋ ɩdɛ mɩ́ bwɛhɛ́ kugyíkʋsʋ gyí. 24 Kɩ ipian kpɔnkpɔɔnkpɔntɩá mbʋ mʋ́tɔ́! Ɩlapʋ́ mɩ́ ɩya lowutɔ. Ma ɔbɛ́lɛ mɩ́ tsú mʋ́tɔ́? 25 Támɛ anɩ Wíe Yesu Kristo sʋ ndɛ Bulu ɩpán da ánɩ́ alalɛ́ mɩ́!

Mɩ́ klʋntɔ mʋ́ á, tɛkɩ ndekléá nɔ́bwɛ Bulu mbla ámʋ ɔkpábi. Támɛ tsiátɔ́ laláhɛ amʋ́ʋ́ ɩbʋ mɩtɔ ámʋ lahá nabwɛ́ lakpan ɔkpábi mboún.

8

Nkpatsiá Dɩ́nká Bulu Ɔŋɛ́ Ámʋ Asʋ́nsʋ́

1 Ɩ́nɩ sʋ séi á, Bulu mɛ́ɛtrá ha ahá ánɩ́ amʋ́a Kristo Yesunyɔ babwɛ́ kʋlɛ ɩpɔ́n. 2 Tsúfɛ́ Kristo Yesu sʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ túmi ánɩ́ ɩtɛhá nkpa lahá anɩlagyi ɩwɩ tsú lakpanbwɛ mʋ́a lowu ɩbɩtɔ. 3 Mose Mbla ámʋ mɛ́talɩ́ lɛ́ anɩ tsú anɩ lakpantɔ. Tsúfɛ́ anɩ tsiátɔ́ dada amʋ́ʋ́ ɩtɛhá anɩtɔbwɛ́ lakpan ámʋ ɩmɛha anɩmégyí mbla ámʋ atosunáhɛ́sʋ. Támɛ Bulu lɔ́tsʋn ɔkpa pɔpwɛsʋ hɔ anɩ. Ɔlɔwa mʋ Bi onutó lɛ́bá fɛ́ nyankpʋsa ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ lakpan, támɛ mʋ mʋ́ ɔmɔbwɛ lakpan. Bulu lɔ́tsʋn mʋ lowusʋ mɔ́ anɩ tsiátɔ́ dada amʋ́ʋ́ lakpan legyi mʋ́sʋ́ ámʋ. 4 Ɔlɔbwɛ mʋ́ alɩ, mɛ́nɩ nɩ́ anɩbuo Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ a, abɛ́talɩ́ tsíá tsiátɔ́ wankláán ámʋ́ʋ́ tɛkɩ mbla ámʋ lósuná ámʋ, anɩmɛ́ɛtrá tsiá anɩ tsiátɔ́ dada amʋ. 5 Tsúfɛ́ lalahɛ ahá ánɩ́ tsiátɔ́ dada ámʋ́ʋ́ ɩtɔbwɛ́ lakpan ɩdɛ amʋ́sʋ́ gyí bʋtɔgywɩ́ɩn. Támɛ ahá ánɩ́ bʋbuo Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ a, tɔ́á Ɔŋɛ́ ámʋ tekle bʋtɔgywɩ́ɩn. 6 Ɔhá ánɩ́ lakpan lagyi mʋ tsiátɔ́sʋ tenyá lowu tsú mʋ́tɔ́. Támɛ ɔhá ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lagyi mʋsʋ mʋ́ tenyá nkpa mʋ́a iwilwii. 7 Tsúfɛ́ ɔha ánɩ́ lakpan lagyi mʋ tsiátɔ́sʋ tolú Bulu. Ɔtamagyi Bulu mblasʋ, tsúfɛ́ ɔmɛ́ɛtalɩ́ gyi mʋ́sʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ. 8 Ahá ánɩ́ lakpan lagyi amʋ́ tsiátɔ́sʋ bʋmɛ́ɛtalɩ́ gyi Bulu ansɩ́.

9 Támɛ Bulu Ɔŋɛ́ bʋ mlɩtɔ lɛ́lɛ́. Mʋ́ sʋ mlɩmɛ́ɛtrá tsiá mlɩ tsiátɔ́ amʋ́ʋ́ lakpan legyi mʋ́sʋ́ ámʋ. Mlɔ́bwɛ tɔ́á Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ tekle. Nɩ́ ɔkʋ má Kristo Ɔŋɛ́ ámʋ a, omegyí mʋ klɛ. 10 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á lakpan sʋ mlɩ nyankpʋsa-oyí ánfɩ obówu. Támɛ nɩ́ Kristo bʋ mlɩtɔ á, mlɩ ɔkláa bʋ nkpa. Tsúfɛ́ Bulu latsú mlɩ ánɩ́ mlɩ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́. 11 Bulu lɔ́kʋsʋ́a Kristo tsú afúlitɔ lɛ́lɛ́. Mʋ́ sʋ nɩ́ mʋ Ɔŋɛ́ bʋ mlɩtɔ á, mʋ́mʋ́ ɔbɔ́tsʋn Ɔŋɛ́ ámʋsʋ há mlɩ nyankpʋsa-oyí ámʋ́ʋ́ ibówu ámʋ nkpa pɔpwɛ.

12 Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ apíó, imehián ánɩ́ abɛ́trá tsiá anɩ tsiátɔ́ dada amʋ, bwɛ́ tɔ́á anɩ ɔwɔ́lɩ laláhɛ tekle. Mboún lehián ánɩ́ abɔ́bwɛ tɔ́á Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ tekle. 13 Tsúfɛ́ nɩ́ mletsíá mlɩ tsiátɔ́ dada amʋtɔ á, mlówu tsítsá. Támɛ nɩ́ mlɔtsʋn Bulu Ɔŋɛ́ ámʋsʋ kíná mlɩ nyankpʋsa-oyí ámʋ apɛ́ bwɛ á, mlétsiá nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 14 Tsúfɛ́ ahá ánɩ́ bahá Bulu Ɔŋɛ́ dɛ amʋ́ kpa gyí Bulu abí. 15 Megyí Ɔŋɛ́ ánɩ́ ɩbɛ́ha mlɔ́bwɛ nkpábi, tsíá nyá ifú Bulu lɔ́pʋwá mlɩtɔ. Mboún Ɔŋɛ́ ámʋ lɔ́bwɛ mlɩ Bulu abí. Ɔŋɛ́ ámʋ sʋ anɩtɛtálɩ́ su kpolí Bulu anɩaa, “Abba, mɩ́ Sɩ́!” 16 Ɔŋɛ́ ámʋ totsúlá há anɩ ánɩ́ lɛ́lɛ́ á, Bulu abí anɩgyí. 17 Nɩ́ Bulu abí anɩgyí á, mʋ́mʋ́ anɩgyí mʋ atɔ́ agyípʋ́. Anɩa Kristonyɔ obégyi mʋ atɔ́. Tsúfɛ́ nɩ́ awun Kristo ipian ámʋ kʋ á, mʋ́mʋ́ abénya mʋ numnyam amʋ ɛ́ kʋ.

Numnyam Ánɩ́ Abénya Ɛkɛkʋ́

18 Nɩ́ nɛkɩ numnyam ánɩ́ ɩda gyo anɩ, Bulu ɔbɛ́lɛ súná anɩ á, ipian ánfɩ anɩdéwúun brɛ́ ánfɩtɔ ɩmɔfʋn mʋ́ ɔtɩnɛtɩnɛ. 19 Bulu atɔ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́ bʋhɩ́ɛ́ bʋdɛ ɔkpa kɩ́ɩ ha ɛkɛá Bulu ɔbɛ́lɛ mʋ abí numnyam ɔwan. 20 Tsúfɛ́ Bulu atɔ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́ lasí ɩda kɛkɛ. Megyí mʋ́ onutó apɛ́ igyi. Mboún mʋlɔ́bwɛ mʋ́ alɩ, ɩha mʋ atɔ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́ ɩkɩ ɔkpa 21 ánɩ́ ɛkɛkʋ́ á, ɔbɛ́ha amʋ́ fɛ́ɛ́ bégyi ɩwɩ, bʋmɛ́ɛtrá yintá ɛkɛkɛɛkɛ. Mʋ atɔ bwɛhɛ́ ámʋ ibénya mʋ abí ɩwɩgyí pʋ́ amʋ́ numnyam amʋ kʋ. 22 Anɩyin ánɩ́ bɔtʋ ndɛ á, Bulu atɔ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́ ɩdɛ ɩwɩɔsɩn wúun. Ɩdɛkɩmɩ́ fɛ́ alɩá ɩkwɩ́ɩ todwíín ɔtsɩ. 23 Megyí Bulu atɔ bwɛhɛ́ ámʋ nkʋlɛ dɛ́kɩmɩ́. Anɩ ámʋ́ʋ́ alapʋ́ mʋ Ɔŋɛ́, igyi mʋ atokiehɛ́ gyankpapʋ wá anɩtɔ ámʋ ɛ́ anɩdɛ́kɩmɩ́ anɩ klʋntɔ. Anɩhɩ́ɛ́ anɩtsie anɩgyó ɛkɛá Bulu ɔbɛ́ha anɩ nyankpʋsa-oyí ánfɩ obégyi ɩwɩ, ɔbɔ́bwɛ anɩ mʋ abí. 24 Tsúfɛ́ ɔkpakɩ́ɩ anfɩ sʋ ɔlɔhɔ anɩ nkpa. Bʋtamakɩ tɔ́á fʋ́bʋ ɔkpa, tɔ́á fʋma ɔkpa bʋtɛkɩ. 25 Nɩ́ anɩdɛ́ tɔ́á anɩmá ɔkpa kɩ́ɩ a, anɩtenyá klʋn tsíá gyo mʋ́.

26 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ tɛtsá anɩ anɩ pɔ́ntɔ. Tsúfɛ́ anɩméyín alɩá abɔ́kʋlɩ́ Bulu atɔ́, ibégyi mʋ ansɩ́. Ɔŋɛ́ ámʋ onutó tɛhɩ́ɛ́ kɩ́mɩ́ pʋ́kʋ́lɩ́ Bulu atɔ́ há anɩ, dʋn alɩá anɩ onutó abɛ́talɩ́. 27 Bulu yin ɔhagyíɔha klʋntɔ asʋ́n. Mʋ́ sʋ oyin mʋ Ɔŋɛ́ ámʋ agywɩɩn. Tsúfɛ́ Ɔŋɛ́ ámʋ tokókóli Bulu há mʋ ahá alɩá Bulu onutó dɛ́ mʋ́ klé.

28 Anɩyin ánɩ́ Bulu tɛhá tógyítɔ́ tɔwá alɛ́ há mʋ adwɛpʋ́. Amʋ́gyí ahá ánɩ́ mʋ onutó ɔlɛtɩ mʋ nhɩhɩɛ́ ɔnɔ́ nɩ́. 29 Tsúfɛ́ ahá ámʋ́ʋ́ Bulu yin yaɩ́ ámʋ a, amʋ́ ɔlɛlɛ. Ahá ámʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ ámʋ ɔlɛtɩ ɔbɛ́ɛ, bʋbɛ́lɩan mʋ Bi ámʋ. Fówun mʋ Bi ámʋ ɔbɔ́bwɛ ɔdɛ́hɛn mʋ abí tsɔtsɔɔtsɔtɔ. 30 Ahá ámʋ́ʋ́ Bulu yin yaɩ́ dodo amʋ ɔlɛtɩ. Ahá ámʋ́ʋ́ ɔlɛtɩ ámʋ olotsu ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́. Ahá ámʋ́ʋ́ olotsu ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa ámʋ ɔlɔwa numnyam.

Yesu Bulu Ɔdwɛ Ɔwanlɛ

31 Amansʋ anɩtráa anɩbʋ blɩ́ tsú ɩ́nɩ ɩwɩ? Nɩ́ Bulu bʋ anɩ wá á, ma ɔbɛ́talɩ́ kʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ anɩsʋ? Ɔhaa má ɩnʋ! 32 Bulu mékiná mʋ onutó mʋ Bi ámʋ si há lowu anɩ fɛ́ɛ́ nwunsʋ. Olesi mʋ há faan. Nkálɩ sʋ́ ɔmɔ́ɔpʋ atɔ́ tráhɛ fɛ́ɛ́ tsɩ́a mʋ Bi ámʋtɔ há anɩ? 33 Ma ɔbɛ́talɩ́ ká asʋ́n dɩ́nká ahá ámʋ́ʋ́ Bulu lalɛ́ ámʋsʋ? Bulu lóó? Ɛkɛkɛɛkɛ! Mʋgyí ɔhá ánɩ́ alatsú anɩ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́. 34 Ma ɔbɛ́talɩ́ há anɩ ɩpɔ́n? Ɔhaa má ɩnʋ! Tsúfɛ́ Kristo Yesu gyí ɔhá ánɩ́ olobowu há anɩ, Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ. Alayɔ́ otsie Bulu gyɔpɩsʋ, ɔdɛ mʋ kokóli anɩ nwunsʋ. 35 Ma ntɛ́ɛ ntɔ ɔbɛ́talɩ́ tɩ́tɩ anɩa Kristonyɔ nsɩnɛ́ ɔdwɛtɔ? Asʋn wunhɛ lóó, ntɛ́ɛ ɩkplán? Nɩ́ bʋdɩn anɩsʋ lóó, ntɛ́ɛ akʋ́n? Yayá natɩ́ lóó, ntɛ́ɛ lowu? 36 Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ bɛɛ,

“Fʋ́ sʋ bʋdɛ anɩ mɔ ekekegyíɛkɛ.

Bʋdɛ anɩ kɩ́ɩ fɛ́ akúfa ánɩ́ bapʋ́ bɛya ɔmɔkpá.”

37 Támɛ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́tɔ́ a, ɔdwɛ ámʋ́ʋ́ Kristo bʋ ha anɩ ámʋ sʋ anɩlagyi ɩsʋ dáfá. 38 Tsúfɛ́ nhɩ́ɛ́ nyin ánɩ́ tɔtɔ mɛ́ɛtalɩ́ ká ɔdwɛá Bulu bʋ ha anɩtɔ. Lowu o, nkpa o, Bulu-abɔpʋ o, túmi kugyíkʋá ɩtráa dɛ iwíe gyí ɔsʋ́sʋ́ o, atɔ́á ɩbʋ nʋ séi pʋ́ mʋ́á ɩbɛ́ba o. 39 Tógyítɔ́á ɩbʋ ɔsʋ́ pʋ́ asɩ ntɛ́ɛ ɔsʋlʋ́ʋ ayasɩ kʋkʋʋkʋ mɛ́ɛtalɩ́ ká ɔdwɛ ámʋ́ʋ́ Bulu ladwɛ́ anɩ tsʋn anɩ Wíe Kristo Yesusʋ ámʋtɔ ɛkɛkɛɛkɛ.

9

Ahá Ánɩ́ Bulu Lalɛ́

1 Mɩ́a Kristonyɔ anɩlabwɛ́ kʋlɛ. Mʋ́ sʋ ɔnɔkwalɩ asʋ́n ndɛblɩ́ séi. Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ dɛ́ mɩ́ kpa. Mʋ́ sʋ mɩ́ klʋn ɛ́ dɛ mɩ́ bláa ánɩ́ mmɛdɛ́ afunu wa. 2 Mɩ́ pɩ Israelfɔ sʋ asʋ́n ɩhɩ́ɛ́ dɛ mɩ́ háan, ahʋmɩtɩá ɩmɛká itin dɛ mɩ́. 3 Nɩ́ ɩbɔ́wa alɛ́á nénya ɩlwɩɩ́, mɩ́a Kristonyɔ nsɩnɛ́ béyintá, mɛ́nɩ bénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá kʋ́ráá á, tɛkɩ nɔ́pʋ ɩwɩ há. 4 Mɩ́ pɩ Israelfɔ gyí ahá ánɩ́ Bulu lɛ́lɛ pʋ́bwɛ́ mʋ abí. Amʋ́ ɔlɛlɛ mʋ numnyam súná. Ɔlɛka ntam há amʋ́, pʋ́ mʋ mbla wá amʋ́ ɩbɩtɔ. Olosuná amʋ́ ɔkpa ánɩ́ bɔ́pʋtswɛ mʋ. Ɔlɛbláa amʋ́ tɔ́á alahɩ́ɛ́ ánɩ́ ɔbɔ́pʋhá amʋ́ fɛ́ɛ́. 5 Amʋ́ lɛ́lɩn tsu Israelfɔ anáin akpɔnkpɔntɩ ámʋtɔ. Mʋ́á ɩdʋn kʋ́ráá á, amʋ́tɔ́ Kristo amʋ lɛ́bɛlɩn ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ. Kanfʋ́ letsiá Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ), ogyi Bulu, atɔ́ fɛ́ɛ́sʋ́ ogyípʋ́ amʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́! Amen!

6 Ɩ́nɩ imosuná ánɩ́ Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ tswɩ amʋ ɩmɛ́ɛba mʋ́tɔ́. Tsúfɛ́ megyí Israelfɔ ámʋ fɛ́ɛ́ gyí Israelfɔ onutónutó. 7 Megyí Abraham abí fɛ́ɛ́ gyí mʋ abí onutó. Tsúfɛ́ Bulu lɛ́bláa Abraham ɔbɛ́ɛ, “Isaktɔ fʋ́ abí-aná bɛ́dalɩ tsu.” 8 Ɩ́nɩ lósuná ánɩ́ megyí ahá ánɩ́ botsú Abraham abí fɛ́ɛ́tɔ́ gyí Bulu ahá. Abraham abí-aná ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ há mʋ amʋ nkʋlɛ gyí Bulu ahá. 9 Tsúfɛ́ tɔ́á Bulu lɛ́hɩɛ Abraham gyí, “Néyinkí bá ofíébá sɛsɛbrɛ. Nɛ́ba a, fʋ́ ká Sara lakwɩ́ɩ́ obiyímbi.”

10 Megyí ɩ́nɩ wʋlɛ. Rebeka lɔ́kwɩɩ́ atabí há anɩ náin Isak. 11 Támɛ brɛ́á ɔmɔkʋ́nyá kwɩ́ɩ́ amʋ́, abʋdan bɩ yilé ntɛ́ɛ lalahɛbwɛ á, Bulu lɛ́bláa Rebeka amʋ́ ɩwɩ asʋ́n. Bulu lɔ́bwɛ mʋ́ alɩ, mɛ́nɩ ibósuná anɩ ánɩ́ ɔkpa ámʋ́ʋ́ ɔtɔtsʋn mʋ́sʋ́ hɔ ahá ámʋ ɩmɛná anɩ bwɛhɛ́sʋ́. Mboún ɩna mʋ nkʋlɛ pɛ́ apɛ́ pʋ́ alɩá ɔtɛlɛ́ mʋ ahásʋ. 12 Asa Rebeka ɔbɔ́kwɩɩ́ nyebí ámʋ a, Bulu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔdɛ́hɛn obósum ɔkʋsʋ.” 13 Fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ bɛɛ, “Ntɔdwɛ́ Yakob dʋn Esau.”

14 Séi á, nkálɩ abɛ́blɩ́? Abɛ́blɩ́ anɩaa, Bulu asʋ́n mɛda ɔkpa lóó? Ɛkɛkɛɛkɛ! 15 Tsúfɛ́ Bulu lɛ́bláa Mose ɔbɛ́ɛ, “Ahá ánɩ́ nówun amʋ́ nwɛ á, amʋ́ nówun nwɛ. Amʋ́á nahɩ́ɛ́á négyi bʋalɛ a, amʋ́ négyi bʋalɛ.” 16 Mʋ́ sʋ megyí ɔha apɛ́ ntɛ́ɛ mʋ nsiwa Bulu tɛkɩ. Mboún mʋ onutó nwewúun igyi. 17 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ bɛɛ, Bulu lɛ́bláa Egyipte owíe Farao ɔbɛ́ɛ, “Atoku anyɔ ánfɩ sʋ nɛyaɩ́ fʋ́ iwíe, alɩá nɔ́tsʋn fʋsʋ lɛ́ mɩ́ túmi súná, pʋ́ alɩá ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ bónu mɩ́ dá, kanfʋ́ mɩ́.” 18 Ɩ́nɩ sʋ nɩ́ Bulu ɔhɩ́ɛ́ ánɩ́ obówun ɔkʋ nwɛ á, otowun mʋ nwɛ. Nɩ́ ɔhɩ́ɛ́ ánɩ́ ɔbɛ́ha ɔkʋ ɔbɔ́wa klʋntɔ odwin ɛ́ á, ɔtɛhá mʋ ɔtɔwá klʋntɔ odwin.

Bulu Ɔblɔ́nya Pʋ́ Mʋ Ahá Nwewúun

19 Mlɩtɔ ɔkʋ ɔbɛ́fɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ alɩ igyi nɩ́ mʋ́ á, ntogyi sʋ́ Bulu dɛ́ nyankpʋsa ɩpɔ́n ha? Ma ɔbɛ́talɩ́ tin Bulu ɔkpa?” 20 Támɛ ndɛ mlɩ fɩtɛ́ mbɛ́ɛ, fʋ́gyi ma ánɩ́ fɛ́lɛ Bulu ɩlá? Ɔlɔ́ ɔbɛ́talɩ́ fɩtɛ́ mʋ ɔpwɛpʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi sʋ fapwɛ́ mɩ́ alɩ?” 21 Alɩágyíalɩ́á igyi á, atɔ́ ɔpwɛpʋ́ tɔ́pʋ́ obón pwɛ́ tɔ́á odeklé. Ɔbɛ́talɩ́ pʋ́ obón ipin kʋlɛ pwɛ́ nlonyɔ. Ɔbɔ́pʋ kʋlɛ bwɛ́ ɔlɔ́ nu ntsu, kpá nsúó wá kʋlɛtɔ.

22 Alɩ kɛ́n igyi há Bulu nɩ́. Ɔbʋ ɔkpa lɛ́ mʋ ɔblɔ́ súná, mɛ́nɩ ahá bówun mʋ túmi. Támɛ ɔlɛhɩɛ nyá klʋn há ahá ámʋ́ʋ́ olenya ɔblɔ́ amʋ́sʋ́ amʋ. Tɛkɩ ɩlɔfʋn ánɩ́ ɔbɛ́hɩ amʋ́. 23 Bulu bʋ ɔkpa lɛ́ mʋ numnyam kpɔnkpɔntɩ ámʋ ɔwan ahá ámʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ yáɩ́ ánɩ́ obówun amʋ́ nwɛ, ɔwa amʋ́ numnyam amʋsʋ. 24 Anɩgyí ahá ámʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ yáɩ́ ámʋ nɩ. Megyí Yudafɔ nkʋlɛtɔ ɔlɛlɛ ahá. Ɔlɛlɛ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ akʋ ɛ́. 25 Bulu lɛ́blɩ́ mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Hosea ɔwʋlʋ́tɔ́ ɔbɛ́ɛ,

“Nɛ́tɩ ahá ámʋ́ʋ́ tɛkɩ bʋmegyí mɩ́ ahá ámʋ mɩ́ ahá.

Ahá ámʋ́ʋ́ tɛkɩ ntamakle amʋ́ asʋ́n ámʋ ɔbɔ́bwɛ mɩ́ adwɛpʋ́.

26 Ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ tɛkɩ nɛbláa amʋ́ mbɛ́ɛ, ‘Megyí mɩ́ ahá mlɩgyí’ ámʋ a,

ɩnʋfɔ nɛ́tɩ mbɛ́ɛ, ‘Bulu Ɔkɩankpapʋ abí’ nɩ́.”

27 Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia lɔ́kplʋn bláa Israelfɔ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ Israelfɔ bɛklɛ́ɩ́ fɛ́ ɔpʋ ɔnɔ́ ɩsɩ kʋ́ráá á, amʋ́tɔ́ ahá kpalobí pɛ́ nɔ́hɔ nkpa. 28 Tsúfɛ́ ɔbɩsasʋ anɩ Wíe obégyi ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ asʋ́n, búa mʋ́ wankláán.” 29 Tsúfɛ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia légyankpá wanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ mɩ́ Wíe Bulu, túmi fɛ́ɛ́ Owíe mési anɩ abí-aná akʋ yáɩ́ á, tɛkɩ anɩ fɛ́ɛ́ abɛ́hɩ fɛ́ Sodom mʋ́a Gomorafɔ.”

Israelfɔ Bulu Máhogyi

30 Nkálɩ anɩdɛ́blɩ́ ngya? Anɩdɛ́blɩ́ anɩaa, ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ ámʋ bʋmɔbɔ mbɔ́dɩ́ kʋkʋ, asa Bulu lɛ́ha amʋ́ asʋ! Hógyi sʋ́ benya mʋ́. 31 Támɛ Israelfɔ ámʋ́ʋ́ amʋ́ ansɩ́ lɛpɛ, bʋdɛ mbla ámʋsʋ gyí, Bulu ɔha amʋ́ asʋ ámʋ bʋmɛtalɩ́. 32 Ntogyi sʋ? Tsúfɛ́ bʋmɛpɛ ansɩ́ pʋ́ hógyi dúnká mʋ́. Ɩlɔbwɛ amʋ́ fɛ́ mbla ámʋsʋ gyísʋ Bulu ɔbɔ́tsʋn ha amʋ́ asʋ. Ɩ́nɩ sʋ bosutíin “Ibwi ámʋ́ʋ́ ɩtɛlɛ́ ahá dá” ámʋsʋ dɩda kpla. 33 Ibwi ánfɩ ɩwɩ asʋ́n bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ bɛɛ,

“Bulu ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩkɩ!

Ndɛpʋ Ibwi* tswɩ Sion wúlutɔ.

Ahá bósutíin ibwi ámʋsʋ dɩda.

Pɛ́lɩ mɛ́ɛkɩtá ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mʋ gyi.’ ”

10

1 Mɩ́ apíó, tɔ́á ntekle mɩ́ klʋntɔ, pʋ́ mpáɩ ánɩ́ ndɛbɔ gyí, Bulu ɔbɔ́hɔ mɩ́ ahá Israelfɔ. 2 Nɛ́talɩ́ gyi amʋ́ ɩwɩ adánsɩɛ mbɛ́ɛ, amʋ́ ansɩ́ lahɩ́ɛ́ pɛ́ Bulusúm ɩwɩ, támɛ bʋmeyín ɔkpa ánɩ́ bɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ súm mʋ wankláán. 3 Tsúfɛ́ bʋmeyín ɔkpa ánɩ́ Bulu tɔtsʋn mʋ́sʋ́ há ahá asʋ. Mʋ́ sʋ bɛyɩrɩ́ ɩwɩ bʋdɛ amʋ́ ɔkpa dunká, mɛ́nɩ bégyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́. Mʋ́ alɩ sʋ bʋmɛba ɩwɩasɩ há ɔkpa ámʋ́ʋ́ Bulu tɔtsʋn mʋ́sʋ́ há ahá asʋ ámʋ. 4 Ɔnɔkwalɩ amʋ gyí, Kristo lɔ́mɔ Mose Mbla ámʋ fɛ́ɛ́ ɔnɔ́. Mʋ́ sʋ ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mʋ gyi obégyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́.

Nkpahɔ́ɔ Bʋ Ɩnʋ Há Ɔhagyíɔha

5 Mose lɔ́wanlɩ́n tsú ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɛkɩ mbla ámʋ ánɩ́ mʋ́sʋ́ Bulu ɔbɔ́tsʋn tsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa ɩwɩ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhagyíɔha ánɩ́ otegyi mbla ámʋsʋ ɔbɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ nyá nkpa.” 6 Támɛ hógyisʋ bʋtɔtsʋn gyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́. Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Máfɩtɛ́ ɩwɩ fɛɛ, ‘Ma ɔbɔ́dʋ yɔ́ ɔsʋ́sʋ́?’ ” (Fɛfɩ́tɛ́ alɩ á, ilosuná ánɩ́ fɔ́yɔpʋ Kristo tsúa ɔsʋ́sʋ́ ba.) 7 Ntɛ́ɛ fɩ́tɛ́ ɩwɩ fɛɛ, “Ma ɔbɛ́kplɩ́ yɔ́ ɔsʋlʋ́ʋ ayasɩ?” (Fɛfɩ́tɛ́ alɩ á, ilosuná ánɩ́ fɔ́yɔpʋ Kristo tsúa afúlitɔ ba.) 8 Mboún asʋ́n ánɩ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ gyí, “Bulu asʋ́n ámʋ ɩma ɩfɔ́ fʋ́ wá. Ɩbʋ fʋ́ ɔnɔ́tɔ́, ɩbʋ fʋ́ klʋntɔ dodo.” Asʋ́n ámʋ gyí hógyi asʋ́n ámʋ́ʋ́ anɩdɛ́blɩ́ ámʋ nɩ. 9 Nɩ́ fobwíí ɔnɔ́ blɩ́ fɛɛ, “Yesu gyí anɩ Wíe,” fɔpʋ́ fʋ́ klʋn fɛ́ɛ́ hogyi ánɩ́ Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ á, Bulu ɔbɔ́hɔ fʋ nkpa. 10 Tsúfɛ́ ɩklʋn ɔha tɔpʋ́hɔ Kristo gyi. Fówun Bulu obótsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa. Ɔnɔ́ ɛ́ ɔha tɔpʋ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, Yesu gyí mʋ wie, mɛ́nɩ Bulu ɔbɔ́hɔ mʋ nkpa. 11 Alɩ kɛ́n Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Pɛ́lɩ mɛ́ɛkɩtá ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ mʋ gyi ɛkɛkɛɛkɛ” nɩ́. 12 Ɩ́nɩ sʋ ɩmɛfáhʋn ánɩ́ Yudayin fʋgyi, ntɛ́ɛ fʋmegyí Yudayin. Tsúfɛ́ owíe ɔkʋlɛ pɛ́ asɩ amʋ́ fɛ́ɛ́ bʋbʋ. Ɔbɔ́pʋ mʋ yilébwɛ gyi ahá ánɩ́ bosu kpolí mʋ fɛ́ɛ́ bʋalɛ. 13 Alɩ kɛ́n Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhagyíɔha ánɩ́ otosu kpolí anɩ Wíe obénya nkpa” nɩ́.

14 Támɛ nkálɩ bɛ́talɩ́ su kpolí ɔhá ánɩ́ bʋmɔhɔ mʋ gyi? Nkálɩ bɛ́talɩ́ hɔ ɔhá ánɩ́ bʋmɔkʋ́nú mʋ ɩwɩ asʋ́n gyí? Nkálɩ bónu mʋ ɩwɩ asʋ́n nɩ́ ɔhaa mɛ́da mʋ́ ɔkan súná amʋ́? 15 Nkálɩ bɛ́talɩ́ dá mʋ́ ɔkan súná amʋ́, nɩ́ bʋmɔkʋ́wá amʋ́? Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩhɩ́ɛ́ bʋ akɩ́lɛ ánɩ́ fówun ánɩ́ ɔha ɔbá bɛda Bulu asʋn wankláán ɔkan!” 16 Támɛ megyí Israelfɔ fɛ́ɛ́ lɔ́hɔ Bulu asʋn wankláán ámʋ. Tsúfɛ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia lɔ́wanlɩ́n wá mʋ ɔwʋlʋ́tɔ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé, ɔhaa mɔ́hɔ anɩ asʋn blɩ́hɛ́ amʋsʋ gyi.” 17 Támɛ asʋn wankláán ámʋ tɛ́há bʋtohogyi. Ɩna Kristo asʋ́n ánfɩ blɩ́sʋ́ ahá bʋtonú mʋ asʋ́n. Mʋ́ nu sʋ́ ahá bʋtɔhɔ mʋ gyi.

18 Mbɛ́ɛ, bɛɛ nú bʋmonu asʋ́n ámʋ? Bonu! Tsúfɛ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Amʋ́ ɔmɛ lawíé ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́,

ámʋ́ asʋ́n ɛ́ lawíé tsútsúútsú.”

19 Ntráa fɩtɛ. Israelfɔ bʋmonu mʋ asʋ́n asɩ? Mʋ́á Mose lɛ́bláa amʋ́ gyankpapʋ gyí,

“Bulu ɔbɛ́ɛ, ‘Nɔ́pʋ ɔmá ánɩ́ bʋmegyí Israelfɔ wá mlɩ ansɩpɛpɛ.

Nóyulá ɔmá mímláhɛ pʋ́wá mlɩ ɔblɔ́.’ ”

20 Brɛ́ bámbátɔ́ a, Yesaia lɔ́wa klʋn bláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu ɔbɛ́ɛ,

‘Ahá ánɩ́ bʋmɛdɛ́ mɩ́ dunká lɛ́mɛntɩ́ mɩ́.

Ahá ánɩ́ bʋmɛfɩtɛ́ mɩ́sʋ́ nɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná.’ ”

21 Támɛ Israelfɔ ámʋ mʋ́ á, Bulu lɛ́blɩ́ amʋ́ ɩwɩ asʋ́n ɔbɛ́ɛ, “Ɩ́nɩá natɛ́ɩ́ ɩbɩtɔ brɛ́ fɛ́ɛ́ ánɩ́ nɔ́hɔ amʋ́ atúu ó á, bʋtráa bʋdɛ asʋtɔ-ɔnlɩn wa. Bʋmɛdɛ́ mɩ́ bu.”

11

Bulu Israelfɔ Nwewúun

1 Ndɛ mlɩ fɩtɛ́ mbɛ́ɛ, mʋ́ sʋ Bulu lakíná mʋ onutó ahá lɛ́lɛ? Ó-o! Mɩ́ onutó ánfɩ óó Israelyin ngyi. Abraham abí-anátɔ́ notsú. Benyamin abusuantɔ obí ngyi. 2 Megyí bɛɛ Bulu lakíná mʋ onutó ahá amʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ amʋ́ yáɩ́ ámʋ. Mlɩkaɩn alɩ ámʋ́ʋ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ tswɩ ɔbɛ́ɛ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Elia lɛ́kla Israelfɔ ɩwɩ asʋ́n súná Bulu amʋsʋ. 3 Ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Wíé! Israelfɔ bamɔ́ fʋ́ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ fɛ́ɛ́. Babwíé fʋ́ afɔdɩɛ-asubwi ɛ́ fɛ́ɛ́. Ɩlasí mɩ́ nkʋkʋ́nʋ́ nkʋlɛ. Bʋdekléá bɔ́mɔ mɩ́ ɛ́.” 4 Bulu lɛ́ha Elia mbuaɩ ɔbɛ́ɛ, “Ó-o! Megyí fʋ́ nkʋlɛ lásí. Tsúfɛ́ nalɛ́ ahá mpɩ́m-sienɔ́ (7,000) ánɩ́ bʋmɔkʋ́tswɛ ɔkpɩ Baal* kɩ há mɩ́ ɩwɩ.” 5 Alɩ ígyi ndɛ nkɛ ánfɩtɔ ɛ́ nɩ́. Bulu lawá awɩtɔlɛ lɛ́ Israelfɔ kpalobí akʋ yáɩ́. 6 Nɩ́ alawá awɩtɔlɛ lɛ́ aha akʋ á, mʋ́mʋ́ ɩtráa megyí ɔha bwɛhɛ́ sʋ ɔbɛ́lɛ mʋ. Tsúfɛ́ nɩ́ ɩna ahá bwɛhɛ́sʋ́ mʋ́ á, tɛkɩ mʋ awɩtɔlɛ amʋ ilesian.

7 Mʋ́ nkálɩ ilegyi? Israelfɔ ɩbɩ mɛda ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ bɛpɛ ansɩ́ bʋdedunká ámʋ. Amʋ́tɔ́ ahá kpalobí akʋá Bulu lɛ́lɛ yáɩ́ nkʋlɛ ɩbɩ lɛ́da mʋ́. Ɔlɛha atráhɛ bɔwa asʋtɔ-ɔnlɩn brɛ́á ɔdɛ ahá tɩ. 8 Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu lɛ́ha ɩlɛlɩn amʋ́ ɔwɔ́lɩ. Mʋ́ sʋ bɔ́tʋ ndɛ bʋmɛtálɩ́ pʋ́ amʋ́ ansíbi wun atɔ́, pʋ́ amʋ́ asʋ ɛ́ nú asʋ́n.” 9 Owíe Dawid ɛ́ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Amʋ́ ɔdwɛ ogyíkpá ɩbwɛ́ɛ mpʋ́sa abʋda mʋ́tɔ́. Ɩbwɛ́ɛ agbláa, ɩkpa kɩta amʋ́.

Ɩbwɛ́ɛ ɩma, abʋsrɛɩ dɩda mʋ́tɔ́, ɩbwɛ ɩsʋbɩtɩ́ ha amʋ́.

10 Ansɩ́tɔ́ iklún amʋ́, mɛ́nɩ bʋmɛ́ɛtrá wun atɔ́.

Ha abʋtsia ipiantɔ brɛ́ fɛ́ɛ́.”

11 Mʋ́ sʋ ntráa ndɛfɩtɛ́ mbɛ́ɛ, Yudafɔ basrɛ́ɩ́ dɩda, bʋmɛ́ɛtalɩ́ trá kʋsʋ́? Ɛkɛkɛɛkɛ! Amʋ́ lakpan sʋ Bulu lɔ́hɔ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ nkpa. Fówun ɩpɛ amʋ́ ansɩ́. 12 Séi á, anɩyin ánɩ́ Yudafɔ lakpan sʋ́ ɔmá fɛ́ɛ́ banyá atɔ wankláán. Amʋ́ dɩda lawá labi há ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ. Nɩ́ bɛlányá nkpahɔ́ɔ mʋ́ á, mʋ́mʋ́ labi ánɩ́ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ bénya ɩma blɩ́tɔ́.

Ahá Ánɩ́ Bʋmegyí Yudafɔ Nkpahɔ́ɔ

13 Ahá ánɩ́ mlɩmégyí Yudafɔ, mlɩ ndɛ asʋ́n ánfɩ bláa ngya a. Kristo sumbí ɔyɔpʋ́ ngyi. Ɔlɔwa mɩ́ sumbí mlɩ wá. Mɩ́ gyumagyihɛ legyi mɩ ansɩ́. 14 Fíalɩ nɛ́talɩ́ há mɩ́ ahá Yudafɔ ansɩ́ bɛ́pɛ, fówun Bulu obénya ɔkpa hɔ amʋ́tɔ́ akʋ nkpa. 15 Brɛ́á Bulu lɛ́damlí ɔma há Yudafɔ á, ɩlɛha ɔmá atráhɛ fɛ́ɛ́ bɔbwɛ Bulu anyawíe. Nɩ́ igyi alɩ mʋ́ á, brégyíbrɛ́á Bulu ɔbɔ́hɔ amʋ́ ɛ́ á, ɩbɔ́bwɛ fɛ́ afúli fɛ́ɛ́ bakʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ.

16 Nɩ́ bɛlɛ́ tɔkʋtɔ gyankpapʋ há Bulu igyí a, mʋ́mʋ́ ɩtɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́ igyi mʋ klɛ. Nɩ́ Bulu bʋ́ oyí nlín á, idesuná ánɩ́ oyí ámʋ abámbi ɛ́ igyi mʋ klɛ. 17 Bɛkpalɩ́ oyí bámbi pʋ́ bambá tsá mʋ́sʋ́. Yudafɔ gyí oyí ámʋ. Mlɩ ahá ánɩ́ mlɩmégyí Yudafɔ gyí bámbi bambá ámʋ́ʋ́ bapʋ́ bɛtsa mʋ́sʋ́ ámʋ, mɛ́nɩ mlénya oyí ámʋtɔ ntsu wankláán ámʋ kʋ. 18 Mʋ́ alɩ sʋ á, mlɩmákɩ mlɩaa mlɩ dʋn oyí ámʋ onutó abámbi amʋ́ʋ́ Bulu lɛ́kpalɩ́ lɛ́ ámʋ. Mlɩmátsu ɩwɩ amʋ́ ansɩ́tɔ́, tsúfɛ́ oyí ámʋ nlín tamanu ntsu lɛ́ mlɩtɔ. Mlɩ mboún tonu ntsu lɛ́ mʋ́tɔ́ pʋ́dan.

19 Fíalɩ mlɩ akʋ mlɛ́blɩ́ mlɩaa, “Bɛkpalɩ́ abámbi amʋ, mɛ́nɩ anɩ ɛ́ abénya oyíkpa.” 20 Ɩbʋ mʋ́tɔ́ alɩ. Itsú alɩá Israelfɔ bʋmohogyi sʋ́ Bulu lɛ́kpalɩ́ amʋ́ tsítsá. Mlɩ ɛ́ mlɩ hógyi sʋ́ Bulu lapʋ́ mlɩ tsá mʋ́sʋ́. Mʋ́ sʋ mlɩmáha nwuntɔ ɩwa mlɩ ɔdwɛ. Mlɩha ifú ɩkɩta mlɩ. 21 Tsúfɛ́ Israelfɔ ámʋ́ʋ́ bʋgyi oyí ámʋ onutó abámbi kʋ́ráá bɔbwɛ lakpan, Bulu lɛ́bɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ, mʋ́ mlɩ? 22 Séi á, mlɩlawun ánɩ́ Bulu bʋ awɩtɔlɛ, támɛ mʋ asʋ́n bʋ ɔnlɩn. Ɔbʋ ɔnlɩn ahá ánɩ́ badɩda hógyitɔsʋ. Támɛ alawá awɩtɔlɛ há mlɩ. Ɔbɔ́wa awɩtɔlɛ há mlɩ nɩ́ mlɩ ansɩ́ dɩn mʋsʋ. Nɩ́ megyí alɩ á, ɔbɛ́bɩtɩ́ mlɩ ɩsʋ mlɩ ɛ́. 23 Támɛ nɩ́ Yudafɔ ámʋ́ʋ́ besi mʋ hógyi amʋ beyinkí bɔhɔ mʋ gyi a, Bulu ɔbɛ́lapʋ́ amʋ́ tsá oyí ámʋsʋ. Tsúfɛ́ ɔbʋ túmi ánɩ́ obéyinkía amʋ́ tsá. 24 Mlɩ ahá ámʋ́ʋ́ mlɩmégyí Yudafɔ ámʋ mʋ́ á, oyí laláhɛ bámbi mlɩgyí, bɔpʋ mlɩ tsá oyí ámʋsʋ. Tɛkɩ ɩma ɩnʋ alɩ. Israelfɔ mʋ́ á, oyi wankláán ámʋ onutó abámbi bʋgyi, bɛkpalɩ́ amʋ́ tsítsá. Mʋ́ sʋ amʋ́ yinkía yi mʋ́ yintisʋ mɔ́ɔwa ɔnlɩn há Bulu.

Bulu Towun Ahá Fɛ́ɛ́ Nwɛ

25 Mɩ́ apíó, asʋn ŋaínhɛ́ kʋ bʋ ɩnʋá ndekléá mlɩbɩ́ɩ, mɛ́nɩ mlɩmɛ́ɛkɩ mlɩ ɩwɩ ánɩ́ mlɩlɛ́tɩn ansɩ́ dʋbɩ. Asʋ́n ámʋ gyí, Yudafɔ ámʋ akʋ bʋbʋ asʋtɔ-ɔnlɩn. Bɔ́wa asʋtɔ-ɔnlɩn alɩɩ bɔfʋn brɛ́á Bulu lahá ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ fɛ́ɛ́ baba mʋ wá. 26 Mʋ́ ɔma a, Bulu ɔbɔ́hɔ Yudafɔ fɛ́ɛ́ nkpa. Bulu asʋ́n ámʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Sion wúlutɔ Nkpa Ɔhɔ́pʋ amʋ ɔbɛ́lɩn tsu.

Ɔbɛ́ba bɛha Yakob abí-aná fɛ́ɛ́ bési lalahɛ bwɛ.

27 Ɩ́nɩ gyí ntam ánɩ́ nɛ́ka há amʋ́

brɛ́á nɛ́lɛ amʋ́ tsú amʋ́ lakpantɔ nɩ́.”

28 Ɩ́nɩá Yudafɔ ámʋ bʋmɔhɔ asʋn wankláán ámʋsʋ gyi sʋ á, bemlí Bulu alupʋ́, mɛ́nɩ ɩbɔ́wa labi há mlɩ ámʋ́ʋ́ mlɩmégyí Yudafɔ ámʋ. Támɛ ɩ́nɩá bʋgyi ahá ánɩ́ Bulu lɛ́lɛ sʋ a, amʋ́ anáin sʋ otekle amʋ́ asʋ́n. 29 Nɩ́ Bulu ɔlɛ́ ɔkʋ ntɛ́ɛ ɔpʋ́ mʋ atokiehɛ́ há ɔkʋ á, ɔtamatráa tsɛ mʋ agywɩɩn. 30 Brɛ́ kʋtɔ á, mlɩ ánfɩ mlɩmégyí Yudafɔ ánfɩ mlɩmóbu Bulu. Támɛ séi á, Yudafɔ bʋmɛdɛ́ Bulu bu. Mʋ́ sʋ Bulu lawun mlɩ nwɛ. 31 Alɩ kɛ́n Bulu ɔbɛ́ba bowun Yudafɔ ámʋ́ʋ́ bʋmɛdɛ́ mʋ bu ámʋ ɛ́ nwɛ fɛ́ alɩá alawun mlɩ nwɛ nɩ́. 32 Tsúfɛ́ Bulu lótsu mʋ́ ánɩ́ ahá fɛ́ɛ́ bʋbʋ asʋtɔ-ɔnlɩn, alɩá ɩbɔ́bwɛ obówun amʋ́ fɛ́ɛ́ nwɛ sʋ.

Mlɩha Akánfʋ Bulu

33 Óo, mlɩkɩ Bulu awɩtɔlɛ wʋlɛ! Mʋ nyánsa pʋ́ mʋ asʋ́nbɩ ma ɔka! Ma ɔbɛ́talɩ́ bɩ́ mʋ ɔkpa pʋ́ mʋ asʋ́ngyítɔ? 34 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ bɛɛ,

“Ma yín anɩ Wíe nwuntɔ?

Ma ɔbɛ́talɩ́ súná mʋ asʋ́n? Ɔhaa má ɩnʋ.

35 Ma lápʋ́ tɔkʋ há mʋ, ɔdɛ ɔkpa kɩ́ɩá ɔbɛ́laka mʋ ɩkɔ?”

36 Bulu lɔ́bwɛ tógyítɔ́. Mʋbʋ́ tógyítɔ́. Tógyítɔ́ bʋ ɩnʋ há mʋ. Kanfʋ́ ɩbwɛ́ɛ mʋ klɛ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. Amen!

12

Tsiátɔ́á Bʋtɔpʋ́sum Bulu

1 Ɩ́nɩá Bulu hɩ́ɛ́ ɔdɛ anɩ nwɛ wúun alɩ sʋ á, mɩ́ apíó, ndɛ mlɩ kokóli mbɛ́ɛ, mlɩpʋ mlɩ ɩwɩ fɛ́ɛ́ ha Bulu mlɩ nkpatɔ. Ɩbwɛ́ɛ fɛ́ igyí ahatɔ́ wankɩ́hɛ́ ha mʋ. Ɩ́nɩ gyí osum ánɩ́ itsú klʋntɔ, ilegyi mʋ ansɩ́ nɩ́. 2 Mlɩmáha ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ atsiábi igyi mlɩsʋ. Mlɩha Bulu ɔtsɛ mlɩ agywɩɩn, ɩha mlɩ tsiátɔ́ ɩtsɛ. Fówun mlɛ́talɩ́ bɩ́ ánɩ́ Bulu apɛ́ bʋ alɛ́, ɩbʋ ɔdwɛ, ɩlɔfʋn.

3 Bulu agyʋ́má ámʋ́ʋ́ alawá awɩtɔlɛ pʋ́há mɩ́ ámʋsʋ ndɛ mlɩtɔ okugyíɔkʋ bláa mbɛ́ɛ, ɔhaa mákɩ mʋ ɩwɩ dáfá alɩá ogyi. Ɔhagyíɔha ɔbá ansɩ́ asɩ, ɔkɩ ánɩ́ ɔmɔdʋn hógyi amʋ́ʋ́ Bulu lapʋ́há mʋ amʋ. 4 Nyankpʋsa-oyí ɩwɩ atɔ́ anɩ fɛ́ɛ́ anɩgyí. Ntobí ámʋtɔ kugyíkʋ bʋ mʋ́ gyʋma ánɩ́ itegyi nyankpʋsa-oyí ámʋsʋ. 5 Alɩ kɛ́n ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ anɩtsɔ́, támɛ anɩa Kristonyɔ anɩlabwɛ́ ɔyʋlʋ́ʋ ɔkʋlɛ nɩ. Mʋ́ sʋ anɩgyí ntobí ɔtsan-ɔtsan ánɩ́ anɩtsátsáa abasʋ, anɩlɔ́bwɛ ɔyʋlʋ́ʋ ɔkʋlɛ amʋ. 6 Bulu atokiehɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛha anɩ ámʋ ɩna ɔtsan-ɔtsan. Ilehián ánɩ́ anɩ fɛ́ɛ́ abɔ́pʋ mʋ atokiehɛ́ ámʋ yɔ́ agyʋ́má atɔ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛha anɩ ámʋ ɔnɔ́. Mʋ́ sʋ nɩ́ ɔkʋ atokiehɛ́ gyí Bulu ɔnɔ́ asʋ́nblɩ́ á, ɔhá ámʋ ɔbwɛ́ɛ mʋ́ alɩá mʋ hógyi losuná mʋ. 7 Nɩ́ ɔkʋ klɛ́ gyí mʋ aba ahógyipʋ bʋá a, ɔbʋ́a amʋ́. Nɩ́ ɔkʋ klɛ́ gyí atɔ́ suná á, osúna mʋ́. 8 Nɩ́ ɔkʋ klɛ́ gyí ahá atɛtɔ-ɔnlɩn wa á, ɔwá ahá atɛtɔ-ɔnlɩn. Nɩ́ ɔkʋ ɛ́ klɛ́ gyí atɔ́ kie á, ɔlɛ́ ɩwɩtɔ okie mʋ́. Nɩ́ ɔkʋ klɛ́ gyí ahá ɔnɔ́ lɩɩ́ á, ɔwáa nsi ɔbwɛ mʋ́. Nɩ́ ɔkʋ klɛ́ ɛ́ gyí ahá nwɛ wúun a, ɔbwɛ́ɛ mʋ́ ɔdwɛtɔ.

9 Mlɩdwɛ ahá tsu mlɩ klʋntɔ. Mlɩkisi lalahɛ kugyíkʋ. Mlɩkɩta yilébwɛtɔ kínkíínkín. 10 Mlɩha mlɩ ansɩ́ ɩpɛ mlɩ aba Akristofɔ dwɛsʋ, amlɩbu aba wankláán. 11 Mlɩmáha mlɩ nsiwa bwɛ́ atɔ́ ɔnɔ́ ɩba asɩ. Mlɩha Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɔwa mlɩ ɔwʋnlɩ́n, amlɩsum anɩ Wíe. 12 Mlɩ ɔkpakɩ́ɩ amʋ sʋ mlɩnya ansigyí, amlɩlɩɩ kínkín mlɩ ipiantɔ. Mlɩbɔ mpáɩ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. 13 Mlɩbʋa mlɩ aba Bulu ahá ánɩ́ bʋbʋ ɩkplántɔ. Mlɩyɩrɩ ɩwɩ hɔ afɔɔ́.

14 Mlɩyula ahá ánɩ́ bʋdɩn mlɩsʋ. Mlɩyula amʋ́, mlɩmálwɩɩ́ amʋ́. 15 Nɩ́ akʋ bʋdɛ ansigyí nya á, mlɩa amʋ́nyɔ mlɩnya ansigyí. Nɩ́ akʋ bʋdesú ɛ́ á, mlɩa amʋ́nyɔ mlɩsu. 16 Mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩtsia wankláán. Mlɩmátsu ɩwɩ. Mlɩpʋ ɩwɩ manta ahá ánɩ́ ahá bʋtamabú amʋ́. Mlɩmákɩ mlɩ ɩwɩ ánɩ́ mlɩdʋn akʋ.

17 Nɩ́ ɔkʋ ɔpʋ́ lalahɛ gyi mlɩ á, mlɩmápʋ lalahɛ ká mʋ ɩkɔ. Mlɩbɔ mbɔ́dɩ́ amlɩbwɛ tɔ́á ɩbʋ alɛ́á ahá fɛ́ɛ́ bótsulá dɩ́nká mʋ́sʋ́. 18 Alɩágyíalɩ́á igyi mlɩ mʋ́ á, iwilwii itsía mlɩa ɔhagyíɔha nsɩnɛ́. 19 Mɩ́ apíó adwɛpʋ́, mlɩmápʋ lalahɛ ká mlɩ aba ɩkɔ. Mlɩsi tógyítɔ́ ha Bulu. Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Bulu ɔbɛ́ɛ, ‘Mɩ́, mlɩ Wíe tɛ́ká ɩkɔ. Mɩ́ ɔbɛ́ka ahá akɔ amʋ́ lakpan sʋ.’ ” 20 Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ lɛ́trá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ akʋ́n dɛ fʋ́ olupʋ́ á, ha mʋ atɔ́ ogyi. Nɩ́ ɔmɛwʋ́lɩ dɛ mʋ a, ha mʋ ntsu onu. Nɩ́ fɔbwɛ́ mʋ́ alɩ á, ɩbɛ́ha pɛ́lɩ bɛ́kɩtá mʋ ɔbɛ́tsɛ.”* 21 Mlɩmáha lalahɛ igyi mlɩsʋ, mboún mlɩbwɛ yilé pʋ́gyi lalahɛsʋ.

13

Ɩwɩasɩbá Ha Ɔmá Akpapʋ́

1 Ilehián ánɩ́ ɔhagyíɔha ɔbɛ́ba ɩwɩasɩ há ɔmá akpapʋ́. Tsúfɛ́ Bulu tɛ́há ɔmá akpapʋ́ túmi. Ɔmá ɔkpapʋ́ ɔkʋkʋ má ɩnʋá megyí Bulu lɛ́yaɩ́ mʋ. 2 Ɩ́nɩ sʋ nɩ́ ɔkʋ ɔkʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ ɔmá ɔkpapʋ́ ɔkʋsʋ á, alakʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Bulu túmisʋ. Mʋ́ sʋ ɔhá ámʋ dɛ́ ɩsʋbɩtɩ́ klé ha ɩwɩ. 3 Tsúfɛ́ ɔmá akpapʋ́ bʋmegyá yilé abwɛpʋ́, lalahɛ abwɛpʋ́ bʋgya. Mʋ́ sʋ nɩ́ fʋmedékleá fʋnyáa ɔmá akpapʋ́ ifú á, mʋ́mʋ́ bwɛ yilé abʋkanfʋ fʋ́. 4 Bulu osúmbi ɔhagyíɔha ánɩ́ bapʋ́ mʋ yáɩ́ ɔmá ɔnɔ́ gyí. Mlɩ yilé sʋ bʋdɛ agyʋ́má yɔ. Támɛ nɩ́ ɔkʋ dɛ́ lalahɛ bwɛ á, mʋ́mʋ́ obénya amʋ́ ifú, tsúfɛ́ bʋbʋ ɔkpa bɩ́tɩ́ ahá ɩsʋ. Bulu asúmbi bʋgyi, ɔlɛha amʋ́ ɔkpa ánɩ́ bʋbɩ́tɩ lalahɛ abwɛpʋ́ ɩsʋ ha mʋ. 5 Ɩ́nɩ sʋ ɔhagyíɔha ɔbá ɩwɩasɩ ha ɔmá akpapʋ́. Megyí bɛɛ bʋdɛ ifú nya ánɩ́ bɛ́bɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ nkʋlɛ sʋ. Mboún amʋ́ klʋn dɛ́ amʋ́ bláa ɔbɛ́ɛ, ilehián ánɩ́ bóbu amʋ́.

6 Ɩ́nɩ kɛ́n sʋ́ ilehián ánɩ́ mlɛ́ka tswɩtswɩ ɛ́ nɩ́. Bulu asúmbi ɔmá akpapʋ́ bʋgyi. Bapʋ́ amʋ́ brɛ́ fɛ́ɛ́ bʋdɛ ɔmásʋ́ kɩ́ɩ. 7 Mlɩka ɩkɔ kugyíkʋá ɩdɩn mlɩsʋ. Mlɩka tswɩtswɩ mʋ́a lampóo. Obú ɔkpasʋ á, mlɩbu amʋ́ fɛ́ɛ́. Nɩ́ igyi kanfʋ́ ɛ́ á, mlɩkanfʋ amʋ́ fɛ́ɛ́.

Abadwɛ

8 Mlɩmákɩtá ɔhaa ɩkɔ dʋn mlɩ abadwɛ. Nɩ́ ɔkʋ dɛ́ mʋ aba dwɛ á, ɔdɛ mbla ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́ gyí. 9 Mose Mbla ámʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mátɔ mbʋa.” “Mámɔ ɔha.” “Máwi atɔ́.” “Mápɛ ansɩ́ fʋ́ ba atɔ́sʋ́.” Ɩ́nɩ pʋ́ mbla tráhɛ amʋ fɛ́ɛ́ nwun gyí mbla kʋlɛ ámʋ́ʋ́ ɩlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Dwɛ fʋ́ bá fɛ́ fʋ́ ɩwɩ” ámʋ. 10 Nɩ́ ɔkʋ dɛ́ mʋ ba dwɛ á, ɔmɔ́ɔpʋ lalahɛ gyi mʋ ɛkɛkɛɛkɛ. Ɩ́nɩ sʋ ɔhá ánɩ́ ɔtɔdwɛ́ mʋ aba lagyi mbla ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́.

11 Mlɩ onutó mlɩyin brɛ́ oduátɔ́ anɩbʋ. Brɛ́ lafʋn ánɩ́ mlétsinkí, tsúfɛ́ anɩ nkpahɔ́ɔ lafʋn ta dʋn brɛ́ ámʋ́ʋ́ anɩlégyankpá hɔ Kristo gyi amʋ. 12 Onyé dɛtsʋ́ʋn, ɔyɩ́ lakɛ ta. Mʋ́ sʋ mlɩha asi oklúntɔ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́ bwɛ, atsu anɩ ɔyɩ kɛhɛtɔ akɔtɔ́ tsan. 13 Mlɩha anɩ tsíátɔ́ ɩbwɛ fɛ́ ahá ánɩ́ bʋtsie wankɩtɔ. Mlɩmáha ayinta anɩ brɛ́ yetsiá ɔdwɛ ogyíkpá, anɩdɛ́ atɔ dɛdɛ́ gyí, anɩdɛ́ ntá núu bʋ. Anɩmáwa atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n. Anɩmáwa ɔnsɩ́pɛ, anɩmátrɛ kɔ́. 14 Mboún mlɩpʋ anɩ Wíe Yesu Kristo tin mlɩ ɩwɩ. Mlɩmátrá tsiá tsiátɔ́ dada amʋ́ʋ́ mlɩ ɔwɔ́lɩ laláhɛ tekle amʋ.

14

Akristofɔ Ɩlálɛ Ɔkpa Laláhɛsʋ

1 Mlɩhɔ mlɩ aba Akristofɔá bʋma ɔwʋnlɩ́n hógyitɔ wa mlɩtɔ. Nɩ́ bɛɛ tɔkʋ bʋ alɛ́ ntɛ́ɛ ɩma alɛ a, mlɩmágyi amʋ́ nwɛ́ɛn. 2 Ɔkʋ lóhogyi ánɩ́ ɔbʋ ɔkpa gyi tógyítɔ́, támɛ ɔkʋ ɛ́ hógyi ɔnɔ́ ɩma ɔnlɩn. Mʋ́ sʋ ɔtamagyi iye. 3 Ɔkpa má ɩnʋá ɔhá ánɩ́ otegyi tógyítɔ́ ɔbɛ́lɛ ɔhá ánɩ́ ɔtamagyi tɔkʋ ɩlá. Alɩ kɛ́n ɔhá ánɩ́ ɔtamagyi tɔkʋ ɛ́ ɔmálɛ ɔhá ánɩ́ otegyi tógyítɔ́ ɩlá nɩ́. Tsúfɛ́ Bulu lahɔ amʋ́. 4 Fʋ́gyí ma ánɩ́ fɛ́ha ɔkʋ osúmbi pɔ́n? Mʋ wie nkʋlɛ pɛ́ bʋ́ʋ ɔkpa ánɩ́ ɔbɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, otsie wankláán ntɛ́ɛ ometsie wankláán. Ɔbɛ́talɩ́ tsíá wankláán, tsúfɛ́ Bulu ɔbɛ́talɩ́ há mʋ obétsiá wankláán.

5 Ɔkʋ ɔbɛ́talɩ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, ɛkɛ kʋ dʋn mʋ́ aba, ɔkʋ ɛ́ ɔbɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ nkɛ ámʋ fɛ́ɛ́ igyi kʋlɛ. Ɔhagyíɔha ɔyɔ́ mʋ klʋntɔ wankláán, otsu mʋ́á ɩbʋ alɛ́. 6 Nɩ́ ɔkʋ ɔlɛ́ ɛkɛ ɔkʋ ɔbɛ́ɛ igyi ɛkɛ yílé á, ɔdɛ mʋ́sʋ́ gyí pʋtsú Bulu fʋ́á. Nɩ́ ɔkʋ ɛ́ tegyi tógyítɔ́ á, ɔdɛ mʋ́ gyí pʋtsú anɩ Wíe fʋ́á. Nɩ́ ɔkʋ ɛ́ tamagyi iye a, mʋ ɛ́ ɔdɛ mʋ́ kisí pʋ́tsú anɩ Wíe fʋ́á. Tsúfɛ́ amʋ́ fɛ́ɛ́ bʋtɛdá Bulu ɩpán mʋ́sʋ́. 7 Anɩtɔ ɔhaa métsíe nkpa há mʋ ɩwɩ, anɩtɔ ɔkʋkʋ ɛ́ móowu há mʋ ɩwɩ. 8 Nɩ́ anɩtsie nkpa á, anɩtsie ha anɩ Wíe. Awú ɛ́ á, anɩlawú há mʋ. Mʋ́ sʋ nɩ́ anɩlawú o, anɩtsie nkpa o, anɩ Wíe bʋ́ anɩ. 9 Tsúfɛ́ Kristo lówu, yínkí kʋ́sʋ́ ba nkpatɔ, mɛ́nɩ ɔbɔ́bwɛ akɩankpapʋ pʋ́ awupʋ́ fɛ́ɛ́ Owíe. 10 Ɩ́nɩ sʋ imehián ánɩ́ fɛ́ha fʋ́ bá ɩpɔ́n ntɛ́ɛ fɛ́kɩ fʋ́ bá ansɩ́tɔ́ kótíkótí. Tsúfɛ́ anɩ fɛ́ɛ́ abɛ́yɛ́lɩɩ́ Bulu ansɩ́tɔ́, obégyi anɩtɔ okugyíɔkʋ asʋ́n. 11 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Anɩ Wíe Bulu ɔbɛ́ɛ,

‘Nanyá mbʋ nkpa ánfɩ á,

ɔhagyíɔha ɔbɛ́da akpawunu mɩ́ ansɩ́tɔ́;

ɔhagyíɔha ɔbɛ́lɛ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, Bulu ngyi.’ ”

12 Mʋ́ sʋ anɩtɔ okugyíɔkʋ ɔbɛ́lɛ mʋ asʋ́n ɔnɔ́ Bulu ansɩ́tɔ́.

Máha Fʋ́ Bá Ɔdɩda Mʋ Hógyitɔ

13 Mʋ́ sʋ mlɩha asi aba ɩlá lɛ. Mboún abwɛ́ɛ agywɩɩn ánɩ́ anɩmɔ́ɔbwɛ tɔtɔá ɩbɛ́ha anɩ bá ɔkʋkʋ mɛ́ɛsrɛɩ́ ntɛ́ɛ dɩda. 14 Séi ɩ́nɩá namlí Okristoyin sʋ nabɩ́ ánɩ́ atogyihɛ kʋkʋ má ɩnʋá mʋ ɩwɩ mɛtɩn. Támɛ nɩ́ Kristoyin ɔkʋ lóhógyi ánɩ́ tɔkʋ ɩwɩ mɛtɩn a, mʋ́mʋ́ mʋ wá mʋ́ ɩwɩ mɛtɩn. 15 Nɩ́ fʋ́tegyi tɔkʋ, ɩdɛ fʋ́ bá háan a, mʋ́mʋ́ fʋ́ bwɛhɛ́ mɛdɛ́ ɔdwɛ suná. Máha fʋ́ atogyihɛ ɩha fʋ́ bá ánɩ́ Kristo lówu há mʋ ɔfwɩ. 16 Mʋ́ sʋ máha tɔ́á fʋyin ánɩ́ ɩbʋ alɛ́ ɩbwɛ tsitsa ahá ansɩ́tɔ́. 17 Tsúfɛ́ Bulu iwíegyí ámʋ imegyí atogyihɛ ntɛ́ɛ atonuhɛ asʋ́n, mboún yilébwɛ, iwilwii pʋ́ ansigyí ánɩ́ itsú Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋtɔ asʋ́n igyi. 18 Ɔhagyíɔha ánɩ́ otosúm Kristo ɔkpa ánfɩsʋ á, mʋ asʋ́n tegyi Bulu ansɩ́. Ahá ɛ́ bʋtobú mʋ.

19 Ɩ́nɩ sʋ mlɩha anɩ ansɩ́ ɩpɛ tɔ́á ɩbɔ́pʋ iwilwii ba, ɩbɔ́wa apíó aba ɔwʋnlɩ́n hógyitɔsʋ brégyíbrɛ́. 20 Máyintá Bulu gyumagyihɛ fʋ́ atogyihɛ sʋ. Ɔkpa bʋ ɩnʋá abɛ́talɩ́ gyi tógyítɔ́, támɛ nɩ́ ɔkʋ dɛ́ tɔ́á ɩbɛ́ha mʋ ba ɔbɔ́bwɛ lakpan bwɛ mʋ́ á, ɩma alɛ. 21 Nɩ́ ɔkʋ tamagyi iye kʋ, ntɛ́ɛ nu ntá ntɛ́ɛ bwɛ́ tɔ́á ɩbɛ́ha mʋ ba ɔbɛ́dɩda á, ɩbʋ alɛ́. 22 Mʋ́ sʋ tógyítɔ́á fohogyi tsu ntobí ánfɩ ɩwɩ á, ha mʋ́ ɩbwɛ fʋ́á fʋ́ Bulunyɔ nsɩnɛ́ asʋ́n. Nɩ́ ɔkʋ opúni mɛdɛ́ mʋ tsií mʋ bwɛhɛ́sʋ́ á, mʋ́mʋ́ ɔkláa lawá mʋ ogyá. 23 Támɛ nɩ́ mʋ klʋn mɛdɩ́ mʋ asɩ mʋ atogyihɛ kʋ gyí sʋ, ogyi mʋ́ á, Bulu lahá mʋ ɩpɔ́n dodoodo. Tsúfɛ́ mʋ atɔ́ ámʋ gyí mɛlɩ́ɩ́ hógyisʋ. Tógyítɔ́á ɔha mɔ́pʋ hógyi bwɛ́ igyi lakpan.

15

Ahá Ansɩ́sʋ́ Atɔ́ Bwɛ

1 Ilehián ánɩ́ anɩ ahá ánɩ́ anɩ hógyi ɔnɔ́ bʋ ɔnlɩn abénya klʋn há ahá ánɩ́ amʋ́ hógyi ɔnɔ́ ɩma ɔnlɩn. Megyí tɔ́á iletsiá anɩ wʋlɛ abɔ́bwɛ. 2 Ilehián ánɩ́ anɩtɔ okugyíɔkʋ ɔbɔ́bwɛ tɔ́á ɩbʋ alɛ́ há mʋ ba, mɛ́nɩ ɩbɛ́ha mʋ ɔbɛ́dan hógyitɔ. 3 Tsúfɛ́ Kristo kʋ́ráá mɔ́bwɛ tɔ́á mʋ onutó otekle. Mʋ ɩwɩ asʋ́n bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Asiabí ámʋ́ʋ́ besia fʋ́ ámʋ fɛ́ɛ́ ɩlɛbɛdɩnká mɩ́sʋ́.” 4 Asʋ́n kugyíkʋá bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ tsú tɩtɩɩtɩ a, bɔwanlɩ́n mʋ́ ánɩ́ ibósuná anɩ atɔ́, wá anɩ atɛtɔ-ɔnlɩn, atomi lɩɩ kínkíínkín. Fówun abénya klʋn kɩ ɔkpa ha atɔ́ ámʋ́ʋ́ anɩ ansɩ́ dɩn mʋ́sʋ́ ámʋ. 5 Bulu tɛ́há ahá bʋtenyá klʋn. Mʋtɔ́wá ahá atɛtɔ-ɔnlɩn. Ndɛ mʋ kʋlɩ́ mbɛ́ɛ, ɔhá amlɩbwɛ kʋlɛ, fɛ́ alɩá Kristo Yesu lósuná anɩ. 6 Ɩ́nɩ ɔbɛ́ha mlɩ fɛ́ɛ́ mlɔ́pʋ ɔmɛ kʋlɛ kánfʋ́ Bulu, ogyi anɩ Wíe Yesu Kristo mʋ Sɩ ámʋ nɩ.

Ahá Ánɩ́ Bʋmegyí Yudafɔ Asʋn Wankláán Bláa

7 Ɩ́nɩ sʋ mlɩhɔ aba atúu fɛ́ alɩá Kristo lɔ́hɔ mlɩ, mɛ́nɩ ɩbɔ́wa Bulu numnyam. 8 Tsúfɛ́ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, Kristo labwɛ́ Yudafɔ osúmpʋ́, mɛ́nɩ ibósuná ánɩ́ Bulu obégyi mʋ tɔ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ amʋ́ anáin amʋsʋ. 9 Kristo lɛ́ba, mɛ́nɩ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ bɛ́tɩ Bulu ɩdayilé, nwɛ ámʋ́ʋ́ olowun amʋ́ ámʋ sʋ. Fɛ́ alɩá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩlɛblɩ́. Asʋ́n ámʋ gyí,

“Anɩ Wíe Bulu, ɩ́nɩ sʋ nɔ́wa fʋ́ numnyam ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ ansɩ́tɔ́.

Nɔ́wa ɩlʋ kánfʋ́ fʋ́.”

10 Bulu asʋ́n ámʋ lɛ́trá blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Mlɩ ahá ánɩ́ mlɩmégyí Yudafɔ, mlɩa Bulu ahá mlɩnya ansigyí!”

11 Bɛtrá wanlɩ́n bɛɛ,

“Ahá ánɩ́ mlɩmégyí Yudafɔ fɛ́ɛ́, mlɩkanfʋ anɩ Wíe Bulu.

Ɔmá fɛ́ɛ́ abí, mlɩkanfʋ mʋ.”

12 Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Yesaia ɛ́ lɛ́blɩ́ tswɩ ɔbɛ́ɛ,

“Ɔha ɔkʋ ɔbɛ́lɩn tsu anɩ náin Yisai* abí-anátɔ́.

Mʋ obébegyi iwíe ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔsʋ nɩ́.

Mʋsʋ́ bɛ́dɩnká ansɩ́ nɩ́.”

13 Buluá bʋtɛkɩ ɔkpa há ogyi. Ndɛ mʋ kokóli mbɛ́ɛ, ɔhá ɩwɩ lwii mlɩ, ansɩ́ igyí mlɩ amlɩhɔ mʋ gyi. Mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ɔháa mlɩ túmi, mɛ́nɩ mʋ ɔkpakɩ́ɩ mɔ́ɔkpɔn mlɩ.

Tɔ́á Sʋá Paulo Lɛ́lɛ Ɩwɩtɔ Wánlɩ́n Atɔ́ Alɩ

14 Mɩ́ apíó Akristofɔ, mɩ́ onutó nhɩ́ɛ́ nyin ánɩ́ aha wankláán mlɩgyí, mlɩlabɩ́ asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ, mlɛ́talɩ́ tɔ́ɩ́ kplá aba. 15 Támɛ nawá klʋn nhɩ́ɛ́ ndɛ mlɩ asʋ́n bláa ɔwʋlʋ́ ánfɩtɔ pʋ́káɩ́n mlɩ. Tsúfɛ́ Bulu lawá awɩtɔlɛ pʋ́ agyʋ́má ánfɩ wá mɩ́ ɩbɩtɔ ɔbɛ́ɛ mbwɛ́ɛ. 16 Mʋ́gyí, mbɔ́bwɛ Kristo Yesu osúmbi ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔtɔ. Mʋ́ sʋ ndɛ osum agyʋ́má ánfɩ yɔ fɛ́ Bulu igyí ɔhapʋ́. Ndɛ ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ ámʋ Bulu asʋn wankláán ámʋ bláa, mɛ́nɩ bémlí igyí ahatɔ́ ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ latɩn mʋ́ ɩwɩ, ilegyi Bulu ansɩ́. 17 Ɩ́nɩá mɩ́á Kristo Yesunyɔ anɩlabwɛ́ kʋlɛ sʋ á, mbʋ ɔkpa tsú ɩwɩ agyʋ́má ánfɩ ndɛyɔ há Bulu ánfɩ sʋ. 18 Tsúfɛ́ mmɛ́ɛtalɩ́ blɩ́ asʋansʋ tsɩ́a atɔ́á Kristo latsʋn mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ pʋ́ mɩ́ bwɛhɛ́sʋ́ bwɛ́ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔtɔ, mɛ́nɩ bóbu Bulu. 19 Ɩna ofúla mʋ́a osúna amʋ́ʋ́ nɔbwɛ Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ túmitɔ ámʋsʋ nɛtalɩ́ dá Kristo asʋn wankláán ámʋ fɛ́ɛ́ ɔkan, tsú Yerusalem alɩɩ yɛ́dalɩ Iliriko ɔsʋlʋ́sʋ. 20 Tɔ́á ɩdɩn mɩ́ klʋnsʋ brɛ́ fɛ́ɛ́, ndekléá nɔ́bwɛ gyí, nɛ́natɩ́ dá Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan ntɩ́nɛ́á bʋmɔkʋ́nyá nú Kristo asʋ́n kɩ. Mmedékléá nɔ́tʋá ɔkʋ gyumagyihɛsʋ. 21 Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

“Ahá ánɩ́ bʋmɔkʋ́nú mʋ nka kɩ bówun mʋ,

áhá ánɩ́ bʋmɔkʋ́nú mʋ asʋ́n kɩ ɛ́ bónu mʋ́ asɩ.”

Paulo Roma Ɔpasua Yɛ́sɩnáa

22 Ɩ́nɩ láhá mmɔkʋ́nyá ɔkpa ba mlɩ wá bɔtʋ ndɛ nɩ́. 23 Támɛ séi mʋ́ á, mɩ́ agyʋ́má lamɔ́ ɔnɔ́ nfɩ fʋ́nsʋ́. Nfí tsɔtsɔɔtsɔ nɩ́ ndekléá nɛ́ba mlɩ wá bɛkɩ mlɩ. 24 Mʋ́ sʋ nabwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ nɩ́ ndɛtsʋ́ʋn nɔyɔ́ Spania a, nɔ́tsʋn kɩ mlɩ. Agyi ɔdwɛ kpalobí á, mlɩlasí mɩ́ ɔkpa nayɔ́ ɩnʋ. 25 Séi á, nabwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ négyankpá yɔ́ Yerusalem, yɔ́bʋá Bulu ahá ánɩ́ bʋbʋ ɩnʋ. 26 Tsúfɛ́ Akristofɔá bʋbʋ Makedonia pʋ́ Akaia ɔsʋlʋ́sʋ bapʋ́ ɔdwɛ dúnká atɔ́ bʋdɛpʋsɩ́sɩ́ Bulu ahá ánɩ́ bʋgyi ahiánfɔ Yerusalem. 27 Ɩbʋ amʋ́ ɔdwɛ ánɩ́ bɔ́bʋá ahiánfɔ. Bawun ánɩ́ ilehián ánɩ́ bɔ́bʋá Yudafɔ ɛ́ ká ɩkɔ. Tsúfɛ́ banyá Ɔŋɛ́tɔ́ atɔ́, nú nkpahɔ́ɔ asʋ́n ámʋ tsú amʋ́ wá. Mʋ́ sʋ ilehián ánɩ́ bódunká ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ kʋ há amʋ́ ɛ́. 28 Nɩ́ nɔpʋ́ kɔ́ba ánɩ́ bɔtswɩtswɩ ha mɩ́ fɛ́ɛ́ wá amʋ́ ɩbɩtɔ á, nɔ́bɔtsʋn mlɩ wá yɔ́ Spania. 29 Nyin ánɩ́ nɩ́ nɛbá á, nɔ́pʋ Kristo oyúla kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ba mlɩ.

30 Mɩ́ apíó adwɛpʋ́, ndɛpʋ anɩ Wíe Yesu Kristo pʋ́ ɔdwɛá Bulu Ɔŋɛ́ lahá mlɩ há mlɩ aba kókóli mlɩ mbɛ́ɛ, mlɩlɩ́ɩ mɩ́ ɔma, amlɩbɔ mpáɩ ha mɩ kínkíínkín. 31 Mlɩbɔ mpáɩ mlɩaa, Bulu ɔlɛ́ɛ mɩ́ tsu Yudafɔ ámʋ́ʋ́ bʋmɔhɔ mʋ gyi amʋ ɩbɩtɔ. Mlɩbɔ ha mɩ, Bulu ahá ánɩ́ bʋbʋ Yerusalem ɩnʋ abʋhɔ atɔ́ ámʋ́ʋ́ napʋ́ nɛya amʋ́ ámʋ. 32 Fówun nɩ́ Bulu lótsulá á, nɛ́ba mlɩ wá ansigyí kpɔnkpɔɔnkpɔntɩtɔ, bɛda ɔkpʋ́nʋ́. 33 Buluá ɔtɛhá iwilwii, otsía mlɩ fɛ́ɛ́ wá. Amen!

16

Itsiáha

1 Ndɛ opio tsɩhɛ́ Foibe lɛ súná mlɩ. Kenkrea wúlutɔ ɔpasuatɔ ahandɛ ɔbʋápʋ ogyi. 2 Mlɩhɔ mʋ anɩ Wíe Yesu dátɔ́ alɩá ɩlɛkanáa ánɩ́ Bulu ahá bɔ́bwɛ, amlɩbʋa mʋ ɔkpagyíɔkpasʋ alɩá odeklé. Tsúfɛ́ mʋ onutó alabʋ́a ahá tsɔtsɔɔtsɔ, alabʋ́a mɩ ɛ́.

3 Nɛhá Priska mʋa mʋ kulu Akwila fɛ́ɛ́ tsiá. Mɩ́a amʋ́nyɔ létsiá bwɛ́ anɩ Wíe Kristo Yesu agyʋ́má. 4 Bɔpʋ amʋ́ ɩwɩ há ánɩ́ bówu mɩ́ sʋ kʋ́ráá. Ndɛ amʋ́ ɩpán da wankláán. Megyí mɩ́ nkʋlɛ. Akristofɔá bʋmegyí Yudafɔ ɔpasua fɛ́ɛ́ bʋdɛ amʋ́ ɩpán da. 5 Nɛhá ɔpasua ámʋ́ʋ́ betsiá fia amʋ́ wóyítɔ́ ámʋ ɛ́ fɛ́ɛ́ tsiá.

Nɛhá mɩ́ ɔdwɛpʋ́ Epaineto tsiá. Mʋlégyankpá hɔ Kristo Asia ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́ nɩ́. 6 Nɛhá Maria ámʋ́ʋ́ olowun ipian mlɩ sʋ ámʋ tsiá. 7 Nɛhá mɩ́ aba Yudafɔ Androniko mʋa Yunia tsiá. Bawá mɩ́a amʋ́nyɔ obu kɩ. Bʋgyi Kristo sumbí ayɔpʋ́ ánɩ́ obú bʋ amʋ́sʋ́. Begyankpá hɔ Kristo asa natá bɔhɔ.

8 Nɛhá mɩ́ píó ɔdwɛpʋ́ Kristotɔ Amplia tsiá. 9 Nɛhá anɩ Kristo agyʋ́má ɔyɔbá Urbano mʋa mɩ́ nyáwíe kláklá Staki tsiá. 10 Nɛhá Apele amʋ́ʋ́ alalɛ́ súná wankláán ánɩ́ alapʋ́ mʋ ɩwɩ há Kristo amʋ mʋa Aristobulo abusuanfɔ fɛ́ɛ́ tsiá. 11 Nɛhá mɩ́ bá Yudayin Herodion tsiá. Nɛhá Narkiso abusuanfɔ ánɩ́ bʋgyi Akristofɔ tsiá.

12 Nɛhá Trifaina mʋa Trifosa, bʋgyi atsɩ ámʋ́ʋ́ bʋdɛ Kristo agyʋ́mátɔ́ kínkíínkín ámʋ tsiá. Nɛhá mɩ́ ɔdwɛpʋ́ tsɩ́hɛ́ Persi, ɔdɛ Kristo agyʋ́má yɔ kínkíínkín ámʋ ɛ́ tsiá. 13 Nɛhá Rufo mʋa mʋ yin ámʋ́ʋ́ mɩ́ ɛ́ ntɛtɩ́ mʋ mɩ́ yín ámʋ tsiá. Rufo gyí anɩ Wíe agyʋ́má ɔyɔpʋ́ ánɩ́ alahɔ dá agyʋ́má ámʋtɔ. 14 Nɛhá Asinkrito, Flegon, Herme, Patroba, Herma pʋ́ apíó Akristofɔ ámʋ́ʋ́ bʋbʋ amʋ́ wá ámʋ fɛ́ɛ́ tsiá. 15 Nɛhá Filologo, Yulia pʋ́ Nereo mʋa mʋ pio tsɩ́hɛ́ pʋ́ Olimpa mʋa Bulu ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ amʋ́ wá ámʋ fɛ́ɛ́ tsiá.

16 Mlɩlata aba puta Bulu ɔdwɛtɔ. Kristo ɔpasua ámʋ fɛ́ɛ́ bʋdɛ mlɩ tsiá ha.

Tɔ́á Roma Ahógyipʋ Amʋ Bʋbwɛ́ɛ

17 Apíó, nokókóli mlɩ, mlɩkɩ wankláán, mɛ́nɩ mlɛ́talɩ́ wun ahá ánɩ́ bʋbʋ mlɩtɔ, bʋdɛ mlɩ dasáɩ́n. Alɩ ahá ámʋ bʋtɛhá ahá bʋtɛdɩda hógyitɔ. Amʋ́ atosunáhɛ́ tɛdá mʋ́ ámʋ́ʋ́ nosuná mlɩ ámʋ mɔ́. Mlɩkʋla ɩwɩ lɛ amʋ́sʋ́. 18 Tsúfɛ́ ahá ámʋ odu á, megyí anɩ Wíe Yesu Kristo bʋdesúm. Amʋ́ ɔwɔ́lɩ laláhɛ bʋdesúm. Bapʋ́ amʋ́ ɔnɔwankɩ pʋ́ ahákanfʋ́ bʋna bʋdɛ ahá ánɩ́ bʋmeyín ɔlala mlɛ́. 19 Támɛ mlɩ mʋ́ á, ɔhagyíɔha lanú alɩá mlɩlapʋ́ mlɩ ɩwɩ há Kristo. Mʋ́ sʋ ɩbʋ mɩ ɔdwɛ, ansɩ́ dɛ mɩ́ gyi wankláán mlɩ sʋ. Támɛ ndekléá mlɩtɩ́ɩn ansɩ́, amlɩbɩ tɔ́á ɩbʋ alɛ́. Mlɩmáwa ɩbɩ lalahɛtɔ. 20 Bulu tɛ́há anɩ iwilwii. Ɩmɔ́ɔwa ɔpá á, ɔbɛ́tsa Satansʋ mántá ɔsʋlʋ́ʋ tántáántán, mlɛ́lɩɩ́ mʋsʋ.

Anɩ Wíe Yesu Kristo ogyíi mlɩ bʋalɛ, ɔlɩɩ mlɩ ɔma.

21 Mɩ́ bá agyʋ́má ɔyɔpʋ́ Timoteo dɛ́ mlɩ tsiá ha. Alɩ́ mɩ́ aba Yudafɔ Lukio mʋa Yason pʋ́ Sosipatro ɛ́ bʋdɛ mlɩ tsiá ha nɩ́.

22 Mɩ́ mlɩ píó Okristoyin Tertio ánɩ́ nɔwanlɩ́n ɔwʋlʋ́ ánfɩ há Paulo, ndɛ mlɩ tsiá ha.

23-24 Mɩ́ wóyí mʋ wie Gaio amʋ́ʋ́ ɔpasua ámʋ́ʋ́ bʋtefia mʋ wóyítɔ́ amʋ dɛ́ mlɩ tsiá ha. Erasto, ogyi wúlu kɔ́basʋ ɔkɩ́pʋ mʋa anɩ píó Kwartɔ ɛ́ bɛhá mlɩ tsiá.*

Paulo Bulu Kanfʋ́

25 Mlɩha akanfʋ anɩ Bulu! Mʋ ɔbɛ́talɩ́ tsʋn Yesu Kristo asʋ́n amʋ́ʋ́ nablɩ́ ámʋsʋ há mlɛ́lɩɩ́ kínkíínkín hógyitɔ. Ɔlɔpʋ ɔnɔkwalɩ anfɩ ŋáín tsú ɔyɩ́ ɔpá. 26 Séi mʋ́ á, alatsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ atɔ wanlɩ́nhɛ́sʋ lɛ́ mʋ́ ɔwan. Fɛ́ alɩá Buluá ɔbʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́ lahá ɔmá-ɔmá babɩ́ mʋ́, mɛ́nɩ ahá fɛ́ɛ́ bɔ́hɔ mʋ gyi, bú mʋ.

27 Bulu nkʋlɛ gyí Bulu. Mʋ nkʋlɛ bʋ́ʋ nyánsa. Numnyam ánɩ́ ɩlɛkanáa ɩtsʋ́ʋn anɩ Wíe Yesusʋ ɩtʋ mʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. Amen!

* 9:33 Ibwi ámʋ gyí Kristo.

* 11:4 Baal gyí ɔkpɩ ɔkʋá ahá ámʋ́ʋ́ begyankpá tsíá ɔsʋlʋ́ʋ amʋsʋ asa Israelfɔ bɛba betsiá ɩnʋ ámʋ bosúm.

* 12:20 Igyi fɛ́ fakpá ogyá wʋ́lɩ́ mʋ ɔtántra.

* 15:12 Yisai lɔ́kwɩɩ́ Owíe Dawid ánɩ́ ogyi Yesu Kristo mʋ nain.

* 16:23-24 Mʋ́tɔ́ yée 24 bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Anɩ Wíe Yesu Kristo ɔwáa awɩtɔlɛ ha mlɩ fɛ́ɛ́. Amen!

1 Korintofɔ

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

Ɔwʋlʋ́ Gyankpapʋá Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Korintofɔ

1

1 Mɩ́ Kristo Yesu sumbí ɔyɔpʋ́ Paulo ánɩ́ Bulu lɛ́tɩ mʋ apɛ́tɔ́ pʋ́ anɩ píó Sostene dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n.

2 Anɩdɛ́ mʋ́ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ Bulu ɔpasua ánɩ́ ɩbʋ Korinto wúlutɔ, Bulu lalɛ́ amʋ́, bwɛ́ amʋ́ mʋ ahá. Amʋ́a Kristo Yesu babwɛ́ kʋlɛ, fɛ́ anɩ Wíe Yesu Kristo asúmpʋ́á bʋbʋ ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́, Yesu Kristo gyí anɩ fɛ́ɛ́ Owíe.

3 Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo bʋgyíi mlɩ bʋalɛ, abʋha mlɩ iwilwii.

Anɩa Kristo Ɩkʋlɛbwɛtɔ Oyúla

4 Ntɛdá Bulu pán brégyíbrɛ́, alɩá mlɩa Kristo Yesu kʋlɛbwɛ sʋ alawá awɩtɔlɛ há mlɩ. 5 Tsúfɛ́ mʋ́ sʋ mlɩlanyá ɩwɩ tógyítɔ́tɔ́. Mʋ́á ɩdʋn gyí mlɩ tɔɩ́ pʋ́ mlɩ asʋ́nbɩ fɛ́ɛ́tɔ́. 6 Ɩ́nɩ lasúná ánɩ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ anɩlɛ́bláa mlɩ tsú Kristo ɩwɩ ámʋ bʋ mʋ́tɔ́. 7 Ɩ́nɩ sʋ ɔŋɛ́tɔ́ atokiehɛ́ kugyíkʋ mɛdɛ́ mlɩ hián séi ánfɩ mlɩhɩ́ɛ́ mlɩdɛ́ ɛkɛá anɩ Wíe Yesu Kristo obótsu ɔsʋ́sʋ́ ba bɛlɛ ɩwɩ ɔwan ɔkpa kɩ́ɩ anfɩ. 8 Mʋ onutó ɔbɔ́wa mlɩ ɔwʋnlɩ́n yɔ́fʋn ɛkɛ ámʋ́ʋ́ ɔbɛ́sankí bá begyi anɩ asʋ́n ámʋ, mɛ́nɩ asʋansʋ méetsiá mlɩ ɩwɩ. 9 Ɔnɔkwalɩpʋ Bulu gyí. Mʋlɛ́tɩ mlɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩa mʋ Bi, ogyi anɩ Wíe Yesu Kristonyɔ mlɩbɔ́bwɛ kʋlɛ.

Ɔpasua Ámʋtɔ Ɩkʋlɛmábwɛ́

10 Apíó, nɔpʋ́ anɩ Wíe Yesu Kristo kókóli mlɩ ánɩ́ mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩbwɛ́ɛ kʋlɛ, mɛ́nɩ mlɩmɛ́ɛdasaɩ́n. Mlɩha mlɩ agywɩɩn ɩbwɛ kʋlɛ mlɩ asʋn blɩ́hɛ́ kugyíkʋtɔ. 11 Mɩ́ apíó, tɔ́á sʋá ndɛ asʋ́n ánfɩ blɩ́ gyí, akʋá botsú Kloe abusuantɔ babláa mɩ bɛɛ, asʋ́n bʋbʋ mlɩ nsɩnɛ́. 12 Bɛblɩ́ bɛɛ, mlɩtɔ akʋ mlɩaa, “Paulo anɩbuo.” Abambá bɛɛ, “Apolo anɩbuo.” Akʋ ɛ́ bɛɛ, “Petro, bʋtɛtráa tɩ mʋ Kefa anɩbuo.” Akʋ ɛ́ bɛɛ, “Kristo anɩbuo.” 13 Nfɩ́tɛ mlɩ, beye Kristotɔ? Paulo bɛda mántá oyikpalíhɛ amʋsʋ há mlɩ, ntɛ́ɛ mʋ dátɔ́ bɔbɔ mlɩ asú?

14 Nɛdá Bulu ɩpán ánɩ́ Gaio mʋa Krispu ɔma a, mmɛtrá bɔ mlɩtɔ ɔkʋkʋ asú. 15 Mʋ́ sʋ ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, mɩ́ ɩdátɔ́ nɔbɔ mʋ asú. 16 Ké! Nakáɩ́n, nɔbɔ Stefana mʋa mʋ wóyítɔ́ ahá ɛ́ asú. Amʋ́ ɔma a, mmɛ́ɛkaɩ́n ánɩ́ nɛtrá bɔ ɔhaa asú. 17 Kristo mɔ́wa mɩ́ ahá asúbɔ. Mboún ɔbɛ́ɛ, mbɛda asʋn wankláán ámʋ ɔkan. Megyí ɔnɔwankɩ pʋ́ anyánkpʋ́sa agywɩɩn nɔ́pʋblɩ́ mʋ́, tsúfɛ́ nɩ́ nɔpʋ́ mʋ́ blɩ́ mʋ́ á, túmi kʋkʋʋkʋ ɩmɛ́ɛtrá tsiá Kristo oyikpalíhɛ amʋtɔ.

Bulu Túmi Pʋ́ Mʋ Nyánsa

18 Anɩ Wíe Yesu oyikpalíhɛsʋ lowu ɩwɩ asʋ́n ámʋ igyi mimlála há ahá ánɩ́ bʋdɛhɩ. Támɛ igyi Bulu túmi há anɩ ahá ánɩ́ Bulu dɛ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatá ha. 19 Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

“Néyintá anyansapʋ nyánsa.

Mmɔ́ɔhɔ amʋ́ agywɩɩn wankláán kʋkʋ.”

20 Nɩ́ igyi alɩ á, mʋ́mʋ́ ntɔ onyansapʋ gyí? Ntɔ Mose mbla osunápʋ́ gyí? Ɔyɩ́ ánfɩtɔ nwɛ́ɛn agyípʋ́ mɛ? Ɔyɩ́tɔ́ ansɩtɩ́ɩn mɛ́, imegyí mimlála Bulu ansɩ́tɔ́?

21 Bulu lɔ́pʋ mʋ onutó nyánsa bwɛ́ mʋ́. Nyankpʋsa mɛ́ɛtalɩ́ pʋ́ mʋ nyánsa bɩ́ mʋ ɛkɛkɛɛkɛ. Mʋ́ sʋ alapʋ́ anɩ mimlá ɔkan amʋ́ʋ́ anɩdɛ́da ámʋ hɔ ahá ánɩ́ bahɔ mʋ gyi nkpa. 22 Tsúfɛ́ osúna ánɩ́ itsú Bulu wá Yudafɔ bʋtekleá bɔ́pʋbɩ́ ánɩ́ asʋ́n ámʋ bʋ mʋ́tɔ́. Griikifɔ ɛ́ á, nyánsa bʋtekleá bɔ́pʋbɩ́ ánɩ́ ɩbʋ mʋ́tɔ́. 23 Mʋ́ sʋ nɩ́ adá ɔkan anɩaa, bɛda Kristo mántá oyikpalíhɛsʋ á, ɩtɔkʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Yudafɔsʋ, igyi mimlála ɔmá bámbásʋ́fɔ ɛ́ ansɩ́tɔ́. 24 Támɛ ahá ánɩ́ Bulu lalɛ́, bʋgyi Yudafɔ pʋ́ Griikifɔ mʋ́ á, Kristo gyí Bulu túmi kpɔnkpɔntɩ pʋ́ mʋ nyánsa há amʋ́. 25 Tsúfɛ́ Bulu mimlála igyi ansɩtɩ́nla dʋn nyankpʋsa nyánsa. Mʋ pɔ́n ɛ́ kʋ́ráá dʋn nyankpʋsa ɔwʋnlɩ́n.

26 Apíó, mlɩkaɩn alɩá mlɩgyí brɛ́á Bulu lɛ́tɩ mlɩ. Ahá bʋtamabú mlɩ ɔdʋdʋɔ ánɩ́ mlɩlɛ́tɩn ansɩ́. Mlɩ ɔdʋdʋɔ mlɩmégyí ɩwɩ anyapʋ́, ɔdʋdʋɔ ɛ́ bʋmotsú abusuan kpikplitɔ. 27 Bulu lɛ́lɛ ahá ánɩ́ bʋma nyánsa ɔyɩ́ ánfɩtɔ, mɛ́nɩ ɔbɔ́pʋ amʋ́ sʋ́pa atɩansɩpʋ. Ɔlɛlɛ ɔyɩ́ ánfɩtɔ apɔ́npʋ ɛ́, mɛ́nɩ ɔbɔ́pʋ amʋ́ wá awʋnlɩ́npʋ́ pɛ́lɩtɔ. 28 Ɔlɛlɛ ahá ánɩ́ obú ma amʋ́sʋ́, pʋ́ amʋ́á bʋma labi kʋkʋ ɔyɩ́ ánfɩtɔ, mɛ́nɩ ɔbɔ́pʋ amʋ́ wá amʋ́á obú bʋ amʋ́sʋ́ pɛ́lɩtɔ. 29 Ɔlɔbwɛ mʋ́ fɛ́ɛ́ alɩ, mɛ́nɩ ɔhaa móotsu ɩwɩ mʋ ansɩ́tɔ́. 30 Bulu sʋ mlɩa Kristo Yesunyɔ mlɩlabwɛ́ kʋlɛ, alapʋ́ Kristo bwɛ́ anɩ nyánsa. Mʋlátsú anɩ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́, alabwɛ́ anɩ mʋ ahá. Alahɔ anɩ lɛ́ lakpan nkpábitɔ, há anɩlagyi ɩwɩ. 31 Mʋ́ sʋ fɛ́ alɩá Bulu asʋ́n ámʋ lɛ́blɩ́ á, “Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔbɛ́ɛ, mótsu ɩwɩ á, ɔpʋ́ʋ tɔ́á anɩ Wíe labwɛ́ tsu ɩwɩ.”

2

Kristo Da Mántá Oyikpalíhɛsʋ

1 Mɩ́ apíó, brɛ́á nɛba bɛda Bulu asʋn ŋaínhɛ́ amʋ ɔkan súná mlɩ á, mmɔpʋ ɔnɔwankɩ ntɛ́ɛ nyánsa kʋkʋ bɛbláa mlɩ Bulu asʋ́n ámʋ. 2 Tsúfɛ́ brɛ́á mbʋ mlɩ wá á, nɔbwɛ agywɩɩn ánɩ́ nɔ́tɔɩ́ tsú Yesu Kristo pʋ́ mʋ oyikpalíhɛsʋ lowu nkʋlɛ ɩwɩ. 3 Brɛ́á nɛba a, mɩ́ awútɔ́ yɔ́yɔ́ɔ́yɔ́. Ifú dɛ mɩ́, ndɛkpɩnkɩ́. 4 Megyí mɩ́ nyánsa pʋ́ mɩ́ ɔnɔwankɩ nɔpʋdá asʋ́n ámʋ ɔkan súná mlɩ. Mboún Ɔŋɛ́ Wankɩ́hɛ́ amʋ túmi lɛ́ha asʋ́n ámʋ ɩlɔwankɩ́ mlɩ. 5 Ɩlɛba alɩ, mɛ́nɩ mlénya mlɩ hógyi tsú Bulu túmitɔ, megyí nyankpʋsa nyánsatɔ.

Bulu Nyánsa

6 Támɛ nɩ́ nowíé ahá ánɩ́ badan hógyi amʋtɔ wá á, ntɔpʋ́ Bulu nyánsa bláa amʋ́ asʋ́n amʋ́. Megyí ndɛ ɔyɩ kɛhɛtɔ nyánsa, ntɛ́ɛ ɔyɩ́ ánfɩtɔ ɩsʋ agyípʋ́ ánɩ́ bɛ́ba bɔhʋlɩ́ɩ amʋ́ túmi klɛ́. 7 Nyánsa ánfɩ anɩdɛ́ mʋ́ ɩwɩ asʋ́n blɩ́ ánfɩ igyi nyánsa ánɩ́ Bulu lɔ́pʋŋáín asa ɔyɩ́ lɛbɛlɩn, ánɩ́ ɔbɔ́pʋwá anɩ numnyam. 8 Ɔyɩ́ ánfɩtɔ otúmípʋ ɔkʋkʋ mɛ́bɩ nyánsa ánfɩ. Nɩ́ bɛbɩ mʋ́ á, tɛkɩ bʋmɛda anɩ Wíe Onumnyampʋ amʋ mántá oyikpalíhɛsʋ. 9 Támɛ fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ á,

“Tɔ́á ansíbi mɔkʋ́wun kɩ, asʋ mɔ́kʋ́nú kɩ,

ɩmɔkʋ́ba nyankpʋsa agywɩɩntɔ ɛ́ kɩ a,

mʋ́ Bulu lalá yáɩ́ há mʋ adwɛpʋ́ nɩ́.”

10 Támɛ anɩlabɩ́ ɩ́nɩ, tsúfɛ́ alalɛ́ mʋ́ súná anɩ tsʋn mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋsʋ. Ɔŋɛ́ ámʋ tokwí tógyítɔ́tɔ́ kɩ, ɔtɛlɛ́ Bulu asʋn ŋaínhɛ́á ɩbʋ ɔtɔ́tɔ́ɔ́tɔ́ kʋ́ráá súná anɩ. 11 Ɔhaa tamawun mʋ ba nwuntɔ, nkɛ́tɩ mʋ onutó ɔŋɛ́. Alɩ kɛ́n Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ nkʋlɛ tówun Bulu nwuntɔ nɩ́. 12 Anɩ mʋ́ á, Bulu lɔ́pʋ mʋ Ɔŋɛ́ wá anɩtɔ, megyí ɔyɩ́ ánfɩtɔ ɔŋɛ́ bʋ anɩtɔ. Mboún Ɔŋɛ́á itsú Bulu wá, mɛ́nɩ abɛ́talɩ́ nú ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lapʋ́kíé anɩ faan amʋ asɩ.

13 Mʋ́ sʋ megyí anɩ onutó nyánsa asʋ́n anɩdɛ́ mlɩ bláa. Mboún asʋ́n ánɩ́ itsú Ɔŋɛ́ Wankɩ́hɛ́ ámʋ wá. Mʋ́ anɩdɛ́pʋlɛ́ Ɔŋɛ́tɔ́ ɔnɔkwalɩ asʋ́n asɩ nɩ́. 14 Ɔhá ánɩ́ ɔma Ɔŋɛ́ Wankɩ́hɛ́ mɛ́ɛtalɩ́ hɔ tɔ́á itsú Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ wá, tsúfɛ́ igyi mimlála mʋ wá. Ɔhá ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ bʋ mʋtɔ tónú asʋ́n ánɩ́ Ɔŋɛ́ ámʋ dɛ́blɩ́ asɩ. 15 Mʋtɛtálɩ́ tɛ́tɛ tógyítɔ́tɔ́ nú mʋ́ asɩ. Támɛ mʋ mʋ́ á, ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ tɛ́tɛ mʋ asʋ́ntɔ́, nú mʋ asɩ ɛkɛkɛɛkɛ. 16 Nkálɩ ɩbɔ́bwɛ asa bɛ́talɩ́ nú mʋ́ asɩ? Igyi fɛ́ alɩá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Ma ɔbɛ́talɩ́ bɩ́ anɩ Wíe agywɩɩn?

Ma ɔbɛ́talɩ́ súná mʋ asʋ́n?”

Támɛ Kristo agywɩɩn bʋ anɩtɔ. Mʋ́ sʋ anɩ mʋ́ abɛ́talɩ́ bɩ́ mʋ agywɩɩn.

3

Bulu Asúmpʋ́

1 Apíó, brɛ́á nɛba mlɩ wá á, mmɛtalɩ́ tɔ́ɩ́ mlɩ ansɩ́tɔ́ fɛ́ ahá ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ bʋ amʋ́tɔ́. Nɛbláa mlɩ asʋ́n fɛ́ ahá ánɩ́ amʋ́ agywɩɩn ɩdɩn ɔyɩ́ ánfɩtɔ atɔ́sʋ́, bʋmɔkʋ́dan Kristotɔ. 2 Nyɔ́pʋ-ntsu nɛha mlɩ. Mmɛha mlɩ atogyihɛ onutó. Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, mlɩmɔ́kʋ́fʋn atogyihɛ onutó gyí. 3 Tsúfɛ́ ɔyɩ́ ánfɩtɔ tsiátɔ́ ɩtráa bʋ mlɩtɔ. Mlɩdɛ́ aba lu, mlɩdɛ́trɛ́. Nɩ́ mlɩdɛ́ ɩ́nɩ bwɛ mɛ́, imosuná ánɩ́ mlɩ agywɩɩn trá dɩn ɔyɩ́ ánfɩtɔ atɔ́sʋ́, mlɩgyí fɛ́ ɔmátɔ́fɔ? 4 Mlɩtɔ akʋ mlɩaa, “Paulo mbuo.” Mlɩtɔ akʋ ɛ́ mlɩaa, “Apolo mbuo.” Mbɛ́ɛ, ɩ́nɩ medésuná ánɩ́ mlɩgyí fɛ́ ɔmátɔ́fɔ?

5 Mbɛ́ɛ, ma gyí Apolo, ntɛ́ɛ ma gyí Paulo, sʋ́ mlɩdɛ́trɛ́ anɩ sʋ? Bulu asúmpʋ́ kɛkɛ anɩgyí, mlɩlatsʋn anɩ ɩbɩtɔ mlí mʋ ahógyipʋ. Anɩtɔ okugyíɔkʋ légyi gyʋma ánɩ́ Bulu lɛ́ha mʋ. 6 Mɩ́lódu, Apolo lɔ́wʋlɩ́ mʋ́ ntsu, támɛ Bulu lɛ́ha mʋ́ ɩlɛdan. 7 Megyí odupʋ́ mʋ́a ntsu ɔwʋlɩ́pʋ́ lɔ́bwɛ tɔtɔ. Bulu nkʋlɛ tɔ́bwɛ, tsúfɛ́ mʋtɛ́há mʋ́ ɩtɛdan. 8 Odupʋ́ mʋ́a ntsu ɔwʋlɩ́pʋ́ fɛ́ɛ́ bʋgyi kɛ́kɛ́ɛ Bulu ansɩ́tɔ́, ɔbɛ́ka okugyíɔkʋ ɩkɔ mʋ bwɛhɛ́ ɔnɔ́. 9 Agyʋ́má ayɔpʋ́ mɩ́a Apolo anɩgyí há Bulu. Mlɩgyí Bulu ndɔ, mlɩgyí mʋ obu ɛ́ nɩ́.

10 Bulu lɔ́wa awɩtɔlɛ há mɩ́, bwɛ́ mɩ́ obu oyípʋ ɔtɩansɩpʋ. Mʋ́ sʋ́ nɔpʋ abwi wá obu ámʋ ntswɩasɩ, aha bambá bɛtalɩ́ bʋdɛpwɛ dɩ́nká mʋ́sʋ́ nɩ́. Támɛ ɔhagyíɔha ɔkɩ́ɩ wankláán obu ámʋ pwɛtɔ́. 11 Tsúfɛ́ ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ wá ntswɩasɩ bámbá dʋn mʋ́ ámʋ́ʋ́ ɩda yaɩ́, igyi Yesu Kristo amʋ. 12 Nɩ́ ɔkʋ ɔpʋ́ sika pɛpɛ o, sika futútú o, abwi ánɩ́ ɩbʋ bíá o, nyí o, afɩtáa ntɛ́ɛ ipí yi dɩ́nká ntswɩasɩ ámʋsʋ á, 13 ɔbɩ́ɩ ánɩ́ kugyíkʋ ɩbɛ́lɩn ɔwan ɛkɛ ámʋ́ʋ́ Bulu obégyi anɩ asʋ́n ámʋ. Ogyá ɔbɔ́pʋsɔ mʋ́ kɩ bɛɛ, ɔlɔbwɛ mʋ́ wankláán. 14 Nɩ́ ogyá ámʋ mɔhɔ obu ámʋ yíntá á, Bulu ɔbɛ́da mʋ ɩpán. 15 Támɛ nɩ́ obu ámʋ lɔ́hɔ a, ɔbɛ́hɩɛ hʋ́lɩ atɔ́. Bulu ɔbɔ́hɔ mʋ nkpa, támɛ obófuflu fɛ́ ɔhá ánɩ́ alasrɩ́ dalɩ ogya plɛnplɛntɔ.

16 Mlɩméyín ánɩ́ Bulu ɔtswɛ́kpa mlɩgyí, Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ tsie mlɩtɔ? 17 Ɔhagyíɔha ánɩ́ oleyintá mʋ ɔtswɛ́kpa a, Bulu ɛ́ obéyintá mʋ, tsúfɛ́ Bulu ɔtswɛ́kpa lɔwankɩ́. Mʋ ɔtswɛ́kpa amʋ gyí mlɩ á.

18 Ɔhaa mámlɛ́ mʋ ɩwɩ! Nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ dɛ́ mʋ ɩwɩ tɩ ɔtɩansɩpʋ ndɛ ɔyɩ́ ánfɩtɔ á, ilehián ánɩ́ ɔbɔ́bwɛ mʋ ɩwɩ ɔha mimláhɛ, mɛ́nɩ ɔbɔ́bwɛ ɔtɩansɩpʋ onutó. 19 Tsúfɛ́ ɔyɩ́ ánfɩtɔ ansɩtɩ́ɩn igyi mimlála Bulu ansɩ́tɔ́. Fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ bɛɛ, “Ɔtɩansɩpʋ agywɩɩn laláhɛ Bulu tɔpʋ́kɩ́tá mʋ.” 20 Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛtrá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu yin ánɩ́ ɔtɩansɩpʋ agywɩɩn itépí ma labi.” 21 Ɩ́nɩ sʋ ɔhaa mápʋ ansɩ́ dɩ́nká ɔhaasʋ tsú ɩwɩ. Mlɩbʋ́ tógyítɔ́. 22 Paulo o, Apolo o, Petro o, ɔyɩ́ ánfɩ o, nkpa ntɛ́ɛ lowu o, ndɛ o, ɔkɛ o, mlɩbʋ́ mʋ́ fɛ́ɛ́. 23 Kristo bʋ́ mlɩ, Kristo ɛ́ gyí Bulu klɛ́.

4

Kristo Sumbí Ayɔpʋ́

1 Ɩ́nɩ sʋ ɔhagyíɔha otsú mʋ́ ánɩ́ Kristo asúmbi kɛkɛ mɩ́a Apolo anɩgyí, Bulu lapʋ́ mʋ asʋn ŋaínhɛ́ amʋ agyʋ́má wá anɩ ɩbɩtɔ. 2 Tɔ́á ɩhɩ́ɛ́ dehián gyí, ɔhá ánɩ́ bapʋ́ agyʋ́má wá mʋ ɩbɩtɔ obégyi ɔnɔkwalɩ. 3 Mɩ́ mʋ́ á, nɩ́ mlɩtɔ akʋ ntɛ́ɛ aha bambá bʋdɛ mɩ́ pɔ́n ha kʋ́ráá á, imegyí tɔtɔ mɩ́ ansɩ́tɔ́. Mɩ́ onutó ó mmɔkʋ́há ɩwɩ pɔ́n ntɛ́ɛ asʋ. 4 Nyin mɩ́ klʋntɔ, támɛ imosuná ánɩ́ mɩ́ asʋ́n da ɔkpa. Anɩ Wíe Yesu gyí mɩ́ asʋ́n ogyípʋ́. 5 Ɩ́nɩ sʋ mlɩmákɔsɩ́ lɛ́ mlɩ aba ɩlá kpɛ́fʋn anɩ Wíe ɔbákɛ amʋ. Mʋ ɔbɔ́wankɩ́ wʋ́lɩ́ oklúntɔ atɔ́sʋ́, lɛ́ anɩ agywɩɩn ɔwan, asa Bulu ɔbɛ́kanfʋ́ ɔhagyíɔha alɩá ilehián nɩ.

6 Mɩ́ apíó, mlɩ sʋ́ ndɛpʋ mɩ́a Apolo tsiátɔ́ súná mlɩ atɔ́, mɛ́nɩ mlónu mʋ́ ámʋ́ʋ́ ahá bʋtɛblɩ́ bɛɛ, “Mlɩmányankɩ́ tɔ́á bɔwanlɩ́n tswɩsʋ” ámʋ asɩ, fówun mlɩmóowun ɔhaa tsú ɩwɩ. 7 Ma lɛ́bláa fʋ ɔbɛ́ɛ fʋdʋn ɔkʋ? Ntɔ fʋbʋá imegyí Bulu lɛ́ha fʋ́? Nɩ́ Bulu lɛ́ha fʋ́ tógyítɔ́ á, ntogyi sʋ́ fʋ́dɛ ɩwɩ tsu fɛ́ megyí ha bɛha fʋ́?

8 Mlɩdɛ́kɩ́ɩ ánɩ́ mlɩlamwɛ́! Mlɩlanyá ɩwɩ! Mlɩlawúna mlɩdɛ́ iwíe gyí. Mɩ́ sʋ mʋ́ á, tɛkɩ mlɩdɛ́ iwíe amʋ gyí lɛ́lɛ́, mɛ́nɩ anɩa mlɩnyɔ abégyi iwíe amʋ. 9 Ɩdɛ mɩ́ bwɛ fɛ́ Bulu lahá anɩ sumbí ayɔpʋ́ ánfɩ anɩlabwɛ́ ɔma agyápʋ fɛ́ ndoun bakpá bɔyɔ́mɔ. Tsúfɛ́ anɩlamlí atɔ kɩhɛ há ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́, Bulu-abɔpʋ mʋ́a anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́. 10 Kristo sʋ́ anɩlabwɛ́ aha mimláhɛ, mlɩ mʋ́ mlɩlatɩn ansɩ́. Anɩgyí apɔ́npʋ, mlɩ mʋ́ mlɩbʋ ɔwʋnlɩ́n. Ahá bʋdɛ mlɩ bu, anɩ mʋ́ ɔhaa tamabú anɩ. Megyí alɩ mlɩdɛ́ anɩ kɩ́ɩ nɩ? Ntɛ́ɛ megyí alɩ? 11 Bɔ́fʋn séi á, akʋ́n mʋ́a ɔmɛwʋ́lɩ dɛ anɩ, atatidatɔ anɩda. Bʋdɛ anɩ atswɛ fʋlɩ́, anɩmá ɔdɩkpa. 12 Anɩtɛyɩ́rɩ ɩwɩ pʋ́ anɩ ɩbɩ yɔ́ agyʋ́má pʋ́nyá anɩ atɔ hiánhɛ. Nɩ́ bɔlwɩɩ́ anɩ á, anɩtoyúlá amʋ́. Nɩ́ bʋdɩn anɩsʋ ɛ́ á, anɩtotomi. 13 Nɩ́ bɛblɩ́ anɩ ɩwɩ asʋn laláhɛ a, anɩtɔpʋ́ ɔdwɛ lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́. Bɔfʋn séi á, anɩlabwɛ́ wúna, bʋdɛ ipí pʋtsítsá anɩsʋ ɔyɩ́ ánfɩtɔ.

14 Mmɛdɛ́ ɩ́nɩ wanlɩ́n pʋ́sʋ́pa mlɩ, mboún ndɛpʋtɔ́ɩ́ kplá mlɩ fɛ́ mɩ́ abí adwɛpʋ́. 15 Tsúfɛ́ nɩ́ ahá mpɩ́m-dú (10,000) lósuná mlɩ Kristo ɩwɩ asʋ́n kʋ́ráá á, ɔbakʋ́lɛ pɛ́ abí mlɩgyí ɔŋɛ́tɔ́. Nɔbwɛ mlɩ sɩ́ Kristo Yesutɔ brɛ́á nɛda asʋn wankláán ámʋ ɔkan súná mlɩ. 16 Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ kokóli, mlɩkasɩ mɩ́ tsiátɔ́. 17 Ɩ́nɩ sʋ ndɛ Timoteo wa sɩ́sɩ́ mlɩ. Mɩ́ bí nɩ́, ntɔdwɛ́ mʋ. Ɔbʋ ɔnɔkwalɩ Kristotɔ. Mʋ ɔbɛ́ba bɛkaɩ́n mlɩ tsiátɔ́ oduá nɔpʋ mbuo Kristo, ndɛpʋsúná ɔpasua kugyíkʋá ɩbʋ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́ nɩ.

18 Mlɩtɔ akʋ bʋdɛ ɩwɩ tsu. Bʋkɩ bɛɛ, fíalɩ mmɛ́ɛtrá ba mlɩ wá ɛkɛkɛɛkɛ. 19 Támɛ nɩ́ anɩ Wíe Yesu lótsulá á, ɩmɔ́ɔwa ɔpá kʋkʋ nɛ́ba mlɩ wá bɛkɩ bɛɛ, asʋ́n kɛkɛ ɩwɩ atsupʋ́ ánfɩ bʋdɛblɩ́ lóó, ntɛ́ɛ lɛ́lɛ́ bʋbʋ Bulu túmi. 20 Tsúfɛ́ megyí asʋn blɩ́hɛ́ kɛkɛ Bulu iwíegyí ámʋ igyi, mboún Bulu túmi. 21 Nɩ́ nɛbá mlɩ wá á, ntɔ mpʋ́ba? Mpʋ́ mplɩ ba lóó, ntɛ́ɛ ɔdwɛ mʋ́a ɩklʋn lwiíhɛ́?

5

Mbʋatɔ Ɩwɩ Asʋ́n

1 Bahɩ́ɛ́ bɛbláa mɩ bɛɛ, mlɩtɔ akʋ bʋdɛ atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n wa. Ɔmátɔ́fɔ kʋ́ráá bʋmɛdɛ́ mʋ́ odu bwɛ. Mlɩtɔ ɔkʋ mʋ́ kʋ́ráá laswɩ́ɩ́ mʋ sɩ mʋ ka, 2 ɩbʋ mlɩ ansigyí! Ɩma mlɩ awɩrɛhɔ. Pɛ́lɩ mɛdɛ́ mlɩ, mɛ́nɩ mlégya ɔhá ánfɩ odu lɛ́ mlɩ ɔpasuatɔ. 3 Ɩ́nɩá mlɩmɛ́dɛ́ mɩ́ wúun ó á, mbʋ mlɩtɔ ɔŋɛ́tɔ́. Nahá ɔhá ánfɩ ɔbʋ tsiátɔ́ anfɩ odu ɩpɔ́n dodoodo, fɛ́ mbʋ ɩnʋ. 4 Mlɩtɩ ɔpasua ámʋ fia anɩ Wíe Yesu Kristo dátɔ́. Nétsiá mlɩtɔ ɔŋɛ́tɔ́, anɩ Wíe Yesu Kristo túmi ɛ́ ibétsiá mlɩtɔ. 5 Ɩnʋ á, mlɩpʋ mʋ wa Ɔbʋnsám ɩbɩtɔ, oyinta mʋ ɔyʋlʋ́ʋ, mɛ́nɩ Bulu ɔbɔ́hɔ mʋ ɔkláa nkpa anɩ Wíe Yesu ɔbákɛ amʋ.

6 Kpaalɩ mlɩdɛ́ ɩwɩ tsu. Mlɩméyín ánɩ́ bodobodotu-afá kpalobí tɛ́há bodobodo amʋ fɛ́ɛ́ itotú? 7 Ɩ́nɩ sʋ mlɩlɛ lalahɛ ɔbwɛpʋ́ anfɩ mlɩtɔ, mɛ́nɩ mlɩ ɩwɩ bɛ́tɩn fɛ́ bodobodoá bʋmɔwa afá mʋ́tɔ́, tsúfɛ́ alɩ́ mlɩhɩ́ɛ́ mlɩgyí nɩ́. Megyí bodobodoá bʋmɔwa afá mʋ́tɔ́, imotu bʋtɔpʋ́gyí Katsʋn Nkɛ? Bamɔ́ anɩ Israelfɔsʋ Katsʋn Nkɛtɔ Okúfabi, ogyi Kristo amʋ, lɛ́ anɩ nwunsʋ mbusuo há anɩ dodoodo. 8 Mʋ́ sʋ mlɩha apʋ bodobodoá imotu, igyi ɩwɩtɩ́ɩn mʋ́a ɔnɔkwalɩwa gyi Katsʋn Nkɛ ámʋ. Mlɩmáha apʋ bodobodoá ɩlatú, igyi tsiátɔ́ laláhɛ mʋ́a lakpan gyi mʋ́.

9 Nɔwanlɩ́n wá ɔwʋlʋ́ kʋá nɔpʋsɩ́sɩ́ mlɩtɔ mbɛ́ɛ, mlɩmápʋ mbʋa atɔpʋ́ gyi mba. 10 Megyí ɔyɩ́tɔ́ mbʋa atɔpʋ́, ɔnsɩpɛ awapʋ́, awikplu ntɛ́ɛ ɩkpɩ atswɛ́pʋ ɩwɩ asʋ́n nɛblɩ́. Mʋ́mʋ́ tɛkɩ mlɛ́dalɩ ɔyɩ́ ánfɩtɔ asa mlɩmɔ́ɔwa amʋ́ mba nɩ́. 11 Tɔ́á nɔwanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ gyí, mlɩmápʋ ɔhá ánɩ́ ɔbɛ́ɛ Okristoyin mʋgyi, támɛ ɔtɔtɔ́ mbʋa ntɛ́ɛ ɔbʋ ɔnsɩ́pɛ, ɔtɔtswɛ ɩkpɩ, otesíá mʋ aba, ɔtɔbʋ́ ntá ntɛ́ɛ otowí atɔ́ gyi mba. Mlɩa ɔhá ámʋ nyɔ mlɩmáwa ɩbɩ gyi atɔ́ kʋ́ráá.

12 Ntɔ sʋ́ négyi ahá ánɩ́ bʋma ɔpasua ámʋtɔ asʋ́n? Megyí ahá ánɩ́ bʋbʋ mʋ́tɔ́, bʋdɛ lakpan ánfɩ odu bwɛ mboún asʋ́n lehián ánɩ́ mlégyi? 13 Bulu obégyi ahá ámʋ́ʋ́ bʋma ɔpasua ámʋtɔ ámʋ mʋ́ asʋ́n. Támɛ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ bɛɛ, “Mlɩ mʋ́ mlɩgya lalahɛ ɔbwɛpʋ́ lɛ mlɩtɔ.”

6

Bulu Ahá Wʋlɛwʋlɛ Nsɩnɛ́ Asʋ́ngyí

1 Nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ mʋa mʋ ba Okristoyin benyá á, ntogyi sʋ́ mlɩtɔwá klʋn pʋ́ya ɔmátɔ́fɔ asʋ́n ogyíkpá, mlɩtamapʋ́ ya Bulu ahá abʋblɩ mʋ́? 2 Mlɩméyín ánɩ́ Bulu ahá obégyi ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ asʋ́n? Nɩ́ mlɩ obégyi ɔyɩ́tɔ́ ahá asʋ́n á, mʋ́ ntogyi sʋ́ mlɩmɛ́ɛtalɩ́ gyi mlɩ wʋlɛwʋlɛ nsɩnɛ́ asʋ́n? 3 Ntɛ́ɛ mlɩméyín ánɩ́ anɩ obégyi Bulu-abɔpʋ ɛ́ asʋ́n? Ntogyi sʋ́ anɩmɛ́ɛtalɩ́ gyi ekekegyíɛkɛ asʋ́n mʋ́? 4 Nɩ́ asʋ́n ɩdá mlɩ nsɩnɛ́ á, ntogyi sʋ́ mlɩtɔpʋ́ya ɔmátɔ́fɔ asʋ́n agyípʋ́ amʋ́ʋ́ mlɩ ɔpasuafɔ bʋtamabú ámʋ? 5 Ndɛ asʋ́n ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ pʋ́sʋ́pa mlɩ. Mʋ́ sʋ ɔtɩansɩpʋ ɔkʋlɛ kʋ́ráá má mlɩ ɔpasuatɔ ánɩ́ ɔbɛ́talɩ́ gyi mʋ aba nsɩnɛ́ asʋ́n? 6 Ntogyi sʋ́ ohógyipʋ ɔbɛ́samáa mʋ ba, mʋ́a ɩdʋn kʋ́ráá pʋ́ mʋ yɛ́lɩɩ́ ɔmátɔ́fɔ ansɩ́tɔ́?

7 Alɩ ámʋ́ʋ́ asʋ́n ɩbʋ mlɩ Akristofɔ wʋlɛwʋlɛ nsɩnɛ́ ámʋ kʋ́ráá ilosuná ánɩ́ mlɩlagyi pɔ́n dodo. Ntogyi sʋ́ mlɩ bá ɔpʋ́ ɩlá gyí mlɩ, ntɛ́ɛ osísi mlɩ, mlɩméesikíé? 8 Mlɩ mboún latsʋn gyankpá mlɩdɛ́ mlɩ aba sisíi, mlɩdɛ́ lalahɛ pʋgyi mlɩ aba? 9 Ntɛ́ɛ mlɩméyín ánɩ́ aha laláhɛ bʋmóowie Bulu iwíegyí ámʋtɔ? Mlɩmámlɛ́ mlɩ ɩwɩ. Ahá ánɩ́ bʋtɔwá atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n, ɩkpɩ atswɛ́pʋ, mbʋa atɔpʋ́, ayin ánɩ́ bʋtekle amʋ́ aba ayin, 10 awikplu, ɔnsɩ́pɛ awapʋ́, ntá abʋpʋ́, ahá asiapʋ́ pʋ́ ahá asisípʋ bʋméenya ogyíkpá Bulu iwíegyí ámʋtɔ. 11 Tɛkɩ brɛ́ ámʋ a, alɩ́ mlɩtɔ akʋ mlɩgyí nɩ́. Támɛ Bulu labie mlɩ ntsu, alabwɛ́ mlɩ mʋ ahá. Alatsʋn mʋ Ɔŋɛ́ ámʋ pʋ́ anɩ Wíe Yesu Kristosʋ tsú mlɩ ánɩ́ mlɩ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́.

Mlɩ Ɔyʋlʋ́ʋ Pʋwá Bulu Numnyam

12 Mlɩtɔ ɔkʋ ɔbɛ́talɩ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mbʋ ɔkpa bwɛ́ tótógyítɔ́.” Ee! Támɛ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, “Megyí mʋ́ fɛ́ɛ́ ɔbɔ́wa labi.” Ɔkʋ ɛ́ ɔbɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mbʋ ɔkpa bwɛ́ tótógyítɔ́, támɛ mmɛ́ɛha tɔtɔ méegyi mɩsʋ.” 13 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á ɔkʋ ɔbɛ́talɩ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Atogyihɛ bʋ ɩnʋ há ipu, ipu ɛ́ bʋ ɩnʋ há atogyihɛ.” Ee! Támɛ mʋ́ fɛ́ɛ́ ɩbɛ́hɩ ɛkɛkʋ́. Bulu mɔ́bwɛ nyankpʋsa há atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n wa. Mboún anɩ Wíe bʋ́ anɩ ɔyʋlʋ́ʋ, anɩ ɔyʋlʋ́ʋ ɛ́ bʋ́ anɩ Wíe. 14 Bulu lɔ́kʋsʋ́a anɩ Wíe Yesu tsú afúlitɔ. Ɔbɔ́pʋ mʋ túmi ámʋ kʋ́sʋ́a anɩ ɛ́.

15 Ntɛ́ɛ mlɩméyín mlɩaa, mlɩ ɔyʋlʋ́ʋ igyi Kristo nyankpʋsa-oyí ámʋ ɩwɩ atɔ́? Mʋ́ nkálɩ sʋ́ mpʋ́ʋ Kristo ɔyʋlʋ́ʋ yɛda obu-ɔnɔ́ otsiápʋ́ ɔyʋlʋ́ʋ? Ɩtsʋ́ʋn mɩsʋ! 16 Ntɛ́ɛ mlɩméyín mlɩaa, nɩ́ ɔkʋ ɔpʋ́ ɩbɩ da obu-ɔnɔ́ otsiápʋ́ a, mʋa mʋnyɔ ɔyʋlʋ́ʋ labwɛ́ kʋlɛ? Tsúfɛ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Oyin ámʋ mʋa ɔtsɩ ámʋ babwɛ́ ɔyʋlʋ́ʋ kʋlɛ.” 17 Támɛ nɩ́ ɔkʋ mʋa Kristo bɔbwɛ́ kʋlɛ a, mʋa mʋnyɔ babwɛ́ ɩkʋlɛ ɔŋɛ́tɔ́ ɛ́.

18 Mlɩmápleí atsɩ ntɛ́ɛ ayintɔ. Lakpan kugyíkʋá ɔha tɔbwɛ́ tamakʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ mʋ ɔyʋlʋ́sʋ. Támɛ nɩ́ ɔkʋ ɔwá atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n mʋ́ á, alabwɛ́ lakpan ánɩ́ ɩlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mʋ onutó ɔyʋlʋ́sʋ. 19 Ntɛ́ɛ mlɩméyín mlɩaa, mlɩ ɔyʋlʋ́ʋ gyí Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɔtswɛ́kpa obu? Bulu lɔ́pʋ mʋ há mlɩ, otsie mlɩtɔ. Mʋ́ sʋ megyí mlɩbʋ́ mlɩ ɩwɩ. 20 Ibíá kpékplékpé Bulu lɔ́hɔ mlɩ. Mʋ́ sʋ mlɩpʋ mlɩ ɔyʋlʋ́ʋ wa Bulu numnyam.

7

Akúlu Mʋa Aká, Akpankʋ Pʋ́ Asʋrapʋ Atosunáhɛ́

1 Nayɔ́ asʋn fɩtɛ́hɛ́ amʋ́ʋ́ mlɩlɔ́wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mɩ́ ámʋtɔ kɩ a,

Ee! Ɩbʋ alɛ́á oyin mɔ́ɔpʋ ɩbɩ da ɔtsɩ. 2 Támɛ mbʋatɔ ladʋbɩ sʋ oyingyíoyin onyá mʋ onutó ɔká, ɔtsɩgyíɔtsɩ ɛ́ onya mʋ onutó okúlu. 3 Ilehián ánɩ́ okúlu obégyi ɔkátsiá mbla fɛ́ɛ́sʋ́ ha mʋ ka, ɔká ɛ́ ɔbɔ́bwɛ mʋ́ alɩ ha mʋ kulu. 4 Megyí ɔtsɩ bʋ́ mʋ ɩwɩ, mʋ kulu bʋ́ mʋ. Alɩ́ megyí oyin ɛ́ bʋ́ mʋ ɩwɩ, mʋ ka bʋ́ mʋ nɩ. 5 Mʋ́ sʋ mlɩmákiná aba ɔdɩkpa ha, nkɛ́tɩ mlɩ abanyɔ́ ámʋ mlɩlatsúlá ánɩ́ mlétsiá nkɛ kpalobí, mɛ́nɩ mlétsiá bɔ́ mpáɩ, asa mlɛ́layɔ́ aba wá. Mlɩlawun aba mʋ́ ɔma, mɛ́nɩ Ɔbʋnsám mɛ́ɛtalɩ́ sɔ mlɩ kɩ, nɩ́ mlɩmɛ́talɩ́ kɩ́tá ɩwɩ.

6 Ɔkpa ɩda ánɩ́ mlɔ́bwɛ mʋ́ alɩ, támɛ megyí ɔhɩ́ɛ́ igyi. 7 Mɩ́ nkʋlɛ sʋ mʋ́ á, tɛkɩ mlétsiá kpankʋ fɛ́ mɩ́, támɛ ɔhagyíɔha bʋ mʋ́á Bulu lɔ́pʋkíé mʋ. Ɔmɔbwɛ anɩ fɛ́ɛ́ kɛ́kɛ́ɛ. Ɔhagyíɔha mʋa mʋ klɛ.

8 Séi ndɛ akpankʋ mʋ́a asʋrapʋ bláa mbɛ́ɛ, nɩ́ bótsulá tsíá mɩ́ atsiábi a, tɛkɩ ɩbʋ alɛ́. 9 Támɛ nɩ́ mlɩmɛ́ɛtalɩ́ kɩ́tá ɩwɩ ntɛ́ɛ gyi mlɩ ɩwɩsʋ mʋ́ á, mlɩtsia akúlu mʋ́a aká, dʋn ánɩ́ mlɛ́natɩ́ dá tsʋn.

10 Támɛ akúlu mʋ́a aká awíe mʋ́ á, mbla kʋ bʋ ɩnʋá megyí mɩ́, mboún anɩ Wíe Yesu lɔ́wa há amʋ́. Ɔbɛ́ɛ, ɔká mákiná mʋ kulu. 11 Támɛ nɩ́ ɔmáɩ́n mʋ kulusʋ a, ɔkɩ́ta ɩwɩ ntɛ́ɛ oyínki yɔ mʋ kulu wá. Okúlu ɛ́ mákiná mʋ ka.

12 Mlɩ aha tráhɛ mʋ́ á, mɩ́ onutó dɛ́ mlɩ ɩ́nɩ bláa. Megyí anɩ Wíe Yesu dɛ́ mʋ́ blɩ́. Nɩ́ ohógyipʋ yínhɛ́ tsía ɔtsɩá omegyí ohógyipʋ, támɛ ɔtsɩ ámʋ latsúlá ánɩ́ mʋa mʋnyɔ bétsiá á, ɔmákiná mʋ. 13 Nɩ́ ohógyipʋ tsɩ́hɛ́ ɛ́ tsía oyin ánɩ́ omegyí ohógyipʋ, támɛ alatsúlá ánɩ́ mʋa mʋnyɔ bétsiá á, mʋ ɛ́ ɔmákiná mʋ. 14 Tsúfɛ́ ohógyipʋ tsɩ́hɛ́ ámʋ sʋ Bulu ɔbɔ́hɔ mʋ kulu. Alɩ kɛ́n ohógyipʋ yínhɛ́ ámʋ sʋ Bulu ɔbɔ́hɔ mʋ ka ɛ́ nɩ́. Nɩ́ megyí alɩ á, Bulu móotsu amʋ́ abí ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́, támɛ ɩ́nɩ sʋ Bulu latsú amʋ́ ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́. 15 Támɛ nɩ́ okúlu ntɛ́ɛ ɔká ánɩ́ omegyí ohógyipʋ dékléá obékiná mʋ tsiába ohógyipʋ a, ohógyipʋ amʋ osíi mʋ ɔnatɩ. Mbla kʋkʋ mɛklɩ́ mʋ, tsúfɛ́ Bulu lɛ́tɩ anɩ ɔbɛ́ɛ, abétsiá iwilwiitɔ. 16 Ohógyipʋ tsɩ́hɛ́, fʋyin nɩ́ fʋ́ ɔbɔ́hɔ fʋ́ kúlu nkpa? Ntɛ́ɛ ohógyipʋ yínhɛ́, fʋyin nɩ́ fʋ́ ɔbɔ́hɔ fʋ́ ká nkpa?

Tsia Alɩá Fʋ́gyi

17 Mʋ́ sʋ ɔhagyíɔha ɔpʋ́ʋ tɔ́á anɩ Wíe Yesu lɛ́ha mʋ asa Bulu lɛ́tɩ mʋ tsia. Mʋ́gyí tɔ́á ntɛbláa ɔpasua kugyíkʋ nɩ́. 18 Nɩ́ ɔkʋ lɛ́tɩn keté asa Bulu lɛ́tɩ mʋ a, ɔmálayínkí yɛ́bwɛ mʋ́ ɩwɩ tɔtɔɔtɔ. Nɩ́ ɔkʋ ɛ́ mɛ́tɩn keté asa Bulu lɛ́tɩ mʋ ɛ́ á, ɔmáyɛ́tɩn. 19 Ketétɩ́ɩn ntɛ́ɛ ketémátɩn megyí tɔtɔ. Bulu mbla ámʋsʋ gyí mboún gyí asʋ́n. 20 Ɔhagyíɔha otsía alɩá ogyi asa Bulu lɛ́tɩ mʋ. 21 Ɔkpábi fʋgyi asa Bulu lɛ́tɩ fʋ́? Ɩmáhan fʋ. Támɛ nɩ́ ɔkpa ɩbá ánɩ́ fégyi ɩwɩ á, kʋsʋ mʋ́sʋ́. 22 Tsúfɛ́ nɩ́ ɔkpábi fʋgyi asa anɩ Wíe lɛ́tɩ fʋ́ á, alahá fagyi ɩwɩ. Alɩ kɛ́n ɔhá ánɩ́ otsie mʋ ɩwɩsʋ asa anɩ Wíe lɛ́tɩ mʋ ɛ́ gyí ɔkpábi séi há Kristo nɩ. 23 Bulu lɔ́hɔ mlɩ ibíá kpékplékpéé. Ɩ́nɩ sʋ mlɩmábwɛ mlɩ ɩwɩ nkpábi há anyánkpʋ́sa. 24 Mɩ́ apíó, alɩágyíalɩ́á ɔhagyíɔha gyí asa Bulu lɛ́tɩ mʋ a, ɔpʋ́ʋ mʋ́ alɩ tsia.

Mbitebí Mʋ́a Asʋrapʋ

25 Mlɩ mbitebíá mlɩmɔ́kʋ́tsía akúlu kɩ mʋ́ á, mma mbla kʋkʋá itsú anɩ Wíe wá há mlɩ. Támɛ anɩ Wíe mʋa mʋ nwewúun, alahá mɩ́ nyánsa ánɩ́ mlɛ́talɩ́ hɔ mɩ gyi. 26 Asʋ́n ánɩ́ ndɛ há mlɩ gyí, ɔyɩ́tɔ́ lawá ɔnlɩn séi. Mʋ́ sʋ nahogyiá ɩbʋ alɛ́á ɔhagyíɔha obétsiá alɩá otsie yaɩ́. 27 Nɩ́ fʋ́bʋ ɔká á, mákiná mʋ. Nɩ́ kpankʋ fʋ́gyi ɛ́ á, mátepí tsía. 28 Támɛ nɩ́ fetsiá ɔká á, fʋmɔkʋ́bwɛ́ lakpan. Nɩ́ obitebíá ɔmɔkʋ́tsía okúlu kɩ ɛ́ otsía a, ɔmɔkʋ́bwɛ́ lakpan. Asʋn wunhɛá ɩbɛ́ba tɛkɩ ndetsu kʋ́sʋ́ akúlu mʋ́a akásʋ́. Mʋ́ sʋ ndɛ ɩ́nɩ blɩ́.

29 Mɩ́ apíó, mʋ́á ndɛblɩ́ gyí, brɛ́ itinbí ɩlasí. Ɩ́nɩ sʋ tsú séi á, ɔhá ánɩ́ ɔbʋ ɔká ɔbwɛ́ɛ fɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔma. 30 Ɔsɩn ígyi o, ɔdwɛ ígyi o, ɩwɩnya ígyi o, ɔbwɛ́ɛ ɩwɩ fɛ́ asʋansʋ mɛdɩ́n mʋsʋ. 31 Ahá ánɩ́ bʋdɛ ɔyɩ́ ánfɩtɔ atɔ́ pʋbwɛ́ tɔkʋ bʋmápʋ amʋ́ ansɩ́ fɛ́ɛ́ dɩ́nká mʋ́sʋ́. Tsúfɛ́ ɔyɩ́ ánfɩ pʋ́ mʋ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́ bɛ́ba bɔtsʋn.

32 Mmedékléá asʋ́n ɩháan mlɩ. Ɔhá ánɩ́ ɔma ɔká tɔpʋ́ mʋ ansɩ́ dɩ́nká anɩ Wíe agyʋ́másʋ́, mɛ́nɩ obégyi mʋ ansɩ́. 33 Támɛ ɔká mʋ wie mʋ́ tɔpʋ́ ansɩ́ dɩ́nká ɔyɩ́tɔ́ atɔ́sʋ́, mɛ́nɩ obégyi mʋ ka ansɩ́. 34 Mʋ́ sʋ mʋ agywɩɩn tɔbwɛ́ anyɔ. Alɩ kɛ́n ɔtsɩ kpankʋ ɛ́ tesí mʋ ɩwɩ há anɩ Wíe, ɔyʋlʋ́ʋ mʋ́a ɔŋɛ́tɔ́ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ obégyi Bulu ansɩ́ nɩ́. Támɛ okúlu mʋ wie mʋ́ tɔpʋ́ mʋ ansɩ́ dɩ́nká ɔyɩ́tɔ́ atɔ́sʋ́, mɛ́nɩ obégyi mʋ kulu ansɩ́.

35 Mlɩ yilé sʋ ndɛ asʋ́n ánfɩ blɩ́. Mmɛdɛ́ mlɩ itin ka. Mboún ndekléá mlɩbwɛ́ɛ tɔ́á ɩda ɔkpa, amlɩsi mlɩ ɩwɩ fɛ́ɛ́ há anɩ Wíe Yesu.

36 Nɩ́ oyin ɔfɩ́tɛ́ ɔtsɩsʋ, owun ánɩ́ ɔmɛ́ɛtalɩ́ kɩ́tá ɩwɩ, ɔtsɩ ámʋ ɛ́ déklé ɔdan tsʋn a, ɔyɛ́kpaɩ́n mʋ. Megyí lakpan igyi. 37 Támɛ nɩ́ ɔlábwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ oméetsiá mʋ, ɔbɛ́talɩ́ kɩ́tá ɩwɩ tsíá kpankʋ á, ɔbʋ ɔkpa bwɛ́ tɔ́á odeklé. Nɩ́ ɔbɛ́talɩ́ kɩ́tá ɩwɩ á, mʋ́mʋ́ ɔkɩ́ta ɩwɩ. Ɩbʋ alɛ́ dʋn. 38 Ɩbʋ alɛ́á obétsiá ɔká, támɛ nɩ́ ometepí tsía a, ɩbʋ alɛ́ dʋn.

39 Mbla lɛ́klɩ́ ɔtsɩ ánɩ́ oméekiná mʋ kulu yɔ́fʋn mʋ owukɛ́. Támɛ nɩ́ oyin ámʋ owú á, ɔbʋ ɔkpa tsía oyin ánɩ́ odeklé. Támɛ ilehián ánɩ́ ɔhá ámʋ ɔbɔ́bwɛ Okristoyin. 40 Mɩ́ nkʋlɛ sʋ mʋ́ á, nɩ́ otsie kpankʋ á, ansɩ́ bégyi mʋ dʋn. Nyin ánɩ́ Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbʋ mɩtɔ ámʋ sʋ́ natálɩ́ ndɛ mlɩ asʋ́n ánfɩ bláa.

8

Ɔkpɩtɔ Atogyihɛ

1 Mlɩha ablɩ ɔkpɩtɔ-atɔ́ gyí ɩwɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ mlɩlɔ́wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mɩ́ ámʋ.

Mlɩdɛ́blɩ́ mlɩaa, “Anɩ fɛ́ɛ́ anɩyin asʋ́n.” Ɩbʋ mʋ́tɔ́, támɛ mlɩbɩ ánɩ́ asʋ́nbɩ tɛhá ɔha totsú ɩwɩ, ɔdwɛ ɛ́ ɩtɛhá ɔha tɛdan. 2 Nɩ́ ɔkʋ ɔbɛ́ɛ, mʋyin asʋ́n dʋbɩ a, ɔmɔkʋ́nyá bɩ́ tɔ́á idehián. 3 Ɔhá ánɩ́ ɔtɔdwɛ́ Bulu á, Bulu ɛ́ yin mʋ.

4 Mʋ́ sʋ nkálɩ anɩdɛ́blɩ́ tsú ɔkpɩtɔ atɔ́ gyí ɩwɩ? Anɩ fɛ́ɛ́ anɩyin ánɩ́ ɔkpɩ mégyí tɔtɔɔtɔ. Anɩyin ánɩ́ Bulu ɔkʋlɛ pɛ́ ɛ́ bʋ ɩnʋ, ɔkʋkʋ trá ɔma ɔtɩnɛtɩnɛ. 5 Ɩ́nɩá ɩkpɩ mʋ́a túmi tsɔtsɔɔtsɔ bʋbʋ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ ó á, 6 anɩ mʋ́ anɩyin ánɩ́ Bulu ɔkʋlɛ pɛ́ bʋ ɩnʋ. Mʋgyí anɩ Sɩ́, ɔsʋ́ mʋ́a asɩ Ɔbwɛpʋ́. Mʋ anɩtsie nkpa há. Anɩ Wíe ɔkʋlɛ pɛ́ ɛ́ bʋ ɩnʋ. Mʋgyí Yesu Kristo. Mʋsʋ Bulu lɔ́tsʋn bwɛ tógyítɔ́. Mʋ kɛ́n sʋ anɩtsie nkpa nɩ́.

7 Támɛ megyí Akristofɔ fɛ́ɛ́ yín alɩ asʋ́n ánfɩ. Ɩkpɩsúm lamántá amʋ́ dodo. Ɩ́nɩ sʋ nɩ́ begyi ɔkpɩtɔ-atɔ́ á, bʋdɛ mʋ́ tsu ánɩ́ basúm ɔkpɩ ámʋ nɩ. Mʋ́ sʋ ifin lada amʋ́, tsúfɛ́ bʋmɔkʋ́dan hógyitɔ. 8 Megyí tɔ́á anɩtegyi sʋ́ anɩa Bulunyɔ nsɩnɛ́ bɔ́wa alɛ́. Ntɔ anɩlégyí o, ntɔ anɩmégyí o, tɔtɔ meyintá anɩ ɩwɩ.

9 Támɛ mlɩkɩ wankláán ánɩ́ ɔkpa ánfɩ mlɩbʋ gyi ɔkpɩtɔ-atɔ́ ánfɩ ɩmɛ́ɛha ɔhá ánɩ́ ɔmɔkʋ́dan hógyitɔ ɔmɛ́ɛdɩda. 10 Nɩ́ ɔhá ánɩ́ ɔmɔkʋ́dan hógyitɔ owun fʋ́ ánfɩ fɛɛ fʋyin asʋ́n, fʋdɛ atɔ́ gyí ɔkpɩtɔ á, ɩbʋ alɛ́? Mʋ́mʋ́ yɛ́ɛ fʋdɛ mʋ atɛtɔ-ɔnlɩn wa fɛɛ, ogyíi ɔkpɩtɔ atɔ́ ánfɩ mʋ onutó oyin ánɩ́ ɩma alɛ anfɩ nɩ́ o. 11 Mʋ́mʋ́ fapʋ́ fʋ́ asʋ́nbɩ mlɛ́ fʋ́ píó wá. Fahá fʋ́ píó ánfɩ ɔmɔkʋ́dan hógyitɔ, Kristo lówu há mʋ anfɩ lafwɩ́. 12 Nɩ́ fɔpʋ́ ɩlá gyi fʋ́ píó Okristoyin ánɩ́ ɔmɔkʋ́dan hógyitɔ, fɛhá mʋ ɔbwɛ́ tɔ́á oyin ánɩ́ ɩma alɛ á, Kristo fapʋ́ ɩlá gyi a. 13 Mʋ́ sʋ nɩ́ tɔ́á négyi ɩbɛ́ha mɩ́ píó Okristoyin ɔbɔ́bwɛ lakpan á, mméetepí trá gyi iye ɛkɛkɛɛkɛ, mɛ́nɩ ɩmɛ́ɛha mʋ ɔdɩda.

9

Sumbí Ɔyɔpʋ́ Túmi Pʋ́ Mʋ Gyumagyihɛ

1 Mlɩkɩ mlɩaa mmetsie mɩ́ ɩwɩsʋ? Ntɛ́ɛ megyí sumbí ɔyɔpʋ́ ngyi? Mmɔkʋ́wun anɩ Wíe Yesu kɩ? Megyí mɩ́ gyumagyihɛ sʋ́ mlɩlamlí anɩ Wíe klɛ́ ndɛ? 2 Nɩ́ mmegyí sumbí ɔyɔpʋ́ há akʋ á, mlɩ mʋ́ mlɩyin ánɩ́ sumbí ɔyɔpʋ́ ngyi. Tsúfɛ́ ɩ́nɩá mlɩgyí Akristofɔ á, ilegyi adánsɩɛ ánɩ́ anɩ Wíe sumbí ɔyɔpʋ́ ngyi.

3 Ɩ́nɩ gyí tɔ́á ntɔpʋ́lɛ́ mɩ́ ɩwɩ ɔnɔ́ súná ahá ánɩ́ bʋtɛlɛ́ mɩ́ ɩlá nɩ́. 4 Mɩ́a Barnaba mʋ́ anɩmágyi atɔ́, nu ntsu? 5 Anɩmá ɔkpa tsía ohógyipʋ, kpá mʋ buo ɩwɩ, fɛ́ sumbí ayɔpʋ́ atráhɛ amʋ pʋ́ anɩ Wíe apíó mʋ́a Petro aná? 6 Ntɛ́ɛ mɩ́a Barnabanyɔ mʋ́ ayɔ́ɔ agyʋ́má kɩ anɩ ɩwɩsʋ? 7 Ɩsá ɔkɔpʋ́ onutó tɛ́ká ɩwɩ ɩkɔ? Ɛkɛkɛɛkɛ! Ɔdɔtɔpʋ ɔmɔmʋ tamagyi mʋ ndɔtɔ-atɔ́? Mbwɩ ɔyaɩ́pʋ́ ɔmɔmʋ tamagyi mʋ ɔbwɩ yáɩ́hɛ́?

8 Anyánkpʋ́sa agywɩɩn ndɛpʋblɩ́ ɩ́nɩ? Yɛ́ɛ Mose Mbla óó ɩlɛblɩ́ alɩ á? 9 Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Mose Mbla ámʋtɔ bɛɛ, “Bʋtamawá ɔnantswieá ɔdɛ ayó da ɔnɔ́ ɩkan.”* Fahogyi fɛɛ nnantswie ɩwɩ dɛ́ Bulu hián sʋ́ ɔlɛblɩ́ asʋ́n ánfɩ? 10 Megyí anɩ sʋ́ ɔdɛ asʋ́n ánfɩ blɩ́? Anɩ sʋ́ ɔdɛ mʋ́ blɩ́ a. Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Ɩflɛ́ ɔwɔ́pʋ mʋa atɔ́ ɔkpɔtɩ́pʋ́ fɛ́ɛ́ bʋgyo tɔ́á bénya tsú agyʋ́má ámʋ́ʋ́ bayɔ́ ámʋtɔ.” 11 Nɩ́ anɩlabláa mlɩ asʋn wankláán ámʋ, igyi ɔŋɛ́tɔ́ abíá anɩladú wá mlɩtɔ á, anɩ mʋ́ anɩmá ɔkpa nyá anɩ ɔyɩ́tɔ́ atohiánhɛ tsú mlɩ wá? 12 Nɩ́ akʋ bʋbʋ ɔkpa nyá atɔ́ tsú mlɩ wá á, anɩmá ɔkpa dʋn amʋ́?

Támɛ anɩmótsu kʋkʋ lɛ́ ɩ́nɩtɔ. Anɩlapʋ́ klʋntɔ pisii hɔ tógyítɔ́, mɛ́nɩ anɩmɔ́ɔpʋ tɔtɔɔtɔ tin Kristo asʋn wankláán ámʋ ɔkpa. 13 Mlɩméyín mlɩaa, Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ agyʋ́má ayɔpʋ́ ɛ́ bʋbʋ ogyíkpá ɩnʋ? Ntɛ́ɛ mlɩméyín ánɩ́ afɔdɩɛ-asubwi amʋ asɩ asúmpʋ́ bʋtegyi mʋ́ asɩ atɔ́? 14 Alɩ kɛ́n anɩ Wíe lɛ́hɩɛ ánɩ́ mʋ asʋn wankláán ámʋ ɔkan adapʋ́ ɛ́ bʋgyíi atɔ́ tsu ahá ánɩ́ bʋdɛ labi nya tsú asʋ́n ámʋtɔ wá nɩ́.

15 Támɛ mɩ́ mʋ́ mmɔkʋ́pʋ́ alɩ ɔkpa ánfɩ mbʋ anfɩ nyá tɔtɔ tsú mlɩ wá. Megyí bɛɛ ndekléá néfi mʋ́ asɩ, sʋ́ ndɛ asʋ́n ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ. Ɩbʋ mɩ́ alɛ́á nówu, dʋn ánɩ́ nɔ́hʋlɩ́ɩ ɩtɔ́ ánfɩ nɔ́pʋtsú ɩwɩ ánfɩ. 16 Támɛ nɩ́ ndɛ asʋn wankláán ámʋ ɔkan da a, imegyí tɔ́á nɔ́pʋtsú ɩwɩ. Tsúfɛ́ ɔhɩ́ɛ́ igyi há mɩ́. Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ mɩ́ ɩsʋ nɩ́ mmɛda mʋ́ ɔkan. 17 Nɩ́ mɩ́ onutó lɛ́blɩ́ mbɛ́ɛ nɔ́bwɛ mʋ́ á, tɛkɩ Bulu ɔbɛ́da mɩ́ ɩpán. Támɛ megyí mɩ́ onutó apɛ́tɔ́ ndɛ mʋ́ bwɛ. Ɔkpábi ngyi, Bulu lóbu mɩ́ ɔnɔkwalɩpʋ pʋ́ agyʋ́má ánfɩ wá mɩ́ ɩbɩtɔ. 18 Ɩkɔká mɔmʋ nénya tsú mʋ́tɔ́ ngya? Mʋ́gyí nɛ́da asʋn wankláán ámʋ ɔkan, bʋmɛ́ɛka mɩ́ tɔtɔ. Tɛkɩ mbʋ ɔkpa pʋ́kle tɔkʋ há mɩ́ ɩwɩ, támɛ mmɔ́ɔbwɛ mʋ́ alɩ.

19 Ntsie mɩ́ ɩwɩsʋ. Mma ɔhaa asɩ, támɛ nabwɛ́ ɩwɩ ɔkpábi há ɔhagyíɔha, mɛ́nɩ nɛ́kpa ahá tsɔtsɔɔtsɔ ba Kristo. 20 Ntɔbwɛ́ ɩwɩ fɛ́ Yudayin nɩ́ mbʋ Yudafɔtɔ, mɛ́nɩ nɛ́talɩ́ nyá Yudafɔ ámʋ. Mma Mose mbla asɩ, támɛ ntɔbwɛ́ ɩwɩ fɛ́ ahá ánɩ́ bʋbʋ mʋ́ asɩ, mɛ́nɩ nɛ́talɩ́ nyá amʋ́tɔ́ akʋ. 21 Alɩ kɛ́n nɩ́ mɩ́a ɔmátɔ́fɔá bʋma Mose mbla asɩ anɩná á, ntɔbwɛ́ ɩwɩ fɛ́ amʋ́, mɛ́nɩ nɛ́talɩ́ kpá amʋ́ ba Kristo nɩ. Ɩ́nɩ medésuná ánɩ́ mma Bulu mbla ámʋ asɩ, tsúfɛ́ ntobú Kristo mbla ámʋ. 22 Ntɔbwɛ́ ɩwɩ fɛ́ ahá ánɩ́ amʋ́ hógyi ɔnɔ́ ma ɔnlɩn, mɛ́nɩ nɛ́talɩ́ há amʋ́ bɛ́dan Kristotɔ. Ntɛdamlí ɩwɩ ɔkpa ɔtsan-ɔtsansʋ há ahá fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ nɛ́talɩ́ kpá amʋ́tɔ́ akʋ ba Kristo.

23 Asʋn wankláán ámʋ sʋ́ ntɔbwɛ́ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ mɩ́ ɛ́ nénya ogyíkpá mʋ́tɔ́. 24 Mlɩkaɩn ánɩ́ nɩ́ ahá bʋsrɩ́ a, okugyíɔkʋ tɛyɩ́rɩ ɩwɩ, támɛ ɔbakʋ́lɛ tégyi ɩsʋ, bʋtekíé mʋ atɔ́? Mlɩ ɛ́ mlɩyɩrɩ ɩwɩ srɩ, mɛ́nɩ mlégyi ɩsʋ, békie mlɩ atɔ́. 25 Ɔsrɩ́ɩ otsiípʋ́ okugyíɔkʋ tɛkɩ́tá ɩwɩ, mɛ́nɩ ɔbɛ́srɩ́ pʋ́hɔ ɩdá ánɩ́ ɩtamatsíá yɔ́. Támɛ anɩ mʋ́ anɩdɛ́ ɩ́nɩ bwɛ, mɛ́nɩ abɔ́hɔ ɩdá ánɩ́ ɩmɔ́ɔfwɩ ɛkɛkɛɛkɛ. 26 Ɩ́nɩ sʋ megyí kpaalɩ nsrɩ́. Mɩ́ ansɩ́ dɩn tɔkʋsʋ. Ntamatswɩ atswɛ wá afútɔ́. 27 Ntesen ansɩ́tɔ́, bwɛ́ mɩ́ ɩwɩ ɔkpábi, mɛ́nɩ nɩ́ nɛdá asʋ́n ámʋ ɔkan súná ahá ta á, Bulu mɛ́ɛbláa mɩ ɔbɛ́ɛ, nabwɛ́ tsítsá.

10

Ɩkpɩsúm Ɩwɩ Ɔláda

1 Mɩ́ apíó, ndekléá mlɩbɩ́ɩ tɔ́á Bulu lɔ́bwɛ há anɩ anáin amʋ fɛ́ɛ́ bɩ́mbɩ́ ámʋ. Ɔlɛha agyinde lobun amʋ́ fɛ́ɛ́sʋ́, ɔlɛha ɔpʋ pɛpɛ bʋnkpatɔ lɛ́sɛ, ɔlɛkpa amʋ́ fɛ́ɛ́ tsʋn ɔpʋ amʋtɔ. 2 Bulu lɔ́pʋ agyinde mʋ́a ɔpʋ amʋ bɔ́ amʋ́ fɛ́ɛ́ asú, pʋ́súná ánɩ́ bʋgyi Mose abúopʋ. 3 Amʋ́ fɛ́ɛ́ begyi ɔŋɛ́tɔ́ atogyihɛ oloku ɔkʋlɛ amʋ. 4 Bonu ɔŋɛ́tɔ́ ntsu oloku ɔkʋlɛ amʋ tsú bʋtá ámʋ́ʋ́ ɩlɛkpa amʋ́ ámʋtɔ. Kristo gyí bʋtá ámʋ nɩ. 5 Támɛ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ ɔma a, Bulu ansɩ́ megyi amʋ́ ɔdʋdʋɔ ɩwɩ, ɔlɛhɩ amʋ́ dimbí ámʋsʋ ɩnʋ.

6 Ntobí ánfɩ ɩlɛba amʋ́sʋ́ ánfɩ fɛ́ɛ́ igyi atosuánhɛ há anɩ, mɛ́nɩ amʋ́ lalahɛ amʋ odu bwɛ mɛ́ɛdɩnká anɩ ɔwɔ́lɩ, 7 ánɩmóosúm ɩkpɩ ɛ́ fɛ́ amʋ́. Tsúfɛ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ahá ámʋ betsiá asɩ gyí atɔ́, nu ntá, kʋ́sʋ́ kɔ́m.” 8 Mlɩmáwa atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n fɛ́ alɩá amʋ́tɔ́ akʋ bɔbwɛ, ɩlɛha amʋ́tɔ́ mpɩ́m adʋanyɔ-sa (23,000) benya lowu ɛkɛwʋ́lɛ. 9 Mlɩmáha asɔ Kristo kɩ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ amʋ́tɔ́ akʋ bɔbwɛ, awɔ bodundun amʋ́ mɔ́ ámʋ. 10 Mlɩmálɛ Bulu ɩlá fɛ́ alɩá amʋ́tɔ́ akʋ bɔbwɛ, Bulu lɔ́pʋ ɔbɔpʋ sɩ́sɩ́, ɔlɔbɔmɔ amʋ́.

11 Ntobí ánfɩ ɩ́lɛba amʋ́sʋ́ fɛ́ɛ́ igyi atosuánhɛ há anɩ. Bɔwanlɩ́n mʋ́ tswɩ, pʋ́dá anɩ ahá ánfɩ ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔbɩ́ latʋ́ anɩ ánfɩ ɔlá.

12 Mʋ́ sʋ nɩ́ fʋkɩ fɛɛ fʋlɩɩ́ kínkíínkín Kristo hógyitɔ á, kɩ wankláán, mɛ́nɩ fʋmɛ́ɛdɩda. 13 Bɩ ánɩ́ fʋ́ ɩsɔ́kɩ amʋ mɔtsʋn ɔtsan há aha tráhɛ klɛ́. Ɔnɔkwalɩpʋ Bulu gyí. Ɔmɛ́ɛha ɩsɔ́kɩá ɩdʋn fʋ ɩba fʋsʋ. Támɛ nɩ́ fowíé ɩsɔ́kɩtɔ á, Bulu obósuná fʋ́ ɔkpa ánɩ́ fɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ tálɩ́ lɩ́ɩ́ mʋ́ ɔnɔ́, mɛ́nɩ fɛ́dalɩ mʋ́tɔ́.

14 Mʋ́ sʋ apíó adwɛpʋ́, mlɩmáwa ɩwɩ ɩkpɩsúmtɔ́ ɛkɛkɛɛkɛ. 15 Atɩansɩpʋ mlɩgyí. Mʋ́ sʋ mlɩ onutó mlɩyɔ asʋ́n ánfɩtɔ amlɩkɩ. 16 Nɩ́ adá Bulu ɩpán, anu anɩ Wíe Yesu ɔpʋ́nʋ́asɩ ɛwɛ ámʋtɔ ntá á, imosuná ánɩ́ anɩa Kristo obugya labwɛ́ kʋlɛ? Nɩ́ abíá bodobodo amʋ ɛ́ ye aba á, mʋ́ ɛ́ imosuná ánɩ́ anɩa mʋ ɔyʋlʋ́ʋ labwɛ́ kʋlɛ? 17 Ɩ́nɩá anɩ tsɔ́ ó á, bodobodo ipin kʋlɛ anɩtegyi. Mʋ́ sʋ anɩ fɛ́ɛ́ anɩlabwɛ́ ɔyʋlʋ́ʋ kʋlɛ fɛ́ bodobodo ipín ámʋ.

18 Mlɩpʋkɩ Israelfɔ, megyí ahá ámʋ́ʋ́ bʋtegyi afɔdɩɛ-atɔ́ ámʋ tɔ́bwɛ́ kʋlɛ afɔdɩɛ ámʋ bɔtɔ́? 19 Mʋ́ sʋ nkálɩ mɩ́ asʋ́n ánfɩ desuná? Blɩ́ ndɛblɩ́ mbɛ́ɛ, ɩkpɩ ntɛ́ɛ atogyihɛ amʋ́ʋ́ bapʋ́há amʋ́ igyí amʋ ɩbʋ labi? 20 Ɛkɛkɛɛkɛ! Tɔ́á ndɛblɩ́ gyí, nɩ́ akpɩpʋ́ bɛhá ɩkpɩ igyí a, ɔŋɛ laláhɛ bɔpʋhá, megyí Bulu. Mʋ́ sʋ mmedékléá mlɩa ɔŋɛ laláhɛ mlɔ́bwɛ kʋlɛ. 21 Mlɩmɛ́ɛtalɩ́ pʋ́ anɩ Wíe ɛwɛ tin ɔnɔ́, láyɔ́pʋ ɔŋɛ laláhɛ ɛwɛ ɛ́ tin ɔnɔ́. Mlɩa Kristo mlɩmɛ́ɛtalɩ́ wá ɩbɩ gyi atɔ́, mlɩa ɔŋɛ laláhɛ ɛ́ amlɩwa ɩbɩ gyi atɔ́. 22 Nɩ́ abwɛ́ mʋ́ alɩ á, anɩmɔ́ɔwa Bulu ɔblɔ́ fɛ́ Israelfɔ? Ntɛ́ɛ anɩkɩ́á anɩbʋ ɔwʋnlɩ́n dʋn Bulu?

23 Ahá bʋtɛblɩ́ bɛɛ, “Anɩbʋ ɔkpa bwɛ́ tógyítɔ́.” Ɩbʋ mʋ́tɔ́ alɩ, támɛ megyí mʋ́ fɛ́ɛ́ bʋ labi. Fʋdɛblɩ́ fɛɛ, “Anɩbʋ ɔkpa bwɛ́ tógyítɔ́.” Támɛ megyí mʋ́ fɛ́ɛ́ tɔ́bʋ́a anɩ. 24 Mlɩmákɩ mlɩ nkʋlɛ klɛ́, mboún mlɩkɩ mlɩ aba ɛ́ klɛ́.

25 Tɔ́á mlɩbwɛ́ɛ gyí, mlɩwɩ ibíásʋ́ iye kugyíkʋ. Mlɩmáfɩtɛ́ mʋ́ ɩwɩ asʋansʋ, mlɩ klʋn ɛ́ ɩmáha mlɩ pɔ́n. 26 Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Bulu bʋ́ ɔyɩ́ mʋ́a mʋ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́.”

27 Nɩ́ ɔmátɔ́yín ɔtɩ́ fʋ́ atɔ́ ogyíkpá, iletsiá fʋ́ á, fayɔ́. Támɛ nɩ́ fɔyɔ́ á, máfɩtɛ́ mʋ́ ɩwɩ asʋansʋ, fʋ́ klʋn ɛ́ ɩmáha fʋ́ ɩpɔ́n. 28 Támɛ nɩ́ ɔkʋ ɔbláa fʋ ɔbɛ́ɛ, “Ɔkpɩtɔ-atɔ́ igyi” á, alɩá ɩmɛ́ɛhan ɔhá ámʋ sʋ mágyi atɔ́ ámʋ. 29 Megyí alɩá ɩbɛ́han fʋ sʋ, mboún ɔhá ámʋ sʋ. Mʋ́ʋ́ ntogyi sʋ́ tɔ́á ɔkʋ désusúu ibétin mɩ́ ɩwɩgyí ɔkpa?

30 Nɩ́ ntɛdá Bulu ɩpán atogyihɛsʋ asa ntegyi mʋ́ á, ntogyi sʋ́ ɔkʋ ɔbɛ́lɛ mɩ́ ɩlá atɔ́ ámʋ sʋ?

31 Mʋ́ sʋ nɩ́ fʋdegyí o, fʋdenúu o, bwɛ mʋ́ fɛ́ɛ́ pʋwa Bulu numnyam. 32 Mlɩmáha mlɩ tsiátɔ́ itin Yudafɔ pʋ́ Griikifɔ ntɛ́ɛ Bulu ɔpasua ámʋ Kristo wá ba ɔkpa. 33 Ntamakle mɩ́ nkʋlɛ yilé. Tógyítɔ́á ntɔbwɛ́ á, ntɔbɔ́ mbɔ́dɩ́ ánɩ́ nɛ́ha ahá ansɩ́ bégyi amʋ́, mɛ́nɩ Kristo ɔbɔ́hɔ amʋ́ nkpa.

11

1 Mlɩkasɩ mɩ́ tsiátɔ́, fɛ́ alɩá mɩ́ ɛ́ nɛkasɩ́ Kristo klɛ́.

Alɩá Atsɩ Bɔ́pʋtsíá Ɔpasuatɔ

2 Mɩ́ apíó, ntɛkánfʋ́ mlɩ, tsúfɛ́ mlɩ ansɩ́ dɩn mɩ́sʋ́. Mlɩdɛ́bwɛ dɩ́nká Kristo atosunáhɛ́ amʋ́ʋ́ nɔpʋhá mlɩ ámʋ sʋ. 3 Támɛ ndekléá mlɩnúu mʋ́ asɩ ánɩ́ oyingyíoyin bʋ Kristo asɩ, ɔtsɩgyíɔtsɩ bʋ oyin asɩ, fɛ́ alɩá Kristo ɛ́ bʋ Bulu asɩ. 4 Ɩ́nɩ sʋ oyingyíoyin ánɩ́ obun atɔ́ nwun asa ɔdɛ mpáɩ bɔ ntɛ́ɛ ɔdɛ asʋ́n ánɩ́ Bulu lapʋ́wá mʋ́ ɔnɔ́ blɩ́ mɛ́dɛ́ Kristo bu. 5 Támɛ ɔtsɩgyíɔtsɩá ɔmɛklɩ́ nwun asa ɔdɛ mpáɩ bɔ ntɛ́ɛ ɔdɛ asʋ́n ánɩ́ Bulu lapʋ́wá mʋ ɔnɔ́ blɩ́ ɛ́ mɛ́dɛ́ mʋ kulu bu. Igyi fɛ́ alakpá nwun. 6 Nɩ́ ɔmɔ́ɔpʋ atɔ́ klɩ́ nwun á, mʋ́mʋ́ ɔkpáa mʋ́. Támɛ nɩ́ ɔtsɩ ɔkpá nwun, ɩbʋ mʋ pɛ́lɩ a, ɔpʋ́ʋ atɔ́ klɩ́ mʋ́sʋ́. 7 Bulu lɔ́bwɛ oyin fɛ́ mʋ ɩwɩ, pʋ́wá mʋ ɩwɩ numnyam. Mʋ́ sʋ mehián ánɩ́ ɔbɔ́pʋ atɔ́ bun nwun asa obósum Bulu. Támɛ ɔtsɩ mʋ́ á, Bulu lɔ́bwɛ mʋ pʋ́wá oyin numnyam. 8 Tsúfɛ́ oyin mɛ́dalɩ tsu ɔtsɩtɔ, ɔtsɩ mboún lɛ́dalɩ tsú oyintɔ. 9 Megyí ɔtsɩ sʋ́ Bulu lɔ́pwɛ oyin, mboún oyin sʋ́ ɔlɔpwɛ ɔtsɩ. 10 Ɩ́nɩ sʋ ilehián ánɩ́ ɔtsɩ ɔbɛ́klɩ́ nwun, pʋ́súná ánɩ́ ɔbʋ túmi asɩ, tsúfɛ́ Bulu-abɔpʋ bʋdɛ mʋ kɩ́ɩ. 11 Ɩ́nɩá anɩa Kristonyɔ anɩlabwɛ́ kʋlɛ sʋ á, ɔtsɩ léhián oyin, oyin ɛ́ léhián ɔtsɩ. 12 Tsúfɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ ɔtsɩ gyankpapʋ lɛ́dalɩ tsu oyintɔ ámʋ a, alɩ kɛ́n ɔtsɩ ɛ́ lɔ́kwɩɩ́ oyin nɩ́. Támɛ Bulu lɔ́bwɛ tógyítɔ́.

13 Mlɩ onutó mlɩyɔ asʋ́n ánfɩtɔ amlɩkɩ. Ɩbʋ alɛ́á ɔtsɩ mɛ́ɛklɩ́ nwun asa ɔbɔ́bɔ mpáɩ há Bulu? 14 Fɛ́ alɩá Bulu lɛ́lɛ ɔyɩ́tɔ́ á, ɩma alɛ́á oyin obési mʋ imi ɩbɔ́wa ɩswɩ́ fɛ́ ɔtsɩ klɛ́. 15 Imi tɩ́ntɩ́n igyi numnyam há ɔtsɩ, tsúfɛ́ Bulu lɔ́pʋ mʋ́ há mʋ fɛ́ nwun-abúntɔ. 16 Támɛ nɩ́ ɔkʋ dɛ́ mʋ́ ɩwɩ nwɛ́ɛn gyí a, asʋ́n ánɩ́ mbʋ blɩ́ gyí, mmotsulá dɩ́nká kʋkʋsʋ dʋn ɩ́nɩ. Alɩ kɛ́n Bulu ɔpasua atráhɛ fɛ́ɛ́ bʋmotsulá dɩ́nká mʋ́sʋ́ nɩ́.

Ɔpʋ́nʋ́asɩyɔ

(Mateo 26:26-29; Marko 14:22-25; Luka 22:14-20)

17 Mmɛ́ɛkanfʋ́ mlɩ asʋ́n ánfɩ nɛbá bɛbláa mlɩ ánfɩ mʋ́tɔ́. Tsúfɛ́ yilé kʋkʋ tamadálɩ tsu mlɩ ifíatɔ. Lalahɛ kóún ɩtɛtɩ́ há mlɩ. 18 Gyankpapʋ a, babláa mɩ bɛɛ mlɩtamabwɛ́ kʋlɛ nɩ́ ɔpasua ámʋ befia. Nahogyi ánɩ́ asʋ́n ánfɩ kʋ bʋ mʋ́tɔ́. 19 Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, ilehián ánɩ́ nwɛ́ɛngyí bétsiá mlɩtɔ, mɛ́nɩ mlówun ɔnɔkwalɩá ɩbʋ mʋ́tɔ́. 20 Támɛ bɛblɩ́ bɛɛ, nɩ́ mlefia a, megyí ɔpʋ́nʋ́asɩyɔ sʋ mlɩtefia. 21 Tsúfɛ́ mlɩtamagyo aba. Akʋ bʋtegyi amʋ́ atɔ́, bʋtamahá aba. Mʋ́ sʋ akʋ bʋtonu bʋ, akʋ ɛ́ bʋtsie akʋ́n. 22 Mlɩ onutó mlɩmá wóyíá mlɩtegyi atɔ́, nu ntá mʋ́tɔ́? Ntɛ́ɛ mlɩdékléá mlɔ́sʋpáa Bulu ɔpasua ámʋ, amlɩwa ahiánfɔ ámʋ pɛ́lɩtɔ? Amansʋ mblɩ́ tsu ɩ́nɩ ɩwɩ? Nkánfʋ mlɩ? Ɩ́nɩtɔ mʋ́ á, ɛkɛkɛɛkɛ, mmɛ́ɛkanfʋ́ mlɩ!

23 Tsúfɛ́ tɔ́á nosuán tsu anɩ Wíe wá kɛ́n ndɛ mlɩ bláa a. Anɩ Wíe Yesu lɛ́lɛ bodobodo ipín onyé ámʋ́ʋ́ bɛlɛ mʋ há ámʋ, 24 ɔlɛda Bulu ɩpán, bíábía mʋ́tɔ́, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ ɔyʋlʋ́á ndɛpʋhá mlɩ nɩ́. Mlɩtsia bwɛ ɩ́nɩ pʋkaɩn mɩ́sʋ́.” 25 Alɩ kɛ́n atogyihɛ amʋ ɔma a, olotsu ntá-ɛwɛ ámʋ, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntá-ɛwɛ ánfɩ gyí mɩ́ obugya ánɩ́ Bulu dɛ́pʋsí ntam pɔpwɛ amʋ́ʋ́ ɩbʋ mlɩa mʋnyɔ nsɩnɛ́ ámʋsʋ nɩ́. Brégyíbrɛ́á mlónu mʋ́ á, mlɩnu mʋ́ pʋkaɩn mɩ́sʋ́.”

26 Tsúfɛ́ brégyíbrɛ́á mlɩdɛ́ bodobodo anfɩ gyí, nu ntá tsú ɛwɛ ánfɩtɔ á, mlɩdɛ́ anɩ Wíe lowu ámʋ ɔkan da kpɛ́fʋn brɛ́á obéyinkí bá. 27 Mʋ́ sʋ ɔhá ánɩ́ obégyi alɩ bodobodo anfɩ, nu ntá tsú anɩ Wíe ɛwɛ ánfɩtɔ mábú ɔkpasʋ á, alagyi anɩ Wíe ɔyʋlʋ́ʋ pʋ́ mʋ obugya amʋ ɩwɩ pɔ́n. 28 Ɩ́nɩ sʋ ilehián ánɩ́ mlɔ́yɔ mlɩ nwuntɔ wankláán, asa mlégyi bodobodo anfɩ, nu ntá-ɛwɛ ánfɩtɔ. 29 Tsúfɛ́ nɩ́ mlɩmóbu anɩ Wíe Kristo ɔyʋlʋ́ʋ, mlɩlégyí bodobodo amʋ, nu ntá ámʋ ɛ́ dɩ́nká ifinsʋ á, Bulu ɔbɛ́ha mlɩ ɩpɔ́n mʋ́ sʋ. 30 Mʋ́ sʋ́ mlɩtɔ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bapɔn, akʋ bʋdɛlɔ, akʋ mʋ́ kʋ́ráá bawú nɩ́. 31 Nɩ́ anɩtɔyɔ́ anɩ nwuntɔ wankláán asa a, tɛkɩ Bulu mɛ́ɛha anɩ pɔ́n. 32 Támɛ nɩ́ anɩ Wíe ɔlɛ́ anɩ ɩlá, bɩ́tɩ́ anɩ ɩsʋ á, ɔmɛ́ɛha anɩa ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ ɩpɔ́n kʋlɛ.

33 Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ apíó, nɩ́ mleyéfia ɔpʋ́nʋ́ ámʋ asɩ á, mlɩtsia gyo aba. 34 Nɩ́ akʋ́n dɛ ɔkʋ á, ogyíi atɔ́ tsu wóyítɔ́ asa ɔba, mɛ́nɩ mlɩ ifía amʋ ɩmɛ́ɛtɩ ɩsʋbɩtɩ́ há mlɩ. Mɩ́ onutó nɛ́ba bɛbláa mlɩ tɔ́á mlɩbwɛ́ɛ tsu asʋn tráhɛ amʋ ɩwɩ.

12

Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ Atokiehɛ́

1 Séi á, apíó, ndekléá nɛ́lɛ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ atokiehɛ́ asʋ́n amʋ́ asɩ wankláán súná mlɩ.

2 Mlɩyin ánɩ́ brɛ́á mlɩgyí ɔmátɔ́fɔ á, bosuná mlɩ asunakpan, ɩlɛha mlɩlɔ́yɔ mlɩdɛ́ ɩkpɩá bʋtamatɔ́ɩ́ sum. 3 Mʋ́ sʋ ndekléá mlɩbɩ́ɩ mʋ́á itsú Bulu wá. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔdɛpʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ tɔ́ɩ́ mɛ́ɛtalɩ́ lwɩ́ɩ́ anɩ Wíe Yesu. Ɔhá ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ dɛ́ mʋ kpa nkʋlɛ ɔbɛ́talɩ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Yesu gyí mɩ́ Wíe.”

4 Bulu atokiehɛ́ ɔtsan-ɔtsan bʋ ɩnʋ, támɛ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ kɛ́n teye mʋ́ fɛ́ɛ́. 5 Bulusúm agyʋ́má igyi ɔtsan-ɔtsan, támɛ anɩ Wíe amʋ kɛ́n anɩ fɛ́ɛ́ anɩdésum. 6 Ɔkpa ɔtsan-ɔtsansʋ Bulu tɔyɔ́ agyʋ́má tsʋn anɩsʋ, támɛ Bulu ámʋ kɛ́n dɛ́ mʋ́ fɛ́ɛ́ bwɛ tsʋn anɩ fɛ́ɛ́sʋ́. 7 Bulu tɛlɛ́ mʋ Ɔŋɛ́ ámʋ ɔwan tsʋn ɔkpa ɔkʋsʋ anɩtɔ okugyíɔkʋtɔ, mɛ́nɩ abɔ́pʋkpá aba. 8 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ tɛhá ɔkʋ tɔpʋ́ nyánsa tɔ́ɩ́ kplá ahá, ɔtɛhá ɔkʋ ɛ́ tɛbɩ́ asʋ́n. 9 Ɔtɛhá ɔkʋ tɛhɩ́ɛ́ hɔ Bulu gyi, ɔtɛhá ɔkʋ ɛ́ tɛtsá ahá ɩlɔ. 10 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ kɛ́n tɛhá ɔkʋ túmi ɔtɔpʋ́bwɛ́ ofúla, ɔtɛhá ɔkʋ ɛ́ tɛblɩ́ asʋ́n ánɩ́ Bulu lɔ́pʋwá mʋ ɔnɔ́. Ɔtɛhá ɔkʋ tɛtálɩ́ bɩ́ ɔŋɛ́á itsú Bulu wá pʋ́ mʋ́á itsú ɔŋɛ laláhɛ wá. Ɔtɛhá ɔkʋ tɛblɩ́ ɔblɩ́ɩ bámbá, ɔkʋ ɛ́ tonú mʋ́ asɩ. 11 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ nkʋlɛ tɔ́bwɛ́ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́, oteye atokiehɛ́ ánfɩ há ɔhagyíɔha alɩá odeklé.

Ɔpasua Ámʋ Igyi Nyankpʋsa-oyí Ɔkʋlɛ

12 Nyankpʋsa-oyí ɩwɩ atɔ́ ɩtsɔ, támɛ mʋ́ fɛ́ɛ́ lɔ́bwɛ nyankpʋsa amʋ. Alɩ kɛ́n igyi Kristo ɛ́ nɩ́. Mʋ ɔpasua ámʋ gyí mʋ nyankpʋsa-oyí ámʋ nɩ. 13 Anɩtɔ akʋ anɩgyí Yudafɔ, akʋ Griikifɔ, akʋ nkpábi ntɛ́ɛ adɩ́hɩɛ, támɛ bɔpʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ bɔ́ anɩ fɛ́ɛ́ asú wá Kristo ɔyʋlʋ́ʋ kʋlɛ amʋtɔ, Bulu lɔ́pʋ Ɔŋɛ́ ámʋ kɛ́n núná anɩ fɛ́ɛ́.

14 Támɛ mégyí toku kʋlɛ lɔ́bwɛ nyankpʋsa-oyí ámʋ, mboún ɩwɩ atɔ́ ɔtsan-ɔtsan. 15 Nɩ́ yabi ɔblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mma nyankpʋsa-oyí ámʋ ɩwɩ, tsúfɛ́ megyí ɩbɩ ngyi” á, ilosuná ánɩ́ megyí nyankpʋsa-oyí ámʋ ɩwɩ atɔ́ ogyi? 16 Nɩ́ ɩsʋ ɛ́ ɔblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mma nyankpʋsa-oyí ámʋ ɩwɩ, tsúfɛ́ megyí nsíbi ngyi” á, ilosuná ánɩ́ megyí nyankpʋsa-oyí ámʋ ɩwɩ atɔ́ ogyi? 17 Nɩ́ nsíbi nkʋlɛ gyí nyankpʋsa-oyí ámʋ fɛ́ɛ́ á, nkálɩ ɔbɔ́bwɛ obónu asʋ́n? Ntɛ́ɛ nɩ́ ɩsʋ nkʋlɛ gyí nyankpʋsa-oyí ámʋ fɛ́ɛ́ á, nkálɩ ɔbɔ́hɔ atɔ́ afú? 18 Támɛ Bulu lɔ́pʋ ɩwɩ atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔ bwɛ́ nyankpʋsa-oyí ámʋ, ɔlɔpʋ kugyíkʋ yi ɔtɩ́nɛ́á odeklé. 19 Nɩ́ ɩwɩ ntobí ámʋ igyi toku kʋlɛ a, nkálɩ nyankpʋsa-oyí ámʋ ɩbɔ́bwɛ? 20 Ɩwɩ ntobí ámʋ ɩtsɔ mʋ́, támɛ mʋ́ fɛ́ɛ́ lɔ́bwɛ nyankpʋsa-oyí amʋ nɩ.

21 Mʋ́ sʋ nsíbi mɛ́ɛtalɩ́ bláa ɩbɩ ɔbɛ́ɛ, “Fʋma labi há mɩ́!” ɛkɛkɛɛkɛ. Nwun ɛ́ mɛ́ɛtalɩ́ bláa yabi ɔbɛ́ɛ, “Fʋma labi há mɩ́!” 22 Nɩ́ akɩ a, ɩwɩ atɔ́ ámʋ́ʋ́ anɩdɛ́kɩ́ɩ anɩaa ɩlɔpɔn amʋ ɩwɩ téhían nɩ. 23 Mʋ́ ámʋ́ʋ́ anɩdɛ́kɩ́ɩá obú ɩma mʋ́sʋ́ ámʋ anɩtobú dʋn nɩ. Ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ anɩtamakleá ahá bʋwúun amʋ ɛ́ anɩtɔpʋ́ atɔ́ tin nɩ. 24 Támɛ anɩtamapʋ́ atɔ́ tin anɩ ɩwɩ ntobí ámʋ́ʋ́ ɩbʋ akɩ́lɛ amʋ. Bulu lɔ́bwɛ anɩ ɩwɩ atɔ́ ámʋ alɩ, mɛ́nɩ abóbu mʋ́ ámʋ́ʋ́ ɩma numnyam amʋ, kɩ mʋ́sʋ́ wankláán. 25 Fówun ɩkʋlɛbwɛ bétsiá amʋ́tɔ́, mɛ́nɩ gyɔpɩ okpítá bɩna a, bɩna ɛ́ lakpítá gyɔpɩ. 26 Nɩ́ nyankpʋsa-oyí ámʋ ɩwɩ tɔkʋ dɛ́ ɔsɩn wúun a, nyankpʋsa-oyí ámʋ fɛ́ɛ́ towun mʋ́. Nɩ́ bɛkánfʋ́ mʋ́tɔ́ kʋ ɛ́ á, ansɩ́ tegyi nyankpʋsa amʋ.

27 Yoo, ayɔ́ nkpá. Kristo ɔyʋlʋ́ʋ kʋlɛ amʋ mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩgyí. Mlɩgyí mʋ ɔpasua ámʋ nɩ. Mlɩtɔ okugyíɔkʋ gyí mʋ nyankpʋsa-oyí ámʋ ɩwɩ tɔkʋ. 28 Bulu lɛ́hɩhɩ́ɛ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ wá mʋ ɔpasua ámʋtɔ. Gyankpapʋ, sumbí ayɔpʋ́. Nyɔɔsɩ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́, saasɩ, atɔ́ asunápʋ́. Mʋ́ ɔma a, ofúla abwɛpʋ́. Amʋ́á bʋbʋ ɩlɔtsá túmi, bʋalɛ agyípʋ́, ahandɛ pʋ́ ɔblɩ́ɩ bambá ablɩ́pʋ́. 29 Amʋ́ fɛ́ɛ́ gyí sumbí ayɔpʋ́? Ɛkɛkɛɛkɛ! Amʋ́ fɛ́ɛ́ gyí Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́, ntɛ́ɛ atɔ́ asunápʋ́, ntɛ́ɛ ofúla abwɛpʋ́? Ɩmɛ́ɛba mʋ́tɔ́ alɩ! 30 Amʋ́ fɛ́ɛ́ bʋ ɩlɔtsá atokiehɛ́? Amʋ́ fɛ́ɛ́ tɛ́blɩ́ ɔblɩ́ɩ bambá, ntɛ́ɛ amʋ́ fɛ́ɛ́ tɛtálɩ́ nú ɔblɩ́ɩ bambá ámʋ asɩ? 31 Mlɩbɔ mbɔ́dɩ́ amlɩdunka atokiehɛ́ ámʋtɔ mʋ́á idehián dʋn.

Nɛ́lasúná mlɩ ɔkpa ánɩ́ ɩdʋn ɩ́nɩ tsɩ́a mʋ́tɔ́.

13

Ɔdwɛ

1 Nɩ́ ntɛtálɩ́ blɩ́ anyánkpʋ́sa pʋ́ Bulu-abɔpʋ ɔblɩ́ɩ fɛ́ɛ́, támɛ ntamadwɛ́ mɩ́ aba á, ngyi fɛ́ ɔkan ntɛ́ɛ gbɛ́mgblɛ́ɩ́n ánɩ́ bʋdɛ mʋ́ da, ɩdɛlɩ́n kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́. 2 Nɩ́ mbʋ Bulu ɔnɔ́ asʋ́nblɩ́, Bulu asʋn ŋaínhɛ́ bɩ pʋ́ hógyi kpɔnkpɔntɩá ntɛtálɩ́ pʋ́púlí abʋ, támɛ mma mɩ́ bá ɩwɩ ɔdwɛ á, mʋ́mʋ́ mma labi kʋkʋ. 3 Nɩ́ nɔpʋ́ mɩ́ atɔ́ fɛ́ɛ́ kíé ahiánfɔ, nɔpʋ́ mɩ́ ɩwɩ há mbɛ́ɛ bʋwáa mɩ́ ogyá, támɛ mma mɩ́ bá ɩwɩ ɔdwɛ á, mma labi há ɔhaa.

4 Ahá ɔdwɛpʋ́ tenyá ɩklʋn, ɔbʋ awɩtɔlɛ. Ɔma olu, ɔtamaká ɔnɔ́tɔ́, ɔtamatsú ɩwɩ. 5 Otobú atɔ́, ɔma ɔnsɩ́pɛ. Ɔtamakɔ́sɩ́ nyá ɔblɔ́, ɔtamahɔ asʋ́n wá ɩwɩtɔ. 6 Ɔtamatsúlá asʋkpan, ɔnɔkwalɩ otobuo. 7 Otenyá klʋn há tógyítɔ́, ɔtɔhɔ asʋ́nsʋ́ gyi. Mʋ ansɩ́ tɛdɩ́nká asʋ́nsʋ́, ototomi ɛ́.

8 Ɔdwɛ mʋ́ ɩtamatá, támɛ Bulu ɔnɔ́ asʋ́nblɩ́ bɔ́mɔ ɔnɔ́. Ɔblɩ́ɩ bámbá blɩ́ bɛ́ka itin, asʋ́nbɩ ɛ́ ɩbɛ́ba bɔtsʋn. 9 Tsúfɛ́ anɩmɔ́kʋ́nyá bɩ́ tógyítɔ́ tá, anɩmɔ́kʋ́nyá blɩ́ Bulu ɔnɔ́ asʋ́n ɛ́ yi. 10 Támɛ ɔŋɛ́tɔ́ atokiehɛ́ ánfɩ fɛ́ɛ́ ɩmɔfʋn. Nɩ́ mʋ́á ɩlɔfʋn yi ɩbá á, ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ bɔ́fwɩ.

11 Igyi fɛ́ ɩ́nɩ. Brɛ́á ngyi kebi á, nɔtɔɩ́ fɛ́ kebi. Mɩ́ atɔ bwɛhɛ́ pʋ́ mɩ́ asʋn susúhɛ fɛ́ɛ́ lɔbwɛ fɛ́ kebi. Támɛ séi ánfɩ nadan a, nasí nyebitɔ bwɛhɛ́ ámʋ fɛ́ɛ́ bwɛ. 12 Séi á, anɩdɛ́ atɔ́ kɩ́ɩ fulaa fɛ́ ogyásitɔ anɩdɛ́ mʋ́ kɩ́ɩ. Brɛ́ ɩkʋ bɛ́ba a, abówun mʋ́ wankláán. Séi á, anɩ atɔ́bɩ mɔfʋn. Ɔma a, abɛ́ba bɛbɩ mʋ́ fɛ́ alɩá Bulu yin anɩ.

13 Ɔnɔkwalɩ a, atoku asa ánfɩ obétsiá nɩ́. Hógyi, ɔkpakɩ́ɩ pʋ́ ɔdwɛ, támɛ ɔdwɛ dʋn mʋ́ fɛ́ɛ́.

14

Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ Atokiehɛ́ Bámbá

1 Mlɩdunka ɔdwɛ ɔkpa, amlɩdunka ɔŋɛ́tɔ́ atokiehɛ́ ɛ́. Mʋ́á ɩdʋn a, Bulu ɔnɔ́ asʋ́nblɩ́. 2 Tsúfɛ́ nɩ́ ɔkʋ dɛ́ ɔblɩ́ɩ bambá blɩ́ á, megyí anyánkpʋ́sa ɔdɛbláa, Bulu ɔdɛbláa. Ɔhaa tamanú mʋ́ asɩ, tsúfɛ́ mʋ ɔŋɛ́ dɛ́ asʋn ŋaínhɛ́ blɩ́. 3 Támɛ ɔhá ánɩ́ ɔdɛ Bulu ɔnɔ́ asʋ́n blɩ́ mʋ́ á, ahá ɔdɛbláa, ɔdɛpʋbʋ́a amʋ́ abʋdan hógyitɔ. Ɔdɛpʋwá amʋ́ ɔwʋnlɩ́n, ɔdɛpʋlwíí amʋ́ ɩklʋn ɛ́. 4 Ɔhá ánɩ́ ɔdɛ ɔblɩ́ɩ bambá blɩ́ nkʋlɛ tényá ɔwʋnlɩ́n Bulusúmtɔ́. Támɛ ɔhá ánɩ́ ɔdɛ Bulu ɔnɔ́ asʋ́n blɩ́ mʋ́ tɔwá ɔpasua ámʋ ɔwʋnlɩ́n.

5 Tɛkɩ ndekléá mlɩ fɛ́ɛ́ mlɛ́blɩ́ ɔblɩ́ɩ bambá, támɛ nɩ́ mlɩdɛ́ Bulu ɔnɔ́ asʋ́n blɩ́ á, ɩbʋ mɩ alɛ́ dʋn. Tsúfɛ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ dʋn ɔblɩ́ɩ bambá ɔblɩ́pʋ́. Nkɛ́tɩ nɩ́ ɔblɩ́ɩ bambá ɔblɩ́pʋ́ ámʋ tɛtálɩ́ lɛ́ mʋ́ asɩ, mɛ́nɩ ɔpasua ámʋ bénya tɔkʋ tsú mʋ́tɔ́. 6 Mɩ́ apíó, nɩ́ naba mlɩ wá séi bɛblɩ́ ɔblɩ́ɩ bambá kʋ, mmɛlɛ mʋ́ asɩ á, labi mɔmʋ ɩbɔ́wa há mlɩ? Támɛ nɩ́ nɛblɩ́ asʋ́n, nɛhá mlɛ́bɩ asʋ́n, ntɛ́ɛ nɛblɩ́ asʋn lɛsúnáhɛ́ kʋ, ntɛ́ɛ nɛblɩ́ Bulu ɔnɔ́ asʋ́n kʋ, ntɛ́ɛ súná mlɩ atɔ́ á, ɩbɔ́wa labi há mlɩ dʋn.

7 Mlɩpʋkɩ ɩtɔ́á fɛdá mʋ́ itotsúlá, fɛ́ ɩkwɛ, ɔtɛ́ntɛ ntɛ́ɛ ɔkpɛ aná. Nɩ́ fʋmɛda mʋ́ itsula wankláán á, bʋtamanú mʋ́ asɩ. 8 Nɩ́ klunsi ɔdapʋ́ mɛ́bɩ dá mʋ́ á, ɔhaa tamanú mʋ́ asɩ, dɩ́dá atɔ́ yɔ́ ɩsá. 9 Alɩ kɛ́n nɩ́ mlɩdɛ́ ɔblɩ́ɩ ánɩ́ ɔhaa mɛ́dɛ́ mʋ́tɔ́ nu blɩ́ á, mlɩdɛ́tɔɩ́ wá afútɔ́ nɩ́. 10 Ɔblɩ́ɩ tsɔtsɔɔtsɔ bʋ ɔyɩ́tɔ́. Kugyíkʋ ɩlɔfʋn, ɩbʋ mʋ́ ablɩ́pʋ́ anulɛ́. 11 Támɛ nɩ́ ɔkʋ dɛ́ ɔblɩ́ɩ kʋ blɩ́, mɩ́ ɛ́ mmɛdɛ́ mʋ́tɔ́ nu á, ntamanú mʋ asɩ, mʋ ɛ́ ɔtamanú mɩ́ asɩ. 12 Mʋ́ sʋ ɩ́nɩá mlɩhɩ́ɛ́ mlɩdɛ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ atokiehɛ́ ámʋ dunká á, mlɩkʋlɩ mʋ́á ɩbɔ́wa ɔpasua ámʋ ɔwʋnlɩ́n.

13 Ɩ́nɩ sʋ ɔhá ánɩ́ ɔtɛblɩ́ ɔblɩ́ɩ bámbá ɔkʋ́lɩ Bulu mʋ́ asɩnu, mɛ́nɩ ɔbɛ́talɩ́ lɛ mʋ́ asɩ súná mʋ́ anupʋ́. 14 Tsúfɛ́ nɩ́ ndɛpʋ ɔblɩ́ɩ bámbá bɔ́ mpáɩ á, mɩ́ ɔŋɛ́ dɛ́ mʋ́ bɔ, támɛ mmɛdɛ́ asʋ́n ánɩ́ ndɛblɩ́ asɩ nu. 15 Nkálɩ mɛɛ nɔ́bwɛ? Nɔ́bɔ mpáɩ ɔŋɛ́tɔ́ brɛ́ kʋtɔ, pʋ́ mɩ́ agywɩɩn ɛ́ bɔ́ mʋ́ brɛ́ bámbátɔ́. Alɩ kɛ́n nɔ́wa ɩlʋ ɔŋɛ́tɔ́, pʋ́ mɩ́ agywɩɩn wá mʋ́ brɛ́ kʋtɔ ɛ́ nɩ́. 16 Tsúfɛ́ nɩ́ fʋ́dɛ Bulu kanfʋ́ ɔŋɛ́tɔ́ pɛ́ á, nkálɩ ɩbɔ́bwɛ ɔhá ánɩ́ ɔmɛdɛ́ mʋ́ asɩ nu ɔbɛ́tsa fʋ́? Nkálɩ bɛ́tsa fʋ́ Bulu ɩpán da nɩ́ bʋmɛdɛ́ asʋ́n ánɩ́ fʋdɛblɩ́ asɩ nu? 17 Fíalɩ fʋdɛ Bulu ɩpán da wankláán, támɛ ɩtamawá fʋ́ bá ɔwʋnlɩ́n.

18 Nɛdá Bulu ɩpán ánɩ́ ntɛblɩ́ ɔblɩ́ɩ bambá dʋn mlɩtɔ okugyíɔkʋ. 19 Támɛ nɩ́ afia a, ntekleá nɛ́blɩ́ asʋ́n anu pɛ́ ánɩ́ ɔhagyíɔha obónu mʋ́ asɩ, ɩbɔ́bʋá amʋ́ ɛ́ dʋ́n ánɩ́ nɛ́blɩ́ asʋ́n mpɩ́m-dú (10,000) ɔblɩ́ɩ bámbátɔ́ ánɩ́ ɔhaa mónu mʋ́ asɩ.

20 Mɩ́ apíó, mlɩmábwɛ agywɩɩn fɛ́ nyebí. Mlɩbwɛ ɩwɩ fɛ́ kebi-bɔbwɛ lakpanbwɛtɔ, támɛ mlɩgywɩɩn fɛ́ ahandɛ. 21 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

“Nɔ́tɔɩ́ tsʋn afɔɔ́sʋ́, bɛ́bláa mɩ́ ahá ɔblɩ́ɩ bambá.

Mʋ́ ó á, mɩ́ ahá bʋmóonu mɩ́ ɔmɛ.” Anɩ Wíe lɛ́blɩ́.

22 Ɩ́nɩ sʋ ɔblɩ́ɩ bambá blɩ́ igyi osúna há ɔmátɔ́fɔ, megyí ahógyipʋ. Bulu ɔnɔ́ asʋ́n blɩ́ ɛ́ igyi osúna há ahógyipʋ, megyi ɔmátɔ́fɔ.

23 Nɩ́ ɔpasua ámʋ ifia, ɔhagyíɔha dɛ́ ɔblɩ́ɩ bambá blɩ́, ɔha bambá pʋ́ ɔmátɔ́yín bɛbá mlɩtɔ á, bʋmɛ́ɛblɩ́ bɛɛ, mlɩ nwun layíntá? 24 Támɛ nɩ́ mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩdɛ́ Bulu ɔnɔ́ asʋ́n blɩ́, ɔmátɔ́fɔ ntɛ́ɛ ahá ánɩ́ bʋtamanú mʋ́tɔ́ bɛbá mlɩtɔ á, amʋ́ onutó bɔ́yɔ asʋ́n ámʋtɔ, nú ɩwɩasɩ ánɩ́ babwɛ́ lakpan. 25 Ɩbɛ́ha amʋ́ klʋntɔ asʋ́n bɛ́lɩn ɔwan, bɛ́da akpawunu, kánfʋ́ Bulu bɛɛ, “Lɛ́lɛ́, Bulu bʋ mlɩtɔ.”

Ɔpasua Ámʋtɔ Nhɩhɩɛ́

26 Mɩ́ apíó, nɩ́ mlɛbá befia Bulu osúmkpá, mlɩtɔ ɔkʋ tɔwá ɩlʋ, ɔkʋ tosúná atɔ́, ɔkʋ towun atɔ́, ɔkʋ tɛblɩ́ ɔblɩ́ɩ bámbá, ɔkʋ ɛ́ tonú mʋ́ asɩ á, bʋbwɛ́ɛ mʋ́ pʋwa ɔpasua ámʋ ɔwʋnlɩ́n. 27 Nɩ́ akʋ bɛ́blɩ́ ɔblɩ́ɩ bámbá á, bʋbwɛ́ɛ ahá abanyɔ́. Nɩ́ bʋtsɔ kʋ́ráá á, abasá. Bʋblɩ́ mʋ́ ɩkʋlɛ-kʋlɛ, mɛ́nɩ ɔkʋ ɔbɛ́lɛ mʋ́ asɩ. 28 Nɩ́ ɔhaa má ofíakpa ɩnʋá ɔbɛ́lɛ mʋ́ asɩ mʋ́ á, bʋkpá ɔnɔ́ bun, amʋ́a amʋ́ Bulu abʋtɔɩ nklobítɔ. 29 Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ abanyɔ́ ntɛ́ɛ abasá bʋtɔ́ɩ, atráhɛ abʋyɔ amʋ́ asʋn blɩ́hɛ́ amʋtɔ. 30 Támɛ nɩ́ Bulu ɔlɛ́ atɔ́ súná ɔkʋá otsie ofíakpa ɩnʋ á, Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ámʋ osíi tɔɩ́, ɔhá ámʋ ɔblɩ tɔ́á alawun. 31 Mlɩ fɛ́ɛ́ mlɛ́talɩ́ blɩ́ Bulu ɔnɔ́ asʋ́n ámʋ ɩkʋlɛ-kʋlɛ, mɛ́nɩ mlɩ fɛ́ɛ́ mlósuán tɔkʋ tsú mʋ́tɔ́ pʋ́wá ɩwɩ ɔwʋnlɩ́n. 32 Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ bʋnyáa túmi ɔŋɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩdɛ amʋ́ kpa amʋ́sʋ́, mɛ́nɩ bɔ́tɔɩ́ há amʋ́ aba ɔkpa. 33 Tsúfɛ́ Bulu asʋ́n lolwií, omegyí basabasa.

34 Nɩ́ ɔpasua ámʋ ifia a, atsɩ bʋbwɛ́ɛ díín. Bʋma ɔkpa tɔ́ɩ́. Bʋbá ɩwɩasɩ fɛ́ alɩá Mose Mbla lɛ́blɩ́. 35 Nɩ́ bʋdekléá bónu asʋankʋtɔ á, bʋfɩ́tɛ amʋ́ akúlu wóyítɔ́, tsúfɛ́ ɩbʋ pɛ́lɩá ɔtsɩ ɔbɔ́tɔɩ́ ofíakpa.

36 Mlɩlahogyi mlɩaa, mlɩ wá Bulu asʋ́n ámʋ ilotsuá asɩ? Ntɛ́ɛ mlɩ nkʋlɛ látsɔ mʋ́ nu? 37 Nɩ́ ɔkʋ dɛ́kɩ́ɩ ánɩ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ mʋgyi, ntɛ́ɛ ɔbʋ Ɔŋɛ́tɔ́ atokiehɛ́ kʋ á, ɩwánkɩ mʋ ánɩ́ anɩ Wíe onutó mbla ígyi ndɛwanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ. 38 Nɩ́ ɔmɔhɔ asʋ́n ánfɩ á, mlɩ ɛ́ mlɩmáhɔ mʋ asʋ́n.

39 Mɩ́ apíó, ɩ́nɩ sʋ mlɩprɩ ánɩ́ mlɛ́blɩ́ Bulu ɔnɔ́ asʋ́n, támɛ mlɩmábláa ɔhaa mlɩaa, ɔmáblɩ́ ɔblɩ́ɩ bambá. 40 Mlɩbwɛ tógyítɔ́ dɩnka mʋ́ ɔkpasʋ wankláán, ɩfʋn.

15

Kristo Kʋsʋ́ tsú Afúlitɔ

1 Mɩ́ apíó, séi á, nkáɩn mlɩ asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ nɛda mʋ́ ɔkan súná mlɩ, mlɩlɔ́hɔ mʋ́sʋ́ gyí, mlɩ hógyi ɩlɩɩ́ mʋ́sʋ́ ámʋ. 2 Asʋ́n ánfɩ ɔbɛ́ha mlɩ nkpa ánɩ́ ɩtamatá, nɩ́ lɛ́lɛ́ mlɩlɔ́hɔ mʋ́sʋ́ gyí nɩ. Támɛ nɩ́ mlekíná mʋ́sʋ́ hogyi mʋ́ á, mlɩ hógyi labwɛ́ kpaalɩ!

3 Tsúfɛ́ asʋ́n ánɩ́ ɩhɩ́ɛ́ dehián bɔpʋhá mɩ́ nɔpʋba mlɩ ígyi. Mʋ́gyí, Kristo lóbowu anɩ lakpan sʋ, fɛ́ alɩá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́. 4 Bopulá mʋ, Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ ɛkɛ sáásɩ́ fɛ́ alɩá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩlɛblɩ́. 5 Ɔlɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná Petro. Mʋ́ ɔma a, ɔlɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná sumbí ayɔpʋ́ dúanyɔ ámʋ fɛ́ɛ́. 6 Ɩ́nɩ ɔma a, ɔlɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná mʋ abúopʋ tsɔtsɔɔtsɔá bʋdʋn ahá lafanu (500) ɔtsáwʋlɛ. Amʋ́tɔ́ akʋ bawú, támɛ ɔdʋdʋɔ bʋtráa bʋtsie nkpa. 7 Ɔlɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná Yakobo ɛ́. Ɔma a, ɔlɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná sumbí ayɔpʋ́ ámʋ fɛ́ɛ́.

8 Ɩtráhɛ-tráhɛ a, ɔlɛlɛ ɩwɩ ɔwan súná mɩ́ onutó ánfɩ nesin ɔma ba anfɩ. 9 Tsúfɛ́ mɩ́gyí sumbí ayɔpʋ́ ámʋtɔ ɔkʋsʋ nɩ. Tɛkɩ mmɔfʋn ánɩ́ bɛ́tɩ mɩ́ sumbí ɔyɔpʋ́ kʋ́ráá, tsúfɛ́ nɛdɩnká Bulu ɔpasua ámʋsʋ. 10 Támɛ Bulu awɩtɔlɛ sʋ́ ndɛ namlí alɩ. Mʋ awɩtɔlɛ amʋ ɩmɔbwɛ kpaalɩ. Tsúfɛ́ nayɔ́ agyʋ́má dʋn amʋ́tɔ́ okugyíɔkʋ. Támɛ megyí mɩ́ ɔwʋnlɩ́n nɔpʋyɔ́ mʋ́. Mʋ awɩtɔlɛ amʋ dɛ́ mɩ́ kpa. 11 Ɩ́nɩ sʋ nɩ́ mɩ́lɛ́trá da asʋ́n ámʋ ɔkan o, amʋ́ o, mʋ́á idehián gyí mlɩlɔ́hɔ anɩ asʋ́n ámʋsʋ gyi.

Anɩ Kʋsʋ́ Tsú Afúlitɔ

12 Nɩ́ anɩtɛdá Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan anɩaa, Bulu lɔ́kʋsʋ́a Kristo tsú afúlitɔ á, ntogyi sʋ́ mlɩtɔ akʋ mʋ́ bɛɛ, awupʋ́ bʋmɔ́ɔkʋsʋ́ tsú afúlitɔ? 13 Nɩ́ awupʋ́ bʋmɔ́ɔkʋsʋ́ mʋ́ á, idesuná ánɩ́ Bulu mɔ́kʋsʋ́a Kristo ɛ́. 14 Nɩ́ Kristo mɔ́kʋsʋ́ tsú afúlitɔ á, tɛkɩ anɩ asʋn wankláán amʋ ɔkanda igyi kpaalɩ. Mlɩ mʋ́sʋ́ hogyi ɛ́ igyi kpaalɩ. 15 Nɩ́ Bulu tamakʋ́sʋ́a awupʋ́ mʋ́ á, mʋ́mʋ́ afunu anɩdɛ́wa tɩn Bulu ɔnɔ́, blɩ́ anɩaa alakʋ́sʋ́a Kristo tsú afúlitɔ. Nɩ́ ɔtamakʋ́sʋ́a awupʋ́ á, mʋ́mʋ́ asʋ́n ánfɩ ɩma mʋ́tɔ́. 16 Nɩ́ ɔmɔ́ɔkʋsʋ́a amʋ́ mʋ́ á, mʋ́mʋ́ ɔmɔkʋsʋ́a Kristo ɛ́ nɩ́. 17 Nɩ́ ɔmɔkʋsʋ́a Kristo a, mʋ́mʋ́ kpaalɩ mlɩlahɔ mʋ gyi. Idesuná ánɩ́ mlɩlasin lakpantɔ. 18 Mʋ́mʋ́ ɩtráa desuná ánɩ́ Kristo ahógyipʋá bawú ɛ́ bafwɩ́. 19 Nɩ́ ɔyɩ́ ánfɩtɔ nkpa nkʋlɛsʋ́ anɩ ansɩ́dɩn Kristosʋ mʋ́ á, mʋ́mʋ́ anɩ ɩlá bʋ nwɛ dʋn ɔhagyíɔha.

20 Támɛ ɔnɔkwalɩá ɩda gyí, Bulu lakʋ́sʋ́a Kristo tsú afúlitɔ. Kristo labwɛ́ ahá ánɩ́ Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́atɔ ogyankpapʋ. 21 Alɩ ámʋ́ʋ́ lowu lɛ́ba tsʋn nyankpʋsasʋ ámʋ a, alɩ kɛ́n kʋsʋ́ tsú afúlitɔ ɛ́ ɩlɛba tsʋn nyankpʋsasʋ nɩ́. 22 Tsúfɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ ahá bʋtowú amʋ́a Adam ɩkʋlɛbwɛ sʋ ámʋ a, alɩ kɛ́n amʋ́a Kristo ɩkʋlɛbwɛ sʋ amʋ́ fɛ́ɛ́ bénya nkpa nɩ́. 23 Támɛ anɩtɔ okugyíɔkʋ bʋ mʋ brɛ́. Kristo Bulu légyankpá kʋ́sʋ́a tsu afúlitɔ. Nɩ́ Kristo oyínkí bá a, mʋ ɛ́ ɔbɔ́kʋsʋ́a mʋ ahá fɛ́ɛ́. 24 Mʋ́ ɔma a, Kristo obégyi ɔŋɛ́tɔ́ túmi laláhɛ, iwíegyí pʋ́ túmiá ɩdɛ ɔyɩ́sʋ́ gyí fɛ́ɛ́sʋ́ asa ɔyɩ́ ɔbɔ́mɔ ɔnɔ́. Mʋ́ ɔma a, obéyinkía iwíegyí ámʋ wá anɩ Sɩ́ Bulu ɩbɩtɔ. 25 Tsúfɛ́ ilehián ánɩ́ Kristo obégyi iwíe kpɛ́fʋn brɛ́á alagyi mʋ alupʋ́ fɛ́ɛ́sʋ́, pʋ́ mʋ ayabi tsá amʋ́sʋ́. 26 Olupʋ́ tráhɛ ánɩ́ ɔbɛ́hɩ gyí lowu. 27 Tsúfɛ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu lɔ́pʋ tógyítɔ́ wá mʋ asɩ.” Ɩ́nɩ imosuná ánɩ́ Bulu bʋ Kristo asɩ. 28 Nɩ́ Kristo ogyi tógyítɔ́sʋ́ tá á, ɔbɔ́pʋ ɩwɩ wá Bulu asɩ. Mʋlɛ́ha mʋ túmi dɩ́nká tógyítɔ́sʋ́, fówun Bulu ɛ́ obégyi tógyítɔ́á ɩbʋ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́sʋ́.

29 Nɩ́ Bulu mɔ́ɔkʋsʋ́a awupʋ́ á, ntogyi sʋ́ ahá bʋdɛ asú bɔ há ahá ánɩ́ bawú? Ntogyi sʋ́ bɛ́ha bɔ́bɔ amʋ́ asú há amʋ́? 30 Ntɛ́ɛ ntogyi sʋ́ anɩ mʋ́ abɔ́pʋ anɩ nkpa pléí brégyíbrɛ́? 31 Mɩ́ apíó, nɛkásɛ, ntefia alowusʋ ekekegyíɛkɛ! Igyi tɔ́á ntɔpʋ́tsú ɩwɩ ánɩ́ mlɩa anɩ Wíe Kristo Yesu mlɩlabwɛ́ ɩkʋlɛ. 32 Mʋ́ sʋ kpaalɩ nɔkɔ Efesofɔá bʋgyi fɛ́ mbwɩkɩ́tá-atɔ? Nɩ́ Bulu mɔ́ɔkʋsʋ́a awupʋ́ mʋ́ a, “Mʋ́mʋ́ mlɩha agyi, awɩ, anu, tsúfɛ́ ɔkɛ sɛsɛbrɛ anɩlawú.” Fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ.

33 Mlɩmáha ahá ánɩ́ bʋtɛblɩ́ asʋ́n ánfɩ odu abʋmlɛ mlɩ! Tsúfɛ́ ahandɛ bɛɛ, “Mba laláhɛ gyí teyíntá ɔha.” 34 Mlɩlabwɛ agywɩɩn wankláán, amlɩsi lakpan bwɛ. Tsúfɛ́ mlɩtɔ akʋ bʋtépí bʋmeyín Bulu. Ndɛ asʋ́n ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ pʋ́sʋ́pa mlɩ.

Ɔyʋlʋ́ʋá Abɔ́pʋkʋ́sʋ́ Tsú Afúlitɔ

35 Ɔkʋ ɔbɛ́fɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Nkálɩ Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a awupʋ́? Ɔyʋlʋ́ʋ mɔmʋ bɔ́pʋkʋ́sʋ́?” 36 Ɔha mimláhɛ! Bɩ ánɩ́ nɩ́ fodú atɔ́-abí á, ɩtɔplɔ́ asa ɩtɔkwɛ. 37 Megyí itóbí ámʋ́ʋ́ fɔpʋwá ɔsʋlʋ́tɔ ámʋ gyí ɔbán amʋ́ʋ́ ɩtɛdan amʋ. 38 Bulu tɛhá mʋ́ ɔyʋlʋ́ʋ pɔpwɛ ánɩ́ mʋ onutó odeklé. Ɔtɛhá atɔ́-abí kugyíkʋ mʋ́ ɔyʋlʋ́ʋ ɔtsan.

39 Alɩ ámʋ́ʋ́ atɔ́-abí ɔtsan-ɔtsan bʋ́ʋ ɩnʋ ámʋ a, alɩ́ tógyítɔ́ ɔyʋlʋ́ʋ igyi ɔtsan nɩ́. Anyánkpʋ́sa, mbwɩ, mbubwi pʋ́ ntsutso aye fɛ́ɛ́tɔ́ okugyíɔkʋ ɔyʋlʋ́ʋ ɔtsan.

40 Ɔsʋ́sʋ́-atɔ́ bʋ ɩnʋ, ɔsʋlʋ́sʋ-atɔ́ ɛ́ bʋ ɩnʋ. Mʋ́ fɛ́ɛ́ ɩbʋ ɔyʋlʋ́ʋ ɔtsan-ɔtsan. Ɔsʋ́sʋ́ klɛ́ numnyam ɔtsan, ɔsʋlʋ́sʋ klɛ́ ɛ́ numnyam ɔtsan. 41 Owí numnyam igyi ɔtsan há ɔtsra. Ɔtsra klɛ́ ɛ́ igyi ɔtsan há ntsrakpabi. Ɔtsrakpabi kugyíkʋ ná ɔtsan, mʋ́ numnyam ɛ́ ɩna ɔtsan há mʋ́ bá.

42 Alɩ ɩbɔ́bwɛ brɛ́á Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a awupʋ́ nɩ́. Anɩ ɔsʋlʋ́sʋ-ɔyʋlʋ́ʋ anfɩ́ itowú, plɔ́ ánfɩ ɩbɔ́tsʋn ɔtsan há mʋ́á Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a tsu afúlitɔ, tsúfɛ́ mʋ́ mʋ́ imóowu ɛkɛkɛɛkɛ. 43 Anɩ ɔyʋlʋ́ʋ anfɩ tɔpɔn brɛ́á bopúlá mʋ́, támɛ nɩ́ Bulu ɔkʋ́sʋ́a mʋ́ á, itenyá ɔwʋnlɩ́n, wá numnyam. 44 Ɔsʋlʋ́sʋ-ɔyʋlʋ́ʋ igyi séi, támɛ nɩ́ Bulu ɔkʋ́sʋ́a mʋ́ á, ɩbɔ́bwɛ ɔŋɛ́tɔ́ ɔyʋlʋ́ʋ. Tsúfɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ ɔsʋlʋ́sʋ-ɔyʋlʋ́ʋ bʋ ɩnʋ ámʋ á, alɩ́ ɔŋɛ́tɔ́ klɛ́ ɛ́ bʋ ɩnʋ nɩ́. 45 Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́bláa anɩ ɔbɛ́ɛ, “Adam gyankpapʋ amʋ lɔ́bwɛ ɔkɩankpapʋ.” Támɛ Adam tráhɛ, ogyi Kristo amʋ mʋ́ gyí Ɔŋɛ́á ɔtɛhá nkpa. 46 Ɔsʋlʋ́sʋ-ɔyʋlʋ́ʋ anɩtegyankpá nyá asa anɩtebenya ɔŋɛ́tɔ́ klɛ́. 47 Ɔsʋlʋ́tɔ-ɩsɩ Bulu lɔ́pʋpwɛ́ nyankpʋsa gyankpapʋ, ogyi Adam amʋ. Kristo, amʋ́ʋ́ obuo amʋ mʋ́ otsú ɔsʋ́sʋ́. 48 Nyankpʋsa okugyíɔkʋ bʋ ɔsʋlʋ́sʋ-ɔyʋlʋ́ʋ fɛ́ Adam, támɛ anɩ ɔsʋ́sʋ́-ɔyʋlʋ́ʋ mʋ́ bɔ́bwɛ fɛ́ Kristo klɛ́. 49 Alɩ ámʋ́ʋ́ anɩgyí fɛ́ ɔsʋlʋ́sʋ Adam amʋ a, alɩ kɛ́n abɔ́bwɛ fɛ́ Kristo amʋ́ʋ́ otsú ɔsʋ́sʋ́ ámʋ ɛ́ ɛkɛkʋ́ nɩ́.

50 Apíó, tɔ́á ndɛblɩ́ gyí, anɩ ɔyʋlʋ́ʋ anfɩ́ igyi ɔyʋlʋ́ʋ mʋ́a obugya anfɩ iméenya ogyíkpá Bulu iwíegyí ámʋtɔ. Tɔ́á iteyíntá ɩmɛ́ɛtalɩ́ nyá ogyíkpá tɔ́á ɩtamayíntátɔ́.

51 Támɛ mlɩyaa asʋ amlɩnu asʋn ŋaínhɛ́ kʋá Bulu lalɛ́ súná mɩ́. Ɔbɛ́ɛ, megyí anɩ fɛ́ɛ́ obówu, támɛ anɩ fɛ́ɛ́ ɔyʋlʋ́ʋ bɛ́tsɛ. 52 Nɩ́ ɔkpɛ tráhɛ ɩfʋ́lɩ́ pɛ́ á, anɩ fɛ́ɛ́ abɛ́tsɛ ɔtsáwʋlɛ pɛ́. Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a awupʋ́ ámʋ. Amʋ́ ɔyʋlʋ́ʋ ɩmɛ́ɛtrá yintá, ɔbɛ́tsɛ anɩ nkpa atsiápʋ́ ɛ́ fɛ́ɛ́. 53 Tsúfɛ́ ilehián ánɩ́ Bulu ɔbɛ́tsɛ anɩ ɔyʋlʋ́ʋ anfɩ́ itowú plɔ́ ánfɩ, há anɩ ɔyʋlʋ́á ɩtamawú, ɩtamaplɔ́. 54 Nɩ́ ɩbá mʋ́tɔ́ ánɩ́ Bulu latsɛ tɔ́á itowú, bwɛ́ mʋ́ tɔ́á ɩtamawú, tɔ́á ɩtɔplɔ́ ɛ́ lábwɛ́ tɔ́á ɩtamaplɔ́ á, ɩnʋ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ anfɩ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́ nɩ́. Ɔbɛ́ɛ, “Batú lowu asɩ plɩ́plɩ́plɩ́plɩ́. Ɩsʋgyí onutó laba.”

55 Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ kʋ ɛ́ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Óo lowu, nkʋ́nʋ fʋ́ ɔkpɛ bʋ?

Nkʋ́nʋ́ fʋ́ ɩsʋgyí bʋ?”

56 Lakpan igyi ɔkpɛ ánɩ́ ɩtɔmɔ́, Mose mbla ámʋ ɛ́ ɩtɛhá lakpan túmi. 57 Nkálɩ kʋ́ráá abɔ́kʋkʋ da Bulu ɩpán? Mʋláhá anɩlatsʋn anɩ Wíe Yesu Kristosʋ gyi asʋ.

58 Mʋ́ sʋ apíó adwɛpʋ́, mlɩlɩɩ kínkíínkín, mlɩmákpɩnkɩ́. Mlɩsi mlɩ ɩwɩ fɛ́ɛ́ ha Bulu agyʋ́má brégyíbrɛ́, tsúfɛ́ mlɩyin ánɩ́ mlɩ gyumagyihɛ mɔ́ɔbwɛ kpaalɩ.

16

Ɩtswɩtswɩ Ha Yerusalem Ahiánfɔ

1 Ɩtswɩtswɩ ha Bulu ahá ánɩ́ bʋbʋ Yerusalem asʋ́n ámʋ ɛ́ á, mlɩbwɛ mʋ́ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ nɛbláa ɔpasua ámʋ́ʋ́ ɩbʋbʋ Galatia ɔmátɔ́ mbɛ́ɛ bʋbwɛ́ɛ mʋ́ ámʋ. 2 Ɔhagyíɔha ɔkɩ́ɩ mʋ kɔ́ba alɩá otenyá ɔnɔ́, ɔlɛ kʋ yaɩ Kwasiedagyíkwasieda. Mlɩmágyo mlɩaa mbá asa amlɩtswɩtswɩ mʋ́. 3 Nɩ́ nɛbá á, nɔ́wanlɩ́n nwʋlʋ́ há ahá ánɩ́ mlɩ onutó mlɛ́lɛ mlɩaa, bʋpʋ́ʋ atɔ́ ámʋ ya Yerusalemfɔ ámʋ, pʋ́lɛ́ amʋ́ súná amʋ́. 4 Nɩ́ ɩbʋ alɛ́á nɔ́yɔ á, mʋ́mʋ́ bóbuo mɩ yɔ́.

Paulo Ɔkpatu Nhɩhɩɛ́

5 Nɩ́ nɔkʋ́sʋ́ tsú Makedonia a, nɛ́ba mlɩ wá, tsúfɛ́ ndekléá nɔ́tsʋn ɩnʋ asa nɛ́ba. 6 Fíalɩ nétsiá mlɩ wá kpalobí. Fíalɩ kʋ́ráá nétsiá ɩnʋ nyankpʋ mʋ́a atsalɩ brɛ́ ámʋ fɛ́ɛ́, fówun mlɩlasí mɩ́ ɔkpa nayɔ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á nɔ́yɔ. 7 Séi mʋ́ á, mmedékléá nɛ́ba bɛka tsʋn mlɩ wá kɛkɛ. Nɩ́ Bulu lótsulá á, nétsiá mlɩ wá kpalobí.

8 Támɛ nétsiá Efeso nfɩ kpɛ́fʋn Pentekoste ɛkɛ ámʋ. 9 Tsúfɛ́ ɔkpa kpɔnkpɔntɩ lafínkí há mɩ́ ánɩ́ nɔ́yɔ agyʋ́má ánɩ́ ɩbɔ́wa labi. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á mɩ́ alupʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ bʋbʋ nfɩ mʋ́.

10 Nɩ́ Timoteo owíé mlɩ wá á, mlɩmáha ifú ɩkɩta mʋ, tsúfɛ́ anɩ Wíe agyʋ́má ámʋ kɛ́n ɔdɛyɔ fɛ́ mɩ́. 11 Mlɩmáha ɔhaa ɔkɩ mʋ ansɩ́tɔ́ kótíkótí. Mlɩsi mʋ ɔkpa wankláán oyinki bɔtʋ mɩ́, tsúfɛ́ ntsie ngyo mʋa anɩ apíó atráhɛ amʋ.

12 Anɩ píó Apolo asʋ́n ámʋ a, nalɩ́ɩ́ mʋsʋ mbɛ́ɛ, obúo apíó ámʋ ba mlɩ wá, támɛ omedékléá ɔbɛ́ba séi. Nɩ́ onyá ɔkpa á, ɔbɛ́ba.

Asʋ́n Tráhɛ

13 Mlɩda ɩwɩsʋ, amlɩlɩɩ kínkíínkín mlɩ hógyitɔ. Mlɩwa klʋn, amlɩwa ɩwɩ ɔwʋnlɩ́n. 14 Mlɩpʋ ɔdwɛ bwɛ mlɩ tógyítɔ́.

15 Mɩ́ apíó, mlɩyin ánɩ́ Stefana mʋa mʋ wóyítɔ́ ahá gyí agyankpapʋá bɛdamlí klʋntɔ Akaia nsáɩntɔ. Basí ɩwɩ há, bʋdɛ Bulu ahá ámʋ súm. 16 Nokókóli mlɩ, mlɩba ɩwɩasɩ ha amʋ́a ahá ánɩ́ bɛ́ba bɛtsɩá amʋ́tɔ́, bɔ́pʋ nsi yɔ́ agyʋ́má ámʋ.

17 Ansɩ́ lagyi mɩ ánɩ́ Stefana mʋa Fortunato pʋ́ Akaiko baba mɩ́ wá. Tsúfɛ́ bʋdɛ mlɩ ɔbwɛkpá bwɛ. 18 Bawá mɩ́ atɛtɔ-ɔnlɩn wankláán, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ bɔwa mlɩ ámʋ. Mlɩbu ahá ánfɩ odu.

19 Ɔpasua ámʋ́ʋ́ ɩbʋ Asia amʋ fɛ́ɛ́ bʋdɛ mlɩ tsiá ha. Akwila mʋa Priska pʋ́ ɔpasua ámʋ́ʋ́ ɩbʋ amʋ́ wóyítɔ́ amʋ ɛ́ bɛhá mlɩ tsiá wankláán anɩ Wíe ɩdátɔ́. 20 Apíó aba ámʋ fɛ́ɛ́ bɛhá mlɩ itsiá gyágyáágyá.

Mlɩlata aba puta Kristotɔ.

21 Mɩ́ Paulo onutó lapʋ́ mɩ́ ɩbɩ wanlɩ́n ɩ́nɩ, ndɛpʋhá mlɩ tsiá.

22 Nɩ́ ɔkʋ tamadwɛ́ anɩ Wíe Yesu a, ɩlwɩɩ́ dɩn mʋsʋ!

Marana-ta! (Mʋ́ asɩ gyí, “Anɩ Wíe, ba!”)

23 Anɩ Wíe Yesu Kristo ogyíi mlɩ bʋalɛ.

24 Anɩa anɩ Wíe Kristo Yesu ɩkʋlɛbwɛ sʋ ntɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ mlɩ fɛ́ɛ́. Amen!

* 9:9 Deut. 25:4. Kɩ atɔ táanhɛá bʋ ɩfʋn XXX, (1 Ti. 5:18). Mʋ́ asɩ gyí, “Bʋtamalɛ́ ɔkwɛ́n pʋ́ ɩbɩ tsítsi ɔsʋlʋ́tɔ.”

2 Korintofɔ

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

Ɔwʋlʋ́ Nyɔɔsɩá Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Korintofɔ

1

1 Mɩ́ Paulo ánɩ́ ɩna Bulu apɛ́tɔ́ nabwɛ́ Kristo Yesu sumbí ɔyɔpʋ́ mʋa anɩ píó Timoteo dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n.

Anɩdɛ́ mʋ́ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ Bulu ɔpasua ánɩ́ ɩbʋ Korinto wúlutɔ pʋ́ Bulu ahá ánɩ́ bʋbʋ Akaia ɔsʋlʋ́sʋ fɛ́ɛ́.

2 Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo bʋgyíi mlɩ bʋalɛ, abʋha mlɩ iwilwii.

Paulo Bulu Ɩpánda

3 Mlɩha akanfʋ Bulu. Mʋgyí anɩ Wíe Yesu Kristo mʋ Sɩ pʋ́ mʋ Bulu. Mʋgyí anɩ Sɩ́á otowun anɩ nwɛ pʋ́ anɩ Buluá otolwíí anɩ klʋn ɔkpagyíɔkpasʋ! 4 Otolwíí anɩ klʋn anɩ asʋn wunhɛ kugyíkʋtɔ, mɛ́nɩ anɩ ɛ́ abɛ́talɩ́ pʋ́ klʋn lwiíhɛ́ ámʋ́ʋ́ anɩlanyá tsú mʋ wá ámʋ lwíí anɩ aba klʋn amʋ́ asʋn wunhɛtɔ. 5 Alɩ ámʋ́ʋ́ Kristo lɛ́hɩɛ wun ipian kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ, anɩ ɛ́ anɩdɛ́ mʋ́ kʋ wúun amʋ a, alɩ́ kɛ́n Bulu ná Kristosʋ ɔhɩ́ɛ́ ɔdɛ anɩ klʋn lwií nɩ́. 6 Mʋ́ sʋ nɩ́ anɩdɛ́ ipian wúun a, mlɩ iwilwii pʋ́ mlɩ nkpahɔ́ɔ sʋ anɩdɛ́ mʋ́ wúun. Tsúfɛ́ Bulu dɛ́ anɩ klʋn lwií, mɛ́nɩ anɩ ɛ́ abólwií mlɩ klʋn, fówun mlɛ́talɩ́ nyá klʋn, tomi wun anɩ ipian ámʋ odu kɛ́n. 7 Ifú mɛdɛ́ anɩ mlɩ sʋ, tsúfɛ́ anɩyin ánɩ́ anɩa mlɩnyɔ dɛ́ ipian ámʋ wúun. Mʋ́ sʋ Bulu obólwií mlɩ klʋn fɛ́ anɩ.

8 Apíó, ɩbʋ alɛ́á mlɛ́bɩ ánɩ́ ɩwɩɔsɩn ámʋ́ʋ́ anɩlówun Asia ɔmátɔ́ ámʋ ɔnɔ́ lɛhɩɛ wá ɔnlɩn. Ilekle dʋn anɩ. Ifú lɛkɩtá anɩ, anɩkɩ́ ánɩ́ abówu kokooko. 9 Ɔnɔkwalɩ asʋ́n, ɩlɔbwɛ anɩ fɛ́ bahá anɩ lowu ɩpɔ́n. Támɛ alɩá anɩmɔ́ɔpʋ ansɩ́ dɩ́nká anɩ ɩwɩsʋ, mboún Buluá ɔtɔkʋ́sʋ́a awupʋ́sʋ́, sʋ ɩlɛba alɩ. 10 Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, ɔlɛlɛ anɩ tsú lowutɔ. Anɩlahogyi ánɩ́ obétsiá lɛ́ anɩ brégyíbrɛ́. 11 Ɔbɛ́lɛ anɩ, tsúfɛ́ mlɩdɛ́ mpáɩ bɔ anɩ nwunsʋ. Ɩ́nɩ sʋ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɛ́da Bulu ɩpán anɩ nwunsʋ, tsúfɛ́ alawá awɩtɔlɛ há anɩ, mpáɩ ámʋ́ʋ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ bʋdɛbɔ há anɩ ámʋ sʋ.

Paulo Nhɩhɩɛ́ Tsɛ

12 Abɛ́talɩ́ pʋ́ ɩbɩ sí kántɔ́ anɩaa anɩ klʋn mɔ́kʋ́há anɩ pɔ́n anɩ nkpatɔ, títriu anɩa mlɩnyɔ nátɩtɔ. Megyí anɩ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ nyánsa anɩlɔ́pʋ anɩdɛ́ anɩ agyʋ́má yɔ, mboún Bulu awɩtɔlɛ sʋ́ anɩlatálɩ́ lɛ́ ɩwɩtɔ anɩdɛ́ tógyítɔ́ bwɛ ɔnɔkwalɩsʋ. 13-14 Tsúfɛ́ megyí asʋ́n ánɩ́ mlɩmɛ́ɛtalɩ́ kla, nu mʋ́ asɩ anɩtɔwánlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á mlɩmɛ́dɛ́ mʋ́ asɩ nu yi, támɛ nahogyiá mlóbonu mʋ́ asɩ wankláán ɛkɛkʋ́. Fówun mlɩ ɛ́ mlɛ́talɩ́ pʋ́ anɩ tsú ɩwɩ, fɛ́ alɩá anɩ ɛ́ abɔ́pʋ mlɩ tsú ɩwɩ anɩ Wíe ɔbákɛ amʋ.

15 Mɩ́ ansɩ́ dɩn asʋ́n ánfɩsʋ. Mʋ́ sʋ nɔbwɛ agywɩɩn ánɩ́ nɛ́ba mlɩ wá, mɛ́nɩ mlénya oyúla anyɔ. 16 Mʋ́gyí, nɔ́tsʋn mlɩ wá yɔ́ Makedonia. Nɩ́ neyínkí ɛ́ nɛ́latsʋn mlɩ wá; fówun mlɛ́talɩ́ sí mɩ́ ɔkpa, néyinkí ba Yudea ɔmátɔ́. 17 Mlɛ́fɩtɛ́ mlɩaa, ntogyi sʋ́ nalátsɛ mɩ́ agywɩɩn. Ntɛ́ɛ nabwɛ́ fɛ́ ɔyɩ́tɔ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋtɛblɩ́ bɛɛ, “Ee” latsɛ́ amʋ́ ɔnɔ́ bɛɛ “Ó-o” amʋtɔ ɔkʋ? 18 Alɩ ámʋ́ʋ́ Bulu bʋ ɔnɔkwalɩ, ɔtamawá afunu amʋ a, alɩ́ mɩ́ “Ee” igyi mɩ́ “Ee” nɩ́. 19 Tsúfɛ́ Bulu mʋ Bi Yesu Kristo amʋ tamablɩ́ ɔbɛ́ɛ “Ee” latsɛ́ mʋ́ ɔbɛ́ɛ “Ó-o.” Mʋ mʋ́ á, “Ee” kóún ototsúlá. Mʋ ɩwɩ asʋ́n ɔkan mɩ́a Silas pʋ́ Timoteo anɩlɛ́da súná mlɩ nɩ́. 20 Tsúfɛ́ mʋtótsúlá “Ee” há Bulu nhɩhɩɛ́ kugyíkʋ ɩtɛba mʋ́tɔ́. Mʋ́ sʋ́ akánfʋ́ Bulu tá á, anɩtɛblɩ́ anɩaa, “Amen!” nɩ. 21 Bulu tɛ́há anɩa mlɩnyɔ anɩtɛtálɩ́ lɩ́ɩ́ kínkíínkín anɩa Kristonyɔ ɩkʋlɛbwɛtɔ. Mʋgyí ɔhá ánɩ́ ɔlɛda anɩ ofúli. 22 Mʋ kɛ́n lɔ́pʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ wá anɩ klʋntɔ, pʋ́hɩ́ɛ anɩ nsʋ; isuna ánɩ́ mʋbʋ́ anɩ, ɔbɔ́bwɛ tɔ́á ɔlɛhɩɛ há anɩ.

23 Bulu ɔbɩ́tɩ mɩ́ ɩsʋ nɩ́ megyí ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa. Alɩá mmɛ́ɛba bowun tsitsa kʋkʋ blɩ́ tsú mlɩ ɩwɩ sʋ́ mmɛtrá bɔtsʋn ɩnʋ. 24 Anɩmédékléá ɩbɔ́bwɛ fɛ́ anɩdɛ́ mlɩ hɩɛ alɩá mlɔ́pʋ mlɩ hógyi yɔ́ agyʋ́má. Mboún alɩá ansɩ́ bégyi mlɩ sʋ́ anɩa mlɩnyɔ anɩdɛ́ agyʋ́má yɔ. Anɩyin ánɩ́ mlɩ hógyi sʋ mlɩlɩ́ɩ́ kínkíínkín dodo.

2

1 Mʋ́ sʋ nabwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ mmɛ́ɛtrá ba bɔwa mlɩ awɩrɛhɔ. 2 Tsúfɛ́ nɩ́ nɛbá bɔwa mlɩ awɩrɛhɔ á, ma ɔbɛ́ha ansɩ́ bégyi mɩ dʋn mlɩ ámʋ́ʋ́ nawá awɩrɛhɔ ámʋ? 3 Mʋ́ sʋ́ nɔwanlɩ́n ɔwʋlʋ́ gyankpapʋ amʋ sɩ́sɩ́ mlɩ nɩ́. Fówun nɩ́ nɛbá á, mlɩ ámʋ́ʋ́ mlɛ́ha ansɩ́ bégyi mɩ ámʋ mlɩmɛ́ɛla há awɩrɛhɔ mboún ɩkɩta mɩ́. Tsúfɛ́ mɩ́ ansɩ́ dɩn mlɩ fɛ́ɛ́sʋ́ ánɩ́ nɩ́ ansɩ́ dɛ mɩ́ gyí a, mlɩ ɛ́ ansɩ́ bégyi mlɩ. 4 Megyí ansigyí nɔpʋwánlɩ́n ɔwʋlʋ́ ámʋ. Asʋ́n ɩhɩ́ɛ́ dɛ mɩ́ háan, ndesú asa nɔwanlɩ́n mʋ́! Támɛ megyí alɩá nɛ́ha mlégyi awɩrɛhɔ sʋ nɔwanlɩ́n mʋ́. Mboún alɩá mlɛ́bɩ ánɩ́ ntɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ mlɩ sʋ.

Lakpansikíé

5 Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ asʋ́n ba ɔpasua ámʋtɔ ámʋ mɔ́kʋ́pʋ́ ɔlala gyi mɩ. Nɩ́ bɛɛ bʋkɩ́ɩ mʋ́ á, ɔpasua ámʋ fɛ́ɛ́ alapʋ́ asʋ́n gyí. (Mmedékléá nɔ́dʋn mʋ́ blɩ́.) 6 Ɩsʋbɩtɩ́ ámʋ́ʋ́ mlɩ ɔdʋdʋɔ mlɩlɛ́bɩtɩ́ mʋ amʋ ɩtsɔ mʋ. 7 Ɩlafʋn ánɩ́ mlésikíé mʋ, yíá mʋ klʋn ngya. Fówun asʋ́n mɔ́ɔdʋn mʋ, ɩwɩ móowu mʋ. 8 Mʋ́ sʋ nokókóli mlɩ, mlɩlɛ suna mʋ ánɩ́ mlɩtráa mlɩbʋ mʋ ɩwɩ ɔdwɛ. 9 Ndekléá nɛ́bɩ nɩ́ mlɩtegyi mɩ́ asʋ́n ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́. Mʋ́ sʋ nɔwanlɩ́n ɔwʋlʋ́ ámʋ nɩ. 10 Nɩ́ mlesíkíé ɔkʋ á, mɩ́ ɛ́ nasíkíé mʋ. Nɩ́ nesíkíé mʋ ɛ́ á, mlɩ sʋ́ nasíkíé mʋ Kristo ɩdátɔ́, nɩ́ ilehián nɩ, 11 mɛ́nɩ Ɔbʋnsám oméenya anɩ ɩwɩ ɔkpa, tsúfɛ́ anɩyin ɩkpa ánɩ́ ɔtɔtsʋn mʋ́sʋ́ fɛ́ɛ́.

Paulo Klʋn Mɛ́dɩ Mʋ Asɩ

12 Brɛ́á nɛba Kristo asʋn wankláán ámʋ ɔkan ɔdakpá Troa wúlutɔ á, nowun ánɩ́ anɩ Wíe lafínkí ɔkpa há mɩ́. 13 Támɛ mɩ́ klʋn mɛ́dɩ mɩ́ asɩ, tsúfɛ́ mmɔtʋ mɩ́ píó Tito ɩnʋ. Mʋ́ sʋ nɛklá amʋ́ ká tsʋn yɔ Makedonia nsáɩntɔ.

Ɩsʋgyí Kristo Ɩdátɔ́

14 Támɛ ndɛ Bulu ɩpán da ánɩ́ Kristo ɩsʋgyí sʋ alabwɛ́ anɩ ndoun, alakpá anɩ buo ɩwɩ, anɩdɛ́ mʋ ɩsʋgyí amʋ nkɛ gyí. Nɩ́ ayɔ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́ a, ɔtɔtsʋn anɩsʋ bláa ahá ámʋ Kristo asʋn wankláán ámʋ, fɛ́ alɩá ofobí fánfán tɔwá ɔfan yɔ́ tsútsúútsú. 15 Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, Kristo gyí atɔ tɔhɛ́, anɩgyí mʋ́ ɔfan ánɩ́ ɩdɛkʋsʋ́ há Bulu, há ahá ánɩ́ bʋdɛ nkpa nya pʋ́ amʋ́á bʋdɛfwɩ fɛ́ɛ́. 16 Itobon ahá ánɩ́ bʋdɛfwɩ, kpá amʋ́ ya lowutɔ, ɩtɔwá ahá ánɩ́ ɔdɛ amʋ́ nkpa hɔ́ɔ ɔfan, kpá amʋ́ ya nkpatɔ. Ma mɛɛ lɔ́fʋn ha gyʋma ánfɩ odu yɔ? Ɔhaa má ɩnʋ. 17 Anɩ mʋ́ anɩmégyí fɛ́ ahá ɔdʋdʋɔá bʋdɛ Bulu asʋ́n ámʋ fɛ pʋ́kle kɔ́ba. Ɩ́nɩá Bulu lɔ́wa anɩ sʋ á, anɩtɛblɩ́ mʋ́ ɔnɔkwalɩsʋ fɛ́ Kristo asúmbi ánɩ́ bʋlɩɩ́ Bulu ansɩ́tɔ́.

3

Bulu Ntam Pɔpwɛ Asúmpʋ́

1 Asʋ́n ánfɩ anɩdɛ́blɩ́ ánfɩ ɩtráa desuná ánɩ́ anɩdɛ́ ɩwɩ kanfʋ́ súná mlɩ lóó? Ntɛ́ɛ ilehián ánɩ́ abɔ́pʋ anɩ adánsɩɛ nwʋlʋ́ bá mlɩ, ntɛ́ɛ abɔ́hɔ mʋ́ tsú mlɩ wá fɛ́ alɩá akʋ bʋtɔbwɛ́? 2 Ɛkɛkɛɛkɛ! Mlɩ onutó tsiátɔ́ gyí adánsɩɛ nwʋlʋ́á bawánlɩ́n dɩ́nká anɩ klʋnsʋ, ɔhagyíɔha dɛ́ mʋ́ wúun kla, pʋ́bɩ́ ánɩ́ anɩdɛ́ agyʋ́má wankláán yɔ. 3 Mlɩgyí ɔwʋlʋ́á Kristo lɔ́wanlɩ́n, ɩlɔtsʋn anɩsʋ ba. Támɛ megyí oyípɛ ɔlɔpʋwánlɩ́n mʋ́, Bulu Ɔkɩankpapʋ amʋ Ɔŋɛ́ ɔlɔpʋwánlɩ́n mʋ́. Megyí abwi pɛ́tɛ́plɛ́ anyɔsʋ* ɛ́ ɔlɔwanlɩ́n mʋ́ dɩ́nká, mboún anyánkpʋ́sa klʋnsʋ.

4 Anɩbʋ ɔkpa blɩ́ alɩ, tsúfɛ́ Kristo sʋ anɩ ansɩ́ dɩn Bulusʋ. 5 Anɩyin ánɩ́ anɩmɔ́fʋn ánɩ́ abɛ́talɩ́ bwɛ́ tɔtɔ anɩ onutó ɩwɩsʋ. Bulu sʋ́ anɩlɔ́fʋn ha tógyítɔ́ bwɛ. 6 Mʋláhá anɩlabwɛ́ mʋ ntam pɔpwɛ amʋ asúmpʋ́. Megyí ɩbɩ Bulu lɔ́pʋwánlɩ́n mʋ́ mʋ́, mboún Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ. Tsúfɛ́ mbla wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩtɔpʋ́ lowu ba, támɛ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ klɛ́ amʋ mʋ́ ɩtɔpʋ́ nkpa ba.

7 Mbla dada amʋ́ʋ́ Bulu lɔ́wanlɩ́n dɩ́nká abwi anyɔsʋ ámʋ ɩlɔpʋ lowu ba. Támɛ mʋ́ numnyam lɛ́ha Mose ansɩ́tɔ́ lɛhɩɛ wankɩ́ asa ɔlɔpʋba Israelfɔ. Brɛ́á numnyam amʋ ɔnɔ́ ɩdɛ asɩbá ó á, bʋmɛtalɩ́ kɩ mʋ ansɩ́tɔ́. 8 Ɩ́nɩá mbla wanlɩ́nhɛ́ amʋ lénya numnyam alɩ á, mʋ́mʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ gyumagyihɛ numnyam ɩbɛ́hɩɛ dʋn mʋ́! 9 Mbla wanlɩ́nhɛ́ amʋ́ʋ́ ɩtɛhá anɩtegyi ɩpɔ́n ámʋ kʋ́ráá ɩbʋ numnyam. Mʋ́mʋ́ nkálɩ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ gyumagyihɛ amʋ́ʋ́ ɩhɩ́ɛ́ bʋ numnyam dʋn mʋ́ ámʋ ɩbɔ́bwɛ? Tsúfɛ́ ɩtɛhá anɩtegyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́! 10 Mʋ́mʋ́ idesuná ánɩ́ Bulu mbla dada amʋ ɩtráa ma numnyam kʋ́ráá. Pɔ́pwɛ anfɩ numnyam lagyi mʋ́sʋ́. 11 Tsúfɛ́ nɩ́ Mbla dada amʋ́ʋ́ imetsiá wá ɔpá ámʋ ɩbʋ numnyam alɩ á, mʋ́mʋ́ pɔ́pwɛ anfɩ́ ibétsiá brɛ́ fɛ́ɛ́ ánfɩ klɛ́ ɩbɛ́hɩɛ dʋn mʋ́!

12 Anɩ ansɩ́ dɩn ntam pɔpwɛ anfɩsʋ. Mʋ́ sʋ anɩbʋ ɔkpa tɔ́ɩ́ faan. 13 Anɩmégyí fɛ́ Mose ánɩ́ oletsiá pʋ́ tati bun nwun, mɛ́nɩ Israelfɔ bʋmóowun mʋ ansɩ́tɔ́ wankɩ́, brɛ́á mʋ́ ɔnɔ́ ɩdɛ asɩbá. 14 Támɛ mʋ́ óó á, Bulu lɛ́ha amʋ́ klʋntɔ lɔ́wa odwin bɔfʋn ndɛ. Mʋ́ sʋ nɩ́ bʋdɛ Bulu mbla dada amʋ kláa amʋ́ ofíakpa a, bʋtamanú mʋ́ asɩ, tsúfɛ́ tati ámʋ létin amʋ́ agywɩɩn. Tɔtɔ mɛ́ɛtalɩ́ bwíí tati ámʋ lɛ́ amʋ́ agywɩɩnsʋ, nkɛ́tɩ amʋ́a Kristo babwɛ́ kʋlɛ. 15 Bɔ́tʋ ndɛ kʋ́ráá nɩ́ bʋdɛ Mose mbla ámʋ kláa a, tati ámʋ ɩtráa bun amʋ́ agywɩɩnsʋ. Mʋ́ sʋ bʋtamanú mʋ́ asɩ. 16 Támɛ nɩ́ ɔha onyá dámlí klʋntɔ ba anɩ Wíe wá pɛ́, Kristo labwíí tati ámʋ lɛ́ mʋ agywɩɩnsʋ. 17 Anɩ Wíe amʋ́ʋ́ asʋ́n ánfɩ ɩdɛtɔɩ́ tsú mʋ ɩwɩ ámʋ gyí Ɔŋɛ́ Wankɩ́hɛ́ amʋ nɩ. Ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á Ɔŋɛ́ ámʋ ɩbʋ a, ɩwɩgyí tétsíá ɩnʋ. 18 Anɩ Wíe dɛ́ tati ámʋ bwií lɛ́ anɩ fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́. Mʋ́ sʋ́ anɩdɛ́ mʋ numnyam amʋ lɛ súná nɩ́. Mʋ Ɔŋɛ́ ámʋ lahá anɩdɛ́ mʋ lɩ́an, tsúfɛ́ mʋ numnyam amʋ ɩtráa dɛwankɩ́ anɩtɔ tsɩ́a.

4

Ɔlɔ́tɔ́ Siadɩɛ

1 Bulu láwun anɩ nwɛ pʋ́ agyʋ́má ánfɩ wá anɩ ɩbɩtɔ. Mʋ́ sʋ abatɔ tamawú anɩ. 2 Anɩlakíná tɔ́á ɩbʋ pɛ́lɩ pʋ́ oklúntɔ atɔ́ fɛ́ɛ́. Anɩmɛ́dɛ́ ahá mlɛ́, anɩmɛ́dɛ́ Bulu asʋ́n ámʋ ɛ́ damlí bun. Mboún anɩdɛ́ ɔnɔkwalɩ amʋ onutó blɩ́ pʋ́lɛ́ ɩwɩ súná ahá fɛ́ɛ́, ɩwankɩ amʋ́ alɩá anɩgyí Bulu ansɩ́tɔ́. 3 Nɩ́ tɔkʋ ibun asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ anɩdɛ́blɩ́ ámʋsʋ kʋ́ráá á, ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛfwɩ ámʋ nkʋlɛ ibun há. 4 Ɔbʋnsám gyí ɔyɩ́ laláhɛ anfɩsʋ ogyípʋ́. Mʋlápʋ́ atɔ́ tin ahá ánfɩ bʋtamahɔ Bulu gyi anfɩ ansíbi. Mʋ́ sʋ́ bʋmɛdɛ́ asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ igyi wankɩ amʋ asɩ nu nɩ́. Wankɩ amʋ gyí Kristo. Mʋlɛ́hɩɛ lɩan Bulu numnyam nɩ. 5 Tsúfɛ́ anɩmɛ́ná anɩmɛ́dɛ́ anɩ onutó ɩwɩ asʋ́n ɔkan da. Yesu Kristo ɩwɩ asʋ́n ɔkan anɩdɛ́da anɩaa, mʋgyí anɩ Wíe. Tɔ́á anɩtɛblɩ́ tsú anɩ ɩwɩ gyí, Yesu sʋ anɩlabwɛ́ mlɩ asúmpʋ́. 6 Tsúfɛ́ Bulu ámʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Wankɩ ɩdálɩ tsu oklúntɔ!” ámʋ kɛ́n lahá mʋ wankɩ amʋ ɩdɛwankɩ́ anɩ klʋntɔ. Ɩlahá anɩlabɩ́ ánɩ́ mʋ numnyam amʋ ɩdɛwankɩ́ Yesu Kristo ansɩ́tɔ́.

7 Támɛ anɩgyí fɛ́ nlɔ́ pwɛhɛ́ ánɩ́ siadɩɛ bʋ mʋ́tɔ́. Siadɩɛ ámʋ gyí wankɩ mʋ́a túmi ánfɩ ɩdɛwankɩ́ anɩ klʋntɔ. Idesuná ánɩ́ túmi kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ánfɩ imotsú anɩ, Bulu wá itsú. 8 Bʋdɛ anɩ háan ɔkpagyíɔkpasʋ, támɛ bʋmɔkʋ́tálɩ́ sá anɩ tin. Ɩwɩ dɛ anɩ klɩ́, támɛ ɩmɔkʋ́kpɔn anɩ. 9 Bʋdɩn anɩsʋ, támɛ Bulu mɔ́kʋ́sí anɩ há. Bʋtɛfɩn anɩ dá, támɛ Bulu sʋ anɩmɔ́kʋ́wú. 10 Anɩlatsúlá ɩdɛ anɩ ɔyʋlʋ́ʋ anfɩ ipian brégyíbrɛ́, anɩdéwu fɛ́ Yesu, mɛ́nɩ mʋ nkpa ámʋ ɩbɛ́lɩn ɔwan anɩtɔ. 11 Yesu súm sʋ anɩ nkpa atsiápʋ́ anfɩ anɩtefia lowu brégyíbrɛ́. Alɩá ɩbɔ́bwɛ mʋ nkpa bɛ́lɩn ɔwan anɩ ɔyʋlʋ́ʋ anfɩ́ idewu ánfɩtɔ sʋ. 12 Ɩ́nɩ désuná ánɩ́ lowu dɛ́ anɩ laláa, mlɩ ɛ́ mlɩdɛ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatá nya.

13 Támɛ anɩbʋ mʋ́sʋ́ anɩdɛ́ Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan da. Tsúfɛ́ anɩlɔ́hɔ mʋ gyi fɛ́ alɩá Israel ɩlʋ ɔwapʋ́ ámʋ lɔ́wanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ ɔbɛ́ɛ, “Nɔhɔ Bulu gyi. Mʋ́lahá sʋ́ ndɛ mʋ́ ɔkan da nɩ́.” 14 Anɩyin ánɩ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́kʋsʋ́a anɩ Wíe Yesu tsú afúlitɔ ámʋ a, alɩ kɛ́n ɔbɔ́kʋsʋ́a anɩ, ɔbɛ́kpa anɩa mlɩnyɔ fɛ́ɛ́ ba mʋ ɩwɩ wá nɩ́. 15 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ bɔ́wa labi há mlɩ, mɛ́nɩ nɩ́ Bulu hɩ́ɛ́ ɔdɛ awɩtɔlɛ wa, kpá ahá ɔdʋdʋɔ ba Kristo wá á, bɛ́hɩɛ dá mʋ ɩpán, wá mʋ numnyam.

Hógyi Pʋtsíá

16 Mʋ́ sʋ abatɔ tamawú anɩ. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á anɩ ɔyʋlʋ́ʋ anfɩ idewu mʋ́, támɛ Bulu dɛ́ anɩ ɔkláa ɔwʋnlɩ́n wa ekekegyíɛkɛ. 17 Tsúfɛ́ ɩwɩɔsɩn kpalobí ánfɩ anɩdéwúun séi ánfɩ ɩbɛ́ha abénya numnyam kpɔnkpɔɔnkpɔntɩá ɩtamatá, ɩdʋn ɩwɩɔsɩn ánfɩ. 18 Mʋ́ sʋ anɩmɛ́dɛ́ ɩwɩɔsɩn ánfɩ anɩdéwúun anfɩ bu. Mʋ́á nyankpʋsa ansíbi tamawun ɔkpa anɩdɛ́kɩ́ɩ. Tsúfɛ́ ɩwɩɔsɩn ánfɩ ɩbɛ́ba bɔtsʋn. Ansigyí ámʋ́ʋ́ ɩbʋ ɔma, ibétsiá brɛ́ fɛ́ɛ́ ámʋ ɔkpa anɩdɛ́kɩ́ɩ.

5

1 Anɩ ɔyʋlʋ́ʋ anfɩ igyi fɛ́ kantankpa ánɩ́ anɩtsie mʋ́tɔ́. Nɩ́ bobwíé mʋ́ á, Bulu ɔbɛ́ha anɩ obu bámbá ɔsʋ́sʋ́. Mʋ́mʋ́ á, megyí nyankpʋsa léyi mʋ́. Mʋ onutó léyi mʋ́, imóobwie ɛkɛkɛɛkɛ. 2 Tsúfɛ́ séi kʋ́ráá ɩdɛ anɩ ipian ɔsʋlʋ́sʋ-ɔyʋlʋ́ʋ anfɩtɔ. Anɩhɩ́ɛ́ anɩgyó ɛkɛá ɔbɔ́pʋ anɩ ɔsʋ́sʋ́-ɔyʋlʋ́ʋ wá anɩ fɛ́ atadɩɛ. 3 Mʋ́mʋ́ anɩmɔ́ɔbwɛ fɛ́ ɔŋɛ́á ɩma ɔyʋlʋ́ʋ, anɩná yayá. 4 Ɩdɛ anɩ ipian, anɩdɛ́kɩmɩ́ brɛ́ ánfɩ anɩtráa anɩbʋ anɩ ɔyʋlʋ́ʋ dada anfɩtɔ. Megyí bɛɛ anɩdékléá awú, adalɩ ɔyʋlʋ́ʋ anfɩtɔ. Mboún anɩdékléá Bulu ɔwáa anɩ ɔsʋ́sʋ́ klɛ́ amʋ́ʋ́ ɩtamawú plɔ́ ámʋ, mɛ́nɩ ibégyi mʋ́ ánfɩ itowú plɔ́ ánfɩsʋ. 5 Bulu onutó lɛ́la anɩ yáɩ́ há mʋ́, ɔlɔpʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ wá anɩtɔ. Mʋ́gyí ibwiá ɔlɛdɩnká mʋ́sʋ́ nɩ́.

6 Mʋ́ sʋ anɩtɔwá klʋn brégyíbrɛ́. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á brɛ́ ánfɩ anɩbʋ ɔsʋlʋ́sʋ-ɔyʋlʋ́ʋ anfɩtɔ á, anɩbʋ ɩfɔ́ anɩ Wíe wá. 7 Ɩ́nɩ sʋ hógyi anɩlapʋ́ anɩtsie nkpa, megyí tɔ́á ansíbi dewúun. 8 Ee! Anɩhɩ́ɛ́ anɩdɛ́ klʋn wa, tsúfɛ́ tɔ́á anɩhɩ́ɛ́ anɩdédunká gyí abɔ́wa ɩfɔ́ ɔsʋlʋ́sʋ-ɔyʋlʋ́ʋ anfɩ wá, ayetsiá anɩ Wíe wá. 9 Mʋ́ sʋ nɩ́ anɩbʋ ɔsʋlʋ́sʋ nfɩ o, ɔtɩnɛ bambá o, tɔ́á ɩdɩn anɩ klʋnsʋ brɛ́ fɛ́ɛ́ gyí, abɔ́bwɛ tɔ́á ibégyi anɩ Wíe ansɩ́. 10 Tsúfɛ́ anɩ fɛ́ɛ́ abɛ́yɛ́lɩɩ́ Kristo ansɩ́tɔ́, obégyi anɩtɔ okugyíɔkʋ asʋ́n, ká mʋ ɩkɔ anɩ ɔsʋlʋ́sʋ-ɔyʋlʋ́ʋ anfɩ bwɛhɛ́ ɔnɔ́. Yilé igyi o, lalahɛ igyi o.

Bulu Onyawíelɛ

11 Anɩhɩ́ɛ́ anɩyin ánɩ́ ilehián ánɩ́ abénya anɩ Wíe ifú. Mʋ́ sʋ anɩdɛ́tɔɩ́ kplá ahá anɩaa, amʋ́ ɛ́ bʋnyáa mʋ ifú. Bulu hɩ́ɛ́ oyin anɩ. Nahogyi ánɩ́ mlɩ ɛ́ mlɩyin anɩ mlɩ klʋntɔ. 12 Megyí ɩwɩ anɩtráa anɩdétsu súná mlɩ. Mboún anɩdɛ́ mlɩ ɔkpa suná, mɛ́nɩ mlótsu ɩwɩ anɩ sʋ. Fówun nɩ́ ahá bʋdɛ ɩwɩ tsu tɔ́á ɔha tɔpʋ́ ansíbi wun sʋ, imegyí tɔ́á ɩbʋ ɔha klʋntɔ sʋ á, mlénya kʋ bláa amʋ́. 13 Tsúfɛ́ nɩ́ bɛɛ anɩ nwun layíntá kʋ́ráá á, Bulu asʋ́n igyi. Támɛ nɩ́ bɛɛ anɩ ansɩ́tɔ́ da mʋ́ á, ɩda ha mlɩ. 14 Ɔdwɛ ámʋ́ʋ́ Kristo bʋ ha anɩ ámʋ dɛ́ anɩ kpa, tsúfɛ́ anɩlanú ɩwɩasɩ ánɩ́ mʋ nkʋlɛ lówu há ahá fɛ́ɛ́. Mʋ́ sʋ mʋa ahá fɛ́ɛ́ bawú. 15 Olowu há ahá fɛ́ɛ́ lɛ́lɛ́, mɛ́nɩ ahá ánɩ́ bénya nkpa pɔpwɛ amʋ bʋmɛ́ɛtrá tsiá nkpa alɩá bʋdeklé. Mboún bétsiá nkpa há Kristo amʋ́ʋ́ olowu, Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ há amʋ́ ámʋ.

16 Ɩ́nɩ sʋ anɩtráa anɩmɛ́dɛ́ ɔhaa kɩ́ɩ fɛ́ alɩá ɔyɩ́tɔ́ ahá bʋtɛkɩ mʋ. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á brɛ́ ámʋ anɩlétsiá kɩ Kristo fɛ́ alɩá ɔyɩ́tɔ́ ahá bʋtɛkɩ mʋ, támɛ anɩtráa anɩmɛ́dɛ́ mʋ kɩ́ɩ alɩ. 17 Mʋ́ sʋ nɩ́ ɔha mʋa Kristo bɔbwɛ́ ɩkʋlɛ a, alabwɛ́ ɔha pɔpwɛ. Mʋ tsiátɔ́ dada amʋ fɛ́ɛ́ ɩlatsʋn. Mʋ tsiátɔ́ labwɛ́ pɔ́pwɛ! 18 Nkpa pɔpwɛ anfɩ itsú Bulu wá. Mʋlɔ́tsʋn Kristosʋ bwɛ́ anɩ ánfɩ anɩgyí mʋ alupʋ́ ánfɩ mʋ anyawíe. Alapʋ́ agyʋ́má ánfɩ wá anɩ ɩbɩtɔ, ɔbɛ́ɛ alɛ́ɛ aha bambá ɛ́ anyawíe ha mʋ. 19 Tsúfɛ́ Bulu lɔ́tsʋn Kristosʋ ɔdɛ ɔyɩ́tɔ́ ahá damlí bwɛ́ mʋ anyawíe. Ɔtráa ɔmɛdɛ́ amʋ́ lakpan ɩwɩ akúnta bu há amʋ́. Ɩ́nɩ ɔlɔpʋwá anɩ ɩbɩtɔ ɔbɛ́ɛ, abláa ahá nɩ.

20 Kristo atsɩámɩ anɩgyí, Bulu dɛ́tɔɩ́ tsʋn anɩsʋ há mlɩ. Mʋ́ sʋ anɩlɩ́ɩ́ Kristo ɔlɩɩ́kpá anɩdɛ́ mlɩ kokóli anɩaa, “Mlɩha Bulu ɔbwɛ mlɩ mʋ anyawíe!” 21 Tsúfɛ́ Kristo mɔ́bwɛ lakpan kʋkʋ! Támɛ Bulu lɔ́pʋ mʋ bɔ́ afɔdɩɛ anɩ lakpan sʋ, mɛ́nɩ ɔbɔ́tsʋn anɩa mʋnyɔ ɩkʋlɛbwɛsʋ tsú anɩ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́.

6

1 Anɩa Bulunyɔ anɩdɛ́ agyʋ́má yɔ. Mʋ́ sʋ anɩdɛ́ mlɩ kokóli anɩaa, mlɩmáha Bulu awɩtɔlɛ amʋ́ʋ́ mlɩlanyá ámʋ ɩbwɛ kpaalɩ. 2 Tsúfɛ́ Bulu lɛ́blɩ́ mʋ asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ ɔbɛ́ɛ,

“Brɛ́á mɩ́ brɛ́ lɔfʋn ánɩ́ nówun ahá nwɛ a,

nonu mlɩ ɔmɛ.

Mɩ́ nkpa ɔhɔ́kɛ amʋ ɩlɔfʋn ɛ́ á, negyi mlɩ bʋalɛ.”

Mlɩnu! Brɛ́ ámʋ láfʋn a. Ndɛ gyí mlɩ nkpa ɔhɔ́kɛ amʋ nɩ!

3 Anɩmédékléá abétin ɔhaa anɩ Wíe wá ba ɔkpa, mɛ́nɩ ɔhaa méenya asʋansʋ blɩ́ tsú anɩ agyʋ́má ánfɩ ɩwɩ. 4 Mboún anɩ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́ a, anɩtɛlɛ́ súná ánɩ́ Bulu asúmbi anɩgyí ɔnɔkwalɩsʋ. Anɩtotomi anɩ ɩwɩɔsɩn, anɩ ɩkplán pʋ́ anɩ asʋn wunhɛ kugyíkʋ ɛ́tɔ́. 5 Bɛpɩtɩ́ anɩ atɔ́, wá anɩ obu, bɛkpa bun anɩsʋ dá anɩ. Anɩlɔ́yɔ agyʋ́má ánɩ́ ɩdʋn anɩ. Nkɛkʋ́ anɩtamadɩ́dɩ, nkɛkʋ́ ɛ́ anɩtetsíá akʋ́n. 6 Anɩlɔ́tsʋn anɩ tsiátɔ́sʋ lɛ́ súná ánɩ́ ifin kʋkʋ má anɩ ɩwɩ. Anɩyin asʋ́n, anɩtenyá ɩklʋn. Anɩbʋ awɩtɔlɛ, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ tsie anɩtɔ. Anɩtɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ ahá ɛ́ tsú anɩ klʋntɔ. 7 Anɩtɛdá Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan ɔnɔkwalɩsʋ pʋ́ Bulu túmitɔ. Yilébwɛ gyí ɩsá-akɔtɔ́á anɩdɛ́pʋkɔ́ ahá, anɩdɛ́pʋtin anɩ ɩwɩ ɛ́. 8 Akʋ bʋtobú anɩ, akʋ ɛ́ bʋtɔsʋ́pa anɩ. Akʋ bʋtɛkánfʋ́ anɩ, akʋ ɛ́ bʋtɔkpɔ́ɩ́ anɩ. Anɩ asʋ́n da ɔkpa, támɛ bʋdɛ anɩ bu afunupʋ. 9 Fɛ́ anɩmégyí tɔtɔ ahá ansɩ́tɔ́, támɛ ahá anɩgyí. Fowun anɩ fɛɛ anɩdéwu nɩ́, támɛ kɩ, anɩbʋ nkpa. Bʋtesian anɩ mɔ, támɛ anɩtɛdálɩ mʋ́tɔ́. 10 Anɩbʋ ɩwɩɔsɩntɔ, támɛ Kristo sʋ anɩbʋ ansigyítɔ́. Ahiánfɔ anɩgyí, támɛ anɩlahá ahá bamlí ɩwɩ anyapʋ́. Anɩmá tɔtɔ, támɛ anɩbʋ tógyítɔ́ Kristo sʋ.

11 Korintofɔ! Anɩtɛhɩ́ɛ́ nyá mlɩ ɩwɩ ansigyí, lɛ́ ɩwɩtɔ bláa mlɩ asʋ́n. 12 Anɩtamakʋ́lá ɩwɩ mlɩsʋ, támɛ mlɩ mʋ́ mlɩdɛ́ ɩwɩ kʋlá anɩsʋ. 13 Ndɛ mlɩ asʋ́n bláa fɛ́ mɩ́ onutó abí. Mlɩ ɛ́ mlɩmápʋ asʋansʋ ŋáín anɩ.

Ɔmátɔ́fɔ Pʋgyi Mba

14 Mlɩa ɔmátɔ́fɔ mlɩmágyi mba. Nkálɩ yilé mʋ́a lalahɛ bɛ́talɩ́ tsíá tsukʋlɛ? Nkálɩ wankɩ mʋ́a oklún ɛ́ bɔ́bwɛ kʋlɛ? 15 Kristo mʋa Ɔbʋnsám* bɛ́talɩ́ bwɛ́ agywɩɩn kʋlɛ? Ɛkɛkɛɛkɛ! Nkálɩ ohógyipʋ mʋa ɔhá ánɩ́ ɔma hógyi bɔ́bwɛ kʋlɛ? 16 Nkálɩ bɔ́tswɛ ɔkpɩ Bulu ɔtswɛ́kpa? Tsúfɛ́ anɩgyí Bulu Ɔkɩankpapʋ amʋ ɔtswɛ́kpa nɩ. Igyi fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

“Bulu ɔbɛ́ɛ, ‘Nétsiá mɩ́ ahátɔ,

mɩ́a amʋ́nyɔ abɛ́natɩ́.

Nɔ́bwɛ amʋ́ Bulu,

amʋ́ ɛ́ bɔ́bwɛ mɩ́ ahá.’ ”

17 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ ɛ́ bɛɛ,

“Anɩ Wíe Bulu ɔbɛ́ɛ,

‘Mlɩdalɩ amʋ́tɔ́, amlɩmaɩn ɩwɩ lɛ amʋ́sʋ́.’ ”

Bɛtrá wanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

“Mlɩmáwa ɩbɩ lalahɛtɔ,

mɩ́ anhɔ mlɩ.”

18 Bɛtrá wanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

“Bulu ɔbɛ́ɛ, ‘Nɔ́bwɛ mlɩ Sɩ́,

mlɩ ɛ́ mlɔ́bwɛ mɩ́ abí.’

Alɩ́ anɩ Wíe Otúmípʋ dɛ́blɩ́ nɩ́.”

7

1 Mɩ́ apíó adwɛpʋ́, Bulu lahɩ́ɛ́ ntobíá igyi alɩ yáɩ́ anɩ. Mʋ́ sʋ mlɩha afwɩ ɩbɩ lɛ tógyítɔ́á ɩbɔ́kpɔɩ́ anɩ ɔyʋlʋ́ʋ pʋ́ anɩ ɔkláa fɛ́ɛ́tɔ́. Mlɩha anya Bulu ifú, mɛ́nɩ ɩbɛ́ha anɩ ɩwɩ bɛ́tɩn, ifin kʋkʋ mɛ́ɛtrá tsiá anɩ ɩwɩ.

Paulo Ansigyí

2 Kókoli, mlɩmákʋlá ɩwɩ anɩsʋ! Anɩmɔ́kʋ́pʋ́ lalahɛ gyi ɔhaa. Anɩmɔ́kʋ́yíntá ɔhaa, anɩmɔ́kʋ́sísi ɔhaa ɛ́. 3 Megyí ɩpɔ́n ndɛ mlɩ ha sʋ́ ndɛ asʋ́n ánfɩ blɩ́. Tsúfɛ́ nablɩ́ bɔtsʋn mbɛ́ɛ, anɩtekle mlɩ asʋ́n. Lowutɔ o, nkpatɔ o, anɩmɛ́ɛtan mlɩsʋ ɛkɛkɛɛkɛ. 4 Ntɛtálɩ́ bla mlɩ mɩ́ klʋntɔ asʋ́n, ndɛ ɩwɩ ɛ́ tsu mlɩsʋ wankláán. Anɩ ipian fɛ́ɛ́ ɔma a, mlɩlawá mɩ́ atɛtɔ-ɔnlɩn. Ansigyí kpɔnkpɔntɩ kʋ labʋ́lá mɩ́ klʋntɔ.

5 Tsúfɛ́ brɛ́á anɩlówie Makedonia a, anɩménya ɔkpa dá ɔkpʋ́nʋ́. Atsʋn nfɩ asʋ́n, ayínkí nfɩ ɩtrɛ́. Mʋ́ sʋ ifú letsiá anɩ ayetɔ. 6 Támɛ Buluá otolwíí ahá ámʋ́ʋ́ ɩwɩ lawú amʋ́ ɩklʋn amʋ lɛ́kpa Tito ba anɩ, pʋ́lwíí anɩ ɩklʋn. 7 Megyí mʋ ɩbá amʋ nkʋlɛ lɛ́ha ɩklʋn lólwií anɩ, mboún asʋ́n ánɩ́ ɔlɔpʋtsúa ɩnʋ ba ɛ́. Ɔlɛbláa anɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩhɩ́ɛ́ mlɩdékléá mlówun mɩ. Alɩá asʋ́n ámʋ lahan mlɩ, mlɩlanú ɩwɩasɩ ánɩ́ mlɩmɛ́bɩ bwɛ́ pʋ́ alɩá mlɩlahɩ́ɛ́ tsúlá dɩ́nká mɩ́ klɛ́sʋ, sʋ ansɩ́ lɛtrá gyi mɩ tsɩ́a.

8 Tsúfɛ́ nɩ́ mɩ́ ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ asʋ́n lɛhan mlɩ kʋ́ráá á, mɩ́ mʋ́ ɩmɛhan mɩ. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á ɩlɛhan mɩ brɛ́ kʋtɔ, tsúfɛ́ nowun ánɩ́ ɩlɛha awɩrɛhɔ lɛ́kɩtá mlɩ kpalobí. 9 Ansɩ́ dɛ mɩ́ gyí séi. Megyí alɩá ɩlɔwa mlɩ awɩrɛhɔ sʋ. Mboún alɩá awɩrɛhɔsú amʋ ɩlahá mlɩladámlí klʋntɔ sʋ. Tsúfɛ́ mlɩ awɩrɛhɔsú anfɩ odu Bulu tekle nɩ. Mʋ́ sʋ mɩ́ asʋ́n ámʋ imeyintá tɔtɔ tsú mlɩ ɩwɩ. 10 Tsúfɛ́ awɩrɛhɔsúá igyi Bulu apɛ́ tɔpʋ́ klʋntɔdamlí bá. Ɩtɛhá anɩtenyá nkpa. Mʋ́ odu bʋ ɔsɩn, támɛ ɩma ɔsɩn. Ɔyɩ́tɔ́ awɩrɛhɔsú mʋ́ á, lowu ɩtɔpʋ́ba. 11 Mlɩkɩ tɔ́á awɩrɛhɔsúá igyi Bulu apɛ́ latɩ́ há mlɩ! Ɩlahá mlɩlatsú ɩkʋ lɛ́ asʋ́n ámʋtɔ, mlɩdésuná ánɩ́ mlɩ asʋ́n da ɔkpa sʋ ɔblɔ́ ɛ́ dɛ mlɩ. Ɩlatsíí mlɩ opúni, ɩlahá mlɩhɩ́ɛ́ mlɩdékléá mlówun mɩ, mlɩlatsúlá dɩ́nká mɩ́ klɛ́sʋ. Mlɩhɩ́ɛ́ mlɩdédunká ánɩ́ mlɛ́bɩtɩ́ lalahɛ ɔbwɛpʋ́ ámʋ ɩsʋ. Lɛ́lɛ́, mlɩlalɛ́ súná ánɩ́ mlɩmégyi pɔ́n asʋ́n ánfɩtɔ.

12 Nɔwanlɩ́n ɔwʋlʋ́ sɩ́sɩ́ mlɩ, támɛ megyí ahá ánfɩ sʋ. Megyí ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔbwɛ ɩlá, ntɛ́ɛ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ ɩlá gyí mʋ amʋ sʋ. Alɩá nɛ́lɛ súná mlɩ Bulu ansɩ́tɔ́ ánɩ́ mlɩlatsúlá dɩ́nká mɩ́ klɛ́sʋ mboún sʋ. 13 Ɩ́nɩ lahɩ́ɛ́ wá anɩ atɛtɔ-ɔnlɩn.

Mʋ́á ɩdʋn kʋ́ráá á, ansɩ́ legyi anɩ, brɛ́á anɩlówun ánɩ́ mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩlahá ansɩ́ dɛ Tito gyí, tsúfɛ́ mlɩlahá ɩklʋn ladɩ́ mʋ asɩ. 14 Nɩ́ nɛkanfʋ́ mlɩ mʋ ansɩ́tɔ́ kʋ́ráá á, mlɩmɛ́ha pɛ́lɩ mɛkɩtá mɩ́. Alɩ ámʋ́ʋ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ anɩlɛ́bláa mlɩ ámʋ fɛ́ɛ́ igyi ɔnɔkwalɩ amʋ a, alɩ́ kanfʋ́ ámʋ́ʋ́ nɛkanfʋ́ mlɩ mʋ ansɩ́tɔ́ ámʋ ɛ́ laba mʋ́tɔ́ nɩ́. 15 Nɩ́ Tito ɔkáɩ́n alɩá mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩtɛyaa asʋ há mʋ, hɔ mʋ asʋn blɩ́hɛ́, pʋ́ alɩá mletenyá ifú kpɩ́nkɩ́ mʋ ansɩ́tɔ́ á, ɔtɛtráa nya mlɩ ɩwɩ ɔdwɛ tsɩ́a. 16 Ansɩ́ ɩhɩ́ɛ́ dɛ mɩ́ gyí ánɩ́ nɛ́talɩ́ pʋ́ ansɩ́ dɩ́nká mlɩsʋ ɔkpagyíɔkpasʋ.

8

Akristofɔ Atókie

1 Apíó, anɩdékléá mlɩbɩ́ɩ awɩtɔlɛá Bulu lawá há ɔpasua ámʋ́ʋ́ bʋbʋ Makedonia ɔmátɔ́ ámʋ. 2 Ɩ́nɩá bʋbʋ ipian mʋ́a asʋn wunhɛ tsɔtsɔɔtsɔtɔ kʋ́ráá á, bɔpʋ amʋ́ ohian futútúútú lɛ́ amʋ́ awɩtɔlɛ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ súná ansigyísʋ́ tsʋn amʋ́ atokiehɛ́tɔ́. 3 Nɛ́blɩ́ mbɛ́ɛ, bekie atɔ́ dʋn alɩá bɛ́talɩ́ kʋ́ráá, tsú amʋ́ klʋntɔ. 4 Betsiá kʋ́lɩ́ anɩ ɔkpa bɛɛ, ahá amʋ́ ɛ́ abʋnya ɔkpa wa awɩtɔlɛ ha Bulu ahá ánɩ́ bʋbʋ Yerusalem. Fówun amʋ́ ɛ́ amʋ́ ɩbɩ bówie osum agyʋ́má ánfɩtɔ. 5 Bɔbwɛ dʋn alɩá anɩlósusúu. Gyankpapʋ a, besi amʋ́ ɩwɩ há anɩ Wíe, bɛlasí amʋ́ ɩwɩ há anɩ Bulu apɛ́tɔ́. 6 Mʋ́ sʋ anɩlahá Tito amʋ́ʋ́ olegyankpá bɛha mlɩlɔ́wa nsi ámʋ anɩaa, ɔtráa yinki bɛha amlɩwa nsi mɔ mlɩ awɩtɔlɛ agyʋ́má ámʋ ɔnɔ́ wankláán. 7 Mlɩlafʋn ɔkpagyíɔkpasʋ, tsúfɛ́ mlɩhɩ́ɛ́ mlɩbʋ hógyi, mlɩyin tɔɩ́, mlɩlɛ́tɩn ansɩ́. Tɔtɔ tamakpɔn mlɩ, mlɩtɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ anɩ ɛ́. Ndekléá mlɩbɔ́ɔ mbɔ́dɩ́ awɩtɔlɛ agyʋ́má ánfɩ ɛ́tɔ́ dʋn ɔhagyíɔha.

8 Mmɛdɛ́ mlɩ hɩɛ mbɛ́ɛ, mlɩbwɛ́ɛ mʋ́. Mboún ndɛpʋ mlɩ ɔdwɛ kápʋ́ akʋá bʋdɛprɩ́ɩ ánɩ́ amʋ́ ɛ́ bɔ́bʋá. 9 Tsúfɛ́ mlɩyin alɩá anɩ Wíe Yesu Kristo lɔ́dwɛ ahá, wá awɩtɔlɛ. Ɩwɩ onyapʋ́ ogyi tɛkɩ, támɛ anɩ sʋ ɔlɔbwɛ ɩwɩ ohiáni, mɛ́nɩ abɔ́tsʋn mʋ ohian ámʋsʋ bwɛ́ ɩwɩ anyapʋ́.

10 Mɩ́ agywɩɩn gyí, nɩ́ mlɔmɔ́ agyʋ́má ámʋ́ʋ́ mlɩléfi asɩ ofíkʋ ámʋ ɔnɔ́ á, ɩbɔ́wa labi há mlɩ. Tsúfɛ́ mlɩgyí ɔpasua gyankpapʋ ánɩ́ mlɩlɔ́bwɛ agywɩɩn ámʋ, mlɩ kɛ́n léfi mʋ́ asɩ. 11 Mlɩwuna bwɛ mʋ́ mɔ ɔnɔ́. Mlɩlɛ ɩklʋntɔ bwɛ mʋ́, fɛ́ alɩá mlɩléfi mʋ́ asɩ. Mlɩkie mʋ́ mlɩ ɔwʋnlɩ́n ɔnɔ́, mɛ́nɩ ɩbɛ́kanáa agywɩɩn ámʋ́ʋ́ mlɩlɔ́bwɛ ámʋ. 12 Nɩ́ ɩhɩ́ɛ́ igyi mlɩ apɛ́á mlɛ́ha á, mlɩkie tɔ́á mlɩbʋ. Mʋ́tegyi Bulu ansɩ́, megyí mʋ́á mlɩmá.

13 Megyí bɛɛ, anɩdékléá abɛ́ha ɩwɩ bólwií akʋ, ɩwɩ ɩklɩ mlɩ mʋ́; mboún alɩá ɩwɩ bólwií mlɩa amʋ́nyɔ fɛ́ɛ́ kɛ́kɛ́ɛ. 14 Séi mlɩbʋ atɔ́ tsɔtsɔá mlɛ́talɩ́ pʋ́bʋ́a amʋ́. Mʋ́mʋ́ nɩ́ ɩwá alɛ́ há amʋ́, ɩwɩ lɛklɩ́ mlɩ ɛ́ á, amʋ́ ɛ́ bɛ́talɩ́ bʋ́a mlɩ, mɛ́nɩ mlɩa amʋ́nyɔ fɛ́ɛ́ mlénya kɛ́kɛ́ɛ. 15 Mlɩkaɩn ánɩ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɛkpa tsɔtsɔɔtsɔ ámʋ ménya mʋ́ dʋbɩ. Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɛkpa kpalobí ámʋ ɛ́ klɛ́ lɔfʋn mʋ.”

Tito Mʋa Mʋ Aba

16 Adá Bulu ɩpán ánɩ́ alahá Tito ɛ́ latsúlá dɩ́nká mlɩ klɛ́sʋ fɛ́ mɩ́. 17 Brɛ́á anɩlɔ́wa mʋ anɩaa ɔbá mlɩ wá á, olotsulá. Mʋ onutó óó, ɩbʋ mʋ ɔdwɛ ánɩ́ ɔbɛ́trá ba ɩnʋ. 18 Anɩdɛ́ mʋa opíó ɔkʋ wa sɩ́sɩ́ mlɩ. Ɔpasua ámʋ fɛ́ɛ́ bʋdɛ mʋ kanfʋ́, asʋn wankláán ámʋ ɔkan da sʋ. 19 Makedonia ɔpasua ámʋ fɛ́ɛ́ lɛ́lɛ mʋ ánɩ́ anɩa mʋnyɔ anátɩ ki, ahɔ atokiehɛ́ ámʋ ya Yerusalem. Anɩdɛ́ atɔ́ ánfɩ bwɛ pʋ́wá anɩ Wíe numnyam, mɛ́nɩ ibósuná ánɩ́ anɩ onutó latsú dɩ́nká ɩwɩsʋ ánɩ́ abɔ́bwɛ mʋ́.

20 Anɩdɛ́ anɩ ɩwɩ kɩ́ɩ wankláán, mɛ́nɩ ɔhaa mɛ́ɛlɛ anɩ ɩlá, tsú alɩá anɩlɔ́pʋ anɩdɛ́ atokiehɛ́ ámʋsʋ kɩ́ɩ. 21 Tɔ́á anɩdésusúu gyí, alɩá abɔ́bwɛ mʋ́á ɩda ɔkpa Bulu mʋa anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́.

22 Ɩ́nɩ sʋ anɩlapʋ́ anɩ apíó ámʋtɔ ɔkʋ mántá Tito anásʋ́. Anɩlasɔ mʋ kɩ, anɩlawun ánɩ́ ɔhɩ́ɛ́ ɔbʋ nsi. Alahɔ mlɩ gyi séi. Mʋ́ sʋ ɔhɩ́ɛ́ odekléá ɔbɛ́tsa anɩ agyʋ́má ámʋ yɔ. 23 Nɩ́ ɔkʋ lɛ́fɩtɛ́ mʋsʋ á, mlɩbla mʋ mlɩaa, mɩ́a mʋnyɔ dɛ́ agyʋ́má yɔ pʋ́súm mlɩ. Makedonia ɔpasua lɔ́wa apíó atráhɛ amʋ́ʋ́ mʋa amʋ́nyɔ bɛbá ámʋ. Ɩ́nɩ désuná ánɩ́ Kristo bʋdɛ numnyam wa. 24 Mʋ́ sʋ mlɩlɛ mlɩ ɔdwɛ suna amʋ́. Isuna ɔpasua ámʋ fɛ́ɛ́ ánɩ́ mlɩ sʋ anɩbʋ ɔkpa tsú ɩwɩ.

9

Akristofɔá Bʋma Tɔtɔ Bʋá

1 Imehián ánɩ́ nɔ́wanlɩ́n mlɩ ɔwʋlʋ́ tsú alɩá mlɩdɛ́ Bulu ahá ánɩ́ bʋbʋ Yerusalem bʋá ɩwɩ. 2 Tsúfɛ́ nyin ánɩ́ mlɩhɩ́ɛ́ mlɩdékléá mlɔ́bʋá amʋ́. Nagyi mlɩ ɩwɩ adánsɩɛ súná amʋ́ mbɛ́ɛ, tsú ofíkʋ ɔpá Akristofɔá bʋbʋ Akaia ɔsʋlʋ́sʋ bɛda ɩwɩsʋ yáɩ́ ánɩ́ bɔ́bʋá. Mlɩ nsiwa lahá ogyá kʋ lawíé amʋ́ ɔdʋdʋɔtɔ. Mʋ́ sʋ amʋ́ ɛ́ bafi mʋ́ asɩ. 3 Támɛ ndɛ apíó ánfɩ wa sɩ́sɩ́ mlɩ, isuna ánɩ́ megyí kpaalɩ negyi mlɩ ɩwɩ adánsɩɛ súná amʋ́. Mlɩda ɩwɩsʋ, fɛ́ alɩá nɛbláa mlɩ yáɩ́, amlɩka mlɩ tswɩtswɩ fɛ́ɛ́. 4 Tsúfɛ́ nɩ́ Makedonia Akristofɔ ámʋtɔ akʋ bobuo mɩ ba ɩnʋ, bowun ánɩ́ mlɩmɔ́kʋ́dá ɩwɩsʋ fɛ́ alɩá nɛbláa amʋ́ á, abɔ́sʋpáa amʋ́ ansɩ́tɔ́, támɛ mlɔ́sʋpáa dʋn mɩ. 5 Mʋ́ sʋ nabwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ nɛ́ha Tito mʋa mʋ aba ámʋ abʋgyankpa ba mlɩ wá, ɩha amlɩdunka tɔ́á mlɩlɛ́hɩɛ ánɩ́ mlɛ́ha yáɩ́. Támɛ mlɩha mʋ́ tsú mlɩ klʋntɔ, megyí ɔhɩ́ɛ́ igyi.

6 Mlɩkaɩn ánɩ́ ɔhá ánɩ́ odú kpalobí á, kpalobí ɔtɔkpɔ́tɩ́, támɛ ɔhá ánɩ́ odú tsɔtsɔ tɔkpɔ́tɩ́ tsɔtsɔ. 7 Mlɩtɔ okugyíɔkʋ ɔháa mʋ́á ɔbɛ́talɩ́ tsu mʋ klʋntɔ. Ɩmábwɛ ɔhɩ́ɛ́, tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔtɔpʋ́ ɔdwɛ kíé atɔ́ asʋ́n Bulu tekle. 8 Bulu tɛhá mlɩ tɔ́á mlɩdéhián brégyíbrɛ́, dʋn alɩá ilehián mlɩ. Mʋ́ sʋ mlénya tɔ́á ɩdɛ mlɩ hián brégyíbrɛ́. Ɩbɔ́fʋn mlɩ sian, mlɔ́pʋbwɛ́ yilé há aha bambá. 9 Fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

“Bulu ɔha tɛlɛ́ ɩwɩtɔ kíé ahiánfɔ atɔ́.

Mʋ yilébwɛ tamatá.”

10 Bulu tɛ́há adɔtɔpʋ atɔ́-abí bʋtodú, ɔtɛhá ahá atogyihɛ. Mlɩgyí fɛ́ amʋ́. Ɔbɛ́ha mlɩ atɔ́-abíá mlɔ́pʋ ɩkʋ kíé ahá, atogyihɛ tsɔtsɔɔtsɔ bɛ́dalɩ tsu mlɩ yilébwɛ ámʋtɔ. 11 Ɔbɛ́hɩɛ yúlá mlɩ ɔkpagyíɔkpasʋ, mɛ́nɩ mlɔ́wa awɩtɔlɛ há ahá brégyíbrɛ́. Ɩ́nɩ ɩbɛ́ha ahá ámʋ bɛ́da Bulu ɩpán, atɔ́ ámʋ́ʋ́ mlɩlapʋ́tsʋn anɩsʋ há amʋ́ ámʋ sʋ. 12 Tsúfɛ́ atoku anyɔ ɔbɛ́dalɩ tsu mlɩ atɔ hahɛ́ ánfɩtɔ. Megyí atɔ́ ámʋ́ʋ́ mlɩlapʋ́há Bulu ahá ámʋ́ʋ́ atɔ́ dɛ amʋ́ hián, bʋbʋ Yerusalem amʋ nkʋlɛ, mboún ɩbɛ́ha ahá tsɔtsɔɔtsɔ bɛ́hɩɛ dá Bulu ɩpán. 13 Tsúfɛ́ nɩ́ mlɛhá amʋ́ á, ɩbɛ́ha bɛ́kanfʋ́ Bulu. Ibósuná ánɩ́ lɛ́lɛ́ mlɩdɛ́ Kristo asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ mlɩlɔ́hɔ amʋsʋ gyí, mlɩdɛ́ awɩtɔlɛ ɛ́ wa há amʋ́a aha bambá. 14 Bɛ́hɩɛ káɩ́n mlɩsʋ, bɔ́ mpáɩ há mlɩ, tsú awɩtɔlɛ kpɔnkpɔntɩ ámʋ́ʋ́ Bulu lapʋ́há mlɩ ámʋ sʋ. 15 Adá Bulu ɩpán há mʋ atokiehɛ́ ánfɩ ɩdʋn blɩ́ ánfɩ!

10

Paulo Gyumagyihɛ Ɔnɔ́lɛ

1 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á mlɩtɔ akʋ mlɩtɛblɩ́ mlɩaa, nɩ́ mbʋ mlɩ wá á, mɩ́ asʋ́n lolwií, támɛ ntɔwánlɩ́n mɩ́ nwʋlʋ́ túmisʋ. Támɛ mɩ́ Paulo ndɛ mlɩ kokóli mbɛ́ɛ, mlɩpʋ́kɩ alɩá Kristo asʋ́n lolwií, ɔlɛba ɩwɩasɩ. 2 Mlɩtɔ akʋ bʋdɛblɩ́ bɛɛ, mɩ́ bwɛhɛ́ lalɩan ɔyɩ́tɔ́ ahá. Mʋ́ sʋ nɩ́ nɛtrá ba ɩnʋ á, nawun ánɩ́ ilehián ánɩ́ mɩ́ ansɩ́tɔ́ bɔ́wa ɔnlɩn. Kókoli, mlɩmáha ampʋ tsiátɔ́ anfɩ odu ba ɩnʋ. 3 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á ɔyɩ́ ánfɩtɔ anɩbʋ, támɛ megyí ɔyɩ́ anfɩtɔ agywɩɩn anɩdɛ́pʋkɔ́ ɩsá. 4-5 Megyí ɔyɩ́tɔ́ akɔtɔ́ anɩdɛ́pʋkɔ́. Bulu akɔtɔ́á ɩbʋ túmi anɩdɛ́pʋbwíé okpikplikpa kugyíkʋá ɩtɔkʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Bulusʋ. Anɩtɔpʋ́yíntá afunu asʋ́n kugyíkʋá ahá bʋtɔpʋ́tsú ɩwɩ, ɩtɛhá amʋ́ bʋtamabɩ́ Bulu. Anɩtɔpʋ́dámlí agywɩɩn laláhɛ kugyíkʋ, há itobú Kristo. 6 Nɩ́ mlɩ aha tráhɛ amʋ mlɩlapʋ́ ɩwɩ há Kristo, mlɩdɛ́ mʋ asʋ́nsʋ́ gyí a, abɛ́bɩtɩ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ asʋtɔ-ɔnlɩn wa ámʋ ɛ́ asʋ.

7 Mlɩkɩ ɔnɔkwalɩ amʋ́ʋ́ ɩda mlɩ ansɩ́tɔ́ ámʋ. Nɩ́ mlɩdɛ́kɩ́ɩá Kristo bʋ́ mlɩ á, mʋ́mʋ́ mlɩkɩ mʋ́ wankláán, amlɩbɩ ánɩ́ mʋbʋ́ anɩ ɛ́. 8 Nɩ́ ndɛ ɩwɩ tsu túmi ámʋ́ʋ́ anɩ Wíe lapʋ́há anɩ ámʋ sʋ dʋbɩ a, ɩma mɩ́ pɛ́lɩ. Tsúfɛ́ ɔlɔpʋhá anɩ ɔbɛ́ɛ, apʋ́bʋa mlɩ amlɩdan. Megyí ɔbɛ́ɛ, apʋ́yinta mlɩ. 9 Ɩmábwɛ mlɩ fɛ́ ndɛ nwʋlʋ́ wanlɩ́n, pʋ́wá mlɩ ifú. 10 Tsúfɛ́ akʋ bɛɛ, “Mákpla Paulo. Mʋ asʋn wanlɩ́nhɛ́ bʋ odwin, ɔtɔpʋ́hɩ́ɛ́ ahá. Támɛ nɩ́ mʋ onutó ɔbʋ anɩ wá á, ololwií, mʋ asʋn blɩ́hɛ́ ɛ́ ɩma ibíá!” 11 Ɩwánkɩ ahá ámʋ ánɩ́ asʋ́n ánɩ́ anɩtɔwánlɩ́n sɩ́sɩ́ ahá kɛ́n anɩtɔbwɛ́ nɩ́ anɩbʋ amʋ́ wá nɩ́.

12 Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, amɛndɩ anɩgyíá abɔ́pʋ ɩwɩ kápʋ́ ahá ánfɩ bʋdɛ ɩwɩ kanfʋ́ ánfɩ? Amʋ́ wʋlɛwʋlɛ dɛ́pʋ ɩwɩ kápʋ́ aba, bʋdɛ ansɩ́ pʋdɩ́nká abasʋ. Mimlá igyi amʋ́. 13 Anɩ mʋ́ anɩmóotsu ɩwɩ dáfá, mboún ɔkpa ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ há anɩ ámʋ ɔnɔ́ abótsu ɩwɩ fʋn. Mʋ́gyí agyʋ́má ánɩ́ anɩlabwɛ́ bɔtʋ mlɩ nɩ́. 14 Anɩlégyankpá pʋ́ Kristo asʋn wankláán ámʋ ba mlɩ. Mʋ́ sʋ nɩ́ anɩdɛ́ mlɩ asʋ́n bláa a, anɩmɔ́kʋ́tɔ́ɩ́ dáfá. 15 Anɩmɛ́dɛ́pʋ ɔhaa agyʋ́má ɛ́ tsú ɩwɩ. Mboún anɩdɛ́ ɔkpa kɩ́ɩ ánɩ́ mlɩ hógyi bɛ́dan. Agyʋ́má ámʋ́ʋ́ anɩdɛ́yɔ mlɩtɔ ámʋ ɛ́ ɩbɛ́klɛɩ́ tsɩ́a. 16 Mʋ́mʋ́ abɛ́talɩ́ dáfá mlɩsʋ yɛ́da asʋn wankláán ámʋ ɔkan ɔmá bámbá ɛ́sʋ́, mɛ́nɩ ɩmɔ́ɔbwɛ fɛ́ anɩlapʋ́ ɔtɩ́nɛ́á ɔkʋ lagyankpá yɔ́ agyʋ́má tsú ɩwɩ.

17 Támɛ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔbɛ́ɛ, mótsu ɩwɩ á, ɔpʋ́ʋ tɔ́á anɩ Wíe labwɛ́ tsu ɩwɩ.” 18 Tsúfɛ́ nɩ́ Bulu ɔkánfʋ́ fʋ́ gyí asʋ́n, ɩwɩ kanfʋ́ mʋ́ kpaalɩ ígyi.

11

Paulo Mʋa Sumbí Ayɔpʋ́ Afunupʋ

1 Mlɩnya klʋn, amlɩnu mɩ́ mimlála kpalobí ánfɩ asɩ! Kókoli, mlɩnya klʋn ha mɩ. 2 Mmesi mlɩ tswɩ fɛ́ alɩá Bulu tamasí mlɩ tswɩ. Tsúfɛ́ mlɩgyí fɛ́ obitebíá omeyín oyin, napʋ́ mlɩ há oyin ɔkʋlɛ, ogyi Kristo. 3 Támɛ alɩ ámʋ́ʋ́ ɩwɔ ámʋ lɔ́pʋ mʋ alapɛ mlɛ́ Hawa amʋ á, ifú dɛ mɩ́ ánɩ́ ɔkʋ ɔbɛ́mlɛ́ mlɩ, mlɩ ansɩ́ bɛ́dɩnkɩ́ ɔnɔkwalɩwa pʋ́ ɔdwɛ wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ mlɩbʋ ha Kristo amʋsʋ. 4 Tsúfɛ́ nyin ánɩ́ nɩ́ ɔkʋ ɔbá bɛda Yesu bámbá ɔkʋ ɩwɩ asʋ́n ɔkan súná mlɩ, imegyí ɔmʋamʋ́ʋ́ anɩlɛ́da mʋ ɩwɩ asʋ́n ɔkan súná mlɩ ámʋ a, mlɔ́kɔsɩ́ hogyi. Nɩ́ mlenyá ɔŋɛ́ bámbá kʋá ɩna ɔtsan há mʋ́ámʋ́ʋ́ mlɩlégyankpá nyá ámʋ ɛ́ á, mlɔ́hɔ mʋ́ gyí. Alɩ kɛ́n nɩ́ mlonú asʋn bambá ánɩ́ ɩna ɔtsan há mʋ́ámʋ́ʋ́ anɩlɛ́bláa mlɩ ámʋ ɛ́ á, mlɔ́kɔsɩ́ hɔ mʋ́sʋ́ gyí nɩ!

5 Mmedéhógyiá ahá ánfɩ́ bʋdɛ ɩwɩ tɩ “Sumbí ayɔpʋ́ akpɔnkpɔntɩ” ánfɩ bʋdʋn mɩ ɔkpa ɔkʋkʋsʋ. 6 Nɩ́ mmeyín tɔɩ́ kʋ́ráá á, nyin asʋ́n ánɩ́ ndɛblɩ́. Nahogyiá anɩlahá asʋ́n ánfɩtɔ ɩlawánkɩ́ mlɩ ɔkpagyíɔkpasʋ.

7 Ɩ́nɩá nɔpʋ ɩwɩasɩbá pʋ́ obú há mlɩ brɛ́á nɛda Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan súná mlɩ, mmɔhɔ mlɩ tɔtɔ sʋ yɛ́ɛ tsitsa nɔbwɛ á? 8 Ɔpasua bámbá atɔ́ nɔswɩɩ́, pʋ́bá bɔyɔ agyʋ́má há mlɩ. Mʋ́ sʋ nɛtalɩ́ súm mlɩ, mmɔhɔ mlɩ tɔtɔ nɩ. 9 Brɛ́á mbʋ mlɩ wá, ɩwɩ lɛklɩ́ mɩ́ á, mmesi ipian tswɩ mlɩtɔ ɔkʋkʋsʋ. Mboún apíó ámʋ́ʋ́ botsu Makedonia ba amʋ lɛ́ha mɩ́ mɩ́ atohiánhɛ. Ɩ́nɩ sʋ mmesi ipian dɩ́nká mlɩtɔ ɔkʋkʋsʋ, mméesi dɩ́nká ɛ́. 10 Ɩ́nɩá ɔnɔkwalɩ nenya ndɛblɩ́ tsú Kristo ɩwɩ mʋ́ á, ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ ká mɩ́ itin ɔbɛ́ɛ, mmápʋ asʋ́n ánfɩ tsú ɩwɩ Akaia ɔsʋlʋ́sʋ fɛ́ɛ́. 11 Ntogyi sʋ? Ntamadwɛ́ mlɩ lóó? Ɛkɛkɛɛkɛ! Bulu yin ánɩ́ ntɔdwɛ́ mlɩ!

12 Nɔ́bwɛ mɩ́ agyʋ́má fɛ́ alɩá ndɛ mʋ́ bwɛ dodo. Nɔ́bwɛ mʋ́ pʋ́tin amʋ́ ɔkpa, nɩ́ bʋdɛ ɩwɩ tsu bɛɛ, gyʋma kʋlɛ anɩa amʋ́nyɔ anɩdɛ́bwɛ. 13 Afunupʋ bʋgyi. Bapina bwɛ ɩwɩ fɛ́ Kristo sumbí ayɔpʋ́, bʋna bʋdɛ mlɩ mlɛ́. 14 Támɛ ɩma wánwan! Tsúfɛ́ Ɔbʋnsám kʋ́ráá tɛkɩ ansɩ́ bwɛ́ ɩwɩ fɛ́ Bulu-ɔbɔpʋ wankɩ́hɛ́! 15 Mʋ́ sʋ ɩma wánwan ánɩ́ mʋ asúmpʋ́ anfɩ ɛ́ bapina bwɛ ɩwɩ fɛ́ yilé abwɛpʋ́. Amʋ́ ɔnɔ́mɔ bɛ́lɛ amʋ́ bwɛhɛ́ kugyíkʋ ɔwan.

Paulo Asʋn Wunhɛ

16 Ntráa ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ɔhaa mábu mɩ́ ɔha mimláhɛ. Támɛ nɩ́ mlɩdɛ́ mɩ́ bu alɩ óó á, mlɩtsu mʋ́ alɩ, mɩ́ ɛ́ anya ɔkpa tsú ɩwɩ kpalobí. 17 Anɩ Wíe tamatɔ́ɩ́ alɩ, támɛ nabwɛ́ ɩwɩ fɛ́ ɔha mimláhɛ. 18 Ahá tsɔtsɔɔtsɔ bʋtotsú ɩwɩ fɛ́ ɔyɩ́tɔ́ ahá, sʋ mɩ́ ɛ́ nótsu ɩwɩ. 19 Ee á, ɩ́nɩá mlɩaa atɩansɩpʋ mlɩgyí óó á, mlɩtotsúlá há aha mimláhɛ. 20 Tsúfɛ́ nɩ́ ɔkʋ ɔpʋ́ mlɩ bwɛ́ nkpábi kʋ́ráá á, mlɩtotsúlá. Nɩ́ ɔpʋ́ mlɩ nyá ɩwɩ, ogyi iwíe mlɩsʋ, obú mlɩ tɔkʋ odu, ɔdá mlɩ ɩsʋtɔ kʋ́ráá á, mlɩtotsúlá há mʋ. 21 Mlɩa mma ansɩ́tɔ́-ɔnlɩn. Ee, natsúlá. Mɩ́ klɛ́ ma ɩnʋ.

Támɛ tógyítɔ́á ɔkʋ labwɛ́ ɔdɛpʋtsú ɩwɩ á, mɩ́ ɛ́ nɛ́talɩ́ pʋ́ mɩ́ klɛ tsú ɩwɩ. (Támɛ nahogyi ánɩ́ igyi mimlála.) 22 Nɩ́ bɛɛ Hebrifɔ bʋ́gyi á, mɩ́ ɛ́ Hebriyin ngyi. Nɩ́ Israelfɔ ɛ́ bʋgyi á, Israelyin mɩ́ ɛ́ ngyi. Nɩ́ bɛɛ botsú Abraham abí-anátɔ́ a, ɩnʋ mɩ́ ɛ́ notsú nɩ́. 23 Bɛɛ Kristo asúmpʋ́ bʋgyi? Mblɩ́ mʋ́ mimlásʋ, ndʋn amʋ́! Nayɩ́rɩ ɩwɩ yɔ́ agyʋ́má dʋn amʋ́. Nadɩ́ obu dʋn amʋ́. Badá mɩ́ dʋn amʋ́. Nesian wu brɛ́ tsɔtsɔɔtsɔtɔ. 24 Yudafɔ banwɛ́n mɩ́ mplɩ tsé adʋasa-kwebá (39) tse nu kɛ́kɛ́. 25 Romafɔ ɛ́ bapɩ́tɩ́ mɩ́ atɔ́ tse sa kɛ́kɛ́. Bɛda mɩ́ abwi ɔtsáwʋlɛ. Tse sa kɛ́kɛ́ ntsusʋ-yibi labun mɩ, nasin ntsutso ɛkɛwʋ́lɛ owítɔ́. 26 Mɩ́ ɔkpa tsɔtsɔɔtsɔ tutɔ́ á, nafá ntsu akpɔnkpɔntɩ, natsʋn ogyo atswapʋ́ ɩbɩtɔ dálɩ. Natsʋn ɔmá bámbásʋ́fɔ pʋ́ anɩ pɩ Yudafɔ fɛ́ɛ́ ɩbɩtɔ dálɩ. Natsʋn awúlusʋ pʋ́ adimbísʋ́, nafá ɔpʋ. Natsʋn ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ amʋ́ ɩwɩ tɩ bɛɛ, Akristofɔ ámʋ aná fɛ́ɛ́ ɩbɩtɔ dálɩ. 27 Nayɔ́ agyʋ́má kpékplé, ɩlapíán mɩ́ kɩ. Ntamadɩ́dɩ nkɛkʋ́. Ntetsíá akʋ́n mʋ́a ɔmɛwʋ́lɩ, ntɛklɩ́ ɔnɔ́, ntɛdɩ́ atsalɩ, nátɩ́ yayá aná fɛ́ɛ́. 28 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ ɔma a, tɔ́á ɩdɩn mɩ́ klʋnsʋ, ntɔgywɩ́ɩn mʋ́ ɩwɩ ekekegyíɛkɛ gyí ɔpasua ámʋ fɛ́ɛ́ alɛ́wa. 29 Ma lɔ́pɔn, mmotsu kʋkʋ lɛ́ mʋ asʋ́ntɔ́? Ma bɛkpa wá lakpantɔ, ɩmɔwa mɩ́ ɔblɔ́.

30 Nɩ́ bɛɛ ntsú ɩwɩ á, ntobíá ɩtɛhá mɩ́ hógyi tɛba asɩ nɔ́pʋtsú ɩwɩ. 31 Bulu, ogyí anɩ Wíe Yesu mʋ Sɩ, ɔlɛkanáa kanfʋ́ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́ ámʋ yin ánɩ́ mmɛdɛ́ afunu wa. 32 Owíe dɛhɛn Areta lɛ́ha mʋ ɔmásʋ́ ɔkɩ́pʋ lɛ́yɛtɛ mɩ Damasko wúlu ɔnɔ́, ɔkɩta mɩ́. 33 Támɛ bɔpʋ mɩ́ wá lakpátɔ́, lɛ́ mɩ́ tsʋn ikwitɔ, kplɩ́ mɩ́ yi buntíi ánɩ́ bɔpwɛ wá wúlu amʋ ɔma, nɛsrɩ́ sí mʋ.

12

Paulo Atowunhɛ Pʋ́ Mʋ Atɔ Lɛsúnáhɛ́

1 Ilehián ánɩ́ nótsu ɩwɩ, támɛ tɔtɔɔtɔ ɩma ɩwɩtsútɔ́. Támɛ mblɩ́ atɔ́á nowun pʋ́ tɔ́á anɩ Wíe lalɛ́ súná mɩ́. 2 Nfí dúana (14) nɩ́, bɔwan mɩ ya ɔsʋ́sʋ́ saasɩtɔ. (Mɩ́ nyankpʋsa-oyí lɔ́yɔ ɩnʋ o, mɩ́ ɔkláa o, mmɛ́ɛtalɩ́ bɩ́. Bulu nkʋlɛ yín.) 3-4 Fɛ́ alɩá nakʋ́blɩ́ á, bɔwan mɩ ya Paradiso. (Mɩ́ nyankpʋsa-oyí lɔ́yɔ ɩnʋ o, mɩ́ ɔkláa o, mmɛ́ɛtalɩ́ bɩ́. Bulu nkʋlɛ yín.) Nonu asʋ́n ánɩ́ ɩma blɩ́tɔ́, ɔhaa ɛ́ má ɔkpa blɩ́ mʋ́. 5 Nɛ́talɩ́ pʋ́ ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ nowun amʋ tsú ɩwɩ, támɛ mmɔ́ɔpʋ mɩ́ atɔ bwɛhɛ́ tsú ɩwɩ. Ntobíá ɩtɛhá mɩ́ ɔwʋnlɩ́n ɔnɔ́ tɛba asɩ ntɔpʋ́tsú ɩwɩ. 6 Nɩ́ mbɛ́ɛ nótsu ɩwɩ kʋ́ráá á, mmóotsu ɩwɩ fɛ́ ɔha mimláhɛ, tsúfɛ́ nɛ́blɩ́ ɔnɔkwalɩ. Támɛ mmɔ́ɔbwɛ. Mmedékléá ɔhaa ɔkɩ́ɩ mɩ dafa alɩá mɩ́ tsiátɔ́ gyí, ntɛ́ɛ asʋ́n ámʋ́ʋ́ nɔpʋba amʋ.

7 Alɩá mmɔ́ɔpʋ ntobí ánfɩ ɩbʋ ifú, ɩbʋ wánwan, Bulu lalɛ́ súná mɩ́ ánfɩ tsú ɩwɩ sʋ á, ɔlɔpʋ owu kʋ wá mɩ́ awútɔ́, igyi Ɔbʋnsám-ɔbɔpʋ. Ɩtɛdá wɔ mɩ́, mɛ́nɩ mmóotsu ɩwɩ. 8 Nakókóli anɩ Wíe Yesu tse sa kɛ́kɛ́ mbɛ́ɛ, ɔlɛ́ ɩtɔ́ ámʋ mɩ́tɔ́. 9 Támɛ asʋ́n ánɩ́ ɔtɛbláa mɩ brégyíbrɛ́ gyí, “Mɩ́ awɩtɔlɛ pɛ́ gyí tɔ́á fehián. Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ mʋ ɔwʋnlɩ́n ɔnɔ́ laba asɩtɔ mɩ́ túmi tɛhɩ́ɛ́ lɩn ɔwan.” Ɩ́nɩ sʋ ɩbʋ mɩ ansigyí ánɩ́ nɔ́pʋ tɔ́á ɩtɛhá mɩ́ ɔwʋnlɩ́n ɔnɔ́ tɛba asɩ tsú ɩwɩ, mɛ́nɩ Kristo túmi ámʋ ɩbɛ́hɩɛ bun mɩsʋ. 10 Kristo sʋ ansɩ́ bégyi mɩ brégyíbrɛ́. Nɩ́ mɩ́ ɔwʋnlɩ́n ɔnɔ́ ɩba asɩ, bʋdɛ mɩ́ sia, mbʋ ɩkplántɔ, bʋdɩn mɩ́sʋ́, ntɛ́ɛ ɩwɩ dɛ mɩ́ ɔsɩn, tsúfɛ́ nɩ́ mɩ́ ɔwʋnlɩ́n ɔnɔ́ ɩba asɩ á, mʋ́ ntɛlányá ɔwʋnlɩ́n nɩ́.

Korinto Ɔpasua Ɩwɩ Asʋ́n

11 Nabwɛ́ ɩwɩ fɛ́ ɔha mimláhɛ, támɛ mlɩláhá ɩlaba alɩ. Tɛkɩ ilehián ánɩ́ mlɛ́blɩ́ asʋn wankláán tsú mɩ́ ɩwɩ. Tsúfɛ́ ɩbʋ mʋ́tɔ́á mmegyí tɔtɔ, támɛ ndʋn “sumbí ayɔpʋ́ akpɔnkpɔntɩ” ánfɩ mʋ́. 12 Brɛ́á mbʋ mlɩ wá á, notomi bwɛ́ tɔ́á ɩbʋ wánwan pʋ́ osúna mʋ́a ofúla ɔtsan-ɔtsan, pʋ́súná mlɩ ánɩ́ lɛ́lɛ́ sumbí ɔyɔpʋ́ ngyi. 13 Ntɔ dɛ́ mlɩ háan? Tɔ́á nɔbwɛ mlɩtɔ, mmɔbwɛ ɔpasua bámbátɔ́ gyí, mmesi ɩwɩ tswɩ mlɩsʋ. Kókoli, mlɩsikie mɩ́!

14 Séi á, otse saasɩ ndɛbwɛá nɛ́ba mlɩ wá á. Mmɛ́ɛba besi ɩwɩ tswɩ mlɩsʋ, tsúfɛ́ mmɛdɛ́ tɔtɔ fɩtɛ́ tsú mlɩ wá. Mlɩ onutó ndehián. Kebi tamatsú mʋ sɩ wá akɔnkɔ, mʋ sɩ tótsú mʋ wá akɔnkɔ. 15 Ɩbʋ mɩ ɔdwɛá néyintá tógyítɔ́á mbʋ mlɩ sʋ, sí mɩ́ ɩwɩ fɛ́ɛ́ kʋ́ráá há mlɩ. Ɩ́nɩá ndɛ mlɩ dwɛ dʋbɩ alɩ á, ntogyi sʋ ɔdwɛá mlɩ mʋ́ mlɩbʋ há mɩ́sʋ́ dɛdɩnkɩ́?

16 Fíalɩ mlɩlawun ánɩ́ lɛ́lɛ́, mmɛba besi ɩwɩ tswɩ mlɩsʋ, támɛ mlɩdɛ́blɩ́ mlɩaa, nofwifwí ansɩ́. Ndɛpʋ atɔ́ tsʋn mlɩ omuá wá mlɩ ɔnɔ́. 17 Ɔkpa ɔmɔmʋsʋ? Nɔtsʋn ahá ámʋ́ʋ́ nɔwa mlɩ wá ámʋtɔ ɔkʋsʋ sísi mlɩ lóó? 18 Brɛ́á nokokóli Tito, nɔwa mʋa anɩ píó Okristoyin amʋ mlɩ wá mɛ́, olebesisíi mlɩ? Ɛkɛkɛɛkɛ! Tsúfɛ́ agywɩɩn kʋlɛ mɩ́a mʋnyɔ anɩdɛ́pʋbwɛ́ toku kʋlɛ.

19 Fíalɩ mlɩdɛ́ mʋ́ tsu brɛ́ ánfɩtɔ fɛ́ɛ́ mlɩaa, anɩdɛ́tɔɩ́ pʋ́ká ɩwɩ lɛ́. Megyí alɩ ígyi. Akristofɔ anɩgyí, anɩdɛ́tɔɩ́ Bulu ansɩ́tɔ́. Mɩ́ adwɛpʋ́, anɩdɛ́ tógyítɔ́ bwɛ pʋ́wá mlɩ ɔwʋnlɩ́n. 20 Tsúfɛ́ ifú dɛ mɩ́ ánɩ́ nɛ́ba mlɩmétsíe wankláán. Mʋ́ sʋ mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ bɔ́wɔ mlɩ asʋtɔ. Fíalɩ nɔ́bɔtʋ ɩtrɛ́, ɔnsɩpɛ, ɔblɔ́, olu, ahásia, ahá ɩwɩ asʋ́nblɩ́, ɩwɩtsú pʋ́ abasʋda mlɩtɔ. 21 Nhɩ́ɛ́ ndɛ ifú nya ánɩ́ nɩ́ nɛbá ɩnʋ á, mɩ́ Bulu ɔbɛ́trá ba mɩ asɩ mlɩ sʋ. Nósu, tsúfɛ́ mlɩtɔ akʋ mlɩmɔ́kʋ́sí mlɩ lakpan dada amʋ bwɛ, dámlí klʋntɔ sí mbʋatɔ, hakpanla pʋ́ ɔwɔ́lɩ laláhɛ amʋ.

13

Ɩklá Pʋ́ Ɔláda

1 Otse saasɩ nɛbá mlɩ wá á. Bulu asʋ́n lɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Asa mlɛ́ha ɔkʋ ɩpɔ́n á, mlɩnu adansɩfɔ abanyɔ́ ntɛ́ɛ abasá ɔnɔ́.” 2 Brɛ́á nɛba mlɩ wá otse nyɔɔsɩ a, nɛda ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ lakpan bwɛ ámʋ fɛ́ɛ́ ɔlá. Ntráa ndɛ amʋ́a aha tráhɛ fɛ́ɛ́ ɔlá da, tsúfɛ́ nɩ́ nɛbá ɩnʋ á, nɛ́hɩɛ bɩ́tɩ́ amʋ́ ɩsʋ. 3 Tsúfɛ́ mlɩdékléá mlɛ́bɩ ánɩ́ lɛ́lɛ́ Kristo dɛ́tɔɩ́ tsʋn mɩsʋ. Kristo ɔwʋnlɩ́n ɔnɔ́ mɔkʋ́ba asɩ mlɩtɔ. Mʋ túmi ɛ́ ɩhɩ́ɛ́ tsɔ mlɩtɔ. 4 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á mʋ oyikpalíhɛsʋ lowu ilosuná ánɩ́ alapɔn, támɛ séi á, otsie nkpa Bulu túmitɔ. Brɛ́á anɩa mʋnyɔ anɩlɔ́bwɛ kʋlɛ a, anɩlɔ́pɔn, támɛ séi anɩa mʋnyɔ anɩtsie nkpa Bulu túmitɔ. Mʋ́ anɩdɛ́pʋkpá mlɩ nɩ́.

5 Mlɩyɔ mlɩ nwuntɔ kɩ bɛɛ, ahógyipʋ onutó mlɩgyí? Mlɩkapʋ mlɩ ɩwɩ kɩ bɛɛ, lɛ́lɛ́ Kristo Yesu bʋ mlɩtɔ? Mlɩlawun ánɩ́ ɔbʋ mlɩtɔ? Nɩ́ mlɩmɔ́kʋ́wun mʋ mlɩtɔ mʋ́ á, mʋ́mʋ́ megyí ahógyipʋ onutó mlɩgyí. 6 Nahogyiá mlɛ́ba bɛbɩ ánɩ́ Kristo ahógyipʋ onutó anɩgyí. 7 Anɩdɛ́ Bulu kokóli anɩaa, mlɩmátrá bwɛ lalahɛ kʋkʋ. Megyí alɩá ibósuná ánɩ́ anɩgyí Kristo ahógyipʋ onutó sʋ. Támɛ nɩ́ ahá bʋdɛkɩ́ɩ bɛɛ megyí Kristo ahógyipʋ onutó anɩgyí ó á, ɔhá mlɩ mʋ́ amlɩbwɛ tɔ́á ɩda ɔkpa. 8 Tsúfɛ́ anɩ mʋ́ anɩmɛ́ɛtalɩ́ kʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋsʋ, dʋn ánɩ́ abɛ́ha mʋ́ ɩbɔ́yɔ nkpá wʋlɛ. 9 Nɩ́ anɩ mʋ́ anɩ ɔwʋnlɩ́n ɔnɔ́ laba asɩ, mlɩ klɛ́ ɩlawá ɔnlɩn á, ansɩ́ bégyi anɩ. Tɔ́á anɩdɛ́ Bulu kʋlɩ́ gyí, ɔhá amlɩlalɩɩ kínkíínkín, amlɩdan Kristo hógyitɔ. 10 Ɩ́nɩ sʋ́ nagyankpá ndɛ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ, asa amba ɩnʋ nɩ́. Mɛ́nɩ nɩ́ nɛbá á, mmóobotsu ɩbɩ mlɩsʋ. Tsúfɛ́ ndekléá nɔ́pʋ túmi ámʋ́ʋ́ anɩ Wíe lapʋ́há mɩ́ ámʋ bʋ́a mlɩ amlɩdan. Mmɔ́ɔpʋyíntá mlɩ.

11 Apíó, ɩtráhɛ a, ansɩ́ igyí mlɩ. Mlɩbɔ mbɔ́dɩ́ amlɩlɩɩ kínkíínkín, amlɩdan Kristo hógyitɔ. Mlɩwa aba ɔwʋnlɩ́n. Mlɩ agywɩɩn ɩbwɛ́ kʋlɛ, amlɩtsia iwilwiitɔ, mɛ́nɩ Bulu ámʋ́ʋ́ ɔtɔdwɛ́ anɩ, ɔtɛhá anɩ iwilwii amʋ obétsiá mlɩtɔ brɛ́ fɛ́ɛ́. Nɛhá mlɩ itsiá gyágyáágyá.

12 Mlɩha aba itsiá, amlɩlata aba puta ɔdwɛsʋ.

Bulu ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ nfɩ ámʋ fɛ́ɛ́ bɛhá mlɩ itsiá gyágyáágyá.

13 Anɩ Wíe Yesu Kristo bʋalɛgyí, Bulu ɔdwɛ pʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ kʋlɛbwɛ itsía mlɩ fɛ́ɛ́sʋ́.

* 3:3 Abwi pɛ́tɛ́plɛ́ anyɔ ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́wanlɩ́n mʋ Mbla dú dɩ́nká mʋ́sʋ́ há Mose amʋ.

* 6:15 Paulo lɛ́tɩ Ɔbʋnsám ɔbɛ́ɛ, ‘Belial.’

Galatiafɔ

1

2

3

4

5

6

Ɔwʋlʋ́á Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Galatiafɔ

1

1 Mɩ́ sumbí ɔyɔpʋ́ Paulo dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n. Megyí anyánkpʋ́sa ntɛ́ɛ ɔhaa lɔ́wa mɩ́. Yesu Kristo mʋa anɩ Sɩ́ Bulu ámʋ́ʋ́ ɔlɔkʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ ámʋ lɔ́wa mɩ́. 2 Ndɛ mʋ́ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ ɔpasua ánɩ́ ɩbʋ Galatia ɔsʋlʋ́sʋ fɛ́ɛ́. Mɩ́a Akristofɔá bʋbʋ nfɩ fɛ́ɛ́ anɩdɛ́ mlɩ itsiá ha anɩa,

3 “Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo bʋgyíi mlɩ bʋalɛ, abʋha mlɩ iwilwii.”

4 Yesu anfɩ lési ɩwɩ há bɔmɔ mʋ anɩ lakpan sʋ, mɛ́nɩ ɔbɛ́lɛ anɩ tsú ɔyɩ́ laláhɛ anfɩtɔ; fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ anɩ Sɩ́ Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ ámʋ. 5 Akánfʋ Bulu brɛ́ fɛ́ɛ́. Amen!

Asʋn Wankláán Kʋkʋ Má Ɩ́nɩ Ɔma

6 Mlɩ Galatiafɔ, mlɩ ɩwɩ lawá mɩ́ ifú ánɩ́ mlɩlawúna yinkí Bulu ɔma. Bulu lɔ́tsʋn Kristo awɩtɔlɛsʋ tɩ́ mlɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩbɔ́bwɛ mʋ ahá. Mlɩkɩ alɩá mlɩlawúna mlɩdɛ́ asʋn bambá hɔ́ɔ mlɩaa, mʋ́gyí asʋn wankláán ámʋ. 7 Támɛ ɩna ɔtsan há asʋn wankláán ámʋ. Aha akʋ dékléá béyintá mlɩ agywɩɩn, abʋtsɛ Kristo asʋn wankláán ámʋ. 8 Támɛ nɩ́ anɩ, ntɛ́ɛ Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ kʋ́ráá lótsu ɔsʋ́sʋ́ bá, bɛda asʋn wankláán bambá kʋ ɔkan súná mlɩ, ɩna ɔtsan há mʋ́ ámʋ́ʋ́ anɩlɛ́bláa mlɩ ámʋ a, Bulu ɔlwɩ́ɩ mʋ. 9 Nakʋ́ blɩ́ asʋ́n ánfɩ, támɛ ntráa ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, nɩ́ ɔkʋ ɔbá bɛda Bulu asʋn wankláán bámbá kʋ ɔkan súná mlɩ, ɩna ɔtsan há mʋ́ ámʋ́ʋ́ anɩlɛ́bláa mlɩ ámʋ a, Bulu ɔlwɩ́ɩ mʋ.

10 Megyí bɛɛ, ndekléá ahá bʋdwɛ́ɛ mɩ́. Ó-o! Bulu mboún ndekléá ɔdwɛ́ɛ mɩ́. Nɩ́ ntráa ndekléá ahá bʋdwɛ́ɛ mɩ́ á, tɛkɩ mmegyí Kristo osúmbi.

Paulo Sumbí Ɔyɔpʋ́ Bwɛ

11 Mɩ́ apíó, ndekléá ɩwánkɩ mlɩ ánɩ́ Bulu asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ ndɛ mʋ́ ɔkan da ámʋ imotsú nyankpʋsa agywɩɩntɔ. 12 Megyí ɔhaa wá notsúa mʋ́, ntɛ́ɛ ɔkʋ lósuná mɩ́. Yesu Kristo onutó lɛ́lɛ mʋ́ súná mɩ́.

13 Tsúfɛ́ mlɩlanú mɩ́ tsiátɔ́ asʋ́n, alɩá ngyi brɛ́á mbuo Yudafɔ-osum ámʋ, pʋ́ alɩá nɛhɩɛ dɩ́nká Bulu ɔpasua ámʋsʋ, nɔbɔ mbɔ́dɩ́á nɛ́hɩ amʋ́ fɛ́ɛ́. 14 Nɔhɔ gyankpa mɩ́ abatɔ Yudafɔ-osum ámʋtɔ, pʋ́ alɩá nɔwa nsi gyi mɩ́ anáin amándɩ́ɛ́ kugyíkʋsʋ.

15 Támɛ Bulu lɔ́wa awɩtɔlɛ há mɩ́. Ɔlɛlɛ mɩ́ yáɩ́ tsú brɛ́á mbʋ mɩ́ yín ɩwɩtɔ, ɔlɛtɩ mɩ́ ɔbɛ́ɛ, nyɔ́ mʋ agyʋ́má. 16 Ɔlɛlɛ mʋ Bi ámʋ súná mɩ́, mɛ́nɩ nɛ́da mʋ ɩwɩ asʋn wankláán ɔkan ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔtɔ. Mmɔyɔ ɔhaa wá mbɛ́ɛ, osúna mɩ́ asʋ́n alɩ brɛ́ ámʋtɔ. 17 Mmɔyɔ Yerusalem mbɛ́ɛ, noyówun Kristo sumbí ayɔpʋ́ ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ɩnʋ asa nɛba amʋ ɛ́. Mboún nɛnatɩ́ laa yɔ́ Arabia ɔsʋlʋ́sʋ, neyinkí ba Damasko wúlutɔ. 18 Yesu lɛ́lɛ ɩwɩ súná mɩ́, mʋ́ ofi-saasɩtɔ á, nɔyɔ Yerusalem yówun sumbí ɔyɔpʋ́ Kefa ánɩ́ bʋtɛtráa tɩ mʋ Petro, netsiá mʋ wá nkɛ dúanu (15). 19 Mmɛtrá wun sumbí ɔyɔpʋ́ ɔkʋkʋ dʋn anɩ Wíe Yesu mʋ gyama Yakobo.

20 Ɔnɔkwalɩ asʋ́n ndɛwanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ. Bulu yin ánɩ́ mmɛdɛ́ afunu wa.

21 Mʋ́ ɔma a, nɔyɔ Siria pʋ́ Kilikia ɔsʋlʋ́sʋ. 22 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Akristofɔ ɔpasua ámʋ́ʋ́ ɩbʋbʋ Yudea ɔsʋlʋ́sʋ ámʋ bʋmɔkʋ́nyá bɩ́ mɩ́. 23 Mʋ́á bʋdenu tsú mɩ́ ɩwɩ fɛ́ɛ́ gyí, ahá bʋdɛblɩ́ bɛɛ, “Oyin ámʋ́ʋ́ ɔdɩn anɩsʋ ámʋ ná ɔdɛ hógyi amʋ́ʋ́ anɩdɛ́ mʋ́ asʋ́n blɩ́, ɔdɛ anɩ itin ka ámʋ kɛ́n ɔkan da.” 24 Ɩna mɩ́ sʋ bɛkanfʋ́ Bulu.

2

Paulo Mʋa Sumbí Ayɔpʋ́ Atráhɛ Amʋ

1 Nfí dúana ɔma a, mɩ́a Barnaba anɩlɛ́kpa Tito buo ɩwɩ, yínkí yɔ́ Yerusalem. 2 Bulu lɛ́lɛ súná mɩ́ ánɩ́ nyɔ́ ɩnʋ, sʋ́ nɔyɔ. Alɩá mɩ́ agyʋ́má mɔ́ɔbwɛ kpaalɩ sʋ á, negyankpá lɛ́ asʋ́ntɔ́ súná ɔpasua ahandɛ amʋ nkʋlɛ ɩtsɛ́tɔ́. Nɛbláa amʋ́ asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ nna ndɛ mʋ́ ɔkan da ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔtɔ ámʋ. Botsulá dɩ́nká mʋ́sʋ́. 3 Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ Griikiyin Tito amʋ́ʋ́ anɩlɛ́kpa buo ɩwɩ ámʋ gyí, támɛ bʋmɛhɩɛ mʋ bɛɛ, ɔtɩ́ɩn keté. 4 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á Akristofɔ afunupʋ akʋá bɛkɩ ansɩ́ bowie anɩtɔ bekleá ɔtɩ́ɩn keté. Tsúfɛ́ bodunká ánɩ́ béyintá ɩwɩsʋtsiá amʋ́ʋ́ Kristo Yesu lahá anɩ ámʋ; abʋbwɛ anɩ amli nkpábi ha Yudafɔ mbla ámʋ. 5 Támɛ anɩmési ɩwɩ há amʋ́ kpalobí kʋ́ráá, mɛ́nɩ ɔnɔkwalɩá ɩbʋ asʋn wankláán ámʋtɔ ɩmɛ́ɛtsɛ ha mlɩ.

6 Ɔpasua ahandɛ amʋ́ʋ́ bʋbʋ ɩnʋ ámʋ bʋmɛbláa mɩ asʋansʋ bɛɛ, mpʋ́tsɩa asʋ́n wankláán ámʋ́ʋ́ ndɛblɩ́ ámʋtɔ. (Ɩ́nɩá ndɛ amʋ́ tɩ ahandɛ kʋ́ráá á, megyí bɛɛ, amʋ́ handɛ amʋ ɩbʋ mɩ labi, tsúfɛ́ Bulu mʋ́ tamakɩ ɔhaa ansɩ́tɔ́.) 7 Támɛ ahandɛ amʋ bowun ánɩ́ Bulu lɔ́pʋ asʋn wankláán ámʋ há mɩ́ ɔbɛ́ɛ, ndáa mʋ́ ɔkan ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔtɔ,* fɛ́ alɩá ɔlɔpʋhá Petro ɛ́ ɔbɛ́ɛ, ɔdáa mʋ́ ɔkan Yudafɔtɔ. 8 Tsúfɛ́ Bulu lɛ́ha Kefa ánɩ́ bʋtɛtráa tɩ mʋ Petro túmi, ogyi mʋ sumbí ɔyɔpʋ́ Yudafɔtɔ. Mʋ kɛ́n láhá mɩ́ túmi, ngyi mʋ sumbí ɔyɔpʋ́ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔtɔ ɛ́ nɩ́. 9 Ɩnʋ á, ɩlɔwankɩ́ Yakobo mʋa Petro pʋ́ Yohane amʋ́ʋ́ bʋhɩ́ɛ́ bʋgyi ɔpasua ámʋ ɔtan ámʋ ánɩ́ Bulu lápʋ́ alɩ agyʋ́má ánfɩ kíé mɩ́. Mʋ́ sʋ bɔwa mɩ́a Barnaba ɩbɩ, pʋ́súná ánɩ́ anɩlabwɛ́ kʋlɛ. Botsulá ánɩ́ mɩ́a Barnaba ayɔ́ agyʋ́má ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔtɔ, amʋ́ ɛ́ abʋyɔ agyʋ́má Yudafɔtɔ. 10 Mʋ́á bodunká tsú anɩ wá gyí, akáɩn amʋ́tɔ́ ahá ánɩ́ bʋma tɔtɔsʋ. Mʋ́ kɛ́n gyí tɔ́á ndekléá nɔ́bwɛ ɛ́ nɩ́.

Paulo Ɩyɩnwa Wá Petro

11 Támɛ brɛ́á Petro lɛ́ba Antiokia wúlutɔ á, nɔwa ɩyɩn wá mʋ ahá ansɩ́tɔ́, tsúfɛ́ tɔ́á ɔlɔbwɛ itépí ma alɛ. 12 Brɛ́á ɔlɛba a, mʋa ahógyipʋá bʋmegyí Yudafɔ bʋtɔwá ɩbɩ gyi atɔ́, támɛ Yudafɔ akʋ benya tsú Yakobo wá ba pɛ́, ɔlɛbɩtɩ́ ɩwɩ lɛ́ ahá ámʋtɔ, tsúfɛ́ ɔdɛ ahógyipʋ amʋ́ʋ́ bɛɛ bʋtɩ́n keté ámʋ ifú nya. 13 Ɩ́nɩá ndɛblɩ́ á, Yudafɔ atráhɛ amʋ ɛ́ bʋbuo Petro apinabwɛbí ánfɩ. Barnaba óó léyinkí yɔ́ obuo amʋ́. 14 Nowun ánɩ́ amʋ́ bwɛhɛ́ ámʋ ɩmɛkanáa ɔnɔkwalɩá ɩbʋ asʋn wankláán ámʋtɔ. Mʋ́ sʋ nɛbláa Petro ahá ámʋ fɛ́ɛ́ ansɩ́tɔ́ mbɛ́ɛ, “Petro, Yudayin fʋgyi, támɛ fʋmɛdɛ́ Yudafɔ amándɩ́ɛ́sʋ́ gyí. Ɔmátɔ́fɔ amándɩ́ɛ́sʋ́ fʋdegyí. Ntogyi sʋ́ fʋdɛ ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ ámʋ hɩɛ fɛɛ, bʋbwɛ́ɛ Yudafɔ amándɩ́ɛ́ ánɩ́ fakíná?”

Hógyisʋ́ Bulu Tɔtsʋn Hɔ Yudafɔ Pʋ́ Ɔmá Bámbásʋ́fɔ Nkpa

15 Yudafɔ lɔ́kwɩɩ́ mɩ́a fʋnyɔ. Megyí ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ, bʋmeyín Bulu mbla ámʋtɔ atsú. 16 Támɛ anɩ Yudafɔ Akristofɔ ámʋ mʋ́ anɩyin ánɩ́ megyí Mose mbla ámʋsʋ gyí sʋ Bulu totsú ɔha ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́, nkɛ́tɩ Yesu Kristo hógyi. Mʋ́ sʋ anɩlahɔ mʋ gyi, mɛ́nɩ Bulu ɔbɔ́tsʋn mʋ hógyi amʋsʋ há anɩ asʋ nɩ́. Tsúfɛ́ nɩ́ mbla ámʋsʋ gyí sʋ mʋ́ á, tɛkɩ ɔhaa méegyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́. 17 Anɩdédunká ánɩ́ Bulu ɔtsʋ́ʋn anɩ Kristo hógyisʋ, otsu anɩ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́. Támɛ nɩ́ Yudafɔ akʋ bʋdɛ anɩ mboún kɩ́ɩ lakpan abwɛpʋ́ á, mʋ́mʋ́ imosuná ánɩ́ asʋkpan Kristo dɛ́ anɩ suná a? Ɛkɛkɛɛkɛ! 18 Nɩ́ nakíná Mose mbla ámʋ, láyɔ́ ndɛ mʋ́sʋ́ gyí a, mʋ́mʋ́ ilosuná ánɩ́ ɩtɔ laláhɛ nɔyɔ ndɛbwɛ á. 19 Tsúfɛ́ Mose mbla ámʋ ilosuná ánɩ́ nawú. Ɩlɛha negyi ɩwɩ, mɛ́nɩ nétsiá nkpa pɔpwɛ há Bulu. Mɩ́a Kristonyɔ bɛda mántá oyikpalíhɛsʋ ɔŋɛ́tɔ́. 20 Mʋ́ sʋ ntsie nkpa séi, támɛ megyí mɩ́ onutó tsíe nkpa ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ. Kristo, ogyi Bulu mʋ Bi ámʋ tsíe mɩtɔ. Mʋlɔ́dwɛ mɩ́, bowu há mɩ́. Mʋ hógyi sʋ́ ntsie nkpa. 21 Mʋ́ sʋ mmɛdɛ́ Bulu awɩtɔlɛ amʋ kiná. Tsúfɛ́ nɩ́ Mose mbla ámʋ sʋ́ ɔha obégyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́ á, mʋ́mʋ́ kpaalɩ Kristo lówu!

3

Mbla Ámʋsʋ Gyí Ntɛ́ɛ Kristo Hógyi

1 Óo Galatiafɔ aha mimláhɛ! Ma lálɛ́ mlɩ ansɩ́ alɩ? Megyí mlɩ onutó ansɩ́tɔ́ bɛhɩɛ lɛ́ súná mlɩ alɩá bɛda Yesu Kristo mántá oyikpalíhɛsʋ, mɔ́ mʋ? 2 Nfɩ́tɛ mlɩ asʋn kua kʋlɛ. Mose Mbla ámʋsʋ gyí lɛ́ha mlɩlénya Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ lóó, ntɛ́ɛ asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ mlɩlónu, mlɩdɛ́ mʋ́sʋ́ hógyi amʋ sʋ? 3 Aha mimláhɛ mlɩlɔ́kʋkʋ mlɩgyí alɩ á? Ɩ́nɩá mlɩlɔ́pʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ tsúa mlɩ Kristotɔtsiá asɩ mɛ́, mlɩ onutó túmi mlɩaa mlɔ́pʋmɔ́ mʋ́ ɔnɔ́ ngya? 4 Kpaalɩ sʋ́ mlɩlówun ipian ámʋ fɛ́ɛ́ asʋn wankláán ámʋ sʋ? Megyí kpaalɩ sʋ! 5 Ntráa fɩtɛ mlɩ. Mlɩ Mose mbla ámʋsʋ gyí sʋ́ Bulu lapʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ámʋ há mlɩ, ɔdɛ ofúla ɛ́ bwɛ mlɩtɔ? Ɛkɛkɛɛkɛ! Alɩá mlɩlónu asʋn wankláán ámʋ, hɔ mʋ́sʋ́ gyí sʋ́ ɔlɔpʋhá mlɩ.

6 Mlɩpʋkɩ anɩ náin Abraham. Ɩbʋ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ ánɩ́, “Abraham lɔ́hɔ Bulu gyi. Mʋ́ sʋ Bulu lótsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa.” 7 Mʋ́ sʋ ilehián ánɩ́ mlɛ́bɩá ahá ámʋ́ʋ́ bɔhɔ Bulu gyi amʋ gyí Abraham abí onutó nɩ́. 8 Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ yáɩ́ ánɩ́ Bulu ɔbɔ́tsʋn ahá ámʋ́ʋ́ bʋmegyí Yudafɔ ámʋ hógyisʋ, tsú amʋ́ ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa. Ɩ́nɩ sʋ́ Bulu lɛ́bláa Abraham asʋn wankláán ámʋ dodoodo ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́sʋ́ nɔ́tsʋn yulá ɔsʋlʋ́sʋ ahá fɛ́ɛ́.” 9 Abraham lɔ́hɔ Bulu gyi. Mʋ́ sʋ Bulu lóyulá mʋ. Mʋ́ sʋ séi ánfɩ á, Bulu ɔbɔ́pʋ oyúla amʋ́ʋ́ ɔlɔpʋyúlá Abraham amʋ yúlá ahá ánɩ́ bahɔ Kristo gyi.

10 Támɛ ɩlwɩɩ́ dɩn ahá ánɩ́ amʋ́ ansɩ́ dɩn Mose mbla ámʋsʋ gyísʋ. Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Bulu lalwɩ́ɩ́ ɔhagyíɔha ánɩ́ omegyi mbla ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu mbla ɔwʋlʋ́tɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́.” 11 Séi á, ɩlawánkɩ́ ánɩ́ ɔhaa má ɩnʋá mʋ mbla ámʋsʋ gyí sʋ Bulu obótsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa. Tsúfɛ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhá ánɩ́ mʋ hógyi sʋ Bulu latsú mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa obénya nkpa.” 12 Mbla ámʋsʋ gyí mɛná hógyisʋ, támɛ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔhagyíɔha ánɩ́ otegyi mbla ámʋsʋ ɔbɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ nyá nkpa.”

13 Támɛ anɩ sʋ́ Kristo lémlí ɔha lwɩɩ́hɛ́ brɛ́á bɛda mʋ mántá oyikpalíhɛ amʋsʋ. Mʋ́ sʋ ɔlɛlɛ anɩ tsú ɩlwɩɩ́ ámʋ́ʋ́ mbla ámʋ lɛ́tɩ há anɩ ámʋ asɩ. Tsúfɛ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ ámʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɩlwɩɩ́ dɩn ɔhagyíɔha ánɩ́ bɛda mántá oyísʋ́.” 14 Kristo lówu, mɛ́nɩ Bulu ɔbɔ́pʋ oyúla amʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ há Abraham amʋ kɛ́n yúlá ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ, mɛ́nɩ abɔ́tsʋn anɩ Kristo Yesu hógyisʋ nyá Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ ámʋ.

Mbla Ámʋ Pʋ́ Bulu Nhɩhɩɛ́

15 Mɩ́ apíó, mpʋ́ʋ ndɛ tsiátɔ́ asʋ́n kʋ flo asʋ́n ánfɩ ha mlɩ. Alɩ ámʋ́ʋ́ ɔha ɔdɩ́nká ibwi mʋ asʋ́nsʋ́ ɔbɛ́ɛ, ɔkʋ ogyíi mʋ atɔ́, ɔhaa má ɔkpa tsɛ mʋ́, ntɛ́ɛ lɛ́ ɩkʋ mʋ́tɔ́ ámʋ a, alɩ igyi ntam amʋ́ʋ́ Bulu lɛ́ka há Abraham amʋ ɛ́ nɩ́. 16 Anɩ náin Abraham mʋa mʋ nanyɔ Bulu lɛ́ka ntam há. Alɩ asʋ́n ánfɩ imosuná ánɩ́ mʋ aná tsɔtsɔɔtsɔ, mboún mʋ na ɔkʋlɛ pɛ́. Mʋ na ámʋ gyí Kristo a. 17 Asʋ́n ánɩ́ ndɛblɩ́ gyí, Bulu lɛ́ka ntam há anɩ náin Abraham, ɔlɛdɩnká ibwi mʋ́sʋ́ pʋ́súná ánɩ́ obégyi mʋ́sʋ́. Mbla ámʋ́ʋ́ ɔlɔwa há Mose nfí lafana adʋasa (430) ɔma amʋ mɛ́ɛtalɩ́ ká ntam amʋ́ʋ́ ɔlɛdɩnká ibwi mʋ́sʋ́ ámʋtɔ, ntɛ́ɛ tsɛ mʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ. 18 Tsúfɛ́ nɩ́ mbla ámʋsʋ gyí sʋ ɔha ɩbɩ bɛ́da agyapadɩɛ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ ámʋ a, mʋ́mʋ́ megyí hɩɛ Bulu lɛ́hɩɛ mʋ́ yáɩ́ Abraham. Támɛ ɔnɔkwalɩ amʋ gyí, kie ɔlɔpʋkíé mʋ.

19 Mʋ́mʋ́ labi mɔmʋ mbla ámʋ bʋ? Bulu lɔ́pʋ mʋ́ ɛ́ mántá mʋ́sʋ́, mɛ́nɩ ibósuná ahá tɔ́á lakpan gyí. Támɛ ɔlɔwa mbla ámʋ ánɩ́ ibétsiá alɩɩ yɔ́fʋn brɛ́á Abraham mʋ na ámʋ ɔbɛ́ba. Mʋgyí mʋ atɔ́ ogyípʋ́ nɩ. Ɔlɔpʋ mbla ámʋ há mʋ abɔpʋ bɔpʋ bɔwa Mose ɩbɩtɔ. Mʋlɔ́bwɛ Bulu mʋ́a Israelfɔ nsɩnɛ́ ɔlapʋ́ nɩ́. 20 Nsɩnɛ́ ɔlapʋ́ tamalɩ́ɩ́ há ɔbakʋ́lɛ, támɛ ɔbakʋ́lɛ Bulu gyí.

Labiá Mbla Ámʋ Ɩbʋ

21 Bulu mbla ámʋ ɩlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mʋ nhɩhɩɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ yáɩ́ ámʋsʋ? Ɛkɛkɛɛkɛ! Nɩ́ mbla kʋ ɩbɛ́talɩ́ há anɩ nkpa ánɩ́ ɩtamatá á, tɛkɩ abɛ́talɩ́ gyí asʋ Bulu ansɩ́tɔ́, nɩ́ anɩlégyí mʋ́sʋ́. 22 Támɛ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩlɛblɩ́ ánɩ́ lakpan lagyi ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́sʋ́ plɩ́plɩ́plɩ́plɩ́. Mʋ́ sʋ atɔ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ ámʋ igyi Kristo ahógyipʋ klɛ́.

23 Támɛ asa Yesu Kristo hógyi lɛ́bá ɔyɩ́tɔ́ á, mbla ámʋ ɩlɛklɩ́ anɩ fɛ́ obu adɩpʋ́. Ɔhaa ménya mʋ ɩwɩ, bɔfʋn brɛ́á Bulu lɛ́bɛlɛ Kristo hógyi ɔwan. 24 Mʋ́ sʋ mbla ámʋ lɔ́bwɛ anɩsʋ ɔkɩ́pʋ bɔfʋn brɛ́á Kristo lɛ́ba, mɛ́nɩ Bulu obótsu anɩ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́, tsʋ́ʋn anɩ Kristo hógyisʋ. 25 Ɩ́nɩá Kristo hógyi laba sʋ á, imehián ánɩ́ mbla ámʋ ɔbɛ́trá bwɛ anɩsʋ ɔkɩ́pʋ.

26 Tsúfɛ́ mlɩ Kristo Yesu hógyi sʋ mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩlabwɛ́ Bulu abí. 27 Mlɩ ahá ánɩ́ mlɩa Yesu Kristo mlɩlabwɛ́ kʋlɛ tsʋn asúbɔsʋ mlɩlatsú mʋ tsiátɔ́ fɛ́ɛ́. 28 Mʋ́ sʋ Yudayin ntɛ́ɛ Griikiyin trá ɔma ɩnʋ. Ɔkpábi ntɛ́ɛ ɔdɩ́hɩɛ, ɔtsɩ ntɛ́ɛ oyin trá ɔma ɩnʋ. Tsúfɛ́ mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩlabwɛ́ kʋlɛ mlɩa Kristo Yesunyɔ ɩkʋlɛbwɛtɔ. 29 Ɩ́nɩá mlɩlabwɛ́ Kristo klɛ́ sʋ á, mlɩlabwɛ́ Abraham abí-aná onutó, pʋ́ mʋ atɔ́ agyípʋ́. Ɩ́nɩ sʋ ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ Abraham amʋ igyi mlɩ klɛ́.

4

1 Mlɩyɔ asʋ́n ánfɩtɔ kɩ. Nɩ́ ɔha owú, sí mʋ agyapadɩɛ yáɩ́ mʋ abí brɛ́á bʋmɔkʋ́dan a, bʋgyi fɛ́ nkpábi. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á amʋ́bʋ́ amʋ́ sɩ́ atɔ́ fɛ́ɛ́, 2 támɛ ilehián ánɩ́ bɛ́ba ɩwɩasɩ há amʋ́sʋ́ ɔkɩ́pʋ alɩɩ yɔ́fʋn nfí oduá amʋ́ sɩ́ lósuná ánɩ́ bʋhɔ́ɔ, asa abʋpʋ atɔ́ ámʋ wa amʋ́ ɩbɩtɔ. 3 Alɩ anɩ ɛ́ anɩgyí asa Kristo lɛ́ba nɩ. Anɩlɔ́bwɛ nkpábi há ɔŋɛ́, ntɛ́ɛ túmiá ɩdɛ ɔyɩ́ ánfɩsʋ gyí. 4 Támɛ brɛ́á brɛ́ ámʋ onutó lɔfʋn a, Bulu lɔ́wa mʋ Bi sɩ́sɩ́, ɔha tsɩhɛ́ lɔ́kwɩɩ́ mʋ wá mbla ámʋ asɩ. 5 Bulu lɔ́wa mʋ ánɩ́ ɔbá bɔhɔ anɩ ahá ámʋ́ʋ́ anɩgyí nkpábi há Mose mbla ámʋ tsu nkpábitɔ, mɛ́nɩ ɔbɔ́bwɛ anɩ mʋ abí onutó.

6 Bulu lódunká ánɩ́ obósuná ánɩ́ mlɩlabwɛ́ mʋ abí. Mʋ́ sʋ́ ɔlɔpʋ mʋ Bi ámʋ Ɔŋɛ́ wá anɩ ɩklʋntɔ nɩ́. Ɔŋɛ́ ámʋ tɛ́há anɩtokpólí mʋ anɩaa, “Abba, mɩ́ Sɩ́!” nɩ́. 7 Mʋ́ sʋ opíó, fʋtráa fʋmegyí ɔkpábi, mboún Bulu mʋ bi. Ɩ́nɩá mʋ bi fʋgyi sʋ á, mʋ atɔ́ fɛ́ɛ́ igyi fʋ́ klɛ́.

Galatiafɔ Ɩwɩ Ipian

8 Brɛ́á mlɩmɔ́kʋ́nyá bɩ́ Bulu á, mlɩlɔ́bwɛ nkpábi há ɩkpɩá bʋmegyí tɔtɔ. 9 Támɛ séi mlɩlabɩ́ Bulu, ntɛ́ɛ nɛ́blɩ́ mbɛ́ɛ, alabɩ́ mlɩ. Ntogyi sʋ́ mlɩdékléá mléyinkí yósum túmi ánfɩ ɩma labi kʋkʋʋkʋ? Ntogyi sʋ́ mlɛ́trá yinkí yɔ́bwɛ amʋ́ nkpábi fɛ́ brɛ́ ámʋ? 10 Mlɩdɛ́ amándɩ́ɛ́ kʋ bwɛ nkɛ kʋtɔ, tsra kʋtɔ, brɛ́ kʋtɔ pʋ́ nfí kʋtɔ. 11 Mlɩ bwɛhɛ́ ánfɩ sʋ ifú bʋ mɩtɔ. Ɩdɛ mɩ́ bwɛ fɛ́ ipian ámʋ́ʋ́ ndewúun mlɩ sʋ ámʋ fɛ́ɛ́ ɩbɔ́bwɛ kpaalɩ.

12 Mɩ́ apíó, nokókóli mlɩ, nabwɛ́ mɩ́ ɩwɩ fɛ́ mlɩ. Ntráa mma mbla kʋkʋ asɩ. Mʋ́ sʋ mlɩtsia mɩ́ atsiábi. Megyí bɛɛ mbɛ́ɛ, mlɩlapʋ́ lalahɛ kʋkʋ gyi mɩ, sʋ́ ndɛ ɩ́nɩ blɩ́. 13 Mlɩlakáɩ́n ánɩ́ ɩwɩ ma mɩ́ ɔnlɩn asa nɛba ɩnʋ bɛda Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan ɛkɛ gyankpapʋ? 14 Ɩsɔ́kɩ kpɔnkpɔntɩ mɩ́ ɩlɔ ámʋ lɔ́bwɛ há mlɩ, támɛ mʋ́ óó á, mlɩmóbu mɩ́ tɔkʋ. Mboún mlɩlɔ́hɔ mɩ fɛ́ Bulu-ɔbɔpʋ, ntɛ́ɛ Kristo Yesu onutó kʋ́ráá. 15 Ansɩ́ lɛhɩɛ́ gyi anɩ alɩ brɛ́ ámʋtɔ! Ntɔ lɛ́bá? Mɩ́ onutó nowun ánɩ́ nɩ́ mlɛ́talɩ́ á, tɛkɩ mlɩlólotí mlɩ ansíbi wá mɩ́ alɩ brɛ́ ámʋtɔ. Mʋ́ ntɔ dɛ́ mlɩ séi? 16 Alɩ ámʋ́ʋ́ ndɛ mlɩ ɔnɔkwalɩ bláa amʋ sʋ namlí mlɩ olupʋ́?

17 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋdekléá mlɩgyí Yudafɔ mblasʋ ámʋ bʋma mlɩ ɩwɩ agywɩɩn wankláán kʋkʋ. Tɔ́á bʋdeklé gyí bɛ́maɩ́n mlɩ lɛ́ mɩ́sʋ́, mɛ́nɩ mlékle amʋ́ asʋ́n. 18 Ɩbʋ alɛ́á ahá bódunká ánɩ́ mlɩdwɛ́ɛ amʋ́, agywɩɩn wankláán ɔkpasʋ. Megyí brɛ́á mbʋ mlɩ wá wʋlɛ. 19 Mɩ́ abí adwɛpʋ́! Ɩwɩ trá ɩdɛ mɩ́ ɔsɩn há mlɩ, fɛ́ ɔtsɩá ɩkwɩ́ɩ dɛ mʋ dwiín. Nkɛ́tɩ mlɩlanyá Kristo tsiátɔ́ mlɩtɔ asa ɩwɩ bési mɩ́ ɔsɩn. 20 Ɩhɩ́ɛ́ dɛ mɩ́ háan ha mlɩ. Nɩ́ mɩ́ nkʋlɛ sʋ mʋ́ á, tɛkɩ mbʋ mlɩ wá séi, mɛ́nɩ nɛ́tsɛ mɩ́ tɔ́ɩtɔ.

Hagar Mʋa Sara Nfántʋ́hʋ́n

21 Nfɩ́tɛ mlɩ ahá ámʋ́ʋ́ mlɩdékléá mlóbuo Mose mbla ámʋ. Mlɩmónu asʋ́n ánɩ́ ɩlɛblɩ́ asɩ? 22 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, Abraham lɔ́kwɩɩ́ abi yinhɛ́ anyɔ. Ɔkʋlɛ mʋ yin gyí ɔkpábi, onyɔɔsɩ mʋ yin gyí ɔdɩ́hɩɛ. 23 Ɔkpábi amʋ lɔ́kwɩɩ́ mʋ bi kɛkɛ, támɛ ɔdɩ́hɩɛ ámʋ mʋ́ á, Bulu lɛ́hɩɛ mʋ yáɩ́ ánɩ́ mɛ́ha mʋ obí asa ɔlɔkwɩɩ́. 24 Mlɩha anu asʋ́n ánfɩ asɩ tsʋn ɔkpa ánfɩsʋ. Atsɩ abanyɔ́ ánfɩ bʋlɩɩ́ há ntam anyɔ ánɩ́ Bulu lɛ́ka. Hagar lɩ́ɩ́ há Sinaibʋsʋ klɛ́, tsúfɛ́ nkpábi mʋ abí bʋgyi. 25 Sinaibʋ ámʋ bʋ Arabia ɔmátɔ́. Ɩlɩɩ́ há ndɛ Yerusalem wúlu. Yerusalem pʋ́ mʋ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ bʋgyi nkpábi, Mbla ámʋ sʋ. 26  Sara mʋ́ gyí ɔdɩ́hɩɛ, ɔlɩɩ́ há ɔsʋ́sʋ́ Yerusalem. Mʋgyí anɩ yín nɩ́. 27 Tsúfɛ́ Bulu asʋ́n wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Ɔtsɩ mákwɩ́ɩ́pʋ́, nya ansigyí!

Ɔtsɩá ɩkwɩ́ɩ mɔkʋ́dwíín mʋ kɩ, kplʋn, afʋsʋra okitikíti ansigyísʋ́.

Tsúfɛ́ ɔtsɩ ámʋ́ʋ́ mʋ kulu lési mʋ tswɩ amʋ obénya abí tsɔtsɔɔtsɔ,

dʋn ɔmʋamʋ́ʋ́ mʋ kulu da mʋ wá ekekegyíɛkɛ ámʋ.”

28 Mɩ́ apíó, séi á, mlɩlabwɛ́ Bulu ahá tsʋn mʋ tɔ́á ɔlɛhɩɛ yáɩ́sʋ́; fɛ́ alɩá ɔlɛhɩɛ yáɩ́ asa bɔkwɩɩ́ Isak. 29 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, obí ámʋ́ʋ́ bɔkwɩɩ́ mʋ kɛkɛ, ogyi Ismael amʋ lɛ́dɩnká Isak amʋ́ʋ́ bɔkwɩɩ́ mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ túmitɔ ámʋsʋ. Alɩ kɛ́n igyi há anɩ ndɛ nɩ́. 30 Támɛ nkálɩ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́? Ɔbɛ́ɛ, “Gya ɔkpábi amʋ mʋa mʋ bi, tsúfɛ́ megyí ɔkpábi mʋ bi ámʋ mʋa ɔdɩ́hɩɛ mʋ bi ámʋ obégyi amʋ́ sɩ́ atɔ́.” 31 Mʋ́ sʋ apíó, megyí ɔkpábi amʋ abí anɩgyí. Ɔdɩ́hɩɛ ámʋ abí anɩgyí.

5

Mlɩkɩ Mlɩ Ɩwɩgyísʋ

1 Anɩ ɩwɩgyí sʋ Kristo lahá anɩlagyi ɩwɩ! Mʋ́ sʋ mlɩlɩɩ kínkíínkín. Mlɩmátrá tsulá abʋbwɛ mlɩ nkpábi ha mbla ámʋ.

2 Mlɩnu! Mɩ́ Paulo dɛ́ mlɩ bláa ánɩ́ nɩ́ mlesí ɩwɩ há, bɛtɩn mlɩ keté a, ilosuná ánɩ́ tɔ́ ámʋ́ʋ́ Kristo lɔ́bwɛ ámʋ ɩma mlɩ labi kʋkʋ. 3 Ntráa ndɛ mlɩ ɔlá da mbɛ́ɛ, ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɛha bɛtɩn mʋ keté á, ilehián ánɩ́ obégyi Mose mbla ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́. 4 Ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩ ahá ámʋ́ʋ́ mlɩdɛ́ mbla ámʋsʋ gyí, mɛ́nɩ Bulu obótsu mlɩ ánɩ́ mlɩ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́ ámʋ mlɩlamáɩ́n ɩwɩ lɛ́ Kristosʋ. Bulu awɩtɔlɛ amʋ ɩlatswɩ mlɩ pan. 5 Anɩ mʋ́ anɩ ansɩ́ dɩn ánɩ́ Bulu obótsu anɩ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́. Ɩ́nɩ gyí tɔ́á anɩdɛ́ ɔkpa kɩ́ɩ tsʋn Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ ɔdɛ agyʋ́má yɔ anɩtɔ, tsʋn anɩ hógyisʋ ámʋsʋ nɩ́. 6 Tsúfɛ́ nɩ́ anɩa Kristo Yesu anɩgyí kʋlɛ a, ketétɩ́ɩn ntɛ́ɛ ketémátɩn mehián. Mʋ́á idehián gyí anɩbʋ hógyiá ɩtɛhá anɩtɔdwɛ́ Bulu pʋ́ anɩ aba.

7 Tɛkɩ mlɩdɛ́ mbɔ́dɩ́ bɔ asa. Ma kóún latin mlɩ ɔkpa ɔbɛ́ɛ, mlɩmátrá buo ɔnɔkwalɩ amʋ? 8 Megyí Bulu bwɛhɛ́ igyi, tsúfɛ́ mʋlɛ́lɛ mlɩ. 9 Mlɩkaɩn ánɩ́ bodobodotu-afá kpalobí tɛ́há bodobodo amʋ fɛ́ɛ́ itotú. 10 Anɩ Wíe lahá nahogyi, ánɩ́ mlɩmɛ́ɛtrá hɔ ɔha bambá atosunáhɛ́ dʋn mɩ́ nkʋlɛ klɛ́. Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔdɛ mlɩ agywɩɩn damlí ámʋ ɩsʋ.

11 Mɩ́ apíó, nɩ́ ntráa ndɛ ɔkan da blɩ́ mbɛ́ɛ, ilehián ánɩ́ ahá bʋtɩ́ɩn keté á, mʋ́mʋ́ ntogyi sʋ́ Yudafɔ bʋtráa bʋdɩn mɩ́sʋ́? Mʋ́mʋ́ nɩ́ ndɛ Kristo oyikpalíhɛsʋ lowu ámʋ ɛ́ ɔkan da á, yɛ́ɛ ɔhaa mɛ́ɛdɩnká mɩ́sʋ́ o. 12 Mɩ́ sʋ mʋ́ á, tɛkɩ ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ mlɩ háan bɛɛ, ilehián ánɩ́ mlɛ́tɩn keté ámʋ bawúna flo amʋ́ ɩwɩ.

13 Mɩ́ apíó, Bulu lɛ́lɛ mlɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩbégyi ɩwɩ. Támɛ mlɩmátsʋn mlɩ ɩwɩgyí amʋsʋ láyótsu mlɩ tsiátɔ́ dada amʋ. Mboún mlɩpʋ ɔdwɛ sum mlɩ aba, 14 tsúfɛ́ Mose mbla ámʋ fɛ́ɛ́ ɩlɩɩ́ mbla kʋlɛ pɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩdɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Dwɛ fʋ́ bá fɛ́ fʋ́ ɩwɩ.” ámʋsʋ. 15 Támɛ nɩ́ mlɩlabwɛ́ mlɩ ɩwɩ fɛ́ mbwɩkɩ́tá-atɔ, mlɩdɛ́ aba fɩ́nɩ, mlɩdɛ́ aba lalá a, mʋ́mʋ́ mlɩkɩ wankláán; nɩ́ megyí alɩ mlɛ́hɩ aba.

Tsiátɔ́ Dada Pʋ́ Ɔŋɛ́tɔ́ Atsiábi

16 Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩha Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɔkpa mlɩ. Mʋ́mʋ́ mlɩmɔ́ɔbwɛ tɔ́á mlɩ tsiátɔ́ dada tekle. 17 Tsúfɛ́ tɔ́á anɩ tsiátɔ́ dada tekle ɩhɩ́ɛ́ na ɔtsan há tɔ́á Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ tekle. Tɔ́á Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ tekle ɛ́ ɩhɩ́ɛ́ na ɔtsan há tɔ́á anɩ tsiátɔ́ dada tekle. Atoku anyɔ ánfɩ ɩlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ abasʋ, mɛ́nɩ mlɩmɔ́ɔbwɛ tɔ́á mlɩtekle. 18 Nɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ dɛ́ mlɩ kpa á, mʋ́mʋ́ mlɩmá Mose mbla ámʋ asɩ.

19 Tsiátɔ́ dada bwɛhɛ́ tɛlɩn ɔwan. Mʋ́gyí; atsɩ mʋ́a ayin asʋ́nwa, agywɩɩn laláhɛ bwɛ, ifintotsiá, 20 ɩkpɩtswɛ́ɛ, afátɔ́pleí, olu, ɩtrɛ́, fʋ́ nkʋlɛ klɛ́ dunká, ɔblɔ́kpán, ɔnsɩpɛ, aba asɩmánú, ɩwɩmaɩ́n lɛ́ fʋ́ abasʋ, 21 ɔkabágyáa, ntábʋ, pléikpada pʋ́ mʋ́á ɩlɛlɩan ɩ́nɩ aná. Mʋ́ aná ɩwɩ asʋ́n ndɛ mlɩ bláa, fɛ́ alɩá nɛbláa mlɩ yaɩ́. Mbɛ́ɛ, ahá ánɩ́ bʋtɔbwɛ́ ɩ́nɩ odu bʋméenya Bulu iwíegyí ámʋtɔ agyapadɩɛ kʋkʋ.

22 Támɛ nɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ dɛ́ anɩ kpa á, mʋ́ abi swiehɛ́ ánɩ́ ibétsiá anɩtɔ gyí, ɔdwɛ, ansigyí, iwilwii, ɩklʋnya, awɩtɔlɛ, yilébwɛ, ɔnɔkwalɩ, 23 ilwií pʋ́ ɩwɩsʋgyí. Mbla kʋkʋʋkʋ má ɩnʋá iletin alɩ ntobí ánfɩ ɔkpa. 24 Ahá ánɩ́ bʋgyi Kristo klɛ́ bamɔ́ amʋ́ tsiátɔ́ dada pʋ́ amʋ́ ɔwɔ́lɩ laláhɛ Kristo Yesu oyikpalíhɛ amʋsʋ. 25 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ lahá anɩ nkpa pɔpwɛ. Mʋ́ sʋ mlɩha agyi mʋ asʋ́nsʋ́. 26 Anɩmátsu ɩwɩ súná aba, ntɛ́ɛ wá aba ɔblɔ́, ntɛ́ɛ pɛ́ ansɩ́ aba atɔ́sʋ́.

6

Ɩkʋ Tsu Lɛ́ Aba Asʋ́ntɔ́

1 Mɩ́ apíó, nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ ɔbwɛ́ lakpan kʋ á, mlɩ ahá ámʋ́ʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ dɛ mlɩ kpa ámʋ mlɩnya klʋn tɔɩ kpla mʋ pʋtɔɔ. Támɛ mlɩkɩ mlɩ ɩwɩ wankláán, mɛ́nɩ mlɩ ɛ́ mlɩmɛ́ɛdɩda ɩsɔ́kɩ amʋ odutɔ. 2 Mlɩtsu ɩkʋ lɛ mlɩ aba asʋ́ntɔ́. Nɩ́ mlɩdɛ́ mʋ́ bwɛ alɩ á, mlɩdɛ́ Kristo mbla ámʋsʋ gyí nɩ. 3 Nɩ́ ɔkʋ dɛ́ mʋ ɩwɩ kɩ́ɩ ɔbɛ́ɛ mɔfʋn tógyítɔ́tɔ́, támɛ omegyí tɔtɔ a, ɔdɛ mʋ ɩwɩ mlɛ́. 4 Mlɩkapʋ mlɩ onutó tsiátɔ́ kɩ. Nɩ́ ɩbʋ alɛ́ á, mʋ́mʋ́ mlɛ́talɩ́ pʋ́ ɩbɩ sí kántɔ́ mlɩ bwɛhɛ́ sʋ, mlɩmɔ́ɔpʋ kápʋ́ ɔha bambá klɛ́. 5 Tsúfɛ́ anɩtɔ okugyíɔkʋ ɔbɔ́sʋrá mʋ onutó atɔ sʋráhɛ́.

6 Bulu asʋ́n ámʋ akasɩ́pʋ́ bʋyée atɔ wankláán ánɩ́ bʋbʋ ɩkʋ ha amʋ́ asunápʋ́.

7 Mlɩmámlɛ́ mlɩ ɩwɩ. Ɔhaa tamamlɛ́ Bulu. Ɔhagyíɔha ɔbɔ́kpɔtɩ́ tɔ́á olodu. 8 Nɩ́ ɔkʋ lódu tsiátɔ́ laláhɛ wá mʋ klʋntɔ á, lowu ɔbɔ́kpɔtɩ́ tsú mʋ́tɔ́. Támɛ nɩ́ ɔlɛha Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ lódu tsiátɔ́ wankláán wá mʋ klʋntɔ á, ɔbɔ́kpɔtɩ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatá tsú mʋ́tɔ́. 9 Mʋ́ sʋ yilébwɛ mákpɔn anɩ, tsúfɛ́ nɩ́ abatɔ mowu anɩ á, abɔ́kpɔtɩ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatá mʋ́ brɛ́tɔ́. 10 Mʋ́ sʋ brégyíbrɛ́á anyá mʋ́ ɩwɩ ɔkpa á, mlɩha abwɛ yilé ha ɔhagyíɔha, títriu anɩ apíó ahógyipʋ.

Itsiáha Pʋ́ Ɔláda

11 Mlɩkɩ atɔ wanlɩ́nhɛ́ akpɔnkpɔntɩá napʋ́ mɩ́ onutó ɩbɩ wánlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ! 12 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋdedunká ánɩ́ bégyi asʋ ahá ansɩ́tɔ́ ámʋ lɩ́ɩ́ mlɩsʋ bɛɛ, mlɩháa abʋtɩn mlɩ keté nɩ́. Megyí tɔtɔ sʋ́ bʋdɛ ɩ́nɩ bwɛ. Alɩá Yudafɔ bʋmɛ́ɛdɩnká amʋ́sʋ́ bɛɛ, bʋdɛblɩ́ bɛɛ Kristo oyikpalíhɛsʋ lowu ámʋ pɛ́sʋ́ ɔha ɔbɔ́tsʋn nya nkpa. 13 Keté atɩ́npʋ amʋ onutó óó bʋtamagyi Mose mbla ámʋsʋ. Támɛ bʋdekléá mlɩtɩ́ɩn keté, mɛ́nɩ bɔ́pʋtsú ɩwɩ súná amʋ́ aba ánɩ́ bahá mlɩlatɩn keté. 14 Mɩ́ mʋ́ á, ɩmába mʋ́tɔ́ ánɩ́ nótsu ɩwɩ ɔyɩ́ ánfɩtɔ tɔtɔɔtɔsʋ, dʋn anɩ Wíe Yesu Kristo oyikpalíhɛsʋ lowu ámʋ. Tsúfɛ́ mʋ lowu ámʋ sʋ ɔyɩ́tɔ́ tsiá ɩtráa ma mɩ́ labi, mɩ́ ɛ́ mma labi kʋkʋ há mʋ́. 15 Ketétɩ́ɩn ntɛ́ɛ ketémátɩn megyí tɔtɔ. Mʋ́á idehián gyí ɔha obémlí ɔha pɔpwɛ. 16 Iwilwii mʋ́a nwewúun ɩtʋ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ mbla ánfɩsʋ gyí amʋ, pʋ́ ahá ánɩ́ bʋhɩ́ɛ́ bʋgyi Bulu ahá!*

17 Asa nɛ́kpa mɩ́ asʋ́n opulu á, mbláa mlɩ. Mlɩtɔ ɔhaa mátrá wa mɩ́ tɔ́ɩ. Tsúfɛ́ mɩ́ ɩwɩ apɩná ánfɩ idesuná ánɩ́ Yesu ɔkpábi ngyi.

18 Mɩ́ apíó, anɩ Wíe Yesu Kristo ogyíi mlɩ bʋalɛ. Amen!

* 2:7 Ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ támatɩn keté. Yudafɔ gyí keté atɩ́npʋ.

* 6:16 Ahá ánɩ́ bʋhɩ́ɛ́ bʋgyi Bulu ahá gyí Israel pɔpwɛ amʋ nɩ.

Efesofɔ

1

2

3

4

5

6

Ɔwʋlʋ́á Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Efesofɔ

1

Itsiáha

1 Mɩ́ Paulo ánɩ́ Bulu apɛ́ sʋ nabwɛ́ Kristo Yesu sumbí ɔyɔpʋ́, dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ Bulu ahá ánɩ́ mlɩlahɔ Kristo Yesu gyi, mlɩa mʋnyɔ mlɩlabwɛ́ kʋlɛ, mlɩbʋ Efeso wúlutɔ. Ndɛ mlɩ itsiá ha.

2 Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo bʋgyíi mlɩ bʋalɛ, abʋha mlɩ iwilwii.

Ɔsʋ́sʋ́ Oyúla Ánɩ́ Anɩbʋ Kristotɔ

3 Mlɩha akanfʋ anɩ Wíe Yesu Kristo mʋ Sɩ pʋ́ mʋ Bulu. Tsúfɛ́ tsʋn anɩa Kristonyɔ ɩkʋlɛbwɛtɔ́ á, alapʋ́ ɔŋɛ́tɔ́ atɔ́á ɩbɛ́kpa anɩ fɛ́ɛ́ yúlá anɩ tsú ɔsʋ́sʋ́. 4 Asa Bulu lɔ́bwɛ ɔyɩ́ á, ɔlɛlɛ anɩ bwɛ́ mʋ klɛ tsʋn anɩa Kristonyɔ kʋlɛbwɛsʋ, ánɩ́ abwɛ́ɛ ahá ánɩ́ amʋ́ ɩwɩ lɛtɩn, ifin kʋkʋ má anɩ ɩwɩ mʋ ansɩ́tɔ́.

5 Ɩ́nɩá Bulu tɔdwɛ́ anɩ sʋ á, ɔlɔbwɛ agywɩɩn yáɩ́ ɔbɛ́ɛ, mɔ́pʋ anɩ bwɛ́ mʋ abí tsʋn Yesu Kristosʋ. Ɩ́nɩ gyí tɔ́á olekle, igyi mʋ apɛ́ nɩ́. 6 Mlɩha akanfʋ Bulu, mʋ awɩtɔlɛ anfɩ́ ɩbʋ numnyam, ɔlɔwa tsʋn mʋ Bi ɔdwɛpʋ́sʋ́ há anɩ faan anfɩ sʋ. 7 Ɔlɔpʋ mʋ Bi ámʋ obugya ká anɩ nwunsʋ ɩkɔ, sí anɩ lakpan kíé anɩ. Awɩtɔlɛ anfɩ́ Bulu lɛ́hɩɛ wá há anɩ ánfɩ ɩbʋ ifú dʋbɩ. 8 Mʋ nyánsa pʋ́ mʋ asʋ́n-asɩnu lalɛ́ mʋ́ fɛ́ɛ́ ɔwan súná anɩ tsʋn ɔkpa tsɔtsɔɔtsɔsʋ.

9 Alahá anɩlabɩ́ mʋ asʋn ŋaínhɛ́ ánɩ́ ɔlɛkɩklɩ́ yáɩ́ dodoodo ɔbɛ́ɛ, mɔ́bwɛ tsʋn Kristosʋ. 10 Mʋ asʋn ŋaínhɛ́ amʋ gyí, nɩ́ brɛ́ ámʋ ɩfʋn a, mɔ́bwɛ mʋ atɔ bwɛhɛ́á ɩbʋ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ fɛ́ɛ́ kʋlɛ, pʋ́wá anɩ Wíe Kristo asɩ.

11 Bulu tɛhá mʋ nwuntɔ asʋ́n pʋ́ mʋ apɛ́ tɛba mʋ́tɔ́ brégyíbrɛ́. Mʋ onutó lɛ́lɛ anɩ ɔbɛ́ɛ abwɛ́ɛ mʋ abí tsʋn anɩa Kristonyɔ ɩkʋlɛbwɛtɔ. Tsúfɛ́ alɩ́ ɔlɔbwɛ agywɩɩn yáɩ́ dodoodo nɩ. 12 Ɔlɛlɛ anɩ agyankpapʋ ámʋ́ʋ́ anɩ ansɩ́ dɩn Kristosʋ ámʋ ɔbɛ́ɛ, abɛ́kanfʋ́ mʋ numnyam.

13 Alɩ́ ilegyi ha mlɩ ɛ́ nɩ́. Brɛ́ ámʋ́ʋ́ mlɩlónu ɔnɔkwalɩ asʋ́n, igyi asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ ɩlɔhɔ mlɩ nkpa ámʋ, hɔ mʋ́sʋ́ gyi ɔpá mlɩa Kristonyɔ mlɩlɔ́bwɛ kʋlɛ. Bulu lɔ́pʋ mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ hɩɛ mlɩ nsʋ, pʋ́súná ánɩ́ mʋbʋ́ mlɩ, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ yaɩ́ ɔbɛ́ɛ mɔ́bwɛ ámʋ. 14  Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ gyí ntswɩasɩá idesuná ánɩ́ anɩ ɩbɩ bɛ́da agyapadɩɛ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́la yáɩ́ há mʋ abí ámʋ nɩ. Idesuná ánɩ́ alaká anɩ nwunsʋ ɩkɔ, pʋ́wá mʋ numnyam.

Paulo Mpáɩ

15 Mʋ́ alɩ sʋ, tsú brɛ́á nonu ánɩ́ mlɩlahɔ anɩ Wíe Yesu gyi, pʋ́ alɩá mlɩtɔdwɛ́ Bulu ahá fɛ́ɛ́ á, 16 mmɔkʋ́sí Bulu ɩpán da mlɩ nwunsʋ. Nɩ́ ndɛ mpáɩ bɔ á, ntɛkáɩ́n mlɩsʋ. 17 Ntokókóli anɩ Wíe Yesu Kristo Bulu, numnyam Ɔsɩ́ ámʋ mbɛ́ɛ, ɔhá mʋ Ɔŋɛ́ ámʋ ɔha mlɩ nyánsa. Ɩlɛ mʋ ɔwan súná mlɩ, mɛ́nɩ mlɛ́bɩ mʋ wankláán. 18 Ntɔkʋ́lɩ́ mʋ mbɛ́ɛ, obwíi mlɩ ansɩ́, amlɩwun atɔ wankláán ámʋ́ʋ́ ɔbɛ́ɛ, mlɩbɛ́kɩ ɔkpa ha ámʋ, mɛ́nɩ mlɛ́bɩ ánɩ́ atɔ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛlayáɩ́ há mʋ ahá ámʋ ɩhɩ́ɛ́ bʋ bíá. 19 Ɔhá amlɩbɩ ánɩ́ mʋ túmi dʋn túmi kugyíkʋ há anɩ ahógyipʋ. Mʋ túmi ánfɩ ɔma a, kʋkʋ má ɩnʋ. 20 Mʋ́ kɛ́n ɔlɛlɛ súná brɛ́á ɔlɔkʋsʋ́a Kristo tsú afúlitɔ, pʋ́ mʋ yɛ́yaɩ́ mʋ gyɔpɩsʋ ɔsʋ́sʋ́ ɩnʋ nɩ́. 21 Ɩnʋ́ Kristo dɛ́ iwíe gyí awíe fɛ́ɛ́, túmi kugyíkʋ, ɔŋɛ laláhɛ pʋ́ ɔmásʋ́gyí túmi fɛ́ɛ́sʋ́ nɩ. Mʋ dibia dʋn dibia kugyíkʋá ɩbʋ nʋ séi pʋ́ ɔyɩ́ ámʋ́ʋ́ ɩbɛ́ba amʋtɔ. 22 Bulu lɔ́pʋ tógyítɔ́ wá mʋ asɩ, ɔlɔpʋ mʋ bwɛ́ tógyítɔ́ nwun há mʋ ɔpasua. 23 Ɔpasua ámʋ gyí Kristo ɔyʋlʋ́ʋ. Kristo wá ɔpasua ámʋ tenyá túmi kugyíkʋ tsú. Mʋtɛ́há tógyítɔ́ tɔwá alɛ́ yi ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́.

2

Tsú Nkpa Dadatɔ Ba Pɔ́pwɛtɔ

1 Asa mlɩlémlí Akristofɔ á, asʋtɔ-ɔnlɩn mʋ́a lakpanbwɛ sʋ mlɩgyí ɔŋɛ́tɔ́ aha wuhɛ́. 2 Alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, mlɩlétsiá ɔmátɔ́fɔ atsiábi. Mlɩlóbuo ɔŋɛ laláhɛ fɛ́ɛ́ owíe Ɔbʋnsám. Mʋgyí ɔŋɛ laláhɛ ánɩ́ ɩdɛ agyʋ́má yɔ ahá ámʋ́ʋ́ bʋtamabú Bulu ámʋtɔ nɩ́. 3 Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, anɩ fɛ́ɛ́ anɩlétsiá amʋ́ atsiábi, bwɛ́ lalahɛá anɩ ɔwɔ́lɩ léklé. Anɩlóbuo tɔ́á anɩ ɔyʋlʋ́ʋ pʋ́ anɩ agywɩɩn létsiá súná anɩ. Tsiátɔ́ anfɩ sʋ́ tɛkɩ Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ anɩ ɩsʋ fɛ́ aha atráhɛ nɩ.

4-5 Támɛ ɩ́nɩá Bulu nwewúun ɩtsɔ, ɔtɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ anɩ sʋ á, ɔlɔtsʋn anɩa Kristonyɔ ɩkʋlɛbwɛsʋ há anɩ nkpa, brɛ́ ámʋ́ʋ́ anɩgyí aha wuhɛ́ Bulu ansɩ́tɔ́ anɩ lakpan sʋ ámʋ. Mʋ awɩtɔlɛ sʋ́ ɔlɔhɔ anɩ nkpa. 6 Anɩa Kristo Yesunyɔ ɩkʋlɛbwɛ ánfɩ sʋ Bulu lakʋ́sʋ́a anɩa mʋnyɔ tsú lowutɔ, alahá anɩ otsiákpá Kristo wá. Anɩa mʋnyɔ abégyi iwíe ɔsʋ́sʋ́. 7 Bulu lɛ́lɛ mʋ awɩtɔlɛ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ánfɩ súná anɩ tsʋn Kristo Yesusʋ, mɛ́nɩ ahá ánɩ́ bɛ́trá lɩn fɛ́ɛ́ bówun ánɩ́ mʋ awɩtɔlɛ lomoní dʋn tógyítɔ́. 8 Bulu awɩtɔlɛ pʋ́ mlɩ Kristo hógyisʋ Bulu lɔ́tsʋn hɔ mlɩ nkpa. Ɩ́nɩ motsú mlɩ, Bulu atokiehɛ́ igyi. 9 Megyí mlɩ bwɛhɛ́ wankláán kʋkʋ sʋ, mɛ́nɩ mlɩtɔ ɔkʋkʋ mɔ́ɔpʋ ɩbɩ sí kántɔ́. 10 Bulu lábwɛ́ anɩ alɩ ánfɩ anɩgyí. Alabwɛ́ anɩ aha pɔpwɛ tsʋn anɩa Kristo Yesunyɔ ɩkʋlɛbwɛsʋ, mɛ́nɩ abɔ́bwɛ yilé ánɩ́ mʋ onutó ɔlɛla yáɩ́ há anɩ ɔbɛ́ɛ abwɛ́ɛ.

Kristotɔ Ɩkʋlɛbwɛ

11 Mʋ́ sʋ mlɩkaɩn ánɩ́ tɛkɩ ɔmátɔ́fɔ mlɩgyí. Brɛ́ ámʋ a, Yudafɔ bʋtɛtɩ́ mlɩ bɛɛ, “Ahá ánɩ́ bʋmɛtɩn keté,” bʋ́tɛtɩ́ amʋ́ ɩwɩ keté atɩ́npʋ. (Támɛ ketétɩ́ɩn amʋ ó á, nyankpʋsa ɔyʋlʋ́sʋ pʋ́ ɩbɩ ɔnɔ́ atɔ́ igyi.) 12 Mlɩkaɩn ánɩ́ alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, mlɩméyín Kristo. Afɔɔ́ mlɩgyí. Mlɩmégyí Yudafɔ ɔkpagyíɔkpasʋ. Mlɩmá ogyíkpá Bulu nhɩhɩɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛka mʋ́ ɩwɩ ntam há Yudafɔ ámʋtɔ. Mʋ́á ɩdʋn kʋ́ráá á, mlɩ ansɩ́ mɛdɩ́n tɔtɔsʋ, mlɩméyín mʋ ɛ́. 13 Támɛ séi á, mlɩa Kristo Yesunyɔ mlɩlabwɛ́ kʋlɛ. Ɩ́nɩ sʋ Kristo latsʋn mʋ obugya amʋ́ʋ́ ɔlɛtsɛɩ́ wʋ́lɩ́ há anɩa mlɩnyɔ ámʋsʋ, kpá mlɩ ahá ánfɩ tɛkɩ mlɩbʋ ɩfɔ́ ánfɩ ba Bulu wá. 14 Tsúfɛ́ Kristo onutó lapʋ́ iwilwii wá Yudafɔ pʋ́ ɔmá bámbásʋ́fɔ nsɩnɛ́, bwɛ́ anɩ afʋnka anyɔ ámʋ fɛ́ɛ́ kʋlɛ. Alalɛ́ olu ámʋ́ʋ́ ɩlɔbwɛ buntíi wá anɩ nsɩnɛ́ ámʋ. 15 Ɔlɛka Yudafɔ mbla pʋ́ amʋ́ amándɩ́ɛ́tɔ́, mɛ́nɩ afʋnka anyɔ amʋ́ bɔ́bwɛ ɔpasua pɔpwɛ ɩkʋlɛ mʋtɔ. Fówun mʋa amʋ́nyɔ bɔ́bwɛ kʋlɛ, iwilwii bétsiá amʋ́ nsɩnɛ́. 16 Ɔlɔtsʋn mʋ oyikpalíhɛsʋ lowu ámʋsʋ lɛ́ olu lɛ́ amʋ́ nsɩnɛ́. Oyikpalíhɛ amʋsʋ ɔlɔtsʋn tswɩ amʋ́a Bulunyɔ ɔnɔ́ ntsu. 17 Brɛ́á Kristo lɛ́bá a, ɔlɛda Bulu iwilwii asʋ́n ámʋ ɔkan há ahá fɛ́ɛ́. Mlɩ ɔmátɔ́fɔ ánɩ́ mlɩa Bulunyɔ nsɩnɛ́ bʋ ɩfɔ́ pʋ́ Yudafɔ ánɩ́ amʋ́a Bulunyɔ nsɩnɛ́ ma ɩfɔ́ fɛ́ɛ́tɔ́. 18 Kristo sʋ ɔkpa latíí há anɩ afʋnka anyɔ ámʋ fɛ́ɛ́. Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ámʋ sʋ abɛ́talɩ́ ba anɩ Sɩ́ Bulu ansɩ́tɔ́.

19 Ɩ́nɩ sʋ mlɩtráa mlɩmégyí afɔɔ́. Mlɩa Bulu ahá mlɩlabwɛ́ ɩkʋlɛ, mlɩgyí Bulu wóyí abí. 20 Mlɩgyí fɛ́ obuá bayi. Yesu sumbí ayɔpʋ́ ámʋ pʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ gyí mʋ́ nkpabí. Kristo Yesu onutó gyí obu ámʋ ɔtan. 21 Mʋ sʋ obu ámʋ ɩtsa aba hógyitɔ. Mʋtɛ́há mʋ́ itomóní bwɛ́ Bulu ɔtswɛ́kpa obu wankɩ́hɛ́. 22 Ɩ́nɩá mlɩa Kristonyɔ mlɩlabwɛ́ ɩkʋlɛ sʋ á, ɔdɛ mlɩa Yudafɔ ámʋ pʋtsá abasʋ, ɔdɛ obu ánɩ́ Bulu obétsiá mʋ́tɔ́ ɔŋɛ́tɔ́ yíi.

3

Paulo Ɔmá Bámbásʋ́fɔ Bulu Asʋ́n Bláa

1 Mɩ́ Paulo nda obu Kristo Yesu asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ ndɛ ɔkan da mlɩ ahá ánɩ́ mlɩmégyí Yudafɔtɔ ámʋ sʋ. 2 Nyin ánɩ́ mlɩlanú awɩtɔlɛá Bulu lɔ́wa há mɩ́, pʋ́ agyʋ́má ánfɩ wá mɩ́ ɩbɩtɔ ɔbɛ́ɛ, mbwɛ́ɛ, ɩwa labi ha mlɩ. 3 Bulu lɛ́lɛ mʋ asʋn ŋaínhɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛkɩklɩ́ yaɩ́ ámʋ ɔwan súná mɩ́. Mʋ́ nawánlɩ́n kútúklú á. 4 Nɩ́ mlɛkla ɔwʋlʋ́ ánfɩ a, ɩbɔ́wankɩ́ mlɩ ánɩ́ nanú Kristo ɩwɩ asʋn ŋaínhɛ́ amʋ asɩ. 5 Tsú ɔyɩ́ ɔpá á, Bulu mɔ́kʋ́lɛ́ asʋn ŋaínhɛ́ anfɩ súná nyankpʋsa ɔkʋkʋ. Támɛ séi ánfɩ á, alabɛlɛ mʋ́ ɔwan tsʋn mʋ Ɔŋɛ́ ámʋsʋ súná ahá ámʋ́ʋ́ alalɛ́, bʋgyi mʋ sumbí ayɔpʋ́ pʋ́ mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ wankɩ́hɛ́ amʋ. 6 Mʋ asʋn ŋaínhɛ́ amʋ gyí, Bulu layúlá ɔmá bámbásʋ́fɔ ɛ́ fɛ́ Yudafɔ, tsʋn mʋ asʋn wankláán ámʋsʋ. Amʋ́a Yudafɔ bamlí ɔlɛpɛ ɔkʋlɛtɔ atɔ́ agyípʋ́, alabwɛ́ amʋ́a Yudafɔ kʋlɛ. Mʋ́ sʋ babwɛ́ ɔyʋlʋ́ʋ kʋlɛ. Amʋ́ ɛ́ bénya atɔ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ ánɩ́ ɔbɛ́ha Yudafɔ tsʋn Kristo Yesusʋ ámʋ kʋ.

7 Ɩna Bulu awɩtɔlɛ pʋ́ mʋ túmisʋ ɔ́lɔbwɛ mɩ́ mʋ asʋn wankláán ámʋ osúmpʋ́. 8 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á kebikʋsʋ ngyi Bulu ahá fɛ́ɛ́tɔ́. Támɛ Bulu lɔ́wa awɩtɔlɛ há mɩ́ ɔbɛ́ɛ, ndáa Kristo oyúla amʋ́ʋ́ ɩdʋn blɩ́ ámʋ ɩwɩ ɔkan ha ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ. 9 Mʋlɔ́wa mɩ́ ɔbɛ́ɛ, nháa anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́ abʋbɩ alɩá ɔdɛpʋ mʋ asʋn ŋaínhɛ́ amʋ yɔ́ agyʋ́má. Mʋlɔ́bwɛ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ, ɔlɔpʋ mʋ asʋ́n ánfɩ ŋáín tsú ɔyɩ́ ɔpá. 10 Ɔlɔbwɛ mʋ́ alɩ, mɛ́nɩ ɔbɔ́tsʋn mʋ ɔpasua ámʋsʋ lɛ́ mʋ nyánsa ɔtsan-ɔtsan súná ɔŋɛ laláhɛ awíe pʋ́ atúmipʋá bʋbʋ ɔtɩ́nɛ́á bʋdɛ iwíe gyí fɛ́ɛ́. 11 Ɩ́nɩ gyí tɔ́á Bulu lɛ́hɩhɩ́ɛ yaɩ́ asa ɔlɛlɛ ɔyɩ́ nɩ́. Alahá mʋ́ ɩlaba mʋ́tɔ́ séi tsʋn anɩ Wíe Kristo Yesusʋ. 12 Ɩ́nɩá anɩlahɔ mʋ gyi, anɩa mʋnyɔ anɩlabwɛ́ ɩkʋlɛ sʋ á, abɛ́talɩ́ wá klʋn yɔ́ mʋ ansɩ́tɔ́ faan, anɩmɛ́ɛtrá nya ifú. 13 Mʋ́ sʋ ndɛ ɩpa bwií há mlɩ mbɛ́ɛ, mlɩmáha abatɔ iwu mlɩ, ɩwɩɔsɩn ánfɩ ndewúun ha mlɩ ánfɩ sʋ, tsúfɛ́ ɩbɔ́wa labi há mlɩ.

Kristo Ɔdwɛ

14 Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ akpawunu iyi asɩ, ndɛ anɩ Sɩ́ ámʋ kokóli. 15 Mʋtɔ abusuan kugyíkʋá ɩbʋ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ lɛlɩn tsu. 16 Mʋbʋ́ʋ oyúla akpɔnkpɔntɩ há mʋ abí. Mʋ́ sʋ ndɛ mʋ kokóli mbɛ́ɛ, mʋ Ɔŋɛ́ ámʋ ɔhɩ́ɛ wa mlɩ ɔkláa ɔwʋnlɩ́n tsu mʋ oyúla kpɔnkpɔntɩ atokiehɛ́ ámʋtɔ, 17 Kristo ɔtsʋn mlɩ hógyisʋ tsia mlɩ klʋntɔ brégyíbrɛ́. Ndɛ mʋ kʋlɩ́ mbɛ́ɛ, ɔhá amlɩlɛ nlín yɔ ɔtɔ́tɔ́, Buludwɛ pʋ́ mlɩ abadwɛtɔ, amlɩlɩɩ kínkíínkín. 18 Fówun mlɩa Bulu ahá atráhɛ mlɛ́talɩ́ bɩ́ ánɩ́ Kristo ɔdwɛ lɛhɩɛ́ móní, ɩlɛhɩɛ tɛ́ɩ́, ɩhɩ́ɛ́ bʋ ɩswɩ́, ɩlɛhɩɛ fʋ́á, ɩlɛhɩɛ wíé ɔtɔ́tɔ́. 19 Ntráa ndɛ mʋ kokóli mbɛ́ɛ, ɔhá amlɩbɩ Kristo ɔdwɛ ámʋ́ʋ́ nyankpʋsa ɔkʋkʋ mɛ́ɛtalɩ́ nú mʋ́ asɩ yi amʋ. Fówun mlɩ tsiátɔ́ bɔ́bwɛ fɛ́ Bulu klɛ́.

20 Ɩ́nɩá Bulu túmi dɛ agyʋ́má yɔ anɩtɔ sʋ á, ɔtɛtálɩ́ bwɛ́ atɔ́ há anɩ dʋn alɩá anɩtɔkʋ́lɩ́ mʋ, ntɛ́ɛ anɩtosúsu. 21 Ɩ́nɩ sʋ mlɩha akanfʋ Bulu. Anyánkpʋ́sa ɩlɩ́ntɔ fɛ́ɛ́ bʋkánfʋ mʋ atɔ́ akpɔnkpɔntɩ ámʋ́ʋ́ ɔdɛbwɛ Kristo Yesu pʋ́ ɔpasua ámʋtɔ ámʋ sʋ, tsú séi yɔ́fʋn brɛ́á ɩtamatá. Amen!

4

Anɩa Kristonyɔ Ɩkʋlɛbwɛ

1 Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ ánfɩ nda obu anɩ Wíe agyʋ́má yɔ sʋ ánfɩ ndɛ ɩpa bwií há mlɩ mbɛ́ɛ, mlɩtsía tsiátɔ́ oduá ɩlɛkanáa alɩá Bulu lɛ́lɛ mlɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩbétsiá. 2 Mlɩba ɩwɩasɩ, amlɩlwii. Mlɩnya klʋn ha aba, amlɩdwɛ aba. 3 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ lahá mlɩlabwɛ́ kʋlɛ. Mʋ́ sʋ mlɩbɔ mbɔ́dɩ́ amlɩtsia iwilwiitɔ, mɛ́nɩ ɩkʋlɛbwɛ ámʋ ibétsiá mlɩtɔ yɔ́. 4 Ɔyʋlʋ́ʋ kʋlɛ ɩwɩ ntobí anɩ fɛ́ɛ́ anɩgyí. Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ kʋlɛ pɛ́ bʋ ɩnʋ. Alɩ kɛ́n Bulu lɛ́lɛ anɩ fɛ́ɛ́ ɔbɛ́ɛ, abɛ́kɩ toku kʋlɛ pɛ́ ɔkpa nɩ́. 5 Owíe ɔkʋlɛ; hógyi kʋlɛ; asúbɔ kʋlɛ. 6 Bulu ɔkʋlɛ. Mʋgyí anɩ fɛ́ɛ́ Ɔsɩ́. Mʋdɛ́ anɩ fɛ́ɛ́sʋ́ gyí, ɔdɛ agyʋ́má yɔ tsʋn anɩ fɛ́ɛ́sʋ́, otsie anɩ fɛ́ɛ́tɔ́.

7 Kristo lɔ́wa awɩtɔlɛ ye atokiehɛ́ há anɩ fɛ́ɛ́ ɔbɛ́ɛ, apʋ́yɔ mʋ agyʋ́má, 8 fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

“Brɛ́á ɔlɔyɔ ɔsʋ́sʋ́ á,

ɔlɛkpa ndoun buo ɩwɩ,

kíé ahá atɔ́.”

9 Nɩ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Ɔlɔyɔ ɔsʋ́sʋ́” á, idesuná ánɩ́ Kristo légyankpá kplɩ́ wíé ɔsʋlʋ́tɔ. 10 Mʋ́mʋ́ idesuná ánɩ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɛkplɩ́ wíé ɔsʋlʋ́tɔ ámʋ kɛ́n lɔ́yɔ ɔsʋ́sʋ́, ɔtɩ́nɛ́á ɩlɔfʋá dʋn nɩ, mɛ́nɩ ɔbɔ́bʋlá ɔsʋ́ mʋ́a asɩ fɛ́ɛ́, há mʋ́ ɩfʋn. 11 Kristo onutó lɔ́bwɛ anɩtɔ akʋ mʋ sumbí ayɔpʋ́. Akʋ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́. Akʋ mʋ asʋn wankláán ámʋ ɔkan adapʋ́. Akʋ ɛ́ akpapʋ́ pʋ́ asunápʋ́. 12 Kristo lɛ́lɛ amʋ́ alɩ, mɛ́nɩ Bulu ahá bɛ́talɩ́ yɔ́ mʋ agyʋ́má, pʋ́wá Kristo ɔyʋlʋ́ʋ ɩkʋlɛ; ígyi mʋ ɔpasua ámʋ ɔwʋnlɩ́n, 13 mɛ́nɩ anɩ fɛ́ɛ́ abɔ́bwɛ kʋlɛ hógyitɔ, bɩ́ Bulu mʋ Bi ámʋ. Fówun abɛ́dan, fʋn ɔkpagyíɔkpasʋ fɛ́ Kristo. 14 Ɩ́nɩ sʋ anɩmɛ́ɛtrá bwɛ fɛ́ nyebíá ahá ánɩ́ amʋ́ ɔnɔ́ bʋ ɔdwɛ bɛ́talɩ́ pʋ́ amʋ́ atosunáhɛ́ pɔpwɛ kugyíkʋ bɛmlɛ́, fɛ́ alɩá ntsu tɛdá ɔklʋn ya ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á ideklé. 15 Mboún mlɩha abláa aba ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋ ɔdwɛtɔ, mɛ́nɩ abɛ́dan tógyítɔ́tɔ́, bwɛ́ fɛ́ Kristo, ogyi ɔpasua ámʋ nwun. 16 Ɩna mʋsʋ ɔyʋlʋ́ʋ, igyi ɔpasua ámʋ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́ ɩtsa aba, ɩdɛ aba wankláán. Nɩ́ nyankpʋsa-oyí ɩwɩ ntobí ámʋ fɛ́ɛ́ ɩdɛ mʋ́ agyʋ́má yɔ wankláán á, Kristo tɛhá mʋ́ ɩtɛdan ɔdwɛtɔ.

Nkpa Dada Mʋ́a Pɔ́pwɛ

17 Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ ɔlá da anɩ Wíe ɩdátɔ́ mbɛ́ɛ, mlɩmátrá tsiá fɛ́ ahá ánɩ́ bʋmeyín Bulu. Ɩtɔ́á mɔ́ɔwa labi há amʋ́ ɩwɩ bʋtɔgywɩ́ɩn. 18 Amʋ́ nwuntɔ lóklun. Mʋ́ sʋ bʋma nkpa pɔpwɛ amʋ́ʋ́ itsú Bulu wá ámʋ, tsúfɛ́ bʋmeyín tɔtɔ. Ɩklʋntɔ bʋ amʋ́ odwin. 19 Lalahɛbwɛ tamawá amʋ́ pɛ́lɩ, bʋtekle hakpanla kugyíkʋ bwɛ. Bʋtɔbwɛ́ lalahɛ kugyíkʋ, bʋtamatálɩ́ kɩ́tá ɩwɩ.

20 Támɛ mlɩ mʋ́ á, megyí tsiátɔ́ anfɩ odu mlɩlɛ́kasɩ́ tsú Kristo ɩwɩ. 21 Nyin ánɩ́ mlɩlanú Yesu ɩwɩ asʋ́n, basúná mlɩ ɔnɔkwalɩá ɩbʋ mʋtɔ ɛ́. 22 Mʋ́ sʋ mlɩsi mlɩ tsiátɔ́ dada amʋ́ʋ́ mlɩlétsiá ámʋ. Mlɩ ɔwɔ́lɩ laláhɛ lɛ́mlɛ́ mlɩ alɩ brɛ́ ámʋtɔ, ɩlɛha mlɩ tsiátɔ́ leyintá. 23 Mlɩha Bulu ɔbwɛ mlɩ klʋn pʋ́ mlɩ agywɩɩn pɔ́pwɛ. 24 Mlɩtsia tsiátɔ́ pɔpwɛá igyi Bulu atsiábi, mʋ́ ɩwɩ lɛtɩn, ɩna dɩ́nká ɔnɔkwalɩ ɔkpa ámʋsʋ.

25 Mʋ́ sʋ mlɩtɔ okugyíɔkʋ ɔmátrá wa afunu. Ɔhagyíɔha ɔbláa mʋ ba Okristoyin ɔnɔkwalɩ. Tsúfɛ́ anɩ fɛ́ɛ́ anɩgyí nyankpʋsa-oyí ɔkʋlɛ amʋ ɩwɩ atɔ́. 26 Ɔblɔ́ ɩkɩ́tá mlɩ á, mlɩmáha mʋ́ ɩha amlɩbwɛ lakpan. Ɩmátsiá mlɩtɔ yɔ́fʋn owi tahɛ́. 27 Mlɩmátepí há Ɔbʋnsám ɔkpa ɔmlɛ mlɩ, amlɩbwɛ lakpan. 28 Owikplu mátrá wi atɔ́. Ɔpʋ́ʋ mʋ ɩbɩ yɔ agyʋ́má, mɛ́nɩ obénya tɔkʋ kpá mʋ ɩwɩ, nyá ɩkʋ ɛ́ há ahá ánɩ́ bʋma kʋkʋ. 29 Mlɩmáha asʋn laláhɛ kʋkʋ ɩdalɩ tsu mlɩ ɔnɔ́. Mboún mʋ́á ɩbɔ́bʋá ɔha, ɩbɔ́bwɛ yilé, wá labi, wá mʋ́ anupʋ́ ɔwʋnlɩ́n. 30 Mlɩmábwɛ tɔ́á ɩbɛ́han Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ. Tsúfɛ́ mʋ Bulu lɔ́pʋhɩɛ mlɩ nsʋ, pʋ́súná ánɩ́ mʋbʋ́ mlɩ, mɔ́hɔ mlɩ nkpa ɛkɛ ámʋ nɩ. 31 Mlɩlɛ ɔnsɩpɛkpan, olu pʋ́ ɔblɔ́kpán, ɩtrɛ́, isia pʋ́ lakpan kugyíkʋ agywɩɩn lɛ mlɩtɔ. 32 Mboún mlɩwa awɩtɔlɛ ha aba. Mlɩwun aba nwɛ, amlɩsi lakpan kie aba fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Kristo sʋ Bulu lési mlɩ klɛ́ kíé mlɩ ámʋ.

5

Akristofɔ Atsiábi

1 Ɩ́nɩá Bulu abí ánɩ́ ɔtɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ mlɩgyí sʋ á, mlɩtsia mʋ atsiábi. 2 Mlɩdwɛ aba ɔkpagyíɔkpasʋ, fɛ́ alɩá Kristo lɔ́dwɛ anɩ, tsúlá bɔmɔ mʋ anɩ sʋ. Ɔlɔpʋ mʋ ɩwɩ bwɛ́ atɔ hahɛ́ pʋ́ afɔdɩɛ-abɔtɔ́á ɩbʋ ɔfan fánfáánfán há Bulu, ilegyi mʋ ansɩ́.

3 Bulu latɩn mlɩ ɩwɩ. Mʋ́ sʋ mlɩmáwa atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n, wá hakpan, ntɛ́ɛ ɔnsɩ́pɛ. 4 Mʋ́ ɔma a, ɩma alɛá mlɛ́blɩ́ asʋ́n ánɩ́ ɩbʋ pɛ́lɩ pʋ́ mʋ́á ɩma anulɛ́, ntɛ́ɛ wá ɔplɔɩkpan. Mboún mlɩda Bulu ɩpán brégyíbrɛ́. 5 Ɩwánkɩ mlɩ ánɩ́ mbʋa ɔtɔpʋ́, ɔhakpan ntɛ́ɛ ɔnsɩ́pɛ ɔwapʋ́ ɔkʋkʋ méenya ogyíkpá Kristo mʋa Bulu iwíegyí ámʋtɔ. (Tsúfɛ́ ɔnsɩ́pɛ ɔwapʋ́ gyí fɛ́ ɔkpɩ ɔtswɛ́pʋ).

6 Mlɩmáha ɔkpa ɔhaa ɔpʋ́ʋ asʋ́n ánɩ́ ɩma labi kʋkʋ mlɛ́ mlɩ. Tsúfɛ́ tsiátɔ́ laláhɛ anfɩ odu sʋ́ Bulu tenyá ɔblɔ́ bɩ́tɩ́ ahá ánɩ́ bʋbʋ asʋtɔ-ɔnlɩn ɩsʋ nɩ́. 7 Mʋ́ sʋ mlɩmápʋ amʋ́ gyi mba. 8 Brɛ́ ámʋ a, oklúntɔ mlɩtsie mlɩdɛ́ lakpan bwɛ, támɛ séi á, mlɩa anɩ Wíenyɔ mlɩlabwɛ́ ɩkʋlɛ. Mʋ́ sʋ mlɩtsie wankɩtɔ. Ɩ́nɩ sʋ mlɩ tsiátɔ́ isúna ánɩ́ mlɩtsie wankɩtɔ. 9 Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔbʋ wankɩtɔ tɔbwɛ́ yilé. Mʋ asʋ́n da ɔkpa, ɔbʋ ɔnɔkwalɩ. 10 Mʋ́ sʋ mlɩbɔ mbɔ́dɩ́ amlɩkasɩ tɔ́á Bulu tekle. 11 Mlɩmágyi mba. Labi kʋkʋ ɩma mʋ́tɔ́. Mboún mlɩlɛ amʋ́ bwɛhɛ́ ɔwan. 12 Ɩhɩ́ɛ́ bʋ pɛ́lɩ ánɩ́ bɛ́blɩ́ ntobíá ahá bʋtɔbwɛ́ ŋáintɔ ɩwɩ asʋ́n kʋ́ráá. 13 Támɛ nɩ́ ɩtɔ wankɩ́hɛ́ ɩwánkɩ́ wʋ́lɩ́ tɔ́á ɩbʋ oklúntɔsʋ á, itemlí itowunhɛ. 14 Tsúfɛ́ atɔ wankɩ́hɛ́ tɛlɛ́ tógyítɔ́ ɔwan. Mʋ́ sʋ́ bɛblɩ́ bɛɛ,

“Ɔdɩdɩ́pʋ́, tsinki.

Kʋsʋ tsu afúlitɔ,

Kristo ɔwankɩ wʋlɩ fʋ́sʋ́.” nɩ.

15 Ɩ́nɩ sʋ mlɩkɩ mlɩ tsiátɔ́ wankláán. Mlɩmátsiá nkpa fɛ́ aha mimláhɛ, mboún mlɩtsia fɛ́ atɩansɩpʋ. 16 Nɩ́ mlenyá brɛ́á mlɔ́pʋbwɛ́ ɩtɔ wankláán á, mlɩmáyintá mʋ́. Tsúfɛ́ lalahɛbwɛ lamóní alɩ brɛ́ ánfɩtɔ. 17 Mʋ́ sʋ mlɩmábwɛ mimlála. Mboún mlɩbɔ mbɔ́dɩ́ amlɩbɩ tɔ́á anɩ Wíe tekle, amlɩbwɛ mʋ́.

18 Mlɩmánu ntá bʋ́, tsúfɛ́ iteyíntá ɔha. Mboún mlɩha Ɔŋɛ́ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɔbʋla mlɩ brégyíbrɛ́. 19 Mlɩpʋ Bulu asʋ́n wá ɩlʋ, amlɩwa ɩlʋá Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɔ́pʋwá mlɩ klʋntɔ pʋtɔɩ kpla aba; amlɩwa ɩlʋ ɛ́ tsu mlɩ klʋntɔ kanfʋ anɩ Wíe. 20 Mlɩda anɩ Sɩ́ Bulu ɩpán tógyítɔ́tɔ́ brégyíbrɛ́, anɩ Wíe Yesu Kristo ɩdátɔ́.

Akristofɔ Akúlu Mʋ́a Aká Tsiátɔ́

21 Mlɩba ɩwɩasɩ ha aba fɛ́ alɩá mlɩtɛba ɩwɩasɩ há Kristo.

22 Ɔtsɩ, ba ɩwɩasɩ ha fʋ́ kúlu fɛ́ alɩá fʋtɛba ɩwɩasɩ há Kristo. 23 Tsúfɛ́ okúlu bʋ túmi mʋ kasʋ, fɛ́ alɩá Kristo bʋ túmi ɔpasua ámʋsʋ. Ɔpasua ámʋ gyí mʋ ɔyʋlʋ́ʋ, Kristo amʋ onutó gyí mʋ́ Ɔlɛpʋ́. 24 Alɩ ámʋ́ʋ́ ɔpasua ámʋ tɛba ɩwɩasɩ há Kristo amʋ a, alɩ́ kɛ́n ɔká ɛ́ ɔbá ɩwɩasɩ ha mʋ kulu tógyítɔ́tɔ́ nɩ.

25 Akúlu, mlɩdwɛ mlɩ aká fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Kristo lɔ́dwɛ ɔpasua ámʋ, tsúlá bɔmɔ mʋ mʋ́ sʋ ámʋ. 26 Kristo lótsulá bɔmɔ mʋ pʋ́tɩn ɔpasua ámʋ ɩwɩ há Bulu. Olebie ɔpasua ámʋ ntsu, pʋ́ mʋ asʋ́n ámʋ gyʋ́ra mʋ́ ɩwɩ. 27 Omekleá ifin pʋ́ asʋansʋ bétsiá ɔpasua ámʋ ɩwɩ, ntɛ́ɛ mʋ́ ɔtɩnɛkʋ ɩbɔ́kpʋkpʋ́ʋ tɩá, mɛ́nɩ ɩbɔ́wa mʋ onutó ámʋ akɩ́lɛ fɛ́ obitebí, ɔbɛ́kpa mʋ ba mʋ ɩwɩ wá. 28 Alɩ kɛ́n lehián ánɩ́ oyin ɔbɔ́dwɛ mʋ ka fɛ́ mʋ ɩwɩ nɩ́. Oyin ánɩ́ ɔtɔdwɛ́ mʋ ka tɔdwɛ́ mʋ onutó ɩwɩ. 29 Tsúfɛ́ ɔhaa tamalú mʋ ɩwɩ, bʋlá ɔtɛbʋ́lá mʋ ɩwɩ, kɩ mʋ ɩwɩsʋ wankláán fɛ́ alɩá Kristo ɛ́ tɔbwɛ́ há ɔpasua ámʋ. 30 Tsúfɛ́ anɩ fɛ́ɛ́ anɩgyí Kristo ɔyʋlʋ́ʋ ɩwɩ ntobí. 31 Fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Ɩ́nɩ sʋ oyin ɔbɛ́natɩ́ sí mʋ sɩ mʋa mʋ yin, yɛ́mantá mʋ kasʋ. Fówun amʋ́ abanyɔ́ ámʋ bɔ́bwɛ ɔyʋlʋ́ʋ kʋlɛ” nɩ. 32 Ɔnɔkwalɩ, Bulu asʋ́n ŋaínhɛ́ anfɩtɔ bʋ odwin. Ndɛkɩ́ɩ mbɛ́ɛ, Kristo mʋa ɔpasua ámʋ ɩwɩ asʋ́n igyi. 33 Mlɩ ɛ́ mlɩ asʋ́n igyi. Mʋ́ sʋ ntráa ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, oyingyíoyin ɔdwɛ́ɛ mʋ ka fɛ́ mʋ onutó ɩwɩ, ɔtsɩ ɛ́ obu mʋ kulu.

6

Abí Mʋ́a Akwɩɩ́pʋ́

1 Abí, mlɩa anɩ Wíenyɔ mlɩlabwɛ́ kʋlɛ. Mʋ́ sʋ mlɩbu mlɩ akwɩɩ́pʋ́. Tsúfɛ́ mʋ́gyí tɔ́á ɩda ɔkpa ánɩ́ mlɔ́bwɛ nɩ́. 2 Ɩ́nɩ gyí mbla ámʋtɔ gyankpapʋá ɔlɛhɩɛ oyúla mántá mʋ́sʋ́ nɩ́. “Bu fʋ́ sɩ́ mʋ́a fʋ́ yín, 3 mɛ́nɩ ɩbɔ́wa alɛ́ há fʋ́. Fówun fɛ́dan fulí nwun fʋ́ nkpa ánfɩtɔ.”

4 Abí asɩ́, mlɩmátsiá wá mlɩ abí ɔblɔ́. Mboún mlɩyaɩ amʋ́, amlɩsuna amʋ́ atɔ́ alɩá anɩ Wíe tekle.

Nkpábi Pʋ́ Amʋ́ Awíe

5 Nkpábi, mlɩbu mlɩ awíe. Mlɩnya amʋ́ ifú, amlɩbu amʋ́ tsu mlɩ klʋntɔ fɛ́ alɩá mlɩtobú Kristo. 6 Mlɩmábwɛ yilé amʋ́ ansɩ́tɔ́ alɩá bɛ́kanfʋ́ mlɩ sʋ. Támɛ fɛ́ Kristo nkpábi a, mlɩbwɛ atɔ́ tsu mlɩ klʋntɔ fɛ́ alɩá Bulu tekle. 7 Mlɩlɛ ɩwɩtɔ yɔ agyʋ́má ansigyísʋ́ ha amʋ́, fɛ́ Kristo mlɩdɛ́ mʋ́ yɔ há, megyí nyankpʋsa. 8 Mlɩdɩnka ansɩ́ ánɩ́ anɩ Wíe ɔbɛ́ka ɔhagyíɔha ɩkɔ, ɩtɔ wankláán kugyíkʋá ɔlɔbwɛ sʋ. Nɩ́ ɔkpábi fʋgyi o, fʋtsie fʋ́ ɩwɩsʋ o.

9 Awíé, mlɩ ɛ́ mlɩkɩta mlɩ nkpábi wankláán, fɛ́ alɩá nablɩ́ bɔtsʋn. Mlɩmábwɛ amʋ́ kpóunkpóun. Mlɩkaɩn ánɩ́ mlɩa amʋ́nyɔ fɛ́ɛ́ owíe ámʋ bʋ ɔsʋ́sʋ́. Mʋ mʋ́ ɔtamakɩ ɔhaa ansɩ́tɔ́.

Bulu Akɔtɔ́

10 Mɩ́ asʋ́n tráhɛ-tráhɛ gyí, apíó, mlɩtsʋn anɩa anɩ Wíenyɔ ɩkʋlɛbwɛsʋ amlɩha mʋ ɔwa mlɩ ɔwʋnlɩ́n tsu mʋ túmi kpɔnkpɔntɩ ámʋtɔ. 11 Mlɩdɩda ɩsá-akɔtɔ́ fɛ́ɛ́á Bulu lahá mlɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩpʋ́kɔ Ɔbʋnsám, mɛ́nɩ mlɛ́talɩ́ lɩ́ɩ́ mʋ ɔmlɛ ámʋ ɔnɔ́. 12 Tsúfɛ́ megyí anɩa anyánkpʋ́sa dɛ́kɔ. Mboún anɩa ɔŋɛ́tɔ́ túmi laláhɛ, atúmipʋ pʋ́ ɔŋɛ laláhɛá bʋbʋ ɔyɩ́ klúnhɛ anfɩtɔ pʋ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́ dɛ́kɔ. 13 Mʋ́ sʋ mlɩdɩda Bulu akɔtɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ ɛkɛá lalahɛ kʋ ifwíé mlɩtɔ á, mlɩmɛ́ɛsrɩ́, mlɛ́talɩ́ lɩ́ɩ́ mʋ́ ɔnɔ́, trá nya ɔŋɛ́ wá ɔwʋnlɩ́n lɩ́ɩ́ kínkíínkín.

14 Mʋ́ sʋ mlɩkʋsʋ, amlɩda ɩwɩsʋ. Ɔnɔkwalɩwa ɩbwɛ́ɛ ɔfɛ́á ɩklɩ mlɩ osíésʋ́. Yilébwɛ ɩbwɛ mlɩ kántɔ́-atíntɔ. 15 Ɩwɩsʋda há iwilwii asʋn wankláán ámʋtɔ kɩtá pʋ́ mʋ́ blɩ́ ɩbwɛ́ɛ mlɩ ɩsátɔ́ ntʋkʋta. 16 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ ɔma a, mlɩkɩta Kristo hógyi amʋtɔ brégyíbrɛ́. Ɩbwɛ́ɛ mlɩ atíntɔá mlɔ́pʋtin mlɩ ɩwɩ, mɛ́nɩ Ɔbʋnsám mbɩn pɩ́ɔ́npɩ́ɔ́n ámʋ́ʋ́ ɩdɛtsʋ́ʋn amʋtɔ kʋkʋ ɩmɔ́ɔwɔ mlɩ. 17 Mlɩpʋ Bulu nkpahɔ́ɔ amʋ bwɛ mlɩ kʋtʋpa. Mlɩkɩta Bulu asʋ́n ámʋtɔ, ɩbwɛ mlɩ ɩsátɔ́ ɔdayí ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ tɛhá mlɩ. 18 Mlɩha Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ ɔkpa mlɩ, amlɩbɔ mpáɩ brégyíbrɛ́. Mlɩkʋlɩ Bulu, ɔtsa mlɩ ɔkpagyíɔkpasʋ. Mʋ́ sʋ mlɩdɩnka ansɩ́ ɩwɩsʋ. Mlɩmási mpáɩ bɔ há Bulu ahá fɛ́ɛ́. 19 Mlɩbɔ mpáɩ ha mɩ. Nɩ́ nobwíí ɔnɔ́ á, Bulu ɔpʋ́ʋ mʋ asʋ́n ámʋ wa mɩ́ ɔnɔ́; ɔha mɩ́ antalɩ wa klʋn blɩ asʋn ŋaínhɛ́ amʋ́ʋ́ ɩbʋ mʋ asʋn wankláán ámʋtɔ ámʋ fɛ́ɛ́. 20 Asʋ́n ámʋ ɩwɩ sumbí ɔyɔpʋ́ ngyi. Mʋ́ ɔkanda sʋ́ nda obu nɩ́. Mlɩbɔ mpáɩ mlɩaa, Bulu ɔhá mɩ́ antalɩ wa klʋn blɩ mʋ́ alɩá ilehián.

Ɩklá

21 Osúmbi ɔnɔkwalɩpʋ anɩ píó ɔdwɛpʋ́ Tihiko gyí anɩ Wíe agyʋ́má ámʋtɔ. Ɔbɛ́bláa mlɩ mɩ́ ɩwɩ asʋ́n fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ mlɛ́bɩ alɩá ngyi pʋ́ tɔ́á ndɛbwɛ. 22 Ɩ́nɩ kóún sʋ ndɛ mʋ wa mlɩ wá nɩ́. Ndeklé mbɛ́ɛ, ɔbɛbláa mlɩ alɩá tógyítɔ́ ɩdɛ mʋ́sʋ́ yɔ nfɩ. Ɔtɔɩ kpla mlɩ pʋwa mlɩ ɔwʋnlɩ́n.

23 Ɔsɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo bʋháa mlɩ ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́ iwilwii. Bʋháa amlɩtsia dwɛ aba, mlɩ ansɩ́ ɩdɩnka Bulusʋ brɛ́ fɛ́ɛ́. 24 Ogyíi ahá ánɩ́ bʋtamasí anɩ Wíe Yesu Kristo dwɛ fɛ́ɛ́ bʋalɛ.

Filipifɔ

1

2

3

4

Ɔwʋlʋ́á Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Filipifɔ

1

Itsiáha

1 Mɩ́ Paulo pʋ́ anɩ píó Timoteo ánɩ́ anɩgyí Kristo Yesu asúmpʋ́ dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ Bulu ahá ánɩ́ mlɩbʋ Filipi wúlutɔ, mlɩa Yesu Kristo mlɩlabwɛ́ kʋlɛ. Mlɩa mlɩ ɔpasua ahandɛ pʋ́ amʋ́ abʋápʋ fɛ́ɛ́ anɩdɛ́ mʋ́ wanlɩ́n sɩ́sɩ́.

2 Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo bʋgyíi mlɩ bʋalɛ, abʋha mlɩ iwilwii.

Paulo Atɔ́kʋlɩ́ Pʋ́ Ɩpánda

3 Ntɛdá mɩ́ Bulu ɩpán nɩ́ nɛkáɩ́n mlɩsʋ brégyíbrɛ́. 4 Brégyíbrɛ́á ndɛ mpáɩ bɔ há mlɩ fɛ́ɛ́ á, ansɩ́ tegyi mɩ. 5 Tsúfɛ́ tsú ɛkɛá mlɩlɔ́tsɔ asʋn wankláán ámʋ nu á, mlɩdɛ́ anɩ tsa anɩdɛ́ mʋ́ ɔkan da bɔtʋ ndɛ. 6 Nyin ánɩ́ Bulu ámʋ́ʋ́ olefi agyʋ́má wankláán ámʋ asɩ mlɩtɔ ámʋ kɛ́n ɔbɔ́yɔ mʋ́sʋ́ alɩɩ yɔ́fʋn Kristo Yesu ɔbákɛ amʋ. 7 Ɩlɛkanáa ánɩ́ nósusúu mlɩ fɛ́ɛ́ ɩwɩ alɩ, tsúfɛ́ ntɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ mlɩ. Ɩ́nɩá nda obu, ntɛ́ɛ ndɛkɔ asʋn wankláán ámʋ nwunsʋ, mlɩlɩ́ɩ́ mɩ́ ɔma a, anɩ fɛ́ɛ́ Bulu dɛ́ bʋalɛ gyí. 8 Bulu yin ánɩ́ ntosúsu mlɩ ɩwɩ, ntɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ mlɩ fɛ́ alɩá Kristo Yesu tɔdwɛ́ mlɩ.

9 Ndɛ Bulu kokóli mbɛ́ɛ, ɔhá amlɩdwɛ aba dʋn alɩ, amlɩtɩn ansɩ́, nú asʋ́n ámʋ ɛ́ asɩ wankláán, 10 mɛ́nɩ mlɛ́bɩ tɔ́á ɩhɩ́ɛ́ ɩbʋ alɛ́, amlɩtsia nkpa ánɩ́ mʋ́ ɩwɩ lɛtɩn, ɔlala ɩma mʋ́ ɩwɩ, alɩɩ yɔ́fʋn ɛkɛá Kristo ɔbɛ́laba. 11 Yesu Kristo ɔháa mʋ yilébwɛ ɩbʋla mlɩtɔ fɛ́ alɩá oyí toswíé abí, ɩpʋ numnyam mʋ́a kanfʋ́ ha Bulu.

Paulo Ɩkantɔdɩ Lɛ́ha Bulu Asʋ́n Lɛklɛɩ́

12 Mɩ́ apíó, ilehián ánɩ́ mlɛ́bɩ ánɩ́ ɩkplán anfɩ́ ɩlatʋ́ mɩ́ ánfɩ lahá asʋn wankláán ámʋ laklɛ́ɩ́ tsɩ́a. 13 Tsúfɛ́ ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔbʋ nfɩ, pʋ́ ɩsá akɔpʋ́á bʋtogyo owíe wóyí aná fɛ́ɛ́ babɩ́ ánɩ́ Kristo-búo sʋ nda ɩkantɔ. 14 Mɩ́ ɩkantɔdɩ sʋ apíó tsɔtsɔɔtsɔ bapʋ́ ansɩ́ dɩ́nká anɩ Wíesʋ. Bʋhɩ́ɛ́ bʋdɛ klʋn wa dá asʋn wankláán ámʋ ɔkan, ifú mɛdɛ́ amʋ́.

15 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á mɩ́ ɩwɩ olu pʋ́ mɩ́ ɩwɩ ahin sʋ́ akʋ bʋdɛ Kristo ɩwɩ asʋ́n ámʋ ɔkan da. Támɛ amʋ́ akʋ ɛ́ balɛ́ klʋntɔ bʋdɛ mʋ́ bwɛ. 16 Alɩ ahá ánfɩ bʋdɛpʋ mɩ́ ɩwɩ ɔdwɛ dá asʋn wankláán ámʋ ɔkan. Tsúfɛ́ bʋyin ánɩ́ Bulu lɔ́pʋ mɩ́ ba nfɩ ánɩ́ mbɛ́prɩ mʋ asʋ́n ámʋ nwun. 17 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋmɛdɛ́ Kristo ɩwɩ asʋ́n ámʋ ɔkan da tsú amʋ́ klʋntɔ ámʋ mʋ́ á, amʋ́ nkʋlɛ inya sʋ bʋdɛ mʋ́ bwɛ. Nda ɩkantɔ sʋ bʋdekléá béyintá mɩ́ ɩwɩ tsɩ́a.

18 Támɛ ɩmɛdɛ́ mɩ́ han, nɩ́ yilé sʋ́ bʋdɛ mʋ́ bwɛ o, lalahɛ sʋ o. Mʋ́á ɩdɛ mɩ́ hián gyí, banyá bʋdɛ Kristo asʋ́n ámʋ ɔkan da nɩ. Ɩ́nɩ sʋ́ ansɩ́ ɩhɩ́ɛ́ dɛ mɩ́ gyí nɩ́. 19 Tsúfɛ́ nyin ánɩ́ mlɩ mpáɩ pʋ́ Yesu Kristo Ɔŋɛ́ ámʋ ɔbɛ́kpa mɩ́, nɛ́dalɩ ɩkplán anfɩtɔ. 20 Nhɩ́ɛ́ nyin, mbʋ hógyi ánɩ́ mmɔ́ɔbwɛ tɔ́á ɩbɛ́ha pɛ́lɩ bɛ́kɩtá mɩ́. Mboún nɛ́trá wa ɩwɩ ɔwʋnlɩ́n, mɛ́nɩ nɩ́ lowu ígyi o, nkpa ígyi o, mɩ́ tsiátɔ́ fɛ́ɛ́ ɩbɔ́wa Kristo numnyam. 21 Tsúfɛ́ nɩ́ ntsie nkpa á, ntsie ha Kristo. Nɩ́ nowú ɛ́ á, ɩbɔ́wa mɩ labi dʋn. 22 Támɛ nɩ́ ntráa ntsie ɔyɩ́tɔ́ á, négyi gyʋma ánɩ́ ɩbɔ́wa labi há mɩ́. Ɩ́nɩ sʋ mmowúun mʋ́á nlɛ́ɛ. 23 Nagyígyáa, támɛ ɩbʋ mɩ alɛ́á néyétsiá Kristo wá mboún. Mʋ́bʋ alɛ́ dʋn. 24 Támɛ mlɩ sʋ ɩbʋ alɛ́á nétsiá nkpa. 25 Nyin alɩ. Mʋ́ sʋ nétsiá mlɩ wá abɔ́yɔ agyʋ́má ámʋ, mɛ́nɩ mlɛ́dan, nya ansigyí mlɩ Kristo hógyi sʋ. 26 Mʋ́mʋ́ brɛ́á neyínkí bá mlɩ wá á, mlénya ɔkpa kánfʋ́ Kristo Yesu, ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ alabwɛ́ há mɩ́ ámʋ sʋ.

27 Tɔ́á idehián séi gyí, mlɩha mlɩ tsiátɔ́ ɩkana Kristo asʋn wankláán ámʋ. Mʋ́mʋ́ nɩ́ nɛbá mlɩ wá ó, mmɛba ó, nónu ánɩ́ mlɩlɩ́ɩ́ kínkíínkín ɩkʋlɛbwɛtɔ; mlɩdɛ́ hógyi amʋ́ʋ́ ɩbʋ asʋn wankláán ámʋtɔ ámʋ ɛ́ nwun prɩ́ɩ. 28 Mlɩmánya ahá ánɩ́ bɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mlɩsʋ ifú ɔkpa ɔkʋkʋsʋ. Mlɩ ɩklʋnwa ɩbɔ́bwɛ osúna há amʋ́ ánɩ́ Bulu onutó ɔbɛ́hɩ amʋ́ fɛ́ɛ́, támɛ ɔbɔ́hɔ mlɩ mʋ́ nkpa. 29 Tsúfɛ́ megyí Kristo hógyi nkʋlɛ sʋ́ Bulu lɔ́pʋhá mlɩ. Mboún alɩá mlówun ipian há mʋ ɛ́. 30 Ɩsá ámʋ́ʋ́ mlɩlówun ánɩ́ ndɛkɔ ámʋ kɛ́n mlɩdɛ́kɔ á. Mʋ́ kɛ́ntɔ́ ntráa mbʋ nɩ.

2

Mlɩkasɩ Kristo Ɩwɩasɩbá

1 Mlɩa Kristonyɔ mlɩlabwɛ́ kʋlɛ. Mʋ́ sʋ alawá mlɩ atɛtɔ-ɔnlɩn. Mʋ ɔdwɛ lalwíí mlɩ klʋn. Mlɩa mʋ Ɔŋɛ́ ámʋ kʋlɛbwɛ sʋ alahá mlɩa mlɩ aba mlɩlabwɛ́ kʋlɛ, mlɩdɛ́ ɩkʋ tsu lɛ́ mlɩ aba asʋ́ntɔ́, mlɩdɛ́ aba nwɛ wúun. 2 Mʋ́ sʋ mlɩbwɛ kʋlɛ, amlɩtsula dwɛ aba tsu mlɩ klʋntɔ. Mlɩbwɛ agywɩɩn kʋlɛ, amlɩyɔ agyʋ́má wa abatɔ pʋha mɩ́ ansigyí ɩfʋn. 3 Mlɩmábwɛ awʋnsɩ́pʋ́. Mlɩmátsu ɩwɩ. Mboún mlɩba ɩwɩasɩ, amlɩtsu mʋ́ ánɩ́ mlɩ aba bʋdʋn mlɩ. 4 Mlɩmádunká mlɩ nkʋlɛ klɛ́. Mlɩdunka mlɩ aba ɛ́ klɛ́. 5 Mlɩha mlɩ agywɩɩn ɩbwɛ fɛ́ Kristo Yesu klɛ́.

6 Ɩ́nɩá ɔlɛlɩan Bulu ɔkpagyíɔkpasʋ ó á,

ɔmɔbwɛ agywɩɩn ánɩ́ obótsu mʋ ɩwɩ ánɩ́ mʋa Bulu bʋgyi kɛ́kɛ́ɛ.

7 Mboún olesi mʋ tógyítɔ́ ɔmagyáa,

bwɛ́ mʋ ɩwɩ osúmpʋ́.

Bɔkwɩɩ́ mʋ fɛ́ alɩá bɔkwɩɩ́ ɔhagyíɔha.

8 Mʋ nyankpʋsabwɛtɔ́ á, ɔlɛba ɩwɩasɩ.

Olobu atɔ́ alɩɩ wú oyikpalíhɛsʋ,

fɛ́ lalahɛ ɔbwɛpʋ́.

9 Ɩ́nɩ sʋ Bulu lótsu mʋ fʋ́á ya ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́,

há mʋ dá ánɩ́ ɩdʋn adá fɛ́ɛ́,

10 mɛ́nɩ ntobíá bʋbʋ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ

pʋ́ ɔsʋlʋ́ʋ ayasɩ bɛ́da akpawunu há mʋ;

11 ɔhagyíɔha ɔbɛ́lɛ blɩ́ ánɩ́ “Yesu Kristo gyí Owíe!”

pʋ́wá anɩ Sɩ́ Bulu numnyam.

Mlɩwankɩ Fɛ́ Ntsrakpabi

12 Ɩ́nɩ sʋ apíó adwɛpʋ́, alɩ ámʋ́ʋ́ mlɩtobú mɩ́ brɛ́ ámʋ́ʋ́ mbʋ mlɩ wá ámʋ a, ɩ́nɩá mma mlɩ wá ó á, mlɩbɔ mbɔ́dɩ́ amlɩbwɛ mʋ́ alɩ. Mlɩpʋ ifú mʋ́a kpɩnkɩ́ yɔ mlɩ nkpahɔ́ɔ agyʋ́má ámʋ mɔ ɔnɔ́. 13 Tsúfɛ́ Bulu onutó dɛ́ agyʋ́má yɔ mlɩtɔ. Alahá mlɩlatsúlá mlɩdɛ́ mʋ apɛ́ mʋ́a tɔ́á otekle bwɛ.

14 Mlɩmátɔɩ́ ntɛ́ɛ gyi tógyítɔ́á mlɔ́bwɛ ɩwɩ nwɛ́ɛn, 15 mɛ́nɩ ɔlala méetsiá mlɩ ɩwɩ; mlɩ ɩwɩ bɛ́tɩn, fɛ́ Bulu ahá brɛ́ ánfɩ mlɩtsie lakpan kugyíkʋ abwɛpʋ́ ɔyɩ́ ánfɩtɔ. Mlɩwankɩ fɛ́ ntsrakpabi amʋ́ ansɩ́tɔ́. 16 Mlɩyɔ mʋ́sʋ́ amlɩbla ahá asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩtɛhá nkpa ámʋ, mɛ́nɩ mlɩ sʋ nɛ́talɩ́ pʋ́ ɩbɩ sí kántɔ́ ɛkɛá anɩ Wíe Kristo ɔbɛ́laba, ánɩ́ mɩ́ mbɔ́dɩ́ ntɛ́ɛ mɩ́ gyumagyihɛ mɔbwɛ kpaalɩ.

17 Támɛ nɩ́ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́ ánɩ́ bɔ́pʋ mɩ́ obugya wʋ́lɩ́ asɩ fɛ́ ntá mlɩ hógyi ɩwɩ afɔdɩɛ pʋ́ Bulu agyʋ́má ánɩ́ mlɩdɛ́yɔsʋ kʋ́ráá á, ɩbɔ́wa mɩ́ ɔdwɛ. Ansɩ́ bégyi mɩ́a mlɩnyɔ fɛ́ɛ́. 18 Mʋ́ sʋ ɩwá mlɩ ɔdwɛ, ansɩ́ igyi anɩ fɛ́ɛ́.

Timoteo Mʋa Epafrodito

19 Nɩ́ anɩ Wíe Yesu lótsulá á, ɩmɔ́ɔwa ɔpá nɔ́wa Timoteo mlɩ wá. Nɩ́ oyínkí bɛbláa mɩ ánɩ́ mlɩtsie wankláán á, ansɩ́ bégyi mɩ. 20 Mma ɔhá ánɩ́ olotsu ɩkʋ lɛ́ mlɩ asʋ́ntɔ́ dʋn mʋ. 21 Tsúfɛ́ atráhɛ amʋ fɛ́ɛ́ bʋdɛ amʋ́ onutó klɛ́ kɩ́ɩ, megyí Yesu Kristo klɛ́. 22 Támɛ mlɩyin alɩá Timoteo lagyi mʋ ɩwɩ adánsɩɛ wankláán. Alatsá mɩ́ anɩladá asʋn wankláán ámʋ ɔkan fɛ́ obí mʋ́a ɔsɩ́. 23 Mʋ́ sʋ ndɛ ɔkpa kɩ́ɩ ánɩ́ nɩ́ nenyá wun tɔ́á ɩbɛ́ba mɩsʋ nfɩ pɛ́ á, nɔ́wa mʋ mlɩ wá. 24 Nahogyiá anɩ Wíe ɔbɛ́kpa mɩ́, ɩmɔ́ɔwa ɔpá mɩ́ onutó nɛ́ba mlɩ wá.

25 Támɛ nɔbwɛ agywɩɩn ánɩ́ nɛ́layínkía Epafrodito sɩ́sɩ́ mlɩ. Anɩ píó ánɩ́ mɩ́a mʋnyɔ anɩdɛ́ agyʋ́má yɔ, anɩdɛ́kɔ asʋn wankláán ámʋ nwunsʋ. Mʋgyí mlɩ bí ánɩ́ mlɩlɔ́wa mlɩaa, ɔbá bɛkɩ mɩsʋ nɩ́. 26 Tsúfɛ́ ɔdɛ mlɩsʋ kaɩ́n dʋbɩ. Ɩhɩ́ɛ́ dɛ mʋ háan, tsúfɛ́ mlɩlónu mʋ ɩlɔ. 27 Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, alalɔ́ sian wu, támɛ Bulu lówun mʋ nwɛ. Megyí mʋ nkʋlɛ, mɩ́a mʋnyɔ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ awɩrɛhɔ mɔ́ɔdʋn mɩ kɩtá. 28 Mʋ́ sʋ nhɩ́ɛ́ ndekléá nɔ́kɔsɩ́ wá mʋ mlɩ wá, mɛ́nɩ nɩ́ mlɛláwun mʋ a, ansɩ́ bégyi mlɩ. Mɩ́ ɛ́ mɩ́ asʋn susúhɛsʋ bɛ́kalá kúká. 29 Mlɩhɩɛ pʋ ansigyí hɔ mʋ fɛ́ mlɩ bá Okristoyin, amlɩpʋ obú ha mʋa ahá ánɩ́ bʋgyi fɛ́ mʋ. 30 Tsúfɛ́ olesi mʋ nkpa há Kristo agyʋ́má ámʋ. Olekle owu mʋ́tɔ́ brɛ́á ɔlɩɩ́ mlɩ dátɔ́, mʋ nkʋlɛ ɔdɛ tógyítɔ́á tɛkɩ nɩ́ mlɩbʋ nfɩ mlɔ́bwɛ há mɩ́ bwɛ.

3

Yesu Lówu Hɔ Anɩ Nkpa

1 Ɩtráhɛ a, mɩ́ apíó, anɩ Wíe sʋ mlɩnya ansigyí. Ɩmɔkʋ́kpɔn mɩ ánɩ́ nɛ́trá wanlɩ́n asʋn kua kʋlɛ anfɩ sɩ́sɩ́ mlɩ. Igyi asʋ́n ánɩ́ ɩbɛ́kpa mlɩ ɛ́. 2 Mlɩkɩ aha laláhɛ anfɩ́ bʋgyi fɛ́ akɩ́aɩ anfɩ wankláán. Lalahɛ abwɛpʋ́ bʋgyi, bʋdɛ ahá háan bɛɛ bʋtɩ́ɩn keté kpaalɩ. 3 Tsúfɛ́ anɩ ahá ámʋ́ʋ́ anɩtɔpʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ súm Bulu ámʋ gyí keté atɩ́npʋ onutó nɩ́. Mʋ́ sʋ abɛ́talɩ́ tsú ɩwɩ ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ Kristo Yesu labwɛ́ há anɩ ámʋ sʋ. Anɩtamapʋ́ ansɩ́ dɩ́nká tɔ́á nyankpʋsa lapʋ́ ɩbɩ bwɛ́sʋ́. 4 Mɩ́ onutó óó mbʋ ɔkpa pʋ́ ansɩ́ dɩ́nká mʋ́ anásʋ́. Nɩ́ ɔkʋ ɔbɛ́ɛ, mʋbʋ ɔkpa pʋ́ ansɩ́ dɩ́nká mʋ́sʋ́ á, mɩ́ mboún bʋ́ʋ ɔkpa pʋ́ ansɩ́ dɩ́nká mʋ́sʋ́ dʋn. 5 Tsúfɛ́ bɔkwɩɩ́ mɩ́, tɩn mɩ keté ɛkɛ kwésɩ́. Israelyin ngyi. Benyamin abusuantɔ notsú. Mʋ́ sʋ Hebriyin onutónutó ngyi. Mose mbla ámʋsʋ gyí ɔkpasʋ ɛ́ á, Farisiyin ngyi. 6 Nɛhɩɛ wá nsi, dɩ́nká Kristo ɔpasua ámʋsʋ. Negyi Mose mbla ámʋsʋ wankláán, ɔlala metsiá mɩ́ ɩwɩ. 7 Támɛ ntobí ánfɩ brɛ́ ámʋ ntɛkɩá ɩbʋ mɩ labi ánfɩ fɛ́ɛ́ á, Kristo sʋ ndɛ ɩtráa megyí mɩ́ tɔtɔ. 8 Mʋ́á ɩdʋn mʋ́ kʋ́ráá gyí, nɩ́ nɔpʋ́kɩ alɩá nɔpʋbɩ́ mɩ́ Wíe Kristo Yesu a, nawun ánɩ́ ɩbʋ labi dʋn tógyítɔ́. Nawun ánɩ́ nahʋ́lɩ ntobí ánfɩ ntɛkɩá ɩbʋ mɩ labi ánfɩ fɛ́ɛ́, alɩá Kristo ɔbɛ́da mɩ ɩbɩ sʋ. 9 Ɩ́nɩ sʋ ɩ́nɩá mbʋ mʋ wá sʋ á, megyí Mose mbla ámʋsʋ gyí ɔbɛ́ha négyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́. Kristosʋ hógyi mboún ɔbɛ́ha négyi asʋ Bulu ansɩ́tɔ́. 10 Mɩ́ agywɩɩn gyí, ndekléá nɛ́bɩ Kristo pʋ́ túmi ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́pʋkʋ́sʋ́a mʋ tsú afúlitɔ ámʋ tsɩ́a. Ndekléá nówun ipian fɛ́ alɩá Kristo lówun ipian wú, 11 mɛ́nɩ ɔkpagyíɔkpasʋ á, mɩ́ ɛ́ Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a mɩ tsú afúlitɔ!

Srɩ́ Búo Kristo

12 Mmɛdɛ́blɩ́ mbɛ́ɛ, mɩ́ ɩbɩ lada ntobí ánfɩ fɛ́ɛ́ ntɛ́ɛ Bulu labwɛ́ mɩ́ nafʋn. Ntráa ndɛ nsi wa alɩá ɩbɔ́bwɛ mɩ́ ɩbɩ bɛ́da tɔ́ ámʋ sʋ ámʋ́ʋ́ Kristo Yesu ɩbɩ lada mɩ ámʋ. 13-14 Mɩ́ apíó, mmɛdɛ́blɩ́ mbɛ́ɛ, mɩ́ ɩbɩ lada mʋ́. Ndɛ mʋ́ ámʋ́ʋ́ ɩdɛtsʋ́ʋn amʋsʋ táan. Mʋ́á ɩda mɩ́ ansɩ́tɔ́ ɔkpa ngya. Mɩ́ ansɩ́ lapɛ́, mɛ́nɩ nénya siadɩɛ ámʋ́ʋ́ Bulu ɔbɔ́tsʋn Kristo Yesusʋ tɩ́ mɩ́ nɔ́yɔ mʋ wá ɔsʋ́sʋ́ ámʋ. 15 Ilehián ánɩ́ anɩ ahá ámʋ́ʋ́ anɩladan hógyitɔ ámʋ fɛ́ɛ́ abɔ́hɔ alɩ asʋ́n ánfɩ. Nɩ́ ɩkʋ mɔ́wankɩ́ mlɩ á, Bulu ɔbɔ́wankɩ́ mʋ́tɔ́ súná mlɩ. 16 Támɛ mlɩha akɩta ɔnɔkwalɩ amʋ́ʋ́ Bulu lasúná anɩ ámʋtɔ.

17 Mɩ́ apíó, mlɩkasɩ mɩ́ tsiátɔ́. Mlɩkasɩ atɔ́ tsu ahá ámʋ́ʋ́ bakásɩ́ anɩ tsiátɔ́ ámʋ wá. 18 Tsúfɛ́ ntetsíá bla mlɩ asʋ́n ánfɩ. Napʋ́ ntsú ntráa ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, ahá tsɔtsɔɔtsɔ tsiátɔ́ losuná ánɩ́ Kristo oyikpalíhɛsʋ lowu ámʋ alupʋ́ bʋgyi. 19 Ahá ánfɩ bɛ́hɩ. Amʋ́ apu gyí amʋ́ Bulu. Amʋ́ numnyam ɛ́ gyí pɛ́lɩ. Ɔsʋlʋ́sʋ atɔ́ ɩwɩ pɛ́ bʋtosúsu. 20 Támɛ anɩ mʋ́ á, ɔsʋ́sʋ́ gyí anɩ otsiákpá. Ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ anɩdɛ́ anɩ Ɔhɔ́pʋ, ogyi anɩ Wíe Yesu Kristo ɔkpa kɩ́ɩ ánɩ́ obótsu ba amʋ. 21 Mʋbʋ́ʋ túmi, otegyi tógyítɔ́sʋ́. Mʋ ɔbɛ́ba bɛtsɛ anɩ ɔyʋlʋ́ʋ wuhɛ́ ánfɩ, bwɛ́ mʋ́ fɛ́ mʋ numnyam ɔyʋlʋ́ʋ amʋ.

4

1 Ɩ́nɩ sʋ apíó adwɛpʋ́, ntɔdwɛ́ mlɩ. Ɩdɩn mɩ́ ɔwɔ́lɩ ánɩ́ nówun mlɩ, tsúfɛ́ mlɩ sʋ ansɩ́ dɛ mɩ́ gyí, nénya ɩpánda ɛ́! Mɩ́ adwɛpʋ́, alɩ ilehián ánɩ́ mlɛ́lɩɩ́ kínkín mlɩ Kristo hógyitɔ nɩ́.

Tɔ́á Bʋbwɛ́ɛ

2 Ndɛ mɩ́ apio tsɩhɛ́ Euodia mʋa Sintike kokóli ánɩ́ bʋnúu aba asɩ, tsúfɛ́ anɩ Wíe abúopʋ bʋgyi. 3 Mɩ́ agyʋ́máyɔbá onutó, ndɛ fʋ́ ɛ́ kókoli mbɛ́ɛ, fʋtɔ́ɩ kpla amʋ́ abʋbwɛ kʋlɛ. Tsúfɛ́ bawá nsi tsá mɩ́a Klement pʋ́ atráhɛ amʋ anɩladá asʋn wankláán ámʋ ɔkan. Bulu lawánlɩ́n amʋ́ adá wá nkpa ánɩ́ ɩtamatá atsiápʋ́ ɔwʋlʋ́tɔ́.

4 Mlɩhɩɛ nya ansigyí anɩ Wíe sʋ brégyíbrɛ́! Ntráa ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩhɩ́ɛ nya ansigyí!

5 Mlɩha ɔhagyíɔha owun ánɩ́ mlɩlólwií. Anɩ Wíe ɩbábɩ lafʋn. 6 Tɔtɔ ɩmáhan mlɩ. Mboún kugyíkʋá igyi á, mlɩbɔ mpáɩ kokoli Bulu dɩnka mʋ́sʋ́, amlɩda mʋ ɩpán. 7 Mɛ́nɩ Bulu ɔbɛ́ha mlɩ iwilwii ánɩ́ ɩdʋn blɩ́, ɩbɛ́kpa mlɩ klʋn pʋ́ mlɩ agywɩɩn, mlɩa Kristo Yesu ɩkʋlɛbwɛtɔ.

8 Ɩtráhɛ a, mɩ́ apíó, mlɩpʋ mlɩ agywɩɩn dɩnka tɔ́á igyi ɔnɔkwalɩ, tɔ́á ɩbɛ́tɩ obú, tɔ́á ɩda ɔkpa, tɔ́á mʋ́ ɩwɩ lɛtɩn, tɔ́á itegyi ahá ansɩ́ pʋ́ tɔ́á ahá bɛ́kanfʋ́sʋ́. Mlɩgywɩɩn tɔ́á ɩbʋ alɛ́, ahá bʋtɛkanfʋ́ aná ɩwɩ. 9 Mlɩyɔ mʋ́sʋ́ amlɩpʋ ntobí ánfɩ nasúná mlɩ ánfɩ, mʋ́á mlɩlónu tsú mɩ́ wá pʋ́ mʋ́a mlɩlówun mɩ nɔbwɛ fɛ́ɛ́ wa mlɩ tsiátɔ́, mɛ́nɩ Bulu ámʋ́ʋ́ ɔtɛhá iwilwii amʋ ɔbɛ́kpa mlɩ.

Ɩpánda

10 Bulu lahá ansɩ́ ɩhɩ́ɛ́ dɛ mɩ́ gyí, tsúfɛ́ mlɩlatráa kaɩ́n mɩ́sʋ́. Nawun ánɩ́ mlɩmɔ́kʋ́sí mɩ́ ɩwɩ gywɩɩ́n, támɛ talɩ́ mlɩmɛ́talɩ́ lɛ́ mʋ́ súná. 11 Mmɛdɛ́ asʋ́n ánfɩ blɩ́ pʋ́súná ánɩ́ mbʋ ɩkplántɔ, tsúfɛ́ nakásɩ́, nabɩ́ alɩá tɔ́á mbʋ ɩbɔ́fʋn mɩ, nɩ́ mbʋ óó, mma óó! 12 Nasúan alɩá nɔ́pʋtsíá nɩ́ mbʋ óó, mma óó. Nabɩ́ alɩá tsiátɔ́ kugyíkʋtɔá mbʋ ibégyi mɩ ansɩ́. Nɩ́ ntsie akʋ́n o, namwɛ́ o, mbʋ o, mma o. 13 Ntɛtálɩ́ bwɛ́ tógyítɔ́, tsúfɛ́ Kristo tɔwá mɩ́ ɔwʋnlɩ́n.

14 Mʋ́ alɩ óó á, ɩbʋ alɛ́á mlɩlatsú ɩkʋ lɛ́ mɩ́ ɩkplán anfɩtɔ. 15 Mʋ́ ɔma a, Filipifɔ, mlɩyin ánɩ́ brɛ́á nɔtsɔ mlɩ Yesu Kristo ɩwɩ asʋn wankláán ámʋ bláa, nɛdalɩ Makedonia ɔmátɔ́ á, mlɩ ɔpasua ánfɩ nkʋlɛ dɛ́ mɩ́ bʋá, mlɩdɛ́ mɩ́ atɔ́ sɩsɩ́ nɩ́. 16 Brɛ́á ntráa mbʋ Tesalonika wúlutɔ kʋ́ráá, ɩwɩ lɛ́kplan mɩ á, mlɩlétsiá sɩ́sɩ́ mɩ́. 17 Megyí bɛɛ ndɛ tɔkʋ kʋlɩ́ tsú mlɩ wá. Mboún ndekléá mlɩnyá tɔkʋ dɩnka awɩtɔlɛ amʋ́ʋ́ mlɩdɛ́wa há mɩ́ ámʋsʋ. 18 Mɩ́ ɩbɩ lada tógyítɔ́á mlɩlɔ́pʋhá Epafrodito mlɩaa ɔpʋ́ʋ ba mɩ. Ɩtsɔ kʋ́ráá dʋbɩ. Mʋ́ sʋ nanyá tógyítɔ́á ibéhián mɩ. Ɩtɔ́ ánfɩ mlɩlabwɛ́ ánfɩ igyi fɛ́ mlɩlahá Bulu igyí ánɩ́ ɩbʋ ɔfan fánfáánfán, ɩlagyi mʋ ansɩ́. 19 Mɩ́ Bulu ɔbɛ́ha mlɩ tógyítɔ́á ɩdɛ mlɩ hián tsú mʋ numnyam atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔá ɩbʋ anɩa Kristo Yesunyɔ ɩkʋlɛbwɛtɔ. 20 Numnyam ɩbwɛ́ɛ anɩ Sɩ́ Bulu klɛ́ brɛ́ fɛ́ɛ́. Amen!

Ɩklá

21 Nɛhá Bulu ahá ánɩ́ bʋgyi Kristo Yesu klɛ́ fɛ́ɛ́ itsiá. Apíóá bʋbʋ mɩ́ wá nfɩ ɛ́ bɛhá mlɩ itsiá. 22 Bulu ahá atráhɛá bʋbʋ mɩ́ wá nfɩ fɛ́ɛ́ bʋdɛ mlɩ itsiá ha. Títriu amʋ́á botsú Roma owíe dɛhɛn wóyítɔ́.

23 Anɩ Wíe Yesu Kristo ogyíi mlɩ bʋalɛ.

Kolosefɔ

1

2

3

4

Ɔwʋlʋ́á Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Kolosefɔ

1

Itsiáha

1-2 Mɩ́ Paulo ánɩ́ Bulu apɛ́ sʋ nabwɛ́ Yesu Kristo sumbí ɔyɔpʋ́ pʋ́ anɩ píó Timoteo dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n.

Anɩdɛ́pʋsɩ́sɩ́ anɩ apíóá bʋgyi Bulu ahá, bʋbʋ Kolose wúlutɔ, bʋbʋ ɔnɔkwalɩ há Kristo Yesu, mʋa amʋ́nyɔ ɛ́ babwɛ́ kʋlɛ.

Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo bʋgyíi mlɩ bʋalɛ, abʋha mlɩ iwilwii.

Ɩpánda Mpáɩ

3 Anɩtɛdá anɩ Wíe Yesu Kristo mʋ Sɩ Bulu ɩpán brégyíbrɛ́á anɩdɛ́ mpáɩ bɔ mlɩ nwunsʋ. 4 Tsúfɛ́ anɩlanú ánɩ́ mlɩlɔ́hɔ Kristo Yesu gyi, mlɩbʋ ɔdwɛ ɛ́ há Bulu ahá fɛ́ɛ́. 5 Mlɩdɛ́ ɔkpa kɩ́ɩ ha tɔ́á bapʋ́yáɩ́ há mlɩ ɔsʋ́sʋ́; fɛ́ alɩá mlɩyin tsú brɛ́á mlɩlégyankpá nu ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ igyi Bulu asʋn wankláán ámʋ. 6  Asʋn wankláán ámʋ kɛ́n dɛ́klɛɩ́ wá ɔyɩ́tɔ́, ɩdɛ ahá tsiátɔ́ tsɛ́ɛ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́; fɛ́ alɩá ɩlɛtsɛ mlɩ tsú ɛkɛá mlɩlónu mʋ́, mlɩlɛ́bɩ ánɩ́ lɛ́lɛ́ Bulu tegyi ahá bʋalɛ. 7 Anɩ osúmba ɔdwɛpʋ́ Epafra gyí ɔhá ánɩ́ ɔlɔpʋ asʋn wankláán ámʋ ba mlɩ. Yesu Kristo osúmbi ɔnɔkwalɩpʋ ogyi, ɔdɛ mlɩ bʋá anɩ ɔfansʋ.* 8 Mʋlɛ́bá bɛbláa anɩ ɔdwɛá Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ lapʋ́wá mlɩtɔ.

9 Mʋ́ sʋ anɩmɔ́kʋ́sí mpáɩ bɔ mlɩ nwunsʋ tsú ɛkɛá anɩlónu mlɩ ɩwɩ asʋ́n ánfɩ. Anɩdɛ́ Bulu kokóli anɩaa, ɔháa amlɩbɩ mʋ apɛ́ kugyíkʋ wankláán. Ɔháa mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɔha mlɩ nyánsa mʋ́a asʋ́n asɩnu fɛ́ɛ́, 10 mɛ́nɩ mlɛ́talɩ́ tsíá tsiátɔ́á ɩbɔ́wa anɩ Wíe numnyam, amlɩgyi mʋ ansɩ́ ɔkpagyíɔkpasʋ. Ɔháa amlɩbwɛ yilé brégyíbrɛ́, trá bɩ Bulu tsɩa. 11-12 Anɩa ɔháa mʋ túmiá mʋ́ ɔnɔ́ bʋ ɔnlɩn ɩwa mlɩ ɔwʋnlɩ́n, amlɩtalɩ tomi, nya klʋn, pʋ ansigyí da anɩ Sɩ́ Bulu ɩpán. Mʋláhá mlɩlafʋn ánɩ́ mlɩa mʋ ahá mlénya agyapadɩɛ ámʋ́ʋ́ alalá yáɩ́ mʋ iwíegyí wankɩ́hɛ́tɔ ámʋ ɩkʋ. 13 Tsúfɛ́ mʋlálɛ́ anɩ tsú ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔdɛ oklúnsʋ gyí amʋ túmi asɩ, pʋ́ anɩ ba mʋ Bi ɔdwɛpʋ́ ámʋ iwíegyí amʋtɔ. 14 Mʋ Bi ánfɩsʋ ɔlɔtsʋn hɔ anɩ, alasí anɩ lakpan kíé anɩ nɩ́.

Kristo Dʋn Tógyítɔ́

15 Ɔhaa tamawun Bulu, Kristotɔ ɔlɛlɩn ɔwan. Ɔbʋ ɩnʋ asa Bulu lɔ́bwɛ tógyítɔ́, ɔdʋn Bulu ɩtɔ bwɛhɛ́ kugyíkʋ. 16 Mʋsʋ́ Bulu lɔ́tsʋn bwɛ tógyítɔ́á ɩbʋ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ. Mʋ́á bʋtowun pʋ́ mʋ́á bʋtamawun fɛ́ɛ́, ɔŋɛ́tɔ́ awíe, ɔmásʋ́gyí túmi, atúmipʋ, pʋ́ ɩsʋ agyípʋ́ fɛ́ɛ́. Mʋsʋ́ Bulu lɔ́tsʋn bwɛ ɔyɩ́ fɛ́ɛ́, pʋ́wá mʋ numnyam. 17 Ɔbʋ ɩnʋ asa tógyítɔ́ lefi asɩ. Mʋsʋ́ atɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́ ɩdɛ agyʋ́má yɔ wá abatɔ. 18 Mʋgyí nwun há mʋ nyankpʋsa-oyí, igyi ɔpasua ámʋ, ɔdɛ mʋ́ nkpa ha. Mʋlégyankpá kʋsʋ́ tsú afúlitɔ, ogyi tógyítɔ́ nkpá ogyápʋ. 19 Tsúfɛ́ ɩbʋ Bulu ɔdwɛ ánɩ́ mʋ tsiátɔ́ fɛ́ɛ́ bétsiá mʋ Bi ámʋtɔ. 20 Mʋsʋ́ Bulu lɔ́tsʋn yinkía tógyítɔ́ ba mʋ ɩwɩ wá. Ɔlɔtsʋn mʋ obugya amʋ́ʋ́ ɩlɔwʋlɩ́ asɩ brɛ́á bɛda mʋ mántá oyikpalíhɛ amʋsʋ pʋ́ iwilwii wá mʋa tógyítɔ́ nsɩnɛ́. Mʋ́a ɩbʋ ɔsʋ́sʋ́ pʋ́ mʋ́á ɩbʋ ɔsʋlʋ́sʋ fɛ́ɛ́.

21 Tɛkɩ mlɩ ɛ́ mlɩlɛ́damlí ɔma há Bulu, mlɩgyí mʋ alupʋ́ mlɩ asʋ́n susúhɛ pʋ́ mlɩ bwɛhɛ́ laláhɛ sʋ. 22 Támɛ séi á, ɩtráa megyí alɩ. Kristo lɔ́bwɛ nyankpʋsa, olowu. Bulu lɔ́tsʋn mʋ oyikpalíhɛsʋ lowu ámʋsʋ lá mlɩa mʋnyɔ nsɩnɛ́. Mʋ́ sʋ ifin pʋ́ asʋansʋ má mlɩ ɩwɩ, ɔbɛ́kpa mlɩ ba mʋ ansɩ́tɔ́. 23 Támɛ ilehián ánɩ́ mlɔ́hɔ asʋ́nsʋ́ ánfɩ gyi, lɩ́ɩ́ kínkíínkín. Mlɩmáha abʋtsɛ mlɩ agywɩɩn lɛ ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ mlɩdɛ́ mʋ́ ɔkpa kɩ́ɩ, asʋn wankláán ámʋ lapʋ́ba mlɩ ámʋsʋ. Asʋn wankláán ánfɩ osúmpʋ́ mɩ́ Paulo ngyi nɩ́. Asʋ́n ánfɩ ɔkan bʋdɛda ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́ ɛ́ nɩ́.

24 Ɩbʋ mɩ ansigyí ánɩ́ ndɛ ipian wúun mlɩ sʋ. Tsúfɛ́ ndɛ ɩwɩɔsɩn ámʋ́ʋ́ Kristo lówun sian amʋ kʋ wúun ha mʋ ɔpasua, igyi mʋ nyankpʋsa-oyí ámʋ. 25 Bulu lɔ́pʋ mʋ asʋ́n wankláán ámʋ wá mɩ́ ɩbɩtɔ, ánɩ́ ndáa mʋ́ fɛ́ɛ́ ɔkan suna mlɩ, ampʋsum ɔpasua ámʋ. 26 Ɔlɔpʋ asʋ́n ánfɩ ŋáín bɩ́mbɩ́ ɔpá, támɛ alalɛ́ mʋ́ ɔwan súná mʋ ahá séi. 27 Ɩbʋ Bulu ɔdwɛ ánɩ́ ɔbɛ́lɛ mʋ́ ɔwan súná mlɩá mlɩmégyí Yudafɔ. Asʋn ŋaínhɛ́ amʋ gyí, Kristo tsie mlɩtɔ. Ɩbʋ ibíá, ɩbʋ numnyam ɛ́. Mʋ́désuná ánɩ́ abénya mʋ numnyam amʋ ɩkʋ nɩ́. 28 Mʋ ɩwɩ asʋ́n anɩdɛ́ ahá fɛ́ɛ́ bláa, anɩdɛ́ amʋ́ ɔlá da, pʋ́ nyánsa ámʋ́ʋ́ Bulu lahá anɩ ámʋ súná amʋ́ atɔ́; mɛ́nɩ bɔ́fʋn, abɛ́kpa amʋ́ ba Bulu, amʋ́a Kristo ɩkʋlɛbwɛtɔ́. 29 Ɩ́nɩ sʋ nahɩ́ɛ́ ndɛprɩ́ɩ, pʋ Kristo túmi ámʋ́ʋ́ ɩbʋ mɩtɔ ámʋ yɔ́ agyʋ́má nɩ́.

2

1 Ndekléá mlɩbɩ́ɩ ɩprɩ́ɩ ánɩ́ ndɛprɩ́ɩ ɔwʋnlɩ́nsʋ́, mlɩa ɔpasua ámʋ́ʋ́ ɩbʋ Laodikea pʋ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋmɔkʋ́wun mɩ kɩ amʋ fɛ́ɛ́ nwunsʋ. 2 Ndɛ mʋ́ bwɛ pʋ́wá amʋ́ ɔwʋnlɩ́n, abʋbwɛ kʋlɛ, dwɛ aba, nu asʋ́n asɩ wankláán, mɛ́nɩ bónu Bulu asʋ́n ŋaínhɛ́ amʋ́ʋ́ igyi Kristo amʋ fɛ́ɛ́ asɩ. 3 Kristotɔ Bulu lɔ́pʋ mʋ atonyahɛ́á igyi mʋ nyánsa pʋ́ mʋ asʋ́nbɩ fɛ́ɛ́ wá.

4 Ndɛ mlɩ asʋ́n ánfɩ bláa, mɛ́nɩ ɔhaa mɔ́ɔpʋ asʋ́n ánɩ́ ɩbʋ anulɛ́ kʋkʋ bɛmlɛ́ mlɩ. 5 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á mbʋ ɩfɔ́ mlɩ wá, támɛ ntosúsu mlɩ ɩwɩ brégyíbrɛ́. Ansɩ́ ɛ́ ɩdɛ mɩ́ gyí ánɩ́ mlɩtsie wankláán, mlɩlɩ́ɩ́ kínkíínkín Kristosʋ hógyitɔ. 6 Ɩ́nɩá mlɩlahɔ Kristo Yesu gyi ánɩ́ mʋgyí mlɩ Wíe sʋ á, mlɩyɔ mʋ́sʋ́ mlɩa mʋnyɔ amlɩbwɛ kʋlɛ. 7 Mlɩ ɛ́ mlɩhɩɛ lɩɩ kínkíínkín Kristo hógyitɔ, amlɩnya ɔwʋnlɩ́n tsu mlɩa mʋnyɔ ɩkʋlɛbwɛtɔ. Mlɩyɔ mʋ́sʋ́ amlɩhɔ mʋ ɩwɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ bʋdɛ mlɩ suná, igyi ɔnɔkwalɩ amʋ, fɛ́ alɩá oyí nlín tɔyɔ́ ɔtɔ́tɔ́ɔ́tɔ́, yódúnká ntsu há mʋ́ ɩtɛdan, amlɩda Bulu ɩpán ɛ́ brégyíbrɛ́.

8 Mlɩmáha ɔkpa ɔhaa ɔmlɛ mlɩ, pʋ mʋ ansɩtɩ́ɩn mʋ́a afunu asʋ́n ánɩ́ igyi amándɩ́ɛ́á anyánkpʋ́sa bɔwa kʋkʋ, itsú ɔŋɛ́ ntɛ́ɛ túmiá ɩdɛ ɔyɩ́ ánfɩsʋ gyí, imotsú Kristo wá bɛha amlɩmli mʋ nkpábi. 9 Tsúfɛ́ Kristotɔ Bulu tsiátɔ́ onutónutó ámʋ fɛ́ɛ́ ɩbʋ nyankpʋsa ɔkpasʋ. 10 Ɩ́nɩá mlɩa Kristonyɔ mlɩlabwɛ́ kʋlɛ sʋ mlɩlafʋn. Mʋgyí ɔhá ánɩ́ ɔbʋ túmi ɔŋɛ́tɔ́ atúmipʋ pʋ́ ɩsʋ agyípʋ́ fɛ́ɛ́sʋ́.

11 Mlɩa mʋnyɔ ɩkʋlɛbwɛ sʋ aladɩ́nkɩ́ mlɩ tsiátɔ́ dada amʋ lɛ́ mlɩsʋ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ bʋtɛtɩn keté, dɩ́nkɩ́ awʋlɩ lɛ́ mʋ́sʋ́ ámʋ. 12 Brɛ́á bɔbɔ mlɩ asú á, bopulá mlɩ tsiátɔ́ dada amʋ fɛ́ alɩá bopulá Kristo; Bulu lɔ́kʋsʋ́a mlɩ ba nkpatɔ fɛ́ alɩá ɔlɔkʋsʋ́a Kristo, tsúfɛ́ mlɩlóhogyi ánɩ́ Bulu bʋ túmi kʋ́sʋ́a mʋ tsú afúlitɔ. 13 Tɛkɩ mlɩ lakpan pʋ́ mlɩ tsiátɔ́ dada amʋ́ʋ́ bʋmɔkʋ́dɩ́nkɩ́ lɛ́ mlɩsʋ ámʋ sʋ mlɩlówu fɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔmɔkʋ́tɩn keté. Támɛ séi á, Bulu lakʋ́sʋ́a anɩa Kristonyɔ ba nkpa pɔpwɛtɔ, alasí anɩ lakpan fɛ́ɛ́ kíé anɩ. 14 Ɔlɛdɩnkɩ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n wá Mose mblatɔ, ɩdɛ anɩ ɩlá lɛ ámʋ lɛ́ anɩsʋ, yɛ́da mʋ́ mántá Kristo oyikpalíhɛ amʋsʋ. 15 Bulu lɔ́swɩɩ́ ɔŋɛ́tɔ́ atúmipʋ pʋ́ ɩsʋ agyípʋ́ túmi, ɔlɛkɩtá amʋ́ ndoun, lɛ́ amʋ́ ɔwan, wá amʋ́ pɛ́lɩtɔ, brɛ́ olegyi amʋ́sʋ́ Kristo oyikpalíhɛ amʋsʋ.

16 Mʋ́ sʋ mlɩmáha ɔhaa ɔlɛ mlɩ ɩlá mlɩ atogyihɛ, mlɩ atonuhɛ, nkegyí, ɔtsra pɔpwɛ nkɛ, ntɛ́ɛ Yudafɔ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ aná sʋ. 17 Yiyí kɛkɛ ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ igyi há atɔ́ ámʋ́ʋ́ ɩbɛ́ba amʋ onutó. Mʋ́ onutónutó ámʋ lɛ́lɩn ɔwan Kristotɔ. 18 Mlɩmáha ɔkpa ɔhaa ɔmlɛ mlɩ amlɩba ɩwɩasɩ sum Bulu-abɔpʋ, amlɩhʋlɩ ɩpán ánɩ́ Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ mlɩ. Nɩ́ ɔbɛ́ɛ alawun tɔkʋ tsú mʋ́ ɩwɩ kʋ́ráá pó á, ɔyɩ́tɔ́ ansɩtɩ́ɩn láhá mʋ ɔdɛ ɩwɩ tsu. 19 Ɔhá ánfɩ odu lamáɩ́n ɩwɩ lɛ́ Kristo amʋ́ʋ́ ógyi ɔpasua ámʋ nwun ámʋsʋ. Tsúfɛ́ ɔpasua ámʋtɔ anɩ fɛ́ɛ́ anɩlɛ́tsa abasʋ, Kristo amʋ́ʋ́ ogyi nwun ámʋ dɛ́ anɩ ɔwʋnlɩ́n wa, mɛ́nɩ abɛ́dan alɩá Bulu déklé.

20 Mlɩa Kristonyɔ lówu. Mʋ́ sʋ mlɩtráa mlɩmá ɔyɩ́tɔ́ túmi kʋkʋ asɩ. Ntogyi sʋ́ mlɩtráa mlɩdɛ́ mbla ánfɩ anásʋ́ gyí? 21 Bɛɛ, “Mágyi ɩ́nɩ. Mápʋ ɩbɩ da ɩ́nɩ, mátsu ɩ́nɩ ɛ́!” 22 Nɩ́ bɔpʋ́ ntobí ánfɩ fɛ́ɛ́ bwɛ́ atɔ́ tá á, iteyíntá. Anyánkpʋ́sa onutó mbla pʋ́ amʋ́ atosunáhɛ́ igyi. 23 Anɩdɛ́ mbla ánfɩ kɩ́ɩ fɛ́ tɔ́á nyánsa bʋ mʋ́tɔ́, ɩbɛ́ha abɔ́wa alɛ́ Bulu ansɩ́tɔ́, abɛ́ba ɩwɩasɩ há mʋ, wá ɩwɩ ɔsɩn anɩaa ɩbɛ́ha abɛ́bɩ gyi ɩwɩsʋ. Támɛ ɩ́nɩ aná fɛ́ɛ́ ɩmɛ́ɛtalɩ́ há anɩméegyi ɩwɩsʋ.

3

Nkpa Pɔpwɛ Tsiá

1 Mʋ́ sʋ nɩ́ Bulu lakʋ́sʋ́a mlɩa Kristonyɔ ba nkpa pɔpwɛtɔ á, mlɩdunka atɔ́á ɩbʋ ɔsʋ́sʋ́, ɔtɩ́nɛ́ ámʋ́ʋ́ Kristo tsie Bulu gyɔpɩsʋ ámʋ. 2 Mlɩha agywɩɩn ɩnʋ atɔ́ ɩwɩ, megyí ɔsʋlʋ́sʋ klɛ́. 3 Tsúfɛ́ mlɩlawú, Bulu lapʋ́ mlɩa Kristonyɔ nkpa onutó ŋáín mʋtɔ. 4 Ɛkɛá ɔbɛ́lɛ Kristo amʋ́ʋ́ ogyi mlɩ nkpa onutó ámʋ ɔwan súná ɔyɩ́ á, ɛkɛ ámʋ kɛ́n ɔbɛ́lɛ mlɩa mʋnyɔ ɔwan mʋ numnyamtɔ nɩ́.

Tsiátɔ́ Dada Mʋ́a Pɔ́pwɛ

5 Mʋ́ sʋ mlɩmɔ tsiátɔ́ dada amʋ́ʋ́ ɩbʋ mlɩtɔ ámʋ. Mʋ́gyí; atsɩ mʋ́a ayin asʋ́nwa, ifintotsiá, ɔwɔ́lɩ laláhɛ mʋ́a pɛ́lɩla. Ɔyɩ́ ánfɩtɔ atɔ wankláán ɩmápɛ mlɩ ansɩ́, tsúfɛ́ ɔnsɩ́pɛ igyi fɛ́ ɔkpɩsúm. 6 Ntobí ánfɩ odu abwɛpʋ́sʋ́ Bulu tɛhɩ́ɛ́ nyá ɔblɔ́ nɩ́. 7 Mʋ́ aná mlɩtɔbwɛ́ brɛ́á mlɩgyí ɔmátɔ́fɔ nɩ́.

8 Séi gyí brɛ́á mlɛ́lɛ ɔblɔ́, ɔblɔ́kpán, olu, abakpɔɩ́, asʋkpan blɩ́ aná lɛ́ mlɩtɔ nɩ́. 9 Mlɩmáwa afunu súná aba, tsúfɛ́ mlɩlasí mlɩ tsiátɔ́ dada amʋ pʋ́ mʋ́ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́. 10 Mlɩlalátsú tsiátɔ́ pɔpwɛ. Bulu gyí mʋ́ Ɔbwɛpʋ́, ɔdɛ mʋ́ bwɛ pɔ́pwɛ lɩan mʋ ɩwɩ brɛ́ ánfɩ mlɩdɛ́ mʋ bɩ ánfɩ. 11 Tsiátɔ́ pɔpwɛ anfɩ mʋ́ á, ɩmɛfáhʋn ánɩ́ Griikiyin ntɛ́ɛ Yudayin fʋgyi. Fɛtɩn keté ntɛ́ɛ fʋmɛtɩn, ɔkpʋtɔ́pʋ ntɛ́ɛ okudasɩ́yin, ɔkpábi ntɛ́ɛ ɔdɩ́hɩɛ fʋ́gyi. Kristo gyí tógyítɔ́, ɔbʋ amʋ́ fɛ́ɛ́tɔ́.

12 Mʋ́ sʋ ɩ́nɩá Bulu lalɛ́ mlɩ pʋ́bwɛ́ mʋ ahá ánɩ́ amʋ́ ɩwɩ latɩn pʋ́ mʋ adwɛpʋ́ á, mlɩha nwewúun, awɩtɔlɛwa, ɩwɩasɩbá, ilwií pʋ́ klʋnya itsia mlɩtɔ. 13 Mlɩnya ɩklʋn ha aba. Nɩ́ ɔkʋ mʋa mʋ ba benya á, mlɩsikie aba fɛ́ alɩá Kristo lési mlɩ klɛ́ kíé mlɩ. 14 Mʋ́á ɩdʋn a, ɔdwɛ tɔ́bwɛ́ anɩ fɛ́ɛ́ ɩkʋlɛ. Ɩbwɛ́ɛ mlɩ tati dɩdáhɛ́. 15 Mlɩha Kristo iwilwii igyí mlɩ klʋnsʋ, tsúfɛ́ mʋ́tɔ́ Bulu latɩ́ mlɩ bɔwa; mlɩa mʋ nyankpʋsa-oyí ámʋ mlɩlabwɛ́ kʋlɛ nɩ. Mlɩda mʋ ɩpán ɛ́ brégyíbrɛ́. 16 Mlɩha Kristo asʋ́n ámʋ ɩhɩɛ bʋla mlɩ klʋntɔ, ɩha mlɩ nyánsa. Mlɩpʋtɔɩ kpla aba, suna aba atɔ́. Mlɩwa Israelfɔ ɩlʋ, ɔsankuosʋ ɩlʋ pʋ́ ɔŋɛ́tɔ́ ɩlʋ mlɩ klʋntɔ pʋtsu Bulu fʋa, pʋda anɩ Sɩ́ Bulu ɩpán. 17 Mlɩ atɔ bwɛhɛ́ pʋ́ mlɩ asʋn blɩ́hɛ́ fɛ́ɛ́ ɩbwɛ́ɛ anɩ Wíe Yesu ɩdátɔ́, amlɩpʋ ɩpán ha anɩ Sɩ́ Bulu tsʋn mʋsʋ.

Akristofɔ Tsiátɔ́

18 Aká, mlɩba ɩwɩasɩ ha mlɩ akúlu alɩá ɩlɛkanáa ha ahá ánɩ́ bʋgyi Kristo klɛ́.

19 Akúlu, mlɩ ɛ́ mlɩdwɛ mlɩ aká. Mlɩmábwɛ amʋ́ kpóunkpóun.

20 Abí, mlɩbu mlɩ akwɩɩ́pʋ́, tsúfɛ́ mʋ́ Bulu tekle nɩ.

21 Akwɩɩ́pʋ́, mlɩmáwa mlɩ abí ɔblɔ́, mɛ́nɩ ɩwɩ móowu amʋ́.

22 Nkpábi, mlɩbu mlɩ ɔsʋlʋ́sʋ awíe tógyítɔ́á mlɔ́bwɛtɔ. Mlɩha amʋ́ ansɩ́ igyi mlɩ ɩwɩ brégyíbrɛ́, megyí amʋ́ ansɩ́tɔ́ wʋlɛ. Mlɩbwɛ mʋ́ tsú klʋntɔ, tsúfɛ́ mlɩtobú anɩ Wíe. 23 Mlɩbwɛ tógyítɔ́ tsu mlɩ klʋntɔ, fɛ́ anɩ Wíe mlɩdɛ́ mʋ́ bwɛ há, megyí anyánkpʋ́sa. 24 Mlɩkaɩn ánɩ́ anɩ Wíe ɩbɩtɔ mlénya mlɩ ɩkɔká ánɩ́ alalá yáɩ́ mʋ abí. Tsúfɛ́ Kristo gyí Owíe ánɩ́ mlɩdésum. 25 Támɛ nɩ́ fɔbwɛ́ tɔ́á ɩma alɛ a, ɔbɛ́ka fʋ́ ɩkɔ, tsúfɛ́ ɔtamakɩ ɔhaa ansɩ́tɔ́.

4

1 Nkpábi awíe, mlɩpʋ tɔ́á ɩbʋ alɛ́, igyi ɔnɔkwalɩ kpa mlɩ nkpábi, tsúfɛ́ mlɩ ɛ́ mlɩbʋ Owíe ɔsʋ́sʋ́.

2 Mlɩkɩta mpaɩbɔ́tɔ́. Mlɩdɩnka ansɩ́ ɩwɩsʋ, ɩpánda ɛ́ itsia mlɩ klʋntɔ. 3 Mlɩbɔ mpáɩ ha anɩ ɛ́. Bulu ofínki ɔkpa ha anɩ atalɩ da Kristo ɩwɩ asʋn ŋaínhɛ́ amʋ ɔkan. Mʋ́ sʋ nda obu nɩ́. 4 Mlɩbɔ mpáɩ mlɩaa, ndáa mʋ́ ɔkan wankláán, alɩá ilehián.

5 Mlɩkɩ mlɩ nátɩtɔ ɔmátɔ́fɔtɔ. Nɩ́ ɔkpa ifínkí há mlɩ á, mlɩmáyintá mʋ́. 6 Mlɩ ɩtɔ́ɩ ɩwa anulɛ́, ɩwa labi, mɛ́nɩ mlɛ́talɩ́ lɛ́ ɔhagyíɔha asʋn fɩtɛ́hɛ́ ɔnɔ́ wankláán.

Ɩklá

7 Anɩa opíó ɔdwɛpʋ́ Tihiko dɛ́ anɩ Wíe agyʋ́má yɔ. Osúmpʋ́ ɔnɔkwalɩpʋ ogyi. Ɔbɛ́bláa mlɩ alɩá mɩ́ ɩwɩ gyí fɛ́ɛ́. 8 Nawá mʋ mlɩ wá mbɛ́ɛ, ɔbɛ́bláa mlɩ alɩá anɩ ɩwɩ gyí, ɔwa mlɩ atɛtɔ-ɔnlɩn. 9 Mʋa anɩ píó ɔdwɛpʋ́ ɔnɔkwalɩpʋ Onesimo, ogyi mlɩ pɩ amʋ ɔbɛ́ba bɛbla mlɩ asʋ́n ánɩ́ ɩlaba nfɩ fɛ́ɛ́.

10 Aristarko, mɩ́ bá ánɩ́ mɩ́a mʋnyɔ anɩda obu ɔhá mlɩ itsiá. Alɩ kɛ́n Marko, ogyi Barnaba mʋ pio ámʋ ɛ́ ɔhá mlɩ itsiá nɩ́. Mlɩhɔ Marko ɔfɔɔ́ wankláán, nɩ́ ɔlɔtsʋn ba mlɩ wá fɛ́ alɩá nɛbláa mlɩ yáɩ́. 11 Opíó Yesu, bʋtɛtráa tɩ mʋ Yusto ɛ́ ɔhá mlɩ itsiá. Ahá abasá ánfɩ pɛ́ gyí Yudafɔá mɩ́a amʋ́nyɔ anɩdɛ́ Bulu iwíegyí ámʋ ɩwɩ agyʋ́má yɔ nɩ́. Amʋ́ tɛ́kɩ́tá klʋn wá mɩ́ ɩwɩtɔ nɩ́.

12 Epafra, otsú mlɩ wá, ogyi Kristo Yesu osúmbi amʋ ɛ́ ɔhá mlɩ itsiá. Ɔtɛhɩ́ɛ́ bɔ mpáɩ há mlɩ ánɩ́ Bulu ɔwáa mlɩ ɔwʋnlɩ́n, ɔha amlɩfʋn, amlɩtalɩ bwɛ Bulu apɛ́ kugyíkʋ. 13 Nɛ́talɩ́ gyí mʋ ɩwɩ adánsɩɛ ánɩ́ ɔhɩ́ɛ́ ɔdɛ agyʋ́má yɔ mlɩa Akristofɔá bʋbʋ Laodikea pʋ́ Hierapoli ɩdátɔ́. 14 Anɩ ɔdwɛpʋ́ Luka, ogyi ɩlɔ ɔtsapʋ́ mʋa Dema bɛhá mlɩ itsiá.

15 Nɛhá anɩ apíó Laodikeafɔ ámʋ itsiá. Nɛhá Nunfa mʋa ɔpasua ámʋ́ʋ́ ɩbʋ mʋ wóyítɔ́ amʋ ɛ́ itsiá. 16 Nɩ́ mlɛkla ɔwʋlʋ́ ánfɩ súná ɔpasua ámʋ tá á, mlɩpʋsɩsɩ Laodikeafɔ ɛ́. Mlɩkla amʋ́ klɛ́ ámʋ́ʋ́ nɔpʋsɩ́sɩ́ amʋ́ ámʋ ɛ́. 17 Mlɩbla Arkipo mlɩaa, ɔmɔ́ɔ agyʋ́má ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́pʋwá mʋ ɩbɩtɔ ámʋ ɔnɔ́ wankláán.

18 Mɩ́ Paulo, onutónutó lawá ɩbɩ ɔwʋlʋ́ ánfɩ asɩ. Mlɩmátan ánɩ́ nda obu.

Bulu ogyíi mlɩ bʋalɛ.

* 1:7 Mlɩ ɔfansʋ bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

1 Tesalonikafɔ

1

2

3

4

5

Ɔwʋlʋ́ Gyankpapʋá Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Tesalonikafɔ

1

1 Mɩ́ Paulo, mɩ́a Silwano pʋ́ Timoteo dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ ɔpasua ánɩ́ ígyi anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo klɛ́, ɩbʋ Tesalonika wúlutɔ.

Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo bʋgyíi mlɩ bʋalɛ, abʋha mlɩ iwilwii.

Tesalonikafɔ Hógyi

2 Nɩ́ anɩdɛ́ mpáɩ bɔ há mlɩ brégyíbrɛ́ á, anɩtɛdá Bulu ɩpán mlɩ fɛ́ɛ́ nwunsʋ. 3 Anɩtetsíá káɩ́n anɩ Sɩ́ Bulu mlɩ hógyi gyumagyihɛ. Alɩá mlɩdɛ́ mbɔ́dɩ́ bɔ dwɛ́ aba, pʋ́ alɩá mlɩlatomi há mlɩ ansɩ́ dɩn anɩ Wíe Yesu Kristosʋ kínkíínkín. 4 Apíó, anɩyin ánɩ́ Bulu tɔdwɛ́ mlɩ, alalɛ́ mlɩ pʋ́bwɛ́ mʋ klɛ. 5 Tsúfɛ́ megyí ɔnɔ́ kɛkɛ anɩlɔ́pʋ bɛbláa mlɩ asʋn wankláán ámʋ. Mboún mlɩlówun Ɔŋɛ́ Wankɩ́hɛ́ amʋ túmi ɛ́. Ɩ́nɩ lɛ́ha mlɩlɛ́bɩ wankláán ánɩ́ asʋ́n ámʋ igyi ɔnɔkwalɩ. Mlɩlówun tsiátɔ́ oduá anɩlɔ́pʋtsíá mlɩtɔ ɛ́, alɩá ɩbɔ́bʋá mlɩ sʋ. 6 Mlɩlɛ́kasɩ́ anɩa anɩ Wíe tsiátɔ́. Tsúfɛ́ asʋ́n ámʋ sʋ mlɩlówun ɩwɩɔsɩn tsɔtsɔɔtsɔ, támɛ mlɩlɔ́pʋ ansigyí ánɩ́ itsú Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ wá hɔ mʋ́. 7 Mʋ́ sʋ ɩlɛha ahógyipʋá bʋbʋ Makedonia ɔsʋlʋ́sʋ pʋ́ Akaia ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́ bɛkɩ mlɩ bwɛhɛ́, buo mʋ́. 8 Tsúfɛ́ megyí Makedonia pʋ́ Akaia wʋlɛ anɩ Wíe asʋ́n ámʋ lɛklɛɩ́ tsú mlɩ wá yɔ́. Mboún mlɩ Bulu hógyi asʋ́n ɛ́ laklɛ́ɩ́ yɔ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́. Mʋ́ sʋ asʋansʋ má ɩnʋá abɛ́trá blɩ́ tsú mʋ́ ɩwɩ. 9 Tsúfɛ́ amʋ́ onutó bʋdɛ alɩá mlɩlɔ́pʋkɩ́tá anɩ brɛ́á anɩlɛ́bá mlɩ wá blɩ́. Alɩá mlɩlési ɩkpɩ súm ba mlɩdɛ́ Bulu Ɔkɩankpapʋ Ɔnɔkwalɩpʋ amʋ mboún súm. 10 Pʋ́ alɩá mlɩgyó brɛ́á Bulu mʋ Bi Yesu ámʋ́ʋ́ ɔlɔkʋsʋ́a tsu afúlitɔ ámʋ ɔbɛ́latsú ɔsʋ́sʋ́ bá. Mʋgyí ɔhá ánɩ́ ɔdɛ anɩ lɛ tsú Bulu ɔblɔ́ ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋtɔ nɩ́.

2

Paulo Tsíátɔ́ Tesalonika Wúlutɔ

1 Apíó, mlɩ onutó mlɩyin ánɩ́ anɩ mlɩ wá bá mɔbwɛ kpaalɩ. 2 Mlɩyin alɩá bɔwa anɩ amʋmʋyɔ, sʋ́pa anɩ Filipi wúlutɔ asa anɩlɛ́bá mlɩ wá. Mlɩyin ánɩ́ akʋ bʋmotsulá, bɛhɩɛ kʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ anɩsʋ; támɛ anɩ Bulu lɔ́wa anɩ ɔwʋnlɩ́n, anɩlɛ́bláa mlɩ asʋn wankláán ámʋ. 3 Tsúfɛ́ megyí afunu asʋ́n anɩdɛ́blɩ́. Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ kokóli. Megyí agywɩɩn laláhɛ kʋkʋ ígyi, anɩmɛ́dɛ́ mlɩ mlɛ́ ɛ́. 4 Bulu lɔ́hɔ anɩsʋ gyi, ɔlɔpʋ mʋ asʋn wankláán ámʋ wá anɩ ɩbɩtɔ. Mʋ́ anɩdɛ́blɩ́ nɩ́! Megyí anyánkpʋ́sa ansɩ́tɔ́ anɩdɛ́kɩ́ɩ blɩ́ mʋ́, Bulu yin anɩ klʋntɔ. 5 Mlɩhɩ́ɛ́ mlɩyin ánɩ́ megyí ɔnɔ́ dɛ́dɛ́ anɩlɔ́pʋ ba mlɩ. Anɩmɛ́ba bɔwa afunu kʋkʋ ɛ́ súná mlɩ, pʋ́nyá tɔkʋ tsú mlɩ wá. Bulu gyí anɩ ɔdansɩyin. 6 Anɩmódunká kanfʋ́ tsú nyankpʋsa ɔkʋkʋ, mlɩ, ntɛ́ɛ ɔha bambá wá. Kristo sumbí ayɔpʋ́ anɩgyí. Mʋ́ sʋ tɛkɩ anɩbʋ ɔkpa sɩ́ ɩwɩ tswɩ mlɩsʋ, 7 támɛ anɩlólwií há mlɩ, kɩ mlɩ fɛ́ alɩá abí-oyín tɛkɩ mʋ onutó abísʋ́. 8 Anɩtɛhɩ́ɛ́ klé mlɩ asʋ́n. Mʋ́ sʋ megyí Bulu asʋn wankláán ámʋ nkʋlɛ anɩlɔ́pʋ ba mlɩ, mboún anɩlési anɩ ɩwɩ ɛ́ há mlɩ, tsúfɛ́ mlɩlamlí anɩ adwɛpʋ́. 9 Apíó, yɛ́ɛ mlɛ́kaɩ́n agyʋ́má ánɩ́ anɩlɔ́yɔ ɔpa mʋ́a onyé pʋ́nyá tɔ́á ilehián anɩ? Alɩá anɩméesi ipian tswɩ mlɩsʋ brɛ́á anɩdɛ́ Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan da súná mlɩ sʋ́ anɩlɔ́bwɛ mʋ́ alɩ.

10 Mlɩ ahógyipʋ amʋ pʋ́ Bulu gyí anɩ adansɩfɔ alɩá anɩlɔ́pʋtsíá mlɩtɔ. Anɩ ɩwɩ lɛtɩn, anɩ asʋ́n da ɔkpa, ɔlala ɛ́ metsiá anɩ ɩwɩ. 11 Mlɩyin ánɩ́ anɩlɛ́kpa mlɩtɔ okugyíɔkʋ fɛ́ alɩá abí-ɔsɩ́ tɛkpá mʋ abí. 12 Anɩlɔ́wa mlɩ atɛtɔ-ɔnlɩn, lwíí mlɩ klʋn, tɔ́ɩ́ kplá mlɩ anɩaa, mlɩtsía tsiátɔ́á ilegyi Bulu ansɩ́. Mʋlɛ́tɩ mlɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩbénya mʋ iwíegyí pʋ́ mʋ numnyam amʋ ɩkʋ.

13 Tɔ́á sʋá anɩtɛdá mʋ ɩpán brégyíbrɛ́ ɛ́ gyí, brɛ́á anɩlɔ́pʋ mʋ asʋ́n ámʋ ba mlɩ á, mlɩmótsu mʋ́ ánɩ́ nyankpʋsa wá itsú. Mboún mlɩlɔ́hɔ mʋ́ ánɩ́ lɛ́lɛ́, itsú Bulu wá; tsúfɛ́ mʋ́ Bulu dɛ́pʋyɔ́ agyʋ́má mlɩ ahógyipʋ amʋtɔ nɩ́. 14 Apíó, mlɩlamlí fɛ́ Bulu ɔpasua ánɩ́ ɩbʋbʋ Yudea ɔmátɔ́, bʋgyi Kristo Yesu klɛ́ amʋ. Mlɩlówun ipian mlɩ pɩ ɩbɩtɔ, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ amʋ́ ɛ́ bowun ipian amʋ́ pɩ Yudafɔ ɩbɩtɔ ámʋ. 15 Yudafɔ lɔ́mɔ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ pʋ́ anɩ Wíe Yesu. Amʋ́ kɛ́n lagya anɩ lɛ́ ɔmá ámʋtɔ. Bʋtamakle ahá asʋ́n, bʋtamagyi Bulu ansɩ́. 16 Bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ anɩsʋ ká anɩ itin bɛɛ, anɩmábla ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ nkpahɔ́ɔ asʋ́n ámʋ, Bulu ɔhɔ amʋ́ nkpa. Ɩ́nɩ bwɛ lahá amʋ́ lakpan labiayi. Mʋ́ sʋ ɩlahá Bulu lanyá ɔblɔ́, ɔbɛ́bɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ.

Paulo Lékléá Ɔbɛ́layɛ́kɩ Tesalonikafɔ

17 Apíó, anɩlɛ́natɩ́ mlɩ wá ɔpá anɩmɔ́kʋ́sí mlɩsʋ kaɩ́n. Mʋ́ sʋ anɩhɩ́ɛ́ anɩdɛ́ ɔkpa dunká ánɩ́ abɛ́la bowun mlɩ ansɩ́tɔ́, tsúfɛ́ anɩdɛ́ mlɩsʋ kaɩ́n dʋbɩ. 18 Anɩlékléá abɛ́laba mlɩ wá. Mɩ́ Paulo onutó ó nabwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ néyinkí bá ɩnʋ ɩta tsefɩnɩ, támɛ Ɔbʋnsám mɛ́ha ɔkpa. 19 Ma sʋ́ anɩ ansɩ́ dɩn? Megyí mlɩ sʋ ansɩ́ dɛ anɩ gyí ánɩ́ abénya ɔkpa tsú ɩwɩ anɩ Wíe Yesu ansɩ́tɔ́ brɛ́á ɔbɛ́ba? 20 Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, mlɩgyí anɩ numnyam pʋ́ anɩ ansigyí.

3

Timoteo Tesalonika Yɔ

1 Mʋ́ sʋ brɛ́á anɩmɛ́bɩ́ alɩá mlɩ tsiátɔ́ igyi, ɩdɛ anɩ háan a, anɩlɔ́bwɛ agywɩɩn anɩaa, anɩ mʋ́ abétsiá Atene wúlutɔ, 2 awa anɩ píó Timoteo, ogyi anɩ Bulu agyʋ́máyɔbá Kristo asʋn wankláán ámʋ ɔkandatɔ sɩsɩ mlɩ, ɔbɔwa mlɩ ɔwʋnlɩ́n. Ɔtɔɩ kpla mlɩ amlɩlɩɩ kínkíínkín hógyitɔ, 3 mɛ́nɩ mlɩtɔ ɔkʋkʋ méeyinkí ɔma asʋn wunhɛ anfɩ sʋ. Mlɩ onutó mlɩyin ánɩ́ igyi tɔ́á ɩda yaɩ́ há anɩ Akristofɔ dodo. 4 Tsúfɛ́ brɛ́á anɩbʋ mlɩ wá á, anɩlɛ́bláa mlɩ ánɩ́ bɛ́dɩnká mlɩsʋ. Lɛ́lɛ bɛdɩnká mlɩsʋ fɛ́ alɩá mlɩyin. 5 Ɩ́nɩ sʋ brɛ́á netsíá mmetsíá á, nɔwa Timoteo mlɩ wá mbɛ́ɛ, ɔbɛ́kɩ alɩá mlɩdɛ́ hógyi amʋtɔ. Tsúfɛ́ ɩbɛ́talɩ́ ba ánɩ́ Ɔbʋnsám lasɔ mlɩ kɩ, há anɩ gyumagyihɛ labwɛ́ kpaalɩ.

6 Timoteo layínkí pʋ́ asʋn wankláán tsúa mlɩ wá ba anɩ séi, tsú mlɩ hógyi pʋ́ mlɩ abadwɛ ɩwɩ. Alabláa anɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩ ɛ́ mlɩdɛ́ anɩsʋ kaɩ́n dʋbɩ. Mlɩdékléá mlówun anɩ, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ anɩ ɛ́ anɩdékléá abówun mlɩ ámʋ. 7 Mʋ́ sʋ apíó, mlɩ hógyi lawá anɩ atɛtɔ-ɔnlɩn, anɩ ipian pʋ́ anɩ asʋn wunhɛ fɛ́ɛ́tɔ́; 8 tsúfɛ́ mlɩlɩ́ɩ́ anɩ Wíe hógyitɔ kínkíínkín. Mʋ́ sʋ anɩ klʋn ládɩ́ anɩ asɩ. 9 Ɩpán mɔmʋ abɔ́kʋkʋ da Bulu mlɩ sʋ, ansɩ́á ɩdɛ anɩ gyí mʋ ansɩ́tɔ́ sʋ? 10 Anɩtɛhɩ́ɛ́ bɔ́ mpáɩ kókóli Bulu ɔpa mʋ́a onyé anɩaa, ɔhá ayinki bowun mlɩ, mɛ́nɩ abósuná mlɩ tɔ́á ɩbɛ́ha mlɩ hógyi bɔ́fʋn.

11 Anɩ Sɩ́ Bulu onutó mʋa anɩ Wíe Yesu bʋfínki ɔkpa ha anɩ aba mlɩ wá. 12 Anɩ Wíe ɔhá mlɩ apíó aba pʋ́ ahá fɛ́ɛ́ dwɛ ɔnɔ́ ɩwa ɔnlɩn, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ anɩtɔdwɛ́ mlɩ ámʋ. 13 Ɔwá mlɩ ɔwʋnlɩ́n, mɛ́nɩ anɩ Sɩ́ Bulu omóowun ɔlala mlɩ ɩwɩ, ifin kʋkʋ ɛ́ méetsiá mlɩ ɩwɩ mʋ ansɩ́tɔ́, anɩ Wíe Yesu mʋa mʋ ahá fɛ́ɛ́ ɔbákɛ amʋ.

4

Tsiátɔ́á Ilegyi Bulu Ansɩ́

1 Apíó, ɩtráhɛ a, anɩlósuná mlɩ tsiátɔ́, mɛ́nɩ Bulu ansɩ́ bégyi mlɩ ɩwɩ. Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, alɩ́ mlɩ tsiátɔ́ gyí nɩ́. Séi á, anɩhɩ́ɛ́ anɩdɛ́ mlɩ kokóli anɩ Wíe Yesu dátɔ́ anɩaa, mlɩbwɛ́ɛ mʋ́ dʋn alɩ. 2 Tsúfɛ́ mlɩyin mbla ámʋ́ʋ́ anɩlɔ́wa há mlɩ anɩ Wíe Yesu ɩdátɔ́ ámʋ. 3 Bulu dékléá mlɩháa mlɩ ɩwɩ ɩtɩn. Mʋ́ sʋ mlɩmáwa atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n. 4 Mlɩtɔ okugyíɔkʋ ɔbɩ́ɩ alɩá ɔbɛ́kɩtá ɩwɩ, ɩwɩtɩ́ɩn pʋ́ obú ɔkpasʋ. 5 Ɩmábwɛ ɔwɔ́lɩ laláhɛ ɔkpasʋ, fɛ́ alɩá ahá ánɩ́ bʋmeyín Bulu bʋtɔbwɛ́. 6 Mlɩtɔ ɔkʋkʋ másisíi mʋ ba, swɩ́ɩ́ mʋ mʋ ka. Tsúfɛ́ anɩ Wíe ɔbɛ́bɩtɩ́ ahá ánɩ́ bʋtɔbwɛ́ mʋ́ odu ɩsʋ. Anɩdɛ́ mlɩ ɔlá da, fɛ́ alɩá anɩlɔ́kʋ bláa mlɩ yáɩ́. 7 Tsúfɛ́ Bulu mɛ́tɩ anɩ ɔbɛ́ɛ, abá bɔtɔ mbʋa; mboún ɔbɛ́ɛ, ifin kʋkʋ mátsiá anɩ ɩwɩ. 8 Mʋ́ sʋ ɔhagyíɔha ánɩ́ omegyi atosunáhɛ́ anfɩsʋ á, megyí nyankpʋsa omédébu. Mboún Bulu ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ há mlɩ ámʋ.

9 Imehián ánɩ́ abɔ́wanlɩ́n asʋansʋ tsú mlɩ aba akristofɔ dwɛ ɩwɩ sɩ́sɩ́ mlɩ. Tsúfɛ́ Bulu onutó lasúná mlɩ alɩá mlɩdwɛ́ɛ mlɩ aba dodoodo. 10 Ɔnɔkwalɩ a, mlɩdɛ́ apíó ahógyipʋá bʋbʋ Makedonia ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́ dwɛ dodo. Mʋ́ sʋ apíó, anɩdɛ́ ɩpa bwií há mlɩ anɩaa, mlɩtráa dwɛ aba dʋn alɩ. 11 Mlɩpʋdɩnka ɩwɩsʋ ánɩ́ mlétsiá tsiátɔ́ wankláán. Mlɔ́pʋ mlɩ ɩbɩ yɔ́ agyʋ́má pʋ́kɩ mlɩ ɩwɩsʋ, fɛ́ alɩá anɩlɛ́bláa mlɩ, 12 mɛ́nɩ mlɩa ahá ánɩ́ bʋmegyí ahógyipʋ mlétsiá wankláán, mlɩmɛ́ɛtrá pʋ ansɩ́ dɩ́nká ɔhaasʋ.

Anɩ Wíe Yesu Yinkí Bá

13 Apíó, anɩdéklé anɩaa mlɩbɩ́ɩ ɔnɔkwalɩ ánɩ́ ɩbʋ Akristofɔá bawú ɩwɩ, mɛ́nɩ mlɩméetsiá gyi awɩrɛhɔ fɛ́ ahá ánɩ́ amʋ́ ansɩ́ mɛdɩ́n tɔtɔsʋ. 14 Anɩlóhogyi ánɩ́ Yesu lówu kʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ. Alɩ kɛ́n anɩlóhogyi ánɩ́ Bulu ɔbɛ́kpa ahá ámʋ́ʋ́ bɔhɔ mʋ gyi asa bowu ámʋ ba nɩ.

15 Anɩ Wíe onutó atosunáhɛ́ anɩdɛ́ mlɩ suná séi á. Anɩ ahá ánɩ́ anɩtráa anɩtsie nkpa asa anɩ Wíe ɔbákɛ ɩbɔ́fʋn a, anɩméegya awupʋ́ ámʋ nkpá yéfia mʋ. 16 Tsúfɛ́ anɩ Wíe ɔbɔ́kplʋ́n túmisʋ, Bulu-ɔbɔpʋ dɛhɛn ɔbɛ́lɛ ɔnɔ́, bɔ́fʋlɩ́ Bulu ɔkpɛ ɛ́ brɛ́á anɩ Wíe onutó dɛ́kplɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ ɔbá. Ahógyipʋá bawú bégyankpá kʋ́sʋ́. 17 Mʋ ɔma a, anɩ akɩankpapʋ ɛ́ fɛ́ɛ́ abɔ́yɔ́tʋ amʋ́ nwʋlʋ́táatɔ, anɩ fɛ́ɛ́ abéyefia anɩ Wíe afútɔ́. Tsú ɛkɛ ámʋ a, abétsiá anɩ Wíe wá brɛ́ fɛ́ɛ́. 18 Mʋ́ sʋ mlɩpʋ asʋ́n ánfɩ kɩta ɩklʋn wa aba ɩwɩtɔ.

5

Ɩwɩsʋda Gyo Anɩ Wíe Ɩbá

1 Apíó, imehián ánɩ́ abɔ́wanlɩ́n brɛ́ pʋ́ ɛkɛá asʋ́n ánfɩ ɩbɛ́ba sɩ́sɩ́ mlɩ. 2 Tsúfɛ́ mlɩ onutó mlɩyin ánɩ́ anɩ Wíe ɔbákɛ amʋ ɩbɛ́ba bofwie anɩtɔ, fɛ́ alɩá owikplu tɛba onyé. 3 Brɛ́á ahá bɛɛ, “Owí latá, asʋ́n latá” á, alɩ brɛ́ ámʋtɔ bɛ́hɩ nɩ́. Ibófwie amʋ́tɔ́ fɛ́ alɩá ɩkwɩ́ɩ tɛkan ɔtsɩ ɔtsáwʋlɛ pɛ́. Ɔhaa mɛ́ɛdalɩ mʋ́tɔ́. 4 Támɛ apíó, mlɩ mʋ́ mlɩyin asʋ́n ánfɩ. Mʋ́ sʋ mlɩmétsíe oklúntɔ, mɛ́nɩ ɛkɛ ámʋ mɛ́ɛba bofwie mlɩtɔ fɛ́ owikplu. 5 Wankɩ mʋ́a ɔyɩ kɛhɛtɔ abí mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩgyí. Megyí onyé ntɛ́ɛ oklúntɔ abí anɩgyí. 6 Mʋ́ sʋ mlɩha agyo, anɩmádɩdɩ fɛ́ aha bambá. Mlɩha adɩnka ansɩ́ ɩwɩsʋ, akɩ ɩwɩsʋ wankláán. 7 Onyé, adɩdɩ́pʋ́ bʋtɛdɩ́dɩ. Onyé, nta abʋpʋ́ ɛ́ bʋtɔbʋ́ ntá. 8 Támɛ anɩ mʋ́ á, wankɩtɔ abí anɩgyí. Mʋ́ sʋ mlɩha agyi ɩwɩsʋ. Mlɩha Kristo hógyi pʋ́ anɩ abadwɛ ɩbwɛ kántɔ́-atíntɔ tin anɩ kántɔ́. Mʋ ɔkpakɩ́ɩ ánɩ́ ɔbɔ́hɔ anɩ nkpa ɩbwɛ́ɛ kʋtʋpa ánɩ́ ibun anɩ nwun. 9 Megyí alɩá Bulu obénya ɔblɔ́ wa anɩ, bɩ́tɩ́ anɩ ɩsʋ sʋ́ ɔlɛlɛ anɩ. Mboún alɩá ɔbɔ́tsʋn anɩ Wíe Yesu Kristosʋ hɔ anɩ nkpa sʋ. 10 Kristo lówu há anɩ, mɛ́nɩ mʋ bábɩ a, nɩ́ anɩlawú o, anɩbʋ nkpa o, anɩa mʋnyɔ abétsiá. 11 Mlɩpʋ asʋ́n ánfɩ kɩta klʋn wa aba ɩwɩtɔ, pʋwa aba ɔwʋnlɩ́n, fɛ́ alɩá mlɩdɛ́ mʋ́ bwɛ dodo.

Ɩklá

12 Apíó, abwíí ɩpa há mlɩ, mlɩbu mlɩ ɔnɔ́ alɩɩ́pʋ́á bʋhɩ́ɛ́ bʋdɛ agyʋ́má yɔ mlɩtɔ, bʋdɛ mlɩ anɩ Wíe tsiátɔ́ suná. 13 Gyʋma ámʋ́ʋ́ bʋdegyí amʋ sʋ mlɩhɩɛ bu amʋ́, amlɩdwɛ amʋ́. Iwilwii itsía mlɩa mlɩ aba nsɩnɛ́.

14 Apíó, anɩdɛ́ mlɩ ɔlá da anɩaa, mlɩtɔɩ kpla awʋlɩyɔpʋ́. Mlɩwa afúpʋ́ atɛtɔ-ɔnlɩn. Mlɩbʋa amʋ́á bapɔn, amlɩnya klʋn ha ɔhagyíɔha. 15 Mlɩkɩ ánɩ́ ɔhaa mɔ́ɔpʋ lalahɛ ká mʋ ba ɩkɔ. Mboún mlɩbwɛ yilé há aba pʋ́ ahá fɛ́ɛ́.

16 Ansɩ́ igyí mlɩ, 17 amlɩbɔ mpáɩ brégyíbrɛ́. 18 Mlɩda Bulu ɩpán tógyítɔ́tɔ́. Mʋ́gyí tɔ́á Bulu dédunká tsú mlɩ wá mlɩ nkpatɔ, brɛ́ ánfɩ mlɩa Kristo Yesunyɔ mlɩlabwɛ́ ɩkʋlɛ anfɩ nɩ́.

19 Mlɩmákiná tɔ́á Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ tekle bwɛ.* 20 Mlɩmábu Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ asʋ́n ámʋ tɔkʋ odu. 21 Mlɩsɔ tógyítɔ́ kɩ, amlɩkɩta mʋ́á ɩbʋ alɛ́tɔ́ kínkíínkín. 22 Mlɩkina lalahɛ kugyíkʋ.

23 Bulu tɛ́há anɩ iwilwii. Ɔtɩ́ɩn mlɩ ɩwɩ ɔkpagyíɔkpasʋ. Ɔkɩ́ɩ mlɩ nyankpʋsa-oyí, mlɩ ɔŋɛ́ pʋ́ mlɩ ɔklásʋ tsú lalahɛ kugyíkʋtɔ, mɛ́nɩ ɔlala méetsiá mlɩ ɩwɩ anɩ Wíe Yesu Kristo ɔbákɛ amʋ. 24 Bulu lɛ́tɩ mlɩ. Ɔnɔkwalɩpʋ ogyi, ɔbɔ́bwɛ mʋ́.

25 Apíó, mlɩbɔ mpáɩ ha anɩ ɛ́.

26 Ahá ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́ itsiá gyágyáágyá. Mlɩlata aba puta ɔdwɛsʋ.

27 Ndɛ mlɩ bláa anɩ Wíe ɩdátɔ́ mbɛ́ɛ, mlɩkla ɔwʋlʋ́ ánfɩ suna ahógyipʋ amʋ fɛ́ɛ́.

28 Anɩ Wíe Yesu Kristo ogyíi mlɩ bʋalɛ.

* 5:19 Ntɛ́ɛ Mlɩmádun Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ogyá ámʋ.

2 Tesalonikafɔ

1

2

3

Ɔwʋlʋ́ Nyɔɔsɩá Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Tesalonikafɔ

1

1 Mɩ́ Paulo pʋ́ Silwano mʋa Timoteo dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ ɔpasua ánɩ́ ɩbʋ Tesalonika wúlutɔ, mlɩgyí anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo klɛ́.

2 Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo bʋgyíi mlɩ bʋalɛ, abʋha mlɩ iwilwii.

Ɩpánda

3 Apíó, ilehián ánɩ́ abɛ́da Bulu ɩpán mlɩ nwunsʋ brégyíbrɛ́. Tsúfɛ́ mlɩdɛ́dáan hógyitɔ tsɩ́a. Ɔdwɛá mlɩbʋ ha aba ɛ́ demoní tsɩ́a. 4 Mʋ́ sʋ anɩtɔpʋ́ mlɩ tsú ɩwɩ Bulu ɔpasua kugyíkʋ ansɩ́tɔ́; mlɩ nsiwa pʋ́ hógyiá ɩbʋ mlɩtɔ, bʋdɩn mlɩsʋ, ɩsɔ́kɩ dɛ́ mlɩ tʋ, mlɩlatomi sʋ.

5 Ɩ́nɩ dɛ́lɛ súná ánɩ́ Bulu asʋ́ngyí da ɔkpa. Tsúfɛ́ obótsu mlɩ ánɩ́ mlɩlafʋn ha mʋ iwíegyí ámʋ́ʋ́ mlɩdɛ́ ipian wúun mʋ́ sʋ ámʋtɔ yɔ. 6 Ɔnɔkwalɩpʋ Bulu gyí. Ɔbɛ́ka ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ mlɩ ɩwɩɔsɩntɔ wa ámʋ akɔ. 7 Ɔbɛ́ha ɩwɩ bólwií anɩa mlɩ ánɩ́ mlɩdɛ́ ɩwɩɔsɩn wúun, ɛkɛ ámʋ́ʋ́ anɩ Wíe Yesu ɔbɛ́kplɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ bɛlɛ ɩwɩ ɔwan mʋa mʋ abɔpʋ atúmipʋ amʋ. 8 Ogya plɛnplɛntɔ ɔbɛ́ba bɛbɩtɩ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋmeyín Bulu* ámʋ ɩsʋ. Tsúfɛ́ bʋtamapʋ́ anɩ Wíe Yesu ɩwɩ asʋn wankláán ámʋ bwɛ́ tɔtɔ. 9 Amʋ́ ɩsʋbɩtɩ́ gyí, amʋ́a anɩ Wíenyɔ nsɩnɛ́ bɔ́wa ɩfɔ́, mʋ túmi mɔ́ɔwankɩ́ wʋ́lɩ́ amʋ́sʋ́, obéyintá amʋ́ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. 10 Ɩsʋbɩtɩ́ ánfɩ ɩbɛ́ba ɛkɛ ámʋ́ʋ́ ɔbɛ́ba, Bulu ɔbɔ́wa mʋ numnyam aha wankɩ́hɛ́ ansɩ́tɔ́. Ifú bɛ́kɩtá ahógyipʋ. Mlɩ ɛ́ mlétsiá amʋ́tɔ́, tsúfɛ́ mlɩlɔ́hɔ mʋ ɩwɩ adánsɩɛ ámʋ́ʋ́ anɩlégyí suná mlɩ ámʋsʋ gyi.

11 Mʋ́ sʋ anɩtɔbɔ́ mpáɩ há mlɩ anɩaa, Bulu ɔhá amlɩfʋn nkpa ámʋ́ʋ́ ɔlɛtɩ mlɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩbétsiá ámʋtɔ. Mʋ túmi ɩháa amlɩtalɩ bwɛ yilé ánɩ́ mlɩdékléá mlɔ́bwɛ, pʋmɔ mlɩ hógyi agyʋ́má ɔnɔ́. 12 Nɩ́ mlɛtálɩ́ bwɛ́ ɩ́nɩ á, mlɩ sʋ ahá bɔ́pʋ numnyam há anɩ Wíe Yesu, mʋ ɛ́ ɔbɔ́wa mlɩ numnyam; fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo awɩtɔlɛ gyí ámʋ.

2

Yesu Mʋa Mblasʋ Mágyípʋ́ Amʋ

1-2 Mɩ́ apíó, nobwíí ɩpa há mlɩ. Anɩ Wíe Yesu Kristo ɩbá, pʋ́ alɩá abɔ́bwɛ kʋlɛ yéfia mʋ asʋ́n ánɩ́ mlɩlanú ɩmákɔsɩ́ kpɩnkɩ́ mlɩ klʋn, ntɛ́ɛ ɩha opúni itsii mlɩ. Nɩ́ akʋ bɛɛ, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lalɛ́ súná amʋ́ lóó, ntɛ́ɛ ɩbʋ anɩ asʋn blɩ́hɛ́ ntɛ́ɛ anɩ ɔwʋlʋ́ kʋtɔ ánɩ́ anɩ Wíe ɔbákɛ amʋ laba dodo kʋ́ráá á, mlɩmáhogyi. 3 Mlɩmáha ɔhaa ɔmlɛ mlɩ ɔkpagyíɔkpasʋ. Ɛkɛ kpɔnkpɔntɩ ánfɩ ɩmɛ́ɛba, nkɛ́tɩ ahá bakʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Bulusʋ, ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔtamagyi Bulu mblasʋ, ɔbɛ́hɩ ámʋ lalɩn ɔwan asa. 4 Obótsu ɩwɩ fʋ́á, kʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Bulu, ɩkpɩ pʋ́ tógyítɔ́á anyánkpʋ́sa bʋtosúmsʋ́, blɩ́ ánɩ́ ɔdʋn amʋ́ fɛ́ɛ́. Obéyetsiá Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ kʋ́ráá, blɩ́ ɔbɛ́ɛ mʋgyí Bulu.

5 Mlɩmɔ́kʋ́káɩ́n ánɩ́ ntɛbláa mlɩ asʋ́n ánfɩ brɛ́á mbʋ mlɩ wá? 6 Mlɩyin tɔ́á ɩdɛ mʋ ɔkpa tíin dodo. Nkɛ́tɩ mʋ ɔwanlɛbɩ́ lafʋn. 7 Tsúfɛ́ Bulu mblasʋmágyi túmi ánfɩ ɩdɛ agyʋ́má yɔ ŋáintɔ dodoodo, támɛ ɔkʋ dɛ́ mʋ́ ɔkpa tíin. Mʋ́ sʋ nkɛ́tɩ ɔhá ámʋ ladálɩ ɩnʋ. 8 Ɩnʋ́ mblasʋ mágyípʋ amʋ ɔbɛ́lɩn ɔwan nɩ́. Támɛ anɩ Wíe Yesu oyínkí ba a, mʋ ɔnɔ́tɔ́ afú kɛkɛ ɩbɔ́mɔ mʋ, mʋ numnyam ɛ́ ɩbɔ́wankɩ́ wʋ́lɩ́ mʋsʋ yíntá mʋ. 9 Nɩ́ mblasʋ mágyípʋ anfɩ ɔlɩn ɔwan á, ɔbɔ́pʋ Satan afunu túmi kpɔnkpɔntɩ bwɛ́ osúna pʋ́ ofúla. 10 Ɔbɔ́tsʋn owuntɔlɩn ɔkpa ɔtsan-ɔtsansʋ mlɛ́ ahá ámʋ́ʋ́ Bulu ɔbɛ́hɩ amʋ́ ámʋ. Bulu ɔbɛ́hɩ amʋ́, tsúfɛ́ bʋmekle ɔnɔkwalɩ amʋ asʋ́n, mɛ́nɩ Bulu ɔbɔ́hɔ amʋ́ nkpa. 11 Ɩ́nɩ sʋ Bulu ɔbɔ́pʋ afunu ɔŋɛ́á mʋ́ ɔnɔ́ bʋ ɔnlɩn wá amʋ́tɔ́, mɛ́nɩ bɔ́hɔ afunu asʋ́nsʋ́ gyi. 12 Ɔbɛ́ha ahá ánfɩ bʋmɔhɔ ɔnɔkwalɩ amʋsʋ gyi, bʋtekle lakpan bwɛ ánfɩ fɛ́ɛ́ ɩpɔ́n.

Mlɩ Nkpahɔ́ɔ Sʋ Bulu Lɛ́lɛ Mlɩ

13 Apíóá anɩ Wíe tɔdwɛ́, ilehián ánɩ́ abɛ́da Bulu ɩpán mlɩ nwunsʋ brégyíbrɛ́. Tsúfɛ́ tsú brɛ́á ɔyɩ́ lɛlɩn ɔpá Bulu lɛ́lɛ mlɩ ánɩ́ ɔbɔ́tsʋn mʋ Ɔŋɛ́ ámʋ pʋ́ mʋ ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ mlɩlahogyi amʋsʋ tɩn mlɩ ɩwɩ, pʋ́hɔ mlɩ nkpa. 14 Ɩ́nɩ sʋ́ ɔlɔtsʋn asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ anɩlɛ́bláa mlɩ ámʋsʋ tɩ́ mlɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩbétsiá anɩ Wíe Yesu Kristo numnyam amʋtɔ nɩ́. 15 Mʋ́ sʋ apíó, mlɩlɩɩ kínkíínkín, amlɩkɩta ɔnɔkwalɩ amʋ́ʋ́ anɩlósuná mlɩ ámʋtɔ, mʋ́á anɩlɛ́bláa mlɩ pʋ́ mʋ́á anɩlɔ́wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ fɛ́ɛ́.

16-17 Anɩ Wíe Yesu Kristo onutó mʋa anɩ Sɩ́ Buluá ɔtɔdwɛ́ anɩ, alawá awɩtɔlɛ wá anɩ atɛtɔ-ɔnlɩn ánɩ́ ɩmɔ́ɔmɔ ɔnɔ́ ɛkɛkɛɛkɛ, anɩdɛ́ ɩtɔ wankláán ɔkpa kɩ́ɩ, ɔwáa mlɩ ɔwʋnlɩ́n mlɩ asʋn blɩ́hɛ́ pʋ́ mlɩ bwɛhɛ́ kugyíkʋtɔ.

3

Mpáɩbɔ

1 Ɩtráhɛ-tráhɛ a, apíó, mlɩbɔ mpáɩ ha anɩ. Anɩ Wíe asʋ́n ámʋ ɩkɔ́sɩ klɛɩ. Ahá abʋpʋ obú hɔ mʋ́ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ mlɩ ɛ́ mlɩlɔ́hɔ mʋ́ ámʋ. 2 Mlɩbɔ mpáɩ, Bulu ɔlɛ anɩ tsu awuntɔlɩnpʋ pʋ́ aha laláhɛ ɩbɩtɔ. Tsúfɛ́ megyí ahá fɛ́ɛ́ lɔ́hɔ anɩ Wíe gyi.

3 Támɛ anɩ Wíe bʋ ɔnɔkwalɩ. Ɔbɔ́wa mlɩ ɔwʋnlɩ́n, hɔ mlɩ lɛ́ lalahɛ Ɔbwɛpʋ́ ámʋ ɩbɩtɔ. 4 Anɩ Wíe lahá anɩlahogyi ánɩ́ mlɩdɛ́ ntobí ámʋ́ʋ́ anɩlósuná mlɩ ámʋ fɛ́ɛ́ bwɛ, mlɩméesi bwɛ ɛ́.

5 Ɔkpáa mlɩ, amlɩnu ɔdwɛá Bulu bʋ asɩ yɔ ɔtɔ́tɔ́ɔ́tɔ́, ɔha amlɩtomi fɛ́ Kristo.

Tsiátɔ́ Wankláán

6 Apíó, anɩdɛ́ mlɩ ɔlá da anɩ Wíe Yesu Kristo ɩdátɔ́ anɩaa, mlɩmápʋ Akristofɔ ámʋ́ʋ́ bʋna bʋdɛtsʋ́ʋn, bʋtamakle agyʋ́má, bʋmɛdɛ́ atosunáhɛ́ amʋ́ʋ́ anɩlósuná mlɩ ámʋsʋ gyí wa mba. 7 Mlɩ onutó mlɩyin ánɩ́ ilehián ánɩ́ mlétsiá anɩ atsiábi. Tsúfɛ́ anɩmɔ́wa ɔwʋlɩyɔ, nátɩ́ tsʋntsʋn brɛ́á anɩbʋ mlɩ wá. 8 Anɩmégyi atɔ́ ɔhaa wá, kíná mʋ́ ɩkɔ ka. Mboún anɩlɔ́yɔ agyʋ́má ɔpa mʋ́a onyé kínkíínkín, mɛ́nɩ anɩméesi ipian tswɩ mlɩtɔ ɔkʋkʋʋkʋsʋ. 9 Megyí bɛɛ, anɩmá ɔkpa bláa mlɩ anɩaa, mlɩkɩ́ɩ anɩsʋ, sʋ́ anɩlɔ́bwɛ mʋ́ alɩ. Mboún anɩlɔ́bwɛ mʋ́ súná mlɩ, mɛ́nɩ mlɩ ɛ́ mlɔ́bwɛ mʋ́ odu. 10 Brɛ́á anɩbʋ mlɩ wá kʋ́ráá á, anɩlɔ́wa mbla há mlɩ anɩaa, “Ɔhá ánɩ́ ɔmɔyɔ agyʋ́má mágyi atɔ́.”

11 Anɩlanú ánɩ́ mlɩtɔ akʋ bʋtsie kpaalɩ, bʋmɛdɛ́ agyʋ́má kʋkʋʋkʋ yɔ. Okéngyé bʋna bʋdɛwa tsʋn. 12 Anɩdɛ́ amʋ́ ɔlá da anɩ Wíe Yesu Kristo ɩdátɔ́ anɩaa, bʋsíi natɩ́ tsʋn, abʋyɔ agyʋ́má nya amʋ́ atogyihɛ.

13 Támɛ apíó, mlɩ mʋ́ á, yilébwɛ ɩmáta mlɩ ɔŋɛ́. 14 Nɩ́ ɔkʋ mégyi asʋ́n ánfɩ anɩlawánlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ ánfɩsʋ á, mlɩkɩ mʋ wankláán. Mlɩa mʋnyɔ mlɩmágyi mba, mɛ́nɩ pɛ́lɩ bɛ́kɩtá mʋ. 15 Támɛ mlɩmálu mʋ, mboún mlɩtɔɩ kpla mʋ fɛ́ mlɩ píó.

Ɩklá

16 Iwilwii Owíe amʋ onutó ɔhá mlɩ iwilwii brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́ ɔkpagyíɔkpasʋ. Anɩ Wíe otsía mlɩ fɛ́ɛ́ wá.

17 Mɩ́ Paulo onutó lapʋ́ mɩ́ ɩbɩ wanlɩ́n ɩ́nɩ. Mɩ́ dá ánfɩ ntɔwánlɩ́n wá mɩ́ nwʋlʋ́ fɛ́ɛ́ asɩ, pʋ́súná ánɩ́ itsú mɩ́ onutó wá nɩ́.

18 Anɩ Wíe Yesu Kristo ogyíi mlɩ fɛ́ɛ́ bʋalɛ.

* 1:8 Bʋmeyín Bulu, tsúfɛ́ bʋmɛbɩ mʋ.

1 Timoteo

1

2

3

4

5

6

Ɔwʋlʋ́ Gyankpapʋá Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Timoteo

1

Itsiáha

1-2 Mɩ́ Paulo ánɩ́ anɩ Nkpa Ɔhɔ́pʋ Bulu mʋa Kristo Yesuá anɩ ansɩ́ dɩn mʋsʋ lɔ́bwɛ mɩ́ sumbí ɔyɔpʋ́, dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ fʋ́ Timoteo ánɩ́ fʋ́gyi mɩ́ bí onutó Yesu hógyi amʋtɔ.

Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Kristo Yesu bʋgyíi fʋ bʋalɛ, abʋwun fʋ nwɛ ha fʋ́ iwilwii.

Afunu Atosunáhɛ́

3 Brɛ́á ndɛnatɩ́ nɔyɔ́ Makedonia nsáɩntɔ á, nɛbláa fʋ mbɛ́ɛ, fʋtsía Efeso ɔmátɔ́, afʋka ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ afunu atɔ́ suná ámʋ itin. 4 Mʋ́ ɔma a, da amʋ́ ɔlá abʋsi brɛ́ yintá há ɔtɛwa pʋ́ anáin ɩlɩ́ntɔ kláa tɩ́ntɩ́ɩ́ntɩ́n. Nwɛ́ɛngyí kɛkɛ ɩtɔpʋ́ba. Ɩtamahá ahá abʋtsia nkpa Bulu hógyitɔ. 5 Tɔ́á sʋá anɩaa fʋkáa amʋ́ itin gyí, alɩá Okristoyin okugyíɔkʋ ɔbɔ́dwɛ mʋ ba, mʋ klʋn mɛ́ɛha mʋ ɩpɔ́n, obénya agywɩɩn wankláán mʋ́a hógyi onutó. 6 Akʋ bʋmobuo alɩ ɔkpa ánfɩ. Mʋ́ sʋ bafwɩ́ yɔ́ bʋdɛ asʋ́n ánɩ́ ɩma asɩ blɩ́. 7 Bʋdekléá bɔ́bwɛ Mose mbla asunápʋ́, támɛ bʋmɛdɛ́ ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ bʋdesuná ámʋ asɩ nu. Ɩdɛ amʋ́ bwɛ fɛ́ bʋyin mʋ́, támɛ bʋmeyín mʋ́.

8 Anɩyin ánɩ́ mbla ámʋ bʋ alɛ́, nɩ́ bɔpʋ́súná atɔ́ ɔkpa wankláánsʋ́. 9 Támɛ ɩwánkɩ anɩ ánɩ́ megyí yilé abwɛpʋ́ sʋ Bulu lɔ́wa mbla ámʋ. Mboún ahá ánɩ́ bʋtamagyi mʋ́sʋ́, ahá ánɩ́ amʋ́ asʋtɔ bʋ amʋ́ ɔnlɩn, ahá ánɩ́ bʋtamanyá mʋ ifú, lakpan abwɛpʋ́, ahá ánɩ́ amʋ́ ɩwɩ mɛ́tɩn, ahá ánɩ́ bʋtɔkpɔ́ɩ́ Bulu, ahá ánɩ́ bʋtɔmɔ́ amʋ́ akwɩɩ́pʋ́ pʋ́ aha bambá, 10 mbʋa atɔpʋ́, ayin ánɩ́ bʋtekle amʋ́ aba ayin pʋ́ atsɩá bʋtekle amʋ́ aba atsɩ, anyánkpʋ́sa ibíá agyípʋ́, afunupʋ, ahá ánɩ́ bɛká ntam bʋtamagyi mʋ́sʋ́ pʋ́ tsiátɔ́á ɩmɛkanáa atosunáhɛ́ wankláán ámʋ́ʋ́ 11 Bulu Onumnyampʋ, ɩkanfʋ́ gyi mʋ klɛ amʋ lɔ́pʋhá mɩ́ ɔbɛ́ɛ, ndáa mʋ́ ɔkan amʋ.

Bulu Paulo Bʋalɛgyí

12 Nɛdá anɩ Wíe Kristo Yesu ɩpán ánɩ́ alawá mɩ́ ɔwʋnlɩ́n, bú mɩ́ ɔnɔkwalɩpʋ ɔbɛ́ɛ, nyɔ́ɔ agyʋ́má ánfɩ pʋsum mʋ. 13 Tɛkɩ mɩ́tɛblɩ́ mʋ ɩwɩ asʋn laláhɛ, ntɛdɩ́nká mʋ ahásʋ, sʋ́pa amʋ́ nɩ́. Támɛ olowun mɩ nwɛ, tsúfɛ́ mmɔhɔ mʋ gyi alɩ brɛ́ ámʋtɔ, mmeyín tɔ́á ndɛbwɛ ɛ́. 14 Óo, hɩɛ kɩ alɩá ɔhɩ́ɛ́ ɔbʋ awɩtɔlɛ! Ɔlɛha mɩ́ nenya mʋ hógyi pʋ́ mʋa mɩ́ abadwɛá ɩbʋ anɩa Kristonyɔ ɩkʋlɛbwɛtɔ. 15 Asʋ́n ánfɩ ɩbʋ mʋ́tɔ́, ilehián ánɩ́ ɔhagyíɔha ɔbɔ́hɔ mʋ́sʋ́ gyí. Mʋ́gyí, Kristo Yesu lɛ́ba ɔyɩ́tɔ́ bɛlɛ lakpan abwɛpʋ́. Mɩ́gyí amʋ́tɔ́ ɔlaláhɛ nɩ. 16 Támɛ ɩ́nɩ sʋ Bulu lówun mɩ nwɛ, há Kristo Yesu lɛ́lɛ mɩ́ ánfɩ ngyi lakpan ɔbwɛpʋ́ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ánfɩ nɩ́. Mɛ́nɩ ɔhagyíɔha ɔbɛ́bɩ ánɩ́ Bulu tɛhɩ́ɛ́ nyá klʋn há ɔhá ánɩ́ ɔbɛ́ba bɔhɔ mʋ gyi, nyá nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 17 Mlɩha awa Bulu numnyam, akanfʋ mʋ anɩaa, “Fʋ́gyí Owíeá fʋ́ iwíegyí tamamɔ́ ɔnɔ́. Bulu Ɔkʋkʋ́nʋ́ ɔkʋlɛ, bʋtamapʋ́ ansíbi wun fʋ. Fʋbʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́, fʋtamawú! Amen.”

18 Mɩ́ bí Timoteo, atɔ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́lɛ súná tsú fʋ́ ɩwɩ ámʋ sʋ́ ndɛ mbla ánfɩ wa há fʋ́. Pʋ asʋ́n ánfɩ yɔ agyʋ́má, afʋpʋkɔ atosunáhɛ́ wankláán ámʋ nwunsʋ. 19 Kɩta fʋ́ hógyitɔ. Bwɛ tɔ́á fʋyin fʋ́ klʋntɔ ánɩ́ ɩbʋ alɛ́, tsúfɛ́ akʋ babwɛ́ tɔ́á bʋyin ánɩ́ ɩma alɛ. Mʋ́ sʋ ɩlahá amʋ́ hógyi lawú. 20 Amʋ́tɔ́ akʋ gyí Himeneo mʋa Aleksandro. Napʋ́ amʋ́ wá Ɔbʋnsám ɩbɩtɔ. Ɔbɩ́tɩ amʋ́ ɩsʋ, mɛ́nɩ bɛ́bɩá mehián ánɩ́ fɛ́blɩ́ Bulu ɩwɩ abususʋ.

2

Bulusúm Mbla

1 Ɩtɔ́á ndedunká ánɩ́ mlɩgyánkpa bwɛ gyí, mlɩkokoli Bulu ahá fɛ́ɛ́ nwunsʋ, amlɩbɔ mpáɩ ha amʋ́. Mlɩkʋlɩ Bulu atɔ́ há amʋ́, amlɩda mʋ ɩpán ɔhagyíɔha nwunsʋ. 2 Ilehián ánɩ́ mlɔ́bwɛ mʋ́ alɩ há awíe pʋ́ ahandɛ ɛ́, mɛ́nɩ asʋtɔ bólwií anɩ, abétsiá iwilwiitɔ, atalɩ sum Bulu ɔkpagyíɔkpasʋ. 3 Ɩ́nɩ bʋ́ʋ alɛ́, anɩ Nkpa Ɔhɔ́pʋ Bulu tekle nɩ. 4 Tsúfɛ́ odekléá ɔbɔ́hɔ ahá fɛ́ɛ́ nkpa, mɛ́nɩ bɛ́bɩ ɔnɔkwalɩ amʋ. 5 Bulu ɔkʋkʋ́nʋ́ ɔkʋlɛ bʋ ɩnʋ. Nsɩnɛ́ ɔlapʋ́ ɔkʋlɛ pɛ́ ɛ́ bʋ Bulu mʋa anyánkpʋ́sa nsɩnɛ́. Mʋgyí Kristo Yesu, ogyi nyankpʋsa amʋ. 6 Mʋlési mʋ nkpa há pʋ́hɔ ahá fɛ́ɛ́ nkpa. Asʋ́n ánfɩ Bulu lɔ́pʋhá ɔyɩ́ fɛ́ɛ́ mʋ́ brɛ́ wankláántɔ́ nɩ. 7 Ɔnɔkwalɩ ndɛ mlɩ bláa, mmɛdɛ́ afunu wa. Ɩ́nɩ sʋ́ Bulu lɛ́lɛ mɩ́ ɔbɛ́ɛ, mbwɛ́ɛ mʋ asʋ́n ɔkan ɔdapʋ́, mʋ sumbí ɔyɔpʋ́ pʋ́ osunápʋ́ ha ahá ánɩ́ bʋmegyi Yudafɔ, mɩ́ ambla amʋ́ ɔnɔkwalɩ asʋ́n tsú Yesusʋ hógyi ɩwɩ nɩ́.

8 Ndekléá ɔpasua kugyíkʋtɔ á, ayin ánɩ́ amʋ́ ɩwɩ lɛtɩn bʋtsúu ɩbɩ fʋa bɔ mpáɩ. Ɔblɔ́ ntɛ́ɛ nwɛ́ɛngyí mátsiá amʋ́tɔ́. 9 Atsɩ ámʋ ɛ́ bʋdɩ́da tati ɔkpa wankláánsʋ́. Amʋ́ atɔ dɩdáhɛ́ máwɔ ansíbi. Bʋmádʋn imi bwɛ, wá sika atɔ́, dɩ́dá atatiá ɩbʋ ibíá dʋbɩ. 10 Atsɩá bɛɛ bʋtenyá Bulu ifú bʋbwɛ́ɛ yilé. Mʋ́ ɔbɛ́ha bɔ́wa akɩ́lɛ nɩ. 11 Ilehián ánɩ́ bétsiá asɩ díín, ba ɩwɩasɩ súan atɔ́. 12 Mmɔkʋ́há atsɩ ɔkpa mbɛ́ɛ, bʋsúna ayin atɔ́, ntɛ́ɛ bʋgyíi ayinsʋ. Mboún bʋtsía díín. 13 Tsúfɛ́ Adam Bulu légyankpá bwɛ́ asa ɔlɔbwɛ Hawa. 14 Megyí Adam ɛ́ Satan lɛ́mlɛ́, mboún Hawa ɔlɛmlɛ́, ɔlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Bulu mblasʋ. 15 Támɛ Bulu ɔbɔ́hɔ ɔtsɩ nkpa tsʋn ɩkwɩ́ɩsʋ.* Nɩ́ ɔlɛtalɩ́ kɩ́tá mʋ hógyi pʋ́ mʋ abadwɛtɔ, ɔlɛha mʋ ɩwɩ lɛtɩn, oletsiá nkpa ɛ́ wankláán.

3

Ɔpasua Ɔhandɛ Bwɛ

1 Asʋ́n ánfɩ bʋ mʋ́tɔ́. Nɩ́ ɔha ɔbwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ mɔ́bwɛ ɔpasua ɔhandɛ a, alakle agyʋ́má wankláán. 2 Imehián ánɩ́ ɔlala bétsiá ɔpasua ɔhandɛ ɩwɩ. Ɔbwɛ́ɛ ɔka ɔkʋlɛ otsiápʋ, mʋ agywɩɩntɔ da, otegyi ɩwɩsʋ, obú bʋ mʋsʋ, ɔtɔhɔ afɔɔ́, otosúná atɔ́ ɛ́ wankláán. 3 Ɔmábwɛ nta ɔbʋpʋ́ ntɛ́ɛ ɔhá ánɩ́ ɔbʋ ɩyɩn. Ɔbwɛ́ɛ ɔhá ánɩ́ ɔlɛba ɩwɩasɩ, mʋ asʋ́n lolwií. Ɔmábwɛ ɔtrɛ́pʋ́, ɔmábwɛ kɔ́ba ɔdwɛpʋ́. 4 Ɔbwɛ́ɛ ɔhá ánɩ́ ɔtɛkɩ mʋ wóyísʋ́ wankláán, mʋ abí bɛba ɩwɩasɩ, bʋtobú mʋ ɔkpagyíɔkpasʋ. 5 Tsúfɛ́ nɩ́ ɔha méyín mʋ wóyísʋ́ kɩ wankláán á, nkálɩ ɔbɛ́talɩ́ kɩ Bulu ɔpasua ámʋsʋ? 6 Ɔmábwɛ ɔhá ánɩ́ ɔlɛdamlí klʋntɔ mɔkʋ́wá ɔpá. Nɩ́ megyí alɩ á, ɩbɛ́ha mʋ obótsu ɩwɩ, Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ mʋ ɩsʋ fɛ́ Ɔbʋnsám. 7 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ ɔma a, ilehián ánɩ́ ahá ánɩ́ bʋma ɔpasua ámʋtɔ kʋ́ráá bɛ́tɩ mʋ ɩdayilé. Nɩ́ megyí alɩ á, ɔbɛ́kpa wíé Ɔbʋnsám yibitɔ sʋ́pa.

Ɔpasua Ɔhandɛ Ɔbʋápʋ

8 Ɔpasua ɔhandɛ ɔbʋápʋ ɛ́ ɔbwɛ́ɛ ɔhá ánɩ́ obú bʋ mʋsʋ, ɔma nnonyɔ, ɔtamabʋ́ ntá, ɔma sika ɔnsɩ́pɛ. 9 Ilehián ánɩ́ ɔbɛ́kɩtá hógyi asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩlalɩn ɔwan ámʋtɔ wankláán, mʋ klʋn ɛ́ mɛ́ɛtrá ha mʋ ɩpɔ́n. 10 Mlɩgyankpa pʋ agyʋ́má ɩkʋ wa mʋ ɩbɩtɔ, pʋsɔ mʋ kɩ bɛɛ ɔlala ma mʋ ɩwɩ, asa amlɩha mʋ ɔbwɛ ɔpasua ɔhandɛ ɔbʋápʋ. 11 Alɩ kɛ́n mʋ ka* ɛ́ ɔbwɛ́ɛ ɔtsɩá obú bʋ mʋsʋ, ɔtamablɩ́ ahá ɩwɩ asʋn laláhɛ, otegyi ɩwɩsʋ, ɔbʋ ɔnɔkwalɩ tógyítɔ́tɔ́ nɩ. 12 Ɔpasua ɔhandɛ ɔbʋápʋ ɔbwɛ́ɛ ɔka ɔkʋlɛ otsiápʋ, ɔtɛtálɩ́ kɩ mʋ abí pʋ́ mʋ wóyísʋ́ wankláán. 13 Ahá bʋtobú ɔpasua ɔhandɛ ɔbʋápʋ ánɩ́ ɔtɔyɔ́ mʋ agyʋ́má wankláán. Ɩtɛhá mʋ ɔtɛtálɩ́ tɔ́ɩ́ tsú mʋ hógyiá ɔbʋ Kristo Yesutɔ.

Asʋn Ŋaínhɛ́ Kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ

14 Ndɛ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ fʋ́, támɛ ndɩn ansɩ́ ánɩ́ nɔ́kɔsɩ́ ba ɩnʋ. 15 Mʋ́mʋ́ nɩ́ ndɛ ɔpá wa kʋ́ráá á, ɔwʋlʋ́ ánfɩ ɩbɛ́ha fɛ́bɩ tsiátɔ́ oduá ilehián ánɩ́ ɔha obétsiá Bulu wóyí, igyi Bulu Ɔkɩankpapʋ ɔpasua ámʋtɔ. Ɔpasua ámʋ gyí ɔtan pʋ́ ntswɩasɩ kpékplékpéé há ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋ nɩ. 16 Ɔnɔkwalɩ, anɩ Bulusúm ɩwɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩlalɩn ɔwan ámʋ lómoní. Mʋ́gyí,

Kristo† lɛ́lɛ mʋ ɩwɩ súná fɛ́ nyankpʋsa.

Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́lɛ mʋ suná ánɩ́ yilé ɔbwɛpʋ́ ogyi.

Bulu-abɔpʋ bowun mʋ,

ahá bɛda mʋ asʋ́n ɔkan súná ɔmá fɛ́ɛ́.

Ɔyɩ́tɔ́ ahá bɔhɔ mʋ gyi,

Bulu lótsu mʋ ya ɔsʋ́sʋ́ numnyamtɔ.

4

Afunu Atɔ́ Asunápʋ́

1 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ lahɩ́ɛ́ lɛ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, brɛ́ tráhɛ amʋtɔ á, akʋ bési Kristosʋ hógyi. Bɛ́yaa asʋ nú afunu ɔŋɛ́ asʋ́n pʋ́ ɔŋɛ laláhɛ atosunáhɛ́. 2 Apinabwɛbí abwɛpʋ́ afunu atɔ́ asunápʋ́ anfɩ bʋgyi. Amʋ́ klʋn tamatráa ha amʋ́ ɩpɔ́n.* 3 Amʋ́dɛ́ ahá hɩɛ bɛɛ, bʋkísi atogyihɛ kʋ, bʋmátsiá aká mʋ́a akúlu ɛ́ nɩ́. Támɛ Bulu onutó lɔ́bwɛ atogyihɛ amʋ, ánɩ́ ahógyipʋá babɩ́ ɔnɔkwalɩ amʋ bʋdáa mʋ ɩpán, abʋgyi. 4 Tógyítɔ́á Bulu lɛ́lɛ bʋ alɛ́. Mʋ́ sʋ ɩma alɛá abékisí kʋkʋ. Ilehián ánɩ́ abɔ́hɔ kugyíkʋ, dá mʋ ɩpán. 5 Tsúfɛ́ Bulu asʋ́n pʋ́ mpáɩ ámʋ́ʋ́ anɩlabɔ́ wʋ́lɩ́ atogyihɛ amʋsʋ ámʋ lahá mʋ́ lamlí Bulu klɛ́.

Kristo Osúmpʋ́ Wankláán

6 Nɩ́ fɔpʋ́ asʋ́n ánfɩ tswɩ apíó ámʋ ansɩ́tɔ́ á, fɔ́bwɛ Kristo Yesu osúmbi wankláán ánɩ́ bapʋ́ hógyi amʋtɔ asʋ́n, pʋ́ atosunáhɛ́ wankláán ámʋ bʋ́lá fʋ́, fʋdɛ mʋ́tɔ́. 7 Máyaa asʋ nú atsɩ dɛhɛn ɔtɛ pʋ́ mʋ́á imotsú Bulu ɩwɩ. Mboún hɩɛ fʋ́ ɩwɩ, afʋsum Bulu wankláán. 8 Tsúfɛ́ nɩ́ fʋ́dɛ nyankpʋsa ɔyʋlʋ́ʋ anfɩ hɩɛ á, labi kpalobí kʋ bʋ mʋ́tɔ́. Támɛ nɩ́ fɔpʋ́ Bulusúm hɩ́ɛ́ fʋ́ ɩwɩ á, ɩbʋ alɛ́ dʋn. Tsúfɛ́ oyúla bʋ mʋ́tɔ́ há anɩ séi ánfɩ anɩtsie nkpa, pʋ́ nkpa ámʋ́ʋ́ ɩbɛ́ba amʋtɔ. 9 Asʋ́n ánfɩ bʋ mʋ́tɔ́, ilehián ánɩ́ abɔ́hɔ mʋ́. 10 (Nkpa ánfɩ sʋ́ anɩdɛ́ ɩwɩ laláa yɔ agyʋ́má ɔwʋnlɩ́nsʋ́), anɩ ansɩ́ dɩn Bulu Ɔkɩankpapʋ, ogyi ahá fɛ́ɛ́ Ɔlɛpʋ́, títriu ahógyipʋ anfɩsʋ nɩ́.

11 Suna amʋ́ atɔ́ ánfɩ, afʋha amʋ́ abʋgyi mʋ́sʋ́. 12 Máha ɔhaa obu fʋ́ kebi. Mboún fʋ́ tɔ́ɩtɔ, fʋ́ nkpatsiátɔ́, fʋ́ ahádwɛ, fʋ́ Bulu hógyi pʋ́ fʋ́ ɩwɩtɩ́ɩn ɩbwɛ́ɛ atosuánhɛ ha amʋ́. 13 Nɩ́ mlefia a, bɔ mbɔ́dɩ́ afʋtsia kla Bulu asʋ́n suna amʋ́. Da asʋ́n ámʋ ɔkan, afʋsuna amʋ́ atɔ́ alɩɩ yɔ́fʋn brɛ́á nɛ́ba. 14 Mákiná Bulu atokiehɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋhá fʋ́ tsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́sʋ, brɛ́á ɔpasua ahandɛ bɔpʋ ɩbɩ dɩ́nká fʋ́sʋ́ amʋ. 15 Tsia bwɛ ɩ́nɩ aná, afʋsi ɩwɩ ha mʋ́, mɛ́nɩ ahá bówun ánɩ́ fʋ́dɛ nkpá yɔ. 16 Tsia kɩ fʋ́ tsiátɔ́ pʋ́ atosunáhɛ́ amʋ. Tomi bwɛ mʋ́ alɩ, mɛ́nɩ fɔ́hɔ fʋ́a asʋ́n ámʋ anupʋ́ nkpa.

5

Tɔ́á Abɔ́bwɛ Há Ahógyipʋ

1 Mákplʋn wa oyin dɛhɛn. Mboún tɔɩ bla mʋ asʋ́n fɛ́ fʋ́ sɩ́. Kɩta nyasubi ámʋ fɛ́ alɩá fɛ́kɩtá fʋ́ apio yinhɛ́. 2 Kɩta atsɩ dɛhɛn amʋ fɛ́ fʋ́ yín, afʋkɩta mbitebí ámʋ ɛ́ fɛ́ fʋ́ apio tsɩhɛ́. Máwa amʋ́ mba.

3 Ɔpasua ámʋ bʋkɩ́ɩ asʋrapʋá bʋhɩ́ɛ́ bʋma ɔbʋápʋsʋ. 4 Támɛ nɩ́ ɔsʋrapʋ ɔkʋ bʋ abí ntɛ́ɛ aná á, ha amʋ́ abʋbɩ tɔ́á ilehián ánɩ́ bégyankpá bwɛ́ há amʋ́ akwɩɩ́pʋ́ ntɛ́ɛ amʋ́ aná Bulusúm ɔkpasʋ, pʋka amʋ́ akɔ. Mʋ́gyí amʋ́sʋ́ kɩ, tsúfɛ́ mʋ́tegyi Bulu ansɩ́ nɩ́. 5 Ɔsʋrapʋá ɔhɩ́ɛ́ ɔma ɔhaa tɔpʋ́ ansɩ́ dɩ́nká Bulusʋ, tsíá bɔ mpáɩ ɔpa onyé, kʋ́lɩ́ Bulu tɔ́á ɩdɛ mʋ hián. 6 Ɔsʋrapʋá mʋ klɛ gyí nkpagyí kotóó mʋ́ lawú asa ɔna ɔyɩ́tɔ́. 7 Bla ɔpasua ámʋ asʋ́n ánfɩ, mɛ́nɩ ɔhaa mɛ́ɛblɩ́ ɔsʋrapʋ ɔkʋkʋ ɩwɩ asʋn laláhɛ. 8 Nɩ́ ɔkʋ mɛ́kɩ mʋ abusuanfɔsʋ, títriu mʋ wóyítɔ́ ahásʋ á, mʋ́mʋ́ aladámlí ɔma há hógyi amʋ. Ɩ́nɩ sʋ mʋ lakpan dʋn ɔhá ánɩ́ ɔmɔhɔ Bulu gyi.

9 Ɔsʋrapʋ oduá mʋ ɩdá bétsiá asʋrapʋ adá ɔwʋlʋ́tɔ́ gyí, ɔsʋrapʋá alahɔ tsú nfí aduesie pʋ́ya, ɔlɔwa ɔnɔkwalɩ há mʋ kulu.* 10 Ɔbwɛ́ɛ ɔhá ánɩ́ ahá bʋyin ánɩ́ ɔlɔbwɛ yilé, fɛ́ abísʋ́kɩ, afɔɔ́hɔ, olosúm Bulu ahá,† ɔtɔbʋ́a ahá ánɩ́ bʋdɛ ɩwɩɔsɩn wúun, ɔlɔbwɛ agyʋ́má wankláán kugyíkʋ.

11 Máwanlɩ́n asʋrapʋá bʋmɔkʋ́dan adá wá ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ, tsúfɛ́ nɩ́ amʋ́ ɔwɔ́lɩ ɩhá amʋ́ bɔbwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ bɛ́latsía akúlu a, bʋmɛ́ɛtrá talɩ́ súm Kristo ɔnɔkwalɩsʋ. 12 Ɩ́nɩ ɩbɛ́ha bégyi pɔ́n, tsúfɛ́ batʋ́n amʋ́ ntam ánɩ́ bɛka há Bulu. 13 Ɔma a, bʋtɛbɩ́ ɔwʋlɩyɔ wa, yíntá brɛ́ nátɩ́ kí ahá wóyítɔ́. Megyí ɔwʋlɩyɔ wʋlɛ, bʋtemlí ahá ɩwɩ asʋ́n ablɩ́pʋ́, nátɩ́ wá ɔnɔ́ ahá asʋ́ntɔ́, blɩ́ asʋ́n ánɩ́ imehián ánɩ́ bɛ́blɩ́. 14 Ɩ́nɩ sʋ ndekléá asʋrapʋ amʋ́ʋ́ bʋmɔkʋ́dan amʋ bʋwúna tsia akúlu kwɩɩ abí, abʋkɩ amʋ́ wóyísʋ́, mɛ́nɩ bʋmɛ́ɛha anɩ alupʋ́‡ ɔkpa abʋblɩ anɩ ɩwɩ asʋn laláhɛ kʋkʋ. 15 Ndɛ asʋ́n ánfɩ blɩ́, tsúfɛ́ asʋrapʋ akʋ badámlí yɔ́ bʋbuo Ɔbʋnsám dodo. 16 Nɩ́ Okristoyintse ɔkʋ bʋ asʋrapʋ mʋ abusuantɔ á, ɔkɩ́ɩ amʋ́sʋ́. Ɔmási amʋ́ tswɩ ɔpasua ámʋsʋ, mɛ́nɩ ɔpasua ámʋ bénya ɔkpa kɩ amʋ́á bʋma ɔhaasʋ.

17 Ilehián ánɩ́ ɔpasua ámʋ bɛ́ka ɔpasua ahandɛá bʋdɛ amʋ́ kpa akɔ wankláán, wá amʋ́ numnyam. Títriu amʋ́á bʋtɔbɔ́ mbɔ́dɩ́ Bulu asʋ́n ámʋ ɔkanda pʋ́ mʋ́ suná ɩwɩ. 18 Tsúfɛ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bʋtamawá ɔnantswieá ɔdɛ ayó da ɔnɔ́ ɩkan.”§ Ɩlɛtrá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Agyʋ́má ɔyɔpʋ́ bʋtɛká ɩkɔ.” 19 Nɩ́ ɔkʋ ɔdá ɔpasua ɔhandɛ asʋ́n súná fʋ́ á, máhɔ mʋ́, nkɛ́tɩ fanú mʋ́ tsú ahá abanyɔ́-abasá ɔnɔ́ asa. 20 Wa ɩyɩn wa ɔhandɛ ámʋ́ʋ́ ɔdɛ lalahɛ bwɛ ámʋ ɔpasua ámʋ ansɩ́tɔ́, mɛ́nɩ atráhɛ bénya ifú.

21 Nlɩɩ́ Bulu mʋa Kristo Yesu pʋ́ Bulu-abɔpʋ ánɩ́ alalɛ́ ansɩ́tɔ́, ndɛ fʋ́ hɩɛ mbɛ́ɛ, fʋgyí asʋ́n ánfɩsʋ wankláán. Mákɩ ɔhaa ansɩ́tɔ́ ntɛ́ɛ fútí fɩtátɔ kɩ. 22 Mákɔsɩ́ tsíá yáɩ́ ɔha ɔpasua ɔhandɛ. Máwa ɩbɩ ɔha bambá lalahɛbwɛtɔ. Ha fʋ́ ɩwɩ ɩtɩn brégyíbrɛ́.

23 Fʋ́ ɔmɛ́tɔ́ ɩlɔ ámʋ sʋ mátsiá nu ntsu wʋlɛ, tsia nu ntá kpalobí-kpalobí.

24 Akʋ lakpan meŋaín. Mʋ́ sʋ bʋtɔkɔ́sɩ́ wun mʋ́ bɩ́tɩ́ amʋ́ ɩsʋ. Akʋ klɛ́ ɛ́ leŋaín, ɔma asa ɩtɛlɩn ɔwan. 25 Alɩ kɛ́n yilébwɛ tamaŋáín nɩ́. Nɩ́ ɩmɔkɔsɩ́ lɩn ɔwan kʋ́ráá á, ɩtɛbɛlɩn ɔwan ɔma.

6

1 Ilehián ánɩ́ nkpábiá bʋbʋ ɔpasua ámʋtɔ bɛ́hɩɛ bú amʋ́ awíe, mɛ́nɩ ɔhaa mɔ́ɔkpɔɩ́ Bulu mʋa anɩ atosunáhɛ́ amʋ. 2 Ilehián ánɩ́ amʋ́á amʋ́ awíe bʋbʋ ɔpasua ámʋtɔ bóbu amʋ́ awíe amʋ dʋn. Séi kʋ́ráá ilehián ánɩ́ bóbu amʋ́ dʋn nɩ, tsúfɛ́ ahógyipʋ bʋgyi, bʋtɔdwɛ́ amʋ́ ɛ́.

Afunu Atosunáhɛ́ Pʋ́ Atonyahɛ́ Onutó

Ɩ́nɩ aná gyí tɔ́á fʋsúna amʋ́, afʋwa amʋ́ atɛtɔ-ɔnlɩn abʋbwɛ nɩ́. 3 Nɩ́ ɔkʋ lósuná atɔ laláhɛ kʋ, mʋ́a anɩ Wíe Yesu Kristo asʋn blɩ́hɛ́ pʋ́ Bulusúm atosunáhɛ́ amʋ ɩmɛná á, 4 idesuná ánɩ́ ɔhá ámʋ dɛ́ ɩwɩ tsu. Omeyín tɔtɔ, nwɛ́ɛnkpangyí labʋ́lá mʋtɔ. Mʋ́á ɩtɛdálɩ tsu mʋ́tɔ́ gyí ɔnsɩ́pɛ, ɩtrɛ́, isia pʋ́ agywɩɩn laláhɛ. 5 Asʋ́n ánɩ́ imedéhián ɩwɩ nwɛ́ɛn ahá ánfɩ odu bʋtɛnátɩ́ gyí. Amʋ́ agywɩɩn lawú, bʋtamablɩ́ ɔnɔkwalɩ. Amʋ́ odu bʋtosúsu ánɩ́ Bulusúm igyi ɔkpa kʋá fɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ nyá ɩwɩ.

6 Labi kpɔnkpɔntɩ bʋ Bulusúmtɔ́ nɩ́ tɔ́á anɩbʋ yaɩ́ legyi anɩ ansɩ́. 7 Tsúfɛ́ anɩmɔ́pʋ tɔtɔ ba ɔyɩ́tɔ́, anɩmɛ́ɛtalɩ́ pʋ́ tɔtɔɔtɔ ɛ́ nátɩ́. 8 Mʋ́ sʋ nɩ́ anɩbʋ atogyihɛ pʋ́ atɔ dɩdáhɛ́ a, mlɩha mʋ́ kpán igyi anɩ ansɩ́. 9 Ahá ánɩ́ bʋtekleá bʋnyáa atɔ́ á, ɩbwɛ́bwɛ́ɛ́bwɛ́ bʋtɛkpá wíé ɩsɔ́kɩ pʋ́ ayibitɔ. Amʋ́ mimlála tɛkpá amʋ́ yówie ɩwɩɔsɩn mʋ́a lalahɛtɔ, hɩ́ amʋ́. 10 Tsúfɛ́ kɔ́badwɛ tɔ́pʋ́ lalahɛ kugyíkʋ ba. Mʋ́ ɔma akʋ bagya alɩɩ, bafwɩ́ dalɩ hógyi amʋtɔ, ɩlahá amʋ́ bʋdɛ awɩrɛhɔ tsɔtsɔɔtsɔ gyí nɩ.

Paulo Asʋ́n Tráhɛ

11 Timoteo, fʋ mʋ́ á, Bulu ɔha fʋgyi. Mʋ́ sʋ ha ɩ́nɩ aná ɩwa ɩfɔ́ fʋ́ wá. Hɩɛ fʋ́ ɩwɩ, afʋbwɛ tɔ́á ɩda ɔkpa. Bɔ mbɔ́dɩ́ afʋha yilébwɛ, Bulusúm, hógyi, ɔdwɛ, klʋnya pʋ́ ɩwɩasɩbá itsía fʋ́tɔ́. 12 Kɔ hógyi ɩkɔ́ wankláán ámʋ. Fʋ́ ɩbɩ bɛ́da nkpa ámʋ́ʋ́ ɩtamatá, Bulu obékie anɩ mʋ́ ɔma amʋ. Nkpa ánfɩ sʋ́ Bulu lɛ́tɩ fʋ́ nɩ́. Mʋ́ sʋ fobwií ɔnɔ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ ansɩ́tɔ́, gyi fʋ́ hógyi ɩwɩ adánsɩɛ nɩ́. 13 Nlɩɩ́ Bulu, ogyi tógyítɔ́ nkpa Ɔhapʋ́ mʋa Kristo Yesuá olegyi ɩwɩ adánsɩɛ wankláán Pontio Pilato ansɩ́tɔ́, ndɛ fʋ́ hɩɛ, 14 mbɛ́ɛ, fʋkɩ́ta mbla ánfɩ fɛ́ɛ́tɔ́ wankláán. Mási mʋ́tɔ́ kpɛ́fʋn ɛkɛá anɩ Wíe Yesu Kristo ɔbɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan. 15 Bulu ɔkʋkʋ́nʋ́ ɔkʋlɛ amʋ ilehián ánɩ́ abɛ́kanfʋ́. Mʋ nkʋlɛ pɛ́ gyí Otúmípʋ, awíe fɛ́ɛ́tɔ́ Owíe. Mʋ ɔbɛ́lɛ Kristo súná brɛ́ wankláán ámʋ́ʋ́ mʋ onutó ɔlɛhɩɛ yáɩ́ ámʋtɔ. 16 Mʋ nkʋlɛ pɛ́ tamawú, otsie ɔwankɩ́kpá ánɩ́ ɔhaa tamatálɩ́ kpʋ́kpɛ́ mánta mʋ. Ɔhaa mɔ́kʋ́wun mʋ kɩ, ɔhaa móowun mʋ ɛ́ ɛkɛkɛɛkɛ. Mʋ klɛ gyí obú mʋ́a túmi brɛ́ fɛ́ɛ́! Amen!

17 Bla ɔyɩ́ ánfɩtɔ ɩwɩ anyapʋ́ fɛɛ, bʋmátsu ɩwɩ. Bʋmápʋ ansɩ́ dɩ́nká kɔ́ba anfɩ́ iméetsiá yɔ́ ánfɩsʋ. Mboún bʋpʋ́ʋ ansɩ́ dɩnka Bulusʋ. Mʋtɛ́há anɩ tógyítɔ́á abɔ́pʋnyá ansigyí ɔyɩ́ ánfɩtɔ. 18 Bla amʋ́ fɛɛ, bʋpʋ́ʋ amʋ́ kɔ́ba bwɛ yilé, amʋ́ yilébwɛ imoni. Bʋsánkɩ ɩbɩtɔ abʋkie atɔ́. 19 Nɩ́ bʋdɛ ɩ́nɩ bwɛ á, bʋdɛ atonyahɛ́ yaɩ́ há brɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋ. Amʋ́ ɩbɩ bɛ́da nkpa onutó ámʋ.

20 Timoteo, kɩ́tá ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lahá fʋ́ ámʋ wankláán. Asʋ́n ánɩ́ ɩma asɩ, imosuná Bulusúm mádalɩ fʋ́ ɔnɔ́. Máwa ɩwɩ mimlá nwɛ́ɛngyí ánɩ́ ɩtamasúná Bulusúmtɔ́. Akʋ bʋtɔwá afunu bɛɛ, asʋ́nbɩ igyi. 21 Tsúfɛ́ akʋ batsʋn mʋ́sʋ́ sí Kristosʋ hógyi.

Bulu ogyíi mlɩ bʋalɛ.

* 2:15 Tsʋn ɩkwɩɩ́sʋ, ntɛ́ɛ Tsʋn mʋ abi kwɩɩ́hɛ́sʋ. Idesuná ánɩ́ Tsʋn obíá ɔtsɩ ámʋ ɔbɔ́kwɩɩ́sʋ, ntɛ́ɛ tsʋn Yesu ɩkwɩ́ɩsʋ.

* 3:11 Mʋ ka ntɛ́ɛ ɔpasua ɔhandɛ ɔbʋápʋ tsɩ́hɛ́

† 3:16 Bulu bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

* 4:2 Amʋ́ klʋn labwɛ́ fɛ́ tɔ́á bapʋ́ dátɔ wá ogyá, lɛ́ tɔ́ mʋ́.

* 5:9 Ɔsʋrapʋá ɔmɔkʋ́kíná okúlu kɩ.

† 5:10 olosúm Bulu ahá ntɛ́ɛ ɔtɔfwɩ́ ahógyipʋ ayabiasɩ.

‡ 5:14 Ntɛ́ɛ olupʋ́

§ 5:18 Deut. 25:4. Mʋ́ asɩ gyí, “Bʋtamalɛ́ ɔkwɛ́n pʋ́ ɩbɩ tsítsi ɔsʋlʋ́tɔ.”

2 Timoteo

1

2

3

4

Ɔwʋlʋ́ Nyɔɔsɩá Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Timoteo

1

1 Mɩ́ Paulo mʋ́ á, Bulu apɛ́ sʋ ngyi Kristo Yesu sumbí ɔyɔpʋ́. Ɔlɔwa mɩ́ ɔbɛ́ɛ, nyɛ́da nkpa ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ tsʋn Kristo Yesusʋ ámʋ ɔkan.

2 Mɩ́dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ fʋ́, mɩ́ bí ɔdwɛpʋ́ Timoteo. Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Kristo Yesu bʋwúun fʋ nwɛ, abʋgyi fʋ bʋalɛ ha fʋ́ iwilwii.

Ɩpánda Pʋ́ Atɛtɔ-ɔnlɩn Wa

3 Nɛdá Bulu ɩpán. Mʋ ndɛpʋ klʋn ánɩ́ ɩmɛdɛ́ mɩ́ ɩpɔ́n ha súm, fɛ́ mɩ́ anáin. Timoteo, nɩ́ ndɛ mpáɩ bɔ ɔpa mʋ́a onyé á, ntɛkáɩ́n fʋ́sʋ́ brégyíbrɛ́. 4 Nɩ́ nɛkáɩ́n ntsúá fɛlɩn brɛ́á ndɛnatɩ́ sí fʋ́sʋ́ a, ntekleá nówun fʋ, mɛ́nɩ ansigyí bɔ́bʋlá mɩ́tɔ́. 5 Ntɛkáɩ́n hógyiá fʋbʋ ɔnɔkwalɩsʋ. Hógyi anfɩ odu légyankpá tsíá fʋ́ ná Loitɔ nɩ́. Ɩlɛtrá tsiá fʋ́ yín Eunike ɛ́tɔ́. Nahogyiá mʋ́ odu bʋ fʋtɔ nɩ́. 6 Ɩ́nɩ sʋ ndɛ fʋ́ kaɩ́n ánɩ́ fʋháa Bulu atokiehɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛha fʋ́ brɛ́ ámʋ́ʋ́ nɔpʋ ɩbɩ dɩ́nká fʋ́sʋ́ ámʋ ɔnɔ́ ɩwa ogyá tsɩ́a mʋ́tɔ́. 7 Tsúfɛ́ Bulu mɛ́ha anɩ ɔŋɛ́á abɔ́pʋnyá ifú, mboún mʋ́á ɩtɛhá anɩ túmi, ɔdwɛ pʋ́ ɩwɩsʋgyí.

8 Mʋ́ sʋ máha anɩ Wíe asʋ́n ámʋ blɩ́ ɩwa fʋ́ pɛ́lɩ. Máha mɩ́ obudɩ ɛ́ ɩwa fʋ́ pɛ́lɩ. Mboún wa klʋn Bulu túmitɔ, afʋtsula wun ɩwɩɔsɩn ánɩ́ ilehián asʋn wankláán ámʋ sʋ. 9 Bulu lɔ́hɔ anɩ nkpa. Ɔlɛtɩ anɩ ɔbɛ́ɛ, abémlí mʋ aha wankɩ́hɛ́. Megyí tɔtɔ anɩlɔ́bwɛ sʋ. Mboún igyi tɔ́á mʋ onutó ɔlɔbwɛ agywɩɩn ánɩ́ ɔbɔ́bwɛ asa ɔyɩ́ lɛbɛlɩn. Ɔbɛ́ɛ, ɔbɔ́wa awɩtɔlɛ há anɩ, dwɛ́ anɩ tsʋn anɩa Kristo Yesunyɔ ɩkʋlɛbwɛsʋ. 10 Támɛ séi á, Bulu lalɛ́ mʋ awɩtɔlɛ amʋ ɔwan tsʋn anɩ Ɔhɔ́pʋ Kristo Yesu ɩbásʋ. Mʋléyintá lowu túmi, ɔlɛlɛ nkpa ánɩ́ ɩtamatá ɔwan súná anɩ tsʋn asʋn wankláán ámʋsʋ.

11 Bulu layáɩ́ mɩ́ mʋ asʋn wankláán ámʋ ɔkan ɔdapʋ́, mʋ́ sumbí ɔyɔpʋ́ pʋ́ mʋ́ osunápʋ́. 12 Mʋ́ sʋ́ ndɛ ɩwɩɔsɩn ánfɩ odu wúun nɩ. Támɛ mmɛdɛ́ pɛ́lɩ nya, tsúfɛ́ nyin ɔhá ánɩ́ nahogyi. Nyin ánɩ́ ɔbɛ́talɩ́ gyo ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋwá mɩ́ ɩbɩtɔ ámʋ ɩwɩ alɩɩ yɔ́fʋn mʋ ɔbákɛ. 13 Kɩta ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ nosuná fʋ́ ámʋtɔ. Yɔ mʋ́sʋ́ afʋhɔ Kristo gyi tsɩa. Dwɛ fʋ́ aba, tsúfɛ́ fʋ́a Kristo Yesunyɔ mlɩlabwɛ́ kʋlɛ. 14 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ ɔbʋ anɩtɔ ámʋ ɔtsáa fʋ́, afʋtalɩ gyo ɩtɔ wankláán ámʋ́ʋ́ ɔlɛha fʋ́ ámʋ ɩwɩ.

15 Fʋyin ánɩ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ Asia, Figelo mʋ́a Hermogene bʋbʋ amʋ́tɔ́ amʋ fɛ́ɛ́ banátɩ́ sí mɩ́. 16 Anɩ Wíe owúun Onesiforo wóyítɔ́ ahá nwɛ, tsúfɛ́ mʋlétsiá wá mɩ́ ansigyí. Omenya mɩ́ obudɩ pɛ́lɩ. 17 Brɛ́á ɔlɛba Roma wúlutɔ á, olodunká mɩ́ kpɛ́fʋn brɛ́á olowun mɩ. 18 Anɩ Wíe owúun mʋ nwɛ mʋ ɔbákɛ amʋ! Fʋyin alɩá ɔlɔbʋá mɩ nkpa tsɔtsɔɔtsɔsʋ Efeso wúlutɔ.

2

Ɩsá Ɔkɔpʋ́ Wankláán

1 Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ bí, ha Bulu awɩtɔlɛ amʋ́ʋ́ ɔlɔpʋtsʋn Kristo Yesusʋ ámʋ ɩwa fʋ́ ɔwʋnlɩ́n. 2 Pʋ asʋ́n ámʋ́ʋ́ nɛblɩ́, fonu ahá tsɔtsɔɔtsɔ ansɩ́tɔ́ ámʋ wa ahá ánɩ́ bʋbʋ ɔnɔkwalɩ ɩbɩtɔ, mɛ́nɩ amʋ́ ɛ́ bɛ́talɩ́ súná aha bambá.

3 Tomi afʋwun ɩwɩɔsɩn ámʋ́ʋ́ anɩdéwúun amʋ, fɛ́ Kristo Yesu ɩsá ɔkɔpʋ́ wankláán. 4 Ɩsá ɔkɔpʋ́ ɔkʋkʋ tamatráa kɩ ɔma, tsúfɛ́ odekléá obégyi mʋ ɔhandɛ ansɩ́. 5 Alɩ kɛ́n ɔsrɩ́ɩ otsiípʋ́ ɔkʋkʋ tamanyá ɩsʋgyí atokiehɛ́, nkɛ́tɩ alagyi ɔsrɩ́ɩ amʋ mblasʋ nɩ́. 6 Ɔdɔtɔpʋá ɔbʋ nsi tégyankpá dá atɔ pɔpwɛ ɔnɔ́. 7 Gywɩɩn asʋ́n ánfɩ nabláa fʋ́ ánfɩ ɩwɩ. Anɩ Wíe ɛ́ ɔbɛ́ha fónu mʋ́ fɛ́ɛ́ asɩ.

8 Kaɩn Yesu Kristo, Owíe Dawid mʋ na ámʋsʋ. Mʋ Bulu lɔ́kʋsʋ́a tsu afúlitɔ. Mʋ́gyí asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ ndɛblɩ́ ámʋ nɩ. 9 Asʋ́n ánfɩ sʋ́ ndɛ ɩwɩɔsɩn wúun, bawá mɩ́ ɩkan fɛ́ lalahɛ ɔbwɛpʋ́ nɩ́. Támɛ bʋmɔkʋ́wá Bulu asʋ́n ámʋ mʋ́ ɩkan. 10 Ahá ámʋ́ʋ́ Bulu lalɛ́ ámʋ sʋ natomi ɔkpagyíɔkpasʋ ndɛ ɩwɩɔsɩn wúun, mɛ́nɩ Bulu ɔbɔ́tsʋn Kristo Yesusʋ hɔ amʋ́ nkpa, amʋ́ ɩbɩ bɛ́da numnyam amʋ́ʋ́ ɩtamatá ámʋ. 11 Asʋ́n ánfɩ bʋ mʋ́tɔ́.

“Nɩ́ anɩa mʋnyɔ awú á,

anɩa mʋnyɔ obétsiá nkpa.

12 Nɩ́ atomi wun ɩwɩɔsɩn á,

anɩa mʋnyɔ abégyi iwíe.

Nɩ́ akíná mʋ a,

mʋ ɛ́ obékiná anɩ.

13 Nɩ́ anɩmá ɔnɔkwalɩ a,

mʋ mʋ́ á, ɔnɔkwalɩpʋ ogyi,

tsúfɛ́ ɔtamatú atsʋnɔ́ tswɩ, lápʋ́ mʋ ɔdandʋ tsú mʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ.”

Agyʋ́má Ɔyɔpʋ́á Olegyi Bulu Ansɩ́

14 Tsia kaɩn amʋ́ asʋ́n ánfɩ. Tɔɩ kpla amʋ́ Bulu ansɩ́tɔ́ fɛɛ, bʋmátsiá trɛ́ asʋ́nsʋ́. Labi kʋkʋ ɩma mʋ́tɔ́, tsúfɛ́ mʋ́ odu abwɛpʋ́ bʋtɛhɩ́. 15 Bɔ mbɔ́dɩ́ afʋhɔ ɩdá Bulu ansɩ́tɔ́, fɛ́ agyʋ́má ɔyɔpʋ́á mʋ agyʋ́má ma mʋ pɛ́lɩ, otosúná ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋ wankláán. 16 Asʋ́n ánɩ́ ɩma asɩ, imosuná Bulusúm mádalɩ fʋ́ ɔnɔ́, tsúfɛ́ ɩtɛhá ɔha mʋa Bulunyɔ nsɩnɛ́ tɔwá ɩfɔ́. 17 Alɩ ámʋ́ʋ́ ɔlɔ tɛklɛ́ɩ́ ámʋ a, alɩ́ asʋ́n ánfɩ ablɩ́pʋ́ asʋ́n ɛ́ tɛklɛ́ɩ́ nɩ́. Amʋ́ akʋ gyí Himeneo mʋa Fileto. 18 Bafwɩ́ dalɩ ɔnɔkwalɩ ɔkpa ámʋsʋ yɔ́ bʋdɛblɩ́ bɛɛ, kʋsʋ́ tsú afúlitɔ laba bɔtsʋn, bʋdɛ akʋ hógyi yintá. 19 Támɛ ntswɩasɩ ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́wa há hógyi amʋ ɩlɩɩ́ kínkíínkín. Asʋ́n ánɩ́ bɔwanlɩ́n dɩ́nká ntswɩasɩ ámʋsʋ gyí, “Anɩ Wíe yin ahá ánɩ́ bʋgyi mʋ klɛ.” Nyɔɔsɩ ɛ́ gyí, “Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɛtɩ́ mʋ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ Okristoyin a, osíi lalahɛ bwɛ.”

20 Megyí sika pɛpɛ mʋ́a sika futútú atɔ́ pɛ́ tetsíá wóyí yílétɔ́. Oyí mʋ́a ɩsɩ atɔ́ ɛ́ tetsíá ɩnʋ. Bʋtobú ɩkʋ dʋn kʋ. 21 Nɩ́ ɔkʋ ɔlɛ́ mʋ ɩwɩ lɛ́ lalahɛbwɛtɔ á, Bulu tɛlɛ́ mʋ́ yáɩ́. Alabwɛ́ ɔhá ánɩ́ alasí ɩwɩ há, ɔbʋ labi, mʋ Wie Bulu ɔbɔ́pʋ mʋ gyi gyʋma wankláán kugyíkʋ. 22 Ɩ́nɩ sʋ lɛ fʋ́ ɩwɩ tsu nyasubi mʋ́a mbitebí mbagyítɔ. Fówun fʋ́a ahá ámʋ́ʋ́ bʋtɔpʋ́ ɩklʋn wankɩ́hɛ́ kpólí Bulu ámʋ ansɩ́ bɛ́dɩnká yilébwɛ, hógyi, ɔdwɛ pʋ́ iwilwiisʋ. 23 Lɛ fʋ́ ɩwɩ tsu nwɛ́ɛngyí ánɩ́ ɩma labi, ɩtɔ wankláán kʋkʋ mɛ́ɛdalɩ tsu mʋ́tɔ́tɔ́, tsúfɛ́ fʋyin ánɩ́ ɩtrɛ́ pɛ́ ɩtɛtɩ́. 24 Ɩma alɛá anɩ Wíe osúmpʋ́ ɔbɔ́bwɛ ɔtrɛ́pʋ́. Mboún ilehián ánɩ́ ɔbɔ́wa awɩtɔlɛ há ɔhagyíɔha, ɔbɔ́bwɛ osunápʋ́ wankláán, otenyá klʋn há ahá ánɩ́ amʋ́ asʋ́n bʋ ɔnlɩn. 25 Ilehián ánɩ́ obénya klʋn tɔ́ɩ́ kplá ahá ánɩ́ bʋtɔkʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Bulu asʋ́n ámʋsʋ. Fíalɩ Bulu obówun amʋ́ nwɛ, há amʋ́ bɛ́damlí klʋntɔ, bɩ́ ɔnɔkwalɩ amʋ, 26 ɩha amʋ́ ansɩ́ ɩba asɩ. Fíalɩ ɩbɛ́ha amʋ́ bɛ́dalɩ tsu Ɔbʋnsám amʋ́ʋ́ ɔbɛ́ɛ bʋgyíi mʋ asʋ́nsʋ́, abʋbwɛ mʋ apɛ́ ámʋ ayibitɔ.

3

Nkɛ Tráhɛ Amʋtɔ Asʋ́n

1 Támɛ mɩ́ bí Timoteo, bɩ ánɩ́ ɔyɩ́tɔ́ bɔ́wa ɔnlɩn nkɛ tráhɛ amʋtɔ. 2 Tsúfɛ́ ahá bɔ́bwɛ awʋnsɩ́pʋ́, bɔ́bwɛ kɔ́ba adwɛpʋ́. Bɔ́hɔ amʋ́ ɩwɩsʋ gyi, bótsu ɩwɩ, bésia ahá, bʋmóonu amʋ́ akwɩɩ́pʋ́ asʋ́n, bʋméeyi ahá ayɛ, amʋ́ ɩwɩ mɛ́ɛtɩn, 3 bʋmɔ́ɔdwɛ ahá, bʋméesi asʋ́n kíé, bɔ́bwɛ ahá ɩwɩ asʋ́n ablɩ́pʋ́, bʋmɛ́ɛtalɩ́ gyi ɩwɩsʋ, bɔ́bwɛ awuntɔlɩnpʋ, bʋmɔ́ɔdwɛ ɩtɔ wankláán kʋkʋ. 4 Bɛ́lɛ ahá há, bʋmóosusúu asʋ́n ɩwɩ, bɛ́kɩ amʋ́ ɩwɩá bʋdʋn ɔhagyíɔha, bɔ́dwɛ ɔyɩ́tɔ́ ansigyí sí Bulu. 5 Bɔ́bwɛ ɩwɩ fɛ́ Bulu bʋdesúm, támɛ békiná mʋ túmi. Lɛ ɩwɩ lɛ ahá ánfɩ odutɔ. 6 Amʋ́ odu bʋtebítíwíé ahá wóyítɔ́, dámlí atsɩá amʋ́ ansɩ́tɔ́ ma ɔnlɩn agywɩɩn. Atsɩ ámʋ odu á, lakpan lamlí amʋ́ atɔ sʋráhɛ́, ɔwɔ́lɩ laláhɛ labʋ́lá amʋ́tɔ́. 7 Bʋtekleá bónu ɔhagyíɔha atosunáhɛ́, támɛ bʋmɛ́ɛtalɩ́ bɩ́ ɔnɔkwalɩ amʋ ɛkɛkɛɛkɛ. 8 Alɩ ámʋ́ʋ́ Yane mʋa Yambre bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ anɩ náin Mosesʋ ámʋ a, alɩ́ ahá ánfɩ ɛ́ bakʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋsʋ nɩ́. Amʋ́ agywɩɩn lawú. Hógyitɔ ɛ́ á, bʋma ɔlɩɩ́kpá. 9 Támɛ bʋmɔ́ɔyɔ nkpá dʋn alɩ, tsúfɛ́ amʋ́ mimlá bɛ́lɩn ɔwan, ɔhagyíɔha obówun. Alɩ́ ɩlɛba Yane mʋa Yambresʋ nɩ́.

Paulo Asʋ́n Tráhɛ

10 Timoteo, fʋ́ mʋ́ fʋyin mɩ́ atosunáhɛ́ fɛ́ɛ́, mɩ́ tsiátɔ́, tɔ́á ɔkpa ngya, mɩ́ hógyi, mɩ́ ɩklʋnya, mɩ́ ahá ɩwɩ ɔdwɛ pʋ́ alɩá notomi wun ipian, 11 alɩá ahá bɛdɩnká mɩ́sʋ́ pʋ́ mɩ́ asʋn wunhɛ. Mʋ́á ɩlɛba mɩsʋ Antiokia, Ikonion pʋ́ Listra ɔmátɔ́. Notomi, anɩ Wíe lɛ́lɛ mɩ́ tsú mʋ́ fɛ́ɛ́tɔ́. 12 Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, ɔhagyíɔha ánɩ́ odekléá obóbuo anɩ Wíe Kristo Yesu, ɔbwɛ́ɛ Bulu apɛ́ á, ahá bʋtɛdɩ́nká mʋsʋ. 13 Támɛ aha laláhɛ pʋ́ ahá asisípʋ mʋ́ á, bɔ́yɔ amʋ́ lalahɛbwɛsʋ dʋn alɩ. Bɛ́natɩ́ mlɛ́ ahá, ahá ɛ́ bɛ́mlɛ́ amʋ́. 14 Támɛ fʋ́ mʋ́ á, kɩ́tá fʋ́ ɔnɔkwalɩ amʋ́ʋ́ fakásɩ́, fʋ́ onutó fahɔ mʋ́sʋ́ gyí amʋtɔ kínkíínkín, tsúfɛ́ fʋyin ahá ámʋ́ʋ́ bosuná fʋ́ atɔ́ ámʋ wankláán. 15 Tsú fʋ́ nyebitɔ ɔpá fɛbɩ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ. Mʋ́ ɔbɛ́talɩ́ há fʋ́ nyánsa fɔ́pʋhɔ Kristo Yesu gyi nɩ. Mʋ́ sʋ Bulu ɔbɔ́hɔ fʋ nkpa ɛ́ nɩ́. 16 Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ ámʋ fɛ́ɛ́ itsú Bulu onutó wá. Ɩbʋ alɛ́á bɔ́pʋsúná ɔha, pʋ́kíná asʋ́n há ɔha, pʋ́tswíí ɔha, pʋ́bʋ́lá ɔha, ɩbɛ́ha yilébwɛ bɛ́mantá mʋ, 17 mɛ́nɩ ɩbɛ́la Bulu ɔha bwɛ́ wankláán, ɔbɔ́fʋn ha gyumagyihɛ wankláán kugyíkʋ.

4

1 Nlɩɩ́ Bulu mʋa Kristo Yesuá ɔbɛ́ba begyi akɩankpapʋ pʋ́ awupʋ́ asʋ́n, obébegyi iwíe ansɩ́tɔ́, ndɛ fʋ́ ɔlá da mbɛ́ɛ, 2 fʋdáa Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan. Nɩ́ fʋ́bʋ ɔkpa o, fʋma ɔkpa o, mási mʋ́ blɩ́. Nya klʋn afʋtswii amʋ́. Kina asʋ́n ha amʋ́. Wa amʋ́ atɛtɔ-ɔnlɩn, afʋsuna amʋ́ atosunáhɛ́ wankláán ámʋ. 3 Tsúfɛ́ brɛ́ kʋ ɩbá, ahá bʋmɛ́ɛtrá ya asʋ nú atosunáhɛ́ wankláán ámʋ. Bɔbwɛ tɔ́á iletsiá amʋ́, nátɩ́ dúnká atɔ́ asunápʋ́ oduá bósuná amʋ́ tɔ́á bʋdekléá bónu. 4 Békiná ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋ yóbuo ɔtɛ. 5 Támɛ fʋ́ mʋ́ á, ha fʋ́ ansɩ́ ɩba asɩ ɔkpagyíɔkpasʋ. Tomi afʋwun ɩwɩɔsɩn. Blɩ asʋn wankláán ámʋ wankláán, afʋbwɛ agyʋ́má ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́ha fʋ́ ámʋ mɔ ɔnɔ́.

6 Mɩ́ mʋ́ á, brɛ́ lafʋn ánɩ́ bɔ́pʋ mɩ́ obugya wʋ́lɩ́ asɩ fɛ́ ntá há Bulu fɛ́ afɔdɩɛ-abɔtɔ́. Mɩ́ lowu lafʋn. 7 Nakɔ́ ɩkɔ́ wankláán ámʋ tá. Natsíí ɔsrɩ́ɩ amʋ ɛ́ tá. Nakɩ́tá hógyi amʋtɔ kínkíínkín. 8 Séi á, tɔ́á ɩda gyo mɩ gyí ɩsʋgyí atokiehɛ́á Bulu tɔpʋ́há ahá ánɩ́ babwɛ́ yilé, anɩ Wíe Yesu, ogyi asʋ́n ogyípʋ́ Ɔnɔkwalɩpʋ amʋ ɔbɔ́pʋhá mɩ́ ɛkɛ yilé ámʋ́ʋ́ obéyinkí ba amʋ. Támɛ megyí mɩ́ nkʋlɛ ɔbɔ́bwɛ ɩ́nɩ há. Ɔbɛ́ha ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ mʋ yinkí bá ɔkpa kɩ́ɩ amʋ ɛ́ fɛ́ɛ́.

Paulo Onutó Ɩwɩ Asʋ́n

9 Bɔ mbɔ́dɩ́ afʋkɔsɩ ba mɩ́ wá, 10 tsúfɛ́ ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ dɛ Dema ansigyí wa. Mʋ́ sʋ alayínkí mɩ́ ɔma, nátɩ́ ɔyɔ́ Tesalonika wúlutɔ. Kreske ɔyɔ́ Galatia, Tito ɛ́ ɔyɔ́ Dalmatia. 11 Luka nkʋlɛ bʋ mɩ́ wá nfɩ. Mʋ́ sʋ nɩ́ fɛbá á, kpa Marko buo ɩwɩ, tsúfɛ́ ɔtɛtsá mɩ́ agyʋ́má yɔ. 12 Nawá Tihiko sɩ́sɩ́ Efeso. 13 Tsu mɩ́ ligá pʋ́ mɩ́ nwʋlʋ́ ámʋ́ʋ́ nesi tswɩ Karpo wá Troa wúlutɔ ámʋ ba mɩ. Mátan nwʋlʋ́ ámʋ́ʋ́ ɩdɩn nwʋlʋ́-kpákpásʋ́ amʋ ɛ́sʋ́.

14 Kɔɔ́brɩ atɔ́ ɔbwɛpʋ́ Aleksandro lɔ́pʋ lalahɛ kʋ gyi mɩ. Ɩlɛhan mɩ wankláán. Anɩ Wíe ɔbɛ́ka mʋ ɩkɔ. 15 Kɩ fʋ́ ɩwɩ wankláán mʋsʋ, tsúfɛ́ ɔlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ anɩ asʋn blɩ́hɛ́ fɛ́ɛ́sʋ́.

16 Brɛ́á ahandɛ bɛha bɛɛ nlɛ́ɛ mɩ́ ɔnɔ́ á, ɔhaa mɛ́lɩɩ́ mɩ́ ɔma. Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛsrɩ́ sí mɩ́. Bulu osíkie amʋ́. 17 Támɛ anɩ Wíe lɛ́lɩɩ́ mɩ́ ɔma, ɔlɔwa mɩ́ ɔwʋnlɩ́n. Mʋ́ sʋ nɛtalɩ́ bláa amʋ́ asʋ́n ánɩ́ ndɛ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ fɛ́ɛ́ bónu. Alɩ́ Bulu lɔ́pʋlɛ́ mɩ́ tsú lowutɔ nɩ́. 18 Anɩ Wíe ɔbɛ́lɛ mɩ́ tsú lalahɛ kugyíkʋtɔ. Ɔbɛ́kpa mɩ́ pʋtɔɔ alɩɩ yówie mʋ ɔsʋ́sʋ́ iwíegyí ámʋtɔ. Numnyam ɩbwɛ́ɛ mʋ klɛ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. Amen.

Ɩklá

19 Nɛhá Priska mʋa mʋ kulu Akwila pʋ́ Onesiforo wóyítɔ́ ahá fɛ́ɛ́ itsiá. 20 Erasto lésin Korinto wúlutɔ, Trofimo ɛ́ dɛ́lɔ. Mʋ́ sʋ nesi mʋ yáɩ́ Mileto wúlutɔ. 21 Bɔ mbɔ́dɩ́ afʋba asa atsalɩbɩ́ ɩfʋn. Eyubulo mʋa Pude, Lino mʋa Klaudia pʋ́ apíó ámʋ fɛ́ɛ́ bɛhá fʋ́ itsiá.

22 Anɩ Wíe ɔkpáa mlɩ, ogyi mlɩ bʋalɛ.

Tito

1

2

3

Ɔwʋlʋ́á Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Tito

1

Itsiáha

1 Mɩ́ Bulu osúmbi Paulo, ngyi Yesu Kristo sumbí ɔyɔpʋ́ dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n.

Bulu lɛ́lɛ mɩ́ ɔbɛ́ɛ, mbɛha ahá ámʋ́ʋ́ alalɛ́ ámʋ abʋtra nya hógyi tsɩa. Mɩ́ ansuna amʋ́ abʋbɩ ɔnɔkwalɩá ɩbɛ́ha amʋ́ bétsiá tsiátɔ́á ilegyi mʋ ansɩ́. 2 Fówun ɩha amʋ́ abʋdɩnka ansɩ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatásʋ́. Bulu tamawá afunu! Mʋlɛ́hɩɛ mʋ́ yáɩ́ asa ɔyɩ́ lɛbɛlɩn. 3 Anɩ Nkpa Ɔhɔ́pʋ Bulu lɛ́lɛ mʋ asʋ́n ánfɩ ɔwan mʋ onutó brɛ́tɔ́, ɔlɔpʋwá mɩ́ ɩbɩtɔ ɔbɛ́ɛ, ndáa mʋ́ ɔkan.

4 Ndɛ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ fʋ́ Tito, ánɩ́ fʋ́gyi mɩ́ bí onutó Kristo hógyi amʋtɔ.

Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Ɔhɔ́pʋ Kristo Yesu bʋgyíi fʋ bʋalɛ, abʋha fʋ́ iwilwii!

Tito Gyumagyihɛ Kreta

5 Tɔ́á sʋá nesi fʋ́ yáɩ́ Kreta ɔmátɔ́ gyí alɩá fɔ́mɔ anɩ agyʋ́má ɔnɔ́ ɩnʋ, yáɩ́ ɔpasua ahandɛ wúlugyíwúlusʋ fɛ́ alɩá nɛbláa fʋ. 6 Imehián ánɩ́ ɔlala bétsiá ɔpasua ɔhandɛ ɩwɩ. Ɔbwɛ́ɛ ɔká ɔkʋlɛ otsiápʋ, mʋ abí bʋgyi ahógyipʋ. Bʋbúu atɔ́; bʋmábwɛ nyebí laláhɛ. 7 Ɩ́nɩá Bulu agyʋ́másʋ́ ɔpasua ɔhandɛ amʋ dɛ́kɩ sʋ á, ɔlala mátsiá mʋ ɩwɩ. Ɔmábwɛ ɔhá ánɩ́ ɔtamahɔ ahá asʋ́n, ntɛ́ɛ ɔtɔkɔ́sɩ́ nyá ɔblɔ́, ntɛ́ɛ ɔtɔbʋ́ ntá, ntɛ́ɛ otekle ɩkɔ́ ntɛ́ɛ ɔbʋ sika ɔnsɩ́pɛ. 8 Mboún ɔbwɛ́ɛ ɔhá ánɩ́ ɔtɔhɔ afɔɔ́, ɔtɔbwɛ́ yilé, ɔbʋ nyánsa, mʋ asʋ́n da ɔkpa, mʋ ɩwɩ lɛtɩn, otegyi ɩwɩsʋ. 9 Ɔbwɛ́ɛ ɔhá ánɩ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ bosuná mʋ amʋ ɩbʋ mʋ́tɔ́. Ilehián ánɩ́ ɔbɛ́kɩtá mʋ́tɔ́ kínkíínkín, mɛ́nɩ ɔbɛ́talɩ́ há ahá bóbuo atosunáhɛ́ wankláán ámʋ, tálɩ́ gyi ahá ánɩ́ bégyi atosunáhɛ́ amʋ nwɛ́ɛn ɛ́sʋ́.

10 Tɔ́á sʋá ndɛ ɩ́nɩ blɩ́ gyí, ahá tsɔtsɔɔtsɔ bakʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ atosunáhɛ́ wankláán ámʋsʋ, bʋdɛ asʋ́n ánɩ́ ɩma labi pʋmlɛ́ ahá. Títriu ketétɩ́ɩn mblasʋ agyípʋ́ amʋ dɛ́ ɩ́nɩ bwɛ nɩ́. 11 Ilehián ánɩ́ mlɛ́ka amʋ́ itin, tsúfɛ́ bʋdɛ atɔ́á imehián ánɩ́ bosunátɔ́. Ɩ́nɩ lahá abusuan tsɔtsɔɔtsɔ bafwɩ́ ɔkpa. Bʋdɛ mʋ́ bwɛ ɛ́ pʋ́dúnká sika ɔkpa laláhɛsʋ tsú ahá wá. 12 Kretafɔ ámʋ onutó yébi ɔhapʋ́ ɔkʋ kʋ́ráá lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Afunupʋ, mbwɩkɩ́tá-atɔ, apotsuapʋ pʋ́ awʋlɩyɔpʋ́ Kretafɔ bʋgyi.” 13 Ɔnɔkwalɩ asʋ́n ánfɩ gyí. Mʋ́ sʋ kina ha amʋ́ kínkíínkín, mɛ́nɩ amʋ́ Kristo hógyi ɔnɔ́ bɔ́wa ɔnlɩn. 14 Abʋsi Yudafɔ ɔtɛ nu, si ahá ámʋ́ʋ́ bakíná ɔnɔkwalɩ amʋ atosunáhɛ́ ɛ́sʋ́ gyí. 15 Ɔhá ánɩ́ mʋ ɩwɩ lɛ́tɩn Bulu ansɩ́tɔ́ á, tógyítɔ́ ɩwɩ lɛ́tɩn ha mʋ. Támɛ tɔtɔ ɩwɩ mɛ́tɩn ha lalahɛ ɔbwɛpʋ́á ɔtamahɔ Yesu gyi. Lɛ́lɛ́ mʋ́ á, mʋ agywɩɩn layíntá, mʋ klʋn ɛ́ ɩlasí mʋ ɩpɔ́n ha sʋ ɔtamabɩ́ yilé ntɛ́ɛ lalahɛ. 16 Bʋtɔpʋ́ ɔnɔ́ blɩ́ bɛɛ bʋyin Bulu, támɛ amʋ́ bwɛhɛ́ losuná ánɩ́ bʋmeyín mʋ. Bʋbʋ Bulu nyányáa, bʋtamabú mʋ, bʋtamatálɩ́ bwɛ́ ɩtɔ wankláán kʋkʋʋkʋ ɛ́.

2

Atosunáhɛ́ Wankláán

1 Támɛ fʋ́ mʋ́ á, suna amʋ́ tɔ́á ɩlɛkanáa atosunáhɛ́ wankláán ámʋ. 2 Suna ayin dɛhɛn amʋ abʋgyi ɩwɩsʋ, abʋbwɛ ahá ánɩ́ obú bʋ amʋ́sʋ́, bʋtegyi ɩwɩsʋ. Bʋhɩ́ɛ kɩta amʋ́ hógyitɔ kínkíínkín. Bʋdwɛ́ɛ ahá wankláán, abʋhɩɛ tomi. 3 Suna atsɩ dɛhɛn ɛ́ abʋtsia tsiátɔ́á ɩlɛkanáa Bulu osúmpʋ́. Bʋmábwɛ ahá ɩwɩ asʋ́n ablɩ́pʋ́, ntɛ́ɛ ntakpan anúpʋ. Mboún bʋsúna tɔ́á ɩbʋ alɛ́. 4 Amʋ́ atosunáhɛ́ ɩha mbitebí ámʋ abʋdwɛ amʋ́ akúlu pʋ́ amʋ́ abí. 5 Bʋgyíi ɩwɩsʋ, abʋha amʋ́ ɩwɩ ɩtɩn. Bʋbwɛ́ɛ atsɩá bʋtɛkɩ amʋ́ wóyísʋ́ wankláán, bʋtɔbwɛ́ yilé, bʋtobú amʋ́ akúlu, mɛ́nɩ ɔhaa mɔ́ɔkpɔɩ́ Bulu asʋ́n ámʋ.

6 Tɔɩ kpla nyasubi ɛ́ abʋgyi ɩwɩsʋ tógyítɔ́á bɔ́bwɛtɔ. 7 Fʋ́ onutó ɛ́ bɔ mbɔ́dɩ́ afʋlɛ tsiátɔ́ wankláán suna, fʋ́ bwɛhɛ́ kugyíkʋtɔ. Ha fʋ́ ansɩ́ ɩpɛ, afʋsuna ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋ tsu fʋ́ klʋntɔ. 8 Suna ɔnɔkwalɩ amʋ, mɛ́nɩ ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ fʋ́ atosunáhɛ́sʋ. Fówun pɛ́lɩ bɛ́kɩtá fʋ́ alupʋ́, nɩ́ bʋmenya ɔlala blɩ́ tsú anɩ ɩwɩ.

9 Suna nkpábi ɛ́ abʋbu amʋ́ awíe ɔkpagyíɔkpasʋ. Bʋbwɛ́ɛ tógyítɔ́ igyi amʋ́ awíe amʋ ansɩ́. Bʋmátsiá lɛ́ amʋ́ asʋ́n ɔnɔ́. 10 Bʋmáwi amʋ́ awíe, mboún bʋwáa ɔnɔkwalɩ ha amʋ́ tógyítɔ́tɔ́, mɛ́nɩ amʋ́ bwɛhɛ́ bɛ́ha ahá ansɩ́ bégyi anɩ nkpa Ɔhɔ́pʋ Bulu atosunáhɛ́ amʋ ɩwɩ.

11 Tsúfɛ́ Bulu lalɛ́ mʋ awɩtɔlɛ ɔwan. Mʋ́gyí, odekléá ɔbɔ́hɔ anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́ nkpa. 12 Mʋ awɩtɔlɛ amʋ ɩlasúná ánɩ́ ilehián ánɩ́ abési lalahɛ bwɛ, sí anɩ ɔwɔ́lɩ laláhɛ ɔmagyáa, gyi ɩwɩsʋ, bwɛ́ yilé, anɩ asʋ́n igyi mʋ ansɩ́ ɔyɩ́ ánfɩtɔ. 13 Brɛ́ ánfɩ anɩdɛ́ ɔkpa kɩ́ɩ há ɛkɛ yílé ámʋ́ʋ́ Bulu Ɔkpɔnkpɔntɩ, ogyi anɩ Ɔhɔ́pʋ Yesu Kristo ɔbɛ́lɛ mʋ numnyam ɔwan ánfɩ. 14 Mʋlótsulá bɔmɔ mʋ anɩ sʋ, mɛ́nɩ ɔbɛ́lɛ anɩ tsú lakpan kugyíkʋtɔ. Ɔtɩn anɩ ɩwɩ, pʋ anɩ bwɛ mʋ onutó ahá, anɩ ansɩ́ ɩpɛ yilébwɛsʋ.

15 Suna ɩ́nɩ aná, afʋtɔɩ kpla amʋ́ abʋgyi mʋ́sʋ́. Fʋbʋ ɔkpa wá ɩyɩn wá amʋ́, nɩ́ bʋmɛdɛ́bɩ bwɛ́. Máha ɔhaa ɔkɩ fʋ́ ansɩ́tɔ́ kótíkótí.

3

Okristoyin Tsiátɔ́

1 Tsia kaɩn amʋ́ abʋba ɩwɩasɩ ha ɔmá akpapʋ́, abʋgyi ahandɛ mblasʋ, abʋbu amʋ́. Bʋkɩ́ɩ ánɩ́ bɔ́bwɛ tɔ́á igyi yilé brégyíbrɛ́. 2 Bʋmáblɩ́ ɔhaa ɩwɩ asʋn laláhɛ, bʋmágyi nwɛ́ɛn ɛ́. Mboún bʋbwɛ́ɛ ahá ánɩ́ bolwií, abʋba ɩwɩasɩ ha ɔhagyíɔha. 3 Tsúfɛ́ brɛ́ ámʋ a, aha mimláhɛ anɩ ɛ́ anɩgyí. Asʋtɔ lɔ́wa anɩ ɔnlɩn. Anɩlɔ́fwɩ, mlí nkpábi há ɔwɔ́lɩ laláhɛ pʋ́ atɔ́á ɩtɔwá ɔha ansigyí. Anɩléyintá brɛ́ súsu lalahɛ mʋ́a tɔ́á ɩdɛ anɩ ansɩ́ pɛ ɩwɩ. Ahá bolu anɩ, anɩ ɛ́ anɩlólu amʋ́. 4 Támɛ anɩ nkpa Ɔhɔ́pʋ Bulu lɛ́lɛ mʋ awɩtɔlɛ pʋ́ ɔdwɛá ɔbʋ ha anɩ ɔwan. 5 Ɔlɛlɛ anɩ, támɛ megyí yilé kʋkʋ anɩlɔ́bwɛ sʋ, mboún mʋ nwewúun sʋ. Ɔlɔtsʋn Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋsʋ fwɩ́ anɩ lakpan lɛ́ anɩsʋ, ɔlɛlakwɩ́ɩ́ anɩ, há anɩ nkpa pɔpwɛ. 6 Ɔlɔtsʋn anɩ Ɔhɔ́pʋ Yesu Kristosʋ, tsɛ́ɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ wʋ́lɩ́ anɩsʋ. 7 Ɔlɔbwɛ anɩ alɩ, mɛ́nɩ ɔbɔ́wa awɩtɔlɛ há anɩ, tsú mʋ́ ánɩ́ anɩ asʋ́n da ɔkpa, fówun anɩ ɩbɩ bɛ́da nkpa ánɩ́ ɩtamatá ámʋ́ʋ́ anɩdɛ́ mʋ́ ɔkpa kɩ́ɩ amʋ. 8 Asʋ́n ánfɩ bʋ mʋ́tɔ́.

Yɩrɩ ɩwɩ afʋsuna mʋ́ wankláán, mɛ́nɩ ahá ámʋ́ʋ́ amʋ́ ansɩ́ dɩn Bulusʋ ámʋ bétsiá bwɛ́ yilé brégyíbrɛ́. Mʋ́gyí tɔ́á ɩbʋ alɛ́, ɩbɔ́wa labi há ɔhagyíɔha nɩ. 9 Mápʋ ɩwɩ wá mimlá nwɛ́ɛngyí, anáin ɩlɩ́ntɔ kláa, pʋ́ mbla ámʋ ɩwɩ ɩtrɛ́tɔ́. Labi ma mʋ́tɔ́ kugyíkʋtɔ. 10 Tɔɩ kpla ɔhá ánɩ́ ɔtɛtɩ́ ɩtrɛ́ wá ahá nsɩnɛ́ tse nyɔ pɛ́. Mʋ́ ɔma a, si mʋ asʋ́n. 11 Bɩ ánɩ́ ɔhá ámʋ odu nwuntɔ bʋ oklún. Oyin ánɩ́ lalahɛ mʋdɛbwɛ. Alahá mʋ ɩwɩ pɔ́n dodo.

Paulo Asʋ́n Tráhɛ

12 Nenyá wá Artema ntɛ́ɛ Tihiko fʋ́ wá pɛ́, bɔ mbɔ́dɩ́ afʋbɔtʋ mɩ́ Nikopoli wúlutɔ, tsúfɛ́ nabwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ nétsiá ɩnʋ atsalɩ bɩ́. 13 Bɔ mbɔ́dɩ́ afʋsi mbla osunápʋ́ Sena mʋa Apolo ɔkpa wankláán. Tɔtɔ ɩmáhián amʋ́ ɔkpatɔ. 14 Ha anɩ pɩ amʋ ɛ́ abʋbɩ alɩá bʋtɔbʋ́a aba agyʋ́má yɔ wankláán, mɛ́nɩ bɛ́talɩ́ kɩ ahá ánɩ́ bʋma tɔtɔsʋ. Fówun bʋmɔ́ɔbwɛ ahá ánɩ́ amʋ́ ɩwɩ mɔ́wa labi.

15 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ mɩ́ wá nfɩ ámʋ fɛ́ɛ́ bɛhá fʋ́ itsiá. Ahá ahógyipʋ amʋ́ʋ́ bʋtɔdwɛ́ anɩ ámʋ itsiá.

Bulu ogyíi mlɩ fɛ́ɛ́ bʋalɛ.

Filemon

Ɔwʋlʋ́á Paulo Lɔ́wanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Filemon

1

Itsiáha

1-2 Mɩ́ Paulo ánɩ́ nda obu Kristo Yesu sʋ pʋ́ anɩ píó Timoteo dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n. Anɩdɛ́ mʋ́ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ fʋ́ anɩ píó ɔdwɛpʋ́, fʋ́gyi anɩ agyʋ́máyɔbá Filemon, fʋ́a anɩ píó tsɩ́hɛ́ Apia mʋa anɩ agyʋ́máyɔbá ánɩ́ ogyi ɩsá ɔkɔpʋ́ Arkipo mʋa Kristo ɔpasua ámʋ́ʋ́ bʋtefia fʋ́ wóyítɔ́ amʋ fɛ́ɛ́. 3 Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo bʋgyíi mlɩ bʋalɛ, abʋha mlɩ iwilwii.

Filemon Ɔdwɛ Pʋ́ Mʋ Hógyi

4 Opíó Filemon, ntɛdá Bulu ɩpán fʋ́ nwunsʋ brégyíbrɛ́á ndɛ mpáɩ bɔ. 5 Tsúfɛ́ ndenu alɩá fʋdɛ Bulu ahá fɛ́ɛ́ dwɛ, fʋ́dɛ anɩ Wíe Yesu hógyitɔ kínkíínkín. 6 Ndɛ Bulu kokóli mbɛ́ɛ, ɔháa afʋtalɩ bla ahá fʋ́ hógyi ɩwɩ asʋ́n, mɛ́nɩ ɩbɛ́ha fónu ɩtɔ wankláán ánɩ́ anɩlanyá Kristo búotɔ asɩ. 7 Mɩ́ píó, ɔdwɛá fʋ́bʋ lahá ansɩ́ dɛ mɩ́ onutó óó gyí, ɩlawá mɩ́ atɛtɔ-ɔnlɩn. Tsúfɛ́ fʋ́ awɩtɔlɛ lahá Bulu ahá klʋn ladɩ́ amʋ́ asɩ.

Paulo Ɩpabwií Onesimo Nwunsʋ

8-9 Ɩ́nɩ sʋ nɛ́talɩ́ wá klʋn kʋ́lɩ́ fʋ́ atɔ́. Tɛkɩ mbʋ ɔkpa hɩ́ɛ́ fʋ́ mbɛ́ɛ, fʋbwɛ́ɛ tɔ́á ilehián Kristo sʋ. Támɛ ɔdwɛ ámʋ́ʋ́ mbʋ ha fʋ́ ámʋ sʋ ndekléá nɔ́kʋlɩ́ fʋ́ mboún. Mʋ́ sʋ tsu mʋ́ ánɩ́ mɩ́ oyin dɛhɛn Paulo, ngyi fʋ́ nyáwíe Yesu sʋ, séi nda obu dɛ́ fʋ́ kʋlɩ́. 10 Ndɛ fʋ́ kokóli mbɛ́ɛ, fʋwúun mɩ́ bíá nda obu asa nakwɩ́ɩ́ mʋ, ogyi Onesimo nwɛ. 11 Mʋ dá ámʋ asɩ gyí ɔbʋ labi. Tɛkɩ ɔmɔwa labi há fʋ́ brɛ́á ɔlɛsrɩ́ sí fʋ́, támɛ séi mʋ́ ɔbʋ labi há mɩ́a fʋnyɔ.

12 Ntɔdwɛ́ mʋ tsú mɩ́ klʋntɔ, támɛ ndɛ mʋ yinkía sɩsɩ́ fʋ́. 13 Tɛkɩ ndekléá nɛ́ha mʋ otsia fʋ́ otsiákpá mɩ́ wá nfɩ, ɔtsa mɩ́ brɛ́ ánfɩ nda obu Bulu asʋn wankláán ámʋ ɔkan da sʋ ánfɩ. 14 Támɛ mmedékléá nɔ́bwɛ tɔtɔ tsʋn fʋ́ ɔma. Mmedékléá nɛ́hɩɛ fʋ́ ɛ́. Ndekléá itsu fʋ́ klʋntɔ.

15 Tsu mʋ́ fɛɛ, Onesimo lɛ́srɩ́ sí fʋ́ brɛ́ itinbítɔ́, mɛ́nɩ ɔbɛ́la betsiá fʋ́ wá brɛ́ fɛ́ɛ́. 16 Ɔtráa omegyí ɔkpábi. Alamlí opíó ɔdwɛpʋ́ onutónutó há mɩ́. Mʋ́á ɩdʋn a, falányá ɔkpábi pʋ́ opíó dʋn mɩ séi.

17 Mʋ́ sʋ nɩ́ fʋyin ánɩ́ fʋ́ bá gyí mɩ́ á, mʋ́mʋ́ kpla mʋ wa ɩwɩtɔ fɛ́ alɩá fɔ́bwɛ mɩ́. 18 Nɩ́ ɔlɔpʋ ɩlá kʋ gyi fʋ, ntɛ́ɛ ɔdɛ fʋ́ ɩkɔ kʋ á, bu mʋ́ tswɩ mɩ. 19 Mɩ́ Paulo onutó lapʋ́ mɩ́ ɩbɩ wanlɩ́n ɩ́nɩ, “Nɛ́ka fʋ́.” (Ɩma alɛá nɛ́blɩ́ mbɛ́ɛ, fʋ́ onutó ámʋ óó á, mɩ́lɔ́hɔ fʋ nkpa.) 20 Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ píó ɔdwɛpʋ́, anɩ Wíe sʋ wa labi ha mɩ. Ha klʋn ɩdɩ mɩ́ asɩ Kristo sʋ.

21 Nyin ánɩ́ fónu mɩ́ ɔmɛ bwɛ́ dɩ́nká tɔ́á nawánlɩ́nsʋ́. Nyin ánɩ́ fɔ́bwɛ mʋ́ dʋn alɩ kʋ́ráá. 22 Mʋ́ ɔma a, bɔ mbɔ́dɩ́ afʋla ɔdɩkpa yaɩ mɩ́, tsúfɛ́ ndɛ ɔkpa kɩ́ɩá Bulu ɔbɔ́sɔ fʋ ɔnɔ́, nɛ́ba mlɩ wá.

Ɩklá

23 Epafra ánɩ́ mɩ́a mʋnyɔ anɩda obu Kristo Yesu sʋ ɔhá fʋ́ itsiá. 24 Alɩ kɛ́n mɩ́ agyʋ́máyɔbá Marko mʋa Aristarko pʋ́ Dema mʋa Luka ɛ́ bɛhá fʋ́ itsiá nɩ́.

25 Anɩ Wíe Yesu ogyíi mlɩ bʋalɛ.

Hebrifɔ

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

Ɔwʋlʋ́á Bɔwanlɩ́n Sɩ́sɩ́

Hebrifɔ

1

Bulu Asʋ́n Ɩna Mʋ Bi Ámʋsʋ

1 Bɩ́mbɩ́ ámʋ a, Bulu lɔ́tsʋn ɔkpa ɔtsan-ɔtsansʋ tɔ́ɩ́ kplá anɩ anáin brɛ́ tsɔtsɔɔtsɔtɔ tsʋn mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́sʋ. 2 Támɛ séi ánfɩ ɔyɩ́ ɩbá bɔmɔ ɔnɔ́ ánfɩ mʋ́ á, alatɔ́ɩ́ kplá anɩ tsʋn mʋ Bi ámʋsʋ. Mʋgyí ɔhá ánɩ́ Bulu lɛ́lɛ ánɩ́ ógyi mʋ atɔ́ nɩ́. Mʋ Bi ánfɩsʋ ɔlɔtsʋn bwɛ tógyítɔ́. 3 Mʋsʋ Bulu Ɔkpɔnkpɔntɩ numnyam tɔwánkɩ́ tsʋn. Mʋgyí ɔhá ánɩ́ ɔlɛhɩɛ lɩan Bulu, ɔdɛ mʋ asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩbʋ túmi ámʋ pʋkɩ tógyítɔ́sʋ́ nɩ. Brɛ́á ɔlɔgyʋráa anɩ tá á, oletsiá ɔsʋ́sʋ́ Bulu Otúmípʋ amʋ gyɔpɩsʋ.

Bulu Mʋ Bi Ámʋ Lɔ́fʋá Dʋn

4 Bulu lótsu mʋ Bi ámʋ fʋ́á dʋn Bulu-abɔpʋ fɛ́ɛ́. Alɩ kɛ́n ɔlɛha mʋ dá dʋn amʋ́ nɩ́. Ɩ́nɩ lósuná ánɩ́ ɔdʋn amʋ́ fɛ́ɛ́. 5 Tsúfɛ́ Bulu mɔ́kʋ́bláa mʋ abɔpʋ amʋtɔ ɔkʋkʋʋkʋ kɩ ɔbɛ́ɛ,

“Mɩ́ Bí gyí fʋ́,

ndɛ nabwɛ́ fʋ́ Sɩ́.”

Ntɛ́ɛ bláa amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ ɔbɛ́ɛ,

“Nɔ́bwɛ fʋ́ Sɩ́,

fʋ́ ɛ́ fɔ́bwɛ mɩ́ Bí.”

6 Ɩ́nɩ ɔma asa Bulu ɔbɔ́wa mʋ Bitɩ́ ámʋ sɩ́sɩ́ ɔyɩ́tɔ́ á, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Mɩ́ abɔpʋ fɛ́ɛ́ bʋsúm mʋ.”

7 Tɔ́á ɔlɛblɩ́ tsú mʋ abɔpʋ amʋ mʋ́ ɩwɩ gyí,

“Nabwɛ́ mɩ́ abɔpʋ fɛ́ afú.*

Nabwɛ́ mɩ́ asúmpʋ́ fɛ́ ogya plɛnplɛn.”

8 Támɛ ɔlɛbláa mʋ Bi ámʋ mʋ́ ɔbɛ́ɛ,

“Óo Bulu, fʋ́ iwíegyí mɛ́ɛta ɛkɛkɛɛkɛ!

Yilébwɛ gyí fʋ́ iwíegyí akɔnfra.

9 Yilébwɛ fʋtekle. Fʋtekísí lalahɛ fɛ́ɛ́.

Mʋ́ sʋ mɩ́, fʋ́ Wíe Bulu nalɛ́ fʋ́, dá fʋ́ ofúli.

Napʋ́ ansigyí wá fʋ́tɔ́ dʋn fʋ́ aba.”

10 Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́trá blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Mɩ́ Wíé, fʋ́lɔ́wa ɔsʋlʋ́ʋ ntswɩasɩ brɛ́á fefi ɔyɩ́ asɩ.

Fʋ́ onutó ɩbɩ fɔpʋbwɛ́ ɔsʋ́sʋ́.

11 Mʋ́ fɛ́ɛ́ bɔ́fwɩ, támɛ fʋ́ mʋ́ fétsiá brɛ́ fɛ́ɛ́.

Mʋ́ fɛ́ɛ́ bɔ́bwɛ dáda fɛ́ tatida.

12 Fókuntá mʋ́ fɛ́ tati.

Fɛ́tsɛ mʋ́ fɛ́ atadɩɛ.

Támɛ fʋ́ mʋ́ fʋtamatsɛ.

Fʋ́ nkpa mɔ́ɔmɔ ɔnɔ́ ɛkɛkɛɛkɛ.”

13 Bulu mɛ́bláa mʋ ɔbɔpʋ ɔkʋkʋ ɔbɛ́ɛ,

“Tsia mɩ́ gyɔpɩsʋ,

yɔ́fʋn brɛ́á nɔ́pʋ fʋ́ alupʋ́ bwɛ́ fʋ́ ayabi oyíkpa.” fɛ́ alɩá ɔlɛbláa mʋ Bi ámʋ.

14 Ntɔ mɛɛ Bulu-abɔpʋ bʋgyi? Megyí ɔŋɛ́ bʋgyi, Bulu tɔwá bʋtɔbʋ́a ahá ánɩ́ ɔbɔ́hɔ amʋ́ nkpa?

2

Nkpahɔ́ɔ Kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ

1 Ɩ́nɩ sʋ ilehián ánɩ́ abɛ́kɩtá ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋ́ʋ́ anɩlanú ámʋtɔ kínkíínkín, mɛ́nɩ ɩmɛ́ɛdalɩ anɩ ɩbɩ. 2 Tsúfɛ́ mbla ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́wa há anɩ anáin tsʋn mʋ abɔpʋsʋ ámʋ igyi ɔnɔkwalɩ. Ɩ́nɩ sʋ ahá ámʋ́ʋ́ bɔwa asʋtɔ-ɔnlɩn, bʋmegyi mʋ́sʋ́ ámʋ benya ɩsʋbɩtɩ́ ánɩ́ ɩda ɔkpa. 3 Nkálɩ anɩ mʋ́ abɛ́talɩ́ srɩ́ ɩsʋbɩtɩ́ ámʋ, nɩ́ akíná nkpahɔ́ɔ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ánfɩ? Anɩ Wíe onutó légyankpá blɩ́ mʋ́ asʋ́n. Ahá ámʋ́ʋ́ bonu mʋ́ ámʋ ɛ́ begyi mʋ́ ɩwɩ adánsɩɛ súná anɩ bɛɛ, ɩbʋ mʋ́tɔ́. 4 Bulu onutó ɛ́ lɔ́bwɛ ofúla pʋ́ osúna ɔtsan-ɔtsan mʋ túmitɔ, ɔlɛha ahá mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ atokiehɛ́ brɛ́á iletsiá mʋ, pʋ́dɩ́nká ibwi mʋ́sʋ́ ánɩ́ ɔnɔkwalɩ igyi.

Nkpahɔ́ɔ Ɔkpa Osunápʋ́

5 Bulu mɔ́pʋ ɔyɩ́ ámʋ́ʋ́ ɩbá, anɩdɛ́ mʋ́ ɩwɩ asʋ́n blɩ́ ámʋ wá mʋ abɔpʋ ɩbɩtɔ ɔbɛ́ɛ, bʋgyíi mʋ́sʋ́. 6 Mboún fɛ́ alɩá ɔkʋ lɔ́wanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ ɔtɩnɛkʋ ɔbɛ́ɛ,

“Óo Bulu, ntɔ nyankpʋsa gyí, sʋ́ fʋ́ ansɩ́ ɩdɩn mʋsʋ alɩ?

Ntɔ nyankpʋsa gyí, sʋ fʋ́tɛkɩ mʋsʋ?

7 Brɛ́ itinbí kʋtɔ pɛ́ fɛba mʋ asɩ dʋn fʋ́ abɔpʋ.

Fɔpʋ numnyam pʋ́ obú dɩ́nká mʋsʋ,

8 fɛha mʋ ɔdɛ atɔ́ fɛ́ɛ́sʋ́ gyí.”

Nɩ́ Bulu asʋ́n ánfɩ dɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Atɔ́ fɛ́ɛ́” á, idesuná ánɩ́ tɔtɔ mesian ánɩ́ ɔmɛdɛ́ mʋ́sʋ́ gyí. Séi ánfɩ á, anɩmɔ́kʋ́nyá wun ánɩ́ ɔdɛ atɔ́ fɛ́ɛ́sʋ́ gyí. 9 Támɛ anɩlawun Yesu. Bulu lɛ́ba mʋ asɩ dʋn mʋ abɔpʋ brɛ́ itinbí kʋtɔ. Awɩtɔlɛ Bulu lɔ́wa bwɛ́ mʋ́ alɩ, tsúfɛ́ ɔlɛha Yesu lówu ɔhagyíɔha nwunsʋ. Anɩlabɩ́ ánɩ́ séi á, Bulu lapʋ́ numnyam pʋ́ obú dɩ́nká mʋsʋ, ɩwɩɔsɩn ámʋ́ʋ́ olowun, wú ámʋ sʋ. 10 Bulu, atɔ́ fɛ́ɛ́ Ɔlɛpʋ́ pʋ́ mʋ́sʋ́ Ɔkɩ́pʋ amʋ ɔbɛ́kpa mʋ abí tsɔtsɔɔtsɔ ba mʋ numnyamtɔ. Mʋ́ sʋ ɩbʋ alɛ́á ɔlɔtsʋn Yesu amʋ́ʋ́ ogyi amʋ́ Nkpa Ɔhɔ́pʋ amʋ lowusʋ há mʋ ɔlɔfʋn, mɛ́nɩ ɔbɔ́hɔ amʋ́ nkpa.

11 Yesu amʋ́ʋ́ ɔtɔgyʋ́ráa ahá lɛ́ amʋ́ lakpantɔ ámʋ mʋa ahá ámʋ́ʋ́ alagyʋ́ra amʋ fɛ́ɛ́ babwɛ́ Ɔsɩ́ ɔkʋlɛ abí. Mʋ́ sʋ ɩma mʋ pɛ́lɩ ánɩ́ ɔbɛ́tɩ amʋ́ ɔbɛ́ɛ mʋ apíó. 12 Ɔlɛbláa Bulu ɔbɛ́ɛ,

“Nɛ́kla fʋ́ bwɛhɛ́ súná mɩ́ apíó.

Nɛ́kanfʋ́ fʋ́ anɩ ofíakpa.”

13 Ɔlɛblɩ́ brɛ́ bámbátɔ́ ɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɔ́pʋ ansɩ́ dɩ́nká Bulusʋ.” Ɔlɛtrá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Kɩ, mɩ́a abí ámʋ́ʋ́ Bulu lapʋ́há mɩ́ ámʋ lɩ́ɩ́ á.”

14 Ɩ́nɩá anyánkpʋ́sa abí ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́pʋhá mʋ amʋ bʋgyi sʋ á, ɔlɔbwɛ mʋ ɩwɩ nyankpʋsa fɛ́ amʋ́, mɛ́nɩ ɔbɔ́tsʋn mʋ lowusʋ swɩ́ɩ́ Ɔbʋnsám túmi, yíntá mʋ. 15 Ɔkpa ánfɩ pɛ́sʋ́ ɔbɛ́talɩ́ tsʋn há ahá ámʋ́ʋ́ benya lowu ifú, sʋ bɔbwɛ nkpábi amʋ́ nkpatɔ fɛ́ɛ́ ámʋ bégyi ɩwɩ nɩ́. 16 Tsúfɛ́ ɩda yaɩ́ ánɩ́ megyí Bulu-abɔpʋ nkpa ɔhɔ́kpa ɔlɛba, mboún Abraham abí-aná. 17 Ɩ́nɩ sʋ ilehián ánɩ́ ɔbɛ́lɩan mʋ apíó tógyítɔ́tɔ́, mɛ́nɩ ɔbɔ́bwɛ amʋ́ igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn ánɩ́ obówun ahá nwɛ, wá ɔnɔkwalɩ Bulu ansɩ́tɔ́. Fówun ɔbɛ́talɩ́ bɔ́ amʋ́ lakpan ɩwɩ afɔdɩɛ há Bulu, obésikíé amʋ́. 18 Bɔsɔ mʋ kɩ, mʋ onutó ɛ́ ɔlɔtsʋn ɩwɩɔsɩntɔ. Mʋ́ sʋ ɔbɛ́talɩ́ gyí ahá ánɩ́ bʋtɔsɔ amʋ́ kɩ ɛ́ bʋalɛ.

3

Yesu Dʋn Mose

1 Ɩ́nɩ sʋ apíó aba ánɩ́ Bulu latɩ́ mlɩ wá ɔsʋ́sʋ́ ayɔpʋ́tɔ́, mlɩpʋ ansɩ́ dɩnka Yesusʋ. Mʋgyí Bulu sumbí ɔyɔpʋ́ pʋ́ mʋ igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn amʋ́ʋ́ anɩdɛ́ mʋ ɩwɩ asʋ́n blɩ́ ámʋ nɩ. 2 Ɔlɔwa ɔnɔkwalɩ há Bulu, Bulu lɛ́lɛ mʋ ɔbɛ́ɛ, ɔbɔ́yɔ mʋ agyʋ́má fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Mose lɔ́wa ɔnɔkwalɩ há Bulu, Bulu lɔ́pʋ mʋ wóyí fɛ́ɛ́ wá mʋ ɩbɩtɔ ámʋ. 3 Támɛ obú bʋ Yesusʋ dʋn Mose, fɛ́ alɩá bʋtobú wóyí oyípʋ dʋn wóyí ámʋ. 4 Wóyígyíwóyí á, ɔha léyi mʋ́, támɛ atɔ́ fɛ́ɛ́ ɔbwɛpʋ́ gyí Bulu. 5 Mose lɔ́bwɛ osúmpʋ́ ɔnɔkwalɩpʋá ɔdɛ Bulu wóyísʋ́ kɩ́ɩ. Ɔlɛbláa amʋ́ asʋ́n ánɩ́ Bulu ɔbɛ́blɩ́ ɛkɛkʋ́. 6 Támɛ Kristo lɔ́bwɛ obí ɔnɔkwalɩpʋá ɔdɛ Bulu wóyísʋ́ kɩ́ɩ. Bulu wóyítɔ́ abí anɩgyí, nɩ́ anɩlɔ́wa klʋn kɩ́tá mʋ ɔkpakɩ́tɔ kínkíínkín yɔ́fʋn mʋ́ ɔnɔ́mɔkɛ́.

Bulu Ahá Bɛ́da Ɔkpʋ́nʋ́

7 Mʋ́ sʋ ɩbʋ Bulu asʋ́n ámʋtɔ ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Ndɛ, nɩ́ mlonú Bulu ɔmɛ a,

8 mlɩmáwa asʋtɔ-ɔnlɩn, fɛ́ alɩá mlɩ anáin Israelfɔ

bɔbwɛ brɛ́á bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Bulusʋ,

sɔ mʋ kɩ dimbí ámʋsʋ.

9 Ɩnʋ́ mlɩ anáin bɔsɔ mɩ kɩ nɩ.

Ɩbʋ mʋ́tɔ́á bowun mɩ́ bwɛhɛ́ nfí adʋana (40) kɛ́kɛ́.

10 Ɩ́nɩ sʋ nenya ɔblɔ́ wa amʋ́, blɩ́ mbɛ́ɛ,

‘Bʋtɛdálɩ mɩ́ ɔma brégyíbrɛ́,

kíná mɩ́ asʋ́nsʋ́ gyí.’

11 Mʋ́ sʋ nenya ɔblɔ́ ká ntam mbɛ́ɛ,

‘Nɩ́ bówie mɩ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakpá ɩnʋ fíín! Nɛká nɔtʋ́n!’ ”

12 Mɩ́ apíó, mlɩkɩ wankláán ánɩ́ mlɩtɔ ɔkʋkʋ méenya klʋn laláhɛ ánɩ́ ɩtamahɔ Bulu gyi, mɛ́nɩ ɩmɛ́ɛha mʋ ɔdalɩ Bulu Ɔkɩankpapʋ amʋ ɔma. 13 Mboún mlɩtɔɩ kpla aba ekekegyíɛkɛá ɔyɩ́ lɛkɛ, bɛtɩ mʋ́ “Ndɛ,” fɛ́ alɩá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ anfɩ ɩdɛblɩ́. Fówun lakpan mɛ́ɛmlɛ́ mlɩtɔ ɔkʋkʋ, há mʋ ɔwa asʋtɔ-ɔnlɩn. 14 Tsúfɛ́ nɩ́ akɩ́tá anɩ hógyitɔ kínkíínkín, fɛ́ brɛ́ ámʋ́ʋ́ anɩlɔ́tsɔ hógyi amʋ yɔ́fʋn mʋ́ ɔnɔ́mɔ a, anɩa Kristonyɔ abɛ́kan, bwɛ́ toku kʋlɛ.

15 Fɛ́ alɩá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ lɛ́blɩ́. Ɔbɛ́ɛ,

“Ndɛ, nɩ́ mlonú Bulu ɔmɛ a,

mlɩmáwa asʋtɔ-ɔnlɩn, fɛ́ alɩá mlɩ anáin Israelfɔ

bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Bulusʋ.”

16 Amɛndɩ lónu Bulu asʋn blɩ́hɛ́, támɛ bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mʋsʋ? Megyí ahá ámʋ́ʋ́ Mose lɛ́kpa tsú Egyipte ɔsʋlʋ́sʋ ámʋ fɛ́ɛ́? 17 Amɛndɩ Bulu lénya ɔblɔ́ wá nfí adʋana (40) kɛ́kɛ́? Megyí amʋ́ kɛ́n lɔ́bwɛ lakpan, bowu sin dimbísʋ́ ɩnʋ nɩ́? 18 Amɛndɩ Bulu lɛ́ka ntam há ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ bówie mɩ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakpá ɩnʋ fíín! Nɛká nɔtʋ́n?” Megyí ahá ámʋ́ʋ́ bɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ mʋsʋ ámʋ? 19 Mʋ́mʋ́ ɩlawánkɩ́ anɩ ánɩ́ amʋ́ Bulu máhógyi sʋ́ bʋmɔyɔ ɔsʋlʋ́ʋ amʋsʋ yɛ́da ɔkpʋ́nʋ́.

4

1 Nhɩhɩɛ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́bwɛ ɔbɛ́ɛ, mɔ́pʋ mʋ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakpá há anɩ ámʋ ɩtráa da. Mʋ́ sʋ mlɩha akɩ wankláán, mɛ́nɩ ɩmɛ́ɛba ánɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ oméenya ɩnʋ yɔ́. 2 Tsúfɛ́ bɛda asʋn wankláán ámʋ ɔkan súná anɩ, fɛ́ amʋ́, támɛ bʋmɔhɔ asʋ́n ámʋsʋ gyi. Mʋ́ sʋ ɩmɔwa labi há amʋ́. 3 Tsúfɛ́ anɩ ahá ámʋ́ʋ́ anɩlahɔ mʋ́sʋ́ gyi amʋ obówie mʋ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakpá ɩnʋ. Ahá amʋ́ʋ́ bʋmɔ́ɔhɔ mʋ́sʋ́ gyi amʋ mʋ́ á, Bulu lɛ́blɩ́ tswɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Nenya ɔblɔ́, ká ntam mbɛ́ɛ,

‘Nɩ́ bówie mɩ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakpá ɩnʋ fíín! Nɛká nɔtʋ́n!’ ”

Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ Bulu lɛ́hɩhɩ́ɛ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakpá ɩnʋ yáɩ́ tsú brɛ́á ɔlɛlɛ ɔyɩ́ ɔpá. 4 Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n ɛkɛ síénɔ́sɩ́ amʋ ɩwɩ asʋ́n wá Bulu asʋn ámʋtɔ bɛɛ, “Ɛkɛ síénɔ́sɩ́ a, Bulu lɛ́da ɔkpʋ́nʋ́ tsú mʋ gyumagyihɛ fɛ́ɛ́tɔ́.” 5 Fɛ́ alɩá anɩlanú bɔtsʋn a, Bulu ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ bówie mɩ́ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakpá ɩnʋ fíín! Nɛká nɔtʋ́n!” 6 Ɩ́nɩ désuná ánɩ́ akʋ mʋ́ bówie ɩnʋ. Támɛ ahá ámʋ́ʋ́ begyankpá nú asʋn wankláán ámʋ bʋmenya ɩnʋ yɔ́, tsúfɛ́ bʋmobu mʋ. 7 Ɩ́nɩ sʋ Bulu lɛ́trá hɩɛ ɛkɛ bámbá, ɔlɛtɩ mʋ́ “Ndɛ.” Nfí tsɔtsɔɔtsɔ ɔma a, ɔlɔtsʋn Owíe Dawidsʋ tɔ́ɩ́ tsú alɩ ɛkɛ ánfɩ ɩwɩ, fɛ́ alɩá ɩbʋ Bulu asʋ́n ámʋtɔ ɔbɛ́ɛ,

“Ndɛ, nɩ́ mlonú Bulu ɔmɛ a,

mlɩmáwa asʋtɔ-ɔnlɩn.”

8 Nɩ́ amʋ́ ɔkpapʋ́ Yosua lɛ́ha bɛda ɔkpʋ́nʋ́ á, tɛkɩ Bulu mɛ́trá hɩɛ ɛkɛ bámbá. 9 Ɩ́nɩ sʋ ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakɛ́ kʋá ɩna ɔtsan ɩda gyo Bulu ahá, fɛ́ alɩá Bulu lɛ́da ɔkpʋ́nʋ́ ɛkɛ síénɔ́sɩ́ amʋ. 10 Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ olowie ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakpá ɩnʋ ɛ́ ladá ɔkpʋ́nʋ́ tsú mʋ ɛ́ mʋ gyumagyihɛ kugyíkʋtɔ, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́da ɔkpʋ́nʋ́ tsú mʋ klɛ kugyíkʋtɔ ámʋ. 11 Mʋ́ sʋ mlɩha abɔ mbɔ́dɩ́ awie ɔkpʋ́nʋ́ ɔdakpá ɩnʋ, mɛ́nɩ anɩtɔ ɔkʋkʋ méesin ɔkpatɔ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Israelfɔ ámʋ bɔwa asʋtɔ-ɔnlɩn, besin ɔkpatɔ ámʋ.

12 Tsúfɛ́ Bulu asʋ́n ámʋ ɩbʋ nkpa, ɩtɔyɔ́ agyʋ́má. Ɩbʋ ogyá dʋn ɔdayí ɩya anyɔ kugyíkʋ. Ɩtɛká ɔha alɩɩ yówie mʋ ɔkláa pʋ́ mʋ́ ɔŋɛ́ ofíakpa, mʋ ntsakpá pʋ́ mʋ awú nfɔtɔ. Itegyi anɩ agywɩɩn pʋ́ tɔ́á anɩtekle tsú anɩ klʋntɔ asʋ́n. 13 Tɔtɔɔtɔ tamaŋáín Bulu! Tógyítɔ́ da yayá mʋ ansɩ́tɔ́. Mʋ abóyóbu anɩ tsiátɔ́ akúnta kugyíkʋ súná nɩ́.

Anɩ Bulu Igyí Ɔhapʋ́ Dɛhɛn

14 Anɩbʋ igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn kpɔnkpɔntɩ ánɩ́ aladá fá ɔsʋ́sʋ́ yɔ́ ɔbʋ Bulu wá. Mʋgyí mʋ Bi Yesu. Ɩ́nɩ sʋ mlɩha akɩta Yesu anfɩ́ anɩdɛ́ mʋ ɩwɩ adánsɩɛ gyí anfɩtɔ kínkíínkín. Anɩmádɩnkɩ́ ansɩ́ mʋsʋ. 15 Tsúfɛ́ mʋ mʋ́ omegyí ɔhá ánɩ́ omóonu anɩ asɩ nɩ́ anɩmɛ́tálɩ́ gyí ɩwɩsʋ. Ogyi ɔhá ánɩ́ bɔsɔ mʋ kɩ ɔkpagyíɔkpasʋ fɛ́ anɩ, támɛ ɔmɔbwɛ lakpan ɛkɛkɛɛkɛ. 16 Ɩ́nɩ sʋ mlɩha awa klʋn, ayɔ Awɩtɔlɛpʋ Bulu obíá asɩ. Fówun obówun anɩ nwɛ, wá awɩtɔlɛ, kpá anɩ anɩ ohiánkɛ.

5

1 Lɛ́ bʋtɛlɛ́ igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn okugyíɔkʋ tsú mʋ aba anyánkpʋ́satɔ, ɔtɛlɩ́ɩ́ amʋ́ nwun Bulu ansɩ́tɔ́. Ɔtɔhɔ atɔ hahɛ́ pʋ́ lakpan afɔdɩɛ-abɔtɔ́ tsú amʋ́ wá, pʋ́há Bulu igyí. 2 Mʋ onutó ɛ́ ɔtamatálɩ́ gyi ɩwɩsʋ brɛ́ tsɔtsɔɔtsɔtɔ. Mʋ́ sʋ otenyá klʋn há ahá ánɩ́ bʋmeyín ɔlala pʋ́ amʋ́á bafwɩ́ ɔkpa. 3 Mʋ́ sʋ ilehián ánɩ́ ɔbɔ́bɔ afɔdɩɛ há mʋ onutó lakpan, fɛ́ alɩá ɔtɔbɔ́ há mʋ ahá. 4 Ɔhaa tamawá mʋ ɩwɩ numnyam ɔbɛ́ɛ, Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn mʋgyi. Mboún Bulu tɛ́tɩ́ ɔha, bwɛ́ mʋ mʋ igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn, fɛ́ alɩá ɔlɔbwɛ Aaron.

5 Alɩ kɛ́n Kristo onutó ɛ́ mɔ́wa ɩwɩ numnyam ánɩ́ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn mʋgyi nɩ́. Mboún Bulu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ,

“Mɩ́ Bí gyí fʋ́.

Ndɛ nabwɛ́ fʋ́ Sɩ́.”

6 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋ ɔtɩnɛkʋ ɛ́ bɛɛ, Bulu ɔbɛ́ɛ,

“Bulu igyí ɔhapʋ́ fʋ́gyi brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́,

fɛ́ Melkisedek.”

7 Brɛ́á Yesu tsie nkpa ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ á, ɔlɔpʋ kokóli mʋ́a isú bɔ́ mpáɩ, kplʋ́n kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, pʋ́ mʋ atɔ kʋlɩ́hɛ́ tswɩ Bulu ánɩ́ ɔbɛ́talɩ́ hɔ mʋ nkpa ansɩ́tɔ́. Mʋ ɩwɩasɩbá sum Bulu sʋ Bulu lónu mʋ mpáɩ. 8 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á Bulu mʋ Bi ogyi mʋ́, támɛ ɔlɔtsʋn ɩwɩɔsɩntɔ asa ɔlɛtalɩ́ bɩ́ alɩá Bulubu ɩhɩ́ɛ́ igyi. 9 Ɩ́nɩá ɔlɔbwɛ tógyítɔ́á Bulu lɔ́wa mʋ bwɛ sʋ á, olemlí ɔkpa ánɩ́ ahá ánɩ́ bʋtobú mʋ fɛ́ɛ́ bɔ́tsʋn mʋ́sʋ́ nyá nkpahɔ́ɔ ánɩ́ ɩtamatá. 10 Bulu lɛ́lɛ mʋ súná ánɩ́ ogyi mʋ igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn, fɛ́ alɩá ɔlɛyaɩ́ Melkisedek.

Mlɩmási Hógyi Amʋtɔ

11 Mbʋ asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔá abɛ́blɩ́ tsú Melkisedek asʋ́n ánfɩ ɩwɩ. Támɛ mʋ́ asɩlɛ súná mlɩ ɩbɔ́wa ɔnlɩn. Tsúfɛ́ séi á, mlɩtráa mlɩmɛ́dɛ́ asʋ́n asɩ nu ɔsasʋ. 12 Tɛkɩ bɔ́fʋn alɩ brɛ́ ánfɩtɔ á, mlɩlamlí asunápʋ́, támɛ mlɩlɛ́trá hián ɔhá ánɩ́ obósuná mlɩ atɔ gyankpapʋá ɩbʋ Bulu asʋ́n ámʋtɔ. Mʋ́gyí, mlɩléhián atosuánhɛá ɩlɔpɔn fɛ́ nyɔ́pʋ-ntsu. Megyí mʋ́á ɩbʋ ɔnlɩn fɛ́ atɔ wɩhɛ́ ntɛ́ɛ atogyihɛ onutó. 13 Támɛ kebi bɔbwɛ tónyɔ́pʋ́. Omeyín tɔ́á gyí yilébwɛ. 14 Ɔhandɛ tégyi tɔ́á ɩbʋ ɔnlɩn, tsúfɛ́ alatsʋntsʋn ntobítɔ́ kɩ, alakásɩ́ bɩ́ yilé mʋ́a lalahɛ.

6

1 Mʋ́ sʋ mlɩmátrá bɩtɩ́a anɩ ayabi ya ɔma. Mlɩha akasɩ mʋ́á ɩbɛ́ha anɩ abɔ́yɔ nkpá, asi Kristo ɩwɩ atosunáhɛ́ gyankpapʋ amʋtɔ plá laplá. Mehián ánɩ́ abɛ́trá suná atɔ́ tsú Bulu hógyi pʋ́ klʋntɔdamlí tsú bwɛhɛ́á ɩtɛtɩ́ lowu ɩwɩ, 2 atosunáhɛ́ tsú asúbɔ, ɩbɩ pʋdɩ́nká ɔhasʋ,* afúlikʋsʋ́ pʋ́ Bulu asʋ́ngyí ɛkɛ tráhɛ amʋ ɩwɩ. 3 Nɩ́ Bulu lótsulá á, mʋ́mʋ́ mʋ́á ɩbɛ́ha abɔ́yɔ nkpá sɔ́ɔ́n abósuná mlɩ ngya.

4 Nɩ́ ahá ánɩ́ bawun Bulu wankɩ amʋ kɩ, badá ɔsʋ́sʋ́ atokiehɛ́ ɔnɔ́ kɩ, banyá Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɛ́ kɩ, 5 bádá Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩbʋ alɛ́ ámʋ pʋ́ brɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbɛ́ba amʋtɔ túmi ɔnɔ́ kɩ, 6 mʋ́ ɔma bɛdɩda hógyitɔ á, bʋtamatálɩ́ trá damlí klʋntɔ. Tsúfɛ́ amʋ́ onutó ámʋ trá bʋdɛ Bulu mʋ Bi ámʋ da mántá oyikpalíhɛsʋ, tsú mʋ́ lɩ́ɩ́ bɛɛ, ahá bʋbwɛ́ɛ mʋ ahinlá nɩ́.

7 Anyánkpʋ́sa akʋ bʋgyi fɛ́ ɔsʋlʋ́á itonu ntsuá nyankpʋ détswíe wʋlɩ́ mʋ́sʋ́, atɔ́ tɔwá alɛ́, wá labi há ahá ámʋ sʋ ámʋ́ʋ́ bɔdɔ mʋ́ ámʋ. Bulu toyúlá alɩ ahá ánfɩ odu. 8 Támɛ akʋ ɛ́ bʋgyi fɛ́ ɔsʋlʋ́ʋ ánɩ́ tʋnkpa mʋ́a awu aná tɔkwɛ mʋ́sʋ́, bʋtamawá labi. Nɩ́ bʋmɛkɩ wankláán á, Bulu ɔbɔ́lwɩɩ́ amʋ́, wá amʋ́ ogyá.

9 Támɛ apíó adwɛpʋ́, nɩ́ ndɛ ɩ́nɩ blɩ́ ó á, opúni mɛdɛ́ mɩ́ tsií. Tsúfɛ́ nyin ánɩ́ mlɩdɛ́ atɔ wankláán bwɛ, idesuná ánɩ́ Bulu lahɔ mlɩ nkpa. 10 Tsúfɛ́ tɔ́á ɩda ɔkpa Bulu tɔbwɛ́. Ɔmɛ́ɛtan mlɩ gyumagyihɛ pʋ́ ɔdwɛá mlɩlalɛ́ súná mʋ tsú mʋ ahátsatɔ, mlɩtráa mlɩbʋ mʋ́sʋ́. 11 Nhɩ́ɛ́ ndeklé mbɛ́ɛ, mlɩtɔ okugyíɔkʋ ɔbɔ́wa ɩwɩ ɔwʋnlɩ́n, bwɛ́ mʋ́ yɔ́fʋn mʋ́ ɔnɔ́mɔ, fówun ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ mlɩ ansɩ́ dɩn mʋ́sʋ́ ámʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́ há mlɩ. 12 Mmedékléá mlɩ mlí ɔŋɛ́tɔ́ awʋlɩyɔpʋ́. Mboún mlɩkasɩ ahá ámʋ́ʋ́ amʋ́ hógyi pʋ́ amʋ́ ɩklʋnya sʋ amʋ́ ɩbɩ bɛ́da ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ ámʋ.

Bulu Lɛ́dɩnká Ibwi Tɔ́á Ɔlɛhɩɛ Yáɩ́sʋ́

13 Brɛ́á Bulu lɛ́ka ntam há Abraham a, ɔhaa má ɩnʋá ɔdʋn mʋ Bulu. Mʋ́ sʋ mʋ onutó ɩwɩ ɔlɔ́pʋká ntam. 14 Ɔbɛ́ɛ, “Nɛkásɛ, nɛ́hɩɛ yúlá fʋ́. Nɛ́ha fʋ́ abí-aná bɛ́klɛɩ́ tsɔtsɔɔtsɔ!” 15 Abraham lénya klʋn. Mʋ́ sʋ olenya ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́ka ntam ɔbɛ́ɛ mɛ́ha mʋ amʋ. 16 Nɩ́ ɔkʋ ɔbɛ́ka ntam a, ɔhá ánɩ́ ɔdʋn mʋ ɩdá ɔtɔpʋ́ká ntam amʋ. Isuna ánɩ́ nwɛ́ɛngyí kʋkʋ má mʋ ntam amʋ ɩwɩ. 17 Ɩ́nɩ sʋ brɛ́á Bulu dékléá obósuná ahá ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ tɔ́ ámʋ há ámʋ ánɩ́ ɔmɛ́ɛtsɛ mʋ agywɩɩn ɛkɛkɛɛkɛ á, ɔlɛtanʋ mʋ ɩwɩ. 18 Bulu tamawá afunu! Mʋ tɔ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ yáɩ́ ámʋ, pʋ́ ntam amʋ igyi atoku anyɔ ánɩ́ ɩmɛ́ɛtsɛ ɛkɛkɛɛkɛ. Ɩ́nɩ sʋ anɩ ahá ámʋ́ʋ́ anɩlasrɩ́ tanʋ mʋ amʋ anɩbʋ tɔ́á abɔ́pʋwá ɩwɩ ɔwʋnlɩ́n, akɩta tɔ́ ámʋ́ʋ́ anɩdɛ́ ɔkpa kɩ́ɩ amʋtɔ kínkíínkín. 19 Anɩ ɔkpakɩ́ɩ anfɩ lakɩ́tá anɩ yáɩ́ fɛ́ alɩá ɔtan tɛkɩ́tá obu lɩ́ɩ́. Anɩ ɔkpakɩ́ɩ anfɩ tɛkpá anɩ, anɩtɔtsʋn tati ámʋ́ʋ́ isian ɔsʋ́sʋ́ Ɔwankɩ́kpátɔ Ɔwankɩ́kpá obu-ɔnɔ́ ámʋtɔ wíé mʋ́tɔ́. 20 Anɩ sʋ Yesu lagyankpá yɔ́ ɔbʋ obu ámʋtɔ ɩnʋ dodo. Alamlí igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn ánɩ́ ɔbʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́ há anɩ fɛ́ Melkisedek.

7

Bulu Igyí Ɔhapʋ́ Melkisedek

1  Melkisedek anfɩ á, owíe ogyi Salem. Ɔlɔbwɛ ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́ Bulu amʋ igyí ɔhapʋ́. Ɛkɛ ɔkʋ Abraham lɔ́yɔ́kɔ awíe abaná akʋ ɩsá, gyí amʋ́sʋ́. Brɛ́á oleyinkí ɔbá á, olefia Melkisedek. Melkisedek lóyulá mʋ. 2 Abraham léye atɔ́á olenya tsú ɩsá ámʋtɔ idú, ɔlɔpʋ idúsɩ́ há Melkisedek. Ɩdá ánfɩ asɩ gyí, “Yilébwɛ Owíe.” Mʋ ɩdá kʋlɛ ɛ́ gyí “Iwilwii Owíe,” tsúfɛ́ Salem asɩ gyí, “Iwilwii.” 3 Bulu asʋ́n mɛblɩ́ asʋansʋ tsú Melkisedek akwɩɩ́pʋ́ ntɛ́ɛ mʋ ɩlɩ́ntɔ, mʋ kwɩɩ́ ntɛ́ɛ mʋ lowu ɩwɩ. Ɔlɛlɩan Bulu mʋ Bi ámʋ. Bulu igyí ɔhapʋ́ ógyi brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́.

4 Mlɩkɩ alɩá Melkisedek gyí ɔha kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ɔkʋ. Anɩ náin Abraham kʋ́ráá léye mʋ atɔ́á olenya tsú ɩsátɔ́ idú, pʋ́ iku kʋlɛ há mʋ. 5 Mose Mbla lɛ́ha Lewi abí-aná, bʋgyi igyí ahapʋ́ ámʋ ɔkpa ánɩ́ bʋhɔ́ɔ atɔ́ yée idútɔ́ kʋlɛ tsu amʋ́ ahá Israelfɔ wá. Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ Abraham abí-aná amʋ́ ɛ́ bʋgyi. 6 Melkisedek anfɩ mótsú Lewi abí-anátɔ́, támɛ ɔlɔhɔ Abraham atɔ́ yée idútɔ́ kʋlɛ, yúlá Abraham mboún ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́ka ntam há ámʋ. 7 Nwɛ́ɛngyí ma mʋ́ ɩwɩ ánɩ́ ɔhá ánɩ́ otoyúlá dʋn ɔmʋá bʋdeyulá. 8  Yudafɔ igyi ahapʋ́ ámʋ́ʋ́ bʋtɔhɔ Israelfɔ atɔ́ idútɔ́ kʋlɛ amʋ bʋtowú, támɛ ɔlɔhɔ Abraham atɔ́yetɔ idúsɩ́ anfɩ mʋ́ trá otsie nkpa fɛ́ alɩá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ dɛ́blɩ́. 9 Nɩ́ anɩmɔ́ɔwa afunu a, abɛ́talɩ́ blɩ́ anɩaa, brɛ́ ámʋ́ʋ́ Abraham lɔ́pʋ mʋ atɔ́ idútɔ́ kʋlɛ há mʋ amʋ a, Lewi abusuan ámʋ́ʋ́ bʋtɔhɔ Israelfɔ atɔ́ idútɔ́ kʋlɛ amʋ ɛ́ bɛka mʋ́ tsʋn Abrahamsʋ. 10 Tsúfɛ́ Lewi bʋ mʋ nain Abraham ɩwɩtɔ, bʋmɔkʋ́nyá kwɩ́ɩ́ mʋ asa mʋ nain lɔ́pʋ mʋ atɔ́ idútɔ́ kʋlɛ há Melkisedek.

11 Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ Mose mbla ámʋ lɛ́blɩ́ ánɩ́ Bulu igyí ahapʋ́ bʋtsúu Lewi abusuantɔ. Nɩ́ bɛ́talɩ́ há ɔha ɔbɔ́fʋn a, tɛkɩ Bulu mɛ́trá lɛ mʋ igyí ɔhapʋ́ bámbá ánɩ́ ogyi fɛ́ Melkisedek, omotsú Aaron abusuantɔ. 12 Nɩ́ bɛtsɛ igyí ahapʋ́lɛ mbla ámʋ a, mʋ́mʋ́ ilehián ánɩ́ bɛ́tsɛ Mose mbla ámʋ ɛ́. 13 Tsúfɛ́ anɩ Wíe anfɩ́ anɩdɛ́ mʋ ɩwɩ asʋ́n blɩ́ ánfɩ otsú abusuan bámbátɔ́. Abusuan ánfɩtɔ ɔhaa mɔ́kʋ́súm afɔdɩɛ-asubwi amʋsʋ kɩ. 14 Ɔhagyíɔha yin ánɩ́ Yuda abusuantɔ anɩ Wíe anfɩ otsú. Mose mɛ́tɩ abusuan ánfɩ ɩdá brɛ́á ɔdɛ abusuan oduá bɔ́bwɛ Bulu igyí ahapʋ́ ɩwɩ asʋ́n blɩ́.

Bulu Igyí Ɔhapʋ́ Bambá Ánɩ́ Ogyi Fɛ́ Melkisedek

15 Bulu mbla ánfɩ tsɛ́ɛ latráa wankɩ́ anɩ tsɩ́a, tsúfɛ́ igyí ɔhapʋ́ bámbá labɛlɛ ɩwɩ ɔwan fɛ́ Melkisedek. 16 Mbla dada amʋ ilosuná ánɩ́ Lewifɔ nkʋlɛ ɔbwɛ́ɛ igyí ahapʋ́, támɛ megyí bɛɛ mʋ anáin botsú Lewifɔtɔ sʋ́ ɔlɔbwɛ igyí ɔhapʋ́. Mboún mʋ nkpa ánɩ́ ɩmɔ́ɔmɔ ɔnɔ́ ɛkɛkɛɛkɛ túmitɔ ɔ́na ɔlɔbwɛ igyí ɔhapʋ́. 17 Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Bulu igyí ɔhapʋ́ fʋ́gyi brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́, fɛ́ Melkisedek.” 18 Idesuná ánɩ́ balɛ́ igyíha mbla dada amʋ ibwi, tsúfɛ́ ɩmɔwa ogyá, ɩmɔwa labi ɛ́. 19 Tsúfɛ́ Mose mbla ámʋ mɛ́talɩ́ bwɛ́ tɔtɔɔtɔ ɩfʋn. Séi á, Bulu lapʋ́ anɩ ɔkpakɩ́ɩ wankláán ánɩ́ ɩdʋn mbla dada amʋ yáɩ́ mʋ́ otsiákpá. Mʋ́á ɩbɛ́kpɩá anɩ mantáa Bulu.

20 Bulu lɛ́ka Yesu ɩwɩ ntam ánɩ́ ɔbɔ́bwɛ mʋ igyí ɔhapʋ́ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. Ɔmɛka igyí ɔhapʋ́ bámbá ɔkʋkʋʋkʋ ɩwɩ ntam. 21 Yesu ɩwɩ ntam ánɩ́ ɔlɛka brɛ́á ɔlɔbwɛ mʋ igyí ɔhapʋ́ gyí,

“Mɩ́ Bulu, naká mɩ́ ɩwɩ ntam ánɩ́

igyí ɔhapʋ́ fʋ́gyi brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́.

Mmɛ́ɛlatsɛ mɩ́ agywɩɩn!”

22 Ɩna ntam anfɩ sʋ Yesu labɔbwɛ ɔma ɔlɩɩ́pʋ́ há Bulu nhɩhɩɛ́ ánɩ́ ɩhɩ́ɛ́ bʋ alɛ́ dʋn nhɩhɩɛ́ dada amʋ.

23 Bulu igyí ahapʋ́ ámʋ́ʋ́ betsiá nhɩhɩɛ́ dada amʋ ɔnɔ́ ámʋ bʋhɩ́ɛ́ bʋtsɔ, tsúfɛ́ bʋtowú sí agyʋ́má ámʋ tswɩ. 24 Yesu mʋ́ bʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. Mʋ́ sʋ mʋ Bulu igyíha mɔ́ɔmɔ ɔnɔ́ ɛkɛkɛɛkɛ. 25 Mʋ́ sʋ ɔtɛtálɩ́ hɔ ahá ánɩ́ bʋtɔtsʋn mʋsʋ ba Bulu wá fɛ́ɛ́ nkpa plɩ́plɩ́plɩ́. Tsúfɛ́ otsie Bulu wá, ɔdɛ mʋ kokóli amʋ́ nwunsʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́.

26 Yesu gyí Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn onutó ánɩ́ anɩdéhián nɩ. Mʋ ɩwɩ lɛtɩn, tsitsa kʋkʋ ɩma mʋ ɩwɩ. Lalahɛ kʋkʋʋkʋ ɛ́ ɩma mʋtɔ. Bulu lɛ́lɛ mʋ lɛ́ lakpan abwɛpʋ́ ɔkpasʋ, há mʋ otsiákpá fʋáhɛ́ ɔsʋ́sʋ́ʋ́sʋ́. 27 Imehián ánɩ́ mʋ mʋ́ obégyankpá bɔ́ mʋ lakpan ɩwɩ afɔdɩɛ, fɛ́ igyi ahapʋ́ dɛhɛn atráhɛ amʋ. Amʋ́ mʋ́ betsiá bɔ́ há amʋ́ onutó lakpan ekekegyíɛkɛ, asa bɔbɔ há ahá atráhɛ. Ɔtsáwʋlɛ pɛ́ mʋ mʋ́ ɔlɔbɔ afɔdɩɛ há ahá fɛ́ɛ́ lakpan, brɛ́á ɔlɔpʋ mʋ ɩwɩ bɔ́ afɔdɩɛ ahá fɛ́ɛ́ nwunsʋ. 28 Mose mbla lɛ́ha ahá ánɩ́ bapɔn bɔbwɛ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn. Támɛ mbla ámʋ ɔma a, Bulu lɛ́ka ntam lɛ́ mʋ Bi. Alahá mʋ Bi ámʋ labwɛ́ mʋ igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn ánɩ́ ɔlɔfʋn brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́.

8

Anɩ Igyí Ɔhapʋ́ Dɛhɛn

1 Asʋ́n ánɩ́ ndɛblɩ́ fɛ́ɛ́ gyí, anɩbʋ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn ánɩ́ ógyi alɩ, otsie Bulu Otúmípʋ amʋ obíá gyɔpɩsʋ ɔsʋ́sʋ́. 2 Ɔdɛ Bulu igyí ha Ɔwankɩ́kpátɔ Ɔwankɩ́kpá onutó ánɩ́ ɩbʋ ɔsʋ́sʋ́ ɩnʋ. Mʋ́ mʋ́ á, Bulu onutó léyi mʋ́, megyí nyankpʋsa.

3 Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn okugyíɔkʋ á, mʋ agyʋ́má gyí, ɔbɔ́pʋ ahá ámʋ atɔ hahɛ́ pʋ́ amʋ́ afɔdɩɛ-abɔtɔ́ há Bulu. Ɩ́nɩ sʋ ilehián ánɩ́ anɩ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn Kristo ɛ́ obénya tɔ́á ɔbɔ́pʋhá Bulu. 4 Nɩ́ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ ɔ́bʋ a, tɛkɩ ɔmɔ́ɔbwɛ Bulu igyí ɔhapʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ. Tsúfɛ́ Bulu igyí ahapʋ́ onutó bʋbʋ ɩnʋá bʋtɛhá Bulu igyí Mose mbla ɔnɔ́. 5 Igyí ahapʋ́ amʋ bʋtɔtswɛ Bulu igyí ɔhakpá ánɩ́ ɩlɛlɩan ɔsʋ́sʋ́ tati-obu ámʋ. Ɩ́nɩ sʋ Bulu lɛ́da Mose ɔlá brɛ́á ɔbɔ́bwɛ tati-obu ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Kɩ ánɩ́ fɔ́bwɛ tógyítɔ́ fɛ́ obu ámʋ́ʋ́ nɛlɛ súná fʋ́ ɩbʋsʋ ɩnʋ ámʋ odu pɛ́pɛ́ɛ́pɛ́.” 6 Támɛ Yesu igyíha agyʋ́má ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́ha mʋ amʋ lɛ́hɩɛ́ fʋ́á dʋn ɔsʋlʋ́sʋ igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ klɛ́. Ntam pɔpwɛ ámʋ́ʋ́ ɩbʋ anɩa Bulu nsɩnɛ́, Yesu gyí mʋ́ ɔma ɔlɩɩ́pʋ́ amʋ ɛ́ ɩhɩ́ɛ́ bʋ alɛ́ dʋn ntam dada amʋ. Tsúfɛ́ ɔlɛhɩɛ atoyiléá mɔ́bwɛ há anɩ wá mʋ́tɔ́.

7 Ntam gyankpapʋ amʋ ɩmɔfʋn. Nɩ́ ɩlɔfʋn a, tɛkɩ nyɔɔsɩ mɛtrá hián. 8 Támɛ Bulu lówun ánɩ́ anyánkpʋ́sa bʋmɛbɩ́ bwɛ́. Mʋ́ sʋ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Ɛkɛ ɔkʋ ɩbá. Mɩ́ mlɩ Wíe dɛ́blɩ́.

Mɩ́a Israelfɔ pʋ́ Yudafɔ abɛ́ka ntam pɔpwɛ.

9 Ɩmɔ́ɔbwɛ fɛ́ mʋ́ ámʋ́ʋ́ iletsiá mɩ́a amʋ́ anáin nsɩnɛ́,

brɛ́ ámʋ́ʋ́ nɛkɩtá amʋ́ ɩbɩ, kpá amʋ́ dalɩ Egyipte ɔsʋlʋ́sʋ ámʋ.

Tsúfɛ́ bʋmegyi mɩ́ ntam amʋsʋ.

Ɩ́nɩ sʋ nesi amʋ́ ɩwɩ há amʋ́.

10 Ntam anfɩ obétsiá mɩ́a Israelfɔ nsɩnɛ́

ɛkɛ ámʋ nɩ. Mɩ́ mlɩ Wíe dɛ́blɩ́.

Nɔ́pʋ mɩ́ mbla wá amʋ́ nwuntɔ,

nɔ́wanlɩ́n mʋ́ dɩ́nká amʋ́ klʋnsʋ.

Nɔ́bwɛ amʋ́ Bulu,

amʋ́ ɛ́ bɔ́bwɛ mɩ́ ahá.

11 Amʋ́tɔ́ ɔkʋkʋ mɛ́ɛtrá suná mʋ pio,

ntɛ́ɛ mʋ ba ɔbɛ́ɛ,

ɔbɩ́ɩ Bulu.

Tsúfɛ́ amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛ́bɩ mɩ́.

Tsú nyebísʋ́ yɔ́fʋn ahandɛsʋ.

12 Nési amʋ́ lakpan kíé amʋ́.

Mmɛ́ɛtrá kaɩ́n lalahɛá babwɛ́sʋ́.”

13 Nɩ́ anɩ Wíe dɛ́ ntam pɔpwɛ ɩwɩ asʋ́n blɩ́ á, mʋ́mʋ́ ilosuná ánɩ́ dada amʋ ɩtráa ma labi mʋ ansɩ́tɔ́. Tɔ́á ɩladan bwɛ dáda a, wu itowú.

9

Ɔsʋlʋ́sʋ Mʋ́a Ɔsʋ́sʋ́ Bulusúm

1 Bulusúm mbla letsiá Bulu ntam dada amʋtɔ. Bɔbwɛ tati-obu ánɩ́ bósum Bulu mʋ́tɔ́ ɔsʋlʋ́sʋ nfɩ. 2 Bɔpʋ tati tin tati-obu ámʋ ɔnɔ́, bɔpʋ ɩkʋlɛ ɛ́ ká mʋ́tɔ́. Bɛtɩ obu gyankpapʋ amʋtɔ bɛɛ, Ɔwankɩ́kpá. Ɔkandɩ́ɛ-oyí ánɩ́ bʋtonywɛ́ nkandɩ́ɛ bian mʋ́sʋ́ pʋ́ ɔpʋ́nʋ́ ánɩ́ bodobodoá bapʋ́há Bulu igyí ɩdɩn mʋ́sʋ́ bʋ ɩnʋ. 3 Obu nyɔɔsɩ amʋ́ʋ́ ɩbʋ tati nyɔɔsɩ amʋ ɔma amʋtɔ bʋtɛtɩ́, Ɔwankɩ́kpátɔ Ɔwankɩ́kpá nɩ. 4 Sika pɛpɛ afɔdɩɛ-asubwi bʋ ɩnʋ. Bulu Ntam-dáka ánɩ́ bɔpʋ sika pɛpɛ píatá mʋ́ ɩwɩ fɛ́ɛ́ ɛ́ itsie ɩnʋ. Bʋtɔwá ɔhɩ́ɛ́n ogyá afɔdɩɛ-asubwi ámʋsʋ. Atoku asa bʋ́ʋ Bulu Ntam-dáka ámʋtɔ. Mʋ́gyí, sika pɛpɛ ɔlankabi ánɩ́ atogyihɛ kʋá bɛtɩ mʋ́ mana bʋ mʋ́tɔ́, Aaron oyi yiáhɛ́ amʋ́ʋ́ ɩlɔpɔɩ́ ámʋ pʋ́ abwi pɛ́tɛ́plɛ́ anyɔ ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́wanlɩ́n mʋ mbla dɩ́nká mʋ́sʋ́ ámʋ ɛ́ bʋ mʋ́tɔ́. 5 Bɔbwɛ Kerubim anyɔá bʋbʋ numnyam, bʋgyi ntobí akʋá bʋbʋ abámba dɩ́nká ntam-dáka ámʋ obuasʋsʋ. Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛtɩnkɩ́ amʋ́ abámba fia aba, ilobun dáka ámʋsʋ. Amʋ́ nsɩnɛ́ ɩnʋ Bulu tesí ahá lakpan kíé amʋ́ nɩ́. Támɛ megyí séi abɛ́lɛ asʋ́n ánfɩ asɩ.

6 Alɩ́ bɛla ntobí ámʋ yáɩ́ ɩnʋ nɩ́. Bulu igyí ahapʋ́ ámʋ bʋtowíé obu gyankpapʋ, igyi Ɔwankɩ́kpá amʋtɔ ekekegyíɛkɛ yɔ́yɔ amʋ́ agyʋ́má. 7 Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn pɛ́ towíé obu nyɔɔsɩ, igyi Ɔwankɩ́kpátɔ Ɔwankɩ́kpá amʋtɔ. Ɔtsáwʋlɛ pɛ́ otowíé ɩnʋ ofítɔ́. Ilehián ánɩ́ ɔbɔ́pʋ ɔbwɩ obugya ánɩ́ ɔbɔ́pʋbɔ́ afɔdɩɛ há Bulu mʋ onutó nwunsʋ pʋ́ ahá lakpan ánɩ́ bɔbwɛ, bʋmeyín sʋ ya ɩnʋ. 8 Tɔ́á Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ désuná tsú ntobí ánfɩ ɩwɩ gyí, Ɔwankɩ́kpátɔ Ɔwankɩ́kpá ɩnʋ ɔkpa lefin wa amʋ́ brɛ́á tati-obu ámʋ gyí amʋ́ Bulu ɔtswɛ́kpa. 9 Ɩ́nɩ igyi atosuánhɛ há ndɛ ɔyɩ kɛhɛ. Idesuná ánɩ́ ɩbʋ mʋ́tɔ́á bʋtɔpʋ́ atɔ hahɛ́ pʋ́ afɔdɩɛ-abɔtɔ́ há Bulu igyí, támɛ ɩmɛ́ɛtalɩ́ há mʋ́ ɔhapʋ́ ámʋ klʋn isi mʋ ɩpɔ́n ha ánɩ́ mʋ ɩwɩ latɩn tsú mʋ lakpantɔ. 10 Tsúfɛ́ ntobíá igyi, atogyihɛ, atonuhɛ pʋ́ amándɩ́ɛ́ ánɩ́ nyankpʋsa tɔpʋ́gyʋ́ra ɩwɩ kɛkɛ mbla ámʋ losuná. Bulu lɔ́bwɛ mbla ámʋ fɛ́ɛ́ há nyankpʋsa, ánɩ́ ɔkɩ́ta mʋ́tɔ́ bɔfʋn brɛ́ ánfɩ alabwɛ́ ɔkpa pɔpwɛ ánɩ́ bɔ́pʋbwɛ́ mʋ́ ánfɩ, anɩmɛ́ɛtrá bwɛ dáda amʋ.

11 Kristo labɔbwɛ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn há atɔ wankláán ámʋ́ʋ́ ɩlaba ámʋ. Mʋ tati-obu ánɩ́ ɔbʋ mʋ́tɔ́ bʋ ɔsʋ́sʋ́. Ɩnʋ tati-obu ámʋ dʋn ɔsʋlʋ́sʋ klɛ́, ɩlɔfʋn dʋn mʋ́ ɛ́. Megyí nyankpʋsa lɔ́bwɛ mʋ́ mʋ́, imotsú ɔyɩ́ ánfɩtɔ ɛ́. 12 Megyí atrʋkpa pʋ́ nnantswie yínhɛ́ obugya Kristo lɔ́pʋya Ɔwankɩ́kpátɔ Ɔwankɩ́kpá ɩnʋ. Mʋ onutó obugya ɔlɔpʋya ɩnʋ, ɔlɔpʋká anɩ nwunsʋ ɩkɔ ɔtsáwʋlɛ pɛ́, anɩlénya nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 13 Mose mbla ámʋ ɔnɔ́ á, akpaláa pʋ́ nnantswie obugya pʋ́ ɔnantswiebí ánɩ́ bawá mʋ ogyá, alahɔ nsúó bʋtowúnya wʋlɩ́ ahá ánɩ́ ifin lada amʋ́, pʋ́gyʋ́ra amʋ́. 14 Nɩ́ bɛtalɩ́ bʋdɛ mbwɩ obugya kʋ́ráá pʋtɩn ahá ɩwɩ á, ntogyi sʋ Kristo obugya mɛ́ɛtalɩ́ tɩn ahá ɩwɩ dʋn? Kristo lɔ́tsʋn Ɔŋɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́ ámʋsʋ, pʋ́ mʋ ɩwɩ lɛ́ mbusuo ánɩ́ ɩlɔfʋn há Bulu. Mʋ obugya amʋ ɩbɛ́tɩn anɩ klʋntɔ tsú bwɛhɛ́á ɩbɛ́kpa anɩ wá lowutɔ ɩwɩ, mɛ́nɩ abɛ́talɩ́ súm Bulu Ɔkɩankpapʋ amʋ.

15 Ɩ́nɩ sʋ Kristo gyí ntam pɔpwɛ ánɩ́ ɔbʋ Bulu mʋa anyánkpʋ́sa nsɩnɛ́ ɔma ɔlɩɩ́pʋ́, mɛ́nɩ ahá ámʋ́ʋ́ Bulu latɩ́ ámʋ bénya atɔ́ ámʋ́ʋ́ ɩtamayíntá, ɔlɛhɩɛ yáɩ́ há amʋ́ ámʋ. Tsúfɛ́ Kristo lowu ámʋ ɩlahá amʋ́ bagyi ɩwɩ tsú lakpan ámʋ́ʋ́ bɔbwɛ brɛ́ ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ntam gyankpapʋ amʋ asɩ ámʋtɔ.

16 Nɩ́ ɔkʋ ɔwánlɩ́n nhɩhɩɛ́ há mʋ atɔ́tɔ́ yée tswɩ a, otowú asa ɩtɔyɔ́ agyʋ́má. 17 Tsúfɛ́ nhɩhɩɛ́ ámʋ ɩma labi brɛ́á ɔhá ámʋ onutó tsie nkpa. Mʋ lowu ɔma ɩtɔwá labi. 18 Ɩ́nɩ sʋ́ bɔpʋ obugya sí Bulu ntam gyankpapʋ amʋ ɛ́sʋ́ asa ɩlɔyɔ agyʋ́má nɩ́. 19 Tsúfɛ́ brɛ́á Mose lɛ́kla mbla ámʋ fɛ́ɛ́ súná Israelfɔ tá á, ɔlɔpʋ ntsu fráa nnantswie pʋ́ akpaláa obugyatɔ, pʋ́ kufa ɩwɩ imi pɛpɛ mʋ́a ɩfá kʋá bʋtɛtɩ́ mʋ́ Hisop wúnya obugya fráhɛ amʋ wʋ́lɩ́ mbla ɔwʋlʋ́ ámʋ pʋ́ ahá ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́. 20 Mʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Obugya ánɩ́ ndɛpʋsí ntam ánɩ́ Bulu laká há mlɩsʋ nɩ́.” 21 Alɩ kɛ́n ɔlɔpʋ obugya amʋ kʋ wúnya tati-obu pʋ́ ntobí ámʋ́ʋ́ bʋtɔpʋ́tswɛ Bulu ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́ nɩ. 22 Lɛ́lɛ́ mʋ́ Bulu mbla ámʋ ɔnɔ́ á, abɛ́talɩ́ blɩ́ anɩaa, obugya bʋtɔpʋ́gyʋ́ra tógyítɔ́. Nɩ́ bʋmɔpʋ obugya lɛ́ mbusuo á, lakpansikíé tamaba.

Kristo Afɔdɩɛ Tɛ́lɛ́ Anɩ Tsú Lakpantɔ

23 Alɩ ilehián ánɩ́ bɔ́bwɛ amándɩ́ɛ́ ánfɩ pʋ́gyʋ́ra ntobí ánfɩ ígyi fɛ́ ɔsʋ́sʋ́ klɛ́ amʋ nɩ. Támɛ ɔsʋ́sʋ́ klɛ́ amʋ ilehián afɔdɩɛ ánɩ́ ɩhɩ́ɛ́ dʋn ɔsʋlʋ́sʋ klɛ́ anfɩ. 24 Ɩ́nɩ sʋ́ Kristo mówie tati-obuá nyankpʋsa lɔ́pʋ mʋ ɩbɩ bwɛ́, igyi fɛ́ ɔsʋ́sʋ́ klɛ́ amʋ odutɔ nɩ́. Ɔsʋ́sʋ́ ɔlɔyɔ yɛ́lɩɩ́ Bulu ansɩ́tɔ́, ɔdɛ mʋ kokóli ha anɩ. 25 Ɔmɔpʋ mʋ ɩwɩ yɔ́bɔ afɔdɩɛ tsenyɔ-tsesa, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Bulu igyí ahapʋ́ dɛhɛn amʋ bʋtɔpʋ́ mbwɩ obugya ya ɔsʋlʋ́sʋ Ɔwankɩ́kpátɔ Ɔwankɩ́kpá ɩnʋ ofífígyíofí ámʋ. 26 Nɩ́ alɩ ígyi á, tɛkɩ ilehián ánɩ́ Kristo obétsiá wun ɩwɩɔsɩn wú tsé dú tsé lafa, tsú brɛ́á ɔyɩ́ lefi asɩ ɔpá. Mboún alalɛ́ ɩwɩ ɔwan ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔbɩ́ ánfɩ, pʋ́ mʋ ɩwɩ bɔbɔ afɔdɩɛ ɔtsáwʋlɛ pɛ́ pʋ́lɛ́ ahá tsú amʋ́ lakpantɔ. 27 Igyi fɛ́ alɩá ɩda yáɩ́ ánɩ́ ɔtsáwʋlɛ pɛ́ ɔha obówu. Mʋ́ ɔma a, Bulu obégyi mʋ asʋ́n. 28 Alɩ kɛ́n Kristo lɔ́pʋ mʋ ɩwɩ bɔ́ afɔdɩɛ ɔtsáwʋlɛ pɛ́, pʋ́lɛ́ ahá tsɔtsɔɔtsɔ tsú amʋ́ lakpantɔ nɩ́. Mʋ́ sʋ nɩ́ ɔlɛ́ ɩwɩ ɔwan otse nyɔɔsɩ a, imehián ánɩ́ ɔbɛ́trá bwɛ tɔtɔ tsú lakpan ɩwɩ. Mboún ahá ánɩ́ bʋhɩ́ɛ́ bʋtsie bʋgyo mʋ nkpa ɔbá bɔhɔ.

10

1 Alɩ ámʋ́ʋ́ Mose mbla lɛ́lɛ súná ánɩ́ bʋpʋ́ha Bulu igyí amʋ ɩlɛlɩan mʋ́ ámʋ́ʋ́ ɩbɛ́ba amʋ kɛkɛ. Mʋ́ onutó ámʋ Kristo labɔbwɛ á. Afɔdɩɛ oloku ɔkʋlɛ amʋ betsiá bɔ́ há Bulu ofífígyíofí. Támɛ ɩmɛtalɩ́ há ahá ámʋ́ʋ́ bʋtɛbɛha igyí amʋ abʋfʋn Bulu ansɩ́tɔ́. 2 Nɩ́ ɩlɛtalɩ́ tɩn amʋ́ ɩwɩ Bulu ansɩ́tɔ́ ɔtsáwʋlɛ pɛ́ á, tɛkɩ besi afɔdɩɛ ámʋ bɔ, amʋ́ klʋn ɛ́ ilesi amʋ́ ɩpɔ́n ha ánɩ́ babwɛ́ lakpan. 3-4 Tsúfɛ́ nnantswie yínhɛ́ pʋ́ atrʋkpa obugya mɛ́ɛtalɩ́ lɛ́ nyankpʋsa tsú mʋ lakpantɔ ɛkɛkɛɛkɛ. Mboún ha ɩtɛhá mʋ ɔtɛkáɩ́n mʋ lakpansʋ ofífígyíofí. 5 Ɩ́nɩ sʋ brɛ́á Kristo ɔbá ɔyɩ́tɔ́ á, ɔlɛbláa Bulu ɔbɛ́ɛ,

“Megyí atɔ hahɛ́ mʋ́a afɔdɩɛ fʋ́dedunká.

Mboún ɔyʋlʋ́ʋ fɛla yáɩ́ mɩ́.

6 Fʋ́ ansɩ́ megyi mbwɩ tɔ́hɛ́

pʋ́ lakpan afɔdɩɛ ɩwɩ.

7 Mʋ́ʋ́ nɛblɩ́ mbɛ́ɛ, ‘Mɩ́ Bulu, mɩ́ nɩ́.

Nɛbá bɔbwɛ fʋ́ apɛ́,

fɛ́ alɩá bɔwanlɩ́n mɩ́ ɩwɩ asʋ́n wá

fʋ́ asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ.’ ”

8 Olegyankpá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Megyí afɔdɩɛ mʋ́a atɔ hahɛ́, mbwɩ tɔ́hɛ́ pʋ́ lakpan afɔdɩɛ fʋ́dedunká. Fʋ́ ansɩ́ megyi mʋ́ ɩwɩ.” Ɔlɛblɩ́ alɩ, támɛ mbla ɔkpasʋ́ ilehián ánɩ́ bɔ́bwɛ mʋ́. 9 Mʋ́ʋ́ ɔlɛtrá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ Bulu, mɩ́ nɩ́. Nɛbá bɔbwɛ fʋ́ apɛ́.” Mʋ́ sʋ Bulu lalɛ́ afɔdɩɛ dada amʋ ibwi, pʋ́ Kristo afɔdɩɛ ámʋ wá mʋ́ otsiákpá. 10 Yesu Kristo lɔ́bwɛ Bulu apɛ́, pʋ́ mʋ ɩwɩ bɔ́ afɔdɩɛ anɩ nwunsʋ ɔtsáwʋlɛ pɛ́, há brɛ́ fɛ́ɛ́. Mʋ́ sʋ anɩ ɩwɩ latɩn.

11 Igyí ɔhapʋ́ okugyíɔkʋ tɛlɩ́ɩ́ bɔ́ afɔdɩɛ oloku ɔkʋlɛ amʋ ekekegyíɛkɛ. Afɔdɩɛ-abɔtɔ́ ámʋ́ʋ́ otenyá pʋ́bɔ́ mʋ́ tsé dú tsé lafa ámʋ kɛ́n ɔtɔpʋ́bɔ́ mʋ́ nɩ́. Támɛ afɔdɩɛ ánfɩ mɛ́ɛtalɩ́ lɛ́ ahá tsú amʋ́ lakpantɔ ɛkɛkɛɛkɛ. 12 Kristo mʋ́ lénya bɔ́ lakpan ɩwɩ afɔdɩɛ ɔtsáwʋlɛ pɛ́ ámʋ a, ɩlɛta fɛ́ɛ́, oleyétsiá Bulu gyɔpɩsʋ. 13 Tsú alɩ brɛ́ ámʋtɔ ɔpá otsie ɩnʋ ogyo brɛ́á Bulu ɔbɔ́pʋ mʋ alupʋ́ bwɛ́ mʋ ayabi oyíkpa. 14 Mʋ afɔdɩɛ kʋlɛ pɛ́ ámʋ ɩlahá ahá ámʋ́ʋ́ Bulu lapʋ́ amʋ́ bwɛ́ mʋ klɛ amʋ bafʋn ha brɛ́ fɛ́ɛ́, ɔlala kʋkʋʋkʋ ɩtráa ma amʋ́ ɩwɩ.

15 Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ ɛ́ légyi mʋ́ ɩwɩ adánsɩɛ súná anɩ. Olegyankpá blɩ́ ɔbɛ́ɛ,

16 Anɩ Wíe ɔbɛ́ɛ,

“Ntam anfɩ obétsiá mɩ́a amʋ́nyɔ nsɩnɛ́,

brɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋtɔ nɩ́.

Nɔ́pʋ mɩ́ mbla wá amʋ́ klʋntɔ,

wánlɩ́n mʋ́ wá amʋ́ nwuntɔ.”

17 Ɔlɛtrá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mmɛ́ɛtrá kaɩ́n amʋ́ lakpan pʋ́ amʋ́ lalahɛsʋ ɛkɛkɛɛkɛ.” 18 Mʋ́ sʋ nɩ́ Bulu lasí lakpan kíé á, mʋ́mʋ́ mʋ́ ɩwɩ afɔdɩɛ kʋkʋ ɩtráa medéhián ɛ.

Mlɩha Akpʋkpɛ Manta Bulu

19 Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ apíó, Yesu obugya amʋ sʋ anɩbʋ ɔkpa wíé ɔsʋ́sʋ́ Ɔwankɩ́kpátɔ Ɔwankɩ́kpá ɩnʋ faan. 20 Mʋ lowu ámʋ sʋ alafínkí tati ámʋ́ʋ́ bɔpʋká obu ámʋtɔ ámʋ há anɩ. Mʋ́gyí ɔkpa pɔpwɛá ɩtɛhá anɩ nkpa nɩ́. 21 Anɩbʋ Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ɔkʋá ɔdɛ Bulu ahásʋ kɩ́ɩ. 22 Mʋ́ sʋ mlɩha apʋ ɩklʋn ánɩ́ ɩbʋ ɔnɔkwalɩ, pʋ́ hógyiá mʋ́ ɔnɔ́ bʋ ɔnlɩn kpʋkpɛ manta Bulu. Tsúfɛ́ alapʋ́ Kristo obugya gyʋ́ra anɩ. Anɩ klʋn mɛ́ɛtrá ha anɩ pɔ́n, alapʋ́ ntsu wánkɩ́hɛ́ ɛ́ fwɩ́ anɩ ɩwɩ. 23 Mlɩha akɩta tɔ́ ámʋ́ʋ́ anɩdɛ́ mʋ́ ɩwɩ adánsɩɛ gyí, anɩdɛ́ mʋ́ ɔkpa kɩ́ɩ amʋtɔ kínkín, tsúfɛ́ Ɔnɔkwalɩpʋ Bulu gyí. Ɔbɔ́bwɛ tɔ́á ɔlɛhɩɛ ánɩ́ mɔ́bwɛ há anɩ. 24 Mlɩha akɩ alɩá ɩbɔ́bwɛ abɔ́wa aba ɔwʋnlɩ́n, ɔdwɛ mʋ́a yilébwɛtɔ. 25 Mlɩmáha asi anɩ ofíakpa yɔ, fɛ́ alɩá akʋ bʋdɛbwɛ. Mboún mlɩha atra wa aba ɔwʋnlɩ́n tsɩ́a. Tsúfɛ́ mlɩdéwúun ánɩ́ anɩ Wíe ɔbákɛ ámʋ ɩdɛkpʋkpɛ́ bá.

26 Mɩ́ apíó, lakpan ɩwɩ afɔdɩɛ kʋkʋ ɩtráa ma ɩnʋ há anɩ, nɩ́ akɩ ansɩ́ bwɛ́ lakpan brɛ́á anɩlabɩ́ ɔnɔkwalɩ amʋ. 27 Mboún tɔ́á ɩlasí gyí, abétsiá ifúsʋ́ gyo Bulu asʋ́n ogyíkɛ́ pʋ́ ogyá kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ámʋ́ʋ́ ɩbɔ́hɔ Bulu alupʋ́ ámʋ. 28 Nɩ́ ahá abanyɔ́-abasá begyi ɔkʋ ɩwɩ adánsɩɛ, ánɩ́ alakíná Mose mbla ámʋsʋ gyí a, bʋtɔmɔ́ mʋ. Bʋtamawun mʋ nwɛ. 29 Mʋ́mʋ́ nɩ́ ɔkʋ ɔkɩ Bulu mʋ Bi ámʋ ansɩ́tɔ́ kótíkótí, omobu ánɩ́ mʋ obugya amʋ́ʋ́ Bulu lɔ́pʋsí mʋ ntamsʋ, ɩlɔgyʋráa mʋ ɩwɩ ámʋ bʋ ibíá, olesia Bulu awɩtɔlɛ Ɔŋɛ́ ámʋ mʋ́ á, mʋ ɩsʋbɩtɩ́ ánɩ́ ɔbɛ́hɩɛ nyá mɛ́ɛba kɩ́ɩ. 30 Tsúfɛ́ anɩyin ánɩ́ Bulu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́, mlɩ Wíe tɛ́ká lalahɛ ɩkɔ. Mɩ́ ɔbɛ́ka aha laláhɛ akɔ amʋ́ lakpan sʋ.” Ɔlɛtrá blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́, mlɩ Wíe obégyi mɩ́ ahá asʋ́n.” 31 Ɩbʋ ifú ánɩ́ fɛ́kpa wíé Bulu Ɔkɩankpapʋ amʋ agblátɔ.

32 Mlɩmátan brɛ́ ámʋ́ʋ́ Bulu wankɩ lɔ́wankɩ́ wʋ́lɩ́ mlɩsʋ ámʋsʋ. Mlɩkaɩn ánɩ́ alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, mlɩlɔ́tsʋn ɩwɩɔsɩn tsɔtsɔɔtsɔtɔ, támɛ mlɩlɛ́lɩɩ́ kínkíínkín. 33 Betsiá síá mlɩ, wá mlɩ ɩwɩɔsɩn ahá ansɩ́tɔ́. Brɛ́ kʋtɔ ɛ́ á, mlɩlɛ́tsa ahá ánɩ́ bʋdɛ ɩwɩɔsɩn ámʋ odu wúun. 34 Mlɩlósú ha obu adɩpʋ́. Brɛ́á ahá bɔpʋ ɔwʋnlɩ́n swɩ́ɩ́ mlɩ atɔ́ á, mlɩlési há amʋ́ ansigyísʋ́. Tsúfɛ́ mlɩyin ánɩ́ mlɩbʋ atɔ́á ɩbʋ alɛ́ dʋn mʋ́, ibétsiá brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. 35 Mʋ́ sʋ ɩmákpɔn mlɩ. Mlɩkɩta ɩwɩ, amlɩlɩɩ kínkín, tsúfɛ́ mlɩbʋ ɩkɔká kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ Bulu wá. 36 Ilehián ánɩ́ mlótomi, mɛ́nɩ mlɛ́talɩ́ bwɛ́ Bulu apɛ́, fówun mlénya ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ há mlɩ ámʋ. 37 Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ bɛɛ,

“Iméegyi nkɛ kʋkʋ Bulu obówotií.

Ɔmɔ́ɔwa ɔpá.

38 Ahá ánɩ́ amʋ́ hógyi sʋ Bulu latsú amʋ́ ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa obétsiá nkpa.

Támɛ nɩ́ amʋ́tɔ́ ɔkʋ mɔ́wa klʋn kɩ́tá ɩwɩ mʋ hógyitɔ, oleyinkí ɔma mʋ́ á,

Bulu ansɩ́ méegyi mʋ ɩwɩ.”

39 Támɛ anɩmégyí fɛ́ ahá ánɩ́ badámlí ɔma há Bulu, bafwɩ́. Mboún anɩgyí ahá ánɩ́ amʋ́ hógyi lahɔ amʋ́ nkpa.

11

Hógyi

1 Hógyi gyí ansɩ́ pʋdɩ́nká tɔ́á fʋmɔkʋ́wun, támɛ fʋdɛ mʋ́ ɔkpa kɩ́sʋ. 2 Ahá ámʋ́ʋ́ betsiá bɩ́mbɩ́ ámʋ hógyi sʋ́ Bulu ansɩ́ légyi amʋ́ ɩwɩ.

3 Anɩ hógyi sʋ́ anɩlɛ́bɩ ánɩ́ asʋ́n Bulu lɛ́blɩ́ pʋ́lɛ́ ɔyɩ́. Mʋ́ sʋ tɔ́á ansíbi towun lɛdalɩ tsu tɔ́á ansíbi tamawuntɔ.

4 Hógyitɔ Habel lɔ́pʋ mʋ atɔ hahɛ́ ánɩ́ ɩbʋ alɛ́ dʋn mʋ dɛhɛn Kain klɛ́ há Bulu igyí. Mʋ hógyi sʋ Bulu ansɩ́ legyi mʋa mʋ atɔ hahɛ́ ámʋ ɩwɩ, olotsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á olowu dodoodo, támɛ mʋ hógyi amʋ sʋ ɔtráa ɔdɛtɔɩ́ bɔfʋn ndɛ.

5 Hógyi sʋ Enok mówu asa Bulu lótsu mʋ, ɔhaa mówun mʋ. Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ legyi mʋ ɩwɩ adánsɩɛ ánɩ́ olegyi Bulu ansɩ́ asa olotsu mʋ nátɩ́. 6 Mlɩkɩ, ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ gyi Bulu ansɩ́ nɩ́ ɔmɔhɔ mʋ gyi. Tsúfɛ́ ilehián ánɩ́ ɔhá ánɩ́ ɔbɛ́ba Bulu wá obóhogyi ánɩ́ Bulu bʋ ɩnʋ, ɔtɛká ahá ánɩ́ bʋtodúnká mʋ ɩkɔ.

7 Hógyitɔ Noa lónu asʋ́n ánɩ́ Bulu lɛ́bláa mʋ tsú tɔ́á ɩmɔkʋ́nyá ba ɩwɩ. Olobu Bulu, sré dáka kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ, pʋ́hɔ mʋa mʋ wóyítɔ́ ahá nkpa, brɛ́á ntsu lɔbʋlá. Mʋ hógyi amʋ sʋ́ ɔyɩ́tɔ́ ahá begyi pɔ́n, ɔlɔbwɛ ɔhá ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa Bulu ansɩ́tɔ́.

8 Hógyi lɛ́ha Abraham lóbu Bulu brɛ́á Bulu lɛ́bláa mʋ ɔbɛ́ɛ, ɔdálɩ mʋ ɔmátɔ́, ɔyɔ ɔsʋlʋ́ʋ ánɩ́ mʋ Bulu lɛ́hɩɛ há mʋsʋ. Ɔlɛnatɩ́ dálɩ mʋ ɔmátɔ́, omeyín ɔtɩ́nɛ́á ɔyɔ́. 9 Hógyi lɛ́ha ɔlɔyɔ́bwɛ ɔfɔɔ́ ɔsʋlʋ́ʋ amʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ há mʋ amʋsʋ. Tati-obuto oletsiá ɩnʋ. Alɩ kɛ́n Isak mʋa Yakob ánɩ́ Bulu lɛ́hɩɛ ɔsʋlʋ́ʋ amʋ yáɩ́ há ɛ́ betsiá tati-mbuto ɔsʋlʋ́ʋ amʋsʋ nɩ́. 10 Tsúfɛ́ Abraham létsiá tati-obuto, ogyo wúlu kpɔnkpɔɔnkpɔntɩá Bulu lɛ́da, imóobwie ɛkɛkɛɛkɛ.

11 Hógyi lɛ́ha Abraham mʋa mʋ ka Sara benya obí kwɩ́ɩ́. Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ badan tsʋn ɩkwɩ́ɩsʋ, Sara ɛ́ ménya ɩkwɩ́ɩ. Abraham lóhogyi ánɩ́ Bulu obégyi tɔ́á alahɩ́ɛ́ yáɩ́sʋ́. 12 Ɩ́nɩ sʋ ɔmá kɛ́ɩ́n ánɩ́ bʋma ɩklátɔ, bʋtsɔ fɛ́ ntsrakpabi ntɛ́ɛ ɔpʋ ɔnɔ́ ɩsɩ bɛlɩn tsu Abraham ánɩ́ aladan tsʋn ɩkwɩ́ɩsʋtɔ.

13 Hógyitɔ ahá ánfɩ fɛ́ɛ́ bowu. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á amʋ́ ɩbɩ mɛda atɔ́á Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ há amʋ́ asa bowu. Támɛ bowun mʋ́ sɩ́sɩ́, amʋ́ ansɩ́ légyi mʋ́ ɩwɩ. Botsu mʋ́ ánɩ́ afɔɔ́ pʋ́ ɔkpa atupʋ́ bʋgyi ɔyɩ́ ánfɩtɔ. 14 Ahá ánɩ́ botsú mʋ́ alɩ bʋdɛlɛ súná ánɩ́ bʋdɛ ɔmá ánɩ́ ɩbɔ́bwɛ amʋ́ onutó klɛ́ dunká. 15 Nɩ́ bʋdɛ ɔmá ámʋ́ʋ́ bɛdalɩ tsu mʋ́tɔ́ ámʋ ɩwɩ susúu a, tɛkɩ bodunká ɔkpa yínkí yɔ́ ɩnʋ. 16 Támɛ ɔsʋ́sʋ́ ɔmá ánɩ́ ɩbʋ akɩ́lɛ dʋn mʋ́ ámʋ́ʋ́ bɛdalɩ mʋ́tɔ́ ámʋsʋ amʋ́ ansɩ́ dɩn. Mʋ́ sʋ ɩma Bulu pɛ́lɩ ánɩ́ bɛ́tɩ mʋ bɛɛ, amʋ́ Bulu. Tsúfɛ́ alalá wúlu kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ kʋ yáɩ́ há amʋ́.

17 Hógyi lɛ́ha Abraham lɛ́kɩtá mʋ bi Isak ɔyɔ́bɔ afɔdɩɛ há Bulu brɛ́á Bulu lɔ́sɔ mʋ kɩ. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á obí ánfɩ Bulu lɛ́hɩɛ mʋ ánɩ́ ɔbɔ́kwɩɩ́ nɩ́, támɛ ɔmɔtswɛ mʋ́ kpʋ́kpʋ. Ɔlɔkʋsʋ́ pʋ́ mʋ bi ɔkʋkʋ́nʋ́ ɔkʋlɛ amʋ ɔyɔ́bɔ afɔdɩɛ ámʋ. 18 Ɩbʋ mʋ́tɔ́á alɩ brɛ́ ámʋtɔ á, Bulu labláa mʋ ɔbɛ́ɛ, “Fʋ́ bí Isak abí-aná ɔbɔ́bwɛ fʋ́ abí-aná nɩ́.” 19 Támɛ Abraham lótsu mʋ́ ánɩ́ Bulu ɔbɛ́talɩ́ tsínkí Isak. Lɛ́lɛ́ mʋ́, ɔkpa ɔkʋsʋ á, ɔlɛlanyá Isak fɛ́ ɔhá ánɩ́ Bulu lakʋ́sʋ́a tsu afúlitɔ.

20 Hógyi lɛ́ha Isak lóyulá mʋ atabí Yakob mʋa Esau. Mʋ ansɩ́ dɩn ánɩ́ Bulu ɔbɔ́bwɛ tɔ́á ɔlɛhɩɛ há amʋ́ ɛkɛkʋ́.

21 Hógyitɔ brɛ́á Yakob ɔbá bowu á, oloyulá Yosef abi anyɔ ámʋ, olobun mʋ oyi yiáhɛ́sʋ súm Bulu.

22 Hógyitɔ brɛ́á Yosef ɔbá bowu á, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, Bulu ɔbɛ́lɛ Israelfɔ tsú Egyipte ɔmátɔ́. Mʋ́ sʋ ɔlɛda amʋ́ ɔlá ɔbɛ́ɛ, bʋmási mʋ awú tswɩ ɩnʋ.

23 Hógyi lɛ́ha brɛ́á bɔkwɩɩ́ Mose a, bɔpʋ mʋ ŋáín tsra asa. Tsúfɛ́ bowun ánɩ́ ɔbʋ akɩ́lɛ. Mʋ́ sʋ bʋmenya owíe amʋ mbla ánɩ́ ɔlɔwa tswɩ ifú.

24 Hógyi lɛ́ha Mose lékiná ánɩ́ bʋmátɩ mʋ Egyipte owíe mʋ bi tsɩ́hɛ́ mʋ bi brɛ́á ɔlɛdan. 25 Olotsulá ánɩ́ bʋwáa mʋa Bulu ahá ɩwɩɔsɩntɔ, dʋn ánɩ́ obénya lakpanbwɛ ɩwɩ ansigyí brɛ́ itinbí. 26 Olotsulá ánɩ́ bʋsʋ́pa mʋ Kristo sʋ. Tsúfɛ́ ɩbɛ́hɩɛ wá labi há mʋ dʋn ánɩ́ obénya Egyipte atonyahɛ́ fɛ́ɛ́. Mʋ ansɩ́ dɩn ɩkɔá Bulu ɔbɛ́ka mʋ ɛkɛkʋ́sʋ́.

27 Hógyi lɛ́ha Mose lɛ́natɩ́ Egyipte ɔmátɔ́, omenya owíe amʋ ɔblɔ́ ifú. Mʋ ansɩ́ dɩn Bulu ánɩ́ ɔhaa tamapʋ́ ansíbi wunsʋ. Mʋ́ sʋ olotomi, omeyinkí ɔma. 28 Hógyi lɛ́ha mʋ ɔlɛha Israelfɔ befi Katsʋn Nkɛ gyí asɩ. Ɔlɛha amʋ́ bɔpʋ obugya kpá amʋ́ obu-ɔnɔ́, mɛ́nɩ Bulu-ɔbɔpʋá ɔtɔmɔ́ ahá ɔmɔ́ɔpʋ ɩbɩ da amʋ́ bitɩ́.

29 Hógyi lɛ́ha Israelfɔ bɔtsʋn Ɔpʋ Pɛpɛ amʋtɔ fɛ́ ɔsʋlʋ́ʋ wʋlɩhɛsʋ bʋ́na. Támɛ brɛ́á Egyiptefɔ ɛ́ bɛɛ abʋtsʋn a, ɔpʋ amʋ lɛ́kɩtá amʋ́.

30 Hógyi lɛ́ha Israelfɔ bɛnatɩ́ bómlí abuntíi ánɩ́ bɔpʋgyi ɩban wá Yeriko wúlu nkensíénɔ́, ilobwie bun gbloo. 31 Hógyi lɛ́ha obu-ɔnɔ́ otsiápʋ́ Rahab mówu tsɩ́a ahá ánɩ́ bʋmɔhɔ Bulu gyitɔ. Tsúfɛ́ ɔlɔhɔ Israelfɔ ansɩ́ awakɩpʋ afɔɔ́ wankláán.

32 Ilehián ánɩ́ nɛ́trá wanlɩ́n ɩkʋ ɛ́? Brɛ́ mɔtsɔ́ ánɩ́ nɔ́wanlɩ́n Gideon mʋa Barak pʋ́ Samson, Yefta mʋa Dawid, Samuel mʋa Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ hógyi ɩwɩ asʋ́n. 33 Hógyi lɛ́ha amʋ́ bɔkɔ ɔmá-ɔmá gyi amʋ́sʋ́, bɔbwɛ tɔ́á ɩda ɔkpa. Benya atɔ́á Bulu lɛ́hɩɛ há amʋ́, bɛha agyatá ndatɔ lɛklɩ́. 34 Bodun ogyá kpɔnkpɔntɩ, bʋmesin ɩsá. Hógyi lɛ́ha amʋ́á bɔpɔn benya ɔwʋnlɩ́n, amʋ́ akʋ benya ɩkɔ́ túmi, gyi amʋ́ anyabásʋ́. 35 Bulu létsinkí atsɩ akʋ afúli há amʋ́. Ahá bɛpɩtɩ́ amʋ́ akʋ atɔ́ alɩɩ mɔ́ amʋ́. Mʋ́ óó á, bʋmotsulá kíná Bulu. Ɩlɔwa amʋ́ ɔdwɛá bɔ́mɔ amʋ́ dʋn ánɩ́ béyinkí Bulu ɔma, mɛ́nɩ Bulu ɔbɔ́kʋsʋ́a amʋ́, bénya nkpa ánɩ́ ɩbʋ alɛ́ dʋn.

36 Bɔbwɛ amʋ́tɔ́ akʋ ahinlá, pɩ́tɩ́ amʋ́ mplɩ. Bɔwa amʋ́ akʋ ɩkan, pʋ́ amʋ́ tswɩ obu. 37 Bɛda amʋ́tɔ́ akʋ abwi mɔ́, pʋ́ sáa bɔ́ɩ́ akʋtɔ, akʋ ɛ́ besin ɔdayí ɔnɔ́. Amʋ́ akʋ ɛ́ bɛdɩ akúfa mʋ́a akpaláa nwʋlʋ́-kpákpátɔ́ nátɩ́ kí, akʋ bɛdɩ akʋ́n. Bɛdɩnká akʋsʋ, wá amʋ́ akʋ ɛ́ ɩwɩɔsɩntɔ. 38 Tɛkɩ megyí ɔyɩ́ ánfɩ odutɔ ahá ánfɩ bétsiá asa. Adimbítɔ́ mʋ́a abʋsʋ bɛnatɩ́ kí fɛ́ ɔkʋn abɔpʋ́, tsíá dɩ́ abwi alatɔ mʋ́a mbɔ́tɔ́.

39 Amʋ́ hógyi sʋ́ Bulu ansɩ́ légyi amʋ́ fɛ́ɛ́ ɩwɩ. Ɔkʋkʋ ɩbɩ mɛda tɔ́á Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́. 40 Tsúfɛ́ atɔ́á ɩbʋ alɛ́, ɩbɔ́wa labi ɩwɩ Bulu lɔ́bwɛ agywɩɩn yáɩ́ há anɩa amʋ́nyɔ fɛ́ɛ́. Mʋ́ sʋ amʋ́ nkʋlɛ bʋmɛ́ɛtalɩ́ nyá mʋ́, yɔ́fʋn brɛ́á Bulu labwɛ́ anɩa amʋ́nyɔ fɛ́ɛ́ anɩlafʋn mʋ ansɩ́tɔ́.

12

Anɩ Sɩ́ Bulu

1 Anɩbʋ ɔdɔm anfɩ bɔpʋ hógyi tsíá ánfɩ odu bómlí anɩ. Mʋ́ sʋ mlɩha anɩ ɛ́ atswɩ tógyítɔ́á ɩdɛ anɩ bɩtɩ́a ya ɔma pʋ́ lakpan ánɩ́ ɩlakɩ́klɩ anɩ kínkíínkín tsalɩfwɩ, atomi tsii ɔsrɩ́ɩ amʋ́ʋ́ ɩda anɩ ansɩ́tɔ́ ámʋ. 2 Mlɩha apʋ ansɩ́ dɩnka Yesusʋ. Mʋgyí anɩ hógyi nfiasɩ́ pʋ́ mʋ́ ɔnɔ́mɔ. Ɩ́nɩá oyin ansigyí oduá ɩda gyo mʋ sʋ á, olotomi wun ipian oyikpalíhɛsʋ wú. Omobu kpɔɩ́ ánɩ́ bɔ́kpɔɩ́ mʋ tɔtɔ, alayɔ́ otsie Bulu owíe obíá ámʋ gyɔpɩsʋ.

3 Mlɩpʋkɩ ipian ánɩ́ olotomi wun lakpan abwɛpʋ́ ɩbɩtɔ, brɛ́á bolu mʋ, wá mʋ ɩwɩɔsɩntɔ, mɛ́nɩ ɔŋɛ́ mɛ́ɛta mlɩ, mlɩméesi mʋ hógyi. 4 Ɩwɩá mlɩdɛ́prɩ lɛ ɩwɩ lakpantɔ á, mlɩmɔ́kʋ́tálɩ́ prɩ yɔ́fʋn brɛ́á mlési mlɩ nkpa há. 5 Mlɩmátan ɩtɔ́ɩ ánɩ́ Bulu lɔ́tɔɩ́ kplá mlɩ ánfɩ mlɩgyí mʋ abísʋ́. Ɔbɛ́ɛ,

“Mɩ́ bí, nɩ́ nɛbɩ́tɩ́ fʋ́ ɩsʋ á, máhɔ mʋ́ lalahɛ sʋ.

Nɩ́ nɔwá ɩyɩn wa fʋ á, máha mʋ́ ɩkpɔn fʋ.

6 Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ntɔdwɛ́ á, mʋ ntɔwá ɩyɩn wa.

Ɔhá ánɩ́ nɔpʋ́bwɛ́ mɩ́ bí á, mʋ ntɛbɩ́tɩ́ ɩsʋ.”

7 Tomi wun ipian fɛ́ ɩsʋ bʋdɛ fʋ́ bɩtɩ́. Bulu dɛ́ mlɩ ɩsʋbɩtɩ́ fɛ́ mʋ abí. Tsúfɛ́ obí ɔmɔmʋ bʋ ɩnʋá mʋ sɩ tamabɩ́tɩ́ mʋ ɩsʋ? 8 Nɩ́ ɔmɛbɩtɩ́ fʋ́ ɩsʋ fɛ́ alɩá ɔtɔbwɛ́ mʋ abí fɛ́ɛ́ á, idesuná ánɩ́ megyí mʋ bi onutó fʋ́gyi, klɛ́tobi fʋgyi mʋ. 9 Anɩ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ asɩ́ bʋtɛbɩ́tɩ́ anɩ ɩsʋ, anɩtobú amʋ́ ɛ́. Ntogyi sʋ́ anɩmóotsulá ba ɩwɩasɩ há anɩ Sɩ́ Bulu dʋn amʋ́, anya nkpa ánɩ́ ɩtamatá? 10 Brɛ́ itinbí pɛ́ anɩ ɔsʋlʋ́sʋ asɩ́ bʋtɔpʋ́bɩ́tɩ́ anɩ ɩsʋ alɩá bʋdeklé. Bulu mʋ́ á, alɩá abɔ́wa alɛ́ sʋ ɔtɛbɩ́tɩ́ anɩ ɩsʋ, mɛ́nɩ anɩ ɛ́ anɩ ɩwɩ bɛ́tɩn fɛ́ mʋ. 11 Nɩ́ bʋdɛ anɩ ɩsʋ bɩtɩ́ á, ɩtɛhan anɩ alɩ brɛ́ ámʋtɔ. Ansɩ́ tamagyi anɩ. Támɛ ɩsʋbɩtɩ́ ámʋ ɔma a, anɩtɔbwɛ́ yilé, tsíá iwilwiitɔ.

Atosunáhɛ́ Pʋ́ Ɔláda

12 Mʋ́ sʋ mlɩmáha abatɔ iwu mlɩ, akpawunutɔ ɩkpɩnkɩ mlɩ. Mlɩwa ɩwɩ ɔwʋnlɩ́n! 13 Mlɩha mlɩ tsiátɔ́ ɩwa alɛ́, mɛ́nɩ abubúpʋ amʋ bʋméesin tsukʋlɛ, mboún bénya ɩlɔtsá.

14 Mlɩbɔ mbɔ́dɩ́ amlɩha iwilwii itsia mlɩa ɔhagyíɔha nsɩnɛ́. Mlɩtsia nkpa ánɩ́ mʋ́ ɩwɩ lɛtɩn, tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ mʋ ɩwɩ mɛ́tɩn móowun anɩ Wíe. 15 Mlɩkɩ ánɩ́ mlɩtɔ ɔkʋkʋʋkʋ mɔ́ɔhʋlɩ́ɩ Bulu awɩtɔlɛ amʋ. Mlɩtɔ ɔkʋkʋ ɛ́ mási asʋ́n wá mʋ klʋntɔ, mɛ́nɩ ɔmɔ́ɔpʋ asʋ́n wá mlɩ nsɩnɛ́, iyinta mlɩtɔ akʋ. 16 Mlɩkɩ ánɩ́ mlɩtɔ ɔkʋkʋ ɛ́ mɔ́ɔbwɛ mʋ ɩwɩ mbʋa ɔtɔpʋ́, ntɛ́ɛ ɔhá ánɩ́ ɔtamabú Bulu fɛ́ Esau. Mʋlɔ́pʋ mʋ handɛ tsɛ ɔtsáwʋlɛ atogyihɛ. 17 Fɛ́ alɩá mlɩyin yaɩ́ á, ɔma a, olobodunká obi dɛhɛn oyúla tsú mʋ sɩ wá, támɛ mʋ sɩ lékiná mʋ ha. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á ɔlɛhɩɛ su kokóli mʋ sɩ, támɛ omenya mʋ́tɔ́ ɔkpa.

18 Megyí ɩbʋá mlɛ́talɩ́ pʋ ɩbɩ da asɩ mlɩlaba. Ɔtɩ́nɛ́á oklún tuun pʋ́ afú kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bʋ, ogyá ɛ́ idetsií fɛ́ Sinaibʋ ámʋ́ʋ́ Israelfɔ bɔyɔ mʋ́ asɩ brɛ́á Bulu dɛ́pʋ mʋ mbla há amʋ́ ámʋ asɩ mlɩlaba. 19 Ɩnʋ́ bonu ɔkpɛ lɔfʋlɩ́ kʋ́klʋ́ʋ́kʋ́ʋ́, bonu ɔmɛ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ kʋ lɛlɩn bláa amʋ́ asʋ́n, sʋ bokokóli bɛɛ itsía alɩ, bʋmedékléá bɛtrá nu asʋansʋ. 20 Tsúfɛ́ bʋmɛtalɩ́ gyí mbla ámʋ́ʋ́ Bulu lɔ́wa há amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ɔbwɩ ɔkʋ kʋ́ráá ɩwɩ ɩda ɩbʋ ámʋ a, bʋdáa mʋ abwi mɔ” ámʋsʋ. 21 Tɔ́á bowun ɩnʋ lɔ́wa amʋ́ ifú. Mʋ́ sʋ Mose óó lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ifú lahá mɩ́ ndɛkpɩnkɩ́!”

22 Mlɩ mʋ́ á, Sionbʋ asɩ mlɩlaba. Bulu Ɔkɩankpapʋ amʋ wúlu yilé, igyi ɔsʋ́sʋ́ Yerusalem pʋ́ Bulu-abɔpʋ mpɩ́m-mpɩ́m ansɩ́ ogyíkpa mlɩlaba. 23 Bulu bitɩ́ ámʋ abí, bʋgyi ahá ámʋ́ʋ́ bawánlɩ́n amʋ́ adá ɔsʋ́sʋ́ ámʋ ofíakpa mlɩlaba. Bulu, ogyi ahá fɛ́ɛ́ asʋ́n ogyípʋ́ amʋ wá mlɩlaba. Mlɩlaba ahá ámʋ́ʋ́ Bulu latsú amʋ́ ánɩ́ bafʋn amʋ akláa wá. 24 Yesu wá mlɩlaba. Mʋgyí Bulu mʋa anyánkpʋ́sa nsɩnɛ́ ntam ɔma ɔlɩɩ́pʋ́ nɩ. Yesu obugya wúnyáhɛ amʋ́ʋ́ ɩlɔpʋ yilé ba dʋn Habel obugya amʋ wá mlɩlaba.

25 Mʋ́ sʋ mlɩkɩ wankláán, mɛ́nɩ mlɩméekiná Bulu ámʋ́ʋ́ ɔdɛ mlɩ asʋ́n bláa amʋ. Tsúfɛ́ Israelfɔ ámʋ́ʋ́ bekiná asʋ́n ánɩ́ ɔlɔwa Mose blɩ́ Sinaibʋ asɩ nu ámʋ bʋmɛtalɩ́ srɩ́ sí ɩsʋbɩtɩ́ ámʋ. Nɩ́ anɩ ɛ́ akíná ɔhá ánfɩ ɔdɛtɔɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ ánfɩ ɔmɛ nu á, anɩ ɩsʋbɩtɩ́ bɔ́dʋn amʋ́ klɛ́. 26 Brɛ́á Bulu lɔ́tɔɩ́ Sinaibʋsʋ á, mʋ ɔmɛ lɛ́ha ɔsʋlʋ́ʋ lɛkpɩnkɩ́. Támɛ séi á, alahɩ́ɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɛ́trá kpɩnkɩ́ ɔsʋlʋ́ʋ ɔtsáwʋlɛ, kpɩ́nkɩ́ ɔsʋ́sʋ́ ɛ́ tsɩ́a mʋ́tɔ́.” 27 “Nɛ́trá kpɩnkɩ́ mʋ́ ɔtsáwʋlɛ” anfɩ idesuná ánɩ́ Bulu ɔbɛ́kpɩnkɩ́ atɔ bwɛhɛ́ ámʋ, lɛ́ mʋ́ ɩnʋ. Tɔ́á ɩmɛ́ɛkpɩnkɩ́ ɛkɛkɛɛkɛ pɛ́ obésian.

28 Mʋ́ sʋ mlɩha ada Bulu ɩpán. Tsúfɛ́ iwíegyí ánɩ́ ɩmɛ́ɛkpɩnkɩ́ abénya tsú mʋ wá. Mlɩha abu mʋ, anya mʋ ifú, mɛ́nɩ abégyi mʋ ansɩ́. 29 Tsúfɛ́ lɛ́lɛ́ mʋ́ á, ogyá anɩ Bulu ámʋ gyí, ɔtɔhɔ atɔ́ plɩ́plɩ́plɩ́plɩ́.

13

Alɩá Abégyi Bulu Ansɩ́

1 Mlɩkɩta mlɩ aba Akristofɔ dwɛtɔ kínkíínkín. 2 Mlɩmátan afɔɔ́hɔsʋ. Tsúfɛ́ mʋ́lɛ́ha akʋ bɔhɔ Bulu-abɔpʋ afɔɔ́, ɩmɔwankɩ́ amʋ́ nɩ́. 3 Mlɩkaɩn obu adɩpʋ́sʋ́, fɛ́ mlɩa amʋ́nyɔ dá obu. Mlɩkaɩn ahá ánɩ́ bʋdɛ ɩwɩɔsɩn wúunsʋ, fɛ́ mlɩa amʋ́nyɔ dɛ́ ɩwɩɔsɩn ámʋ wúun.

4 Akúlu mʋ́a aká bʋbúu aba amʋ́ abatsiátɔ. Ɔkʋkʋ mádalɩ mʋ ba ɔma, tsúfɛ́ Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ ahá ánɩ́ bʋda ahá ánɩ́ bʋmegyí amʋ́ akúlu ntɛ́ɛ amʋ́ aká wá, pʋ́ mbʋa atɔpʋ́ fɛ́ɛ́ ɩsʋ.

5 Kɔ́ba asʋ́n ɩmádʋn mlɩ ɔdwɛ wa. Tɔ́á mlɩbʋ igyí mlɩ ansɩ́, tsúfɛ́ Bulu lablɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mmɛ́ɛnatɩ́ sí mlɩ, ntɛ́ɛ kíná mlɩ ɛkɛkɛɛkɛ.” 6 Mʋ́ sʋ abɛ́talɩ́ wá klʋn blɩ́ anɩaa,

“Mɩ́ Wíe Bulu gyí mɩ́ ɔbʋápʋ.

Mʋ́ sʋ tɔtɔ mɔ́ɔwa mɩ́ ifú.

Ntɔ nyankpʋsa ɔbɛ́talɩ́ bwɛ́ mɩ́?”

7 Mlɩkaɩn mlɩ nkpá agyápʋ amʋ́ʋ́ begyankpá bláa mlɩ Bulu asʋ́n ámʋsʋ. Mlɩkɩ alɩá bɔpʋtsíá, amlɩnya hógyi fɛ́ amʋ́. 8 Alɩ ámʋ́ʋ́ Yesu Kristo gyí ígye ámʋ a, alɩ ógyi ndɛ, alɩ kɛ́n obétsiá brɛ́ fɛ́ɛ́ ɛ́ nɩ́. 9 Mʋ́ sʋ mlɩmáha atosunáhɛ́ ɔtsan-ɔtsan igyi mlɩ ansɩ́, ɩbɩtɩa mlɩ lɛ ɔkpa wankláán ámʋsʋ. Ɩbʋ alɛ́á mlɛ́ha Bulu ɔbɔ́wa awɩtɔlɛ há mlɩ ɔŋɛ́tɔ́ ɔwʋnlɩ́n, megyí atogyihɛ mbla, ánɩ́ ɩtamawá labi kʋkʋ há mʋ́sʋ́ agyípʋ́sʋ gyí.

10 Anɩbʋ afɔdɩɛ-asubwi kʋá igyí ahapʋ́ ámʋ́ʋ́ bɛha Bulu igyí ɔsʋlʋ́sʋ nfɩ ámʋ bʋma ɔkpa gyi mʋ́sʋ́ atɔ́. 11 Bulu igyí ɔhapʋ́ dɛhɛn tɔpʋ́ mbwɩ obugya wíé Ɔwankɩ́kpátɔ Ɔwankɩ́kpá ɩnʋ yɔ́bɔ amʋ́ lakpan ɩwɩ afɔdɩɛ, bʋtɔpʋ́ aye amʋ mʋ́ ya mmuátse, yɔ́wa mʋ́ ogyá. 12 Ɩ́nɩ sʋ́ Yesu ɛ́ lówu mmuátse, mɛ́nɩ ɔbɔ́pʋ mʋ onutó obugya gyʋ́ra mʋ ahá, amʋ́ lakpan sʋ nɩ́. 13 Mʋ́ sʋ mlɩha adalɩ yɔ mʋ wá mmuátse ɩnʋ, abʋkpɔɩ anɩa mʋnyɔ. 14 Tsúfɛ́ anɩmá wúluá ibétsiá yɔ́ ɔsʋlʋ́sʋ nfɩ. Anɩgyó wúlu amʋ́ʋ́ ɩbá ámʋ. 15 Mʋ́ sʋ mlɩha atsʋn Yesusʋ akanfʋ Bulu, ɩbwɛ afɔdɩɛ ánɩ́ anɩdɛ́pʋhá mʋ ekekegyíɛkɛ. Mʋ́gyí ɔnɔ́tɔ́ asʋ́n ánɩ́ anɩdɛ́pʋwá anɩ Wíe numnyam nɩ. 16 Mlɩmátan awɩtɔlɛwasʋ. Mlɩye mlɩ atɔ́tɔ́ ha aba, tsúfɛ́ mʋ́ aná gyí afɔdɩɛá itegyi Bulu ansɩ́ nɩ́.

17 Mlɩbu mlɩ nkpá agyápʋ, amlɩba ɩwɩasɩ ha amʋ́. Tsúfɛ́ bʋtamadá ɔkpʋ́nʋ́ mlɩ ɔklásʋkɩ́ɩ sʋ. Bʋyin ánɩ́ bɛ́yɛlɛ alɩá bɔpʋkɩ anɩ ɔklásʋ ɔnɔ́ Bulu ansɩ́tɔ́. Mlɩha amʋ́ abʋbwɛ amʋ́ agyʋ́má ansigyísʋ́, megyí nwɛsʋ. Nɩ́ megyí alɩ á, ɩmɔ́ɔwa labi kʋkʋ há mlɩ.

18 Mlɩtsia bɔ mpáɩ ha anɩ. Nyin ánɩ́ anɩ klʋn mɛdɛ́ anɩ pɔ́n ha, támɛ anɩdékléá abétsiá tsiátɔ́ wankláán brégyíbrɛ́. 19 Nhɩ́ɛ́ ndekléá mlɩbɔ́ɔ mpáɩ, Bulu ɔháa mɩ́ ansanki ba mlɩ wá nkenyɔ́ ánfɩtɔ kótóó.

Mpáɩ Tráhɛ

20-21 Iwilwii Ɔhapʋ́ Bulu, ɔlɔkʋsʋ́a anɩ Wíe Yesu Kristo tsú afúlitɔ ámʋ ɔháa amlɩtalɩ bwɛ yilé kugyíkʋá odeklé. Ndɛ mʋ kokóli mbɛ́ɛ, ɔtsʋ́ʋn Yesu Kristosʋ ɔbwɛ tɔ́á odeklé anɩtɔ. Yesu gyí akúfa Ɔkpapʋ́ kpɔnkpɔntɩá Bulu lɔ́pʋ mʋ obugya ká ntam amʋ́ʋ́ ɩbʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́, mʋa mʋ akúfa, bʋgyi mʋ ahá amʋ nsɩnɛ́ nɩ́. Numnyam ɩbwɛ́ɛ mʋ klɛ yɔ́fʋn brɛ́á ɩtamatá! Amen.

Ɩklá

22 Mɩ́ apíó, ɩbʋ mʋ́tɔ́á ɔwʋlʋ́ kútúklú nawánlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ. Támɛ nobwíí ɩpa, mlɩyaa asʋ amlɩnu mʋ́tɔ́ asʋ́n ánɩ́ ndɛpʋwá mlɩ ɔwʋnlɩ́n. 23 Ndɛ mlɩ ɩbɩ ha ánɩ́ balɛ́ anɩ píó Timoteo obu. Nɩ́ ɔlɔwa ɔsa bɔtʋ mɩ́ nfɩ mʋ́ á, nɛ́kpa mʋ abɛ́ba bɛkɩ mlɩ.

24 Nɛhá mlɩ nkpá agyápʋ pʋ́ Bulu ahá atráhɛ fɛ́ɛ́ itsiá. Akristofɔ ámʋ́ʋ́ bʋbʋ Italia ɔmátɔ́ ámʋ ɛ́ bɛhá mlɩ itsiá.

25 Ndɛ Bulu kokóli mbɛ́ɛ, ɔwáa awɩtɔlɛ ha mlɩ fɛ́ɛ́! Amen!

* 1:7 afú ntɛ́ɛ ɔŋɛ́. Ɔŋɛ́ mʋ́a afú lɛlɩan aba Griiki ɔblɩ́tɔ.

* 6:2 Ɩbɩ pʋdɩ́nká ɔhasʋ igyi amándɩ́ɛ́ ánɩ́ ɔpasua ahandɛ bʋtɔbwɛ́ pʋ́wá ahá ánɩ́ balɛ́ há gyʋma kʋ gyí ɔpasua ámʋtɔ ɔwʋnlɩ́n, ntɛ́ɛ pʋ́tsá ahá ɩlɔ, ntɛ́ɛ pʋ́kʋ́lɩ́ Bulu Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ há amʋ́.

Yakobo

1

2

3

4

5

Yakobo

Ɔwʋlʋ́

1

Itsiáha

1 Mɩ́ Yakobo ánɩ́ ngyi Bulu mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo osúmbi dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ Bulu ahá* ánɩ́ mlɩladásáɩ́n wá ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́. Ndɛ mlɩ itsiá ha.

Ansigyínya Ɩkplántɔ

2 Apíó aba, nɩ́ mlowíe ɩkplán mʋ́a asʋn wunhɛtɔ á, ansɩ́ ɩhɩ́ɛ gyi mlɩ. 3 Tsúfɛ́ mlɩyin ánɩ́ nɩ́ bɔsɔ mlɩ hógyi kɩ a, ɩtɛhá mlɩtotomi tálɩ́ lɩ́ɩ́ mlɩ asʋn wunhɛ fɛ́ɛ́ ɔnɔ́. 4 Nɩ́ mlɛtálɩ́ tomi lɩ́ɩ́ mʋ́ ɔnɔ́ á, ɩbɛ́ha mlɛ́dan, wá alɛ́, fʋ́n tógyítɔ́tɔ́. 5 Nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ léhián nyánsa á, ɔkʋ́lɩ Bulu. Ɔbɛ́ha mʋ faan. Ɔmɔ́ɔwa mʋ pɛ́lɩtɔ, tsúfɛ́ Bulu tɔpʋ́ awɩtɔlɛ há ahá fɛ́ɛ́ nyánsa. 6 Támɛ nɩ́ fɔ́kʋlɩ́ mʋ a, pʋ hógyi kʋlɩ mʋ. Másusúu fɛɛ ɔmɛ́ɛha fʋ́. Tsúfɛ́ nɩ́ fʋmohogyi ánɩ́ ɔbɛ́ha fʋ́ á, fʋgyi fɛ́ ɔpʋá ɩdá yɔ́ nkpá, ɩladá yɔ́ ɔma. 7-8 Ɔhá ánɩ́ ogyi alɩ, mʋ agywɩɩn tamalɩ́ɩ́ tsukʋlɛ ɔmádɩnká ansɩ́ ɔbɛ́ɛ, ménya tɔtɔɔtɔ tsú anɩ Wíe Bulu wá, tsúfɛ́ mʋ agywɩɩn igyi anyɔ.

Ohian Pʋ́ Ɩwɩnya

9 Ansɩ́ igyí Okristoyin ánɩ́ ɔma tɔtɔ, tsúfɛ́ Bulu latsú mʋ fʋ́á. 10 Nɩ́ Bulu ɔbá ɩwɩ onyapʋ́ ɛ́ asɩ á, ansɩ́ igyí mʋ. Tsúfɛ́ mʋ nkpa bɔ́tsʋn fɛ́ oyí ntswɩ́tswɩ. 11 Alɩ ámʋ́ʋ́ owí ɔnɔ́ ɩwá ɔnlɩn, ɩtɔ́ ɩfá, mʋ́ ntswɩ́tswɩ tɔbʋ́ kpákpáa; ɩ́fá ámʋ alɛ́ tɛtá ámʋ a, alɩ kɛ́n ɩwɩ onyapʋ́ dɛ́yɔ ɔdɛbá alɩɩ obówu nɩ́.

Ɩsɔ́kɩ

12 Bulu toyúlá ɔhá ánɩ́ ototomi ɩkplántɔ. Tsúfɛ́ nɩ́ ɔlɛdalɩ mʋ́tɔ́ á, Bulu ɔbɛ́da mʋ ɩpán, há mʋ nkpa ánɩ́ ɩtamatá, igyi ɩsʋgyí-ɩpa ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ ɔbɛ́ɛ, mɔ́pʋhá ahá ámʋ́ʋ́ bʋtɔdwɛ́ mʋ amʋ. 13 Nɩ́ bɔsɔ ɔkʋ kɩ a, ɔmáblɩ́ ɔbɛ́ɛ Bulu lásɔ mʋ kɩ, tsúfɛ́ ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ sɔ Bulu kɩ ɔbɛ́ɛ, ɔbwɛ́ɛ lakpan. Bulu ɛ́ tamasɔ ɔhaa kɩ ɔbɛ́ɛ, ɔbwɛ́ɛ lakpan. 14 Nyankpʋsa onutó ɔwɔ́lɩ laláhɛ tɛ́mlɛ́ mʋ, bɩ́tɩ́a mʋ wá ɩsɔ́kɩtɔ. 15 Ɔwɔ́lɩ laláhɛ tɔkwɩ́ɩ́ lakpan. Lakpan ɛ́ igyi ɔhasʋ á, ɩtɔpʋ́ lowu ba.

16 Mʋ́ sʋ apíó adwɛpʋ́, mlɩmáha ɔhaa ɔmlɛ mlɩ. 17 Atɔ wankláán pʋ́ atokiehɛ́ yilé kugyíkʋ itsú ɔsʋ́sʋ́. Itsú anɩ Sɩ́ Bulu, ɔsʋ́sʋ́ atɔ wankɩ́hɛ́ Ɔbwɛpʋ́ ámʋ wá. Ɔtamatsɛ fɛ́ ɔpa mʋ́a onyé. 18 Mʋ apɛ́tɔ́ ɔlɔpʋ mʋ ɔnɔkwalɩ asʋ́n kwɩ́ɩ́ anɩ, mɛ́nɩ abɔ́bwɛ agyankpapʋ mʋ atɔ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́.

Asʋ́nnu Pʋ́ Mʋ́sʋ́gyí

19 Apíó adwɛpʋ́, mlɩnu. Mlɩkɔsɩ nu asʋ́n asɩ. Mlɩ ɔnɔ́ máwa ɔsa. Mlɩmákɔsɩ́ nyá ɔblɔ́ ɛ́. 20 Tsúfɛ́ ɔblɔ́ tamabwɛ́ tɔ́á Bulu tekle. 21 Mʋ́ sʋ mlɩlɛ tsiátɔ́ laláhɛ kugyíkʋ lɛ mlɩ nkpatɔ, amlɩsi lakpan bwɛ. Mboún mlɩba ɩwɩasɩ, amlɩhɔ Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ aladú wá mlɩtɔ ámʋ. Mʋ́ ɔbɛ́ha mlɩ ɔkláa obénya nkpa nɩ́.

22 Mlɩbwɛ dɩnka Bulu asʋ́n ámʋsʋ, mlɩmábwɛ mʋ́ anupʋ́ kɛkɛ. Nɩ́ mlɔbwɛ́ mʋ́ anupʋ́ kɛkɛ a, ɩwɩ mlɩdɛ́mlɛ́. 23 Ɔhá ánɩ́ onú Bulu asʋ́n, omegyi mʋ́sʋ́ gyí fɛ́ ɔhá ánɩ́ alakɩ mʋ ɩwɩ ahʋhwɛ́tɔ́. 24 Onyánátɩ́ mʋ́ asɩ pɛ́ á, alatan alɩá olowun mʋ ɩwɩ. 25 Támɛ ɔhá ánɩ́ ɔlɛyaa asʋ nú Kristo mbla ámʋ́ʋ́ ɩlɔfʋn, ɩtɛhá anɩtegyi ɩwɩ ámʋ, ɔmɛtan mʋ́sʋ́, ɔdɛ mʋ́sʋ́ gyí a, Bulu obóyulá mʋ ɔkpagyíɔkpasʋ.

26 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔbɛ́ɛ mʋdɛ Bulu súm, támɛ ɔtamakɩ́tá ɩwɩ mʋ tɔ́ɩtɔ á, ɔdɛ ɩwɩ mlɛ́. Mʋ Bulusúm igyi kpaalɩ. 27 Bulusúm oduá mʋ́ ɩwɩ lɛtɩn, asʋansʋ ma mʋ́ ɩwɩ, anɩ Sɩ́ Bulu tekle gyí, mlɛ́kɩ awumbi mʋ́a asʋrapʋsʋ amʋ́ ɩkplántɔ. Mlɛ́kɩ ánɩ́ ɔyɩ́ ánfɩtɔ lakpanbwɛ ɛ́ iméegyi mlɩsʋ.

2

Fɩtátɔ Futí Kɩ

1 Mɩ́ apíó, nɩ́ mlɩlahɔ numnyam Owíe Yesu Kristo gyi a, mlɩmáfutí fɩtátɔ kɩ. 2-3 Nɩ́ ɩwɩ onyapʋ́á ɔdɩdɩ́ tatiá ɩbʋ ibíá, ɔlɔwa sika atɔ́ pʋ́ ohiániá ɔdɩdɩ́ tatida bɛbá mlɩ Bulu osúmkpá a, mlɩmáha ɩwɩ onyapʋ́ ámʋ otsiákpá, bláa mʋ mlɩaa, obétsiá oyilékpá nfɩ; bláa ohiáni ámʋ mʋ́ mlɩaa, otsía asɩ ɔtɩnɛkʋ ɩnʋ, ntɛ́ɛ odúnka ɔtɩnɛkʋ lɩɩ. 4 Nɩ́ mlobú ahá amʋ́ ɩwɩnya sʋ á, mlɩmɔ́kʋ́pʋ́ agywɩɩn laláhɛ gyi asʋ́n nɩ́?

5 Apíó adwɛpʋ́, mlɩyaa asʋ amlɩnu. Bulu lɛ́lɛ ɔyɩ́ ánfɩtɔ ahiánfɔ ɔbɛ́ɛ, bʋnyáa hógyi ánɩ́ mʋ́ ɔnɔ́ bʋ ɔnlɩn, abʋtsia mʋ iwíegyí ámʋtɔ, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ yáɩ́ ɔbɛ́ɛ, mɔ́pʋhá ahá ámʋ́ʋ́ bʋtɔdwɛ́ mʋ amʋ. 6 Támɛ mlɩ mʋ́ á, mlɩtɔkpɔ́ɩ́ ahiánfɔ. Nfɩ́tɛ mlɩ, megyí ɩwɩ anyapʋ́ ánfɩ tesísi mlɩ, tswɩ́n mlɩ mánsʋ, sáma mlɩ wúlu ahandɛ wá nɩ́? 7 Megyí amʋ́ dɛ́ Kristo ɩdayilé ámʋ́ʋ́ ɩdɩn mlɩsʋ ámʋ kpɔɩ́ nɩ́?

8 Bulu mbla ámʋ fɛ́ɛ́ nwun, bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ gyí, “Dwɛ fʋ́ bá fɛ́ fʋ́ ɩwɩ.” Nɩ́ mlɩdɛ́ mʋ́sʋ́ gyi lɛ́lɛ́ á, mʋ́mʋ́ mlɩdɛ́ ɩtɔ wankláán bwɛ. 9 Támɛ nɩ́ mlofútí fɩtátɔ kɩ a, mlɩlabwɛ́ lakpan. Bulu mbla ámʋ lahá mlɩ ɩpɔ́n. 10 Tsúfɛ́ fʋ́á fegyi mbla ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́, támɛ fɛpán kʋlɛ pɛ́ á, fagyi pɔ́n ánɩ́ fatʋ́n mbla ámʋ fɛ́ɛ́. 11 Tsúfɛ́ Bulu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mátɔ mbʋa.” Mʋ kɛ́n lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mámɔ ɔha” ɛ́ nɩ́. Mʋ́ sʋ nɩ́ fʋmɔkʋ́tɔ́ mbʋa, támɛ famɔ́ ɔha a, fʋmɔkʋ́kíná Bulu mblasʋ gyí nɩ? 12 Bulu ɔbɔ́pʋ mbla ánfɩ́ ɩtɛhá anɩtegyi ɩwɩ ánfɩ gyi ahá asʋ́n. Mʋ́ sʋ mlɩkɩ wankláán, mlɩ asʋn blɩ́hɛ́ pʋ́ mlɩ bwɛhɛ́tɔ́. 13 Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ ɔtamawun ahá nwɛ á, Bulu omóowun mʋ nwɛ. Támɛ nɩ́ fʋtowun ahá nwɛ á, Bulu obówun fʋ nwɛ mʋ asʋ́n ogyíkɛ́.

Hógyi Pʋ́ Bwɛhɛ́

14 Apíó aba, nɩ́ ɔkʋ ɔbɛ́ɛ, mɔhɔ Bulu gyi, támɛ mʋ bwɛhɛ́ mosuná alɩ á, labi mɔmʋ mʋ hógyi amʋ bʋ? Mʋ́ odu ɩbɛ́talɩ́ há mʋ ɔkláa obénya nkpa? 15-16 Nɩ́ fowun fʋ́ aba akʋ bʋma atɔ dɩdáhɛ́ pʋ́ ɔyɩ kɛhɛtɔ atogyihɛ, támɛ fʋmɛha amʋ́, fɛbláa amʋ́ fɛɛ, “Nɛhá mlɩ itsiá. Mlɩtsia wankláán. Bulu ɔkpáa mlɩ, ɔha mlɩ tɔ́á ɩdɛ mlɩ hián” a, labi mɔmʋ fʋ́ asʋn blɩ́hɛ́ amʋ ɩlɔwa? 17 Alɩ́ hógyi igyi nɩ́. Hógyi oduá yilébwɛ há fʋ́ bá ɩma mʋ́tɔ́ á, igyi hógyi wúhɛ́.

18 Ɔkʋ ɔbɛ́talɩ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ “Fʋbʋ hógyi. Mɩ́ ɛ́ ntɔbwɛ́ yilé.” Nɛ́lɛ bláa mʋ mbɛ́ɛ, “Suna mɩ́ fʋ́ hógyi amʋ́ʋ́ yilébwɛ ɩma mʋ́tɔ́ ámʋ. Mɩ́ ɛ́ nósuná fʋ́ mɩ́ hógyi tsú mɩ́ yilébwɛtɔ́.” 19 Fʋ́ hógyi desuná ánɩ́ Bulu ɔkʋlɛ pɛ́ bʋ ɩnʋ? Ɩbʋ alɛ́! Támɛ bɩ ánɩ́ ɔŋɛ laláhɛ fɛ́ɛ́ bohogyi alɩ. Mʋ́ sʋ bʋtenyá mʋ ifú, kpɩ́nkɩ́ kpakpakpakpa. 20 Fʋ́ ɔha mimláhɛ, fʋdekléá fówun ánɩ́ hógyiá ɩtamabwɛ́ yilé igyi hógyi kpaalɩ? 21 Anɩ náin Abraham lɔ́bwɛ yilé Bulu ansɩ́tɔ́, tsúfɛ́ olotsulá kpá mʋ bi Isak yáa pututɔ, tɛkɩ ɔyɔ́mɔ mʋ bɔ́ afɔdɩɛ há Bulu. 22 Mlɩlawun alɩá nanáin Abraham hógyi pʋ́ mʋ bwɛhɛ́ lɛnatɩ́? Mʋ bwɛhɛ́ sʋ mʋ hógyi lɔfʋn. 23 Alɩ́ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ anfɩ ɩlɛba mʋ́tɔ́ nɩ́. Ɔbɛ́ɛ, “Abraham lɔ́hɔ Bulu gyi. Mʋ́ sʋ́ Bulu lóbu mʋ yilé ɔbwɛpʋ́,” tɩ́ mʋ mʋ nyawie nɩ. 24 Ɩ́nɩ sʋ séi á, mlɩbɩ ánɩ́ yilébwɛ tɛ́há Bulu totsú ɔha ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa mʋ ansɩ́tɔ́, megyí mʋ hógyi pɛ́.

25 Alɩ́ ɩlɛba ha obu-ɔnɔ́ otsiápʋ́ Rahab ɛ́ nɩ́. Bulu lótsu mʋ ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa, tsú tɔ́á ɔlɔbwɛ sʋ. Ɔlɔpʋ Yudafɔ akʋá bɛba bʋdɛ ansɩ́ wa kɩ mʋ ɔmátɔ́ ŋáín, ɔlɛha amʋ́ bɛtsɛ ɔkpa srɩ́.

26 Alɩ ámʋ́ʋ́ ɔŋɛ́ ɩma ɔhatɔ ógyi itowuhɛ́ ámʋ a, alɩ nɩ́ yilébwɛ mɛmá hógyisʋ ɛ́ igyi hógyi wúhɛ́ nɩ.

3

Ɔdandʋ

1 Mɩ́ apíó, mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩmábwɛ ɩwɩ atɔ́ asunápʋ́. Tsúfɛ́ Bulu obégyi anɩ atɔ́ asunápʋ́ anfɩ asʋ́n kínkíínkín. 2 Anɩ fɛ́ɛ́ anɩtɛpán brégyíbrɛ́, támɛ nɩ́ ɔkʋ tamapán mʋ tɔ́ɩtɔ á, mʋ́mʋ́ ɔlɔfʋn. Ɔbɛ́talɩ́ gyi mʋ ɩwɩsʋ ɔkpagyíɔkpasʋ. 3 Apʋ́kɩ, dátɔbi kʋ pɛ́ bʋtɔpʋ́wá ɔpɔnkɔ ɔnɔ́, pʋ́dámlí mʋ, súná mʋ ɔkpa pʋ́ tɔ́á ɔbwɛ́ɛ. Ɩtɛhá otobú anɩ. 4 Mlɩkɩ ntsusʋ-yibiá ɩdɩn ntsu ansɩ́tɔ́. Ilomoní, afú kpɔnkpɔntɩ tɔ́pʋ́ mʋ́ nátɩ́. Támɛ ɔtabʋ pátáplábi kʋ tɛ́dámlí mʋ́, súná ɔtɩ́nɛ́á ɩyɔ́ɔ. 5 Alɩ́ anɩ ɔdandʋ ɛ́ igyi nɩ́. Igyi anɩ ɩwɩ ɩtɔ́ túkúrííbi kʋ. Támɛ ɩtɛtálɩ́ blɩ́ asʋ́n akpɔnkpɔntɩ pʋ́tsú ɩwɩ.

Igyi fɛ́ ogya plɛnplɛnbi ánɩ́ ɩtɔwá ɩpʋ́ yílé ogyá. 6 Igyi ɩtɔ laláhɛá iteyíntá atɔ́ fɛ́ɛ́ anɩ ɩwɩ. Ɩtɔkpɔ́ɩ́ nyankpʋsa, yíntá mʋ nkpatsiátɔ́ fɛ́ɛ́. Ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ ɔdandʋ ogyá ánfɩ tɛtsánkɩ́ tsú. 7 Nyankpʋsa tɛtálɩ́ bwɛ́ pututɔ-mbwɩ, mbubwi, awɔ pʋ́ ntsutso mbwɩ akugyíakʋ bʋtɛmántá. 8 Támɛ ɔhaa mɔ́kʋ́tálɩ́ bwɛ́ ɔdandʋ ɔmanta kɩ. Ɩtɔ laláhɛ ɔdandʋ gyí. Ɔtamatsíá díín. Elín ánɩ́ ɩtɔmɔ́ sɔ́ɔ́n bɔ́ mʋ́. 9 Anɩtɔpʋ́ anɩ ɔdandʋ kánfʋ́ anɩ Wíe pʋ́ anɩ Sɩ́ Bulu. Mʋ́ kɛ́n anɩtɔpʋ́lwɩ́ɩ́ ahá nɩ. Támɛ Bulu onutó lɔ́bwɛ nyankpʋsa fɛ́ mʋ ɩwɩ. 10 Ɔnɔ́ kʋlɛ pɛ́ ámʋtɔ ɩkanfʋ́ mʋ́a ɩlwɩɩ́ tɛdálɩ tsu. Mɩ́ apíó, ɩma alɛá ɩbɛ́ba alɩ. 11 Ntsuá ɩbʋ anúlɛ pʋ́ ntsuá ɩma anúlɛ bɛ́talɩ́ lɩn tsu ɔbʋ́n kʋlɛtɔ? 12 Mángo oyí bɛ́talɩ́ swíé kankaba? Ntɛ́ɛ baflɛ́ oyí bɛ́talɩ́ swíé mángo? Ɛkɛkɛɛkɛ! Alɩ́ ntsuá ɩbʋ anúlɛ mɛ́ɛtalɩ́ lɩn tsu ɔbʋ́n ánɩ́ mʋ́tɔ́ ntsu ma anúlɛtɔ nɩ́.

Nyánsa Ánɩ́ Itsú Bulu Wá

13 Nɩ́ ɔkʋ bʋ nyánsa mʋ́a asʋ́n asɩnu mlɩtɔ á, mʋ́mʋ́ ɔpʋ́ʋ mʋ tsiátɔ́ wankláán lɛ mʋ́ suna tsʋn mʋ bwɛhɛ́ pʋ́ mʋ ɩwɩasɩbá ánɩ́ itsú mʋ nyánsatɔ. 14 Támɛ nɩ́ olu pʋ́ ɔnsɩ́pɛ tsiátɔ́ bʋ mʋtɔ á, mʋ́mʋ́ ɔmápʋ ɩbɩ sí kántɔ́, blɩ́ ɔbɛ́ɛ mʋbʋ nyánsa. Nɩ́ ɔblɩ́ alɩ á, alawá afunu dɩ́nká ɔnɔkwalɩ amʋsʋ. 15 Nyánsa ánfɩ odu motsú ɔsʋ́sʋ́. Itsú ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ ɔmagyáa, tsiátɔ́ laláhɛ, pʋ́ ɔŋɛ laláhɛ wá. 16 Tsúfɛ́ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́ ánɩ́ olu pʋ́ ɔnsɩ́pɛ bʋ a, aba asɩmánú pʋ́ lalahɛbwɛ tétsíá ɩnʋ. 17 Támɛ ɔhá ánɩ́ mʋ nyánsa itsú ɔsʋ́sʋ́ á, gyankpapʋ, mʋ ɩwɩ lɛtɩn. Ololwií, ɔtɔdwɛ́ ahá, ɔtɛba ɩwɩasɩ. Otowun ahá nwɛ, ɔtɔbwɛ́ yilé. Ɔtamafútí fɩtátɔ kɩ, ɔtɔbwɛ́ atɔ́ tsú mʋ klʋntɔ. 18 Ahá nsɩnɛ́ ɔlapʋ́ todú iwilwiiá ɩtɔpʋ́ yilébwɛ ba.

4

Ɔyɩ́tɔ́ Atɔ́ Dwɛ

1 Ntɔ tɛ́tɩ́ ɩkɔ́ mʋ́a ɩtrɛ́ wá mlɩ nsɩnɛ́? Megyí ɔwɔ́lɩ laláhɛ ánɩ́ ideklé igyi mlɩsʋ tɔpʋ́ba? 2 Mlɩlapʋ́ ɔnsɩ́pɛ mlɩdɛ́ atɔ́ klé, mlɩmɛ́dɛ́ mʋ́ nya. Ɩ́nɩ sʋ mlɩdɛ́ ahá mɔ. Mlɩ ansɩ́ dɛpɛ ahá atɔ́sʋ́. Mʋ́ sʋ́ mlɩdɛ́trɛ́ kɔ́ nɩ́, támɛ mlɩ ɩbɩ mɛ́ɛda mʋ́ kɩ. Tɔ́á sʋá mlɩményá gyí, mlɩtamakʋ́lɩ́ Bulu ɔha mlɩ. 3 Nɩ́ mlɔkʋ́lɩ́ kʋ́ráá á, ɔtamahá mlɩ, tsúfɛ́ agywɩɩn laláhɛ mlɩtɔpʋ́kʋ́lɩ́ mʋ. Alɩá mlɔ́pʋwá ɩwɩ ansigyí sʋ mlɩdɛ́ mʋ kʋlɩ́. 4 Mlɩladámlí ɔma há Bulu. Mlɩméyín ánɩ́ nɩ́ mlɩdɛ́ ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ dwɛ á, mlɩdɛ́ Bulu lu? Nɩ́ fʋdeklé fɛɛ fɔ́dwɛ ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ á, fʋtɔbwɛ́ Bulu olupʋ́. 5 Ntɛ́ɛ mlɩdɛ́kɩ́ɩ mlɩaa, kpaalɩ Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bulu tamatsúlá Ɔŋɛ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋwá anɩtɔ ámʋsʋ?” 6 Ɩ́nɩ sʋ́ ɔtɔpʋ́ awɩtɔlɛ tsɔtsɔɔtsɔ kpá anɩ, fɛ́ alɩá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋ ɩlɛblɩ́ nɩ́. Ɔbɛ́ɛ,

“Ɔtɔkʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ ɩwɩ atsupʋ́sʋ́,

támɛ ɔtɔpʋ́ awɩtɔlɛ kpá ɩwɩasɩ abápʋ.”

7 Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ bláa mbɛ́ɛ, mlɩbá ɩwɩasɩ ha Bulu. Mlɩkʋsʋ lɩɩ Ɔbʋnsámsʋ́, ɔbɛ́srɩ́ nátɩ́ mlɩ wá. 8 Mlɩkpʋkpɛ manta Bulu, Bulu ɛ́ ɔbɛ́kpʋkpɛ́ manta mlɩ. Lakpan abwɛpʋ́, mlɩfwɩ ɩbɩ lɛ lakpanbwɛtɔ. Ahá ánɩ́ mlɩ agywɩɩn igyi anyɔ, mlɩha mlɩ klʋntɔ ɩtɩn. 9 Mlɩsu, amlɩha mlɩ ɩwɩ ɩwa mlɩ nwɛ, mlɩ lakpan sʋ. Mlɩ mɔ́sɩ ɩdámli isú, mlɩ ansigyí imli pɛ́lɩ. 10 Mlɩba ɩwɩasɩ Bulu ansɩ́tɔ́, mɛ́nɩ obótsu mlɩ fʋ́á.

Aba Ɩwɩ Asʋ́n Blɩ́

11 Apíó adwɛpʋ́, mlɩmátrá blɩ́ mlɩ aba ɩwɩ asʋ́n. Mlɩmátrá tsii aba, kpɔ́ɩ́ aba. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɛlɛ mʋ ba ɩlá ntɛ́ɛ gyi mʋ asʋ́n á, ilosuná ánɩ́ ɔdɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, Bulu mbla ámʋ ɩma alɛ. Ɩ́nɩ désuná ánɩ́ alatsú mʋ ɩwɩ ánɩ́ ɔdʋn mbla ámʋ. Nɩ́ ɔdʋn mbla ámʋ a, mʋ́mʋ́ ɔmɛdɛ́ Bulu mbla ámʋ bu. 12 Bulu lɔ́wa mbla ámʋ. Mʋ pɛ́ ɔbɛ́talɩ́ pʋ́ mʋ́ gyi anɩ asʋ́n. Mʋ pɛ́ ɔbɛ́talɩ́ hɔ anɩ nkpa, ntɛ́ɛ mɔ́ anɩ. Nɩ́ igyi alɩ mʋ́ á, fʋ́gyí ma ánɩ́ fégyi fʋ́ bá asʋ́n?

Ansɩ́ Pʋdɩ́nká Ɔkɛsʋ

13 Mlɩya asʋ amlɩnu. Mlɩ ahá ámʋ́ʋ́ mlɩtɛblɩ́ mlɩaa, “Ndɛ ntɛ́ɛ ɔkɛ abɔ́yɔ wúlu yilé kʋsʋ, yétsiá ɩnʋ ofi ɔkʋlɛ gyi ibíá nyá ɩwɩ” ámʋ. 14 Mbɛ́ɛ, mlɩyin ɔkɛtɔ? Mlɩyin alɩá mlɩ nkpatsiátɔ́ bɔ́bwɛ? Mlɩgyí fɛ́ agyinde, ɩtɛdálɩ dɩnká, támɛ ɩtamawá ɔpá kʋkʋ, ɩtɔfwɩ́. 15 Mʋ́ sʋ tɔ́á ilehián ánɩ́ mlɛ́blɩ́ gyí, “Nɩ́ Bulu lótsulá há anɩ nkpa á, abɔ́bwɛ ɩ́nɩ ntɛ́ɛ ɩ́nɩ.” 16 Nɩ́ imegyí alɩ á, ilosuná ánɩ́ mlɩdɛ́ ɩwɩ tsu, pʋ́ ɩbɩ sí kántɔ́. Lakpan ɩwɩtsú ánfɩ odu gyí.

17 Mʋ́ sʋ ɔhá ánɩ́ oyin ɩtɔ wankláán, támɛ ɔtamabwɛ́ á, ɔdɛ lakpan bwɛ.

5

Ɩwɩ Anyapʋ́ Asʋ́n

1 Ɩwɩ anyapʋ́, mlɩsu amlɩsʋra okitikíti, tsúfɛ́ ipian kpɔnkpɔntɩ ɩbá mlɩsʋ. 2 Séi ánfɩ á, mlɩ atonyahɛ́ fɛ́ɛ́ laplɔ́. Atɛ́plɛ bawɩ́ mlɩ atati. 3 Mlɩ sika atɔ́ ɛ́ ɩlakpɔ́ɩ́, wɩ́ nkanʋ. Mʋ́ nkanʋ ámʋ obégyi mlɩ ɩwɩ adánsɩɛ, yíntá mlɩ ɔyʋlʋ́ʋ fɛ́ alɩá ogyá teyíntá atɔ́. Mlɩlakle atɔ́ tsɔtsɔɔtsɔ yáɩ́ kpaalɩ, brɛ́ ánfɩ ɔyɩ́ ɩbá bɔmɔ ɔnɔ́ ánfɩ. 4 Mlɩkaɩn ánɩ́ ahá ámʋ́ʋ́ mlɩlɔ́bɔ ɩpa, bɔyɔ agyʋ́má mlɩ ndɔtɔ, támɛ mlɩlékiná amʋ́ ɩkɔ ka ámʋ isú latʋ́ Bulu, túmi fɛ́ɛ́ Owíe amʋ. 5 Mlɩlatsíá ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ, gyi nkpa mʋ́a ɔdwɛ pʋ́wá nfɔ fɛ́ nnantswie há mlɩ ɔmɔkɛ́. 6 Mlɩlahá ɔhá ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa ɩpɔ́n, mɔ́ mʋ, ɔmɛprɩ́ɩ ɩwɩ.

Ɩklʋnya Mʋ́a Mpáɩbɔ

7 Apíó aba, mlɩnya klʋn tsia gyo anɩ Wíe Yesu Kristo ɩbá. Mlɩkɩ alɩá ɔdɔtɔpʋ tenyá klʋn tsíá gyo nyankpʋ gyankpapʋ mʋ́a tráhɛ, pʋ́ alɩá otetsíá gyo brɛ́á ɔsʋlʋ́ʋ amʋ ɩbɛ́ha atɔ pɔpwɛ bówie wóyí. 8-9 Mlɩ ɛ́ mlɩnya klʋn amlɩlɩɩ kínkín, tsúfɛ́ anɩ Wíe, ogyi asʋ́n ogyípʋ́ amʋ ɩbá lafʋn. Mʋ́ sʋ mlɩmátsiá tɔ́ɩ́ mlɩ abasʋ, mɛ́nɩ ɔmɛ́ɛha mlɩ ɩpɔ́n.

10 Apíó, mlɩpʋ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ bɛblɩ́ Bulu asʋ́n ámʋ bwɛ mlɩ atosuánhɛ. Bowun asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ, támɛ benya klʋn. 11 Mlɩkɩ alɩá anɩtobú amʋ́. Itsú alɩá botomi amʋ́ asʋn wunhɛtɔ sʋ. Mlɩkaɩn Hiob ɛ́ ɩwɩ asʋ́nsʋ́. Alɩá olotomi mʋ asʋn wunhɛtɔ. Ɩ́nɩ sʋ Bulu lóyulá mʋ mʋ́ ɔma. Lɛ́lɛ́, Bulu bʋ awɩtɔlɛ. Otowun ahá nwɛ.

12 Mɩ́ apíó, ndeklé mbɛ́ɛ mlɩbɩ́ɩ wankláán ánɩ́ mlɩmátánʋ ɔsʋ́sʋ́ ntɛ́ɛ ɔsʋlʋ́ʋ, ntɛ́ɛ ká tɔtɔɔtɔ. Mlɩ “Iin!” ɩbwɛ́ɛ “Iin!” mlɩ “Ó-o!” ɛ́ ɩbwɛ́ɛ “Ó-o!” mɛ́nɩ Bulu mɛ́ɛha mlɩ pɔ́n.

13 Nɩ́ ɔkʋ dɛ́ ipian wúun mlɩtɔ á, okókoli Bulu. Nɩ́ ansɩ́ dɛ ɔkʋ gyí ɛ́ á, ɔwáa ɩlʋ kanfʋ Bulu. 14 Nɩ́ ɔkʋ dɛ́lɔ mlɩtɔ á, ɔtɩ́ɩ ɔpasua ahandɛ abʋba bokokóli Bulu, abʋkpa mʋ ofobí anɩ Wíe ɩdátɔ. 15 Nɩ́ bokókóli anɩ Wíe hógyitɔ á, ɔbɛ́tsa mʋ ɩlɔ, ɔbɔ́kʋsʋ́. Nɩ́ alabwɛ́ lakpan kʋ á, Bulu obési mʋ́ fɛ́ɛ́ kíé mʋ. 16 Mʋ́ alɩ sʋ mlɩlɛ mlɩ lakpan blɩ, amlɩkokoli Bulu ha aba, mɛ́nɩ ɔbɛ́tsa mlɩ ɩlɔ. Ɔhá ánɩ́ mʋ asʋ́n da ɔkpa mpáɩ tɔwá ogyá. Ɩtɔyɔ́ agyʋ́má wankláán. 17 Nyankpʋsa Elia ɛ́ gyí fɛ́ mɩ́a fʋnyɔ. Olokokóli Bulu kínkíínkín ánɩ́ nyankpʋ mátswíe. Lɛ́lɛ́ imotswie nfinsa mʋ́a ɩfʋn. 18 Ɔlɛlakʋ́lɩ́ mʋ ánɩ́ itswíe. Lɛ́lɛ́ nyankpʋ létií, ɩlɛha atɔ́ lɛlawá alɛ́ ɔsʋlʋ́sʋ.

19 Mɩ́ apíó, nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ ɔdɩda hógyitɔ á, ɔkʋ ɔsánkia mʋ ba. 20 Mlɩbɩ ánɩ́ ɔhá ámʋ lalɛ́ ɔkláa tsú lowu ánɩ́ tɛkɩ obówutɔ. Mʋ́ sʋ Bulu obési mʋ lakpan tsɔtsɔɔtsɔ kíé mʋ.

* 1:1 Yakobo lɛ́tɩ Bulu ahá ɔbɛ́ɛ, abusuan dúanyɔ ámʋ.

1 Petro

1

2

3

4

5

Petro

Ɔwʋlʋ́ Gyankpapʋ

1

Itsiáha

1 Ɔwʋlʋ́ ánfɩ itsú mɩ́ Petro ánɩ́ ngyi Yesu Kristo sumbí ɔyɔpʋ́ wá.

Ndɛ mʋ́ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ ahá ánɩ́ Bulu lalɛ́ bwɛ́ mʋ abí, mlɩladásáɩ́n yɔ́bwɛ afɔɔ́ Ponto, Galatia, Kapadokia, Asia yɛ́dalɩ Bitinia ɔmátɔ́ fɛ́ɛ́. 2 Ɔsɩ́ Bulu lalɛ́ mlɩ fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ ɔlɛhɩhɩ́ɛ mʋ́ yáɩ́ ánɩ́ ɩbá mʋ́tɔ́ ámʋ. Bulu latsʋn Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋsʋ bwɛ́ mlɩ mʋ ahá, mɛ́nɩ mlóbu Yesu Kristo, mʋ obugya ɛ́ ɩbɔ́gyʋráa mlɩ.

Bulu ɔhɩ́ɛ gyi mlɩ bʋalɛ, ɔha mlɩ iwilwii tsɔtsɔɔtsɔ!

Ɔkpakɩ́ɩ Ánɩ́ Ɩmɔ́ɔbwɛ Kpaalɩ

3 Mlɩha akanfʋ Bulu. Mʋgyí anɩ Wíe Yesu Kristo mʋ Sɩ pʋ́ mʋ Bulu nɩ́. Mʋ nwewúun kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ámʋ sʋ alakʋ́sʋ́a anɩ Wíe Yesu Kristo tsú afúlitɔ pʋ́há anɩ nkpa pɔpwɛ. Ɩ́nɩ lahá anɩlanú ɩwɩasɩ ánɩ́ anɩ ɔkpakɩ́ɩ mɔ́ɔbwɛ kpaalɩ. 4 Mʋ́ sʋ anɩ ansɩ́dɩn ánɩ́ anɩ ɩbɩ bɛ́da siadɩɛ yílé ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́hɩɛ ánɩ́ ɔbɔ́pʋhá mʋ abí ámʋ. Alalá mʋ́ yáɩ́ ɔsʋ́sʋ́ wankláán há mlɩ, atɔ́á ɩtamayíntá, ɩtamaplɔ́, ɩtamakpá ɛ́. 5 Siadɩɛ yílé ánfɩ igyi mlɩ ahá ámʋ́ʋ́ mlɩlahogyi amʋ klɛ́. Mlɩ hógyi sʋ Bulu túmi bun mlɩsʋ, ɩdɛ mlɩsʋ kɩ́ɩ alɩɩ yɔ́fʋn atɔ́ fɛ́ɛ́ nkpa ɔhɔ́kɛ ámʋ́ʋ́ Bulu lalá yáɩ́ ánɩ́ ɔbɛ́lɛ mʋ́ ɔwan ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔkɛ́ ámʋ.

6 Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ ɩsɔ́kɩ ɔtsan-ɔtsan ɩdɛ mlɩ tʋ, mlɩdɛ́ asʋ́n wúun, támɛ ɩtɔ́ ánfɩ mlɩ ansɩ́dɩn mʋ́sʋ́ ánfɩ sʋ ansɩ́ mɔkʋ́sí mlɩ gyí. 7 Tɔ́á sʋá mlɩdɛ́ asʋ́n wúun gyí, mʋ́ obósuná ánɩ́ mlɩlahɔ Yesu gyi lɛ́lɛ́ nɩ́. Tɔ́ bʋtɔtɔ́ sika pɛpɛ ánɩ́ ɩtɛtálɩ́ yíntá kʋ́ráá kɩ bɛɛ, wankláán igyi. Alɩ kɛ́n bɔ́pʋ asʋn wunhɛ sɔ mlɩ hógyi ánɩ́ ɩbʋ labi dʋn sika pɛpɛ kɩ bɛɛ, lɛ́lɛ́ mlɩlahɔ Yesu gyi, mɛ́nɩ mlɛ́talɩ́ lɩ́ɩ́ kínkín nɩ́. Ɩbá alɩ á, bɛ́kanfʋ́ mlɩ, wá mlɩ numnyam, há mlɩ ɩdayilé ɛkɛ ámʋ́ʋ́ Yesu Kristo ɔbɛ́lɛ ɩwɩ ɔwan ámʋ. 8 Ɩbʋ mʋ́tɔ́ ánɩ́ mlɩmɔ́kʋ́wun Yesu kɩ, támɛ mlɩtɔdwɛ́ mʋ. Mlɩmɛ́dɛ́ mʋ wúun mʋ́, támɛ mlɩdɛ́ mʋsʋ hógyi. Ɩ́nɩ sʋ ansigyí kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ánɩ́ ɔnɔ́ mɛ́ɛtalɩ́ blɩ́ labʋ́lá mlɩtɔ. 9 Tsúfɛ́ mlɩdɛ́ mlɩ nkpahɔ́ɔ amʋ́ʋ́ mlénya tsú mʋ hógyitɔ ámʋ nya.

10 Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ bɛblɩ́ nkpa ánfɩ Bulu ɔbɔ́hɔ mlɩ ánfɩ asʋ́n tswɩ. Bɛtɛtɛ́ɛ mʋ awɩtɔlɛ asʋ́n ánfɩtɔ wankláán, mɛ́nɩ bónu mʋ́ asɩ. 11 Kristo Ɔŋɛ́ letsiá Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ anfɩtɔ, tsíá súná amʋ́, bɛblɩ́ yáɩ́ alɩá Kristo obówun ipian. Mʋ́ ɔma a, numnyam kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ bɛ́ba. Mʋ́ sʋ besen ansɩ́tɔ́ ánɩ́ bɛ́bɩ brɛ́á nkpahɔ́ɔ anfɩ ɩbɛ́ba pʋ́ ɔhá oduá ɩbɔ́tsʋn mʋsʋ ba. 12 Bulu lɛ́lɛ súná amʋ́ ánɩ́ megyí amʋ́ sʋ́ bʋdɛ asʋ́n ámʋ ɔkan da, mboún mlɩ sʋ bʋdɛ mʋ́ ɔkan da. Séi mʋ́ mlɩlanú asʋ́n ámʋ. Tsúfɛ́ Bulu lɔ́wa mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ bɛbláa asʋn wankláán ámʋ ɔkan adapʋ́ alɩ asʋ́n ánfɩ, amʋ́ ɛ́ bɛda mʋ́ ɔkan súná mlɩ. Bulu-abɔpʋ kʋ́ráá ansɩ́ tɛpɛ́ ánɩ́ bónu alɩ asʋ́n ánfɩ asɩ.

Ɩwɩtɩ́ɩntɔ Tsiá

13 Ɩ́nɩ sʋ mlɩda ɩwɩsʋ amlɩkɩta ɩwɩ. Mlɩpʋ mlɩ ansɩ́ fɛ́ɛ́ dɩnka awɩtɔlɛ amʋ́ʋ́ Bulu ɔbɔ́wa há mlɩ ɛkɛá anɩ Wíe Yesu Kristo ɔbɛ́kplɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ bɛlɛ ɩwɩ ɔwan ámʋsʋ. 14 Mlɩbu Bulu fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ nyebí bʋtobú amʋ́ akwɩɩ́pʋ́ amʋ. Mlɩmáha tsiátɔ́ laláhɛ amʋ́ʋ́ iletsiá mlɩtɔ brɛ́ ámʋ́ʋ́ mlɩméyín tɔtɔ tsú Yesu ɩwɩ ámʋ igyi mlɩsʋ. 15 Mboún mlɩha mlɩ ɩwɩ ɩtɩn mlɩ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Bulu ámʋ́ʋ́ ɔlɛtɩ mlɩ ámʋ ɩwɩ lɛ́tɩn amʋ. 16 Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Bulu ɔbɛ́ɛ, ‘Mlɩha mlɩ ɩwɩ ɩtɩn, tsúfɛ́ mɩ́ ɩwɩ lɛtɩn.’ ”

17 Mʋgyí ɔhá ánɩ́ mlɩtɛtɩ́ mlɩaa, mlɩ Sɩ́ nɩ́ mlɩdɛ́ mpáɩ bɔ nɩ́. Ɔtamakɩ ɔha ansɩ́tɔ́ nɩ́ ɔdɛ ahá asʋ́n gyí. Mboún ɔhagyíɔha bwɛhɛ́ ɔtɔpʋ́gyí mʋ asʋ́n. Mʋ́ sʋ mlɩpʋ Bulu-ifúnya bwɛ mlɩ bwɛhɛ́ kugyíkʋ nkɛ tráhɛ anfɩ ɩlasí mlɩ ɔyɩ́ ánfɩtɔ. 18 Tsúfɛ́ mlɩyin tɔ́á ɔlɔpʋká mlɩ nwunsʋ ɩkɔ, há mlɩlagyi ɩwɩ tsú mlɩ anáin amándɩ́ɛ́ laláhɛ ámʋ́ʋ́ iletin mlɩ ɔkpa ámʋtɔ. Ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋká mlɩ nwunsʋ ɩkɔ ámʋ megyí fɛ́ sika pɛpɛ mʋ́a sika futútú ánɩ́ ɩtɛtálɩ́ yíntá. 19 Kristo obugya ánɩ́ ɩhɩ́ɛ́ bʋ ibíá ɔlɔpʋká mlɩ nwunsʋ ɩkɔ ámʋ. Kristo gyí fɛ́ okúfabiá ɔlɔfʋn ha mbusuo kugyíkʋ lɛ, pɩná kʋkʋ ma mʋ ɩwɩ. 20 Asa Bulu lɔ́bwɛ ɔyɩ́ á, ɔlɛhɩhɩ́ɛ tɔ́á ɩbɛ́ba Kristosʋ yáɩ́. Mlɩ sʋ́ Bulu lalɛ́ mʋ súná brɛ́ tráhɛ anfɩtɔ. 21 Kristo lahá mlɩlahɔ Bulu gyi. Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ tsú afúlitɔ, wá mʋ numnyam. Mʋ́ sʋ́ mlɩ ansɩ́dɩn Bulusʋ, mlɩdɛ́ tɔ́á alahɩ́ɛ́ ɔkpa kɩ́ɩ nɩ.

22 Mlɩlagyi dɩnká ɔnɔkwalɩ amʋ́ʋ́ ɩbʋ Kristotɔ ámʋsʋ. Mʋ́ sʋ mlɩlatɩn mlɩ ɩwɩ há Bulu, mlɩdɛ́ aba dwɛ fɛ́ apíó. Megyí ansɩ́tɔ́-ɔdwɛ mlɩdɛ́pʋhá aba. Mlɩyɔ mʋ́sʋ́ amlɩdwɛ aba wankláán tsu mlɩ klʋntɔ. 23 Bulu lakwɩ́ɩ́ mlɩ pɔ́pwɛ. Megyí nyankpʋsa ánɩ́ oméetsiá nkpa wá ɔpásʋ́ ɔlɔtsʋn kwɩɩ́ mlɩ. Mboún Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩbʋ nkpa, ɩbʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́ amʋsʋ ɔlɔtsʋn kwɩɩ́ mlɩ. 24 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Anyánkpʋ́sa bʋgyi fɛ́ ɩfá. Amʋ́ numnyam ɛ́ igyi fɛ́ ɩfá ntswɩ́tswɩ. Ɩfá towú, mʋ́ ntswɩ́tswɩ tɔbʋ́ kpákpáa, 25 támɛ anɩ Wíe asʋ́n ámʋ mʋ́ bʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́.”

Asʋ́n ánfɩ gyí asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ mʋ́ ɔkan adapʋ́ bɛda súná mlɩ ámʋ nɩ.

2

1 Mʋ́ sʋ mlɩlɛ agywɩɩn laláhɛ kugyíkʋ lɛ mlɩtɔ. Mlɩmátrá mlɛ́ aba, ntɛ́ɛ bwɛ́ apinabwɛbí. Mlɩmátrá pɛ ansɩ́ abasʋ, ntɛ́ɛ tsii aba. 2 Mlɩbwɛ mlɩ ɩwɩ fɛ́ nyebí bɔbwɛ, amlɩha Bulu asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩlɛtɩn, tɔtɔ mɛfráa mʋ́tɔ́ ámʋ ɩdɩnka mlɩ ɔwɔ́lɩ brégyíbrɛ́, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ nyɔ́pʋ-ntsu tɛdɩ́nká nyebí ɔwɔ́lɩ amʋ. Mɛ́nɩ ɩbɛ́ha mlɛ́dan, nyá nkpahɔ́ɔ tsú Bulu wá. 3 Mlɩlakápʋ́ anɩ Wíe amʋ kɩ, mlɩlawun ánɩ́ ɔbʋ awɩtɔlɛ.

Akristofɔ Babwɛ́ Aha Pɔpwɛ Há Bulu

4 Mʋ́ sʋ mlɩkpʋkpɛ ba anɩ Wíe Yesu Kristo wá. Mʋgyí nkpa Owíe nɩ. Kristo gyí fɛ́ ibwiá ahá bekiná mʋ́ ánɩ́ ɩma labi, támɛ Bulu lɛ́lɛ mʋ́ ánɩ́ ɩbʋ labi mʋ ansɩ́tɔ́. 5 Ɔŋɛ́tɔ́ asʋ́n nɛbá bɛblɩ́ á. Mlɩba Bulu wá brɛ́ ánfɩ mlɩbʋ nkpa ánfɩ, ɔbwɛ mlɩ fɛ́ abwiá ɔdɛpʋyi obuá bɔ́tswɛ mʋ mʋ́tɔ́. Ɔbwɛ mlɩ mʋ igyí ahapʋ́ ánɩ́ amʋ́ ɩwɩ lɛ́tɩn, amlɩtsʋn Yesu Kristosʋ ha Bulu igyí ámʋ́ʋ́ mʋ Ɔŋɛ́ losusúu suná mlɩ, itegyi mʋ ansɩ́ ámʋ. 6 Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

“Bulu ɔbɛ́ɛ, mlɩkɩ, nalɛ́ ibwi ánɩ́ ɩbʋ labi,

pʋ́bwɛ́ okonkísʋ́bwi yáɩ́ Sion wúlutɔ.

Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ anɩ Wíe, ogyi okonkísʋ́bwi ámʋsʋ gyi a,

pɛ́lɩ mɛ́ɛkɩtá mʋ ɛkɛkɛɛkɛ.”

7 Ibwi ánfɩ hɩ́ɛ́ ɩbʋ labi há mlɩ ahá ánɩ́ mlɩlɔ́hɔ Kristo gyi. Támɛ há ahá ánɩ́ bʋmɔ́ɔhɔ Kristo gyi mʋ́ á, Bulu asʋ́n ámʋ ɩlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Ibwi ánfɩ obu ayípʋ bekiná nɩ́.

Támɛ mʋ́lébemlí ibwi ánɩ́ ɩhɩ́ɛ́ bʋ labi dʋn mʋ́ fɛ́ɛ́ nɩ́.”

8 Asa ɛ́ á,

“Ɩ́nɩ gyí ibwiá ahá bósutíin mʋ́sʋ́ dɩda nɩ́.”

Bósutíin mʋ́sʋ́, tsúfɛ́ bʋmegyi Bulu asʋ́n ámʋsʋ. Alɩ́ Bulu lɛ́hɩɛ yáɩ́ ánɩ́ ɩbá ha amʋ́ nɩ.

9 Támɛ mlɩ mʋ́ á, mlɩgyí ɔmá ánɩ́ Bulu lalɛ́. Owíe amʋ igyí ahapʋ́. Ɔmá wankɩ́hɛ́ ánɩ́ Bulu lapʋ́ mlɩ bwɛ́ mʋ onutó ahá nɩ. Mʋlálɛ́ mlɩ tsú oklúntɔ pʋ́ mlɩ ba mʋ ɔkandɩ́ɛ wánkɩ́hɛ́ amʋ asɩ ɔbɛ́ɛ, mlɩbɛ́da ofúla amʋ́ʋ́ alabwɛ́ ámʋ ɩwɩ ɔkan. 10 Tɛkɩ brɛ́ ámʋ a, megyí Bulu ahá mlɩgyí. Támɛ séi mʋ́ á, mlɩlabwɛ́ Bulu ahá. Brɛ́ ámʋ a, tɛkɩ Bulu nwewúun ɩma mlɩsʋ. Támɛ séi mʋ́ á, mʋ nwewúun laba mlɩsʋ.

Bulu Nkpábi

11 Apíó adwɛpʋ́, nhɩ́ɛ́ ndɛ mlɩ ɔlá da. Afɔɔ́ mlɩgyí, mlɩméetsiá ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ wá ɔpá. Mʋ́ sʋ mlɩlɛ ɩwɩ tsu nyankpʋsa ɔwɔ́lɩ laláhɛ amʋ́ʋ́ ɩtɔkɔ́ mlɩ ɔkláa ɩsá ámʋtɔ. 12 Ɩ́nɩá mlɩa ɔmátɔ́fɔ tsíe sʋ á, mlɩtsia tsiátɔ́ wankláán, mɛ́nɩ nɩ́ bʋdɛblɩ́ bɛɛ mlɩ tsiátɔ́ ɩma alɛ a, bówun mlɩ yilébwɛ, fówun bɛ́kanfʋ́ Bulu ɛkɛ ámʋ́ʋ́ ɔbɛ́ba bɛkɩ amʋ́ gyumagyihɛ amʋ.

13 Anɩ Wíe Yesu sʋ mlɩbu aban mʋa ɔhagyíɔha ánɩ́ bapʋ́ túmi wá mʋ ɩbɩtɔ. Mlɩbu ɔmá ɔkpapʋ́ ánɩ́ ɔdɛ ɔmá ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́ gyí. 14 Mlɩbu ɔmásʋ́ akɩ́pʋ amʋ́ʋ́ ɔmá ɔkpapʋ́ lalɛ́ ɔbɛ́ɛ, bʋbɩ́tɩ lakpan abwɛpʋ́ ɩsʋ, abʋkanfʋ yilé abwɛpʋ́ ámʋ. 15 Mlɩbwɛ yilé pʋka asʋn laláhɛ amʋ́ʋ́ aha mimláhɛ bʋtɛblɩ́ mábɩ́ sʋ tsú mlɩ ɩwɩ ámʋ itin. Tsúfɛ́ ɔkpa ánfɩsʋ Bulu déklé ɔbɛ́ɛ, mlɩbwɛ́ɛ mʋ́ nɩ́. 16 Mlɩtsia nkpa fɛ́ ahá ánɩ́ bʋtsie ɩwɩsʋ, támɛ mlɩmápʋ mlɩ ɩwɩsʋtsiá ámʋ tin ansíbi bwɛ́ lalahɛ. Mboún mlɩtsia nkpa fɛ́ Bulu asúmpʋ́. 17 Mlɩbu ɔhagyíɔha, amlɩdwɛ mlɩ aba ahógyipʋ. Mlɩnya Bulu ifú, amlɩbu mlɩ ɔmá ɔkpapʋ́.

Asúmpʋ́ Ɩwɩasɩbá

18 Nkpábi, mlɩnya mlɩ awíe ifú, amlɩpʋ obú ha amʋ́. Megyí amʋ́á bolwií, bʋbʋ awɩtɔlɛ há mlɩ nkʋlɛ. Mlɩbu amʋ́á bʋbʋ owuntɔlɩn mlɩsʋ ɛ́. 19 Nɩ́ ɩlɛba mʋ́tɔ́ ánɩ́ bɛhá mlowun ɩwɩɔsɩn kʋkʋ kpaalɩ, támɛ Bulu sʋ́ mlotomi hɔ mʋ́ faan a, Bulu ansɩ́ bégyi mlɩ ɩwɩ. 20 Labi mɔmʋ ɩbʋ nɩ́ fatomi, badá fʋ́ fʋ́ lakpan sʋ? Kʋkʋ ɩma mʋ́tɔ́. Támɛ nɩ́ fɔbwɛ́ yilé asa fotomi bɛda fʋ́ á, Bulu ansɩ́ tegyi fʋ́ ɩwɩ. 21 Asʋn wunhɛ ánfɩ aná sʋ Bulu lɛ́tɩ mlɩ nɩ́. Tsúfɛ́ mlɩ sʋ Kristo onutó ɛ́ lótomi tsʋn asʋn wunhɛtɔ pʋ́bwɛ́ mfántʋ́hʋ́n há mlɩ, mɛ́nɩ mlɩ ɛ́ mlɔ́tsʋn mʋ́sʋ́. 22 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ amʋtɔ bɛɛ, “Ɔmɔbwɛ lakpan kʋkʋ. Ɔmɛmlɛ́ ɔhaa ɛ́.” 23 Besia mʋ, mʋ mʋ́ omesia ɔhaa. Brɛ́á ɔdɛ ipian wúun a, ɔmɛka ɔhaasʋ, támɛ ɔlɔpʋ mʋ ansɩ́ dɩ́nká Bulu, asʋ́n ogyípʋ́ ɔnɔkwalɩpʋ amʋsʋ. 24 Yesu Kristo onutó lɔ́hɔ anɩ lakpan fɛ́ɛ́ sʋ́rá, bɛda mʋ mántá oyikpalíhɛ amʋsʋ, mɛ́nɩ abégyi ɩwɩ tsú anɩ lakpantɔ, tsíá nkpa há yilébwɛ. Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Mʋ ɩwɩ nlɔ ámʋtɔ mlɩlénya mlɩ ɩlɔtsá.” 25 Tsúfɛ́ mlɩgyí fɛ́ akúfa fwɩhɛ́, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́ntɔ́ ámʋ. Támɛ séi mʋ́ á, mlɩlayínkí bá mlɩbuo Yesu, mlɩ ɔklásʋ ɔkɩ́pʋ pʋ́ mʋ ɔkpapʋ́ ámʋ.

3

Akúlu Mʋ́a Aká

1 Atsɩ, mlɩbu mlɩ akúlu alɩ kɛ́n, mɛ́nɩ nɩ́ amʋ́tɔ́ akʋ bʋmɔhɔ Bulu asʋ́nsʋ́ gyi kʋ́ráá, bowun mlɩ tsiátɔ́ a, ɩbɛ́tsɛ amʋ́, megyí mlɩ obétepí trá bláa amʋ́ asʋansʋ. 2 Tsúfɛ́ bówun mlɩ tsiátɔ́ wankláán pʋ́ alɩá mlɩtɛhɩ́ɛ́ bú atɔ́. 3 Mlɩ alɛ́ ɩmátsu mlɩ imi bwɛ, atati yílé dɩdá ntɛ́ɛ sika atɔ́á ɩbʋ ibíá watɔ. 4 Mboún mlɩha mlɩ alɛ́ itsu mlɩ klʋntɔ. Alɛ́á ɩtamayíntá gyí mʋ́á ɩbʋ alɛ́, ilolwií. Mʋ́tɛhɩ́ɛ́ gyi Bulu ansɩ́ nɩ́. 5 Tsúfɛ́ alɩ kɛ́n bɩ́mbɩ́ ámʋ atsɩá bɔpʋ amʋ́ ɩwɩ há Bulu, pʋ́ ansɩ́ dɩ́nká mʋsʋ bobu amʋ́ akúlu, sʋ bɔwa akɩ́lɛ nɩ. 6 Alɩ kɛ́n Sara lóbu mʋ kulu, oletsiá tɩ́ mʋ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́ wíe” nɩ. Mʋ abí mlɩgyí, nɩ́ mlɔbwɛ́ yilé, mlɩménya tɔtɔ ifú.

7 Alɩ kɛ́n mlɩ ayin ɛ́, nɩ́ mlɩa mlɩ aká mlɩbʋ ɩnʋ á, mlɩbɩ ánɩ́ bʋma awútɔ́ ɔwʋnlɩ́n fɛ́ mlɩ. Mlɩwun amʋ́ nwɛ, amlɩpʋ obú ha amʋ́. Tsúfɛ́ mlɩa amʋ́nyɔ obénya Bulu atokiehɛ́ ámʋ́ʋ́ igyi nkpa ámʋ. Mlɩkɩta mlɩ aká tsʋn ɔkpa ánfɩsʋ, mɛ́nɩ nɩ́ mlɩdɛ́ mpáɩ bɔ á, tɔtɔ méetin mlɩ ɔkpa.

Ipianwúun Yilébwɛ Sʋ

8 Ɩtráhɛ-tráhɛ a, mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩha mlɩ agywɩɩn ɩbwɛ kʋlɛ. Mlɩsu ha aba, amlɩdwɛ mlɩ aba Akristofɔ. Mlɩwun aba nwɛ, amlɩba ɩwɩasɩ ha aba. 9 Mlɩmápʋ lalahɛ ká lalahɛ ɩkɔ. Ntɛ́ɛ nɩ́ ahá besíá mlɩ á, mlɩmásia amʋ́ ká ɩkɔ. Mboún mlɩyula amʋ́, tsúfɛ́ Bulu lɛ́tɩ mlɩ ánɩ́ mlɩbóyulá ahá, mɛ́nɩ obóyulá mlɩ. 10 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ,

“Nɩ́ ɔkʋ déklé ɔbɛ́ɛ, mʋ tsiátɔ́ ɩwá alɛ́,

otsia ansigyítɔ́ a,

mʋ́mʋ́ osíi ahá ɩwɩ asʋn laláhɛ blɩ́,

osi afunu wa.

11 Osíi lalahɛ bwɛ, ɔbwɛ́ɛ yilé.

Odúnka iwilwii, ogyáa mʋ́ ɔkpa.

12 Tsúfɛ́ Bulu ansɩ́ bʋ yilé abwɛpʋ́sʋ́.

Ɔtɛyaa asʋ nú amʋ́ atɔ kʋlɩ́hɛ́.

Támɛ ɔtɔkʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ lalahɛ abwɛpʋ́sʋ́.”

13 Ma ɔbɔ́pʋ lalahɛ gyi mlɩ, nɩ́ mlɩ ansɩ́ ɩpɛ́ yilébwɛsʋ? 14 Támɛ nɩ́ ɩlɛba ánɩ́ mlɩdɛ́ ipianwúun yilébwɛ sʋ kʋ́ráá á, nwun láwá mlɩ olú. Opúni mátsií mlɩ, mlɩmánya ɔhaa ɛ́ ifú. 15 Mboún mlɩbɩ tsu mlɩ klʋntɔ ánɩ́ Kristo gyí mlɩ Wíe, mʋ ɩwɩ lɛtɩn. Mlɩda ɩwɩsʋ, mɛ́nɩ brégyíbrɛ́ nɩ́ ɔkʋ lɛ́fɩtɛ́ hógyi ámʋ́ʋ́ ɩbʋ mlɩtɔ ámʋ ɩwɩ asʋ́n á, mlɛ́bɩ lɛ́ mʋ́ ɔnɔ́ wankláán. Támɛ mlɩnya klʋn, amlɩba ɩwɩasɩ lɛ mʋ́ ɔnɔ́. 16 Mlɩ klʋn máha mlɩ pɔ́n tɔtɔ ɩwɩ, mɛ́nɩ nɩ́ bʋdɛ asʋn laláhɛ blɩ́ tsú mlɩ tsiátɔ́ wankláán ámʋ́ʋ́ mlɩlɔ́pʋ mlɩbuo Kristo amʋ ɩwɩ á, pɛ́lɩ bɛ́kɩtá amʋ́. 17 Nɩ́ igyi Bulu apɛ́ ánɩ́ fʋwúun ipian kʋ́ráá á, ɩbʋ alɛ́á fówun ipian yilébwɛ sʋ, dʋn ánɩ́ fówun ipian lalahɛbwɛ sʋ. 18 Tsúfɛ́ Kristo ɛ́ lówu ahá lakpan sʋ ɔtsáwʋlɛ pɛ́. Mʋ asʋ́n da ɔkpa, támɛ olowu há lakpan abwɛpʋ́ fɛ́ɛ́, mɛ́nɩ ɔbɛ́kpa mlɩ ba Bulu wá. Bɔmɔ mʋ nyankpʋsa-oyí, támɛ Bulu lɔ́kʋsʋ́a mʋ Ɔŋɛ́tɔ́. 19 Ɔlɔtsʋn Ɔŋɛ́ ámʋtɔ yɛ́da asʋ́n ámʋ ɔkan há afúli amʋ́ʋ́ bʋda obu ámʋ. 20 Afúli amʋ gyí, ahá ámʋ́ʋ́ bʋmobu Bulu asʋ́n, Bulu lénya klʋn há amʋ́ brɛ́ ámʋ́ʋ́ anɩ náin Noa dɛ́ dáka kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ sré ámʋ. Ahá ikwe pɛ́ lɔ́tsʋn ntsubʋlá ámʋtɔ nyá nkpa. 21 Ntsu ánfɩ lɛ́lɩɩ́ há asúbɔ. Alɩ ámʋ́ʋ́ ahá ámʋ bɔtsʋn ntsubʋlá ámʋsʋ nyá nkpa ámʋ a, alɩ kɛ́n asúbɔ ánfɩ dɛ́ mlɩ nkpa hɔ́ɔ nɩ. Megyí mlɩ ɩwɩ ifin asúbɔ tɔfwɩ́. Mboún igyi ɩpabwií há Bulu ánɩ́ mlɩ klʋn ɩdɩ́ mlɩ asɩ, ɩmátrá ha mlɩ pɔ́n. Asúbɔ ánfɩ lahɔ mlɩ nkpa tsʋn Yesu Kristo kʋsʋ́ tsú afúlitɔ ámʋsʋ. 22 Alayɔ́ ɔsʋ́sʋ́ yétsiá Bulu gyɔpɩsʋ séi. Bulu-abɔpʋ, ɔŋɛ́tɔ́ awíe pʋ́ túmi kugyíkʋ bʋbʋ mʋ asɩ.

4

Nkpatsiá Há Bulu

1 Kristo lówun ɩwɩɔsɩn. Mʋ́ sʋ mlɩda ɩwɩsʋ mlɩ ɛ́, amlɩpʋ mʋ ɔkpa ámʋ alɩ kɛ́n. Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ owun ɩwɩɔsɩn lalɛ́ mʋ ɩwɩ lɛ́ lakpantɔ. 2 Ɩ́nɩ sʋ ɔmátrá ha ɔwɔ́lɩ laláhɛ igyi mʋsʋ. Mboún ɔhá Bulu apɛ́bwɛ itsia mʋ klʋntɔ mʋ nkpa ánɩ́ ɩlasí ɔyɩ́ ánfɩtɔ fɛ́ɛ́. 3 Asa mlɩlébemlí Akristofɔ á, mlɩléyintá brɛ́ tsɔtsɔɔtsɔ tsíá bwɛ́ tɔ́á ahá ánɩ́ bʋmeyín Bulu bʋtekle bwɛ. Mʋ́ aná gyí; atsɩ mʋ́a ayin asʋ́nwa, ntábʋ, pléikpada mʋ́a ntakpan onúkpa yɔ pʋ́ ɩkpɩtswɛ́ɛ ánɩ́ ígyi mlɩ akisítɔ. 4 Itobwíé ɔmátɔ́fɔ ámʋ ɔnɔ́ ánɩ́ séi mlɩtráa mlɩmɛ́dɛ́srɩ́ buo amʋ́ yɔ́bwɛ lalahɛ. Mʋ́ sʋ́ bʋtesíá mlɩ nɩ́. 5 Támɛ bɛ́lɛ amʋ́ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́ ɔnɔ́ Bulu ansɩ́tɔ́. Mʋ ɔbá begyi akɩankpapʋ pʋ́ awupʋ́ fɛ́ɛ́ asʋ́n nɩ́. 6 Mʋ́ sʋ́ bɛyɛ́da Bulu asʋ́n wankláán ámʋ ɔkan há awupʋ́ nɩ́. Amʋ́ lowu ámʋ igyi ɩsʋá Bulu labɩ́tɩ́ amʋ́ ɔyʋlʋ́ʋ, fɛ́ alɩá ɔtɛbɩ́tɩ́ ɔhagyíɔha ɩsʋ. Bɛyɛ́da Bulu asʋ́n ámʋ ɔkan há amʋ́, mɛ́nɩ amʋ́ ɔkláa obénya nkpa fɛ́ alɩá Bulu bʋ nkpa.

Bulu Atokiehɛ́ Kɩtá Wankláán

7 Tógyítɔ́ ɔnɔ́mɔ lafʋn ta. Mʋ́ sʋ mlɩkɩta ɩwɩ, amlɩha mlɩ agywɩɩntɔ ɩdɩ, mɛ́nɩ mlɛ́talɩ́ bɔ́ mpáɩ. 8 Mʋ́á ɩdʋn mʋ́ fɛ́ɛ́ gyí, mlɩdwɛ aba tsu mlɩ klʋntɔ. Tsúfɛ́ ɔdwɛ ánfɩ odu ɔbɛ́ha mlɛ́talɩ́ sí ahá lakpan kíé amʋ́ nɩ́. 9 Mlɩpʋ ansigyí hɔ mlɩ aba Akristofɔ afɔɔ́, mlɩmáblɩ́ mlɩaa ɩlakpɔn mlɩ. 10 Bulu lakíé ɔhagyíɔha atɔ́ ɔtsan-ɔtsan. Mʋ́ sʋ ɔhagyíɔha ɔkɩ́ta mʋ klɛtɔ wankláán, amlɩpʋkpa aba. 11 Nɩ́ ɔkʋ klɛ́ gyí Bulu asʋ́nblɩ́ á, ɔblɩ́ asʋ́n ánɩ́ itsú Bulu wá. Nɩ́ ɔkʋ klɛ́ gyí ahá súm á, ɔpʋ́ʋ ɔwʋnlɩ́n ámʋ́ʋ́ Bulu lahá mʋ amʋ fɛ́ɛ́ súm mʋ aba. Ɩ́nɩ ɔbɛ́ha ahá bɛ́kanfʋ́ Bulu tsʋn Yesu Kristosʋ tógyítɔ́tɔ́. Numnyam mʋ́a túmi igyi Bulu klɛ́ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. Amen.

Akristofɔ Ipianwúun

12 Mɩ́ apíó adwɛpʋ́, mlɩmáha asʋn wunhɛ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ánfɩ bʋdɛpʋsɔ mlɩ kɩ anfɩ ibwie mlɩ ɔnɔ́. Mlɩmákɩ mʋ́ ánɩ́ asʋn pɔpwɛ dɛ́ mlɩ tʋ. 13 Mlɩha ansɩ́ mboún igyi mlɩ ánɩ́ mlɩdɛ́ Kristo asʋn wunhɛ amʋ kʋ wúun, mɛ́nɩ ansɩ́ bɛtrá hɩɛ gyí mlɩ ɛkɛ ámʋ́ʋ́ mʋ numnyam bɛ́lɩn ɔwan ámʋ. 14 Nɩ́ ahá bʋdɛ mlɩ sia Kristo búo sʋ á, idesuná ánɩ́ nwun lawá olú. Bulu Numnyam Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ bʋ mlɩtɔ. 15 Mlɩtɔ ɔkʋkʋ ɔmáwun asʋ́n ahámɔ, ntɛ́ɛ owi, ntɛ́ɛ lakpanbwɛ, ntɛ́ɛ okéngyéwa sʋ. 16 Támɛ nɩ́ mlɩgyí Akristofɔ sʋ mlɩdɛ́ asʋ́n wúun a, ɩmáwa mlɩ pɛ́lɩ. Mboún mlɩkanfʋ Bulu ánɩ́ Kristo ɩdá dɩn mlɩsʋ.

17 Tsúfɛ́ brɛ́ lafʋn ánɩ́ Bulu obégyi ɔhagyíɔha asʋ́n. Obégyankpá gyi mʋ onutó ahá asʋ́n. Nɩ́ Bulu obéfi mʋ́ asɩ tsú anɩsʋ á, mʋ́mʋ́ nkálɩ ahá ámʋ́ʋ́ bʋmɔhɔ mʋ asʋn wankláán ámʋsʋ gyi amʋ klɛ́ bɔ́bwɛ? Ɩbɛ́hɩɛ wá ifú. 18 Bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́ntɔ́ bɛɛ,

“Nɩ́ ɩbɔ́wa ɔnlɩn asa Bulu ɔbɔ́hɔ yilé abwɛpʋ́ nkpa á,

mʋ́mʋ́ nkálɩ ibégyi ha lakpan abwɛpʋ́ pʋ́ ahá ánɩ́ bʋtamabú Bulu ɛ́? Iméetepí wá alɛ́ há amʋ́.”

19 Mʋ́ sʋ ahá ámʋ́ʋ́ igyi Bulu apɛ́ ánɩ́ bʋwúun asʋ́n ámʋ bʋpʋ́ʋ amʋ́ ɩwɩ fɛ́ɛ́ wa amʋ́ Ɔlɛpʋ́ ámʋ ɩbɩtɔ, abʋkɩta yilébwɛtɔ kínkíínkín. Otegyi mʋ asʋ́nsʋ́ brégyíbrɛ́.

5

Bulu Akúfasʋ Kɩ́ɩ

1 Séi á, ndeklé mbɛ́ɛ, nɔ́tɔɩ́ kplá mlɩá mlɩgyí ahandɛ Kristo ɔpasuatɔ. Ɔpasua ɔhandɛ mɩ́ ɛ́ ngyi. Ntráa ngyi ipian ámʋ́ʋ́ Yesu lówun amʋ ɩwɩ adánsɩɛ ogyípʋ́. Mɩ́ ɛ́ nénya mʋ numnyam amʋ́ʋ́ ɩbɛ́lɩn ɔwan ámʋ ɩkʋ. 2 Ndɛ mlɩ kokóli mbɛ́ɛ, mlɩkɩ ahá ámʋ́ʋ́ Bulu lapʋ́wá mlɩ ɩbɩtɔ amʋsʋ wankláán fɛ́ akúfa ɔkpapʋ́. Ɩmábwɛ mlɩ fɛ́ bʋdɛ mlɩ hɩɛ, mboún mlɩbwɛ mʋ́ tsu mlɩ klʋntɔ alɩá Bulu déklé. Megyí sika ɔnsɩ́pɛ sʋ, mboún ɔdwɛá mlɩbʋ ha osum ámʋ sʋ. 3 Mlɩmábwɛ ahá ámʋ́ʋ́ Bulu lapʋ́wá mlɩ ɩbɩtɔ ámʋ kpóunkpóun. Mboún mlɩtsia tsiátɔ́ wankláán ánɩ́ ɩbɔ́bwɛ nfántʋ́hʋ́n há amʋ́, 4 mɛ́nɩ ɛkɛá Kristo, ogyi akúfa akpapʋ́ Owíe amʋ ɔbá á, ɔbɛ́ha mlɩ ɩsʋgyí-ɩpa ánɩ́ ɩbʋ numnyam, ɩmɛ́ɛkpa ɛkɛkɛɛkɛ.

5 Nyasubi mʋ́a mbitebí, mlɩ ɛ́ mlɩpʋ obú há mlɩ ahandɛ. Mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩpʋ ɩwɩasɩbá kpa aba. Tsúfɛ́ bɔwanlɩ́n wá Bulu asʋ́n ámʋtɔ bɛɛ, “Bulu tɔkʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ ɩwɩ atsupʋ́sʋ́, támɛ ɔtɔwá awɩtɔlɛ há ahá ánɩ́ bɛba ɩwɩasɩ.” 6 Mʋ́ sʋ mlɩba ɩwɩasɩ, amlɩpʋ mlɩ ɩwɩ wa Bulu túmi kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ámʋ asɩ, fówun obótsu mlɩ fʋ́á mʋ brɛ́ wankláántɔ́. 7 Mlɩpʋ mlɩ asʋn wunhɛ fɛ́ɛ́ wa Bulu ɩbɩtɔ, tsúfɛ́ ɔtɔgywɩ́ɩn mlɩ ɩwɩ.

8 Mlɩkɩta ɩwɩ, amlɩdɩnka ansɩ́ ɩwɩsʋ, tsúfɛ́ mlɩ olupʋ́, ogyi Ɔbʋnsám ná odekpoún, odeki fɛ́ gyatá, ɔdɛ ɔkʋ dunká ɔkɩta wɩ. 9 Ɩ́nɩ sʋ mlɩkɩta mlɩ hógyitɔ kínkíínkín, amlɩtin mʋ ɔkpa. Mlɩbɩ ánɩ́ mlɩ aba Akristofɔ ánɩ́ bʋbʋ ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́ bʋdɛ ipian ánfɩ odu wúun. 10 Támɛ Bulu hɩ́ɛ́ ɔbʋ awɩtɔlɛ há mlɩ tógyítɔ́tɔ́. Mʋlátɩ́ mlɩ ba mʋ numnyamtɔ tsʋn mlɩa Kristonyɔ ɩkʋlɛbwɛtɔ́. Mʋ numnyam amʋ bʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. Nɩ́ mlowun ipian kpalobí á, ɩmɔ́ɔwa ɔpá mʋ onutó obótsu mlɩ kʋ́sʋ́, há mléyinkí lɩ́ɩ́. Ɔbɔ́wa mlɩ ɔwʋnlɩ́n, há mlɛ́lɛ nlín Kristotɔ. 11 Mʋbʋ́ iwíegyí brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. Amen!

Ɩklá

12 Silwano lɛ́tsa mɩ́ nɔwanlɩ́n ɔwʋlʋ́ kútúklú ánfɩ sɩ́sɩ́ mlɩ. Nyin ánɩ́ opíó Okristoyin ogyi, ɔbʋ ɔnɔkwalɩ. Ndekléá nɔ́wa mlɩ ɔwʋnlɩ́n, mɩ́ angyi adánsɩɛ suna mlɩ ánɩ́ asʋ́n ánfɩ nabláa mlɩ ɔwʋlʋ́ ánfɩtɔ fɛ́ɛ́ idesuná ánɩ́ ɩ́nɩ gyí Bulu awɩtɔlɛ onutónutó ámʋ nɩ. Mlɩkɩta mʋ́tɔ́ kínkíínkín.

13 Mlɩ apíó ahógyipʋ amʋ́ʋ́ bʋbʋ Babilon ɔpasuatɔ bɛhá mlɩ itsiá. Mɩ́ bí Marko ɛ́ ɔhá mlɩ itsiá. 14 Mlɩpʋ aba-ɔdwɛ ámʋ́ʋ́ ɩbʋ Akristofɔtɔ ámʋ ha aba itsiá brégyíbrɛ́. Ndɛ Bulu kʋlɩ́ mbɛ́ɛ, ɔháa mlɩ ahá ámʋ́ʋ́ mlɩgyí Akristofɔ ámʋ fɛ́ɛ́ iwilwii.

2 Petro

1

2

3

Petro

Ɔwʋlʋ́ Nyɔɔsɩ

1

Itsiáha

1 Mɩ́ Yesu Kristo osúmbi pʋ́ mʋ sumbí ɔyɔpʋ́ Simon Petro dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n.

Ndɛ mʋ́ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ fɛ́ɛ́á mlɩlanyá hógyiá ɩbʋ labi fɛ́ anɩ klɛ́, Bulu mʋa anɩ Ɔlɛpʋ́ Yesu Kristo yilébwɛ lahá anɩlanyá ámʋ.

2 Bulu ɔhɩ́ɛ gyi mlɩ bʋalɛ, ɔha mlɩ iwilwii, tsúfɛ́ mlɩlabɩ́ mʋa anɩ Wíe Yesu Kristo tsɩ́a.

Bulu Ahá Tɩ Pʋ́ Tɔ́á Odedunká

3 Ɩ́nɩá anɩlabɩ́ Yesu wankláán sʋ á, Bulu lahá anɩ tógyítɔ́á abɔ́pʋtsíá nkpa ánɩ́ itegyi mʋ ansɩ́. Ɔlɛtɩ anɩ mʋ onutó túmitɔ ɔbɛ́ɛ, abénya mʋ numnyam pʋ́ mʋ yilébwɛ. 4 Mʋ túmi kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ámʋ kɛ́n ɔlɔpʋkíé anɩ atɔ yiléá ɩbʋ bíá. Mʋ́ ɔlɛhɩɛ yáɩ́ ánɩ́ ɔbɔ́pʋhá anɩ nɩ́. Ɔlɛhɩɛ ánɩ́ ɔbɛ́lɛ anɩ tsú ɔyɩ́tɔ́ ɔwɔ́lɩ laláhɛ ámʋ́ʋ́ iteyíntá nyankpʋsa amʋtɔ, atsʋ́ʋn mʋ́sʋ́ tsiá mʋ atsiábi. 5 Ɩ́nɩá Bulu labwɛ́ ɩ́nɩ há mlɩ sʋ á, mlɩtsʋn mlɩ hógyisʋ amlɩbwɛ yilé ɔkpagyíɔkpasʋ. Mlɩtsʋn mlɩ yilébwɛ ámʋsʋ amlɩbɩ asʋ́n. 6 Mlɩtsʋn mlɩ asʋ́nbɩ ámʋsʋ amlɩgyi ɩwɩsʋ. Mlɩtsʋn mlɩ ɩwɩsʋgyí amʋsʋ amlɩwa nsi. Mlɩtsʋn mlɩ nsiwa ámʋsʋ amlɩsum Bulu. 7 Mlɩtsʋn mlɩ Bulusúm ámʋsʋ amlɩwa awɩtɔlɛ. Mlɩtsʋn mlɩ awɩtɔlɛwa ámʋsʋ amlɩdwɛ mlɩ aba Akristofɔ. 8 Nɩ́ ɩ́nɩ aná dɛdán mlɩtɔ á, ibósuná ánɩ́ mlɩlabɩ́ anɩ Wíe Yesu Kristo. Mʋ bɩ ámʋ désuná ánɩ́ mlɩlawá labi, swíé abí nɩ́. 9 Támɛ nɩ́ tsiátɔ́ anfɩ aná ɩma akʋtɔ á, bʋtamawun yɔ tsútsú. Amʋ́ ansíbi labwíé. Batan ánɩ́ Bulu lɔ́fwɩ amʋ́ lakpan dada amʋ lɛ́ amʋ́ ɩwɩ.

10 Mʋ́ sʋ mɩ́ apíó adwɛpʋ́, mlɩsen ansɩ́tɔ́. Bulu lɛ́tɩ ahá, ɔlɛlɛ akʋ há mʋ ɩwɩ. Mlɩha mlɩ bwɛhɛ́ isuna ánɩ́ lɛ́lɛ́ mlɩbʋ amʋ́tɔ́. Nɩ́ mlɩdɛ́ ɩ́nɩ bwɛ á, mlɩmɛ́ɛdɩda ɛkɛkɛɛkɛ. 11 Ɩbá alɩ á, Bulu obéfinkí ɔkpa gbagyaa há mlówie anɩ Wíe pʋ́ anɩ Ɔlɛpʋ́ Yesu Kristo iwíegyí ámʋ́ʋ́ ɩtamamɔ́ ɔnɔ́ ámʋtɔ.

12 Mméesi mlɩ asʋ́n ánfɩ kaɩ́n. Ɩbʋ mʋ́tɔ́á mlɩyin mʋ́ dodo. Mlɩlɩɩ mlɩ ɔnɔkwalɩ amʋsʋ kínkíínkín. 13 Ee, nawun ánɩ́ ɩ́nɩá nenya mbʋ nkpa ánfɩ mʋ́ á, ɩbʋ alɛ́ ánɩ́ nétsiá káɩ́n mlɩ asʋ́n ánfɩ brégyíbrɛ́. 14 Tsúfɛ́ anɩ Wíe Yesu Kristo lahá mɩ́ nabɩ́ ánɩ́ mɩ́ nkɛ ɩtráa mɔtsɔ́ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ. 15 Mʋ́ sʋ nɔ́tsʋn ɔkpagyíɔkpasʋ há mlétsiá káɩ́n mʋ́sʋ́ mɩ́ ɔma.

Kristo Numnyam

16 Megyí nyánsa anɩlɔ́pʋsré ɔtɛ bɔwa súná mlɩ tsú anɩ Wíe Yesu Kristo túmi pʋ́ mʋ yinkí ba amʋ ɩwɩ. Mboún anɩlɛ́hɩɛ pʋ́ anɩ ansíbi wun mʋ numnyam. 17 Tsúfɛ́ anɩ ansɩ́tɔ́ anɩ Sɩ́ Bulu lɔ́pʋ obú mʋ́a numnyam kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ há Yesu, brɛ́á Bulu Onumnyampʋ amʋ ɔmɛ lɛdalɩ tsu ɔsʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ɔ́nɩ gyí mɩ́ Bí ɔdwɛpʋ́á olegyi mɩ ansɩ́ nɩ́.” 18 Anɩ onutó lónu ɔmɛ amʋ tsú ɔsʋ́sʋ́, brɛ́á anɩa mʋnyɔ anɩlɩ́ɩ́ ɩbʋ wankɩ́hɛ́ amʋsʋ.

19 Ɩ́nɩ sʋ anɩlahɩ́ɛ́ wun ánɩ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ bɛblɩ́ tswɩ amʋ ɩhɩ́ɛ́ ɩbʋ mʋ́tɔ́. Ɩbɛ́hɩɛ wá alɛ́ há mlɩ, nɩ́ mlɛyaa asʋ nú mʋ́, gyi mʋ́sʋ́. Tsúfɛ́ amʋ́ asʋ́n ámʋ igyi fɛ́ ɔkandɩ́ɛá ɩdɛwankɩ́ oklúntɔ yɔ́fʋn brɛ́á ɔyɩ́ ɔbɛkɛ, bakɛ ɔtsrakpabi amʋ ɔbɔ́wankɩ́ mlɩ klʋntɔ. 20 Ɩwánkɩ mlɩ ánɩ́ megyí Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ onutó apɛ́ bɔpʋwánlɩ́n Bulu asʋ́n ámʋ. 21 Tsúfɛ́ megyí amʋ́ onutó lɔ́pʋ amʋ́ agywɩɩn blɩ́ Bulu ɔnɔ́ asʋ́n tswɩ. Mboún Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ lɛ́bá amʋ́sʋ́ bɛblɩ́ asʋ́n ánɩ́ Bulu déklé.

2

Afunu Atɔ́ Asunápʋ́

1 Bɩ́mbɩ́ ámʋ a, Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ afunupʋ betsiá Bulu ahátɔ. Alɩ kɛ́n bétsiá mlɩtɔ nɩ́. Bɔ́bwɛ hɩ́ɛ́ɛ́ pʋ́ amʋ́ onutó atosunáhɛ́á ɩtɔmɔ́ bɔwa mlɩtɔ. Bɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ amʋ́ Wíe amʋ́ʋ́ ɔlɔhɔ amʋ́ ámʋsʋ kʋ́ráá, pʋ́hɩ́ amʋ́ ɩwɩ. 2 Ahá tsɔtsɔɔtsɔ bóbuo amʋ́ tsiátɔ́ laláhɛ pʋ́ pɛ́lɩla anfɩ. Amʋ́ sʋ ahá bɔ́kpɔɩ́ ɔnɔkwalɩ ɔkpa ámʋ. 3 Amʋ́ ɔnsɩ́pɛ sʋ bɛ́kpɛkpɛ́ɛ asʋ́n blɩ́ pʋ́swɩ́ɩ́ mlɩ kɔ́ba. Asʋ́n ogyípʋ́ Bulu lɛ́da ɩwɩsʋ ɔyɩ́ ɔpá ánɩ́ ɔbɛ́bɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ, hɩ́ amʋ́.

4 Tsúfɛ́ Bulu mésikíé mʋ abɔpʋ amʋ́ʋ́ bɔbwɛ lakpan ámʋ kʋ́ráá. Ɔlɔwa amʋ́ ɩkan, tswɩ amʋ́ wá ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ámʋ́ʋ́ ɩtamadun amʋ oklúklúúklúkpá oklúntɔ.* Bétsiá ɩnʋ yɔ́fʋn amʋ́ asʋ́n ogyíkɛ́. 5 Mlɩyin ánɩ́ Bulu mékiná atɩtɩfɔ ámʋ́ʋ́ bʋmobu mʋ amʋ ɩsʋbɩtɩ́. Mboún ɔlɛha ntsu lɛ́mɛ amʋ́ fɛ́ɛ́. Noa mʋa ahá abasíénɔ́ pɛ́ lésián. Noa lɛ́da ɔkan bláa ahá alɩ brɛ́ ámʋtɔ ɔbɛ́ɛ, bʋtsía tsiátɔ́á ilegyi Bulu ansɩ́. 6 Ɩda mlɩ ansɩ́tɔ́ ánɩ́ Bulu lɛ́ha ogyá lɔhɔ Sodom mʋ́a Gomora awúlu mlí nsúó. Amʋ́ lakpan sʋ Bulu lɛ́bɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ, isuna tɔ́á ɩbɛ́ba ahá ánɩ́ bʋtɔkʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ mʋsʋsʋ ɛkɛkʋ́. 7 Támɛ Bulu lɛ́lɛ yilé ɔbwɛpʋ́ Lot mʋ́ alɩ brɛ́ ámʋtɔ. Ahá ámʋ tsiátɔ́ laláhɛ pʋ́ amʋ́ mblasʋmágyi letsiá han mʋ. 8 Oletsiá nú, oletsiá wun amʋ́ bwɛhɛ́ laláhɛ ekekegyíɛkɛ, iletsiá tɔ́ mʋ klʋn. 9 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ ilosuná ánɩ́ anɩ Wíe yin alɩá ɔbɛ́lɛ yilé abwɛpʋ́ tsú ɩsɔ́kɩtɔ, pʋ́ alɩá ɔbɛ́bɩtɩ́ lalahɛ abwɛpʋ́ ɩsʋ yɔ́fʋn ɛkɛá obégyi amʋ́ asʋ́n. 10 Mʋ́á ɩdʋn a, ahá ánfɩ odu bʋtamagyi ɩwɩsʋ, ɩwɩtsú bʋ amʋ́tɔ́, bʋtamasúsu tɔtɔ ɩwɩ dʋn hakpan ánɩ́ amʋ́ ɔwɔ́lɩ laláhɛ tekle. Bulu ɔbɛ́hɩɛ bɩ́tɩ́ amʋ́ ɩsʋ.

Nɩ́ bʋdɛ anumnyampʋá bʋbʋ ɔsʋ́sʋ́ sia á, ɩtamawá amʋ́ ifú. 11  Bulu-abɔpʋá bʋhɩ́ɛ́ bʋbʋ túmi, bʋbʋ ɔwʋnlɩ́n kʋ́ráá bʋtamasíá anumnyampʋ anfɩ Bulu ansɩ́tɔ́. 12 Afunu atɔ́ asunápʋ́ anfɩ bʋgyi fɛ́ pututɔ-mbwɩá bʋma agywɩɩn. Bʋtɔkwɩ́ɩ́ amʋ́ kɛkɛ, ahá bʋtɛkɩ́tá amʋ́, mɔ́ amʋ́. Bʋtɛblɩ́ asʋn laláhɛ tsú tɔ́á bʋmonu mʋ́ asɩ ɩwɩ. Amʋ́ lalahɛbwɛ bɛ́hɩ amʋ́ fɛ́ pututɔ-mbwɩ. 13 Alɩ ámʋ́ʋ́ bahá ahá bʋdɛ asʋ́n wun amʋ sʋ Bulu ɔbɔ́pʋ asʋn wunhɛ ká amʋ́ akɔ. Bʋtegyi ɔdwɛ nkɛtɔ, tsúfɛ́ ansigyíla bʋtɔbwɛ́. Bʋtɔbwɛ́ pɛ́lɩla, kpɔ́ɩ́ ɩwɩ, bʋtowíe anɩtɔ anɩ nkegyítɔ. Bʋdɛ ɩwɩ mlɛ́. 14 Tɔtɔ ɩma amʋ́ ansigyí dʋn mbʋatɔ. Bʋtamasí lalahɛ bwɛ. Bʋtɛmlɛ́ ahá ánɩ́ amʋ́ hógyi mɛlɩ́ɩ́ tsukʋlɛ, há bʋ́tɔbwɛ́ lakpan. Bahɩ́ɛ́ bɩ́ ɔnsɩpɛ wa. Amʋ́ bwɛhɛ́ laláhɛ anfɩ sʋ, bʋgyɔ́wɩ nɩ́! 15 Basí ɔkpa wankláán ámʋ tswɩ, yɔ́ bʋbuo Beor mʋ bi Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ Bileam bwɛhɛ́ laláhɛ. Ɔlɔdwɛ sika ánɩ́ obénya tsú lalahɛbwɛtɔ. 16 Mʋ́ sʋ Bulu lɛ́ha mʋ afrímú lɔ́tɔɩ́ wa mʋ, ɩlɛha olesi mʋ gbedéla amʋ bwɛ.

17 Afunu atɔ́ asunápʋ́ anfɩ bʋma labi kʋkʋ. Bʋgyi fɛ́ ntsuá ɩlakpɩ́ ntɛ́ɛ nyankpʋá ɩlabílá tuun, afú latsʋan mʋ́ nátɩ́. Ɩ́nɩ sʋ amʋ́ otsiákpá ánɩ́ Bulu lalá yáɩ́ amʋ́ gyí oklún tuuntɔ. 18 Bʋtotsú ɩwɩ, ká ɔnɔ́tɔ́, pʋ́ amʋ́ ɔwɔ́lɩ laláhɛ tɩn ɔnɔ́, mlɛ́ ahá bʋtɛlábwɛ́ lakpan ánɩ́ besi bwɛ ɩmɔkʋ́wá ɔpá. 19 Bʋtɛhɩ́ɛ́ ahá bɛɛ, nɩ́ begyi amʋ́ atosunáhɛ́sʋ á, bégyi ɩwɩ. Támɛ amʋ́ onutó bʋgyi nkpábi há tsiátɔ́ laláhɛ. Tsúfɛ́ nyankpʋsa gyí ɔkpábi há tɔ́á ɩdɛ mʋsʋ gyí. 20 Ahá ánɩ́ babɩ́ anɩ Wíe pʋ́ anɩ Ɔlɛpʋ́ Yesu Kristo, sí ɔyɩ́tɔ́ ɔwɔ́lɩ laláhɛá iteyíntá nyankpʋsa bwɛ, beyinkí yébitíwíé mʋ́tɔ́, igyi amʋ́sʋ́ á, amʋ́ tsiátɔ́ tɛláyíntá dʋn alɩá igyi yáɩ́. 21 Nɩ́ bʋmetepí wun ɔkpa wankláán ámʋ kʋ́ráá á, tɛkɩ ɩbʋ alɛ́ há amʋ́ dʋn ánɩ́ bówun mʋ́ yínkí ɔma, sí mbla wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ bɔpʋhá amʋ́ ámʋsʋ gyí. 22 Amʋ́ bwɛhɛ́ ánfɩ lahá yébi anfɩ laba mʋ́tɔ́. “Kɩaɩ tɛ́kpláɩ́, lápʋ́ mʋ ɔdandʋ tsú” pʋ́ “Febie ɔprákuo ntsu alɩágyíalɩ́á á, ɔtɛláyébie ɔdɩba.”

3

Anɩ Wíe Ɔbákɛ

1 Mɩ́ apíó adwɛpʋ́, ɩ́nɩ gyí ɔwʋlʋ́ nyɔɔsɩá ndɛwanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ nɩ́. Ndɛpʋ nwʋlʋ́ anyɔ ánfɩ káɩ́n mlɩ, mɛ́nɩ mlɔ́gywɩɩ́n mʋ́ ɩwɩ wankláán. 2 Ndekléá mlɩkáɩn asʋ́n ámʋ́ʋ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ wankɩ́hɛ́ amʋ bɛblɩ́ yáɩ́ ámʋsʋ. Mlɩkaɩn anɩ Wíe, ogyi anɩ Ɔlɛpʋ́ Yesu Kristo mbla ámʋ́ʋ́ ɔlɔtsʋn mʋ sumbí ayɔpʋ́sʋ́ wá há mlɩ ámʋsʋ. 3-4 Gyankpapʋ a, ndekléá nɛ́kaɩ́n mlɩ ánɩ́ nkɛ tráhɛ amʋtɔ á, ahinlá abwɛpʋ́ akʋ bóbuo amʋ́ onutó ɔwɔ́lɩ laláhɛ. Bɔ́mɔsɩ́ mlɩ, fɩ́tɛ́ mlɩ bɛɛ, “Yɛ́ɛ Yesu lɛ́blɩ́ yáɩ́ ɔbɛ́ɛ, mɛ́layínkí bá a? Mʋ́ nkɩ mʋ mɛ́? Tsú anɩ anáin lowu brɛ́sʋ́ ɔpá á, tɔtɔɔtɔ mɔ́kʋ́tsɛ. Alɩ ámʋ́ʋ́ ilenya igyi ámʋ nɩ.” 5 Bakɩ ansɩ́ tan ánɩ́ ɔnɔ́ Bulu lɔ́pʋblɩ́ asʋ́n bɩ́mbɩ́ ámʋ, ɔsʋ́ mʋ́a asɩ lɛlɩn, ɔsʋlʋ́ʋ lɛdalɩ tsu ntsutso. Ntsu ɛ́ ɔlɔpʋbwɛ́ mʋ́. 6 Ntsu kɛ́n ɔlɛha ɩlɔbʋlá yíntá bɩ́mbɩ́ ɔyɩ́ ámʋ. 7 Ɔnɔ́ ámʋ kɛ́n ɔlɛtrá pʋblɩ́ ánɩ́ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ ánfɩ mʋ́ ibétsiá yɔ́fʋn ɛkɛá obégyi ahá ámʋ́ʋ́ bʋtamanyá mʋ ifú ámʋ asʋ́n, pʋ́ ogyá hɩ́ tógyítɔ́.

8 Támɛ apíó adwɛpʋ́, mlɩmátan ɩ́nɩ mʋ́sʋ́. Ɛkɛwʋ́lɛ igyi fɛ́ nfí-ɔpɩ́m, nfí-ɔpɩ́m ɛ́ igyi fɛ́ ɛkɛwʋ́lɛ anɩ Wíe ansɩ́tɔ́. 9 Ahá bʋkɩ bɛɛ, Bulu tesi tsiá tɔ́á alahɩ́ɛ́á ɔbɔ́bwɛsʋ. Megyí alɩ ígyi, mboún klʋn otenyá há mlɩ; mɛ́nɩ ɔhagyíɔha ɔbɛ́damlí klʋntɔ sí lakpan bwɛ, tsúfɛ́ omedékléá ɔhaa ɔbɔ́fwɩ.

10 Támɛ anɩ Wíe ɔbákɛ amʋ ibófwie ahátɔ, fɛ́ alɩá owikplu tofwíé ɔhatɔ. Ɛkɛ ámʋ a, ɔsʋ́sʋ́ bɔ́sʋrá okitikíti kʋ́klʋ́klʋ́ʋ́ ŋa. Ogyá bɛ́ŋlaɩ́n ntobíá ɔlɔpʋbwɛ́ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ fɛ́ɛ́. Ɔsʋlʋ́ʋ mʋ́a mʋ́sʋ́ atɔ́ ɛ́ fɛ́ɛ́ bɔ́hɔ plɩ́plɩ́plɩ́plɩ́. 11 Ɩ́nɩá lɛ́lɛ́ Bulu obéyintá ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́ alɩ á, tsiátɔ́ mɔmʋ ilehián ánɩ́ mlɔ́pʋtsíá, ibégyi Bulu ansɩ́? Ilehián ánɩ́ mlɩ ɩwɩ bɛ́tɩn, mlósúm Bulu. 12 Mlɩtsia tsiátɔ́ anfɩ pʋkɩ ɔkpa ha Kristo ɔbákɛ amʋ, amlɩha mʋ́ ɩkɔsɩ ba. Bulu ɔbɔ́pʋ ogyá hɩ́ tógyítɔ́ ɔsʋ́sʋ́ ɛkɛ ámʋ. Mʋ́ okunkúu ɛ́ ɩbɛ́ŋlaɩ́n ɩnʋ atɔ́ fɛ́ɛ́. 13 Támɛ Bulu lɛ́hɩɛ ánɩ́ ɔbɔ́bwɛ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ pɔpwɛ há anɩ. Ɔtɩ́nɛ́á ahá ánɩ́ amʋ́ asʋ́n da ɔkpa bétsiá. Mʋ́ anɩgyó nɩ́.

14 Mʋ́ sʋ apíó adwɛpʋ́, ɩ́nɩá mlɩgyó ɩ́nɩ sʋ á, mlɩyɩrɩ ɩwɩ amlɩtsia tsiátɔ́á mʋ́ ɩwɩ lɛtɩn, ɔlala méetsiá mlɩ ɩwɩ Bulu ansɩ́tɔ́, mɛ́nɩ iwilwii bétsiá mlɩa mʋnyɔ nsɩnɛ́. 15 Mlɩmátan ánɩ́ ahá nkpahɔ́ɔ sʋ́ anɩ Wíe dɛ́ ɩklʋn nya, fɛ́ alɩá anɩ píó ɔdwɛpʋ́ Paulo lɔ́pʋ nyánsa ánɩ́ Bulu lɛ́ha mʋ wánlɩ́n asʋ́n ánfɩ kɛ́n sɩ́sɩ́ mlɩ. 16 Asʋ́n ánfɩ aná ɩwɩ ɔlɔtɔɩ́ tsú mʋ nwʋlʋ́ fɛ́ɛ́tɔ́ nɩ. Támɛ mʋ asʋ́n ámʋ ɩkʋ asɩnu bʋ ɔnlɩn. Mʋ́ sʋ ahá ánɩ́ bʋtamakásɩ́ tɔtɔ pʋ́ ahá ánɩ́ amʋ́ hogyi mɛlɩ́ɩ́ tsukʋlɛ bʋtɛdámlí Paulo asʋ́n ámʋ, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ bʋtɛdámlí Bulu asʋn wanlɩ́nhɛ́ bun amʋ. Mʋ́ ɔbɛ́ha Bulu ɔbɛ́hɩ amʋ́ nɩ́.

17 Támɛ apíó adwɛpʋ́, ɩ́nɩá mlɩyin mʋ́ alɩ sʋ á, ndɛ mlɩ ɔlá da yáɩ́. Mlɩdɩnka ansɩ́ ɩwɩsʋ, mɛ́nɩ ahá ánfɩ bʋtamagyi mblasʋ ánfɩ bʋmɔ́ɔpʋ amʋ́ atosunáhɛ́ laláhɛ amʋ bɛmlɛ́ mlɩ, amlɩdɩda. 18 Mboún mlɩyɔ mʋ́sʋ́, mɛ́nɩ anɩ Wíe pʋ́ anɩ Ɔlɛpʋ́ Yesu Kristo awɩtɔlɛ pʋ́ mʋ bɩ bómoní mlɩtɔ. Numnyam ɩbwɛ́ɛ mʋ klɛ tsú séi pʋ́ya brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́! Amen.

* 2:4 Tataro bʋtɛtɩ́ ɩnʋ Griiki ɔblɩ́tɔ.

1 Yohane

1

2

3

4

5

Yohane

Ɔwʋlʋ́ Gyankpapʋ

1

Nkpa Asʋ́n

1 Anɩdɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ tsú Asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩtɛhá nkpa, ɩbʋ ɩnʋ asa ɔyɩ́ lɛlɩn amʋ ɩwɩ. Anɩ onutó anɩlónu mʋ asʋ́n, pʋ́ ansíbi wun mʋ, kɩ mʋ, pʋ́ ɩbɩ da mʋ. 2 Bulu lɛ́lɛ Nkpa Ɔhapʋ́ ánfɩ ɔwan súná anɩ, anɩlówun mʋ. Anɩdɛ́ adánsɩɛ gyí, bláa mlɩ anɩaa, mʋtɛ́há nkpa ánɩ́ ɩtamatá nɩ́. Mʋa Ɔsɩ́ ámʋ nyɔ bʋ ɩnʋ yáɩ́, asa alalɛ́ mʋ ɔwan súná anɩ. 3 Asʋ́n ánɩ́ anɩlónu pʋ́ tɔ́á anɩlówun anɩdɛ́ mlɩ bláa, mɛ́nɩ anɩa mlɩnyɔ abɔ́bwɛ kʋlɛ. Tsúfɛ́ anɩa Ɔsɩ́ ámʋ pʋ́ mʋ Bi Yesu Kristonyɔ gyí kʋlɛ. 4 Anɩdɛ́ mʋ́ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ, mɛ́nɩ anɩa mlɩnyɔ ansigyí bɔ́fʋn.

Bulu Lɔ́wankɩ́

5 Asʋ́n ánɩ́ anɩlónu tsú mʋ Bi ámʋ wá, anɩdɛ́ mlɩ bláa gyí, Bulu lɔ́wankɩ́. Oklún kʋkʋʋkʋ má mʋtɔ. 6 Mʋ́ sʋ nɩ́ anɩdɛ́blɩ́ anɩaa, anɩa mʋnyɔ anɩdɛ́ mbagyí, támɛ anɩtráa anɩná oklúntɔ á, anɩdɛ́ afunu wa. Anɩmɛ́dɛ́bwɛ dɩ́nká ɔnɔkwalɩ asʋ́n ámʋsʋ. 7 Támɛ nɩ́ anɩná wankɩ amʋtɔ, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ mʋ onutó ɔna ámʋ a, ɩkʋlɛbwɛ bʋ anɩa anɩ aba nsɩnɛ́. Mʋ́ sʋ mʋ Bi Yesu Kristo obugya amʋ tɛtɩn anɩ ɩwɩ tsú anɩ lakpantɔ.

8 Nɩ́ ablɩ́ anɩaa, lakpan ma anɩ ɩwɩ á, anɩdɛ́ ɩwɩ mlɛ́. Anɩmá ɔnɔkwalɩ. 9 Támɛ nɩ́ alɛ́ anɩ lakpan bláa Bulu á, obésikíé anɩ, tɩn anɩ ɩwɩ tsú lalahɛ fɛ́ɛ́tɔ́, tsúfɛ́ yilé ɔbwɛpʋ́ pʋ́ ɔnɔkwalɩpʋ ogyi. 10 Nɩ́ ablɩ́ anɩaa, anɩmégyí lakpan abwɛpʋ́ á, anɩlawá mʋ afunutɔ. Idesuná ánɩ́ anɩmɔ́hɔ mʋ asʋ́n ámʋ.

2

Anɩ Bʋalɛ Ogyípʋ́

1 Mɩ́ abí adwɛpʋ́, ndɛ asʋ́n ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ, mɛ́nɩ mlɩmɛ́ɛtrá bwɛ lakpan. Támɛ nɩ́ mlɩtɔ ɔkʋ ɔbwɛ́ lakpan á, anɩbʋ ɔhá ánɩ́ otokókóli anɩ Sɩ́ ámʋ há anɩ. Mʋgyí yilé ɔbwɛpʋ́ Yesu Kristo. 2 Tsúfɛ́ mʋlówu, pʋ́ mʋ obugya lɛ́ anɩ nwunsʋ mbusuo. Megyí anɩ nkʋlɛ pɛ́ lakpan, támɛ ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ klɛ́.

3 Nɩ́ anɩdɛ́ Bulu mblasʋ gyí a, mʋ́ ɔbɛ́ha abɛ́bɩ ánɩ́ anɩlabɩ́ mʋ nɩ. 4 Nɩ́ ɔkʋ ɔblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nyin Bulu,” támɛ ɔtamagyi mʋ mblasʋ á, ofunupʋ ogyi. Ɔma ɔnɔkwalɩ. 5-6 Támɛ nɩ́ ɔkʋ tegyi Bulu mblasʋ á, idesuná ánɩ́ mʋ Buludwɛ lɔfʋn. Tɔ́á ɩbɛ́ha abɛ́bɩ ánɩ́ kʋlɛbwɛ bʋ anɩa Bulu nsɩnɛ́ gyí, anɩtsie nkpa fɛ́ Yesu Kristo.

Mbla Pɔpwɛ Amʋ

7 Apíó adwɛpʋ́, megyí mbla pɔpwɛ kʋkʋ ndɛwanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ. Mbla dada amʋ́ʋ́ mlɩyin tsú brɛ́ ámʋ́ʋ́ mlɩlɔ́tsɔ hógyi amʋ nɩ. Mbla dada anfɩ igyi asʋ́n ánɩ́ mlɩlanú dodo. 8 Támɛ mbla pɔpwɛ igyi. Tsúfɛ́ Kristo tsiátɔ́ pʋ́ mlɩ klɛ́ lalɛ́ mʋ́ súná ánɩ́ mbla pɔpwɛ igyi. Oklún amʋ ɩdɛtsʋ́ʋn. Wankɩ amʋ onutó ɩdɛwankɩ́ dodo.

9 Mʋ́ sʋ ɔhá ánɩ́ ɔbɛ́ɛ, ɔna wankɩ amʋtɔ, támɛ ɔdɛ mʋ ba Okristoyin lu á, idesuná ánɩ́ ɔtráa ɔbʋ oklúntɔ. 10 Ɔhá ánɩ́ ɔtɔdwɛ́ mʋ ba Okristoyin ná wankɩ amʋtɔ. Mʋ́ sʋ tɔtɔɔtɔ mɛ́ɛha mʋ ɔbwɛ lakpan. 11 Támɛ ɔhá ánɩ́ otolú mʋ ba Okristoyin mʋ́ tsie oklúntɔ. Ɔna oklúntɔ, sʋ omeyín ɔtɩ́nɛ́á ɔyɔ́, tsúfɛ́ oklún amʋ ɩlatin mʋ ansɩ́.

12 Mɩ́ abí adwɛpʋ́, ndɛ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ, tsúfɛ́ Yesu Kristo sʋ Bulu lasí mlɩ lakpan kíé mlɩ. 13 Mɩ́ asɩ́, ndɛ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ, tsúfɛ́ mlɩlabɩ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɩnʋ tsú ɔyɩ́ nfiasɩ́ ámʋ. Nyasubi, ndɛ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ, tsúfɛ́ mlɩlagyi Ɔbʋnsámsʋ́.

14 Mɩ́ abí adwɛpʋ́, ndɛ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ, tsúfɛ́ mlɩlabɩ́ Ɔsɩ́ ámʋ. Mɩ́ asɩ́, ndɛ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ, tsúfɛ́ mlɩlabɩ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɩnʋ asa Bulu lɔ́bwɛ ɔyɩ́ ámʋ. Nyasubi, ndɛ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ, tsúfɛ́ mlɩ hógyi ɔnɔ́ bʋ ɔnlɩn, Bulu asʋ́n bʋ mlɩtɔ. Mlɩlagyi Ɔbʋnsámsʋ́.

15 Mʋ́ sʋ ndɛ mlɩ fɛ́ɛ́ bláa mbɛ́ɛ, mlɩmápʋ mlɩ klʋn dɩ́nká ɔyɩ́ pʋ́ mʋ́tɔ́ atɔ́sʋ́. Nɩ́ ɔkʋ dɛ́ ɔyɩ́ ánfɩ dwɛ á, ɔmɛ́ɛtalɩ́ trá dwɛ anɩ Sɩ́ Bulu ɛ. 16 Ɔyɩ́tɔ́ atɔ́ ámʋ ɩkʋ gyí, atɔ laláhɛá ɩtɛdɩ́nká ɔha ɔwɔ́lɩ; atɔ́á ɔha towun, ɩtɛdɩ́nká mʋ ɔwɔ́lɩ pʋ́ ntobíá ɔha tɔpʋ́tsú ɩwɩ. Ɩ́nɩ ánfɩ odu kʋkʋʋkʋ imotsú anɩ Sɩ́ Bulu wá, ɔyɩ́ ánfɩtɔ itsú. 17 Ɔyɩ́ ánfɩ pʋ́ mʋ́tɔ́ atɔ́á ɩtɛdɩ́nká ɔha ɔwɔ́lɩ fɛ́ɛ́ dɛtsʋ́ʋn. Támɛ ɔhá ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ tɔ́á Bulu tekle obétsiá nkpa ánɩ́ ɩtamatá.

Kristo Alupʋ́

18 Mɩ́ abí adwɛpʋ́, brɛ́ tráhɛ nɩ. Mlɩkaɩn ánɩ́ bɛbláa mlɩ bɛɛ, Kristo olupʋ́ ámʋ ɔbɛ́ba. Séi ánfɩ á, Kristo alupʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ baba. Ɩ́nɩ désuná ánɩ́ lɛ́lɛ́ brɛ́ tráhɛ nɩ. 19 Kristo alupʋ́ ánfɩ betsiá anɩtɔ asa bɛdalɩ. Nɩ́ lɛ́lɛ́ anɩ klɛ́ bʋgyi á, tɛkɩ besi tsiá anɩtɔ. Amʋ́ anɩtɔdalɩ lósuná ánɩ́ bʋmegyí anɩ apíó Kristotɔ. Mʋ́ sʋ bɛdalɩ anɩtɔ nɩ́.

20 Támɛ mlɩ mʋ́ á, Kristo lapʋ́ mʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ wá mlɩtɔ. Mʋ́ sʋ mlɩ fɛ́ɛ́ mlɩlabɩ́ ɔnɔkwalɩ amʋ. 21 Megyí bɛɛ mlɩméyín ɔnɔkwalɩ amʋ, sʋ́ ndɛ asʋ́n ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ. Mboún alɩá mlɩyin ɔnɔkwalɩ amʋ, pʋ́ alɩ ámʋ́ʋ́ mlɩyin wankláán ánɩ́ ɔtɩ́nɛ́á ɔnɔkwalɩ amʋ bʋ a, afunu kʋkʋʋkʋ ɩma ɩnʋ ámʋ sʋ.

22 Ma gyí ofunupʋ kpɔnkpɔntɩ ánfɩ? Mʋgyí ɔhá ánɩ́ olekiná ɔbɛ́ɛ, “Megyí Yesu gyí Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ).” Idesuná ánɩ́ alakíná Ɔsɩ́ Bulu mʋa mʋ Bi Yesu Kristo amʋ. Mʋ́ sʋ mʋgyí Kristo olupʋ́ ámʋ nɩ. 23 Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ okíná Bulu mʋ Bi ámʋ lakíná mʋ Sɩ Bulu ɛ́ nɩ́. Támɛ ɔhá ánɩ́ ɔlɔhɔ mʋ Bi ámʋ lahɔ mʋ Sɩ ámʋ ɛ́.

24 Mʋ́ sʋ mlɩha asʋ́n ámʋ́ʋ́ mlɩlónu tsú brɛ́ ámʋ́ʋ́ mlɩlɔ́tsɔ hógyi amʋ isin mlɩtɔ. Tsúfɛ́ nɩ́ isin mlɩtɔ á, mʋ́mʋ́ ɩkʋlɛbwɛ bétsiá mlɩa Yesu pʋ́ Ɔsɩ́ Bulu nsɩnɛ́. 25 Ɩ́nɩ gyí tɔ́á Kristo lɛ́hɩɛ ɔbɛ́ɛ mɛ́ha anɩ, igyi nkpa ánɩ́ ɩtamatá ámʋ nɩ.

26 Ahá ámʋ́ʋ́ bʋdekléá bɛ́mlɛ́ mlɩ ámʋ sʋ́ ndɛ asʋ́n ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ. 27 Mlɩ mʋ́ á, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ Kristo lɔ́pʋwá mlɩtɔ ámʋ bʋ mlɩtɔ. Mʋ́ sʋ imehián ánɩ́ ɔhaa ɔbɛ́trá suná mlɩ atɔ́. Tsúfɛ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ tosúná mlɩ tógyítɔ́. Mʋ atosunáhɛ́ ɛ́ igyi ɔnɔkwalɩ onutó. Ɩ́nɩ sʋ mlɩkɩta tɔ́á olosuná mlɩtɔ, amlɩtsia Kristotɔ.

28 Ɩ́nɩ sʋ mɩ́ abí adwɛpʋ́, mlɩtsia Kristotɔ. Fówun nɩ́ ɔbá á, pɛ́lɩ mɛ́ɛkɩtá anɩ, abɛ́talɩ́ fia mʋ. 29 Nɩ́ mlɩyin ánɩ́ yilé ɔbwɛpʋ́ Yesu gyí á, mʋ́mʋ́ mlɩbɩ ánɩ́ yilé ɔbwɛpʋ́ Bulu mʋ bi okugyíɔkʋ gyí.

3

Bulu Abí

1 Mlɩkɩ alɩá anɩ Sɩ́ Bulu tɛhɩ́ɛ́ dwɛ́ anɩ sʋ́ bʋtɛtɩ́ anɩ mʋ abí. Lɛ́lɛ́ á, mʋ abí anɩgyí. Támɛ tɔ́á sʋá ɔyɩ́ ánfɩtɔ ahá bʋmeyín anɩ gyí, bʋmeyín anɩ Sɩ́ Bulu. 2 Mɩ́ apíó adwɛpʋ́, séi á, Bulu ahá anɩgyí. Alɩá abébemlí wʋlɛ ɔmɔkʋ́nyá lɛ́ súná anɩ. Támɛ anɩyin ánɩ́ Kristo ɔbá á, abɛ́lɩan mʋ, tsúfɛ́ abówun alɩá ogyi. 3 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔdɩn ansɩ́ ánɩ́ mɛ́lɩan mʋ tɛhá mʋ ɩwɩ tɛtɩn, fɛ́ alɩá mʋ ɩwɩ lɛtɩn.

4 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ lakpan á, ɔdɛkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Bulu mblasʋ. Tsúfɛ́ lakpan gyí Bulu mblasʋmágyi. 5 Mlɩyin ánɩ́ Kristo lɛ́ba ɔyɩ́tɔ́ bɛlɛ anɩ tsú anɩ lakpantɔ, támɛ mʋ mʋ́ ɔmɔbwɛ lakpan kʋkʋ. 6 Ɩ́nɩ sʋ ɔhá ánɩ́ mʋa Kristo bʋdɛ mbagyí tamatráa bwɛ lakpan. Mʋ́ sʋ ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtráa ɔdɛ lakpan bwɛ mɔ́kʋ́wun Kristo, ɔmɔkʋ́bɩ́ mʋ ɛ́.

7 Mɩ́ abí adwɛpʋ́, mlɩmáha ɔhaa ɔmlɛ mlɩ. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ yilé á, mʋ asʋ́n da ɔkpa Bulu ansɩ́tɔ́ fɛ́ Yesu. 8 Támɛ Ɔbʋnsám mʋ bi, ɔhá ánɩ́ ɔtráa ɔdɛ lakpan bwɛ gyí. Tsúfɛ́ Ɔbʋnsám dɛ́ lakpan bwɛ tsú brɛ́á ɔyɩ́ lefi asɩ ɔpá. Bulu mʋ Bi Yesu Kristo lɛ́ba ɔyɩ́tɔ́ beyintá Ɔbʋnsám gyumagyihɛ kugyíkʋ.

9 Ahá ánɩ́ babwɛ́ Bulu ahá bʋtamatráa bwɛ lakpan, tsúfɛ́ Bulu tsiátɔ́ bʋ amʋ́tɔ́. Mʋ́ sʋ bʋmɛ́ɛtalɩ́ trá bwɛ lakpan. 10 Tɔ́á abɔ́pʋbɩ́ Bulu abí pʋ́ Ɔbʋnsám abí gyí, ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtamabwɛ́ yilé, ntɛ́ɛ dwɛ́ mʋ ba mégyí Bulu mʋ bi.

Abadwɛ

11 Asʋ́n ánɩ́ mlɩlónu tsú brɛ́á mlɩlémlí Akristofɔ gyí, adwɛ́ɛ aba. 12 Mlɩmábwɛ mlɩ ɩwɩ fɛ́ Kain. Ɔlɔbwɛ Ɔbʋnsám mʋ bi, mɔ́ mʋ gyama. Ntɔ lɛ́ha sʋ́ ɔlɔmɔ mʋ? Ɔlɔbwɛ ɩtɔ laláhɛ, mʋ gyama mʋ́ lɔ́bwɛ ɩtɔ wankláán sʋ ɔlɔmɔ mʋ.

13 Mɩ́ apíó Akristofɔ, ɩmáwa mlɩ wánwan nɩ́ ɔyɩ́ ánfɩtɔ ahá bʋtolú mlɩ. 14 Anɩ mʋ́ anɩyin ánɩ́ anɩladálɩ lowu asɩ yɔ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatátɔ́, tsúfɛ́ anɩdɛ́ anɩ aba dwɛ. Ɔhá ánɩ́ ɔtamadwɛ́ mʋ aba lasin lowutɔ. 15 Ɔhá ánɩ́ otolú mʋ ba gyí ahá ɔmɔpʋ́. Mlɩyin ánɩ́ ahá ɔmɔpʋ́ ɔkʋkʋ má nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 16 Alɩ ámʋ́ʋ́ Kristo lótsulá wú há anɩ ámʋ ɩlasúná anɩ alɩá ɔdwɛ gyí. Mʋ́ sʋ ilehián ánɩ́ anɩ ɛ́ abówu há anɩ aba alɩ kɛ́n. 17 Nɩ́ ɔkʋ bʋ atɔ́, alawun ánɩ́ kʋ dɛ mʋ ba hián, támɛ omowun mʋ nwɛ há mʋ a, mʋ́mʋ́ ɔmɛ́ɛtalɩ́ blɩ́ ɔbɛ́ɛ, mʋtɔdwɛ́ Bulu. 18 Mɩ́ abí adwɛpʋ́, nɩ́ igyi alɩ á, mlɩmápʋ ɔnɔ́kpán dwɛ́ aba. Mboún mlɩha apʋ anɩ bwɛhɛ́ pʋ́ ɔnɔkwalɩ dwɛ aba.

Ɩklʋnwa Bulu Ansɩ́tɔ́

19 Nɩ́ anɩtɔdwɛ́ aba alɩ á, mʋ́ abɛ́bɩ ánɩ́ anɩbuo ɔnɔkwalɩ amʋ nɩ. Mʋ́ sʋ nɩ́ anɩlɩ́ɩ́ Bulu ansɩ́tɔ́ á, tɔtɔ mɛ́ɛhan anɩ. 20 Nɩ́ anɩ klʋn ɩhá anɩ pɔ́n kʋ́ráá á, Bulu yin asʋ́n dʋn anɩ klʋn, oyin anɩ bwɛhɛ́ kugyíkʋ. 21 Apíó adwɛpʋ́, nɩ́ anɩ klʋn mɛ́ha anɩ pɔ́n brɛ́á anɩlɩ́ɩ́ mʋ ansɩ́tɔ́ á, ifú mɛ́ɛkɩtá anɩ. 22 Bulu ɔbɛ́ha anɩ tɔ́á anɩdɛ́ mʋ kʋlɩ́, tsúfɛ́ anɩdɛ́ mʋ mblasʋ gyí, anɩ tsiátɔ́ ɛ́ légyi mʋ ansɩ́. 23 Mbla ánɩ́ Bulu lɔ́wa há anɩ gyí, ahɔ́ɔ mʋ Bi Yesu Kristo gyi, adwɛ aba fɛ́ alɩá Yesu lɛ́bláa anɩ. 24 Ɔhá ánɩ́ ɔdɛ Bulu mblasʋ gyí a, mʋa Bulu babwɛ́ kʋlɛ. Bulu bʋ mʋ klʋntɔ. Tɔ́á itosúná anɩ ánɩ́ ɔbʋ anɩ klʋntɔ gyí Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ ɔlɔpʋhá anɩ ámʋ.

4

Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ Pʋ́ Ɔŋɛ Laláhɛ

1 Apíó adwɛpʋ́, mlɩmáhɔ ahá fɛ́ɛ́ ánɩ́ bɛɛ, bʋbʋ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ asʋ́nsʋ́ gyi. Mboún mlɩsɔ ɔŋɛ́ ámʋ́ʋ́ bʋdɛpʋsúná atɔ́ ámʋ kɩ. Tsúfɛ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ afunupʋ tsɔtsɔɔtsɔ babʋ́lá ɔyɩ́ ánfɩtɔ. 2 Ɩ́nɩ apʋ́bɩ ánɩ́ ɔŋɛ́ ámʋ itsú Bulu wá nɩ́. Nɩ́ ɔkʋ dɛ́ atɔ́ suná, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, Yesu Kristo lɛ́lɩn fɛ́ nyankpʋsa a, mʋ́mʋ́ mʋ atosunáhɛ́ amʋ itsú Bulu wá. 3 Támɛ nɩ́ ɔkʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, Yesu mɛ́lɩn fɛ́ nyankpʋsa a, mʋ́mʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ ɩma mʋtɔ. Kristo olupʋ́ ɔŋɛ́ ámʋ́ʋ́ mlɩlónuá bɛɛ, ɩbɛ́ba amʋ nɩ. Ɩlaba ɔyɩ́tɔ́ dodo.

4 Mɩ́ abí adwɛpʋ́, Bulu ahá mlɩgyí. Mlɩlagyi Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ afunupʋ amʋsʋ. Tsúfɛ́ Ɔŋɛ́ ámʋ́ʋ́ ɩbʋ mlɩtɔ ámʋ bʋ ɔnlɩn dʋn mʋ́ámʋ́ʋ́ ɩdɛ ɔyɩ́ ánfɩtɔ ahásʋ gyí amʋ. 5 Yesu alupʋ́ ámʋ bʋmeyín Bulu. Ɩ́nɩ sʋ amʋ́ atosunáhɛ́ fɛ́ɛ́ igyi ahá ánɩ́ bʋmeyín Bulu atosunáhɛ́. Mʋ́ sʋ ahá ánɩ́ bʋmeyín Bulu tɔ́hɔ amʋ́ asʋ́nsʋ́ gyi. 6 Anɩ mʋ́ á, Bulu ahá anɩgyí. Mʋ́ sʋ ɔhagyíɔha ánɩ́ oyin Bulu tɔhɔ anɩ asʋ́nsʋ́ gyi. Támɛ ɔhá ánɩ́ omeyín Bulu tamahɔ anɩ asʋ́n. Ɩ́nɩ anɩtɔpʋ́bɩ́ ɔnɔkwalɩ Ɔŋɛ́ ámʋ pʋ́ afunu klɛ́ nɩ.

Bulu Gyí Ɔdwɛ

7 Mɩ́ adwɛpʋ́, mlɩha adwɛ aba, tsúfɛ́ ɔdwɛ itsú Bulu wá. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɔdwɛ́ ahá a, Bulu mʋ bi ógyi, oyin Bulu. 8 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtamadwɛ́ ahá méyín Bulu, tsúfɛ́ Bulu gyí ɔdwɛ.* 9 Alɩá Bulu lɛ́lɛ mʋ ɔdwɛ súná anɩ gyí, ɔlɔpʋ mʋ Bi ɔkʋkʋ́nʋ́ ɔkʋlɛ amʋ sɩ́sɩ́ ɔyɩ́tɔ́, mɛ́nɩ abɔ́tsʋn mʋsʋ nyá nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 10 Megyí alɩá anɩtɔdwɛ́ Bulu gyí Buludwɛ ɔnɔkwalɩsʋ. Mboún alɩá ɔlɔdwɛ anɩ, pʋ́ mʋ Bi sɩ́sɩ́ anɩ, ánɩ́ ɔbɔ́pʋ mʋ obugya lɛ anɩ ɩwɩ mbusuo gyí ɔdwɛ.

11 Apíó adwɛpʋ́, ɩ́nɩá Bulu lɛ́hɩɛ dwɛ́ anɩ alɩ sʋ á, ilehián ánɩ́ anɩ ɛ́ abɔ́dwɛ aba. 12 Ɔhaa mɔ́kʋ́hɩ́ɛ́ wun Bulu kɩ. Nɩ́ anɩdɛ́ aba dwɛ á, idesuná ánɩ́ Bulu bʋ anɩ klʋntɔ. Mʋ́ sʋ mʋ ɔdwɛ lɔfʋn anɩtɔ.

13 Bulu lapʋ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ há anɩ. Mʋ́ sʋ anɩlabɩ́ ánɩ́ anɩa mʋnyɔ anɩlabwɛ́ kʋlɛ, ɔbʋ anɩ klʋntɔ. 14 Anɩlawun mʋ́ alɩ. Mʋ́ sʋ anɩdɛ́ adánsɩɛ gyí anɩaa, anɩ Sɩ́ Bulu lɔ́wa mʋ Bi Yesu Kristo ɔbɛ́ɛ, ɔbɛ́lɛ anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́ tsu amʋ́ lakpantɔ. 15 Ɔhagyíɔha ánɩ́ olohogyi, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ Yesu gyí Bulu mʋ Bi ámʋ a, Bulu bʋ mʋtɔ, mʋ ɛ́ ɔbʋ Bulutɔ. 16 Mʋ́ sʋ anɩyin ɔdwɛá Bulu bʋ ha anɩ, anɩlɔ́hɔ mʋ́sʋ́ gyí.

Bulu gyí ɔdwɛ. Mʋ́ sʋ nɩ́ ɔkʋ tɔdwɛ́ Bulu pʋ́ mʋ aba á, ɔbʋ Bulutɔ, Bulu ɛ́ bʋ mʋtɔ. 17 Ɩ́nɩ désuná ánɩ́ Bulu ɔdwɛ lɔfʋn anɩtɔ nɩ́. Mʋ́ sʋ anɩméenya pɛ́lɩ mʋ asʋ́n ogyíkɛ́, tsúfɛ́ anɩlatsíá nkpa ɔyɩ́ ánfɩtɔ fɛ́ Yesu. 18 Ɔhá ánɩ́ Bulu ɔdwɛ bʋ mʋtɔ tamanyá ifú. Mʋ́ sʋ nɩ́ anɩdɛ́ Bulu pʋ́ anɩ aba dwɛ á, anɩméenya Bulu ifú. Tsúfɛ́ ahá ánɩ́ bʋyin ánɩ́ Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ amʋ́ ɩsʋ tényá ifú. Ɩ́nɩ sʋ nɩ́ ɔkʋ dɛ́ Bulu ifú nya á, ilosuná ánɩ́ Bulu ɔdwɛ mɔfʋn mʋtɔ.

19 Anɩtɔdwɛ́ Bulu pʋ́ anɩ aba, tsúfɛ́ Bulu légyankpá dwɛ́ anɩ. 20 Nɩ́ ɔkʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ “Ntɔdwɛ́ Bulu,” támɛ otolú mʋ ba á, ofunupʋ ogyi. Tsúfɛ́ ɔhá ánɩ́ otolú mʋ ba ánɩ́ otowun, mɛ́ɛtalɩ́ dwɛ́ Bulu ánɩ́ ɔmɔkʋ́wun kɩ. 21 Mbla ánɩ́ Yesu Kristo lɔ́wa há anɩ gyí, “Ɔhá ánɩ́ ɔtɔdwɛ́ Bulu ɔdwɛ́ɛ mʋ ba ɛ́.”

5

Tsiátɔ́ Laláhɛsʋgyí

1 Ɔhagyíɔha ánɩ́ olohogyi ɔbɛ́ɛ, Yesu gyí Kristo, (ɔhá ánɩ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) a, Bulu mʋ Bi ógyi. Nɩ́ fʋtɔdwɛ́ ɔkwɩɩ́pʋ́ a, fɔ́dwɛ mʋ bi ɛ́. 2 Mʋ́ sʋ nɩ́ anɩdɛ́ Bulu dwɛ, anɩdɛ́ mʋ mblasʋ gyí a, mʋ́ abɔ́pʋbɩ́ ánɩ́ anɩdɛ́ mʋ abí dwɛ nɩ́. 3 Nɩ́ anɩdɛ́ Bulu dwɛ á, abégyi mʋ mblasʋ. Mʋ mbla ámʋsʋ gyí ɛ́ ɩma ɔnlɩn. 4 Tsúfɛ́ Bulu mʋ bi okugyíɔkʋ tɛtálɩ́ gyi tsiátɔ́ laláhɛsʋ. Anɩ hógyi anɩtɔpʋ́gyí mʋ́sʋ́. 5 Ma ɔbɛ́talɩ́ gyi tsiátɔ́ laláhɛsʋ? Ɔhá ánɩ́ olohogyi ánɩ́ Yesu gyí Bulu mʋ Bi ámʋ nkʋlɛ ɔbɛ́talɩ́ gyi mʋ́sʋ́.

Yesu Kristo Ɩwɩ Adánsɩɛgyí

6 Yesu Kristo gyí ɔhá ánɩ́ ɔlɔtsʋn ntsu mʋ́a obugyatɔ ba. Megyí ntsu nkʋlɛtɔ ɔlɔtsʋn. Ɔlɔtsʋn obugyatɔ ɛ́. Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ légyí asʋ́n ánfɩ ɩwɩ adánsɩɛ, ánɩ́ igyi ɔnɔkwalɩ. Ɔtamawá afunu. 7 Atɔ́ asa légyi Yesu ɩwɩ adánsɩɛ. 8 Mʋ́gyí, Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́, ntsu pʋ́ obugya. Atɔ́ asa ánfɩ fɛ́ɛ́ lɛblɩ́ toku kʋlɛ. 9 Nɩ́ ahá begyi adánsɩɛ súná anɩ, anɩtohogyi a, mʋ́mʋ́ ilehián ánɩ́ abɔ́hɔ Bulu klɛ́ dʋn. Tsúfɛ́ mʋ onutó légyi mʋ Bi ámʋ ɩwɩ adánsɩɛ. 10 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔlɔhɔ Bulu mʋ Bi ámʋ gyi lahɔ Bulu adánsɩɛ ánfɩsʋ gyi mʋ klʋntɔ. Alɩ kɛ́n ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔmɔhɔ Bulu adánsɩɛ ánfɩsʋ gyi dɛ́ mʋ afunutɔ wa nɩ́. Tsúfɛ́ ɔmɔhɔ adánsɩɛ ámʋ́ʋ́ Bulu légyi tsu mʋ Bi ɩwɩ ámʋsʋ gyi. 11 Adánsɩɛ ámʋ gyí, Bulu lapʋ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatá há anɩ tsʋn mʋ Bi ámʋsʋ. 12 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔbʋ Bulu mʋ Bi ámʋ bʋ nkpa ánɩ́ ɩtamatá. Alɩ kɛ́n ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔma Bulu mʋ Bi ámʋ má nkpa ánɩ́ ɩtamatá nɩ́.

Asʋ́n Tráhɛ

13 Mlɩlahɔ Bulu mʋ Bi ámʋ gyi. Mʋ́ sʋ ndɛ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ mlɩ, mɛ́nɩ mlɛ́bɩ ánɩ́ mlɩbʋ nkpa ánɩ́ ɩtamatá. 14 Tɔ́á ɩtɛhá anɩtɔwá klʋn yɔ́ Bulu ansɩ́tɔ́ gyí, akʋ́lɩ́ mʋ tógyítɔ́á igyi mʋ apɛ́ á, otonú anɩ ɔmɛ. 15 Nɩ́ anɩyin ánɩ́ otonú anɩ ɔmɛ a, mʋ́mʋ́ akʋ́lɩ́ mʋ tógyítɔ́ á, anɩyin ánɩ́ ɔbɛ́ha anɩ.

16 Mʋ́ sʋ nɩ́ ɔkʋ owun mʋ ba Okristoyin dɛ́ lakpan bwɛ á, ɔbɔ́ɔ mpáɩ ha mʋ. Bulu ɔbɛ́ha mʋ nkpa. Ahá ánɩ́ amʋ́ lakpan mɛ́ɛkpa amʋ́ wá lowutɔ asʋ́n ndɛblɩ́. Lakpan kʋ bʋ ɩnʋá ɩtɛkpá ɔhá wá lowutɔ. Megyí ɔhá ánɩ́ ɔbwɛ́ lakpan ámʋ odu mbɛ́ɛ mlɩbɔ́ɔ mpáɩ ha. 17 Lalahɛ kugyíkʋ igyi lakpan, támɛ lakpan kʋ bʋ ɩnʋá ɩtamakpá ɔha wá lowutɔ.

18 Anɩyin ánɩ́ ɔhá ánɩ́ alabwɛ́ Bulu mʋ bi ɔkʋkʋ tamatsíá bwɛ́ lakpan, tsúfɛ́ Bulu mʋ Bi ámʋ togyo mʋ ɩwɩ. Ɩ́nɩ sʋ Ɔbʋnsám tamatálɩ́ bwɛ́ mʋ tɔtɔ.

19 Anɩyin ánɩ́ Bulu ahá anɩgyí, támɛ Ɔbʋnsám dɛ́ ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́sʋ́ gyí.

20 Anɩyin ánɩ́ Bulu mʋ Bi ámʋ laba. Alahá anɩlanú asʋ́n asɩ, mɛ́nɩ abɛ́bɩ Bulu Ɔnɔkwalɩpʋ amʋ. Anɩa mʋnyɔ anɩlabwɛ́ kʋlɛ, anɩa mʋ Bi Yesu Kristo ɛ́ anɩlabwɛ́ kʋlɛ. Lɛ́lɛ́ á, mʋ nkʋlɛ pɛ́ gyí Bulu Ɔnɔkwalɩpʋ pʋ́ nkpa ánɩ́ ɩtamatá ámʋ nɩ.

21 Mʋ́ sʋ mɩ́ abí adwɛpʋ́, mlɩkɩ mlɩ ɩwɩ wankláán ɩkpɩsúmsʋ́.

* 4:8 Bulu gyí ɔdwɛ asɩ gyí, ɔdwɛ itsú Bulu wá.

2 Yohane

Yohane

Ɔwʋlʋ́ Nyɔɔsɩ

1

1 Anɩ yín ánɩ́ Bulu lalɛ́, mɩ́ ɔpasua ɔhandɛ Yohane dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ fʋ́a fʋ́ abí. Ntɔdwɛ́ mlɩ fɛ́ɛ́ ɔnɔkwalɩ amʋtɔ. Megyí mɩ́ nkʋlɛ pɛ́ tɔdwɛ́ mlɩ, támɛ ɔhagyíɔha ánɩ́ oyin ɔnɔkwalɩ amʋ ɛ́. 2 Tsúfɛ́ ɔnɔkwalɩ amʋ bʋ anɩtɔ, ibétsiá anɩtɔ brégyíbrɛ́.

3 Anɩ Sɩ́ Bulu mʋa mʋ Bi Yesu Kristo bʋgyíi anɩ bʋalɛ. Bʋwúun anɩ nwɛ, abʋha anɩ iwilwii, anɩ ahá ámʋ́ʋ́ anɩtɔdwɛ́ aba ɔnɔkwalɩsʋ ámʋ.

Ɔnɔkwalɩ Mʋ́a Ɔdwɛ

4 Ansɩ́ lɛhɩɛ́ gyi mɩ brɛ́á nowun ánɩ́ fʋ́ abí ámʋ akʋ bʋna ɔnɔkwalɩ ɔkpa ámʋsʋ, fɛ́ alɩá anɩ Sɩ́ Bulu lɛ́bláa anɩ. 5 Anɩ yín ɔdwɛpʋ́, mlɩha adwɛ aba. Megyí mbla pɔpwɛ ndɛwanlɩ́n sɩ́sɩ́ fʋ́. Mbla ámʋ́ʋ́ anɩlɛ́bɩ tsú brɛ́ ámʋ́ʋ́ anɩlɔ́tsɔ hógyi amʋ nɩ. 6 Nɩ́ fʋtɔdwɛ́ Bulu á, fégyi mʋ mblasʋ. Mbla ánɩ́ anɩlɛ́bɩ tsú brɛ́á anɩlɔ́tsɔ hógyi gyí, adwɛ́ɛ aba.

7 Ahá amlɛ́pʋ́ tsɔtsɔɔtsɔ baba ɔyɩ́ ánfɩtɔ. Bʋdɛblɩ́ bɛɛ Yesu Kristo mɛ́lɩn fɛ́ nyankpʋsa. Ahá ánfɩ gyí ahá amlɛ́pʋ́ pʋ́ Kristo alupʋ́ ámʋ nɩ. 8 Mʋ́ sʋ mlɩkɩ wankláán, mɛ́nɩ mlɩ gyumagyihɛ mɔ́ɔbwɛ kpaalɩ, fɛ́kɩ mlénya mlɩ ɩkɔká fɛ́ɛ́.

9 Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔmɛdɛ́ Kristo atosunáhɛ́ amʋtɔ, ɔlɔtsʋn mʋ́ ɔma yɔ́ ɔdɛ tɔ bambá suná á, mʋa Bulu bʋmegyí kʋlɛ. Támɛ ɔhá ánɩ́ ɔdɛ Kristo atosunáhɛ́ amʋtɔ á, mʋa anɩ Sɩ́ pʋ́ Mʋ Bi ámʋ fɛ́ɛ́ bʋgyi kʋlɛ. 10 Nɩ́ ɔkʋ ɔbá mlɩ wá, ɔmɛdɛ́ Kristo atosunáhɛ́ anfɩ suná á, mlɩmáhɔ mʋ wá mlɩ wóyítɔ́, mlɩmátsulá mʋ itsiá. 11 Ɔhagyíɔha ánɩ́ otsúlá mʋ itsiá latsá mʋ lakpan ámʋ́ʋ́ ɔdɛbwɛ ámʋ bwɛ.

12 Asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ bʋ ɩnʋá tɛkɩ nɛ́bláa mlɩ, támɛ mmedékléá nɔ́wanlɩ́n mʋ́ sɩ́sɩ́ mlɩ. Mboún ndɛ ɔkpa kɩ́ɩ ánɩ́ nɛ́ba mlɩ wá, mɛ́nɩ mɩ́a mlɩnyɔ abétsiá asɩ, atɔɩ nya ansigyí wankláán.

13 Fʋ́ píó tsɩ́hɛ́ ámʋ́ʋ́ Bulu lalɛ́ ámʋ abí bɛhá fʋ́ itsiá.

3 Yohane

Yohane

Ɔwʋlʋ́ Saasɩ

1

1 Mɩ́ ɔdwɛpʋ́ Gaio, ntɔdwɛ́ fʋ́ ɔnɔkwalɩ amʋtɔ. Mɩ́ ɔpasua ɔhandɛ Yohane dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ fʋ́.

2 Mɩ́ ɔdwɛpʋ́, ndehógyiá ɩwɩ bʋ fʋ ɔnlɩn, tógyítɔ́ ɛ́ ɩna wankláán fɛ́ alɩá fʋ́dɛ fʋ́ Bulu súm. 3 Ansɩ́ lɛhɩɛ́ gyi mɩ brɛ́á apíó akʋ bɛba bɛbláa anɩ alɩá fʋdɛ Bulu mbla ámʋsʋ gyí, pʋ́ alɩá fʋna ɔnɔkwalɩ ɔkpa ámʋsʋ. 4 Brégyíbrɛ́á nonú alɩá mɩ́ abí Akristofɔ bʋna ɔnɔkwalɩ ɔkpa ámʋsʋ á, ɩtɛhɩ́ɛ́ wá mɩ́ ansigyí.

Gaio Kanfʋ́

5 Mɩ́ ɔdwɛpʋ́, ɩtɔ wankláán fʋ́dɛbwɛ, fʋ́dɛ anɩ apíósʋ́ kɩ́ɩ, títriu afɔɔ́ ámʋ. 6 Amʋ́tɔ́ akʋ baba bɛbláa anɩ ɔpasua ámʋ alɩá fɛkɩ amʋ́sʋ́ fɛ́ɛ́. Bɔ mbɔ́dɩ́ afʋsi amʋ́ ɔkpa alɩá ibégyi Bulu ansɩ́ ɛ́. 7 Tsúfɛ́ Kristo sʋ bʋ́na. Bʋmɛdɛ́ tɔtɔ hɔ́ɔ tsu ahá ánɩ́ bʋmegyí Akristofɔ wá. 8 Ilehián ánɩ́ abɛ́kɩ ahá ánfɩ odusʋ alɩ, fɛ́kɩ anɩa amʋ́nyɔ abɔ́bwɛ kʋlɛ yɔ́ ɔnɔkwalɩ agyʋ́má ámʋ.

Diotrefe mʋa Demetrio

9 Nawánlɩ́n ɔwʋlʋ́ kʋ sɩ́sɩ́ mlɩ dodo, támɛ Diotrefe dékléá ɔbɔ́bwɛ mʋ ɩwɩ ɔpasua ɔhandɛ. Mʋ́ sʋ ɔmɛdɛ́ anɩ pʋbwɛ́ tɔtɔ. 10 Nɩ́ nɛbá mlɩ wá á, nɛ́bláa mlɩ mʋ asʋn laláhɛá ɔdɛblɩ́ tsú anɩ ɩwɩ. Mʋ́á ɩma alɛ kʋ́ráá gyí, ɔbɛ́ɛ, mʋmɔ́ɔhɔ apíó ámʋ afɔɔ́. Ɔdɛ ahá ɛ́ itin ka ɔbɛ́ɛ, bʋmákɩ amʋ́sʋ́, ɔdɛ ahá ánɩ́ bɛkɩ amʋ́sʋ́ ɛ́ gyáa lɛ ɔpasua ámʋtɔ.

11 Mɩ́ adwɛpʋ́, mlɩmákasɩ́ mʋ bwɛhɛ́ laláhɛ anfɩ. Mboún mlɩkasɩ yilé abwɛpʋ́ ámʋ bwɛhɛ́. Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ yilé á, Bulu mʋ bi ógyi, támɛ ɔhá ánɩ́ ɔtɔbwɛ́ lalahɛ mʋ́ méyín Bulu.

12 Demetrio mʋ́ á, ɔhagyíɔha tɛtɩ́ mʋ ɩdayilé. Mʋ tsiátɔ́ ɛ́ idesuná ánɩ́ ɔha wankláán ogyi. Mɩ́ ɛ́ ntɛtɩ́ mʋ ɩdayilé. Mlɩyin ánɩ́ mɩ́ asʋn blɩ́hɛ́ igyi ɔnɔkwalɩ.

Ɩklá

13 Tɛkɩ asʋ́n tsɔtsɔɔtsɔ bʋ ɩnʋá nɛ́bláa fʋ, támɛ mmedékléá nɔ́wanlɩ́n mʋ́ sɩ́sɩ́ fʋ́. 14 Ndɛ ɔkpa kɩ́ɩ ánɩ́ ɩmɔ́ɔwa ɔpá kʋ́ráá nɛ́ba mlɩ wá, abétsiá asɩ tɔ́ɩ́.

15 Bulu ɔháa fʋ́ iwilwii.

Fʋ́ anyawíe fɛ́ɛ́ bɛhá fʋ́ itsiá. Nɛhá anɩ anyawíe amʋtɔ okugyíɔkʋ ɛ́ itsiá.

Yuda

Yuda

Ɔwʋlʋ́

1

Itsiáha

1 Mɩ́ Yesu Kristo osúmbi Yuda, Yakobo mʋ pio dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ ahá ánɩ́ anɩ Sɩ́ Bulu lɛ́tɩ, ɔtɔdwɛ́ amʋ́, Yesu Kristo dɛ́ amʋ́sʋ́ kɩ́ɩ.*

2 Ndɛ Bulu kokóli mbɛ́ɛ, ɔhɩ́ɛ wun mlɩ nwɛ, ɔha mlɩ iwilwii pʋ́ ɔdwɛ.

Afunu Atɔ́ Asunápʋ́

3 Apíó adwɛpʋ́, tɛkɩ nahɩ́ɛ́ bwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ nɔ́wanlɩ́n mlɩ ɔwʋlʋ́ tsú nkpa ámʋ́ʋ́ Bulu lahɔ mɩ́a mlɩnyɔ ámʋ ɩwɩ. Támɛ ilehián ánɩ́ nɔ́wanlɩ́n kókóli mlɩ, amlɩprɩ hógyi amʋ́ʋ́ Bulu lapʋ́há mʋ ahá ɔtsáwʋlɛ pɛ́ ámʋ nwun. 4 Tsúfɛ́ aha akʋ baŋáín bowie mlɩtɔ. Ahá ánfɩ adá ɩda ɔwʋlʋ́tɔ́ dodo há ɩsʋbɩtɩ́, tsúfɛ́ bʋtamanyá Bulu ifú. Bʋdɛblɩ́ bɛɛ, ɩ́nɩá Bulu tesí anɩ lakpan kíé anɩ sʋ á, abɛ́talɩ́ tsíá tsiátɔ́ laláhɛ. Bakʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ anɩ Wíe pʋ́ anɩ Ɔkpapʋ́ Yesu Kristo ɔkʋlɛ pɛ́ ámʋsʋ.

5 Mlɩyin asʋ́n ánfɩ fɛ́ɛ́ dodo, támɛ ntráa kaɩn mlɩ ánɩ́ anɩ Wíe Bulu† lɛ́kpa mʋ ahá dálɩ Egyipte ɔsʋlʋ́sʋ, támɛ ɔma a, ɔlɔmɔ amʋ́á bʋmɔhɔ mʋ gyi fɛ́ɛ́ tsálɩ́fwɩ́. 6 Mlɩkaɩn ánɩ́ Bulu-abɔpʋ akʋ bʋmetsiá ɔtɩ́nɛ́á ɔlɛha amʋ́ túmi ɔbɛ́ɛ bʋtsía. Mʋ́ sʋ Bulu lɛ́ha bɔwa amʋ́ ɩkan, bʋtsie oklúntɔ bʋgyo mʋ asʋ́n ogyíkɛ́ kpɔnkpɔntɩ ámʋ. 7 Sodom mʋ́a Gomorafɔ pʋ́ nkuda ánɩ́ ɩlɛkafía amʋ́ ɛ́ betsiá wá atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n. Alɩ kɛ́n Bulu lɛ́ha ogyá ánɩ́ ɩtamadun lɔ́hɔ amʋ́ awúlu fɛ́ɛ́, pʋ́dá ahá fɛ́ɛ́ ɔlá nɩ́.

8 Alɩ́ nkude akúnpʋ anfɩ ɛ́ bʋtokun nkude nɩ. Ɩtɛhá amʋ́ bʋtɔbwɛ́ lakpan pʋ́kpɔ́ɩ́ amʋ́ ɩwɩ, bʋtamanyá Bulu túmi ifú. Bʋtɛblɩ́ abususʋ pʋ́kpɔ́ɩ́ ɔŋɛ́á ɩbʋ numnyam ɛ́. 9 Bulu-ɔbɔpʋ dɛhɛn Mikael kʋ́ráá mɛ́blɩ́ asʋn laláhɛ brɛ́á mʋa Ɔbʋnsám bɛprɩ́ɩ Mose fúli. Tɔ́á ɔlɛblɩ́ gyí, “Bulu ɔwáa ɩyɩn wa fʋ!” 10 Támɛ ahá ánfɩ mʋ́ bʋtɛblɩ́ asʋn laláhɛ tsú tɔ́á bʋmonu mʋ́ asɩ ɩwɩ. Amʋ́ bwɛhɛ́ lɛlɩan mbwɩá bʋma agywɩɩn. Mʋ́gyí tɔ́á ɩtɛhɩ́ amʋ́ ɛ́ nɩ́. 11 Alɩ ahá ámʋ bʋgyɔ́wɩ! Tsúfɛ́ bapʋ́ Kain amʋ́ʋ́ ɔlɔmɔ mʋ gyama ámʋ ɔkpa. Bakʋla sika yɔ́bwɛ tɔ́á Bileam lɔ́bwɛ, bakʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ Bulusʋ fɛ́ Kora.‡ Mʋ́ sʋ Bulu ɔbɛ́hɩ amʋ́. 12 Ahá ánfɩ bʋtɔpʋ́ ifin da ɩkʋlɛbwɛ atogyihɛ amʋ. Nɩ́ mlɩa amʋ́nyɔ mlɩdɛ́ atógyí a, pɛ́lɩ tamakɩ́tá amʋ́. Akpapʋ́ bʋgyi, támɛ amʋ́ nkʋlɛ klɛ́ bʋtɛkɩ. Bʋgyi fɛ́ agyindeá ɩtamatswie, afú tɔtsʋan mʋ́ nátɩ́. Bʋgyi fɛ́ nyíá ɩtamaswíé ntɛ́ɛ bapúlí mʋ́, tú mʋ́ asɩ, ɩlawú plɩ́plɩ́plɩ́plɩ́. 13 Amʋ́ pɛ́lɩla bʋ nyányáa fɛ́ ntsusʋ-afuá ɩtɛda bobun ogbémgbesʋ. Bʋgyi fɛ́ ntsrakpabiá ɩna dɛtsʋ́ʋn nwʋlʋ́táasʋ kɛkɛ. Amʋ́ otsiákpá gyí oklún tuun ánɩ́ Bulu lɛ́layáɩ́ há amʋ́ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́.

14  Adam ɔma ɩlɩ́ntɔ sienɔ́sɩ́tɔ obí Enok lɛ́blɩ́ amʋ́ ɩwɩ asʋ́n tswɩ. Ɔbɛ́ɛ, “Mlɩkɩ, anɩ Wíe mʋa mʋ abɔpʋ wankɩ́hɛ́ mpɩ́m afɩnɩ-afɩnɩ bɛbá. 15 Ɔbá begyi ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ asʋ́n, ɔbɩtɩ ahá ánɩ́ bʋtamanyá mʋ ifú ɩsʋ. Amʋ́ lalahɛá babwɛ́ pʋ́kʋ́sʋ́ lɩ́ɩ́ mʋsʋ, pʋ́ mʋ ɩwɩ asʋn laláhɛá bablɩ́ sʋ!”

16 Ahá ánfɩ bʋtɔtɔ́ɩ́ ahásʋ, lɛ́ ahá ɩlá, bwɛ́ lalahɛ kugyíkʋá bʋdeklé. Bʋtotsú ɩwɩ, bun ahá kpantsapa, mɛ́nɩ bénya tɔ́á bʋdeklé.

Ɔláda Pʋ́ Tɔɩ́kplá

17 Támɛ apíó adwɛpʋ́, mlɩkaɩn asʋ́n ánɩ́ anɩ Wíe Yesu Kristo sumbí ayɔpʋ́ ámʋ bɛbláa mlɩsʋ. 18 Bɛbláa mlɩ bɛɛ, “Nkɛ tráhɛ amʋtɔ á, ahinlá abwɛpʋ́ bɛ́ba. Bóbuo amʋ́ ɔwɔ́lɩ laláhɛ.” 19 Bʋbʋ mlɩtɔ dodo. Amʋ́ dɛ́ mlɩ nsɩnɛ́ yintá nɩ́. Amʋ́ onutó agywɩɩn dɛ́ amʋ́ kpa, tsúfɛ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ má amʋ́tɔ́. 20 Támɛ apíó adwɛpʋ́, mlɩ mʋ́ á, mlɩpwɛ mlɩ tsiátɔ́ dɩnka mlɩ hógyi wankɩ́hɛ́ amʋsʋ. Mlɩbɔ mpáɩ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ túmitɔ. 21 Mlɩtsia tsiátɔ́á Bulu ɔdwɛ lasúná mlɩ, brɛ́ ánfɩ mlɩgyó anɩ Wíe Yesu Kristo ánɩ́ ɔbɛ́ba bowun mlɩ nwɛ, há mlɩ nkpa ánɩ́ ɩtamatá ánfɩ.

22 Mlɩwun ahá ánɩ́ asʋ́n ámʋ ɩmɛdɛ́ amʋ́ wankɩ́ nwɛ. 23 Mlɩprɩ akʋ lɛ ogyá ámʋtɔ, pʋhɔ amʋ́ nkpa. Mlɩwun akʋ nwɛ ifúsʋ́. Mlɩkɩ wankláán ánɩ́ amʋ́ lalahɛ amʋ ɩmɛ́ɛtsankɩ́ mlɩ.

Bulu Kanfʋ́ Mpáɩ

24 Mʋtɛ́há anɩtamadɩda. Mʋtɛ́lɛ́ lalahɛ lɛ́ anɩ ɩwɩ, kpá anɩ ba numnyam amʋ́ʋ́ ɩbʋ bomlí mʋ amʋ asɩ ansigyítɔ́. 25 Mʋ nkʋlɛ gyí Bulu pʋ́ anɩ Ɔhɔ́pʋ. Numnyam, obú, ɔwʋnlɩ́n pʋ́ túmi ɩtsʋ́ʋn anɩ Wíe Yesu Kristosʋ ɩtʋ mʋ. Tsú brɛ́á ɔyɩ́ mɔkʋ́tsúa asɩ, bɔtʋ ndɛ pʋ́ya brɛ́ fɛ́ɛ́. Amen.

* 1:1 Ntɛ́ɛ Bulu dɛ́ amʋ́sʋ́ kɩ́ɩ ha Kristo.

† 1:5 Anɩ Wíe Yesu ntɛ́ɛ Yosua bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ.

‡ 1:11 Kora lɔ́kʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Mose mʋa mʋ dɛhɛn Aaronsʋ.

Atɔ Lɛsúnáhɛ́

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

Atɔ́á Bɛlɛ Súná

Yohane

1

1 Ɩ́nɩ gyí atɔ́á Bulu lɛ́ha Yesu Kristo lɛ́lɛ súná mʋ asúmpʋ́ tsú tɔ́á ɩbɛ́ba nkɛ ánfɩtɔ ɩwɩ nɩ́. Yesu lɔ́wa Bulu-ɔbɔpʋ lɛ́ba bɛlɛ mʋ́ súná mʋ osúmbi Yohane. 2 Yohane légyí tógyítɔ́á olowun ɩwɩ adánsɩɛ. Olegyi Bulu asʋ́n ámʋ pʋ́ asʋ́n ánɩ́ Yesu Kristo lɛ́bláa mʋ fɛ́ɛ́ ɩwɩ adánsɩɛ ɔnɔkwalɩsʋ. 3 Bulu obóyulá ɔhá ánɩ́ ɔtɛkla mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ asʋn wanlɩ́nhɛ́ anfɩ súná Kristo ɔpasua ámʋ. Obóyulá ahá ánɩ́ bʋtonú asʋ́n ámʋ, gyi dɩnká mʋ́sʋ́ ɛ́; tsúfɛ́ mʋ́ fɛ́ɛ́ bábɩ lafʋn ta.

Kristo Ɔpasua Asienɔ́ Ámʋ Itsiáha

4-5 Mɩ́ Yohane dɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩ wanlɩ́n sɩ́sɩ́ Kristo ɔpasua asienɔ́á mlɩbʋ Asia ɔmátɔ́.

Ɔhá ámʋ́ʋ́ oletsiá, ɔbʋ ɩnʋ, ɔbɛ́laba amʋ mʋa Ɔŋɛ́ asienɔ́ ánɩ́ bʋlɩɩ́ mʋ owíe obíá ansɩ́tɔ́ pʋ́ Yesu Kristo bʋgyíi mlɩ bʋalɛ, abʋha mlɩ iwilwii. Mʋgyí ɔdansɩyin ɔnɔkwalɩpʋ, ogyankpapʋá ɔlɔkʋsʋ́ tsú afúlitɔ, ɔyɩ́tɔ́ awíe fɛ́ɛ́sʋ́ ogyípʋ́.

Mʋtɔdwɛ́ anɩ, ɔlɔpʋ mʋ obugya ká anɩ nwunsʋ ɩkɔ, sí anɩ lakpan kíé anɩ. 6 Alabwɛ́ anɩ mʋ iwíe ogyíkpá pʋ́ mʋ igyí ahapʋ́ ánɩ́ abósum mʋ Sɩ́ Bulu. Numnyam mʋ́a túmi ɩbwɛ́ɛ mʋ klɛ brɛ́ fɛ́ɛ́! Amen.

7 Kɩ! Ɔna nwʋlʋ́táasʋ ɔbá! Ɔhagyíɔha obówun mʋ. Ahá ámʋ́ʋ́ bɔwɔ mʋ pɩ́a amʋ kʋ́ráá bówun mʋ. Mʋ sʋ ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ bósu kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́. Alɩ́ ɩbɛ́ba nɩ!

8 Anɩ Wíe Bulu lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mɩ́gyí Alfa mʋ́a Omega. Otúmípʋ amʋ́ʋ́ oletsiá, ɔbʋ ɩnʋ, ɔbɛ́ba amʋ nɩ.”

Kristo Lɛ Súná

9 Mɩ́, mlɩ píó Yohane nɩ. Mɩ́a mlɩnyɔ dɛ́ ipian wúun Yesu pʋ́ Bulu iwíegyí ámʋ sʋ, anɩdɛ́ ɩklʋn nya lɩ́ɩ́ kínkín. Bulu asʋ́n ɔkanda pʋ́ Kristo ɩwɩ asʋ́nblɩ́ sʋ balɛ́ mɩ́ ya Patmo ɔpʋ nsɩnɛ́ ɔsʋlʋ́sʋ. 10 Ɛkɛ ɔkʋá igyi anɩ Wíe ɛkɛ á, Bulu Ɔŋɛ́ lɛ́ba mɩsʋ. Nonu ɔmɛ kʋ, ɩlɛlɩn kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ fɛ́ ɔkpɛ ɔtsáwʋlɛ pɛ́ mɩ́ ɔma. 11 Ɔmɛ amʋ ɔbɛ́ɛ, “Wanlɩn tɔ́á fʋdewúun wa ɔwʋlʋ́tɔ́, afʋpʋya Kristo ɔpasua asienɔ́, bʋgyi Efeso, Smirna, Pergamo, Tiatira, Sardi, Filadelfia pʋ́ Laodikea.”

12 Brɛ́á nɛdamlí mbɛ́ɛ ankɩ ɔhá ánɩ́ ɔdɛ mɩ́ asʋ́n bláa a, nowun sika pɛpɛ ɔkandɩ́ɛ-oyíá ɩbʋ abámbi asienɔ́. 13 Ɔha ɔkʋá ɔlɛlɩan Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ lɩ́ɩ́ ɔkandɩ́ɛ-oyí ámʋ nsɩnɛ́. Ɔlɔwa ligá, ɔlɔpʋ sika pɛpɛ ɔfɛ́ tsan mʋ kántɔ́. 14 Mʋ nwun pʋ́ mʋ imi fɛ́ɛ́ lofulí fɛ́ opuli mpútɔ́ ntɛ́ɛ ɔhráda. Mʋ ansíbi aklambi ɛ́ lɔwankɩ́ fɛ́ ogyá mpɩmpɩ. 15 Mʋ ayabi dɛ ogyá kpa fɛ́ kɔɔ́brɩ ánɩ́ bafwɩ́ mʋ́ lɛ́ ogyátɔ́ ɩnʋnʋ. Mʋ ɔmɛ idetsulá fɛ́ ntsuá ɩdɛkpa yi. 16 Ɔdɛ ntsrakpabi asienɔ́ mʋ gyɔpɩtɔ. Ɔdayí ɩya anyɔ kláklá lɛdalɩ tsu mʋ ɔnɔ́tɔ́. Mʋ ansɩ́tɔ́ ɩhɩ́ɛ́ dɛwankɩ́ fɛ́ ɔpawi. 17 Brɛ́á nowun mʋ a, nemlí bun mʋ ayabiasɩ fɛ́ ɔha wuhɛ́, támɛ ɔlɔpʋ mʋ gyɔpɩ ɩbɩ dɩ́nká mɩ́sʋ́, blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mánya ifú! Mɩ́gyí Ogyankpapʋ mʋ́a Ɔtráhɛ amʋ nɩ. 18 Mɩ́gyí ɔkɩankpapʋ amʋ́ʋ́ nowu ámʋ nɩ. Kɩ, mbʋ nkpa brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́! Mbʋ túmi lowu mʋ́a afúlitɔsʋ.

19 “Wanlɩn tɔ́á fawun bɔtsʋn, mʋ́á ɩdɛbá séi pʋ́ mʋ́á ɩbɛ́ba ɔma wa ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ. 20 Ntsrakpabi asienɔ́ ámʋ́ʋ́ fowun mɩ́ gyɔpɩtɔ pʋ́ sika pɛpɛ ɔkandɩ́ɛ-oyí abámbi asienɔ́ ámʋ asɩ nɩ́. Ntsrakpabi asienɔ́ ámʋ igyi ɔpasua asienɔ́ ámʋ abɔpʋ. Ɔkandɩ́ɛ-oyí abámbi asienɔ́ ámʋ ɛ́ gyí ɔpasua asienɔ́ ámʋ.

2

Efeso Ɔpasua Nkla

1 “Wanlɩn asʋ́n ánfɩ sɩsɩ Akristofɔ ɔpasua ánɩ́ ɩbʋ Efeso wúlutɔ ɔbɔpʋ fɛɛ,*

“Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔdɛ ntsrakpabi asienɔ́ mʋ gyɔpɩtɔ, ɔna sika pɛpɛ ɔkandɩ́ɛ-oyí abámbi asienɔ́ ámʋ nsɩnɛ́ ámʋ ɔbɛ́ɛ: 2 Nyin tɔ́á fʋdɛbwɛ fɛ́ɛ́. Nawun alɩá fʋhɩ́ɛ́ fʋdɛ agyʋ́má yɔ, pʋ́ alɩá fʋdɛ nsi wa lɩ́ɩ́ kínkín. Nyin ánɩ́ fʋtamakle aha laláhɛ asʋ́n. Fakápʋ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ amʋ́ ɩwɩ tɩ Kristo sumbí ayɔpʋ́ ámʋ, wun ánɩ́ afunupʋ bʋgyi. 3 Fotomi wun ipian mɩ́ sʋ, fʋ́meyinkí ɔma. 4 Támɛ asʋ́n kʋlɛ pɛ́á mbʋ fʋ́ ɩwɩ gyí, ɔdwɛ ɩtráa ma mɩ́a fʋnyɔ ntɛ́ɛ fʋ́a fʋ́ aba nsɩnɛ́ fɛ́ gyankpapʋ amʋ. 5 Mʋ́ sʋ kaɩn alɩá tɛkɩ fʋgyi asa fadɩda. Damli klʋntɔ, afʋlatsia fʋ́ atsiábi. Nɩ́ megyí alɩ á, nɛ́ba bɛlɛ fʋ́ ɔkandɩ́ɛ-oyí ámʋ lɛ́ mʋ́ aba ɔpasua atráhɛ amʋtɔ. 6 Támɛ toku kʋlɛá ɩbʋ alɛ́ fʋ́ ɩwɩ gyí, fʋtamakle Nikolai abúopʋ bwɛhɛ́ laláhɛ amʋ, fɛ́ alɩá mɩ́ ɛ́ ntamakle mʋ́.

7 “Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu asʋn ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ dɛ́ ɔpasua ámʋ bláa asɩ. Nɛ́ha ɔhá ánɩ́ olegyi ɩsʋ obégyi Paradiso ndobítɔ oyí-abí ámʋ́ʋ́ ɩtɛhá nkpa ámʋ.”

Smirna Ɔpasua Nkla

8 Ɔlɛtrá bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Wanlɩn asʋ́n ánfɩ sɩsɩ Akristofɔ ɔpasua ánɩ́ ɩbʋ Smirna wúlutɔ ɔbɔpʋ fɛɛ,

“Ɔhá ámʋ́ʋ́ ogyi Ogyankpapʋ mʋ́a Ɔtráhɛ, olowu lákʋ́sʋ́ tsú afúlitɔ ámʋ ɔbɛ́ɛ: 9 Nyin fʋ́ ipian wunhɛ pʋ́ ohian ánɩ́ fʋdegyí, támɛ fʋbʋ atɔ́! Nyin alɩá ɔpasua ámʋ́ʋ́ bʋdɛ ɩwɩ kɩ́ɩ bɛɛ, Yudafɔ bʋ́gyi ámʋ bʋdɛ afunu wa dɩ́nká fʋ́sʋ́. Megyí Yudafɔ bʋ́gyi, Ɔbʋnsám abúopʋ ɔpasua bʋgyi. 10 Máha ipian ánɩ́ ɩbɛ́ba fʋsʋ ɩwa fʋ́ ifú. Ndɛ fʋ́ bláa, Ɔbʋnsám ɔbɛ́ha bɛ́kɩtá mlɩtɔ akʋ tswɩ obu. Ɔbɔ́sɔ mlɩ kɩ. Bɛ́dɩnká fʋ́sʋ́ nkɛ dú. Nɩ́ lowutɔ ígyi ó á, fʋ́ mʋ́ wa ɔnɔkwalɩ. Nɛ́ha fʋ́ ɩsʋgyi-ɩpa, igyi nkpa ánɩ́ ɩtamatá.

11 “Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu asʋn ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ dɛ́ ɔpasua ámʋ bláa asɩ. Ɔhagyíɔha ánɩ́ olegyi ɩsʋ á, lowu nyɔɔsɩ amʋ ɩmɛ́ɛda mʋ.”

Pergamo Ɔpasua Nkla

12 Ɔlɛtrá bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Wanlɩn asʋ́n ánfɩ sɩsɩ Akristofɔ ɔpasua ánɩ́ ɩbʋ Pergamo wúlutɔ ɔbɔpʋ fɛɛ,

“Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbʋ ɔdayí ɩya anyɔ kláklá ámʋ ɔbɛ́ɛ: 13 Nyin ánɩ́ fʋtsie ɔtɩ́nɛ́á Ɔbʋnsám owíe obíá itsie, támɛ fʋdɛ fʋ́ hógyitɔ kínkíínkín. Brɛ́á bɔmɔ mɩ́ adánsɩɛ ogyípʋ́ ɔnɔkwalɩpʋ Antipa mlɩ wá ɩnʋ kʋ́ráá á, fʋmɛkpa mɩ́ ɔma. 14 Támɛ mʋ́ ó á, mbʋ fʋ́ ɩwɩ asʋ́n kpalobí kʋ. Mlɩtɔ akʋ bʋbuo Balaam amʋ́ʋ́ olosuná Balak† alɩá ɔbɔ́bwɛ Israelfɔ bɔ́bwɛ lakpan, ɔlɛha amʋ́ betsiá wá atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n, tsíá gyi ɔkpɩtɔ-atɔ́ ámʋ. 15 Alɩ kɛ́n akʋ bʋbʋ mlɩtɔá bʋbuo Nikolai atosunáhɛ́ nɩ. 16 Mlɩdamli klʋntɔ. Nɩ́ megyí alɩ nóbofwie mlɩtɔ, pʋ́ mɩ́ ɔnɔ́tɔ́ ɔdayí ámʋ kɔ́ amʋ́.

17 “Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu asʋ́n ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ dɛ́ ɔpasua ámʋ bláa asɩ.

“Ɔhagyíɔha ánɩ́ olegyi ɩsʋ obégyi atogyihɛ amʋ́ʋ́ bɔpʋŋáín ámʋ kʋ. Nɛ́trá ha okugyíɔkʋ ibwi futútúá bɔwanlɩ́n ɩdá pɔpwɛ dɩ́nká mʋ́sʋ́. Mʋ nkʋlɛ ɔbɛ́bɩ dá ámʋ. Ɔhaa mɛ́ɛbɩ mʋ́ tsɩ́a mʋtɔ.”

Tiatira Ɔpasua Nkla

18 Ɔlɛtrá bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Wanlɩn asʋ́n ánfɩ sɩsɩ Akristofɔ ɔpasua ánɩ́ ɩbʋ Tiatira wúlutɔ ɔbɔpʋ fɛɛ,

“Bulu mʋ Bi ámʋ́ʋ́ mʋ ansíbi igyi fɛ́ ogyá ɔdandʋ, mʋ ayabiasɩ igyi fɛ́ kɔɔ́brɩ ánɩ́ bapʋ́wá ogyá, plɩ́ɩ mʋ́ ɩwɩ ámʋ ɔbɛ́ɛ: 19 Nyin fʋ́ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́. Nyin fʋ́ ahádwɛ, fʋ́ hógyi, fʋ́ osum agyʋ́má pʋ́ fʋ́ nsiwa lɩ́ɩ́ kínkín. Nyin ánɩ́ fʋdɛbɩ bwɛ́ dʋn gyankpapʋ amʋ. 20 Támɛ asʋ́n ánɩ́ mbʋ ha fʋ́ gyí, fahá ɔtsɩ ámʋ́ʋ́ bʋtɛtɩ́ mʋ Yesebel, ɔdɛ mʋ ɩwɩ tɩ ɔbɛ́ɛ, Bulu ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ amʋ dɛ́pʋ mʋ atosunáhɛ́ mlɛ́ mɩ́ asúmpʋ́, bʋdɛ atsɩ mʋ́a ayin asʋ́n wa, bʋdɛ ɔkpɩtɔ-atɔ́ ɛ́ gyí. 21 Nakɩ mʋ ansɩ́tɔ́ ánɩ́ ɔbɛ́damlí klʋntɔ bobuo Bulu, támɛ omedékléá obési mbʋatɔ. 22 Mʋ́ sʋ nɛ́da mʋ, wá mʋ ɩlɔ. Obówun ipian. Nɩ́ mʋa ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ mbʋa tɔ ámʋ ɛ́ bʋmesi, lɛ́ ɩwɩ lɛ́ mʋ́tɔ́ á, nɛ́ha amʋ́ bɛ́hɩɛ wun ipian. 23 Nɔ́mɔ mʋ abúopʋ amʋ. Akristofɔ ɔpasua fɛ́ɛ́ bɛ́bɩ ánɩ́ mɩ́gyí ɔhá ámʋ́ʋ́ otowun ahá klʋntɔ pʋ́ amʋ́ nwuntɔ asʋ́n ámʋ nɩ. Nɛ́ka okugyíɔkʋ ɩkɔ mʋ bwɛhɛ́ ɔnɔ́.

24 “Támɛ mlɩ aha tráhɛ ánɩ́ mlɩlasí mlɩbʋ Tiatira wúlutɔ, mlɩmóbuo ɔtsɩ ámʋ atosunáhɛ́ amʋ́ʋ́ bʋdɛ mʋ́ tɩ ‘Ɔbʋnsám asʋn ŋaínhɛ́’ amʋ mʋ́ á, mmɔ́ɔpʋ atɔ sʋráhɛ́ kʋkʋ sʋ́rá mlɩ. 25 Támɛ mlɩkɩta mɩ́ atosunáhɛ́ amʋ́ʋ́ mlɩbʋ amʋtɔ kínkíínkín yɔ́fʋn brɛ́á nɛ́ba. 26 Nɛ́ha ɔhá ánɩ́ olegyi tógyítɔ́sʋ́, ɔlɛtalɩ́ bwɛ́ mɩ́ apɛ́ yɔ́fʋn ɔyɩ́ ɔnɔ́mɔkɛ́ túmi, obégyi ɔmá fɛ́ɛ́sʋ́. 27-28 Ɔbɛ́kpa amʋ́ owuntɔlɩnsʋ, bwíébwíe amʋ́ blúblúblú fɛ́ abʋa. Obénya túmi ámʋ́ʋ́ mɩ́ Sɩ́ lɔ́pʋhá mɩ́ ámʋ odu. Nɔ́pʋ mʋ bakɛ ɔtsrakpabi há mʋ, pʋ́súná ánɩ́ alagyi ɩsʋ.‡

29 “Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu asʋ́n ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ dɛ́ ɔpasua ámʋ bláa asɩ.”

3

Sardis Ɔpasua Nkla

1 Ɔlɛtrá bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Wanlɩn asʋ́n ánfɩ sɩsɩ Akristofɔ ɔpasua ánɩ́ ɩbʋ Sardis wúlutɔ ɔbɔpʋ fɛɛ,

“Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbʋ Bulu Ɔŋɛ́ asienɔ́ pʋ́ ntsrakpabi asienɔ́ ámʋ ɔbɛ́ɛ: Nyin fʋ́ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́. Fʋbʋ ɩdá ánɩ́ fʋkɩ nkpa, támɛ fawú fʋ́na. 2 Mʋ́ sʋ tsinki, afʋwa fʋ́ atɔ tráhɛ amʋ ɔwʋnlɩ́n, tsúfɛ́ idekléá iwu. Nawun ánɩ́ fʋ́ bwɛhɛ́ lesian mɩ́ Bulu ansɩ́tɔ́. 3 Mʋ́ sʋ kaɩn tɔ́á bosuná fʋ́ pʋ́ mʋ́á fonusʋ. Gyi mʋ́sʋ́, afʋdamli klʋntɔ. Támɛ nɩ́ fʋmetsinkí á, nóbofwie fʋ́tɔ́ fɛ́ owikplu, fʋ́mɛ́ɛbɩ brɛ́á nɛ́ba. 4 Támɛ aha akʋ bʋbʋ wúlu amʋtɔá bʋmɔkʋ́kpɔ́ɩ́ amʋ́ atadɩɛ.* Bɔ́wa atadɩɛ futútú, mɩ́a amʋ́nyɔ abɛ́natɩ́, tsúfɛ́ bafʋn. 5 Nɛ́ha ɔhá ánɩ́ olegyi ɩsʋ ɔbɔ́wa atadɩɛ futútú. Mméetsitsíi mʋ ɩdá lɛ́ nkpa ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ. Nɛ́blɩ́ mɩ́ Sɩ́ mʋa mʋ abɔpʋ ansɩ́tɔ́ mbɛ́ɛ, mɩ́bʋ́ mʋ.

6 “Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu asʋn ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ dɛ́ ɔpasua ámʋ bláa asɩ.”

Filadelfia Ɔpasua Nkla

7 Ɔlɛtrá bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Wanlɩn asʋ́n ánfɩ sɩsɩ Akristofɔ ɔpasua ánɩ́ ɩbʋ Filadelfia wúlutɔ ɔbɔpʋ fɛɛ,

“Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔlɔwankɩ́, ɔtamawá afunu, ɔdɛ Owíe Dawid sáafɩ, ofínkí ɔhaa tamatálɩ́ fin, ofin ɛ́ ɔhaa tamatálɩ́ fínkí ámʋ ɔbɛ́ɛ: 8 Nyin fʋ́ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́. Kɩ, nafínkí obu yáɩ́ há fʋ́. Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ fin mʋ́. Nyin ánɩ́ fʋma ɔwʋnlɩ́n, támɛ fagyi mɩ́ atosunáhɛ́sʋ, fʋ́mɛkpa mɩ́ ɔma. 9 Ɔbʋnsám abúopʋ amʋ́ʋ́ bʋdɛ afunu wa bɛɛ, Yudafɔ bʋgyi ámʋ a, nɛ́ka amʋ́ hɩ́ɛ́ bɛ́ba bɛda akpawunu fʋ́ ayabiasɩ. Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɛ́bɩ ánɩ́ ntɔdwɛ́ fʋ́. 10 Fagyi mɩ́ asʋ́nsʋ́, fanyá klʋn lɩ́ɩ́ kínkíínkín. Mʋ́ sʋ nɛ́lɛ fʋ́ lɛ́ ipian ámʋ́ʋ́ nɔ́pʋsɔ ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ kɩ amʋtɔ. 11 Kɩ, nɛbá nɩ́. Mʋ́ sʋ kɩ́tá ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ fʋ́bʋ amʋtɔ kínkíínkín, mɛ́nɩ ɔhaa mɔ́hɔ fʋ́ ɩsʋgyí-ɩpa lɛ́ fʋ́ ɩbɩtɔ. 12 Ɔhá ánɩ́ olegyi ɩsʋ á, nɔ́pʋ mʋ bwɛ́ mɩ́ Bulu ɔtswɛ́kpa obu ámʋ ɔtan. Ɔmɛ́ɛtrá dalɩ ɩnʋ ɛkɛkɛɛkɛ. Nɔ́wanlɩ́n mɩ́ Bulu ɩdá dɩ́nká mʋsʋ. Nɔ́wanlɩ́n mɩ́ Bulu wúlu, igyi Yerusalem pɔpwɛ amʋ ɩdá dɩ́nká mʋsʋ. Wúlu ámʋ́ʋ́ ɩbɛ́kplɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ mɩ́ wá ba amʋ, nɔ́wanlɩ́n mɩ́ onutó ɩdá pɔpwɛ amʋ ɛ́ dɩ́nká mʋsʋ.

13 “Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu asʋn ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ dɛ́ ɔpasua ámʋ bláa asɩ.”

Laodikea Ɔpasua Nkla

14 Ɔlɛtrá bla mɩ ɔbɛ́ɛ, “Wanlɩn asʋ́n ánfɩ sɩsɩ Akristofɔ ɔpasua ánɩ́ ɩbʋ Laodikea wúlutɔ ɔbɔpʋ fɛɛ,

“Ɔhá ámʋ́ʋ́ bʋtɛtɩ́ mʋ Amen, mʋ sʋ́ Bulu asʋ́n fɛ́ɛ́ ɩtɛba mʋ́tɔ́, ogyi ɔdansɩyin ɔnɔkwalɩpʋ, ɔtamawá afunu, ogyi Bulu atɔ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́ nwun ámʋ ɔbɛ́ɛ: 15 Nyin fʋ́ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́. Fʋmɛblɩ ogya, fʋ́molwií ɛ́. Nɩ́ fɛblɩ ogya ntɛ́ɛ folwií á, tɛkɩ ɩbʋ alɛ́. 16 Támɛ fʋgyi bwɩ́ánbwɩ́án, fʋmɛblɩ ogya, fʋmolwií ɛ́. Mʋ́ alɩ sʋ nótu fʋ́ tsítsá. 17 Fɛɛ, atɔ onyapʋ́ fʋgyi, fʋ́bʋ atɔ́. Tɔtɔ mɛ́dɛ́ fʋ́ hián, támɛ fʋma tɔtɔ, fʋmeyín ánɩ́ ohiáni fʋ́gyi. Fʋbʋ nwɛ, fʋ́ ansíbi labwíé, fʋ́na yayá. 18 Mʋ́ sʋ ndɛtɔɩ́ kplá fʋ́ mbɛ́ɛ, pʋ kɔ́ba bɔhɔ sika pɛpɛá bafwɩ́ mʋ́ ogyátɔ́ mɩ́ wá. Mʋ́ ɔbɛ́ha fénya atɔ́ onutónutó nɩ́. Ntráa ndɛ fʋ́ bláa mbɛ́ɛ, fʋbɔ́hɔ atadɩɛ futútú, afʋpʋtin fʋ́ pɛ́lɩ mʋ́a fʋ́ yayá ámʋ. Bɔhɔ afá da fʋ́ ansíbisʋ, mɛ́nɩ fówun atɔ́. 19 Ahá ánɩ́ ntɔdwɛ́ á, amʋ́ ntɔwá ɩyɩn wa, bɩ́tɩ́ amʋ́ ɩsʋ. Mʋ́ sʋ wa nsi, afʋdamli klʋntɔ. 20 Kɩ, nlɩɩ́ obu-ɔnɔ́, ndɛ agoo tswɩ́ɩ. Nɩ́ ɔkʋ lónu mɩ́ ɔmɛ, olefinkí há mɩ́ á, nébitíwíé mʋ wá, mɩ́a mʋnyɔ abɔ́wa ɩbɩ gyi atɔ́. 21 Ɔhá ánɩ́ olegyi ɩsʋ á, nɛ́ha mʋ obétsiá mɩ́ wá, mɩ́ owíe obíá ámʋsʋ. Alɩ kɛ́n mɩ́ ɛ́ negyi ɩsʋ, ntsie mɩ́ Sɩ́ wá mʋ owíe obíá ámʋsʋ nɩ́.

22 “Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu asʋn ánɩ́ Ɔŋɛ Wankɩ́hɛ́ amʋ dɛ́ ɔpasua ámʋ bláa asɩ.”

4

Ɔsʋ́sʋ́ Bulusúm

1 Ɩ́nɩ ɔma a, nɛlawun atɔ́ bámbá. Nowun ánɩ́ obu lafínkí ɔsʋ́sʋ́. Nɛlanú ɔmɛ amʋ́ʋ́ ilegyankpá bláa mɩ asʋ́n ámʋ. Ɔmɛ amʋ igyi fɛ́ ɔkpɛ. Ɔlɛbláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Dʋ ba nfɩ, mɩ́ ansuna fʋ́ tɔ́á ilehián ánɩ́ ɩbɛ́ba ɩ́nɩ ɔma.” 2 Bulu Ɔŋɛ́ lɛba mɩ́sʋ́ ɔtsáwʋlɛ pɛ́. Mʋ́á nówun a, owíe obíá kʋ tsie ɔsʋ́sʋ́ ɩnʋ, ɔkʋ tsie mʋ́sʋ́. 3 Ɔhá ámʋ́ʋ́ otsie mʋ́sʋ́ ámʋ ɩwɩ dɛ́ ogyá kpa fɛ́ abwi wankláán kʋá igyi pɛ́pɛ mʋ́a futútú. Mʋ́ ɔtɩnɛkʋ ɛ́ igyi fɛ́ nyankpʋtáa, ɩdɛ ogyá kpa bomlí owíe obíá ámʋ fɛ́ ibwi wankláán kʋá igyi fɩtáa bɔbwɛ.* 4 Owíe-mbíá adʋanyɔ-na itsie bomlí owíe obíá ámʋ. Ahandɛ adʋanyɔ-na bɔwa atadɩɛ futútú bʋtsie mbíá ámʋsʋ, bʋbun sika pɛpɛ ɩpa. 5 Ɩnʋ nyankpʋ lɔ́wa ɩbɩ fwɩ bɩ. Odekpie, ɔpráda dɛpʋtɩ́ dálɩ owíe obíá ámʋtɔ. Ibia asienɔ́ ɩlɩɩ́ owíe obíá ámʋ ansɩ́tɔ́, idetsií. Mʋ́gyí Bulu Ɔŋɛ́ asienɔ́ ámʋ nɩ. 6 Nowun gláasɩ ɔpʋ kʋá mʋ́sʋ́ ɩdɛ ogyá kpa fɛ́ atsufolibi, ɩda owíe obíá ámʋ ansɩ́tɔ́.

Mbwɩ akʋá bʋkɩ nkpa ana, ansíbi iduadúa amʋ́ nkpá mʋ́a ɔma fɛ́ɛ́, bobomlí owíe obíá ámʋ ɔbʋn nsɩnɛ́ ɩnʋ. 7 Amʋ́tɔ́ ogyankpapʋ gyí fɛ́ gyatá. Onyɔɔsɩ gyí fɛ́ ɔnantswie yínhɛ́. Ɔsaasɩ ansɩ́tɔ́ igyi fɛ́ nyankpʋsa, ɔnaasɩ ɛ́ gyí fɛ́ oyitsu ánɩ́ odefulí. 8 Okugyíɔkʋ bʋ abámba asie, ansíbi iduadúa mʋ́tɔ́ mʋ́a mʋ́ ɔma fɛ́ɛ́. Bʋdɛ ɩlʋ wa ɔpa onyé bɛɛ,

“Wankɩ, wankɩ, wankɩ gyí anɩ Wíe Bulu Otúmípʋ.

Mʋlétsiá, otsie, ɔbɛ́laba.”

9 Mbwɩ ámʋ bʋtɔwá ɩlʋ ámʋ, pʋ́ numnyam, obú mʋ́a ɩpán há ɔhá ámʋ́ʋ́ otsie owíe obíá ámʋsʋ, omóowu ɛkɛkɛɛkɛ ámʋ. Nɩ́ bɔbwɛ́ mʋ́ alɩ á, 10 ahandɛ adʋanyɔ-na ámʋ ɛ́ bamlí bun ɔhá ámʋ́ʋ́ otsie owíe obíásʋ́ amʋ ansɩ́tɔ́ súm mʋ. Mʋbʋ́ʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́ nɩ. Fówun babwíí amʋ́ owíepa ámʋ tswɩ obíá ámʋ ansɩ́tɔ́ blɩ́ bɛɛ,

11 “Anɩ Wíe pʋ́ anɩ Bulu!

Fʋ́lehián ánɩ́ abɔ́pʋ obú, numnyam mʋ́a túmi há,

tsúfɛ́ fʋ́lɔ́bwɛ atɔ́ fɛ́ɛ́. Fɔbwɛ tógyítɔ́ fʋ́ apɛ́tɔ́.

Mʋ́ fɛ́ɛ́ ɩlaba mʋ́tɔ́.”

5

Okúfabi Amʋ Létií Ɔwʋlʋ́ Ámʋ

1 Ɩ́nɩ ɔma a, nowun ánɩ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ otsie owíe obíá ámʋsʋ ámʋ dɛ́ ɔwʋlʋ́ kúntáhɛ́ mʋ gyɔpɩtɔ. Bɔwanlɩ́n atɔ́ dɩ́nká mʋ́ nkpá mʋ́a mʋ́ ɔma fɛ́ɛ́, bɔpʋ okpin tan mʋ́ ɔnɔ́ tse sienɔ́. 2 Ɩnʋ nowun Bulu-ɔbɔpʋ otúmípʋ ɔkʋá ɔdɛkplʋ́n fɩtɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Ma lɔ́fʋn ánɩ́ ɔbɛ́maɩ́n atɔ́ asienɔ́ ánfɩ, tíí ɔwʋlʋ́ ámʋ ɔnɔ́?” 3 Bʋmenya ɔhaa ɔsʋ́sʋ́ ntɛ́ɛ ɔsʋlʋ́sʋ ntɛ́ɛ ɔsʋlʋ́ʋ ayasɩ ánɩ́ ɔbɛ́talɩ́ tíí mʋ́ ɔnɔ́, kla mʋ́. 4 Ɩ́nɩ sʋ nɛhɩɛ su, tsúfɛ́ bʋmenya ɔhá ánɩ́ ɔlɔfʋn, obétií ɔwʋlʋ́ ámʋ ntɛ́ɛ ɔbɛ́kla mʋ́. 5 Ɩnʋ ahandɛ amʋtɔ ɔkʋlɛ lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Mátrá su. Kɩ, Yuda abusuantɔ Gyatá, ogyi Owíe Dawid mʋ na ámʋ lagyi ɩsʋ. Ɔlɔfʋn ánɩ́ ɔbɛ́maɩ́n atɔ́ asienɔ́ ámʋ, tíí ɔwʋlʋ́ ámʋ ɔnɔ́.”

6 Ɩnʋ nowun Okúfabi ɔkʋ. Ɩlɛlɩan ánɩ́ bapʋ́ mʋ há igyí kɩ. Ɔlɩɩ́ owíe obíá ámʋ, akɩankpapʋ ana ámʋ pʋ́ ahandɛ adʋanyɔ-na ámʋ nsɩnɛ́. Ɔbʋ nsiebí asienɔ́ pʋ́ ansíbi asienɔ́. Mʋ ansíbi asienɔ́ ámʋ gyí ɔŋɛ́ asienɔ́ ánɩ́ Bulu tɔwá sɩ́sɩ́ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́ nɩ. 7 Okúfabi amʋ lɛ́dalɩ ba nkpá, ɔlɔbɔhɔ ɔwʋlʋ́ ámʋ lɛ́ ɔhá ámʋ́ʋ́ otsie owíe obíásʋ́ amʋ gyɔpɩtɔ. 8 Ɩnʋ mbwɩ ámʋ́ʋ́ bʋkɩ nkpa ana ámʋ pʋ́ ahandɛ adʋanyɔ-na ámʋtɔ okugyíɔkʋ lémlí bún Okúfabi amʋ ansɩ́tɔ́. Okugyíɔkʋ dɛ́ ɔsankuo pʋ́ sika pɛpɛ blanwébi ánɩ́ ɔhɩ́ɛ́n bɔ mʋ́. Bulu ahá mpáɩ gyí ɔhɩ́ɛ́n ánfɩ. 9 Akɩankpapʋ ana ámʋ pʋ́ ahandɛ adʋanyɔ-na ámʋ bʋdɛ ɩlʋ pɔpwɛ wa bɛɛ,

“Fʋ́lɔ́fʋn ánɩ́ fótsu ɔwʋlʋ́ ámʋ,

máɩ́n atɔ́ asienɔ́ ámʋ́ʋ́ bɔpʋtan mʋ́ ɔnɔ́ ámʋ.

Tsúfɛ́ bɔpʋ fʋ́ há igyí, fɔpʋ fʋ́ obugya hɔ ahá há Bulu.

Fɔhɔ ahá abusuangyíabusuan, ɔblɩ́ɩgyíɔblɩ́ɩ, ɔmágyíɔmá pʋ́ ɔsʋlʋ́sʋ ahá ɔtsan-ɔtsan fɛ́ɛ́tɔ́.

10 Fayáɩ́ fʋ́ iwíe ogyíkpá há amʋ́, fabwɛ́ amʋ́ fʋ́ igyí ahapʋ́ ánɩ́ bétsiá há anɩ Bulu ámʋ igyí.

Bégyi iwíe ɔsʋlʋ́sʋ.”

11 Nɛlakɩ, nonu Bulu-abɔpʋ tsɔtsɔɔtsɔ ɔmɛ. Bʋhɩ́ɛ́ bʋtsɔ ánɩ́ bʋma ɩklátɔ. Bobomlí owíe obíá ámʋ mʋ́a akɩankpapʋ amʋ pʋ́ ahandɛ adʋanyɔ-na ámʋ. 12 Bɔpʋ ɔmɛ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ wá ɩlʋ bɛɛ,

“Okúfabi amʋ́ʋ́ bɔpʋhá mʋ igyí ámʋ lɔ́fʋn

ha túmi, ɩwɩnya mʋ́a

nyánsa pʋ́ awútɔ́ ɔwʋnlɩ́n,

ɩdayilé mʋ́a numnyam pʋ́ kanfʋ́.”

13 Ɩnʋ nonu atɔ́á Bulu lɔ́bwɛ fɛ́ɛ́ ɔmɛ. Mʋ́á ɩbʋ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ, ɔsʋlʋ́ʋ ayasɩ pʋ́ ɔpʋtɔ fɛ́ɛ́, bʋdɛ ɩlʋ wa bɛɛ,

“Kanfʋ́, ɩdayilé, numnyam pʋ́ túmi fɛ́ɛ́

iletsiá ɔhá ámʋ́ʋ́ otsie owíe obíásʋ́ amʋ

pʋ́ Okúfabi amʋ brɛ́ fɛ́ɛ́!”

14 Mʋ́ʋ́ akɩankpapʋ ana ámʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Amen!” Ɩnʋ ahandɛ adʋanyɔ-na ámʋ bemlí bun súm Bulu mʋa Okúfabi amʋ.

6

Okpin Asienɔ́ Ámʋ Maɩ́n

1 Mɩ́ ansɩ́tɔ́ ɩnʋ á, Okúfabi amʋ lɛ́maɩ́n atɔ́ asienɔ́ ámʋ́ʋ́ bɔpʋtan ɔwʋlʋ́ ámʋ ɔnɔ́ ámʋtɔ kʋlɛ. Ɩnʋ nonuá akɩankpapʋ ana ámʋtɔ ɔkʋlɛ lɛ́lɛ ɔnɔ́. Mʋ ɔmɛ lɛlɩn fɛ́ ɔpráda ɔbɛ́ɛ, “Ba!” 2 Nɛkɩ a, ɔpɔnkɔ futútú ɔkʋ nɩ́. Mʋsʋ odɩnkápʋ́ amʋ dɛ́ ɩta, bobun mʋ owíepa. Ɔlɔpʋ ɔpɔnkɔ ámʋ kplɩ́ ba ɔsʋlʋ́sʋ fɛ́ ɩsʋ ogyípʋ́á ɔtráa ɔbá bɔkɔ ɩsá tsɔtsɔɔtsɔ, ɔtra gyi ɩsʋ.

3 Brɛ́á Okúfabi amʋ lɛ́maɩ́n atɔ́ nyɔɔsɩá bɔpʋtan ɔwʋlʋ́ ámʋ ɔnɔ́ á, nonuá akɩankpapʋ amʋtɔ onyɔɔsɩ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ba!” 4 Ɔpɔnkɔ pɛpɛ ɔkʋ lɛ́dalɩ ba. Bɛha mʋsʋ ɔdɩnkápʋ́ ɔdayí ɩya anyɔ tɩ́ntɩ́n kʋ. Bɛha mʋ túmi ánɩ́ ɔlɛ́ɛ iwilwii lɛ ɔyɩ́tɔ́. Mʋ́ sʋ ɩsá lɛda ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́, ahá bɔmɔ aba.

5 Brɛ́á Okúfabi amʋ lɛ́maɩ́n atɔ́ saasɩá bɔpʋtan ɔwʋlʋ́ ámʋ ɔnɔ́ á, nonuá akɩankpapʋ amʋtɔ ɔsaasɩ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ba!” Nɛkɩ a, ɔpɔnkɔ bibi ɔkʋ nɩ́. Mʋsʋ ɔdɩnkápʋ́ amʋ dɛ́ skéeli. 6 Ɩnʋ nonu ɔmɛ kʋ lɛ́dalɩ tsu mbwɩ ámʋ́ʋ́ bʋtsie nkpa ana ámʋtɔ ɔbɛ́ɛ, “Ayó olónká kʋlɛ ntɛ́ɛ ɩmɔ olónká asa ɩbɔ́bwɛ ɛkɛwʋ́lɛ ɩkɔká.* Támɛ máyintá nfɔ mʋ́a wáɩn-nyí mʋ́.”

7 Brɛ́á Okúfabi amʋ lɛ́maɩ́n atɔ́ naasɩá bɔpʋtan ɔwʋlʋ́ ámʋ ɔnɔ́ á, nonuá akɩankpapʋ amʋtɔ ɔnaasɩ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ba!” 8 Ɩnʋ nowun ɔpɔnkɔ ɔkʋá mʋ ɩwɩ igyi fɛ́ nsúó. Mʋsʋ ɔdɩnkápʋ́ amʋ ɩdá gyí Lowu. Afúlitɔ ɛ́ buo mʋ. Bɛha amʋ́ túmi ánɩ́ nɩ́ beye ɔyɩ́tɔ́ aku ana á, bʋmɔ́ɔ iku kʋlɛ. Bʋpʋ́ʋ ɔdayí ɩya anyɔ mʋ́a akʋ́n, ɩlɔ mʋ́a ɔsʋlʋ́sʋ mbwɩkɩ́tá-atɔ mɔ amʋ́.

9 Brɛ́á Okúfabi amʋ lɛ́maɩ́n atɔ́ nuusɩá bɔpʋtan mʋ́ ɔnɔ́ á, nowun Bulu asʋ́ntɔ́ akɩtápʋ́ amʋ ɔkláa afɔdɩɛ-asubwi amʋ ayasɩ. Bulu asʋ́n ámʋ ɩwɩ adánsɩɛ gyí sʋ bɔmɔ amʋ́. 10 Ɩnʋ bɔsʋrá okitikíti kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ bɛɛ, “Óo! Bulu Otúmípʋ, fʋ́ ɩwɩ lɔwankɩ́, fʋ́bʋ ɔnɔkwalɩ. Ɔmɛnkɛ fégyi ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ ahá asʋ́n, fɩ́tɛ́ anɩ obugya tsú anɩ amɔpʋ́ ámʋ wá?” 11 Mʋ́ ɔma a, bɛha amʋ́ fɛ́ɛ́ ligá futútú, bɛbláa amʋ́ bɛɛ, bʋtráa tsia kpalobí. Bʋtsía yɔ́fʋn brɛ́á bamɔ́ amʋ́ aba asúmpʋ́ ahógyipʋ amʋ ɛ́, amʋ́ ɔdʋdʋɔ lafʋn asa.

12 Brɛ́á ndɛkɩ́ɩ a, Okúfabi amʋ lɛ́maɩ́n atɔ́ siesɩá bɔpʋtan ɔwʋlʋ́ ámʋ ɔnɔ́. Ɔsʋlʋ́ʋ lɛkpɩnkɩ́ kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, owí lebi tuun fɛ́ tati bibi, ɔtsra ɛ́ lɛpɛ kɔɔ fɛ́ obugya. 13 Mʋ́ʋ́ ntsrakpabi bɛkpakpáa bun ɔsʋlʋ́sʋ, fɛ́ afú kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ látsʋn kpakpáa pɔntɔ-abíá ɩmɔkʋ́dan bun. 14 Nwʋlʋ́táa lokuntá fɛ́ ɔwʋlʋ́, tsú mʋ́ nátɩ́. Abʋ mʋ́a ɔpʋ nsɩnɛ́ ɔsʋlʋ́ʋ fɛ́ɛ́ lɛdalɩ mʋ́ otsiákpá. 15 Ɩnʋ nowun ánɩ́ ɔyɩ́tɔ́ awíe pʋ́ ahandɛ pʋ́ ɩsá ɔnɔ́ alɩɩ́pʋ́ pʋ́ asikafɔ pʋ́ atúmipʋ, nkpábi mʋ́a ɩwɩsʋ atsiápʋ́ beyéŋaín abʋsʋ abwi alatɔ pʋ́ abwi mbɔ́tɔ́. 16 Bɛbláa abʋ mʋ́a abʋtá ámʋ bɛɛ, “Mlɩkpa bun anɩsʋ, mɛ́nɩ owíe obíásʋ́ otsiápʋ́ amʋ omóowun anɩ, Okúfabi amʋ ɔmɛ́ɛbɩtɩ́ anɩ ɩsʋ! 17 Tsúfɛ́ amʋ́ ahá ɩsʋbɩtɩ́ ɛkɛ ámʋ lafʋn. Ma ɔbɛ́talɩ́ lɩ́ɩ́ mʋ́ ɔnɔ́?”

7

Bulu Ahá Mpɩ́m Lafakʋlɛ Adʋana-na (144,000)

1 Ɩ́nɩ ɔma a, nowun Bulu-abɔpʋ ana, bʋlɩɩ́ ɔyɩ́ afʋnka ana ámʋ fɛ́ɛ́sʋ́. Bʋdɛ afú afʋnka ana ámʋtɔ kínkíínkín, mɛ́nɩ ɩmɛ́ɛtrá tsʋn ɔsʋlʋ́sʋ, ɔpʋsʋ ntɛ́ɛ oyí kʋkʋ. 2 Ɩnʋ nowun ánɩ́ Bulu-ɔbɔpʋ bámbá dɛ́dalɩ tsu owí ɔdalɩkpa. Ɔdɛ Bulu Ɔkɩankpapʋ atɔ́á ɔtɔpʋ́hɩ́ɛ mʋ ahá nsʋ. Mʋ́ʋ́ ɔlɔsʋrá okitikíti kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ kpólí abɔpʋ ana ámʋ́ʋ́ Bulu lɛ́ha amʋ́ túmi ɔbɛ́ɛ, bʋbéyintá ɔsʋlʋ́ʋ mʋ́a ɔpʋ amʋ. 3 Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa Bulu-abɔpʋ ana ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩmáyintá ɔsʋlʋ́ʋ ntɛ́ɛ ɔpʋ ntɛ́ɛ oyí kʋkʋ, yɔ́fʋn brɛ́á nɔ́pʋ atɔ́ hɩ́ɛ mɩ́ Bulu asúmpʋ́ ɔsʋkpɩ nsʋ asa.” 4 Ɩnʋ bɛkla ahá ámʋ́ʋ́ bapʋ́ Bulu atɔ́ hɩɛ amʋ́ nsʋ amʋ fɛ́ɛ́. Amʋ́ ɔdʋdʋɔ bʋgyi ahá mpɩ́m lafakʋlɛ adʋana-na (144,000). Amʋ́ fɛ́ɛ́ botsú Israel abusuan dúanyɔ ámʋtɔ. 5-8 Bɛhɩɛ ahá mpɩ́m dúanyɔ (12,000) nsʋ abusuan ámʋ kugyíkʋtɔ. Abusuan ámʋ adá gyí, Yuda, Ruben, Gad, Asa, Naftali, Manase, Simeon, Lewi, Isakar, Sebulon, Yosef pʋ́ Benyamin.

Ɔdɔm Ánɩ́ Botsú Ɔmá-ɔmátɔ́

9 Ɩ́nɩ ɔma a, nowun ɔdɔm kʋá ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ kla amʋ́. Botsú ɔmágyíɔmá, abusuangyíabusuan, ɔsʋlʋ́sʋ ahá ɔtsan-ɔtsan pʋ́ ɔblɩ́ɩgyíɔblɩ́ɩtɔ. Bʋlɩɩ́ owíe obíá ámʋ pʋ́ Okúfabi amʋ ansɩ́tɔ́. Bɔwa ligá futútúútú, bʋdɛ mbláa. 10 Bɔsʋrá okitikíti kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ bɛɛ, “Anɩ Bulu ámʋ́ʋ́ otsie owíe obíásʋ́ pʋ́ Okúfabi amʋ tɔ́hɔ ahá nkpa!” 11 Ɩnʋ á, Bulu-abɔpʋ amʋ fɛ́ɛ́ bɛlɩɩ́ bómlí owíe obíá ámʋ pʋ́ ahandɛ adʋanyɔ-na ámʋ pʋ́ akɩankpapʋ ana ámʋ. Bemlí bun, pʋ́ ansɩ́tɔ́ bun ɔsʋlʋ́tɔ owíe obíá ámʋ ansɩ́tɔ́, súm Bulu, 12 blɩ́ bɛɛ, “Amen! Ɩkanfʋ́, numnyam, nyánsa, ɩpán, obú, túmi pʋ́ ɔwʋnlɩ́n ɩbwɛ́ɛ mʋ klɛ brɛ́ fɛ́ɛ́! Amen!”

13 Ɩnʋ ahandɛ amʋtɔ ɔkʋlɛ lɛ́fɩtɛ́ mɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Amɛndɩ gyí ahá ánfɩ bɔwa ligá fútútúútú ánfɩ? Nkʋ́nʋ́ botsú?”

14 Mʋ́ʋ́ nɛbláa mʋ mbɛ́ɛ, “Ɔhandɛ, fʋ́ yín.”

Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Ahá ánfɩ gyí ahá ánɩ́ batsʋn asʋn wunhɛ kpɔnkpɔntɩ ámʋtɔ dálɩ nɩ. Amʋ́ láfwɩ́ amʋ́ atadɩɛ Okúfabi amʋ obugyatɔ, ɩlafúlí futútúútú nɩ́. 15 Mʋ́ sʋ́ bʋlɩɩ́ Bulu owíe obíá ámʋ ansɩ́tɔ́, bʋdɛ mʋ súm ɔpa-onyé mʋ ɔtswɛ́kpa ɩnʋ nɩ́. Ɔhá ámʋ́ʋ́ otsie owíe obíá ámʋsʋ ɛ́ obétsiá amʋ́tɔ́, bún amʋ́sʋ́. 16 Akʋ́n mʋ́a ɔmɛwʋ́lɩ mɛ́ɛtrá kɩ́tá amʋ́, owí ntɛ́ɛ ɔpawi ɛ́ ɩmɛ́ɛtrá tɔ amʋ́. 17 Tsúfɛ́ Okúfabi amʋ́ʋ́ ɔlɩɩ́ Bulu owíe obíá ámʋ asɩ ámʋ ɔbɔ́bwɛ amʋ́ ɔkpapʋ́. Obégya amʋ́ nkpá, kpá amʋ́ ya nkpa-ntsu ámʋ ɔwɩ́kpa, anɩ Wíe Bulu obétsitsíi amʋ́ ansɩ́ ntsú fɛ́ɛ́.”

8

Okpin Sienɔ́sɩ́ Ámʋ Maɩ́n

1 Brɛ́á Okúfabi amʋ lɛ́maɩ́n atɔ sienɔ́sɩ́á bɔpʋtan ɔwʋlʋ́ ámʋ ɔnɔ́ á, ɔsʋ́sʋ́ lɔlʋá fɛ́ dɔnhwɩ́rɩ-fʋn. 2 Ɩnʋ nowun Bulu-abɔpʋ asienɔ́ ámʋ́ʋ́ bʋlɩɩ́ mʋ ansɩ́tɔ́ ámʋ. Bɛha amʋ́tɔ́ okugyíɔkʋ ɔkpɛ.

3 Bulu-ɔbɔpʋ bámbá lɛ́bá bɛlɩɩ́ afɔdɩɛ-asubwi amʋ ansɩ́tɔ́. Ɔdɛ sika pɛpɛ blanwébi ánɩ́ bʋtɔwá ɔhɩ́ɛ́n ogyá mʋ́tɔ́. Bɛha mʋ ɔhɩ́ɛ́n tsɔtsɔɔtsɔ, ɔlɔpʋtsɩ́a Bulu ahá mpáɩtɔ, pʋ́yɛ́dɩnká sika pɛpɛ afɔdɩɛ-asubwi amʋ́ʋ́ iyi owíe obíá ámʋ ansɩ́tɔ́ ámʋsʋ. 4 Mʋ ɔhɩ́ɛ́n ámʋ ogyási lɛtsɩ́a Bulu ahá ámʋ mpáɩtɔ, kʋ́sʋ́ tsú afɔdɩɛ-asubwi ámʋsʋ yɔ́ Bulu ansɩ́tɔ́. 5 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lótsu ɔhɩ́ɛ́n blanwébi ámʋ, ɔlɛlɛ ogyá afɔdɩɛ-asubwi ámʋsʋ wá mʋ́tɔ́, fɩn mʋ́ dá ɔsʋlʋ́sʋ. Ɩnʋ nyankpʋ lɔ́wa ɩbɩ fwɩ bɩ. Odekpie, ɔpráda dɛpʋtɩ́, ɔmɛ ɔtsan-ɔtsan dɛlɩ́ɩn kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, ɔsʋlʋ́ʋ ɛ́ dɛkpɩnkɩ́ kpakpakpakpa.

Ɩkpɛ Asienɔ́ Ámʋ

6 Bulu-abɔpʋ asienɔ́ ámʋ́ʋ́ bʋdɛ ɩkpɛ asienɔ́ ámʋ ɛ́ bɛda ɩwɩsʋ há mʋ́ fʋlɩ́.

7 Bulu-ɔbɔpʋ gyankpapʋ lɔ́fʋlɩ́ mʋ ɔkpɛ. Mʋ́ʋ́ botsu atsufolibi mʋ́a ogyá ánɩ́ obugya lɛfráa mʋ́, tswɩ mʋ́ wʋ́lɩ́ ɔsʋlʋ́sʋ. Nɩ́ beye ɔsʋlʋ́tɔ asa á, mʋ́tɔ́ iku kʋlɛ mʋ́a mʋ́sʋ́ nyí pʋ́ mʋ́sʋ́ ɩfá fɛ́ɛ́ lɔhɔ plɩ́plɩ́plɩ́plɩ́.

8 Bulu-ɔbɔpʋ nyɔɔsɩ lɔ́fʋlɩ́ mʋ ɔkpɛ. Ɩnʋ bɔtswɩ tɔkʋ fɛ́ ɩbʋ kpɔnkpɔntɩá ɩdɛhɔ́ɔ wá ɔpʋtɔ, ɔpʋtɔ yée asatɔ ɩkʋlɛ lɛdamlí obugya. 9 Ɔpʋtɔ mbwɩá bʋkɩ nkpa fɛ́ɛ́tɔ́ yée asatɔ iku kʋlɛ bowu, ntsusʋ ayibitɔ yée asatɔ iku kʋlɛ ɛ́ lobwiebwíe.

10 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ sáásɩ́ lɔ́fʋlɩ́ mʋ ɔkpɛ. Ɔtsrakpabi kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ kʋá ɩdɛ ogyá tsií fɛ́ obia lɛ́kpa tsú ɔsʋ́sʋ́ bɛda ntsu tsʋnhɛá ɩbʋ ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́tɔ́ye asatɔ iku kʋlɛsʋ. 11 Ɔtsrakpabi amʋ dá gyí “Ɔkɩtá.” Ɩnʋ ntsu tsʋnhɛ amʋtɔyée asatɔ iku kʋlɛ lɔ́wa ɔkɩtá dʋn ɔkpɩ́n. Mʋ́ ɔkɩtá sʋ ahá tsɔtsɔɔtsɔá bonu mʋ́ bowu.

12 Ɔbɔpʋ náásɩ́ lɔ́fʋlɩ́ mʋ klɛ. Ɩlɔwɔ owí mʋ́a ɔtsra pʋ́ ntsrakpabitɔ yée asatɔ iku kʋlɛ. Mʋ́ fɛ́ɛ́ lodun. Ɩ́nɩ sʋ ɔyɩ kɛhɛ mʋ́a owi tahɛ́tɔ́ yée asatɔ iku kʋlɛ ɛ́ loklun.

13 Nɛkɩ a, oyitsu ɔkʋ défulí, odesú kʋklʋ́kʋ́ʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Ahá ánɩ́ bétsiá ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ asa Bulu-abɔpʋ asa atráhɛ amʋ bɔ́fʋlɩ́ amʋ́ nkpɛ amʋ bʋgyɔ́wɩ tsenyɔ-tsesa!”

9

1 Bulu-ɔbɔpʋ núúsɩ́ lɔ́fʋlɩ́ mʋ ɔkpɛ. Nowun ánɩ́ ɔtsrakpabi lɛ́kpa tsú ɔsʋ́sʋ́ bɛda ɔsʋlʋ́sʋ, bɔpʋ ɩlán klúklúúklúá ɩma ɔka sáafɩ há mʋ. 2 Mʋ́ʋ́ olefinkí ɩlán klúklúúklú ámʋ ɔnɔ́, ogyási lɛdalɩ mʋ́tɔ́ fɛ́ obuntɔ. Ogyási amʋ ɩlɛha nsaɩntɔ fɛ́ɛ́ ilebi tuun. 3 Ɩnʋ atsantsankʋ bɛdalɩ tsu ogyási amʋtɔ ba ɔsʋlʋ́sʋ. Bɛha amʋ́ túmi bɛɛ bʋsʋ́ra ahá fɛ́ nyankpʋkpíe. 4 Bɛbláa atsantsankʋ ámʋ bɛɛ, bʋmápʋ ɔnɔ́ da ɩfá ntɛ́ɛ nyí kʋkʋ, dʋn ahá ámʋ́ʋ́ Bulu nsʋhɩ́ɛtɔ mɛdɩ́n amʋ́ ɔsʋkpɩ amʋ. 5 Bʋmɛha amʋ́ ɔkpa ánɩ́ bʋmɔ́ɔ amʋ́, támɛ bʋhɩ́ɛ wa amʋ́ ɩwɩɔsɩn tsra anu kɛ́kɛ́. Amʋ́ ɩwɩɔsɩn ámʋ ɩbwɛ́ fɛ́ alɩá nyankpʋkpíe-sʋrá tɔhɔ ɔsɩn. 6 Ahá bódunká lowu nkɛ ámʋtɔ, támɛ bʋméenya. Bɔ́bɔ mbɔ́dɩ́ ánɩ́ bówu, támɛ bʋmóowu.

7 Atsantsankʋ ámʋ bɛlɩan mpɔnkɔá bahɩ́hɩɛ amʋ́ há ɩsá, tɔkʋ ɩdɩn amʋ́ nwunsʋ fɛ́ sika pɛpɛ ɩpa. Bɔwa anyánkpʋ́sa ansɩ́tɔ́. 8 Amʋ́ nwunsʋ-imi bʋ ɩswɩ́ fɛ́ ɔtsɩ klɛ́. Amʋ́ ayín ɛ́ igyi fɛ́ gyatá klɛ́. 9 Bɔwa kántɔ́ atíntɔ ánɩ́ bɔpʋ dátɔ bwɛ́. Nɩ́ bʋdefulí á, amʋ́ atɛ totsúlá fɛ́ mpɔnkɔ mʋ́a keké tsɔtsɔɔtsɔá bʋsrɩ́ bɔyɔ́ ɩsá. 10 Bʋbʋ odú, ɩtɔsʋ́rá fɛ́ nyankpʋkpíe. Bɛha amʋ́ túmi bɛɛ, bʋpʋ́ʋ amʋ́ odú ámʋ pilan ahá tsra anu kɛ́kɛ́. 11 Ɩlán klúklúúklúá ɩma ɔka ɔbɔpʋ gyí amʋ́ owíe. Bʋtɛtɩ́ mʋ Hebrifɔ ɔblɩ́tɔ bɛɛ, Abadon. Griiki ɔblɩ́tɔ ɛ́ bʋtɛtɩ́ mʋ bɛɛ, Apolion. Mʋ́ asɩ gyí, “Atɔ́ Oyintápʋ́.”

12 Asʋn wunhɛ gyankpapʋ lámɔ́ ɔnɔ́ á. Anyɔ tráhɛ ɛ́ ɩbá.

13 Brɛ́á Bulu-ɔbɔpʋ síésɩ́ lɔ́fʋlɩ́ mʋ ɔkpɛ a, nonu ɔmɛ kʋ lɛdalɩ. Ɩlɛdalɩ tsu sika pɛpɛ afɔdɩɛ-asubwi ámʋ okonkí ana ámʋtɔ Bulu ansɩ́tɔ́ ɩnʋ. 14 Ɩdɛ ɔbɔpʋ amʋ́ʋ́ ɔlɔfʋlɩ́ ɔkpɛ amʋ bláa ɔbɛ́ɛ, “Sankɩ abɔpʋ ana ámʋ́ʋ́ bɛklɩ́ mántá ntsu yílé Efrate ɔnɔ́ ámʋ.” 15 Bulu lɛ́la amʋ́ yáɩ́ há alɩ brɛ́ ánfɩ, ofí ánfɩ, ɔtsra ánfɩ, ɛkɛ ánfɩ pʋ́ dɔnhwɩ́rɩ anfɩ ɔbɛ́ɛ, bʋsánkɩ amʋ́ abʋyɔmɔ ɔyɩ́tɔ́ ahátɔ yée asatɔ iku kʋlɛ fɛ́ɛ́. 16 Bɛbláa mɩ ánɩ́ ɩsá akɔpʋ́ ámʋ ɔdʋdʋɔ bɔ́bwɛ blɩba lafanyɔ (200,000,000), bʋdɩn mpɔnkɔsʋ. 17 Nowun mpɔnkɔ pʋ́ amʋ́sʋ́ adɩnkápʋ́ mɩ́ atowunhɛ amʋtɔ, bɔwa kántɔ́ atíntɔ. Akʋ klɛ́ lɛpɛ fɛ́ ogyá, akʋ klɛ́ lebi, akʋ ɛ́ klɛ́ igyi batɛ-nfɔ. Mpɔnkɔ ámʋ nwun igyi fɛ́ gyatá klɛ́, ogyá mʋ́a ogyási pʋ́ atonkodu dɛdalɩ amʋ́ ɔnɔ́tɔ́. 18 Alɩ asʋn wunhɛ aku asa, igyi ogyá, ogyási pʋ́ atonkodu amʋ ɩlɛdalɩ tsu mpɔnkɔ ámʋ ɔnɔ́, ɩlɔmɔ ɔyɩ́tɔ́ ahátɔ yée asatɔ iku kʋlɛ. 19 Megyí amʋ́ ɔnɔ́tɔ́ nkʋlɛ asʋn wunhɛ túmi tɛdálɩ tsu. Ɩbʋ amʋ́ odútɔ́ ɛ́, tsúfɛ́ amʋ́ odú igyi fɛ́ ɩwɔ, ɩbʋ nwun, itepílan ahá.

20 Anyánkpʋ́sa amʋ́ʋ́ besian ɔsʋlʋ́sʋ, bʋmowu asʋn wunhɛ amʋtɔ ámʋ fɛ́ɛ́ bekiná bʋmɛdamlí klʋntɔ. Bʋmesi ɔŋɛ laláhɛ mʋ́a atunkuá bapʋ́ sika pɛpɛ, sika futútú, kɔɔ́brɩ, abwi mʋ́a nyí aná bwɛ́ súm. Alɩ ɔŋɛ laláhɛ pʋ́ atunku anfɩ bʋtamawun atɔ́, bʋtamanú asʋ́n, bʋtamanátɩ́. 21 Alɩ kɛ́n bʋmɛdamlí klʋntɔ sí amʋ́ tsiátɔ́ laláhɛ; ígyi ahámɔ, ɔkpɛ́, atsɩ mʋ́a ayin asʋ́nwa mʋ́a owi ámʋ ɛ́ bwɛ nɩ́.

10

Bulu-ɔbɔpʋ Mʋa Ɔwʋlʋ́ Túkúrííbi

1 Ɩnʋ nɛlawun Bulu-ɔbɔpʋ ɔwʋnlɩ́npʋ́ bambá ɔkʋá otsú ɔsʋ́sʋ́. Agyinde lobomlí mʋ, nyankpʋtáa ɩlan mʋ awunso. Mʋ ansɩ́tɔ́ lɔwankɩ́ fɛ́ owí, mʋ ayabi igyi fɛ́ ɔsɔtɩ ánɩ́ ogyá bʋ mʋ́tɔ́. 2 Ɔdɛ ɔwʋlʋ́ túkúrííbi kʋá ɔlɛtɛɩ́ mʋ́tɔ́. Mʋ gyɔpɩ yabi iyi ɔpʋsʋ, mʋ bɩna yabi ɛ́ iyi ɔsʋlʋ́sʋ. 3 Ɔlɔkplʋ́n kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ fɛ́ gyatá dékpoún, ɔpráda asienɔ́ ámʋ lɔpʋtɩ́. 4 Brɛ́á ɔpráda asienɔ́ ámʋ lɔpʋtɩ́, mbɛ́ɛ anwanlɩn asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩlɛblɩ́ ámʋ a, nonu ɔmɛ bámbá tsú ɔsʋ́sʋ́. Ɔmɛ amʋ dɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Máwanlɩ́n asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɔpráda asienɔ́ ámʋ ɩlablɩ́ ámʋ. Pʋwa fʋ́ kpawunutɔ.”

5 Mʋ́ʋ́ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ́ʋ́ nowun, ɔlɩɩ́ ɔpʋ mʋ́a ɔsʋlʋ́sʋ ámʋ lótsu mʋ gyɔpɩ ɩbɩ fʋ́á yɔ́ ɔsʋ́sʋ́. 6 Ɩnʋ ɔlɛka ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔbʋ nkpa brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́ ámʋ ntam. Mʋlɔ́bwɛ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ, ɔpʋ mʋ́a mʋ́tɔ́ atɔ́ fɛ́ɛ́, ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Bʋmɛ́ɛtrá si tsiá! 7 Támɛ brɛ́á Bulu-ɔbɔpʋ síénɔ́sɩ́ amʋ ɔbɔ́fʋlɩ́ mʋ ɔkpɛ a, alɩ brɛ́ ámʋtɔ Bulu asʋn ŋaínhɛ́ amʋ́ʋ́ ɔlɛhɩɛ yáɩ́ ɔbɛ́ɛ, mɔ́bwɛ ámʋ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́ nɩ́. Ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́ fɛ́ alɩá ɔlɛbláa mʋ asúmpʋ́, bʋgyi mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ.”

8 Ɩnʋ ɔmɛ amʋ́ʋ́ ɩdɛ mɩ́ asʋ́n bláa tsú ɔsʋ́sʋ́ ámʋ lɛ́trá bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Yɔhɔ ɔwʋlʋ́ ámʋ́ʋ́ ɩlafínkí ámʋ lɛ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ́ʋ́ ɔlɩɩ́ ɔpʋ mʋ́a ɔsʋlʋ́sʋ ámʋ ɩbɩtɔ.”

9 Mʋ́ sʋ nɔyɔ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ wá mbɛ́ɛ, ɔpʋ́ʋ ɔwʋlʋ́bi ámʋ ha mɩ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Hɔ, afʋwɩ mʋ́! Ɩbɔ́wa fʋ́ ɔdwɛ débídébí fɛ́ ɔkwɛ́n, támɛ ɩmɛ́ɛkanáa fʋ́ iputɔ.”

10 Ɩnʋ nɔhɔ ɔwʋlʋ́bi ámʋ lɛ́ mʋ ɩbɩtɔ, nɔwɩ mʋ́. Ɩlɔwa mɩ́ ɔdwɛ débídébí fɛ́ ɔkwɛ́n, támɛ imetepí kanáa mɩ́ iputɔ. 11 Mʋ́ʋ́ ɔlɛtrá bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Ilehián ánɩ́ fɛ́lablɩ́ asʋ́n ámʋ́ʋ́ ɩbɛ́ba ahá fɛ́ɛ́sʋ́ ámʋ. Ɩbɛ́ba ɔmá fɛ́ɛ́, ɔblɩ́ɩ ɔtsan-ɔtsan ablɩ́pʋ́ pʋ́ awíe fɛ́ɛ́sʋ́, fɛ́ alɩ ámʋ́ʋ́ Bulu lalɛ́ súná fʋ́ ámʋ!”

11

Adansɩfɔ Abanyɔ́ Ámʋ

1 Ɩ́nɩ ɔma a, bɛha mɩ́ oyíá bʋtɔpʋ́súsu atɔ́. Mʋ́ʋ́ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Kʋsʋ afʋyosusúu Bulu ɔtswɛ́kpa obu ámʋ pʋ́ afɔdɩɛ-asubwi amʋ, afʋkla ɩnʋ asúmpʋ́ amʋ. 2-3 Támɛ másusúu nwunsɩnɛ́sʋ́ amʋ mʋ́. Si ɩnʋ tswɩ, tsúfɛ́ Bulu lasí ɩnʋ há ahá ánɩ́ bʋmegyí Yudafɔ. Alɩ ahá ánfɩ bɛ́tsatsáa wúlu wankɩ́hɛ́ amʋsʋ tsra adʋana-nyɔ (42), igyi nkɛ ɔpɩ́m-ɔkʋlɛ lafa-anyɔ aduesie (1,260). Nɛ́ha mɩ́ adansɩfɔ abanyɔ́ bɛ́dɩdá akpekpe, há amʋ́ túmi, bɛ́blɩ́ mɩ́ asʋ́n ánɩ́ nalɛ́ súná amʋ́ nkɛ ámʋtɔ.”

4 Amʋ́gyí nfɔ-nyí anyɔ pʋ́ ɔkandɩ́ɛ-nyí anyɔ ámʋ́ʋ́ ɩlɩɩ́ Bulu, ogyi ɔyɩ́ fɛ́ɛ́sʋ́ ogyípʋ́ amʋ ansɩ́tɔ́ nɩ́. 5 Nɩ́ ɔkʋ ɔbwɛ́ agywɩɩn ánɩ́ obépilán amʋ́ á, ogyá bɛ́dalɩ amʋ́ ɔnɔ́, hɔ mʋ mɔ́. Alɩ́ ɔhá ánɩ́ odekléá obépilán amʋ́ obówu nɩ́. 6 Bulu adansɩfɔ ámʋ bʋbʋ túmiá bɛ́talɩ́ há nyankpʋ omóotswie nkɛá bɔ́pʋblɩ́ Bulu asʋ́n ámʋ fɛ́ɛ́. Bʋbʋ túmiá bɛ́talɩ́ há ntsu kugyíkʋ bɛ́damlí obugya. Bɛ́talɩ́ lɛ́ asʋn wunhɛ kugyíkʋ ɛ́ ba ɔsʋlʋ́sʋ brégyíbrɛ́á bʋdeklé.

7 Nɩ́ adansɩfɔ ánfɩ bɛblɩ́ amʋ́ asʋ́n tá á, ɔbwɩkɩ́tá-atɔ amʋ́ʋ́ ɔtɛdálɩ tsu ɩlán klúklúúklúá ɩma ɔkatɔ ámʋ ɔbɔ́kɔ amʋ́ ɩsá, gyí amʋ́sʋ́, mɔ́ amʋ́. 8 Amʋ́ afúli bɛ́dɩ amʋ́ wúlu yilé brɔnʋsʋ. Bʋtɛtɩ́ wúlu yilé ánfɩ bɛɛ, “Sodom mʋ́a Egyipte.”* Ɩnʋ bɛda amʋ́ Wíe Yesu mántá oyikpalíhɛsʋ, mɔ́ nɩ́. 9 Ahá bótsu abusuangyíabusuan, ɔblɩ́ɩgyíɔblɩ́ɩ, ɔmágyíɔmá pʋ́ ɔsʋlʋ́sʋ ahá ɔtsan-ɔtsan fɛ́ɛ́tɔ́ ba bɛkɩ afúli amʋ nkɛnsá mʋ́a ɩfʋn. Bʋmɛ́ɛha ɔkpa abʋpula amʋ́ kʋ́ráá. 10 Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ abanyɔ́ ánfɩ bawú sʋ ansɩ́ bégyi ɔsʋlʋ́sʋ atsiápʋ́. Bégyi nkɛ kpɔnkpɔntɩ, kíé aba atɔ́, tsúfɛ́ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ anfɩ bawá amʋ́ ipian kpɔnkpɔntɩtɔ kɩ. 11 Támɛ nkɛnsá mʋ́a ɩfʋn ámʋ ɔma a, Bulu lɛ́ha ɔŋɛ́ lɛlawíé amʋ́tɔ́, bɛlakʋsʋ́ lɩ́ɩ́ ayabisʋ. Mʋ́ sʋ ifú lɛhɩɛ kɩ́tá ahá ánɩ́ bowun amʋ́. 12 Ɩnʋ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ abanyɔ́ ámʋ bonu ɔmɛ kpɔnkpɔntɩ kʋ tsú ɔsʋ́sʋ́, ɩlɛbláa amʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩdʋ ba nfɩ!” Amʋ́ alupʋ́ ámʋ bʋlɩɩ́ bʋdɛ amʋ́ kɩ́ɩ, agyinde lotsu amʋ́ ya ɔsʋ́sʋ́. 13 Ɔsʋlʋ́ʋ lɛ́kpɩnkɩ́ kpukpukpukpu alɩ brɛ́ ámʋtɔ kɛ́n. Nɩ́ beye wúlu amʋtɔ idú á, iku kʋlɛ fɛ́ɛ́ lobwie bun ɔsʋlʋ́tɔ gbloo. Ahá mpɩ́m-sienɔ́ (7,000) bowu ɔsʋlʋ́kpɩnkɩ́ ámʋtɔ. Ifú lɛhɩɛ kɩtá atráhɛ amʋ. Mʋ́ sʋ bɔwa ɔsʋ́sʋ́ Bulu numnyam.

14 Asʋn wunhɛ nyɔɔsɩ latsʋn, saasɩ srɩ́ ɩbá á.

Ɔkpɛ Sienɔ́sɩ́

15 Mʋ́ʋ́ Bulu-ɔbɔpʋ osienɔ́sɩ́ lɔ́fʋlɩ́ mʋ ɔkpɛ. Ɩnʋ ɔmɛ akpɔnkpɔntɩ lɛlɩn tsu ɔsʋ́sʋ́ bɛɛ, “Séi á, ɔyɩ́tɔ́ iwíegyí lamlí anɩ Wíe Bulu mʋa Kristo, (ɔhá ánɩ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) klɛ́. Obégyi iwíe brɛ́ fɛ́ɛ́!” 16 Ɩnʋ ahandɛ adʋanyɔ-na ámʋ́ʋ́ bʋtsie amʋ́ mbíásʋ́ Bulu ansɩ́tɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́ bobun, súm mʋ, 17 blɩ́ bɛɛ,

“Anɩ Wíe Bulu Otúmípʋ, adá fʋ́ ɩpán.

Fʋ́létsiá, fʋ́bʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́.

Tsúfɛ́ fapʋ́ fʋ́ túmi kpɔnkpɔntɩ ámʋ

fi fʋ́ iwíegyí asɩ!

18 Ɔmá-ɔmá benya ɔblɔ́,

brɛ́ lafʋn ánɩ́ fʋ́ ɛ́ fénya ɔblɔ́.

Brɛ́ lafʋn ánɩ́ fégyi awupʋ́ asʋ́n.

Brɛ́ lafʋn ánɩ́ fɔ́bwɛ yilé há fʋ́ asúmbi, bʋgyí fʋ́ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ,

pʋ́ Bulu ahá ánɩ́ bʋtenyá fʋ́ ifú,

nyebí pʋ́ ahandɛ fɛ́ɛ́.

Brɛ́ lafʋn ánɩ́ fɛ́hɩ ahá ánɩ́ bamɔ́ ahá ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́.”

19 Ɩnʋ befinkí Bulu ɔtswɛ́kpa kpɔnkpɔntɩ ámʋ́ʋ́ ɩbʋ ɔsʋ́sʋ́ ámʋ, bowun mʋ Ntam-dáka obu ámʋtɔ. Ɩnʋ nyankpʋ lɔ́wa ɩbɩ fwɩ bɩ. Odekpie, ɔpráda dɛpʋtɩ́, ɔmɛ ɔtsan-ɔtsan lɛlɩn kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, ɔsʋlʋ́ʋ lɛkpɩnkɩ́; átsufolibiá igyi fɛ́ akwebi lɛ́hɩɛ kpá.

12

Ɔtsɩ Ámʋ Mʋa Bʋ́tɩ́ Ámʋ

1 Ɩnʋ osúna kpɔnkpɔntɩ kʋ lɛ́dalɩ ɔsʋ́sʋ́. Nowun ɔtsɩ ɔkʋá ɔdɩdɩ́ owí, mʋ ayabi yí ɔtsrasʋ. Obun owíepa, ntsrakpabi dúanyɔ ɩpan mʋ́sʋ́. 2 Ɔtsɩ ámʋ dɛ́ ɔmɛ́, ɩkwɩ́ɩ dɛ mʋ dwiín, odekikíni, ɔdɛ okitikíti ogyo obí ámʋ kwɩɩ́.

3 Ɩnʋ osúna bámbá lɛtrá dalɩ ɔsʋ́sʋ́. Nowun bʋ́tɩ́ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ɔkʋá ɔlɛpɛ, ɔbʋ nwun asienɔ́ pʋ́ nsiebí dú. Owíepa asienɔ́ bun nwun asienɔ́ ámʋsʋ. 4 Nɩ́ beye ntsrakpabi fɛ́ɛ́tɔ́ aku asa á, bʋtɩ́ ámʋ lɔ́pʋ mʋ odú kíki mla iku kʋlɛ, ɔlɛbɩtɩ́a mʋ́ kpá bɛda ɔsʋlʋ́sʋ. Ɔlɩɩ́ ɔtsɩ ámʋ́ʋ́ ɔmɛ́ dɛ mʋ dwiín ámʋ ansɩ́tɔ́, mɛ́nɩ ɔtsɩ ámʋ onyá kwɩ́ɩ́ pɛ́ á, obótsu mʋ bi ámʋ mɛ́. 5 Ɔtsɩ ámʋ lɔ́kwɩɩ́ obiyímbi ánɩ́ ɔbɛ́kpa ɔmá fɛ́ɛ́ owuntɔlɩnsʋ. Botsu kebi ámʋ ya Bulu wá, yɛ́yaɩ́ mʋ obíásʋ́. 6 Ɩnʋ ɔtsɩ ámʋ lɛ́srɩ́ yɔ́ dimbísʋ́ ɔtɩ́nɛ́á Bulu lɛ́la yáɩ́ há mʋ. Bɛ́kɩ mʋsʋ nkɛ ɔpɩ́m-ɔkʋlɛ lafanyɔ aduesie (1,260).*

7 Ɩnʋ, ɩsá lɛda ɔsʋ́sʋ́. Bulu-ɔbɔpʋ dɛhɛn Mikael mʋa mʋ aba abɔpʋ bɔkɔ bʋ́tɩ́ ámʋ mʋa mʋ aba abɔpʋ. 8 Támɛ bʋ́tɩ́ ámʋ mʋa mʋ abúopʋ bʋmɛtalɩ́ lɩ́ɩ́ amʋ́ ɔnɔ́, begya amʋ́ lɛ́ ɔsʋ́sʋ́ ɩnʋ. 9 Ɩnʋ bɛkpa bʋ́tɩ́ ámʋ́ʋ́ bʋtɛtɩ́ mʋ ɩwɔ dada amʋ mʋa mʋ abɔpʋ bɛda ɔsʋlʋ́sʋ. Mʋ bʋtɛtráa tɩ Bulu olupʋ́ ntɛ́ɛ Satan pʋ́ ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ ɔmlɛ́pʋ́ nɩ.

10 Ɩnʋ nonu ɔmɛ kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ kʋ lɛlɩn ɔsʋ́sʋ́. Ɩlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ,

“Séi gyí brɛ́á Bulu ɔbɔ́hɔ mʋ ahá nkpa nɩ́!

Bulu ɔbɔ́pʋ mʋ túmi gyi iwíe.

Mʋ Kristo, (ɔhá ámʋ́ʋ́ Bulu ladá mʋ ofúli amʋ) ɛ́ ɔbɛ́lɛ mʋ túmi ɔwan.

Tsúfɛ́ bakpá ɔhá ámʋ́ʋ́ oletsiá lɛ́ anɩ Akristofɔ ɩlá ámʋ dá ɔsʋlʋ́sʋ.

Ɔbʋnsám mɛ́ɛtrá ka asʋ́n dɩ́nká anɩ apíósʋ́,

anɩ Bulu ansɩ́tɔ́ ɛ.

11 Bapʋ́ Okúfabi amʋ obugya pʋ́ mʋ ɩwɩ adánsɩɛ ámʋ́ʋ́

begyi amʋ gyi mʋsʋ.

Bʋmɔdwɛ amʋ́ ɩwɩ dʋbɩdʋbɩ,

sʋ bʋmenya amʋ́ lowu kʋ́ráá ifú.

12 Ɩ́nɩ sʋ ɔsʋ́sʋ́ pʋ́ mlɩá mlɩbʋ ɩnʋ fɛ́ɛ́

mlɩnya ansigyí.

Támɛ ɔsʋlʋ́ʋ mʋa ɔpʋ,

mlɩgyɔwɩ nɩ́.

Ɔbʋnsám laba mlɩ wá ɔblɔ́sʋ́,

tsúfɛ́ alawun ánɩ́ mʋ nkɛ trá mɔtsɔ́.”

13 Brɛ́á bʋ́tɩ́ ámʋ lówun ánɩ́ bafɩn mʋ dá ɔsʋlʋ́sʋ á, ɔlɔkʋsʋ́ kplá gya ɔtsɩ ámʋ́ʋ́ ɔlɔkwɩɩ́ obí ámʋ. 14 Támɛ bɛha ɔtsɩ ámʋ oyitsu kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ abámba anyɔ, mɛ́nɩ ɔbɛ́talɩ́ fúlí sí bʋ́tɩ́ ámʋ yɔ́ mʋ otsiákpá dimbísʋ́ ɩnʋ. Bulu ɔbɛ́kɩ mʋsʋ ɩnʋ nfinsa mʋ́a ɩfʋn.† 15 Ɩnʋ bʋ́tɩ́ ámʋ lɛ́fɛn ntsu tsʋnhɛ dálɩ mʋ ɔnɔ́tɔ́ wʋ́lɩ́ ɔtsɩ ámʋ ɔma, mɛ́nɩ ɩbɛ́kɩtá mʋ nátɩ́. 16 Támɛ ɔsʋlʋ́ʋ légyí ɔtsɩ ámʋ bʋalɛ. Ntsu ámʋ́ʋ́ bʋ́tɩ́ ámʋ lɛ́fɛ́n tsu mʋ ɔnɔ́tɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́ lɛmɛ wíé ɔsʋlʋ́tɔ. 17 Ɩnʋ bʋ́tɩ́ ámʋ lénya ɔblɔ́ ɔtsɩ ámʋsʋ, pʋ́ mʋ ɔblɔ́ gya mʋ abí atráhɛsʋ. Amʋ́gyí ahá ánɩ́ bʋtegyi Bulu mblasʋ, bʋdɛ Yesu ɩwɩ adánsɩɛ gyí a. 18 Ɩnʋ bʋ́tɩ́ ámʋ lési ɔda ɔpʋ amʋ ɔnɔ́.‡

13

Mbwɩkɩ́tá-atɔ Anyɔ Akʋ

1 Ɩ́nɩ ɔma a, nowun ánɩ́ ɔbwɩkɩ́tá-atɔ kpɔnkpɔntɩ ɔkʋ dɛ́dalɩ tsu ɔpʋ amʋtɔ ɔbá. Ɔbʋ nwun asienɔ́ pʋ́ nsiebí dú. Owíepa bun nsiebí ámʋ kugyíkʋsʋ. Bɔwanlɩ́n dá ánɩ́ ɩlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Bulusʋ dɩ́nká nwun ámʋ kugyíkʋsʋ. 2 Ɔbwɩ ámʋ gyí fɛ́ dundu, támɛ mʋ ayabi lomoní, mʋ akuti bʋ ɩswɩ́ fɛ́ osísré ayabi, mʋ ɔnɔ́ ɛ́ igyi fɛ́ gyatá ɔnɔ́. Bʋ́tɩ́ ámʋ lɔ́pʋ mʋ túmi, iwíegyí pʋ́ ɔwʋnlɩ́n kʋ há ɔbwɩ ánfɩ. 3 Nowun ánɩ́ ɔlɔ kpɔnkpɔntɩ kʋ ɩdɩn ɔbwɩ ámʋ nwun asienɔ́ ámʋtɔ kʋlɛsʋ. Ɔlɔ ámʋ lómoní, ɩbɛ́talɩ́ mɔ́ mʋ, támɛ ɩlɛta, omowu. Ɩlɔwa ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ wánwan, bɛkplá buo mʋ. 4 Bosúm bʋ́tɩ́ ámʋ, tsúfɛ́ alapʋ́ mʋ túmi há ɔbwɩ ámʋ. Bosúm ɔbwɩ ámʋ ɛ́, fɩ́tɛ́ bɛɛ, “Ma lɔ́fʋn ɔbwɩ ánfɩ? Ma ɔbɛ́talɩ́ lɩ́ɩ́ kɔ́ mʋ?”

5 Bulu lɛ́ha ɔbwɩ ámʋ ɔkpa ánɩ́ ɔblɩ́ abususʋ akpɔnkpɔntɩ pʋkʋsʋ lɩɩ mʋsʋ. Ɔlɛha mʋ ɔkpa ánɩ́ ɔbwɛ́ɛ túmila kugyíkʋá odeklé tsra adʋana-nyɔ (42), igyi nfinsa mʋ́a ɩfʋn ámʋtɔ. 6 Ɔbwɩ ámʋ lóbwií ɔnɔ́, blɩ́ abususʋ pʋ́kpɔ́ɩ́ Bulu mʋa mʋ dá pʋ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋbʋ ɔsʋ́sʋ́, igyi mʋ otsiákpá amʋ. 7 Bulu lɛ́ha mʋ ɔkpa ánɩ́ ɔkɔ́ɔ Bulu ahá, ogyi amʋ́sʋ́. Ɔlɛha mʋ ɔkpa ánɩ́ ogyíi iwíe abusuangyíabusuan, ɔblɩ́ɩgyíɔblɩ́ɩ, ɔmágyíɔmá pʋ́ ɔsʋlʋ́sʋ ahá ɔtsan-ɔtsan fɛ́ɛ́sʋ́. 8 Ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ bósum ɔbwɩ ámʋ. Ahá ánɩ́ bʋmóosum mʋ gyí ahá ánɩ́ bɔwanlɩ́n amʋ́ adá wá Okúfabi amʋ́ʋ́ bɔpʋhá igyí asa ɔyɩ́ lɛbɛlɩn amʋ nkpa ɔwʋlʋ́tɔ́.

9 Ɔhá ánɩ́ ɔbʋ asʋ onúu. 10 Ɔhá ánɩ́ ɩda yaɩ́ ánɩ́ bɛ́kɩtá mʋ ndoun ɩsátɔ́ a, bɛ́kɩtá mʋ ɩsátɔ́, kpá mʋ nátɩ́. Nɩ́ ɩda yaɩ́ ánɩ́ ɔkʋ obésin ɔdayí ɔnɔ́ ɛ́ á, ɔdayí ɔnɔ́ obésin. Ɩ́nɩ sʋ Bulu ahá bʋtómi, abʋlɩɩ kínkín amʋ́ hógyitɔ.

11 Ɩnʋ nɛtrá wun ɔbwɩ ɔkʋ ɛ́ lɔ́wɔ dalɩ ɔsʋlʋ́tɔ. Ɔbʋ nsiebí anyɔ fɛ́ okúfabi, támɛ ɔlɔtɔɩ́ fɛ́ bʋ́tɩ́. 12 Ɔbwɩ ánfɩ lɩ́ɩ́ ɔbwɩ gyankpapʋ amʋ ansɩ́tɔ́, ɔlɔyɔ mʋ agyʋ́má kugyíkʋ ɔbwɩ gyankpapʋ amʋ túmitɔ. Ɩ́nɩ lɛ́ha ɔsʋlʋ́sʋ atsiápʋ́ fɛ́ɛ́ bosúm ɔbwɩ gyankpapʋ amʋ́ʋ́ ɔlɔ lɛdɩnká mʋ, ɩlɛta, omowu ámʋ. 13 Ɔbwɩ nyɔɔsɩ amʋ lɔ́bwɛ osúna akpɔnkpɔntɩ. Ɔlɛha ogyá lɛkpa tsú ɔsʋ́sʋ́ bɛda, ahá fɛ́ɛ́ bowun. 14 Ɔlɔpʋ osúna amʋ́ʋ́ ɔlɔbwɛ ɔbwɩ gyankpapʋ amʋ ansɩ́tɔ́ ámʋ mlɛ́ ɔyɩ́tɔ́ ahá ɔbɛ́ɛ, bʋpwɛ́ɛ ɔkpɩ, ogyi fɛ́ ɔbwɩ gyankpapʋ amʋ́ʋ́ bɔwɔ mʋ ɔdayí ɩya anyɔ, omowu, ɔtráa otsie nkpa ámʋ. 15 Bulu lɛ́ha ɔbwɩ nyɔɔsɩ anfɩ ɔkpa ánɩ́ ɔwáa ɔkpɩ ámʋ ɔŋɛ́, fówun ɩbɛ́talɩ́ tɔ́ɩ́. Ɩnʋ ɔkpɩ ámʋ lɛ́ha ɔbɛ́ɛ, bʋmɔ́ɔ ahá ánɩ́ bʋmóosúm mʋ. 16 Ɔlɛha ánɩ́ bʋhɩ́ɛ ahá fɛ́ɛ́ nsʋ, amʋ́ gyɔpɩ ɩbɩsʋ ntɛ́ɛ amʋ́ ɔsʋkpɩ; nyebí ahandɛ, ahiánfɔ mʋ́a asikafɔ, nkpábi mʋ́a ɩwɩ agyípʋ́. 17 Ɔhaa mɛ́ɛtalɩ́ fɛ́ tɔtɔ ntɛ́ɛ hɔ tɔtɔ, nkɛ́tɩ ɔhá ánɩ́ ɔbwɩ ámʋ nsʋhɩ́ɛtɔ, igyi mʋ ɩdá ntɛ́ɛ ibi ánɩ́ ɩlɩɩ́ há mʋ ɩdá dɩn mʋsʋ.

18 Ɩ́nɩ léhián nyánsa, mɛ́nɩ fɛ́talɩ́ nú ibi ámʋ asɩ. Ibi ámʋ ɩlɩɩ́ há ɔbwɩ gyankpapʋ amʋ, igyi oyin ɔkʋ dá. Ibi ámʋ gyí lafasie aduesie-sie (666).

14

Okúfabi Amʋ Mʋa Mʋ Ahá

1 Ɩnʋ nɛlawun Okúfabi amʋ lɩ́ɩ́ Sionbʋsʋ. Ahá mpɩ́m lafakʋlɛ adʋana-na (144,000) bʋlɩɩ́ mʋ wá. Okúfabi amʋ mʋa mʋ Sɩ ɩdá dɩn amʋ́ ɔsʋkpɩ. 2 Ɩnʋ nonu ɔmɛ kʋ tsú ɔsʋ́sʋ́ fɛ́ ntsu lábʋ́lá, ɩdɛkpa yi, ntɛ́ɛ ɔpráda dɛ́pʋtɩ́, ntɛ́ɛ fɛ́ nsankuo tsɔtsɔɔtsɔ bʋdɛda. 3 Bʋdɛ ɩlʋ pɔpwɛ kʋ wa owíe obíá ámʋ, akɩankpapʋ ana ámʋ pʋ́ ahandɛ adʋanyɔ-na ámʋ ansɩ́tɔ́. Ɔhaa má ɩnʋá ɔbɛ́talɩ́ súan ɩlʋ ámʋ ɔsʋlʋ́ʋ anfɩsʋ, nkɛ́tɩ ahá mpɩ́m lafakʋlɛ adʋana-na (144,000) ámʋ́ʋ́ Bulu lahɔ amʋ́ nkpa tsú ɔsʋlʋ́sʋ ámʋ nkʋlɛ pɛ́. 4 Alɩ ahá ánfɩ gyí ahá ánɩ́ amʋ́ ɩwɩ lɛtɩn, bʋmeyín ɔtsɩ, bʋtobuo Okúfabi amʋ ɔtɩ́nɛgyíɔtɩ́nɛ́á ɔyɔ́ nɩ́. Amʋ́ nwunsʋ ɩkɔ ɔ́lɛka anyánkpʋ́sa fɛ́ɛ́tɔ́, fɛ́ atɔ́-abí gyankpapʋ há Bulu mʋa Okúfabi amʋ nɩ. 5 Bʋtamawá afunu, ɔlala kʋkʋ ɛ́ ɩma amʋ́ ɩwɩ.

Bulu-abɔpʋ Abasá Asʋn Blɩ́hɛ́

6 Ɩnʋ nɛlawun Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋá ɔna afútɔ́, ɔdɛ asʋn wankláán ámʋ́ʋ́ ɩbʋ nʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́ amʋ. Ɔbá bɛbláa ɔyɩ́tɔ́ ahá, abusuangyíabusuan, ɔblɩ́ɩgyíɔblɩ́ɩ ablɩ́pʋ́, ɔmágyíɔmátɔ́ ahá pʋ́ ahá ɔtsan-ɔtsan. 7 Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɔ́kplʋn blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩnya Bulu ifú, amlɩwa mʋ numnyam, tsúfɛ́ mʋ asʋ́ngyíbɩ lafʋn. Mlɩsum mʋ. Mʋlɔ́bwɛ ɔsʋ́ mʋ́a asɩ, ɔpʋ mʋ́a ntsu fɛ́ɛ́!”

8 Bulu-ɔbɔpʋ onyɔɔsɩ ɛ́ lóbuo mʋ, bɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Babilon labwíé. Wúlu yilé Babilon labwíé. Tsúfɛ́ Babilon lahá ɔmá-ɔmá banu mʋ mbʋatɔ-ntá ánɩ́ ɩtɛhá Bulu ɔblɔ́ tɔkʋ́sʋ́!”

9 Bulu-ɔbɔpʋ saasɩ ɛ́ búo amʋ́, ɔdɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Nɩ́ ɔkʋ lósum ɔbwɩ ámʋ mʋa mʋ ɔkpɩ ámʋ, há bɔpʋ amʋ́ nsʋhɩ́ɛtɔ hɩɛ mʋ ɔsʋkpɩ ntɛ́ɛ mʋ ɩbɩ nsʋ a, 10 alɩ ɔhá ámʋ obónu Bulu ɔblɔ́-ntá, bʋmɛfráa mʋ́ asa bɛtsɛɩ́ mʋ́ wá Bulu ɔblɔ́-ɛwɛtɔ nɩ́. Bulu ɔbɔ́pʋ ogyá mʋ́a atonkodu bɩ́tɩ́ mʋ ɩsʋ, mʋ abɔpʋ wankɩ́hɛ́ pʋ́ Okúfabi amʋ ansɩ́tɔ́. 11 Amʋ́ ɩsʋbɩtɩ́ ogyá ámʋ ogyási bɔ́kʋsʋ́ yɔ́ ɔsʋ́sʋ́ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́. Alɩ ahá ámʋ gyí ahá ámʋ́ʋ́ bosúm ɔbwɩ ámʋ pʋ́ mʋ ɔkpɩ, ɔbwɩ ámʋ nsʋhɩ́ɛtɔ dɩn amʋ́sʋ́ ámʋ nɩ. Ɩwɩ móolwií amʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ.”

12 Ɩ́nɩ sʋ́ ilehián ánɩ́ Bulu ahá bótomi lɩ́ɩ́ kínkín, gyi Bulu mblasʋ, wá ɔnɔkwalɩ há Yesu nɩ.

13 Ɩnʋ nonu ɔmɛ kʋ lótsu ɔsʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Wanlɩn tswɩ fɛɛ, ‘Ansɩ́ bégyi ahá ánɩ́ bówu anɩ Wíe agyʋ́mátɔ́ tsú séi pʋ́ya!’ ”

Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Ee, ɩbʋ mʋ́tɔ́. Ansɩ́ bégyi amʋ́ lɛ́lɛ́. Bɛ́da ɔkpʋ́nʋ́ tsú amʋ́ ipian fɛ́ɛ́tɔ́, tsúfɛ́ amʋ́ bwɛhɛ́ wankláán bóbuo amʋ́.”

Bulu Asʋ́ngyí Ɩwɩ Atowunhɛ

14 Ɩnʋ nɛlákɩ a, agyinde futútú kʋ nɩ́. Ɔha ɔkʋá ogyi fɛ́ Nyankpʋsa-Mʋ-Bi ámʋ tsie agyinde ámʋsʋ. Obun sika pɛpɛ owíepa, ɔdɛ tsɩnɩ kláklá kʋ. 15 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ ɛ́ lɛ́dalɩ tsu ɔsʋ́sʋ́ Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ ba. Mʋ́ʋ́ ɔlɔkplʋ́n bláa ɔhá ámʋ́ʋ́ otsie agyindesʋ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Pʋ fʋ́ ɔdayí ámʋ tɩn atɔ́-abí, tsúfɛ́ ɔsʋlʋ́sʋ atɔ́-abí lapɛ́ yɔ́ɩ́. Mʋ́ tɩ́nbɩ lafʋn!” 16 Mʋ́ sʋ ɔhá ámʋ́ʋ́ otsie agyindesʋ ámʋ lɛ́tɩnkɩ́ mʋ tsɩnɩ amʋ, tɩn ɔsʋlʋ́sʋ atɔ́-abí ámʋ fɛ́ɛ́.

17 Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ ɛ́ lɛ́dalɩ tsu ɔsʋ́sʋ́ Bulu ɔtswɛ́kpa obuto ɩnʋ. Mʋ ɛ́ ɔdɛ tsɩnɩ kláklá kʋ.

18 Mʋ́ʋ́ Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋá ɔbʋ túmi ogyá ámʋsʋ ɛ́ lɛ́dalɩ tsu afɔdɩɛ-asubwi ámʋ asɩ ba. Ɔlɔkplʋ́n bláa Bulu-ɔbɔpʋ amʋ́ʋ́ ɔdɛ tsɩnɩ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Pʋ fʋ́ tsɩnɩ amʋ ka wáɩn-abí ámʋ ɔkpɩtsa, tsúfɛ́ abí ámʋ ɩlapɛ́.” 19 Mʋ́ sʋ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɔ́tswɩ mʋ tsɩnɩ amʋ káka ɔsʋlʋ́sʋ wáɩn-abí ɔkpɩtsa fɛ́ɛ́, kpá wáɩn-abí ámʋ wá ɔtɩ́nɛ́á bʋtenyímɛ́ ntsu lɛ́ mʋ́tɔ́. Ɩ́nɩ ɩlɩɩ́ há Bulu ɔblɔ́. 20 Wúlu amʋ mmuátse benyímɛ́ wáɩn-abí ámʋ. Obugya lɛ́dalɩ mʋ́tɔ́, ɩdɛtsʋ́ʋn waa fɛ́ ntsu tsʋnhɛ. Mʋ́ ɩswɩ́tɔ́ bɔ́bwɛ máɩlɩ lafakʋlɛ adukwe (180). Mʋ́ oklú ɛ́ bɔ́bwɛ ayabi anu.

15

Bulu-abɔpʋ Pʋ́ Asʋn Wunhɛ Asienɔ́ Tráhɛ

1 Ɩnʋ nowun osúna bámbá kʋá ɩbʋ ifú, ɩbʋ wánwan ɔsʋ́sʋ́. Nowun ánɩ́ Bulu-abɔpʋ asienɔ́ bʋdɛ asʋn wunhɛ asienɔ́ ánɩ́ Bulu ɔbɔ́pʋbɩ́tɩ́ ahá ɩsʋ asa ɩklʋntɔ bólwií mʋ.

2 Ɩnʋ nowun ɔpʋ kʋá igyi fɛ́ ahʋhwɛ́, ɩlɛpɛ fɛ́ ogyá. Nowun ánɩ́ ahá bʋlɩɩ́ mʋ́ ɔnɔ́, bʋdɛ Bulu nsankuo. Alɩ ahá ánfɩ gyí ahá ánɩ́ bakɔ́ gyi ɔbwɩ gyankpapʋ amʋ mʋa mʋ ɔkpɩ ámʋ pʋ́ nsʋhɩ́ɛ-ibi ámʋ́ʋ́ ɩlɩɩ́ há mʋ dá ámʋsʋ nɩ́. 3 Bʋdɛ Bulu osúmbi Mose mʋa Okúfabi amʋ ɩlʋ wa bɛɛ,

“Anɩ Wíe Otúmípʋ,

fʋ́ bwɛhɛ́ bʋ ifú, ɩbʋ wánwan.

Fʋ́ bwɛhɛ́ fɛ́ɛ́ igyi ɔnɔkwalɩ, ɩda ɔkpa.

Owíeá mʋ iwíegyí tamamɔ́ ɔnɔ́.

4 Anɩ Wíe, ma oméenya fʋ́ ifú, wá fʋ́ numnyam?

Tsúfɛ́ fʋ́ nkʋlɛ lɔ́wankɩ́.

Ɔma fɛ́ɛ́ bɛ́ba bosúm fʋ́,

tsúfɛ́ falɛ́ fʋ́ yilébwɛ ɔwan.”

5 Ɩ́nɩ ɔma a, nɛkɩ ɔsʋ́sʋ́, nowun ánɩ́ Bulu ɔtswɛ́kpa obu, igyi tati-obu ámʋ́ʋ́ itosúná ánɩ́ Bulu bʋ amʋ́ wá ámʋ ɔnɔ́ ɩya. Nowun mʋ́tɔ́ Ɔwankɩ́kpá amʋ. 6 Nowun Bulu-abɔpʋ asienɔ́ amʋ́ʋ́ bɔpʋ asʋn wunhɛ kpɔnkpɔntɩ asienɔ́ bá amʋ. Bɛdalɩ tsu Ɔwankɩ́kpá ɩnʋ. Bɔwa ɔhráda atadɩɛá ɩlɔwankɩ́, ɩdɛ ogyá kpa, bɔpʋ sika pɛpɛ ɔfɛ́ tsán. 7 Akɩankpapʋ ana ámʋtɔ ɔkʋlɛ lɛ́ha Bulu-abɔpʋ asienɔ́ ámʋtɔ okugyíɔkʋ sika blanwébi ánɩ́ Buluá ɔbʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́ ɔblɔ́ ɩbɔ mʋ́ dɛ́dɛ́dɛ́dɛ́. 8 Bulu numnyam pʋ́ mʋ túmi lɛha ogyási lɔbʋlá Bulu Ɔwankɩ́kpá ɩnʋ fɛ́ɛ́. Ɔhaa mɛ́talɩ́ bítíwíé mʋ́tɔ́, yɔ́fʋn brɛ́á Bulu-abɔpʋ asienɔ́ ámʋ batsɛ́ɩ́ asʋn wunhɛ asienɔ́ ámʋ fɛ́ɛ́ wʋ́lɩ́ ɔsʋlʋ́sʋ.

16

Bulu Ɔblɔ́ Ablanwébi

1 Ɩnʋ nonu ɔmɛ kpɔnkpɔntɩ kʋá ɩlɛdalɩ tsu Bulu Ɔwankɩ́kpá ɩnʋ. Ɩdɛ abɔpʋ asienɔ́ ámʋ bláa ɔbɛ́ɛ, “Mlɩyɔ, amlɩyɛtsɛɩ́ Bulu ɔblɔ́ ablanwébi asienɔ́ ámʋ wʋlɩ́ ɔsʋlʋ́sʋ.”

2 Mʋ́ sʋ ɔbɔpʋ gyankpapʋ lɛ́dalɩ tsu Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ yɛtsɛɩ́ mʋ klɛ wʋ́lɩ́ ɔsʋlʋ́sʋ. Ɩnʋ ahá ámʋ́ʋ́ ɔbwɩ ámʋ nsʋhɩ́ɛtɔ ɩdɩn amʋ́sʋ́, bʋdɛ ɔkpɩ ámʋ sum ámʋ ɩwɩ létsitsíi nlɔ akpɔnkpɔntɩ, ɩdɛ amʋ́ dwiín.

3 Ɔbɔpʋ nyɔɔsɩ lɛ́tsɛɩ́ mʋ klɛ wá ɔpʋtɔ. Ɔpʋ amʋ lémlí fɛ́ fúli obugya. Tógyítɔ́á ɔbʋ ɔpʋ amʋtɔ lówu.

4 Ɔbɔpʋ sáásɩ́ lɛ́tsɛɩ́ mʋ klɛ wá ntsu tsʋnhɛ pʋ́ abʋnkpabi fɛ́ɛ́tɔ́. Mʋ́ fɛ́ɛ́ ilemlí obugya. 5 Ɩnʋ nonuá Bulu-ɔbɔpʋá ɔtɛkɩ ntsusʋ lɛ́bláa Bulu ɔbɛ́ɛ, “Óo Ɔwankɩ́pʋ́á fʋ́bʋ ɩnʋ brɛ́ fɛ́ɛ́. Fʋ́ asʋ́n da ɔkpa ánɩ́ fabɩ́tɩ́ amʋ́ ɩsʋ alɩ. 6 Tsúfɛ́ bamɔ́ fʋ́ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ pʋ́ fʋ́ ahá, tsɛ́ɩ́ amʋ́ obugya wʋ́lɩ́ ɔsʋlʋ́sʋ. Mʋ́ sʋ́ fahá bapʋ́ obugya há amʋ́ fɛɛ, bʋnúu nɩ. Ɩ́nɩ lɛ́kanáa ha amʋ́ nɩ́.” 7 Ɩnʋ nonu ɔmɛ kʋá ɩlɛdalɩ tsu afɔdɩɛ-asubwi ámʋ asɩ ɔbɛ́ɛ, “Ee, anɩ Wíe Bulu Otúmípʋ, fʋ́ ɩsʋbɩtɩ́ igyi ɔnɔkwalɩ, ɩda ɔkpa.”

8 Mʋ́ʋ́ ɔbɔpʋ náásɩ́ lɛ́tsɛɩ́ mʋ klɛ wʋ́lɩ́ owí. Mʋ́ sʋ owí ɔnɔ́ lɔwa ɔnlɩn, ɩlɛha mʋ́ ɩdɛ ahá tɔ fɛ́ ogyá. 9 Owí ámʋ ɩlɔtɔ okugyíɔkʋ. Bulu bʋ́ʋ túmi asʋn wunhɛ anfɩ fɛ́ɛ́sʋ́, támɛ bekiná bʋmɛdamlí klʋntɔ; pʋ́wá mʋ numnyam, mboún lwɩɩ́ bɔlwɩɩ́ mʋ.

10 Onuusɩ lɛ́tsɛɩ́ mʋ klɛ wʋ́lɩ́ ɔbwɩ ámʋ owíe obíásʋ́. Ɔbwɩ ámʋ iwíe ogyíkpá fɛ́ɛ́ iloklun. Ɩwɩɔsɩn sʋ mʋ abúopʋ amʋ bɔwɩ amʋ́ ɔdandʋ. 11 Támɛ bekiná bʋmɛdamlí klʋntɔ sí amʋ́ lalahɛ amʋ fɛ́ɛ́ bwɛ. Mboún bɔlwɩɩ́ ɔsʋ́sʋ́ Bulu, ɩwɩɔsɩn ámʋ́ʋ́ bʋdewúun amʋ sʋ.

12 Osiesɩ lɛ́tsɛɩ́ mʋ klɛ wá ntsu yílé Efratetɔ. Ntsu ámʋ fɛ́ɛ́ ɩlɛkpɩ lɛ́ mʋ́ ɔbʋ́ntɔ́. Ɩ́nɩ lɛ́la ɔkpa há awíeá botsú owí ɔdalɩkpa pʋ́ amʋ́ ɩsá akɔpʋ́ bɛ́talɩ́ tsʋn ba ɩnʋ. 13 Ɩnʋ nowun ɔŋɛ laláhɛ asa akʋá bʋgyi fɛ́ agyóngyo, bɛdalɩ tsu bʋ́tɩ́ ámʋ ɔnɔ́tɔ́, ɔbwɩ ámʋ ɔnɔ́tɔ́ pʋ́ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ ofunupʋ amʋ ɔnɔ́tɔ́. 14 Ɔŋɛ laláhɛ anfɩ bʋbʋ túmi bwɛ́ osúna akpɔnkpɔntɩ. Bɔtsʋn ɔsʋlʋ́sʋ awíe fɛ́ɛ́sʋ́, mɛ́nɩ bɛ́kpa amʋ́ fɛ́ɛ́ wá abatɔ, bɛ́ba bɔkɔ anɩ Wíe Bulu Otúmípʋ ɩsá ɛkɛ yilé ámʋ́ʋ́ igyi mʋ asʋ́n ogyíkɛ́ amʋ.

15 Anɩ Wíe ɔbɛ́ɛ, “Kɩ, nɛ́ba fɛ́ owikplu. Bulu obóyulá ɔhá ánɩ́ ɔlɛda ɩwɩsʋ, alalá mʋ atadɩɛ yáɩ́, mɛ́nɩ ɔmɛ́ɛnatɩ́ yayá, pɛ́lɩ mɛ́ɛkɩtá mʋ.”

16 Mʋ́ʋ́ ɔŋɛ laláhɛ amʋ bɛkpa awíe amʋ yéfia ɔtɩnɛkʋá bʋtɛtɩ́ ɩnʋ Hebrifɔ ɔblɩ́tɔ bɛɛ, “Harmagedon.”*

17 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ síénɔ́sɩ́ lɛ́tsɛɩ́ mʋ klɛ wá afútɔ́. Ɔmɛ kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ kʋ lɛdalɩ tsu Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ owíe obíá ámʋtɔ ɔbɛ́ɛ, “Ɩlatá!” 18 Ɩnʋ nyankpʋ lɔ́wa ɩbɩ fwɩ bɩ. Odekpie, ɔpráda dɛpʋtɩ́. Ɔmɛ ɔtsan-ɔtsan lɛlɩn kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́, ɔsʋlʋ́ʋ lɛkpɩnkɩ́ kpɩnkɩ́ kʋá mʋ́ odu ɩmɔkʋ́ba kɩ tsú brɛ́á ahá bɛlɩn ɔyɩ́tɔ́ ɔpá. 19 Wúlu yilé Babilontɔ léye asa. Awúlu yiléá ɩbʋ ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́ ilobwiebwíe. Ɩnʋ Bulu lɛ́kaɩ́n Babilon lakpan fɛ́ɛ́sʋ́, ɔlɔpʋ mʋ ɔblɔ́ kpɔnkpɔntɩ ɛwɛtɔ-ntá ámʋ há mʋ olonu. 20 Ɔpʋ nsɩnɛ́ ɔsʋlʋ́ʋ kugyíkʋ lɔ́fwɩ, abʋ ɛ́ fɛ́ɛ́ ɩlɛŋa. 21 Atsufolibi akpɔnkpɔntɩá mʋ́ odwintɔ bɔ́bwɛ fɛ́ kílo aduenu (50) lɛkpa tsú nwʋlʋ́táasʋ bɛda ahásʋ. Atsufolibi amʋ ɔnɔ́ ɔnlɩn sʋ bɔlwɩɩ́ Bulu.

17

Obu-ɔnɔ́ Otsiápʋ́ Kpɔnkpɔntɩ Ámʋ

1 Ɩnʋ Bulu-abɔpʋ abasíénɔ́ ámʋ́ʋ́ bɛkɩtá ablanwébi ámʋtɔ ɔkʋlɛ lɛ́ba bɛbláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Ba, ansuna fʋ́ alɩá brɛ́á Bulu ɔbɛ́bɩtɩ́ obu-ɔnɔ́ otsiápʋ́ kpɔnkpɔntɩ ámʋ́ʋ́ otsie ntsu tsɔtsɔɔtsɔsʋ ámʋ ɩsʋ. 2 Mʋa ɔyɩ́tɔ́ awíe fɛ́ɛ́ batɔ́ mbʋa. Ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́ banu mʋ mbʋatɔ-ntá bʋ́.”

3 Ɩnʋ Ɔŋɛ́ ámʋ lɛ́ba mɩsʋ, Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lótsu mɩ́ ya dimbísʋ́. Nowun ɔtsɩ ɔkʋ tsie ɔbwɩkɩ́tá-atɔ pɛpɛ ɔkʋsʋ ɩnʋ. Ɔbwɩ ámʋ bʋ nwun asienɔ́ pʋ́ nsiebí idú. Bɔwanlɩ́n adá ánɩ́ ɩlɔkʋsʋ́ lɩ́ɩ́ Bulusʋ dɩ́nká mʋ ɩwɩ fɛ́ɛ́. 4 Ɔtsɩ ámʋ lɔ́wa atadɩɛá igyi faasɩ ntsu mʋ́a pɛ́pɛ. Ɔlɔwa abutó wʋlɩhɛ ɔtsan-ɔtsan, ɔdɛ sika pɛpɛ owebi mʋ gyɔpɩtɔ. Akisítɔ pʋ́ mʋ obu-ɔnɔ́tsiá ifin lɔbʋlá mʋ́ dɛ́dɛ́ɛ́dɛ́. 5 Bɔwanlɩ́n ɩdá kʋá mʋ́ asɩ leŋaín dɩ́nká mʋ ɔsʋkpɩ bɛɛ, “Wúlu yílé Babilon, obu-ɔnɔ́ atsiápʋ́ fɛ́ɛ́ oyín. Ɔsʋlʋ́sʋ akisítɔ fɛ́ɛ́ owíe.” 6 Nowun ánɩ́ ɔtsɩ ámʋ lanu Bulu ahá obugya bʋ́. Ahá ánfɩ bɔmɔ Yesu ɩwɩ adánsɩɛgyí sʋ nɩ́.

Brɛ́á nowun mʋ a, ɔnɔ́ lobwie mɩ́. 7 Mʋ́ʋ́ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́fɩtɛ́ mɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ntogyi ɔnɔ́ labwíé fʋ́ alɩ? Nɛ́lɛ asʋn ŋaínhɛ́á ɩbʋ ɔtsɩ ámʋ mʋa ɔbwɩkɩ́tá-atɔ amʋ́ʋ́ ɔbʋ nwun asienɔ́ mʋ́a nsiebí dú ámʋ asɩ súná fʋ́. 8 Ɔbwɩ ámʋ́ʋ́ fowun amʋ latsíá kɩ. Ɔtráa ɔma ɩnʋ séi, ɔbɛ́laba. Támɛ ɩmɔ́ɔwa ɔpá ɔbɛ́dalɩ tsu ɩlán klúklúúklú ámʋ́ʋ́ ɩma ɔka ámʋtɔ yɔ́ ɔhɩkpá. Ɔsʋlʋ́sʋ atsiápʋ́ amʋ́ʋ́ Bulu mɔ́wanlɩ́n amʋ́ adá wá nkpa ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ tsú brɛ́á ɔyɩ́ lefi asɩ ámʋ ɔnɔ́ bóbwie amʋ́, tsúfɛ́ bowun ánɩ́ ɔbwɩ ámʋ́ʋ́ oletsiá, ɔtráa ɔma ɩnʋ ámʋ lalá bá.

9 “Ɩ́nɩ léhián nyánsa ánɩ́ bɔ́pʋnú mʋ́ asɩ. Nwun asienɔ́ ámʋ igyi abʋ asienɔ́* ánɩ́ ɔtsɩ ámʋ dɛ́ iwíe gyí mʋ́sʋ́. 10 Nwun asienɔ́ ámʋ ɩlɩɩ́ há awíe asienɔ́ ɛ́. Abanú bawú bɔtsʋn, osiesɩ tsíe obíásʋ́ séi á. Osienɔ́sɩ́ mɔ́kʋ́nyá ba. Ɔbá á, brɛ́ kpalobí kʋ pɛ́ obétsiá. 11 Owíe okwesɩ gyí ɔbwɩ ámʋ́ʋ́ oletsiá, ɔtráa ɔma ɩnʋ séi ámʋ. Abasíénɔ́ ámʋtɔ ɔkʋlɛ ogyi. Mʋ ɛ́ ɔbɛ́hɩ fɛ́ mʋ aba ámʋ.

12 “Nsiebí dú ámʋ́ʋ́ fowun amʋ igyi awíe idú ánɩ́ bʋmɔkʋ́nyá tsíá obíásʋ́. Támɛ bɛ́yaɩ́ amʋ́ mbíásʋ́ amʋ́ iwíe ogyíkpá. Amʋ́a ɔbwɩ ámʋ bégyi iwíe brɛ́ itinbí. 13 Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɔ́bwɛ agywɩɩn kʋlɛ, pʋ́ amʋ́ túmi há ɔbwɩ ámʋ. 14 Amʋ́a ɔbwɩ ámʋ bɔ́kɔ Okúfabi amʋ, támɛ Okúfabi amʋ obégyi amʋ́sʋ́, tsúfɛ́ mʋgyí asɩ́tɔ́ Ɔsɩ́ pʋ́ awíetɔ Owíe nɩ. Mʋ abúopʋ gyí ahá ámʋ́ʋ́ Bulu latɩ́ amʋ́, lɛ́ amʋ́, bʋbʋ ɔnɔkwalɩ há mʋ amʋ.”

15 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Ntsu tsɔtsɔɔtsɔ ámʋ́ʋ́ fowun ánɩ́ obu-ɔnɔ́ otsiápʋ́ ámʋ tsie mʋ́sʋ́ ámʋ ɩlɩɩ́ há ɔmá-ɔmá pʋ́ ɔblɩ́ɩ ɔtsan-ɔtsantɔ ahá. 16 Nsiebí dú ámʋ́ʋ́ fowun ɔbwɩ ámʋ nwunsʋ ámʋ ɛ́ ɩlɩɩ́ há awíe idú ánɩ́ mʋa amʋ́nyɔ bégyi iwíe. Amʋ́ fɛ́ɛ́ bólu obu-ɔnɔ́ otsiápʋ́ ámʋ, swɩ́ɩ́ mʋ atɔ́ fɛ́ɛ́, lɛ́ mʋ yayá, wɩ́ mʋ aye, wá tráhɛ ogyá, ɩbɔ́hɔ plɩ́plɩ́plɩ́plɩ́. 17 Tsúfɛ́ Bulu lɔ́pʋ agywɩɩn ánfɩ wá amʋ́ fɛ́ɛ́ nwuntɔ, mɛ́nɩ bɔ́bwɛ mʋ apɛ́. Amʋ́ fɛ́ɛ́ bɔ́pʋ amʋ́ túmi há ɔbwɩ ámʋ, yɔ́fʋn brɛ́á Bulu asʋ́n ámʋ fɛ́ɛ́ ɩbɛ́ba mʋ́tɔ́.”

18 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́trá bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Ɔtsɩ ámʋ́ʋ́ fowun atowunhɛ amʋtɔ ámʋ gyí wúlu yíléá ɩdɛ ɔsʋlʋ́sʋ awíe fɛ́ɛ́sʋ́ gyí nɩ.”

18

Babilon Bwie

1 Ɩ́nɩ ɔma a, nɛtrá wun Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ ɛ́ dɛ́kplɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ ɔbá. Ɔbʋ túmi kpɔnkpɔntɩ. Mʋ numnyam dɛwankɩ́ wʋ́lɩ́ ɔsʋlʋ́sʋ. 2 Ɔlɔkplʋ́n kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Babilon labwíé! Wúlu yílé Babilon labwíé! Ɩlamlí ɔŋɛ laláhɛ ɔtsan-ɔtsan fɛ́ɛ́ oŋaínkpá. Ɩlabwɛ́ isia há mbubwi laláhɛ pʋ́ mbwɩkɩ́tá-atɔ laláhɛ fɛ́ɛ́. 3 Tsúfɛ́ alapʋ́ mʋ mbʋatɔ-ntá ámʋ dá ɔmá-ɔmá fɛ́ɛ́ ɔnɔ́. Mʋa ɔyɩ́tɔ́ awíe fɛ́ɛ́ batɔ́ mbʋa. Ibíá agyípʋ́ fɛ́ɛ́ banyá ɩwɩ tsú nkpa ámʋ́ʋ́ olegyi amʋtɔ.”

4 Ɩnʋ nɛlanú ɔmɛ kʋ tsú ɔsʋ́sʋ́ ɔbɛ́ɛ,

“Mɩ́ abí, mlɩlɛ ɩwɩ lɛ mʋtɔ!

Mlɩmáwa ɩbɩ mʋ lakpan ámʋtɔ,

mɛ́nɩ mʋ asʋn wunhɛ amʋ kʋ mɛ́ɛba mlɩsʋ.

5 Tsúfɛ́ mʋ lakpan lawɔ nwʋlʋ́táa.

Mʋ́ sʋ Bulu lakáɩ́n mʋ́sʋ́.

6 Pʋ mʋ lalahɛá alapʋ́gyí fʋ́ ahá ka mʋ ɩkɔ.

Pʋ mʋ bwɛhɛ́ ka mʋ ɩkɔ tsenyɔ-tsesa.

Ɔlɔpʋ nta kpekplé há ahá bonu.

Mʋ́ sʋ pʋ mʋ́á ɩbʋ ɔnlɩn dʋn mʋ́ aku anyɔ ha mʋ onu.

7 Alagyi ɔdwɛ laláhɛ, tsú ɩwɩ dʋbɩ.

Mʋ́ sʋ pʋ ɩwɩɔsɩn mʋ́a asʋn wunhɛ ka mʋ ɩkɔ séi.

Ɔtɛbláa mʋ ɩwɩ ɔbɛ́ɛ,

‘Owíe tsɩhɛ́ ngyi, ntsie mɩ́ obíásʋ́.

Megyí ɔsʋrapʋ ngyi, mmɔ́ɔwa nwɛ ɛkɛkɛɛkɛ!’

8 Mʋ́ sʋ asʋn wunhɛá igyi akʋ́n, isú pʋ́ lowu bɔ́tʋ mʋ ɛkɛwʋ́lɛ pɛ́.

Bɔ́wa mʋ ogyá, ɔbɔ́hɔ plɩ́plɩ́plɩ́plɩ́,

tsúfɛ́ Otúmípʋ anɩ Wíe Bulu gyí. Mʋdɛ́ mʋ ɩsʋ bɩtɩ́.”

9 Ɔsʋlʋ́sʋ awíe amʋ́ʋ́ mʋa amʋ́nyɔ bɔtɔ mbʋa, begyi ɔdwɛ laláhɛ amʋ bówun mʋ ogyási, su kpisíi. 10 Mʋ ipian ámʋ́ʋ́ odewúun amʋ ɩbɔ́wa amʋ́ ifú. Mʋ́ sʋ bɛ́lɩɩ́ tsútsúútsú blɩ́ bɛɛ, “Gyɔwɩ nɩ́! Babilon gyɔwɩ nɩ́! Wúlu kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ, nkálɩ sʋ Bulu labɩ́tɩ́ fʋ́ ɩsʋ ɔtsáwʋlɛ pɛ́ alɩ?”

11 Ɔyɩ́tɔ́ bíá agyípʋ́ bósu, gyi awɩrɛhɔ, tsúfɛ́ ɔhaa trá ɔma ɩnʋá ɔbɔ́hɔ amʋ́ atɔ fɛhɛ́. 12 Mʋlétsiá hɔ sika pɛpɛ pʋ́ sika futútú atɔ́, abwi wankláán pʋ́ abutó wʋlɩhɛ, ɔhráda, ago, srɩ́kɩ atati pʋ́ atati pɛpɛ, nyíá ɩbʋ ɔfan, atɔ́á bɔpʋ sʋ́rʋ́fɔ́-ɩsɛ bwɛ́, mʋ́á bɔpʋ nyíá ɩbʋ ibíá sré, pʋ́ mʋ́á bɔpʋ kɔɔ́brɩ mʋ́á dátɔ pʋ́ abwiá ɩhɩ́ɛ́ bʋ akɩ́lɛ aná fɛ́ɛ́ bwɛ́ tsɔtsɔɔtsɔ tsú amʋ́ wá. 13 Oletsiá hɔ amʋ́ pɩ́prɩ, ɔhɩ́ɛ́n, ohuam, apʋsɛ, ntá, olif-nfɔ, nfúó wankláán, ayó, nnantswie, akúfa, mpɔnkɔ, akeké, tsíá hɔ ahá nkpábi kʋ́ráá.* 14 Bósu blɩ́ bɛɛ, “Ntobí ámʋ́ʋ́ fʋtekle amʋ fɛ́ɛ́ ladálɩ fʋ́ ɩbɩ. Atɔ́ ámʋ́ʋ́ fʋ́tɔpʋ́wá bite ámʋ fɛ́ɛ́ lahʋ́lɩ fʋ. Fʋmɛ́ɛtrá wun mʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ!” 15 Bíá agyípʋ́ amʋ́ʋ́ batsʋn mʋsʋ nyá ɩwɩ ámʋ fɛ́ɛ́ bɛ́lɩɩ́ ɩfʋ́ntɔ́, tsúfɛ́ bʋdɛ ifú nya ánɩ́ bówun mʋ ɩwɩɔsɩn ámʋ odu. Bɛ́kɩ mʋ ipian ámʋ, su gyi awɩrɛhɔ! 16 Bɛ́blɩ́ bɛɛ, “Gyɔwɩ nɩ́! Wúlu yilé, gyɔwɩ nɩ́! Tɛkɩ fʋhɩ́ɛ́ fʋbʋ akɩ́lɛ. Atati fútútú mʋ́a pɛ́pɛ pʋ́ ago fʋtɛdɩ́dá. Sika pɛpɛ atɔ́ mʋ́a abutóá ɩdɛ ogyá kpa srasrasra fʋtɔwá. 17 Atonyahɛ́ tsɔtsɔɔtsɔ ánfɩ fɛ́ɛ́ lahʋ́lɩ fʋ ɔtsáwʋlɛ pɛ́!”

Ntsusʋ-yibi akanpʋ́, mʋ́ ahandɛ pʋ́ mʋ́tɔ́ agyʋ́má ayɔpʋ́ pʋ́ ibíá agyípʋ́ fɛ́ɛ́ bɔ́wa ɩfɔ́ mʋ wá. 18 Nɩ́ bowun mʋ ogyási amʋ a, bɔ́sʋrá okitikíti bɛɛ, “Wúlu mɔmʋ lɔ́fʋn wúlu ánfɩ ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́?” 19 Bɛ́kpa ɩsɩ wá nwuntɔ, gyi awɩrɛhɔ, blɩ́ bɛɛ, “Gyɔwɩ nɩ́. Wúlu yilé, gyɔwɩ nɩ́! Fʋ́ nyatɔ anɩ ntsusʋ ayibi awíe fɛ́ɛ́ anɩlanyá ɩwɩ tsú. Fʋ́ ɩwɩsʋ atɔ́ fɛ́ɛ́ lahɩ́ ɔtsáwʋlɛ pɛ́!”

20 Ɔsʋ́sʋ́ atsiápʋ́ fɛ́ɛ́, mlɩnya ansigyí. Bulu ahá, mʋ sumbí ayɔpʋ́ pʋ́ mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ fɛ́ɛ́, mlɩnya ansigyí. Tsúfɛ́ Bulu lagyi mʋ asʋ́n, bɩ́tɩ́ mʋ ɩsʋ, ɩtɔ́ ámʋ́ʋ́ alapʋ́gyí mlɩ ámʋ sʋ.

21 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ ɔwʋnlɩ́npʋ́ ɔkʋ lótsu ibwi kpɔnkpɔntɩ kʋ, tswɩ wa ɔpʋtɔ. Mʋ́ʋ́ ɔlɛblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Alɩ́ Bulu ɔbɔ́pʋ ɔblɔ́ bwíé wúlu yilé Babilon, ɔhaa mɛ́ɛtrá wun mʋ́ ɛkɛkɛɛkɛ nɩ́. 22 Ɔhaa mɛ́ɛtrá nu ɔsankuo adapʋ́, ɩlʋ awapʋ́, ɔtɛ́ntɛ afʋlɩ́pʋ́ pʋ́ ɩkpɛ afʋlɩ́pʋ́ nka wúlu amʋtɔ ɛkɛkɛɛkɛ. Ɩbɩ ɔnɔ́ agyʋ́má kʋkʋʋkʋ ɛ́ ɩmɛ́ɛtrá tsiá ɩnʋ. Bʋmɛ́ɛtrá kwɛ nfúó ɩnʋ ɛkɛkɛɛkɛ. 23 Ɔkandɩ́ɛ kʋkʋ mɛ́ɛtrá wankɩ́ wʋ́lɩ́ ɩnʋ, ɔhaa ɛ́ mɛ́ɛtrá nu okúlu mʋ́a ɔká pɔpwɛ ɔmɛ ɩnʋ ɛkɛkɛɛkɛ. Tsúfɛ́ tɛkɩ mʋ ibíá agyípʋ́ gyí aha kpɔnkpɔntɩ ɔyɩ́tɔ́ nɩ́. Alapʋ́ mʋ atɔ́la mlɛ́ ɔyɩ́tɔ́ ahá fɛ́ɛ́, há bafwɩ́!

24 “Babilon brɔnʋsʋ Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ amʋ obugya ibun. Mʋlɔ́mɔ Bulu ahá ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́ nɩ́.”

19

1 Ɩ́nɩ fɛ́ɛ́ ɔma a, nonu ɔmɛ kʋá igyi fɛ́ ɔdɔm ánɩ́ bʋdɛkplʋ́n kʋklʋ́kʋ́ʋ́ ɔsʋ́sʋ́. Bʋdɛblɩ́ bɛɛ, “Halelúia!* Anɩ Bulu tɔhɔ ahá nkpa. Mʋ nkʋlɛ bʋ́ʋ túmi mʋ́a numnyam, 2 tsúfɛ́ mʋ ɩsʋbɩtɩ́ igyi ɔnɔkwalɩ, ɩda ɔkpa. Alabɩ́tɩ́ okipʋ́ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ ámʋ́ʋ́ ɔlɔpʋ mʋ obu-ɔnɔ́ tsiá yíntá ɔyɩ́tɔ́ ámʋ ɩsʋ, alafɩ́tɛ́ mʋ asúmpʋ́ obugya tsú mʋ wá.” 3 Bʋtráa bʋdɛkplʋ́n kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ bɛɛ, “Halelúia! Wúlu amʋ ogyási lakʋ́sʋ́ yɔ́ ɔsʋ́sʋ́ brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́!” 4 Ɩnʋ ahandɛ adʋanyɔ-na ámʋ pʋ́ akɩankpapʋ ana ámʋ bemlí bun súm Bulu ámʋ́ʋ́ otsie owíe obíá ámʋsʋ, blɩ́ bɛɛ, “Amen! Halelúia!”

Okúfabi Amʋ Ɔká Otsiákɛ

5 Ɩnʋ ɔmɛ kʋ lɛlɩn tsú owíe obíá ámʋtɔ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩ Bulu asúmpʋ́á mlɩtenyá mʋ ifú, nyebí ahandɛ fɛ́ɛ́, mlɩkanfʋ anɩ Bulu ámʋ!” 6 Mʋ́ ɔma a, ɔmɛ tsɔtsɔɔtsɔ lɛlɩn, fɛ́ ntsu bʋ́láhɛ́ dɛ́tsʋ́ʋn waa, ntɛ́ɛ ɔpráda dɛpʋtɩ́ kʋ́klʋ́kʋ́ʋ́ ɔbɛ́ɛ, “Halelúia! Anɩ Wíe Bulu Otúmípʋ amʋ dɛ́ iwíe gyí. 7 Mlɩha anya ansigyí, ɩwɩ ɩsankɩ anɩ, awa mʋ numnyam! Tsúfɛ́ Okúfabi amʋ ɔká otsiákɛ lafʋn. Mʋ ka ámʋ lahɩ́hɩ́ɛ ɩwɩ tá.” 8 Bɛha mʋ ɔkpa bɛɛ, ɔwáa ɔhráda atadɩɛá ɩlɔwankɩ́, ɩdɛ ogyá kpa. (Ɔhráda atadɩɛ ánfɩ ɩlɩɩ́ há Bulu ahá yilébwɛ.)

9 Mʋ́ʋ́ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Wanlɩn fɛɛ, ‘Bulu layúlá ahá ánɩ́ alatɩ́ Okúfabi amʋ ɔkátsiá nkɛ ámʋ asɩ.’ ” Mʋ́ʋ́ ɔlɛtrá bla mɩ ɔbɛ́ɛ, “Asʋ́n ánfɩ igyi ɔnɔkwalɩ, Bulu wá itsú.”

10 Ɩnʋ nemlí bun mʋ ayabitɔ, mbɛ́ɛ ansum mʋ, támɛ ɔlɛbláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Mábwɛ! Tsúfɛ́ Bulu osúmbi ngyi fɛ́ fʋ́a fʋ́ apíó ámʋ́ʋ́ mlɩdɛ́ Yesu ɩwɩ adánsɩɛ gyí amʋ. Sum Bulu nkʋlɛ pɛ́!

“Tsúfɛ́ ahá ámʋ́ʋ́ bʋdɛ Yesu ɩwɩ adánsɩɛ gyí amʋ bʋbʋ Bulu ɔnɔ́sʋ́ asʋ́nblɩ́ ɔŋɛ́.”†

Ɔpɔnkɔ Futútúsʋ́ Ɔdɩnkápʋ́

11 Ɩnʋ mʋ́á nówun a, ɔsʋ́sʋ́ lafínkí. Nɛlákɩ a, ɔpɔnkɔ futútú ɔkʋ lɩ́ɩ́ á! Mʋsʋ ɔdɩnkápʋ́ amʋ ɩdá gyí, “Yilé Ɔbwɛpʋ́ pʋ́ Ɔnɔkwalɩpʋ.” Otegyi asʋ́n, ɔtɔkɔ́ ɩsá ɛ́ ɔnɔkwalɩsʋ. 12 Mʋ ansíbi aklambi igyi fɛ́ ogya plɛnplɛn. Owíepa tsɔtsɔɔtsɔ ibun mʋ nwun. Ɔbʋ dá kʋá bɔwanlɩ́n dɩ́nká mʋsʋ, ɔhaa méyín mʋ́ tsɩ́a mʋtɔ. 13 Ɔlɔwa ligá ánɩ́ bɔwa mʋ́ obugyatɔ. Mʋ ɩdá gyí, “Bulu Asʋ́n.” 14 Ɔsʋ́sʋ́ ɩsá akɔpʋ́ bʋdɩn mpɔnkɔ futútúsʋ́. Bɔwa ɔhráda atadɩɛá ɩlɔwankɩ́, ɩdɛ ogyá kpa bʋbuo mʋ. 15 Ɔdayí ɩya anyɔ kláklááklá kʋ lɛdalɩ tsu mʋ ɔnɔ́. Mʋ́ ɔbɔ́pʋsáɩ́n ɔmá-ɔmá bun nɩ. Ɔbɔ́pʋ owuntɔlɩn kpá amʋ́. Bulu Otúmípʋ amʋ ɔblɔ́ kpɔnkpɔntɩ ámʋ ɔbɔ́pʋnyímɛ́ amʋ́ fɛ́ alɩá bʋtenyímɛ́ wáɩn-abí. 16 Ɩdá ánɩ́ bɔwanlɩ́n dɩ́nká ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔdɩn ɔpɔnkɔ futútú ámʋ atadɩɛsʋ pʋ́ mʋ obíánsʋ́ gyí, “Asɩ́tɔ́ Ɔsɩ́, Awíetɔ Owíe.”

17 Ɩnʋ nowun Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ lɩ́ɩ́ owítɔ́. Ɔlɔkplʋ́n kpolí mbubwi ánɩ́ bʋna afútɔ́ fɛ́ɛ́ ɔbɛ́ɛ, “Mlɩba! Mlɩbefia Bulu ɔpʋ́nʋ́ kpɔnkpɔntɩ ámʋ́ʋ́ alatswɩ ha mlɩ ámʋ asɩ! 18 Mɛ́nɩ mlégyi awíe, ɩsá ɔnɔ́ alɩɩ́pʋ́, ɩsá akɔpʋ́ akinkín, mpɔnkɔsʋ adɩnkápʋ́ pʋ́ amʋ́ mpɔnkɔ, ɔyɩ́tɔ́ ahá, ɩwɩ agyípʋ́, nkpábi, nyebí pʋ́ ahandɛ fɛ́ɛ́ aye.”

19 Ɩnʋ nowun ánɩ́ ɔbwɩkɩ́tá-atɔ amʋ mʋa ɔsʋlʋ́sʋ awíe pʋ́ amʋ́ ɩsá akɔpʋ́ fɛ́ɛ́ bɛkpa aba bɔyɔ́kɔ ɔpɔnkɔ futútúsʋ́ ɔdɩnkápʋ́ amʋ mʋa mʋ ɩsá akɔpʋ́. 20 Támɛ begyi ɔbwɩkɩ́tá-atɔ amʋsʋ, bɛkɩtá mʋa mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ amʋ́ʋ́ ɔtɔbwɛ́ osúna akpɔnkpɔntɩ mʋ ɩdátɔ́ ámʋ. Ofúla amʋ ɔlɔpʋmlɛ́ ahá ámʋ́ʋ́ ɔbwɩkɩ́tá-atɔ amʋ nsʋhɩ́ɛtɔ dɩn amʋ́sʋ́, bʋtosúm ɔkpɩ ámʋ́ʋ́ bɔpwɛ lɩan ɔbwɩ ámʋ nɩ. Bɔtswɩ ɔbwɩ ámʋ mʋa mʋ ɔnɔ́sʋ́ ɔtɔɩ́pʋ́ amʋ wá ogyá paatɩ kpɔnkpɔntɩá ogyá mʋ́a atonkodu ɩhɩ́ɛ́ detsií mʋ́tɔ́. 21 Ɔpɔnkɔsʋ ɔdɩnkápʋ́ amʋ lɔ́pʋ ɔdayí ɩya anyɔ ámʋ́ʋ́ ɩlɛdalɩ tsu mʋ ɔnɔ́ ámʋ mɔ́ ɩsá akɔpʋ́ atráhɛ amʋ fɛ́ɛ́. Mbubwi amʋ begyi amʋ́ aye plɩ́plɩ́plɩ́plɩ́.

20

Bɔwa Ɔbʋnsám Ɩkan Nfí Ɔpɩ́m

1 Ɩnʋ nowun ánɩ́ Bulu-ɔbɔpʋ ɔkʋ lɛ́kplɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́. Ɔdɛ ɩlán klúklúúklúá ɩma ɔka sáafɩ pʋ́ ɩkan kpɔnkpɔntɩ kʋ. 2 Ɔlɛkɩtá bʋ́tɩ́, ogyi ɩwɔ dada amʋ́ʋ́ bʋtɛtɩ́ mʋ Ɔbʋnsám ntɛ́ɛ Satan amʋ, ɔlɔwa mʋ ɩkan nfí ɔpɩ́m-ɔkʋlɛ. 3 Ɔlɔtswɩ mʋ wá ɩlán klúklúúklú ámʋtɔ, fin mʋ́, wá mʋ́ ɔnɔ́ sáafɩ, mɛ́nɩ Ɔbʋnsám mɛ́ɛtrá talɩ́ mlɛ́ ɔmá-ɔmá ámʋ. Nfí ɔpɩ́m ámʋ ɔma asa bɛ́lɛ mʋ kpalobí.

4 Mʋ́ ɔma a, nowun awíe-mbíá kʋ. Ahá ámʋ́ʋ́ bahá amʋ́ ɔkpa ánɩ́ bégyi asʋ́n ámʋ bʋtsie mʋ́sʋ́. Nowun aha akʋ ɔkláa. Amʋ́gyí ahá ánɩ́ bɛtɩn amʋ́ Yesu ɩwɩ adánsɩɛgyí pʋ́ Bulu asʋ́n ɔkanda sʋ́ nɩ́. Amʋ́ kɛ́n gyí ahá ámʋ́ʋ́ bʋmotsulá súm ɔbwɩkɩ́tá-atɔ amʋ ntɛ́ɛ mʋ ɔkpɩ ámʋ, bʋmotsúlá abʋpʋ mʋ nsʋhɩ́ɛtɔ dɩnka amʋ́ ɔsʋkpɩ ntɛ́ɛ amʋ́ ɩbasʋ nɩ́. Bulu lɛ́ha amʋ́ betsinkí, amʋ́a Kristo begyi iwíe nfí ɔpɩ́m-ɔkʋlɛ amʋtɔ. 5 Amʋ́ Bulu légyankpá kʋ́sʋ́a tsú afúlitɔ nɩ́. (Awupʋ́ atráhɛ bʋméetsinkí, nkɛ́tɩ nfí ɔpɩ́m ámʋ ɩlatsʋn.) 6 Bulu lóyulá mʋ aha agyankpapʋ amʋ́ʋ́ ɔlɔkʋsʋ́a tsu afúlitɔ amʋ. Amʋ́ mʋ́ á, lowu nyɔɔsɩ amʋ ɩma amʋ́sʋ́ túmi. Bɔ́bwɛ igyí ahapʋ́ há Bulu mʋa Kristo, mʋa amʋ́nyɔ bégyi iwíe nfí ɔpɩ́m-ɔkʋlɛ amʋ.

Satansʋ Gyí

7 Nfí ɔpɩ́m ámʋ ɔma a, bɛ́lɛ Satan obu. 8 Ɔbɛ́dalɩ yɛ́mlɛ́ ɔmá-ɔmá ánɩ́ bʋbʋ ɔyɩ́ afʋnka ana, igyi Gog mʋ́a Magog amʋ, mɛ́nɩ ɔbɛ́kpa ahá tsɔtsɔɔtsɔá bʋma ɩklátɔ buo ɩwɩ ya ɩsá. 9 Nowun ánɩ́ bɛnatɩ́ tsʋn ɔyɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́, káfía Bulu ahá pʋ́ amʋ́ wúlu yiléá Bulu tekle, támɛ ogyá lɛkpa tsú ɔsʋ́sʋ́ bɛhɩ amʋ́ akɔpʋ́ fɛ́ɛ́ plɩ́plɩ́plɩ́plɩ́. 10 Ɩnʋ bɔtswɩ Ɔbʋnsám ámʋ́ʋ́ ɔlɛmlɛ́ amʋ́ ámʋ wá obun ánɩ́ ogyá mʋ́a atonkodu detsií mʋ́tɔ́ plɛnplɛnplɛntɔ. Mʋa ɔbwɩkɩ́tá-atɔ amʋ pʋ́ mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́ afunupʋ amʋ bétsiá ɩwɩɔsɩntɔ ɔpa onyé brɛ́ fɛ́ɛ́tɔ́.

Asʋ́ngyí Tráhɛ

11 Ɩnʋ nowun owíe obíá futútú kpɔnkpɔntɩ kʋá ɔkʋ tsie mʋ́sʋ́. Nwʋlʋ́táa mʋ́a ɔsʋlʋ́ʋ bɛsrɩ́ sí mʋ, támɛ bʋmenya ɔŋaínkpá. 12 Nowun awupʋ́, nyebí ahandɛ bʋlɩɩ́ owíe obíá ámʋ ansɩ́tɔ́. Bobwií nwʋlʋ́tɔ́ tswɩ. Bobwií nkpa ɔwʋlʋ́ ámʋ ɛ́tɔ́ tswɩ. Ɩnʋ bɔpʋ tɔ́á nwʋlʋ́ ámʋ ɩlɛblɩ́ tsú awupʋ́ ámʋ bwɛhɛ́ ɩwɩ gyi amʋ́ asʋ́n. 13 Ɔpʋ lɛ́lɛ awupʋ́á bʋbʋ mʋtɔ ba. Lowu mʋa afúlitɔ ɛ́ bɛlɛ amʋ́á bʋbʋ amʋ́tɔ́ ba. Bulu légyi okugyíɔkʋ asʋ́n mʋ bwɛhɛ́ ɔnɔ́. 14 Ɩnʋ bɔtswɩ lowu mʋa afúlitɔ fɛ́ɛ́ wá ogyá ánɩ́ ɩtamaduntɔ. Ɩ́nɩ gyí lowu nyɔɔsɩ nɩ. 15 Bɔtswɩ ɔhagyíɔha ánɩ́ bʋmowun mʋ ɩdá nkpa ɔwʋlʋ́ ámʋtɔ ɛ́ wá ogyá ámʋtɔ.

21

Ɔsʋ́sʋ́ Mʋ́a Ɔsʋlʋ́ʋ Pɔpwɛ

1 Ɩnʋ nowun ɔsʋ́sʋ́ mʋ́a ɔsʋlʋ́ʋ pɔpwɛ, tsúfɛ́ ɔsʋ́sʋ́ mʋ́a ɔsʋlʋ́ʋ gyankpapʋ amʋ ɩtráa ma ɩnʋ. Ɔpʋ ɛ́ ɩtráa ma ɩnʋ. 2 Mʋ́ʋ́ nowun wúlu wankɩ́hɛ́, igyi Yerusalem pɔpwɛ amʋ, ɩdɛkplɩ́ tsú Bulu wá ɔsʋ́sʋ́ ɩbá. Bulu lɛ́hɩhɩ́ɛ mʋ́ fɛ́ ɔtsɩá bawá mʋ atɔ́ wankláán, oyéfia mʋ kulu. 3 Nonu ɔmɛ kpɔnkpɔntɩ kʋá ɩlɛlɩn tsu owíe obíá ámʋ asɩ ɔbɛ́ɛ, “Kɩ! Séi mʋ́ á, Bulu otsiákpá laba anyánkpʋ́satɔ. Obétsiá amʋ́tɔ́, bɔ́bwɛ mʋ ahá. Mʋ onutó obétsiá amʋ́tɔ́, ɔbɔ́bwɛ amʋ́ Bulu. 4 Obétsitsíi amʋ́ ntsú fɛ́ɛ́. Lowu ntɛ́ɛ isú ntɛ́ɛ ipian ntɛ́ɛ asʋn wunhɛ kʋkʋ ɛ́ ɩmɛ́ɛtrá tsiá, tsúfɛ́ atɔ dada amʋ fɛ́ɛ́ ɩlatsʋn.”

5 Mʋ́ʋ́ owíe obíásʋ́ otsiápʋ́ amʋ lɛ́blɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Kɩ, ndɛ tógyítɔ́ bwɛ pɔ́pwɛ.” Mʋ́ʋ́ ɔlɛlabláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Wanlɩn asʋ́n ánfɩ tswɩ, tsúfɛ́ mʋ́ fɛ́ɛ́ ɩbʋ mʋ́tɔ́, igyi ɔnɔkwalɩ.” 6 Mʋ́ʋ́ ɔlɛtrá bla mɩ ɔbɛ́ɛ “Nabwɛ́ mʋ́ fɛ́ɛ́ tá. Mɩ́gyí Alfa mʋ́a Omega, Ogyankpapʋ mʋ́a Ɔtráhɛ. Nɛ́ha ɔhá ánɩ́ ɔmɛwʋ́lɩ dɛ mʋ nkpa-ntsu, ɔmɛ́ɛka mʋ́ ɩkɔ. 7 Nɔ́pʋ oyúla anfɩ há ɔhá ánɩ́ olegyi ɩsʋ. Nɔ́bwɛ mʋ Bulu, mʋ ɛ́ ɔbɔ́bwɛ mɩ́ bí. 8 Támɛ afúpʋ́á beyinkí mɩ́ ɔma, ahá ánɩ́ bʋmɔhɔ mɩ gyi, mbusuo abɔpʋ́, ahá amɔpʋ́, mbʋa atɔpʋ́, atɔ́ alapʋ́, ɩkpɩ atswɛ́pʋ pʋ́ afunupʋ fɛ́ɛ́ otsiákpá gyí ogyá paatɩ kpɔnkpɔntɩ, ogyá mʋ́a atonkodu ɩhɩ́ɛ́ detsií mʋ́tɔ́. Ɩ́nɩ gyí lowu nyɔɔsɩ amʋ nɩ.”

Yerusalem Pɔpwɛ

9 Ɩnʋ Bulu-abɔpʋ abasíénɔ́ ámʋ́ʋ́ bʋdɛ ablanwɛ́ asienɔ́ ámʋ́ʋ́ asʋn wunhɛ asienɔ́ tráhɛ ɩbɔ mʋ́ ámʋtɔ ɔkʋlɛ lɛ́ba bɛbláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Ba, ansuna fʋ́ ɔtsɩá Okúfabi amʋ ɔbá betsiá.” 10 Ɩnʋ ɔlɛkpa mɩ́ Ɔŋɛ́tɔ́ ya ɩbʋ fʋ́áhɛ́ kpɔnkpɔɔnkpɔntɩ kʋsʋ, olosuná mɩ́ Yerusalem wúlu wankɩ́hɛ́á ɩdɛkplɩ́ tsú ɔsʋ́sʋ́ Bulu wá ɩbá. 11 Bulu numnyam dɛwankɩ́ wʋ́lɩ́ wúlu ámʋsʋ, ɩhɩ́ɛ́ dɛwankɩ́ hʋ́nánááná fɛ́ atsufolibi, ɩdɛ ogyá kpa fɛ́ ahʋhwɛ́á mʋ́ ansɩ́tɔ́ lɔwankɩ́. 12 Bɔpwɛ buntíi trihɛ fʋ́áhɛ́ kʋ bómlí mʋ́, ɩbʋ aklʋn akpɔnkpɔntɩ dúanyɔ. Bulu-abɔpʋ dúanyɔ bʋdɛ aklʋn ámʋ ɔnɔ́ gyo. Bɔwanlɩ́n Israel abusuan dúanyɔ ámʋ adá dɩ́nká aklʋn amʋsʋ ɩkʋlɛ-kʋlɛ. 13 Aklʋn asa bʋ owí ɔdalɩkpa. Asa bʋ owí ɔkplɩ́wíékpá, asa bʋ ɔsʋ́sʋ́, asa ɛ́ bʋ ayasɩ. 14 Beyi buntíi amʋ dɩ́nká abwi yíléyílé dúanyɔsʋ. Bɔwanlɩ́n Okúfabi amʋ sumbí ayɔpʋ́ amʋ adá dɩ́nká abwi ámʋsʋ ɩkʋlɛ-kʋlɛ. 15 Bulu-ɔbɔpʋ amʋ́ʋ́ ɔdɛ mɩ́ asʋ́n bláa amʋ dɛ́ sika pɛpɛ oyíá bʋtɔpʋ́súsu atɔ́. Ɔbɔ́pʋsúsu wúlu amʋ, mʋ́ abuntíi pʋ́ aklʋn ánɩ́ ilobomlí mʋ́ fɛ́ɛ́. 16 Wúlu amʋ swɩ́tɔ́ pʋ́ mʋ́ tɛɩ́tɔ́ fɛ́ɛ́ igyi kɛ́kɛ́ɛ. Brɛ́á olosusúu mʋ́ á, mʋ́ swɩ́tɔ́, mʋ́ tɛɩ́tɔ́ pʋ́ mʋ́ fʋátɔ́ fɛ́ɛ́ igyi máɩlɩ ɔpɩ́m-ɔkʋlɛ lafana (1,400). 17 Ɩnʋ olosusúu buntíi amʋ trítɔ ɛ́. Igyi ayabi lafanyɔ mʋ́a dúasie (216), nyankpʋsa atosusúhɛ ɔnɔ́. 18 Abwiá igyi fɛ́ ahʋhwɛ́ bɔpʋpwɛ́ abuntíi amʋ. Bɔpʋ sika pɛpɛá tɔtɔ mɛfráa mʋ́, igyi fɛ́ gláasɩ pwɛ́ wúlu amʋ. 19 Bɔpʋ abwiá ɩbʋ bíá ɔtsan-ɔtsan dúanyɔ wá abuntíi amʋ ntswɩasɩ. Abwi ámʋ adá gyí, yaspa, safiri, agate, emerad. 20 Onik, kanelia, krisolit, beril, topas, krisopas, yasint pʋ́ ametiste. 21 Abutó wʋlɩhɛ fútútú wankláán dúanyɔ bɔpʋbwɛ́ aklʋn amʋ. Ɩklʋn amʋ kugyíkʋ igyi butóbi fútútú kʋlɛ. Sika pɛpɛá tɔtɔ mɛfráa mʋ́, igyi fɛ́ gláasɩ bɔpʋwá abrɔnʋ wúlu amʋtɔ. Fɛ́talɩ́ kɩ tsʋn mʋ́tɔ́.

22 Mmowun Bulu ɔtswɛ́kpa kʋkʋ wúlu amʋtɔ, tsúfɛ́ Bulu Otúmípʋ amʋ mʋa Okúfabi amʋ gyí Bulu ɔtswɛ́kpa ɩnʋ. 23 Wúlu amʋ imehián owí ntɛ́ɛ ɔtsra wankɩ́ mʋ́tɔ́, tsúfɛ́ Bulu numnyam tɔwánkɩ́ há mʋ́, Okúfabi amʋ ɛ́ gyí mʋ́ ɔkandɩ́ɛ. 24 Ɔmá-ɔmá bɛ́natɩ́ wúlu amʋ wankɩtɔ. Ɔyɩ́tɔ́ awíe ɛ́ bɔ́pʋ amʋ́ numnyam ba mʋ́tɔ́. 25 Bʋméefin mʋ́ ɔnɔ́ aklʋn, tsúfɛ́ oklún ma ɩnʋ. 26 Ɔmá fɛ́ɛ́ bɔ́pʋ amʋ́ numnyam pʋ́ amʋ́ obú ba mʋ́. 27 Tógyítɔ́á mʋ́ ɩwɩ mɛtɩn, mbusuo abɔpʋ́ ntɛ́ɛ afunupʋ bʋmóowie wúlu amʋtɔ, nkɛ́tɩ ahá ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n amʋ́ adá wá Okúfabi amʋ nkpa ɔwʋlʋ́tɔ́ amʋ nkʋlɛ.

22

Nkpa-ntsu Tsʋnhɛ

1 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ losuná mɩ́ nkpa-ntsu ámʋ́ʋ́ ɩlɔwankɩ́ fɛ́ ahʋhwɛ́ ámʋ. Ɩdɛtsʋ́ʋn tsu Bulu mʋa Okúfabi amʋ owíe obíá ámʋtɔ. 2 Ntsu ámʋ ɩna brɔnʋ yiléá ɩda wúlu amʋ nsɩnɛ́. Nkpa-oyí ɩlɩɩ́ ntsu ámʋ agbemgbe anyɔ ámʋsʋ, itoswíé abí ɔtsan-ɔtsan ɔtsragyíɔtsra. Itoswíé tsé dúanyɔ ofi ɔkʋlɛtɔ. Mʋ́ afɩtáa ɛ́ igyi afá há ɔmá fɛ́ɛ́tɔ́ ahá. 3 Tógyítɔ́á Bulu lalwɩ́ɩ́ mʋ́ méetsiá wúlu amʋtɔ.

Mboún Bulu mʋa Okúfabi amʋ owíe obíá obétsiá ɩnʋ, mʋ asúmpʋ́ bósum mʋ. 4 Bówun mʋ ansɩ́tɔ́, mʋ ɩdá ɛ́ bɛ́dɩnká amʋ́ ɔsʋkpɩ. 5 Owí mɛ́ɛtrá ta ɩnʋ ɛkɛkɛɛkɛ. Bʋmɛ́ɛtrá hián ɔkandɩ́ɛ ntɛ́ɛ owí, tsúfɛ́ anɩ Wíe Bulu ɔbɔ́wankɩ́ wʋ́lɩ́ amʋ́sʋ́. Bégyi iwíe brɛ́ fɛ́ɛ́.

Yesu Ɩbá

6 Ɩnʋ Bulu-ɔbɔpʋ amʋ lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Asʋ́n ánfɩ bʋ mʋ́tɔ́, igyi ɔnɔkwalɩ. Anɩ Wíe Bulu tɛ́lɛ́ tɔ́á ɩbɛ́ba suná mʋ ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́. Mʋláwá mʋ ɔbɔpʋ ɔbɛ́ɛ, ɔbɛ́lɛ tɔ́á ɩbɛ́ba nkɛ ánfɩtɔ suna mʋ asúmpʋ́.”

7 “Kɩ! Ɩmɔ́ɔwa ɔpá nɛ́ba! Ɔwʋlʋ́ ánfɩtɔ asʋ́n bɛ́ba mʋ́tɔ́. Mʋ́ sʋ Bulu obóyulá ɔhá ánɩ́ olegyi mʋ́ fɛ́ɛ́sʋ́!”

8 Mɩ́ Yohane lónu asʋ́n ánfɩ, nowun mʋ́ fɛ́ɛ́. Brɛ́á nonu asʋ́n ánfɩ, nowun atɔ́ ámʋ ɛ́ á, nemlí bun Bulu-ɔbɔpʋ amʋ́ʋ́ ɔlɛlɛ mʋ́ suná mɩ́ ámʋ ayabitɔ, mbɛ́ɛ ansum mʋ. 9 Támɛ ɔlɛtrá bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Mábwɛ! Tsúfɛ́ Bulu osúmbi ngyi fɛ́ fʋ́a fʋ́ apíó Bulu ɔnɔ́sʋ́ atɔɩ́pʋ́, pʋ́ ahá ámʋ́ʋ́ bégyi asʋ́n ámʋ́ʋ́ bɔwanlɩ́n wá ɔwʋlʋ́ ánfɩtɔ ámʋsʋ. Sum Bulu nkʋlɛ!” 10 Mʋ́ʋ́ ɔlɛbláa mɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Mápʋ atɔ lɛsúnáhɛ́ anfɩ ŋáín, tsúfɛ́ mʋ́ bábɩ lafʋn ta. 11 Ha lalahɛ ɔbwɛpʋ́ ɔyɔ mʋ lalahɛbwɛsʋ. Ifintɔ otsiápʋ́ otsía mʋ ifintɔ, yilé ɔbwɛpʋ́ ɛ́ ɔkɩta mʋ yilébwɛtɔ. Ɔhá ánɩ́ ɔbɛ́ɛ, mɔ́pʋ mʋ ɩwɩ há Bulu osíi mʋ ɩwɩ ha Bulu.”

12 Ɩnʋ Yesu lɛ́bláa mɩ ɔbɛ́ɛ, “Kɩ, ɩmɔ́ɔwa ɔpá nɛ́ba! Nɛbá ɩkɔ ɔkakpá. Nɛ́ka ɔhagyíɔha ɩkɔ mʋ bwɛhɛ́ ɔnɔ́. 13 Mɩ́gyí Alfa mʋ́a Omega. Ogyankpapʋ mʋa Ɔtráhɛ, asɩ Otsuápʋ pʋ́ ɔnɔ́ Ɔmɔpʋ́.

14 “Bulu obóyulá ahá ánɩ́ bʋdɛ amʋ́ atadɩɛ fwɩ, mɛ́nɩ bɛ́talɩ́ nyá ɔkpa tsʋn wúlu yilé ámʋ́ʋ́ ɩbá ámʋ ɔnɔ́ wíé mʋ́tɔ́ yégyi nkpa-oyí ámʋ abí. 15 Akɩ́aɩ obésin ɩban ámʋ ɔma. Amʋ́ gyí; atɔ́ alapʋ́, mbʋa atɔpʋ́, ahá amɔpʋ́, ɩkpɩ atswɛ́pʋ pʋ́ ahá ánɩ́ bʋtekle afunu, bʋtɔwá mʋ́ ɛ́ fɛ́ɛ́.

16 “Mɩ́ Yesu láwá mɩ́ ɔbɔpʋ mbɛ́ɛ, ɔbá bɛbláa fʋ asʋ́n ánfɩ, afʋpʋbla Akristofɔ ɔpasua ámʋ fɛ́ɛ́. Mɩ́gyí Owíe Dawid mʋ na, mʋ atɔ́ ogyípʋ́ pʋ́ Bakɛ Ɔtsrakpabi wankɩ́hɛ́ amʋ nɩ.”

17 Ɩnʋ Bulu Ɔŋɛ́ ámʋ pʋ́ ɔká pɔpwɛ amʋ bɛblɩ́ bɛɛ, “Ba!”

Ɔhagyíɔha ánɩ́ onú asʋ́n ánfɩ ɔblɩ́ ɔbɛ́ɛ, “Ba!”

Ɔhagyíɔha ánɩ́ ɔmɛwʋ́lɩ dɛ mʋ ɔbá. Ɔhagyíɔha ánɩ́ odeklé ɔbá, Bulu okie mʋ nkpa-ntsu ámʋ.

Ɩtráhɛ

18 Mɩ́ Yohane, ndɛ ɔhagyíɔha ɔlá da kpákpáákpá. Mbɛ́ɛ, nɩ́ ɔkʋ lónu atɔ lɛsúnáhɛ́ ɔwʋlʋ́ ánfɩtɔ asʋ́n, ɔlɔpʋ kʋ tsɩ́a mʋ́tɔ́ á, Bulu ɛ́ ɔbɛ́ha asʋn wunhɛá ɩbʋ ɔwʋlʋ́ ánfɩtɔ ɩbɛ́ba mʋsʋ. 19 Nɩ́ ɔkʋ ɛ́ lɛ́lɛ tɔkʋ tsú ɔwʋlʋ́ ánfɩtɔ á, mʋ́mʋ́ Bulu ɛ́ ɔbɛ́lɛ mʋ ogyíkpá ánɩ́ ɩbʋ nkpa-oyí ámʋ pʋ́ wúlu wankɩ́hɛ́ amʋ́ʋ́ nɔwanlɩ́n mʋ́ ɩwɩ asʋ́n wá ɔwʋlʋ́ ánfɩtɔ ámʋtɔ.

20 Ɔhá ámʋ́ʋ́ ɔdɛ ntobí ánfɩ ɩwɩ adánsɩɛ gyí ɔnɔkwalɩsʋ ámʋ ɔbɛ́ɛ, “Ee! Ɩmɔ́ɔwa ɔpá nɛ́ba!”

Amen! Owíe Yesu, ba!

21 Anɩ Wíe Yesu ogyíi Bulu ahá bʋalɛ!

* 2:1 Ɔbɔpʋ anfɩ gyí Bulu-ɔbɔpʋá ɔlɩɩ́ há ɔpasua ámʋ nɩ. Ɩbʋ nfɩ mʋ́a 2:8, 12, 18; 3:1, 7, 14 ɛ́tɔ́.

† 2:14 Ɩ́nɩ bʋ Numeri 22–24tɔ

‡ 2:27-28 Israelfɔ Ɩlʋ 2:8-9

* 3:4 Bʋmɔkʋ́kpɔ́ɩ́ amʋ́ atadɩɛ asɩ gyí bʋmɔkʋ́bwɛ́ lalahɛ.

* 4:3 Ibwi futútú ámʋ dá gyí ánfɩ yaspa. Pɛ́pɛ amʋ dá gyí kanelia. Fɩtáa bɔbwɛ amʋ ɛ́ dá gyí emerald.

* 6:6 Ilosuná ánɩ́ ɩsá sʋ atɔ́ bɛ́hɩɛ wá ibíá.

* 11:8 Wúlu yilé ánfɩ dá onutó gyí Yerusalem. Bɔpʋkápʋ́ Sodom mʋ́a Egyipte, tsúfɛ́ amʋ́ bwɛhɛ́ laláhɛ lɛlɩan aba.

* 12:6 Nkɛ ɔpɩ́m ɔkʋlɛ lafanyɔ aduesie (1,260) ánfɩ igyi nfinsa mʋ́a ɩfʋn.

† 12:14 Nfinsa mʋ́a ɩfʋn igyi nkɛ ɔpɩ́m ɔkʋlɛ lafa-anyɔ aduesie (1,260).

‡ 12:18 Ɩ́nɩ bʋ nwʋlʋ́ dada amʋ akʋtɔ: Ɩnʋ nesi lɩɩ́ ɔpʋ amʋ ɔnɔ́.

* 16:16 Harmagedon asɩ gyí, Megidobʋ. Bɔkɔ ɩsá tsɔtsɔɔtsɔ ɩbʋ ánfɩsʋ.

* 17:9 Abʋ asienɔ́ ánfɩsʋ Roma wúlu ɩdɩn nɩ́.

* 18:13 ahá nkpábi ntɛ́ɛ anyánkpʋ́sa-oyí mʋ́a akláa.

* 19:1 Halelúia igyi Hebrifɔ ɔblɩ́. Mʋ́ asɩ gyí, Kanfʋ anɩ Wíe Bulu!

† 19:10 Ntɛ́ɛ Ɔnɔkwalɩ amʋ́ʋ́ Yesu lɛ́bɛlɛ ɔwan ámʋ tɛ́há ahá bʋtɛtálɩ́ blɩ́ Bulu asʋ́n ámʋ nɩ.